เวลาทางดาราศาสตร์

เวลาทางดาราศาสตร์

ความหมายของเวลาสุริยคติ เวลาสุริยะปรากฏเป็นเวลาที่อาศัยการสังเกตการเคลื่อนที่ของดวง อาทิตย์เป็นหลัก โดยการสังเกตการเคลื่อนที่ของดวงอาทิตย์ ซึ่งระยะเวลา 1 วันสุริยะคติ เป็นช่วงเวลาที่ดวงอาทิตย์เคลื่อนตัวกลับมาอยู่ที่ต าแหน่งเดิม อีกครั้งหนึ่งบนทรงกลมท้องฟ้า หรือระยะเวลาที่ดวงอาทิตย์เคลื่อน่่าน เมอริเดียน 2 ครั้งติดกัน

ในอดีตมนุษย์ใช้ดวงอาทิตย์ ดวงจันทร์ และดาวฤกษ์ต่าง ๆ วัตถุ ทอ ้ งฟ้ าเหล ่ าน ี ม ้ ค ี าบการตกทแ ี ่ น ่ นอน และมน ุ ษยท ์ ราบว ่ าดวงอาทิตย์ ดวงจน ั ทรม ์ ค ี าบการตกทแ ี ่ น ่ นอน ดง ั น ั ้ นจง ึ อาศ ั ย ปรากฏการณน ์ ี เ ้ ป็ น ตัวก าหนดเวลา เวลาสุริยะปรากฏ เวลาส ุ ร ิ ยะเฉลย ี ่ เวลาสุริยคติ

เวลาสุริยคติปรากฏ เป็นเวลาที่ดวงอาทิตย์ เคลื่อนที่อยู่บนท้องฟ้าตามแนวสุริยวิถี เป็นช่วงเวลาระหว่าจุดศูนย์กลางดวง อาทิตย์่่านเมอริเดียนครั้งแรกถึงครั้งถัดไป เรียกว่า 1 วันสุริยคติปรากฏ

การปรากฏของดวงอาทิตย์ในแต่ละวันจะใช้เวลาไม่เท่ากันเนื่องจาก ดวงอาทิตย์จะเคลื่อนที่ไป ทางตะวันออก1 วันสุริยคติปรากฏจึงมีค่าน้อยกว่า 24 ชั่วโมง เช่นวันที่ 14 พค ดวงอาทิตย์จะปรากฏ เร็วกว่าปกติ

หากโลกอยู่ห่างดวงอาทิตย์มากขึ้น 1 วันสุริยคติปรากฏช้าช้าทุกวัน 1 วันจึงมีค่ามาก

การแบ่งเขตเวลาของโลก ลองติจูด ( หรือเส้นเมริเดียน) กับระบบเวลาบนพื้นโลก ลองติจูดหรือเส้น เมริเดียน มีความสัมพันธ์กับระบบเวลาบนพื้นโลก เวลาปานกลางกรีนิช ( G M T ) เส้นวันที่สากล ( Date Line ) เขตเวลามาตรฐานของโลก ( Standard Time Zone ) เวลาท้องถิ่น ( Local Time ) เวลามาตรฐานสากล ( Standard Time )

• เส้นเมริเดียน คือเส้นสมมติที่ลากจากขั่วโลกเหนือไปจรด ขั้วโลกใต้ก าหนดให้ทุกเส้นห่างกัน 1 องศาลองติจูด ทรงกลมของโลกมี360 องศา ดังนั้นจึงมี เส้นเมริเดียน 360 เส้น • โลกหมุนรอบตัวเอง 1 รอบ หรือ 360 องศา ใช้เวลา 24 ชั่วโมง การหมุนรอบตัวเองของโลกท าให้ ดินแดนประเทศต่างๆเกิดเวลากลางวันและเวลากลางคืน • เวลา 1 ชั่วโมง ต าแหน่งของดวงอาทิตย์จะเคลื่อนจาก เส้นเมริเดียนไป 15 องศา ลองติจูด โดยลองติจูดด้าน ตะวันออกจะได้รับแสงอาทิตย์ก่อนด้านตะวันตก ดังนั้น เวลาขงองซีกโลกตะวันออกจึงเร็วกว่าด้านตะวันตก • ระยะลองติจูดห่างกัน 1 องศา เวลาต่างกัน 4 นาที

เวลาปานกลางกรีนิช ( GMT ) เวลาปานกลางกรีนิช ( Greenwich Mean Time : GMT ) คือเวลาท้องถิ่น ของต าบลกรีนิช กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ ซึ่งเส้นเมริเดียนแรก ( 0 องศา ) ลาก่่าน ถูกก าหนดให้เป็นเวลามาตรฐานสากลที่ประเทศต่างๆใช้อ้างอิง หรือใช้ เทียบเคียงเพื่อก าหนดเวลามาตรฐานของประเทศตน เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า เวลา สากล ( Universal Time )

ตัวอย่าง เวลา 20.00 น ของประเทศไทย ตรงกับ 13.00 น ตาม เวลาปานกลางกรีนิชหรือเวลามาตรฐานสากลกรีนิช เพราะเวลาประเทศไทย เร็วกว่าเวลาปานกลางกรีนิช 7 ชั่วโมง

เส ้ นว ั นท ี ่ ( Date line ) เส้นวันที่ เส้นวันที่สากลหรือเส้นแบ่งวันสากล (International Date Line ) คือเส้นสมมติที่ลาก ทับเส้นเมริเดียนที่ 180 องศาลองติจูด ซึ่งนานาชาติก าหนดให้เป็นเส้นวันที่ หรือเส้นแบ่งวัน สากล เมื่อเดินทางข้ามเส้นนี้จะต้องเปลี่ยนแปลงวันหรือวันที่ทันที

เขตเวลามาตรฐานของโลก ( Standard Time Zone ) เขตเวลามาตรฐานของโลก หรือเรียกอีกอย่างหนึ่งว่า เขตภาคเวลา ( Time Zone ) คือ เวลาที่ก าหนดขึ้นใช้ในเขตภาคเวลาต่าง ๆ ทั่วโลก มีทั้งหมด 24 เขต ทุกเขตภาคเวลามีระยะลองติจูดห่างกัน 15 องศา และทุกๆ 15 องศา ลองติจูด เวลาจะเปลี่ยนไป 1 ชั่วโมง

เส้นเมริเดียนแรก 0 องศาลองติจูด ที่ต าบลกรีนิช เป็นแนวแบ่งเส้นเมริเดียน ตะวันตกและเส้นเมริเดียนตะวันออก ซีกละ 180 องศาลองติจูด

เส้นเมริเดียนมาตรฐาน ( Standard Meridian ) คือเส้นเมริเดียนที่มีระยะห่าง กัน 15 องศาลองติจูด ทั้งด้านตะวันตกและด้านตะวันออก ได้แก • เส้นเมริเดียน 0, 15,30, 45,60,75,90,105,120,135,150,165, และ180 องศาลองติจูด ทุก ๆเ ส้นเป็นตัวก าหนดเวลามาตรฐานของแต่ละ เขต ดังนั้นจึงเรียกว่า เส้นเวลามาตรฐาน • เส้นเมริเดียนมาตรฐานแต่ละเส้นมีเวลาต่างกัน 1 ชั่วโมง เพราะทุกเส้นอยู่ ห่างกัน 15 องศาลองติจูด

เขตเวลามาตราฐานของโลก มี24 เขต เวลาของซีกตะวันออกเร็วกว่า ตะวันตก • เส้นเมริเดียนซีกตะวันออก เวลาจะเร็วกว่าเวลากรีนิช องศาละ 4 นาทีหรือ 1 ชั่วโมง ต่อ 15 เส้นเมริเดียน ( 15 X 4 = 60 ) • เส้นเวลาเมริเดียนซีกตะวันตก เวลาจะช้ากว่าเวลาที่กรีนิช องศาละ 4 นาทีหรือ 1 ชั่วโมง ต่อ 15 เส้นเมริเดียน

การนับเวลา จงหาค่าเวลามาตรฐานท้องถิ่นของประเทศนิวซีแลนด์ ขณะที่ประเทศ ไทยเป็นเวลา 16.35 น. และเวลา 22.35 น. ของวันที่ 12 มกราคม (เมื่อแถบ เวลาของนิวซีแลนด์เท่ากับ +12) เวลามาตรฐานท้องถิ่นตปท = เวลามาตรฐานท้องถิ่นอ้างอิง+ ่ลต่างแถบเวลา

ค าถาม • ในวันที่ 24 มกราคมเวลา 18:30 UT. เวลามาตรฐานของประเทศไทยจะเป็นเวลาอะไร • ถาม: วันที่ 2 มกราคม เวลา 08:00 น. ของประเทศไทย (UT 7)คิดเป็นเวลาสากล (UT = 0) ได้เท่าไร • ถาม: วันที่ 2 มกราคม เวลา 08:00 น. ของไทย (UT 7) ตรงกับเวลาอะไรของประเทศญี่ปุ่ น (UT 9) • ถาม: วันที่ 2 มกราคม เวลา 08:00 น. ของไทย (UT 7) ตรงกับเวลาอะไรที่กรุงวอชิงตัน ดีซี (UT-5)

เวลามาตรฐานท้องถิ่นของประเทศอียิปต์ ขณะที่ประเทศจีนเป็นเวลา 15.00 น. และ เวลา 22.35 น. ของวันที่ 12 มกราคม เวลามาตรฐานท้องถิ่นของประเทศแมกซิโก ขณะที่ประเทศไทยเป็นเวลา 15. 00 น. และเวลา 22.35 น. ของวันที่ 12 มกราคม