เทพทาโร

เทพทาโร




Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm. Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.









ผู้จัดทำ



นายสมเกียรติ กลั่นกลิ่น
นางสาวชูจิตร อนันตโชค
นางทรรศนีย์ พัฒนเสรี

นายมโนชญ์ มาตรพลากร เทพทาโร
นายสมบูรณ์ บุญยืน
นายคงศักดิ์ มีแก้ว

นายพรเทพ เหมือนพงษ์















แผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอมเพื่อเศรษฐกิจ
สำนักวิจัยและพัฒนาการป่าไม้ กรมป่าไม้

2552

คำนำ



Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ทพทาโรเป็นพันธุ์ไม้ที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจ เนื่องจากเนื้อไม้มี
เ
กลิ่นหอม นิยมนำมาแกะสลัก ทำของใช้ ของตกแต่งบ้าน เศษไม้ที่เหลือ

จากการแกะสลักใช้กลั่นน้ำมันหอมระเหย ทำน้ำมันนวด แก้ปวดเมื่อย

นวดสปา หรือยาดม ผลิตภัณฑ์จากเทพทาโรเป็นสินค้าหนึ่งตำบลหนึ่ง
ผลิตภัณฑ์ที่มีชื่อเสียงของจังหวัดตรัง ไม้ที่นำมาใช้ในอุตสาหกรรมเหล่านี้

ทั้งหมดเป็นไม้ที่ได้จากป่าธรรมชาติ ทำให้ในอนาคตเทพทาโรอาจสูญพันธุ์

หรือเกิดการขาดแคลนได้หากยังคงใช้ไม้จากป่าธรรมชาติต่อไปโดยไม่ปลูกสร้าง เทพทาโร

สวนป่าเพื่อนำไม้มาใช้ เพื่อป้องกันไม่ให้เทพทาโรสูญพันธุ์จากธรรมชาติและ
จากประเทศไทย กรมป่าไม้จึงได้กำหนดแผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอมเพื่อ

เศรษฐกิจขึ้น ศึกษาวิจัยและพัฒนาไม้เทพทาโรอย่างครบวงจร โดยมี

วัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์พันธุ์ไม้เทพทาโรในป่าธรรมชาติ และส่งเสริม

การใช้ไม้เทพทาโรจากสวนป่าภายใต้การจัดการที่เหมาะสมเพื่อให้สามารถใช้
ประโยชน์ได้อย่างคุ้มค่าและยั่งยืน

เอกสารเผยแพร่ฉบับนี้จัดทำขึ้นเพื่อนำเสนอข้อมูลที่ได้จากการ

ค้นคว้าเอกสาร สื่อรูปแบบต่างๆ การสอบถามผู้รู้ ผู้ประกอบการไม้เทพทาโร

และผลการวิจัยเบื้องต้นของผู้วิจัยภายใต้แผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอม
เพื่อเศรษฐกิจ เพื่อให้เกษตรกร ประชาชน และผู้สนใจทั่วไปได้รู้จักเทพทาโร

คำนำ



Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ทพทาโรเป็นพันธุ์ไม้ที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจ เนื่องจากเนื้อไม้มี
เ
กลิ่นหอม นิยมนำมาแกะสลัก ทำของใช้ ของตกแต่งบ้าน เศษไม้ที่เหลือ

จากการแกะสลักใช้กลั่นน้ำมันหอมระเหย ทำน้ำมันนวด แก้ปวดเมื่อย

นวดสปา หรือยาดม ผลิตภัณฑ์จากเทพทาโรเป็นสินค้าหนึ่งตำบลหนึ่ง
ผลิตภัณฑ์ที่มีชื่อเสียงของจังหวัดตรัง ไม้ที่นำมาใช้ในอุตสาหกรรมเหล่านี้

ทั้งหมดเป็นไม้ที่ได้จากป่าธรรมชาติ ทำให้ในอนาคตเทพทาโรอาจสูญพันธุ์

หรือเกิดการขาดแคลนได้หากยังคงใช้ไม้จากป่าธรรมชาติต่อไปโดยไม่ปลูกสร้าง เทพทาโร

สวนป่าเพื่อนำไม้มาใช้ เพื่อป้องกันไม่ให้เทพทาโรสูญพันธุ์จากธรรมชาติและ
จากประเทศไทย กรมป่าไม้จึงได้กำหนดแผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอมเพื่อ

เศรษฐกิจขึ้น ศึกษาวิจัยและพัฒนาไม้เทพทาโรอย่างครบวงจร โดยมี

วัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์พันธุ์ไม้เทพทาโรในป่าธรรมชาติ และส่งเสริม

การใช้ไม้เทพทาโรจากสวนป่าภายใต้การจัดการที่เหมาะสมเพื่อให้สามารถใช้
ประโยชน์ได้อย่างคุ้มค่าและยั่งยืน

เอกสารเผยแพร่ฉบับนี้จัดทำขึ้นเพื่อนำเสนอข้อมูลที่ได้จากการ

ค้นคว้าเอกสาร สื่อรูปแบบต่างๆ การสอบถามผู้รู้ ผู้ประกอบการไม้เทพทาโร

และผลการวิจัยเบื้องต้นของผู้วิจัยภายใต้แผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอม
เพื่อเศรษฐกิจ เพื่อให้เกษตรกร ประชาชน และผู้สนใจทั่วไปได้รู้จักเทพทาโร

เห็นความสำคัญในการปลูกสร้างสวนป่าเทพทาโรเพื่อการค้า และให้ความ

ร่วมมืออนุรักษ์เทพทาโรในป่าธรรมชาติ หวังว่าเอกสารฉบับนี้จะเป็น สารบัญ
ประโยชน์ต่อเกษตรกร ประชาชนและผู้สนใจทั่วไปตามสมควร หากมีข้อ

ผิดพลาดประการใด คณะผู้จัดทำขออภัยมา ณ โอกาสนี้ และยินดีรับฟัง
บทนำ 1 Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
คำติชมเพื่อที่จะได้นำไปปรับปรุงแก้ไขในโอกาสต่อไป
ลักษณะทั่วไป 2

การกระจายพันธุ์ 6

คณะผู้จัดทำ การขยายพันธุ์เทพทาโร 6

เมษายน 2552 การขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศ 7

การขยายพันธุ์โดยไม่อาศัยเพศ 10

การปลูกไม้เทพทาโร 14 เทพทาโร

โรคและแมลงศัตรูพืช 17
การใช้ประโยชน์ 18


มูลค่าทางเศรษฐกิจของเทพทาโร 25
บรรณานุกรม 27


กิตติกรรมประกาศ 31

เห็นความสำคัญในการปลูกสร้างสวนป่าเทพทาโรเพื่อการค้า และให้ความ

ร่วมมืออนุรักษ์เทพทาโรในป่าธรรมชาติ หวังว่าเอกสารฉบับนี้จะเป็น สารบัญ
ประโยชน์ต่อเกษตรกร ประชาชนและผู้สนใจทั่วไปตามสมควร หากมีข้อ

ผิดพลาดประการใด คณะผู้จัดทำขออภัยมา ณ โอกาสนี้ และยินดีรับฟัง
บทนำ 1 Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
คำติชมเพื่อที่จะได้นำไปปรับปรุงแก้ไขในโอกาสต่อไป
ลักษณะทั่วไป 2

การกระจายพันธุ์ 6

คณะผู้จัดทำ การขยายพันธุ์เทพทาโร 6

เมษายน 2552 การขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศ 7

การขยายพันธุ์โดยไม่อาศัยเพศ 10

การปลูกไม้เทพทาโร 14 เทพทาโร

โรคและแมลงศัตรูพืช 17
การใช้ประโยชน์ 18


มูลค่าทางเศรษฐกิจของเทพทาโร 25
บรรณานุกรม 27


กิตติกรรมประกาศ 31

เทพทาโร


Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.




บทนำ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.


เทพทาโร เป็นไม้มงคลพระราชทานประจำจังหวัดพังงา จัดอยู่ใน
วงศ์ Lauraceae มีชื่อวิทยาศาสตร์ Cinnamomum porrectum (Roxb.)

Kosterm. ชื่อพ้อง Cinnamomum glanduliferum C. Nees, Cinnamomum

parthenoxylon (Jack.) C. Nees และ Cinnamomum sumatranum

(Miq.) Meissner ชื่อภาษาอังกฤษคือ Safrol laurel พบทั่วไปทุกภาคของ

ประเทศ ภาคกลางและภาคตะวันออกเรียก เทพทาโร ภาคใต้เรียก จวง หรือ เทพทาโร
จวงหอม ภาษายาวีเรียก มือแดกะมางิง ภาคเหนือเรียก จะไคต้น จะไคหอม

หรือพลูต้นขาว ภาคตะวันออกเฉียงเหนือเรียก การบูร เนื่องจากเปลือกต้น 1

และรากมีกลิ่นคล้ายต้นการบูร หรืออบเชยญวน (Cinnamomum camphora
(L.) J.Presl)


ปัจจุบันต้นเทพทาโรทั้งในป่าธรรมชาติและในที่ดินกรรมสิทธิ์มี

ปริมาณลดลงอย่างต่อเนื่อง ช่วงเวลาที่ผ่านมายางพาราและปาล์มน้ำมันเป็น

พืชเศรษฐกิจที่มีราคาดี เทพทาโรจึงถูกตัดทิ้งเป็นจำนวนมากเพื่อนำพื้นที่ไป
เพาะปลูกยางพารา ปาล์มน้ำมัน รวมถึงพืชเศรษฐกิจอื่นๆ นอกจากนั้น

กระแสความนิยมวัตถุมงคล เช่น จตุคามรามเทพ ทำให้มีการตัดไม้เทพทาโร

เพื่อนำไปทำมวลสารสำคัญของวัตถุมงคล ส่งผลให้ปริมาณเทพทาโรใน

เทพทาโร


Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.




บทนำ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.


เทพทาโร เป็นไม้มงคลพระราชทานประจำจังหวัดพังงา จัดอยู่ใน
วงศ์ Lauraceae มีชื่อวิทยาศาสตร์ Cinnamomum porrectum (Roxb.)

Kosterm. ชื่อพ้อง Cinnamomum glanduliferum C. Nees, Cinnamomum

parthenoxylon (Jack.) C. Nees และ Cinnamomum sumatranum

(Miq.) Meissner ชื่อภาษาอังกฤษคือ Safrol laurel พบทั่วไปทุกภาคของ

ประเทศ ภาคกลางและภาคตะวันออกเรียก เทพทาโร ภาคใต้เรียก จวง หรือ เทพทาโร
จวงหอม ภาษายาวีเรียก มือแดกะมางิง ภาคเหนือเรียก จะไคต้น จะไคหอม

หรือพลูต้นขาว ภาคตะวันออกเฉียงเหนือเรียก การบูร เนื่องจากเปลือกต้น 1

และรากมีกลิ่นคล้ายต้นการบูร หรืออบเชยญวน (Cinnamomum camphora
(L.) J.Presl)


ปัจจุบันต้นเทพทาโรทั้งในป่าธรรมชาติและในที่ดินกรรมสิทธิ์มี

ปริมาณลดลงอย่างต่อเนื่อง ช่วงเวลาที่ผ่านมายางพาราและปาล์มน้ำมันเป็น

พืชเศรษฐกิจที่มีราคาดี เทพทาโรจึงถูกตัดทิ้งเป็นจำนวนมากเพื่อนำพื้นที่ไป
เพาะปลูกยางพารา ปาล์มน้ำมัน รวมถึงพืชเศรษฐกิจอื่นๆ นอกจากนั้น

กระแสความนิยมวัตถุมงคล เช่น จตุคามรามเทพ ทำให้มีการตัดไม้เทพทาโร

เพื่อนำไปทำมวลสารสำคัญของวัตถุมงคล ส่งผลให้ปริมาณเทพทาโรใน

ธรรมชาติลดลง และยังคงมีแนวโน้มลดลงเรื่อยๆ เนื่องจากเป็นไม้เนื้อหอม

เนื้อแข็งปานกลาง นิยมใช้ในงานแกะสลัก เศษไม้ ตอและรากใช้กลั่น
น้ำมันหอมระเหย หรือใช้เผาให้เกิดกลิ่นหอมในพิธีกรรมทางศาสนา และ

ธุรกิจสปา ทำให้มีการตัดโค่นต้นเทพทาโรจากป่าธรรมชาติมากขึ้นเพื่อเอา

เนื้อไม้ ตอและรากไปใช้โดยไม่มีการปลูกทดแทน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เพื่อป้องกันปัญหาเทพทาโรสูญพันธุ์จากธรรมชาติ และเพื่อส่งเสริม

การใช้เทพทาโรให้เป็นไม้เศรษฐกิจอย่างเป็นระบบ กรมป่าไม้จึงได้กำหนด
แผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอมเพื่อเศรษฐกิจขึ้น ทดลองวิจัยและพัฒนา

เกี่ยวกับไม้เทพทาโรในด้านการขยายพันธุ์ การผลิตกล้า การปลูก การบำรุง
ภาพที่ 1 ต้นเทพทาโรขนาดใหญ่ ภาพที่ 2 ลักษณะของเปลือกต้น
รักษา การปลูกสร้างสวนรวมพันธุ์ การปลูกสร้างสวนป่า และการใช้
ประโยชน์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์เทพทาโรในป่าธรรมชาติ และ เทพทาโร

ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกตรง
ส่งเสริมให้ใช้ไม้เทพทาโรจากสวนป่าแทนการตัดจากป่าธรรมชาติ เพื่อให้
กันข้าม เรียงเวียนสลับ รูปรีแกมรูปไข่
2 สามารถใช้ประโยชน์จากไม้เทพทาโรได้อย่างยั่งยืน หรือรูปไข่แกมรูปขอบขนาน เนื้อใบค่อน 3


ข้างหนา ผิวใบเกลี้ยง ท้องใบมีนวลขาว
ลักษณะทั่วไป อมเทา ใบแก่อายุมากมีสีแดง เส้นใบหลัก










เทพทาโร เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่ สูง 10-30 เมตร 1 เส้น เส้นใบข้างโค้ง 3-7 คู่ นูนขึ้น



ไม่ผลัดใบหรือผลัดใบระยะสั้น เรือนยอดโปร่งถึงเป็นพุ่มกลมทึบ สีเขียวเข้ม ทั้งสองด้าน ปลายใบแหลม โคนใบสอบ
ลำต้นเรียบไม่มีพูพอน เปลือกต้นสีเทาอมเขียว หรือเทาอมน้ำตาล แตก ถึงมน กว้างประมาณ 2.5-6 เซนติเมตร


เป็นร่องตามยาวลำต้น (ภาพที่ 1 และ 2) เมื่อถากเปลือกออกเปลือกชั้นใน ยาวประมาณ 5-20 เซนติเมตร
มีสีน้ำตาลอมแดง มีกลิ่นหอม กิ่งมีลักษณะอ่อนเรียว เกลี้ยง และมักมี ภาพที่ 3 ก้านใบเรียวเล็ก สีเขียวอ่อน เขียวอมเหลือง
คราบขาว ลักษณะของยอดและใบ หรือแดง ยาวประมาณ 1.2-3.5
เซนติเมตร (ภาพที่ 3)

ธรรมชาติลดลง และยังคงมีแนวโน้มลดลงเรื่อยๆ เนื่องจากเป็นไม้เนื้อหอม

เนื้อแข็งปานกลาง นิยมใช้ในงานแกะสลัก เศษไม้ ตอและรากใช้กลั่น
น้ำมันหอมระเหย หรือใช้เผาให้เกิดกลิ่นหอมในพิธีกรรมทางศาสนา และ

ธุรกิจสปา ทำให้มีการตัดโค่นต้นเทพทาโรจากป่าธรรมชาติมากขึ้นเพื่อเอา

เนื้อไม้ ตอและรากไปใช้โดยไม่มีการปลูกทดแทน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เพื่อป้องกันปัญหาเทพทาโรสูญพันธุ์จากธรรมชาติ และเพื่อส่งเสริม

การใช้เทพทาโรให้เป็นไม้เศรษฐกิจอย่างเป็นระบบ กรมป่าไม้จึงได้กำหนด
แผนงานวิจัยและพัฒนาไม้หอมเพื่อเศรษฐกิจขึ้น ทดลองวิจัยและพัฒนา

เกี่ยวกับไม้เทพทาโรในด้านการขยายพันธุ์ การผลิตกล้า การปลูก การบำรุง
ภาพที่ 1 ต้นเทพทาโรขนาดใหญ่ ภาพที่ 2 ลักษณะของเปลือกต้น
รักษา การปลูกสร้างสวนรวมพันธุ์ การปลูกสร้างสวนป่า และการใช้
ประโยชน์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อการอนุรักษ์เทพทาโรในป่าธรรมชาติ และ เทพทาโร

ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกตรง
ส่งเสริมให้ใช้ไม้เทพทาโรจากสวนป่าแทนการตัดจากป่าธรรมชาติ เพื่อให้
กันข้าม เรียงเวียนสลับ รูปรีแกมรูปไข่
2 สามารถใช้ประโยชน์จากไม้เทพทาโรได้อย่างยั่งยืน หรือรูปไข่แกมรูปขอบขนาน เนื้อใบค่อน 3


ข้างหนา ผิวใบเกลี้ยง ท้องใบมีนวลขาว
ลักษณะทั่วไป อมเทา ใบแก่อายุมากมีสีแดง เส้นใบหลัก










เทพทาโร เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลางถึงใหญ่ สูง 10-30 เมตร 1 เส้น เส้นใบข้างโค้ง 3-7 คู่ นูนขึ้น



ไม่ผลัดใบหรือผลัดใบระยะสั้น เรือนยอดโปร่งถึงเป็นพุ่มกลมทึบ สีเขียวเข้ม ทั้งสองด้าน ปลายใบแหลม โคนใบสอบ
ลำต้นเรียบไม่มีพูพอน เปลือกต้นสีเทาอมเขียว หรือเทาอมน้ำตาล แตก ถึงมน กว้างประมาณ 2.5-6 เซนติเมตร


เป็นร่องตามยาวลำต้น (ภาพที่ 1 และ 2) เมื่อถากเปลือกออกเปลือกชั้นใน ยาวประมาณ 5-20 เซนติเมตร
มีสีน้ำตาลอมแดง มีกลิ่นหอม กิ่งมีลักษณะอ่อนเรียว เกลี้ยง และมักมี ภาพที่ 3 ก้านใบเรียวเล็ก สีเขียวอ่อน เขียวอมเหลือง
คราบขาว ลักษณะของยอดและใบ หรือแดง ยาวประมาณ 1.2-3.5
เซนติเมตร (ภาพที่ 3)

ดอก สีขาวหรือเหลืองอ่อน มีกลิ่นหอม ออกเป็นช่อตามปลายกิ่ง เนื้อไม้ ทั้งจากส่วนลำต้นและราก มีสีเทาแกมน้ำตาล เป็น

เป็นกระจุกยาวประมาณ 2.5-10.0 เซนติเมตร 1 ช่อ มีประมาณ 13-14 ดอก มันเลื่อม เสี้ยนตรงหรือเสี้ยนสนเล็กน้อย เนื้อเหนียว แข็งพอประมาณ


ก้านช่อดอกเรียวยาวประมาณ 5.0–6.0 เซนติเมตร และเล็กมาก เลื่อยไสกบตกแต่งง่าย มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว (ภาพที่ 6 และ 7) เทพทาโร
(ภาพที่ 4) ที่พบในภาคใต้ทุกส่วนของลำต้นมีกลิ่นหอมตั้งแต่ใบ เนื้อไม้ เปลือกต้น ผล

ดอก ราก และเปลือกราก Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.











เทพทาโร
ภาพที่ 4 ลักษณะของดอก




ผล มีขนาดเล็ก เกลี้ยง ทรงกลม เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ
4 5
7 - 8 มิลลิเมตร มีกลิ่นหอม ผลอ่อนมีสีเขียว เมื่อแก่มีสีม่วงดำ ก้านผลเรียว ภาพที่ 6 ลักษณะเนื้อไม้
ยาวประมาณ 3-5 เซนติเมตร ที่ขั้วมีกลีบเลี้ยงรูปถ้วย ไม่มีซี่หยักติดอยู่

ก้านผลส่วนบนพองออก (ภาพที่ 5)

















ภาพที่ 5 ลักษณะของผล ภาพที่ 7 ตอและรากที่เก็บจากป่า

ดอก สีขาวหรือเหลืองอ่อน มีกลิ่นหอม ออกเป็นช่อตามปลายกิ่ง เนื้อไม้ ทั้งจากส่วนลำต้นและราก มีสีเทาแกมน้ำตาล เป็น

เป็นกระจุกยาวประมาณ 2.5-10.0 เซนติเมตร 1 ช่อ มีประมาณ 13-14 ดอก มันเลื่อม เสี้ยนตรงหรือเสี้ยนสนเล็กน้อย เนื้อเหนียว แข็งพอประมาณ


ก้านช่อดอกเรียวยาวประมาณ 5.0–6.0 เซนติเมตร และเล็กมาก เลื่อยไสกบตกแต่งง่าย มีกลิ่นหอมเฉพาะตัว (ภาพที่ 6 และ 7) เทพทาโร
(ภาพที่ 4) ที่พบในภาคใต้ทุกส่วนของลำต้นมีกลิ่นหอมตั้งแต่ใบ เนื้อไม้ เปลือกต้น ผล

ดอก ราก และเปลือกราก Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.











เทพทาโร
ภาพที่ 4 ลักษณะของดอก




ผล มีขนาดเล็ก เกลี้ยง ทรงกลม เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ
4 5
7 - 8 มิลลิเมตร มีกลิ่นหอม ผลอ่อนมีสีเขียว เมื่อแก่มีสีม่วงดำ ก้านผลเรียว ภาพที่ 6 ลักษณะเนื้อไม้
ยาวประมาณ 3-5 เซนติเมตร ที่ขั้วมีกลีบเลี้ยงรูปถ้วย ไม่มีซี่หยักติดอยู่

ก้านผลส่วนบนพองออก (ภาพที่ 5)

















ภาพที่ 5 ลักษณะของผล ภาพที่ 7 ตอและรากที่เก็บจากป่า

การกระจายพันธุ์ ในการปลูกสร้างสวนป่าไม้เทพทาโรเชิงเศรษฐกิจ จำเป็นต้องมี

การคัดเลือกแม่ไม้เพื่อผลิตกล้าพันธุ์ดี หรือมีการปรับปรุงพันธุ์ไม้เพื่อให้ได้

เทพทาโรเป็นพันธุ์ไม้ที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาพอากาศชื้น
พันธุ์ที่มีลักษณะดีตรงตามความต้องการของการใช้ประโยชน์ การขยายพันธุ์
ภูมิประเทศเป็นที่ราบจนถึงภูเขาสูง ตั้งแต่ 0-3,000 เมตร เหนือระดับ
ทั้งแบบอาศัยเพศและไม่อาศัยเพศจึงมีความสำคัญ จำเป็นต้องเลือกใช้ให้
น้ำทะเล มีเขตการกระจายพันธุ์ในแถบเอเชีย พบมากในเอเชียเขตร้อน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เหมาะสมกับวัตถุประสงค์ เนื่องจากการขยายพันธุ์ทั้งสองแบบมีข้อดีและ
ตั้งแต่ทิเบต มณฑลยูนานในจีน อินเดีย เทือกเขาตะนาวศรีในพม่า
ข้อเสียแตกต่างกัน
เวียดนาม คาบสมุทรอินโดจีน จนถึงแหลมมลายู ไทย มาเลเซีย



สิงคโปร์ เกาะสุมาตรา และเกาะอื่นๆ ในอินโดนีเซีย
การขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศ
ในประเทศไทยพบทั่วทุกภาคของประเทศ ขึ้นกระจัดกระจายเป็น

กลุ่มตั้งแต่ที่ราบเชิงเขาจนถึงบนเขาในป่าดิบชื้น สภาพดินร่วนปนทราย เทพทาโรเป็นพืชที่มีดอกสมบูรณ์เพศ (complete flower)


น้ำไม่ท่วมขัง พบการกระจายพันธุ์หนาแน่นในภาคใต้ คือ มีเกสรตัวผู้และเกสรตัวเมียในดอกเดียวกัน ดอกจะเริ่มบานในช่วงเช้า
เวลาประมาณ 7.00–9.00 นาฬิกา เมื่อดอกได้รับการผสมจะพัฒนาเป็นผล เทพทาโร

ส่วนดอกที่ไม่ได้รับการผสมจะหลุดร่วงไป ผลเทพทาโรที่สุกแก่จะมีขนาด

6 การขยายพันธุ์เทพทาโร 7
เส้นผ่าศูนย์กลางเมล็ดประมาณ 1.0 เซนติเมตร มีสีแดงม่วงเข้ม ภายใน
เทพทาโรมีการสืบพันธุ์เพื่อการดำรงอยู่ในธรรมชาติทั้งแบบอาศัย ผลมีเมล็ดเพียง 1 เมล็ด ลักษณะเมล็ดประกอบด้วยส่วนที่สะสมอาหารของ

เพศและไม่อาศัยเพศ การสืบพันธุ์โดยอาศัยเพศจะเกิดขึ้นได้ต้องมีสภาวะที่ เมล็ด และต้นอ่อน
เหมาะสมกล่าวคือ มีการผสมเกสร ติดผล เกิดเมล็ด เมื่อผลแก่อาจจะมี โดยปกติแล้วเมล็ดจะงอกได้เพียง 5–10 % ในเวลา 90 วัน


สัตว์มาช่วยในการกระจายพันธุ์ โดยการกินผลและนำเมล็ดไปตกในที่ที่ ส่งผลให้กล้าไม้เทพทาโรในท้องตลาดมีราคาแพงมาก การวิจัยในเบื้องต้น

เหมาะสมกับการงอก หรือผลแก่ร่วงหล่นบริเวณใต้โคนต้น เมื่อมีสภาวะที่ ของสำนักวิจัยและพัฒนาการป่าไม้ กรมป่าไม้ การขยายพันธุ์เทพทาโรด้วย

เหมาะสมต้นกล้าจึงเจริญเติบโตเป็นไม้ใหญ่ ออกดอก ติดผล สืบพันธุ์ เมล็ดยังได้ผลไม่ดีนัก และการเพาะเมล็ดในขุยมะพร้าวโดยการเปิดช่อง
หมุนเวียนเป็นวัฏจักรต่อไป การสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศของเทพทาโรที่ บริเวณทางออกของรากให้ผลการงอกร้อยละ 16 % ในเวลา 30 วัน การเพาะ

พบมากในธรรมชาติคือ การแตกต้นอ่อนจากรากของต้นเทพทาโร เมล็ดให้ได้ผลดีควรจะกำจัดเปลือกและเนื้อที่หุ้มเมล็ดออกเสียก่อน เนื่องจาก

การกระจายพันธุ์ ในการปลูกสร้างสวนป่าไม้เทพทาโรเชิงเศรษฐกิจ จำเป็นต้องมี

การคัดเลือกแม่ไม้เพื่อผลิตกล้าพันธุ์ดี หรือมีการปรับปรุงพันธุ์ไม้เพื่อให้ได้

เทพทาโรเป็นพันธุ์ไม้ที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาพอากาศชื้น
พันธุ์ที่มีลักษณะดีตรงตามความต้องการของการใช้ประโยชน์ การขยายพันธุ์
ภูมิประเทศเป็นที่ราบจนถึงภูเขาสูง ตั้งแต่ 0-3,000 เมตร เหนือระดับ
ทั้งแบบอาศัยเพศและไม่อาศัยเพศจึงมีความสำคัญ จำเป็นต้องเลือกใช้ให้
น้ำทะเล มีเขตการกระจายพันธุ์ในแถบเอเชีย พบมากในเอเชียเขตร้อน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เหมาะสมกับวัตถุประสงค์ เนื่องจากการขยายพันธุ์ทั้งสองแบบมีข้อดีและ
ตั้งแต่ทิเบต มณฑลยูนานในจีน อินเดีย เทือกเขาตะนาวศรีในพม่า
ข้อเสียแตกต่างกัน
เวียดนาม คาบสมุทรอินโดจีน จนถึงแหลมมลายู ไทย มาเลเซีย



สิงคโปร์ เกาะสุมาตรา และเกาะอื่นๆ ในอินโดนีเซีย
การขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศ
ในประเทศไทยพบทั่วทุกภาคของประเทศ ขึ้นกระจัดกระจายเป็น

กลุ่มตั้งแต่ที่ราบเชิงเขาจนถึงบนเขาในป่าดิบชื้น สภาพดินร่วนปนทราย เทพทาโรเป็นพืชที่มีดอกสมบูรณ์เพศ (complete flower)


น้ำไม่ท่วมขัง พบการกระจายพันธุ์หนาแน่นในภาคใต้ คือ มีเกสรตัวผู้และเกสรตัวเมียในดอกเดียวกัน ดอกจะเริ่มบานในช่วงเช้า
เวลาประมาณ 7.00–9.00 นาฬิกา เมื่อดอกได้รับการผสมจะพัฒนาเป็นผล เทพทาโร

ส่วนดอกที่ไม่ได้รับการผสมจะหลุดร่วงไป ผลเทพทาโรที่สุกแก่จะมีขนาด

6 การขยายพันธุ์เทพทาโร 7
เส้นผ่าศูนย์กลางเมล็ดประมาณ 1.0 เซนติเมตร มีสีแดงม่วงเข้ม ภายใน
เทพทาโรมีการสืบพันธุ์เพื่อการดำรงอยู่ในธรรมชาติทั้งแบบอาศัย ผลมีเมล็ดเพียง 1 เมล็ด ลักษณะเมล็ดประกอบด้วยส่วนที่สะสมอาหารของ

เพศและไม่อาศัยเพศ การสืบพันธุ์โดยอาศัยเพศจะเกิดขึ้นได้ต้องมีสภาวะที่ เมล็ด และต้นอ่อน
เหมาะสมกล่าวคือ มีการผสมเกสร ติดผล เกิดเมล็ด เมื่อผลแก่อาจจะมี โดยปกติแล้วเมล็ดจะงอกได้เพียง 5–10 % ในเวลา 90 วัน


สัตว์มาช่วยในการกระจายพันธุ์ โดยการกินผลและนำเมล็ดไปตกในที่ที่ ส่งผลให้กล้าไม้เทพทาโรในท้องตลาดมีราคาแพงมาก การวิจัยในเบื้องต้น

เหมาะสมกับการงอก หรือผลแก่ร่วงหล่นบริเวณใต้โคนต้น เมื่อมีสภาวะที่ ของสำนักวิจัยและพัฒนาการป่าไม้ กรมป่าไม้ การขยายพันธุ์เทพทาโรด้วย

เหมาะสมต้นกล้าจึงเจริญเติบโตเป็นไม้ใหญ่ ออกดอก ติดผล สืบพันธุ์ เมล็ดยังได้ผลไม่ดีนัก และการเพาะเมล็ดในขุยมะพร้าวโดยการเปิดช่อง
หมุนเวียนเป็นวัฏจักรต่อไป การสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศของเทพทาโรที่ บริเวณทางออกของรากให้ผลการงอกร้อยละ 16 % ในเวลา 30 วัน การเพาะ

พบมากในธรรมชาติคือ การแตกต้นอ่อนจากรากของต้นเทพทาโร เมล็ดให้ได้ผลดีควรจะกำจัดเปลือกและเนื้อที่หุ้มเมล็ดออกเสียก่อน เนื่องจาก

เป็นแหล่งอาหารของราและมด แต่ในปัจจุบันการเพาะเมล็ดได้พัฒนาขึ้น ส่วนของต้นอ่อน (ภาพที่ 8 ข) ไปเพาะในภาชนะปิด โดยใช้ขุยมะพร้าว

โดยสามารถเพาะให้งอกได้ถึง 70 % ในเวลาเพียง 12 วัน โดยวิธีการนำ หรือแกลบเผาที่มีความชื้นของวัสดุเพาะ 50 % ช่วงการเพาะไม่ต้องรดน้ำ
ผลสุกแก่ล้างเอาเนื้อออก นำเมล็ดที่ได้มาผ่าซีก โดยผ่าแบ่งครึ่งตามรอยของ แต่อย่างใด เมล็ดจะเริ่มงอกในวันที่ 9–12 ตามความแข็งแรงของเมล็ด

เมล็ด ซึ่งสังเกตได้จากรอยแบ่งครึ่งบนเปลือกเมล็ด (ภาพที่ 8 ก) เมล็ดที่ และพัฒนาเป็นต้นอ่อนภายในระยะ 6 เดือน จากวิธีปกติต้องเวลานานกว่า

ผ่าเสร็จให้แช่น้ำไว้ในขณะที่ทำการผ่าเมล็ดอื่นๆ จากนั้นนำเมล็ดผ่าซีกซึ่งมี 8 เดือน (ภาพที่ 9-11) Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.



แนวแบ่งครึ่ง





จุดที่รากออก
เทพทาโร


(ก) ภาพที่ 9 การเพาะเมล็ด
8 9




จุดกำเนิดราก
จุดกำเนิดต้น
จุดกำเนิดใบแท้
จุดกำเนิดยอด

ภาพที่ 10 ต้นอ่อนอายุ 12-15 วัน


(ข)



ภาพที่ 8 แนวแบ่งครึ่งตามรอยของเมล็ด (ก) ลักษณะเมล็ดที่ผ่าซีก (ข) ภาพที่ 11 ต้นอ่อนอายุ 15-17 วัน

เป็นแหล่งอาหารของราและมด แต่ในปัจจุบันการเพาะเมล็ดได้พัฒนาขึ้น ส่วนของต้นอ่อน (ภาพที่ 8 ข) ไปเพาะในภาชนะปิด โดยใช้ขุยมะพร้าว

โดยสามารถเพาะให้งอกได้ถึง 70 % ในเวลาเพียง 12 วัน โดยวิธีการนำ หรือแกลบเผาที่มีความชื้นของวัสดุเพาะ 50 % ช่วงการเพาะไม่ต้องรดน้ำ
ผลสุกแก่ล้างเอาเนื้อออก นำเมล็ดที่ได้มาผ่าซีก โดยผ่าแบ่งครึ่งตามรอยของ แต่อย่างใด เมล็ดจะเริ่มงอกในวันที่ 9–12 ตามความแข็งแรงของเมล็ด

เมล็ด ซึ่งสังเกตได้จากรอยแบ่งครึ่งบนเปลือกเมล็ด (ภาพที่ 8 ก) เมล็ดที่ และพัฒนาเป็นต้นอ่อนภายในระยะ 6 เดือน จากวิธีปกติต้องเวลานานกว่า

ผ่าเสร็จให้แช่น้ำไว้ในขณะที่ทำการผ่าเมล็ดอื่นๆ จากนั้นนำเมล็ดผ่าซีกซึ่งมี 8 เดือน (ภาพที่ 9-11) Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.



แนวแบ่งครึ่ง





จุดที่รากออก
เทพทาโร


(ก) ภาพที่ 9 การเพาะเมล็ด
8 9




จุดกำเนิดราก
จุดกำเนิดต้น
จุดกำเนิดใบแท้
จุดกำเนิดยอด

ภาพที่ 10 ต้นอ่อนอายุ 12-15 วัน


(ข)



ภาพที่ 8 แนวแบ่งครึ่งตามรอยของเมล็ด (ก) ลักษณะเมล็ดที่ผ่าซีก (ข) ภาพที่ 11 ต้นอ่อนอายุ 15-17 วัน

การขยายพันธุ์เทพทาโรด้วยเมล็ดโดยธรรมชาติ แม้ว่า โดยรอบเพื่อไม่ให้ความชื้นระบายออก ให้น้ำแบบพ่นหมอก อย่างน้อย



ใช้เวลานานและให้ร้อยละของการงอกต่ำ ไม่เหมาะต่อการผลิตกล้าจำนวนมาก วันละ 4 ครั้ง โดยสังเกตจากไอน้ำภายในกระโจมพลาสติกให้มีฝ้าอยู่ตลอด
แต่ยังมีความจำเป็นต่อการปรับปรุงพันธุ์เทพทาโรเพื่อให้คุณลักษณะที่ดี เวลา หากฝ้าเริ่มลดลงก็ควรให้น้ำเพิ่ม ทั้งนี้ไม่ต้องเปิดพลาสติกออก ตั้งแต่
เช่น ลำต้นเปลาตรง โตเร็ว ทนทานต่อโรคและแมลง ให้น้ำมันหอม เริ่มปักชำประมาณ 45 วัน รากจะเริ่มงอกและสามารถย้ายชำได้ เมื่ออายุ

ทุกส่วนของต้น และให้น้ำมันหอมปริมาณสูง เป็นต้น ประมาณ 60–70 วัน จึงจะเปิดกระโจมพลาสติกออก แล้วย้ายกิ่งปักชำ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ลงถุงเพาะชำขนาด 6X9 นิ้ว โดยใช้ดินผสมแกลบสดและแกลบเผา
การขยายพันธุ์โดยไม่อาศัยเพศ อัตราส่วน 2:1:1 บำรุงดูแลอีกประมาณ 6 เดือน จะได้กล้าไม้ที่สมบูรณ์

ั
เป็นการผลิตกล้าพนธุ์ดีที่มีลักษณะเช่นเดียวกับต้นแม่คือ คงลักษณะ แข็งแรงพร้อมลงแปลงปลูกได้ต่อไป (ภาพที่ 12)
ทางพันธุกรรมของต้นแม่ไม้ไว้ โดยวิธีการปักชำ และการตอนกิ่ง ซึ่งจะต่าง
จากการขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศที่อาจจะทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงลักษณะ

ทางพันธุกรรมที่ไม่เหมือนต้นแม่พันธุ์ได้ เทพทาโร

จากการศึกษาเบื้องต้นที่สถานีวนวัฒนวิจัยสงขลา จังหวัดสงขลา
10 11
พบว่า การขยายพันธุ์ไม้เทพทาโรโดยไม่อาศัยเพศโดยวิธีการปักชำจากส่วน
ยอดนั้น ต้องคัดเลือกยอดที่มีลักษณะใบแก่พอประมาณ กิ่งเริ่มเปลี่ยนเป็น

สีน้ำตาลอ่อน มีตาตุ่มตามซอกใบและปลายยอดพร้อมจะแตกยอดใหม่


ความยาวของกิ่งปักชำประมาณ 10 เซนติเมตร และตัดใบออกให้เหลือ

ใบยอด 2-3 ใบ ตัดปลายใบให้เหลือครึ่งใบ นำกิ่งมาแช่ในสารละลาย

ฮอร์โมนเร่งราก พี-รูท (มีขายในท้องตลาด) ใช้อัตราความเข้มข้น 10 %

นาน 30 นาที แล้วนำไปปักชำในกระบะเพาะชำ (ถาดหลุม) โดยใช้วัสดุ

เพาะชำ ทรายผสมขุยมะพร้าวในอัตราส่วน 2:1 วางในเรือนเพาะชำระบบ

ควบคุม ใช้กระโจมพลาสติกครอบถาดปักชำ แล้วใช้ทรายทับขอบพลาสติก
ภาพที่ 12 การปักชำ และการออกรากของกิ่งชำ

การขยายพันธุ์เทพทาโรด้วยเมล็ดโดยธรรมชาติ แม้ว่า โดยรอบเพื่อไม่ให้ความชื้นระบายออก ให้น้ำแบบพ่นหมอก อย่างน้อย



ใช้เวลานานและให้ร้อยละของการงอกต่ำ ไม่เหมาะต่อการผลิตกล้าจำนวนมาก วันละ 4 ครั้ง โดยสังเกตจากไอน้ำภายในกระโจมพลาสติกให้มีฝ้าอยู่ตลอด
แต่ยังมีความจำเป็นต่อการปรับปรุงพันธุ์เทพทาโรเพื่อให้คุณลักษณะที่ดี เวลา หากฝ้าเริ่มลดลงก็ควรให้น้ำเพิ่ม ทั้งนี้ไม่ต้องเปิดพลาสติกออก ตั้งแต่
เช่น ลำต้นเปลาตรง โตเร็ว ทนทานต่อโรคและแมลง ให้น้ำมันหอม เริ่มปักชำประมาณ 45 วัน รากจะเริ่มงอกและสามารถย้ายชำได้ เมื่ออายุ

ทุกส่วนของต้น และให้น้ำมันหอมปริมาณสูง เป็นต้น ประมาณ 60–70 วัน จึงจะเปิดกระโจมพลาสติกออก แล้วย้ายกิ่งปักชำ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ลงถุงเพาะชำขนาด 6X9 นิ้ว โดยใช้ดินผสมแกลบสดและแกลบเผา
การขยายพันธุ์โดยไม่อาศัยเพศ อัตราส่วน 2:1:1 บำรุงดูแลอีกประมาณ 6 เดือน จะได้กล้าไม้ที่สมบูรณ์

ั
เป็นการผลิตกล้าพนธุ์ดีที่มีลักษณะเช่นเดียวกับต้นแม่คือ คงลักษณะ แข็งแรงพร้อมลงแปลงปลูกได้ต่อไป (ภาพที่ 12)
ทางพันธุกรรมของต้นแม่ไม้ไว้ โดยวิธีการปักชำ และการตอนกิ่ง ซึ่งจะต่าง
จากการขยายพันธุ์โดยอาศัยเพศที่อาจจะทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงลักษณะ

ทางพันธุกรรมที่ไม่เหมือนต้นแม่พันธุ์ได้ เทพทาโร

จากการศึกษาเบื้องต้นที่สถานีวนวัฒนวิจัยสงขลา จังหวัดสงขลา
10 11
พบว่า การขยายพันธุ์ไม้เทพทาโรโดยไม่อาศัยเพศโดยวิธีการปักชำจากส่วน
ยอดนั้น ต้องคัดเลือกยอดที่มีลักษณะใบแก่พอประมาณ กิ่งเริ่มเปลี่ยนเป็น

สีน้ำตาลอ่อน มีตาตุ่มตามซอกใบและปลายยอดพร้อมจะแตกยอดใหม่


ความยาวของกิ่งปักชำประมาณ 10 เซนติเมตร และตัดใบออกให้เหลือ

ใบยอด 2-3 ใบ ตัดปลายใบให้เหลือครึ่งใบ นำกิ่งมาแช่ในสารละลาย

ฮอร์โมนเร่งราก พี-รูท (มีขายในท้องตลาด) ใช้อัตราความเข้มข้น 10 %

นาน 30 นาที แล้วนำไปปักชำในกระบะเพาะชำ (ถาดหลุม) โดยใช้วัสดุ

เพาะชำ ทรายผสมขุยมะพร้าวในอัตราส่วน 2:1 วางในเรือนเพาะชำระบบ

ควบคุม ใช้กระโจมพลาสติกครอบถาดปักชำ แล้วใช้ทรายทับขอบพลาสติก
ภาพที่ 12 การปักชำ และการออกรากของกิ่งชำ

สำหรับการตอนกิ่ง เป็นวิธีการทำให้พืชออกรากในขณะที่กิ่งนั้นติด การตอนกิ่งควรทำในช่วงฤดูฝน ซึ่งมีความชื้นและอุณหภูมิที่

อยู่กับต้นแม่ หลังจากออกรากแล้วจึงตัดออกจากต้นแม่ได้ต้นใหม่ การตอนกิ่ง เหมาะสม ทำให้เกิดการออกรากได้ดี ใช้เวลาไม่นานมากนักและสามารถทำได้
เป็นวิธีการที่ตัดท่ออาหารที่ติดอยู่กับต้นแม่ออกเพื่อกระตุ้นการเกิดราก ง่าย ไม่ยุ่งยากหากต้องการกิ่งพันธุ์ไม่มาก ต่างจากการปักชำกิ่งที่ต้องใช้วัสดุ

โดยเลือกกิ่งที่ไม่อ่อนหรือแก่จนเกินไป มีสีน้ำตาลอ่อน ควั่นเปลือกห่างกัน อุปกรณ์ต่างๆ มากกว่าและใช้เวลานานกว่า แต่สามารถผลิตกิ่งพันธุ์ได้

ประมาณ 1 นิ้ว ลอกเปลือกออกแล้วขูดเบาๆ เอาท่อลำเลียงอาหารออก ครั้งละมากๆ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

ปล่อยทิ้งไว้ประมาณ 5–10 นาที หุ้มด้วยขุยมะพร้าวในถุงพลาสติกที่มี ในธรรมชาติพบว่าต้นเทพทาโรมีการขยายพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศ



ความชื้นพอเหมาะ มัดด้วยเชือกฟางให้แน่น กิ่งตอนจะออกรากภายใน โดยการแตกต้นอ่อนจากรากได้ด้วย (ภาพที่ 14 ก) ทำให้มีความเป็นไปได้ที่

2-3 เดือน (ภาพที่ 13) ตัดกิ่งตอนที่มีรากสีน้ำตาลชำลงถุงขนาด จะผลิตกล้าเทพทาโรพันธุ์ดีจากการแยกต้นอ่อนที่แตกจากราก หรือการปักชำ
6X9 นิ้ว ใช้วัสดุดินผสมแกลบสดและแกลบเผาอัตราส่วน 2:1:1 บำรุง ราก การทดลองปักชำรากเทพทาโรทำได้โดยตัดรากจากต้นแม่มาเพาะชำ

ดูแลรักษาไว้ในเรือนเพาะชำประมาณ 3 เดือน ก่อนย้ายไปปลูกในแปลงต่อไป การตัดรากต้องระวังไม่ให้เกิดการกระทบกับต้นแม่ นำรากมาตัดเป็นท่อนยาว
ประมาณ 15 เซนติเมตร รดน้ำเช้าเย็นประมาณ 20 วัน หน่อจะเริ่ม เทพทาโร


แตกจากส่วนราก ปล่อยให้หน่อแข็งแรงอีกประมาณ 30 วัน ทำการกรีด
12 โคนหน่อด้วยมีดให้มีรอยเส้น 3–4 เส้น ทาด้วยฮอร์โมนเร่งราก แล้วหุ้ม 13

ด้วยขุยมะพร้าวเพื่อให้รากแตก ประมาณ 20 วันรากจะเริ่มแตก จากนั้น
นำไปชำลงถุง บำรุงดูแลจนกล้าไม้เจริญเติบโตสามารถนำไปปลูกได้


(ภาพที่ 14 ข และ ภาพที่ 14 ค) นอกจากนี้ในอนาคตการเพาะเลี้ยง

เนื้อเยื่อเทพทาโรอาจจะเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของการผลิตกล้าไม้เทพทาโร

แบบไม่อาศัยเพศ ซึ่งขณะนี้อยู่ในระหว่างดำเนินการวิจัย





ภาพที่ 13 การตอนกิ่งจากแปลงผลิตกิ่งพันธุ์

สำหรับการตอนกิ่ง เป็นวิธีการทำให้พืชออกรากในขณะที่กิ่งนั้นติด การตอนกิ่งควรทำในช่วงฤดูฝน ซึ่งมีความชื้นและอุณหภูมิที่

อยู่กับต้นแม่ หลังจากออกรากแล้วจึงตัดออกจากต้นแม่ได้ต้นใหม่ การตอนกิ่ง เหมาะสม ทำให้เกิดการออกรากได้ดี ใช้เวลาไม่นานมากนักและสามารถทำได้
เป็นวิธีการที่ตัดท่ออาหารที่ติดอยู่กับต้นแม่ออกเพื่อกระตุ้นการเกิดราก ง่าย ไม่ยุ่งยากหากต้องการกิ่งพันธุ์ไม่มาก ต่างจากการปักชำกิ่งที่ต้องใช้วัสดุ

โดยเลือกกิ่งที่ไม่อ่อนหรือแก่จนเกินไป มีสีน้ำตาลอ่อน ควั่นเปลือกห่างกัน อุปกรณ์ต่างๆ มากกว่าและใช้เวลานานกว่า แต่สามารถผลิตกิ่งพันธุ์ได้

ประมาณ 1 นิ้ว ลอกเปลือกออกแล้วขูดเบาๆ เอาท่อลำเลียงอาหารออก ครั้งละมากๆ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

ปล่อยทิ้งไว้ประมาณ 5–10 นาที หุ้มด้วยขุยมะพร้าวในถุงพลาสติกที่มี ในธรรมชาติพบว่าต้นเทพทาโรมีการขยายพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศ



ความชื้นพอเหมาะ มัดด้วยเชือกฟางให้แน่น กิ่งตอนจะออกรากภายใน โดยการแตกต้นอ่อนจากรากได้ด้วย (ภาพที่ 14 ก) ทำให้มีความเป็นไปได้ที่

2-3 เดือน (ภาพที่ 13) ตัดกิ่งตอนที่มีรากสีน้ำตาลชำลงถุงขนาด จะผลิตกล้าเทพทาโรพันธุ์ดีจากการแยกต้นอ่อนที่แตกจากราก หรือการปักชำ
6X9 นิ้ว ใช้วัสดุดินผสมแกลบสดและแกลบเผาอัตราส่วน 2:1:1 บำรุง ราก การทดลองปักชำรากเทพทาโรทำได้โดยตัดรากจากต้นแม่มาเพาะชำ

ดูแลรักษาไว้ในเรือนเพาะชำประมาณ 3 เดือน ก่อนย้ายไปปลูกในแปลงต่อไป การตัดรากต้องระวังไม่ให้เกิดการกระทบกับต้นแม่ นำรากมาตัดเป็นท่อนยาว
ประมาณ 15 เซนติเมตร รดน้ำเช้าเย็นประมาณ 20 วัน หน่อจะเริ่ม เทพทาโร


แตกจากส่วนราก ปล่อยให้หน่อแข็งแรงอีกประมาณ 30 วัน ทำการกรีด
12 โคนหน่อด้วยมีดให้มีรอยเส้น 3–4 เส้น ทาด้วยฮอร์โมนเร่งราก แล้วหุ้ม 13

ด้วยขุยมะพร้าวเพื่อให้รากแตก ประมาณ 20 วันรากจะเริ่มแตก จากนั้น
นำไปชำลงถุง บำรุงดูแลจนกล้าไม้เจริญเติบโตสามารถนำไปปลูกได้


(ภาพที่ 14 ข และ ภาพที่ 14 ค) นอกจากนี้ในอนาคตการเพาะเลี้ยง

เนื้อเยื่อเทพทาโรอาจจะเป็นอีกทางเลือกหนึ่งของการผลิตกล้าไม้เทพทาโร

แบบไม่อาศัยเพศ ซึ่งขณะนี้อยู่ในระหว่างดำเนินการวิจัย





ภาพที่ 13 การตอนกิ่งจากแปลงผลิตกิ่งพันธุ์

แม้จะพบเทพทาโรในป่าดิบชื้นทุกภาคของประเทศ แต่ในบาง

พื้นที่ เช่น บนดอยสุเทพ จังหวัดเชียงใหม่ และบนไหล่เขาที่สถานี
วนวัฒนวิจัยอำเภองาว จังหวัดลำปาง พบต้นเทพทาโรขนาดใหญ่ขึ้นกระจาย

ห่างๆ เป็นกลุ่มเล็กๆ 1-2 ต้น ไม่พบต้นกล้าจากเมล็ด หรือการแตก

ต้นอ่อนจากราก ทำให้มีความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ จำเป็นต้องหาวิธีการ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

อนุรักษ์โดยเร่งด่วนก่อนที่จะสายเกินไป ในขณะที่ในภาคใต้ซึ่งมีความชื้นใน

อากาศค่อนข้างสูง พบต้นกล้าขึ้นกระจายใต้ต้นแม่ พร้อมกับต้นอ่อนที่แตก
(ก)
จากราก การปลูกเทพทาโรจึงควรปลูกในพื้นที่ที่มีความชื้นสูง ดินร่วน น้ำ

ไม่ท่วมขัง

(ข)
การปลูกต้นกล้าเทพทาโรควรปลูกใต้ร่มไม้อื่นจะเจริญเติบโตได้ดีกว่า
ปลูกเป็นไม้เบิกนำในที่โล่ง เช่น ปลูกเป็นไม้แซมในสวนป่า หรือปลูกแซม เทพทาโร

่
(ค) ไม้ผลที่มีอายุไม่ยาวมากนัก เชน กล้วย จะทำให้มีรายได้จากไม้ผลใน
14 ช่วงแรกที่ยังไม่สามารถสร้างรายได้จากเทพทาโร เมื่อเทพทาโรโตเต็มที่ 15
ภาพที่ 14 การแตกหน่ออ่อนจากรากของเทพทาโร (ก)

แปลงขยายกล้าจากราก (ข) จำเป็นต้องได้รับแสง เตรียมพื้นที่ปลูกโดยการขุดหลุมกว้างxยาวxลึก

ต้นเทพทาโรที่เกิดจากการปักชำราก (ค) เท่ากับ 50 เซนติเมตร x 50 เซนติเมตร x 50 เซนติเมตร แล้วรอง
ก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอกก่อนปลูกเช่นเดียวกับการปลูกไม้ยืนต้นตามปกติ ระยะ

การปลูกไม้เทพทาโร ที่เหมาะสมในการปลูกเทพทาโรอยู่ที่ประมาณ 4x4 เมตร การดูแลใส่ปุ๋ยทำ
เช่นเดียวกับไม้ยืนต้นทั่วไป (ภาพที่ 15 และ 16)

ปัจจุบันเทพทาโรจัดเป็นไม้หอมที่มีคุณค่าทางเศรษฐกิจ ซึ่ง
ส่วนใหญ่ยังคงเก็บหาจากป่าธรรมชาติ ทำให้ส่งผลกระทบต่อการกระจายพันธุ์

ในธรรมชาติและอาจเกิดการสูญพันธุ์ได้ จึงควรส่งเสริมให้ผู้ประกอบการหรือ
เกษตรกรปลูกสร้างสวนป่าเทพทาโรเพื่อการค้าขึ้น

แม้จะพบเทพทาโรในป่าดิบชื้นทุกภาคของประเทศ แต่ในบาง

พื้นที่ เช่น บนดอยสุเทพ จังหวัดเชียงใหม่ และบนไหล่เขาที่สถานี
วนวัฒนวิจัยอำเภองาว จังหวัดลำปาง พบต้นเทพทาโรขนาดใหญ่ขึ้นกระจาย

ห่างๆ เป็นกลุ่มเล็กๆ 1-2 ต้น ไม่พบต้นกล้าจากเมล็ด หรือการแตก

ต้นอ่อนจากราก ทำให้มีความเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์ จำเป็นต้องหาวิธีการ Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

อนุรักษ์โดยเร่งด่วนก่อนที่จะสายเกินไป ในขณะที่ในภาคใต้ซึ่งมีความชื้นใน

อากาศค่อนข้างสูง พบต้นกล้าขึ้นกระจายใต้ต้นแม่ พร้อมกับต้นอ่อนที่แตก
(ก)
จากราก การปลูกเทพทาโรจึงควรปลูกในพื้นที่ที่มีความชื้นสูง ดินร่วน น้ำ

ไม่ท่วมขัง

(ข)
การปลูกต้นกล้าเทพทาโรควรปลูกใต้ร่มไม้อื่นจะเจริญเติบโตได้ดีกว่า
ปลูกเป็นไม้เบิกนำในที่โล่ง เช่น ปลูกเป็นไม้แซมในสวนป่า หรือปลูกแซม เทพทาโร

่
(ค) ไม้ผลที่มีอายุไม่ยาวมากนัก เชน กล้วย จะทำให้มีรายได้จากไม้ผลใน
14 ช่วงแรกที่ยังไม่สามารถสร้างรายได้จากเทพทาโร เมื่อเทพทาโรโตเต็มที่ 15
ภาพที่ 14 การแตกหน่ออ่อนจากรากของเทพทาโร (ก)

แปลงขยายกล้าจากราก (ข) จำเป็นต้องได้รับแสง เตรียมพื้นที่ปลูกโดยการขุดหลุมกว้างxยาวxลึก

ต้นเทพทาโรที่เกิดจากการปักชำราก (ค) เท่ากับ 50 เซนติเมตร x 50 เซนติเมตร x 50 เซนติเมตร แล้วรอง
ก้นหลุมด้วยปุ๋ยคอกก่อนปลูกเช่นเดียวกับการปลูกไม้ยืนต้นตามปกติ ระยะ

การปลูกไม้เทพทาโร ที่เหมาะสมในการปลูกเทพทาโรอยู่ที่ประมาณ 4x4 เมตร การดูแลใส่ปุ๋ยทำ
เช่นเดียวกับไม้ยืนต้นทั่วไป (ภาพที่ 15 และ 16)

ปัจจุบันเทพทาโรจัดเป็นไม้หอมที่มีคุณค่าทางเศรษฐกิจ ซึ่ง
ส่วนใหญ่ยังคงเก็บหาจากป่าธรรมชาติ ทำให้ส่งผลกระทบต่อการกระจายพันธุ์

ในธรรมชาติและอาจเกิดการสูญพันธุ์ได้ จึงควรส่งเสริมให้ผู้ประกอบการหรือ
เกษตรกรปลูกสร้างสวนป่าเทพทาโรเพื่อการค้าขึ้น

โรคและแมลงศัตรูพืช


ในธรรมชาติศัตรูสำคัญของต้นเทพทาโรคือ ปลวก เทพทาโรขนาด
ใหญ่ในป่ามักเป็นโพรงตรงกลางลำต้น และมีปลวกเข้าไปอาศัยอยู่ จึงเป็น

สาเหตุหนึ่งที่ทำให้ต้นเทพทาโรในป่าธรรมชาติยืนต้นตาย หรือล้มตายผุพังไป Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เหลือเพียงส่วนตอและรากที่ชาวบ้านเข้าไปเก็บหามาใช้ในงานแกะสลัก

หรือกลั่นน้ำมันหอม เนื่องจากยังไม่มีการปลูกเป็นแปลงไม้เศรษฐกิจ
ชนิดเดียวขนาดใหญ่ จึงยังไม่ปรากฏรายงานเกี่ยวกับโรคหรือแมลงศัตรู

ที่เกิดกับต้นเทพทาโรเช่นกรณีการปลูกไม้เศรษฐกิจอื่นๆ




เทพทาโร
ภาพที่ 15 การปลูกเทพทาโรเป็นไม้แซมในสวนป่า

16 17
















ภาพที่ 16 เทพทาโรในแปลงปลูกเมื่ออายุ 6 เดือน และ 18 เดือน ภาพที่ 17 การเข้าทำลายต้นเทพทาโรของปลวกใต้ดิน

โรคและแมลงศัตรูพืช


ในธรรมชาติศัตรูสำคัญของต้นเทพทาโรคือ ปลวก เทพทาโรขนาด
ใหญ่ในป่ามักเป็นโพรงตรงกลางลำต้น และมีปลวกเข้าไปอาศัยอยู่ จึงเป็น

สาเหตุหนึ่งที่ทำให้ต้นเทพทาโรในป่าธรรมชาติยืนต้นตาย หรือล้มตายผุพังไป Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เหลือเพียงส่วนตอและรากที่ชาวบ้านเข้าไปเก็บหามาใช้ในงานแกะสลัก

หรือกลั่นน้ำมันหอม เนื่องจากยังไม่มีการปลูกเป็นแปลงไม้เศรษฐกิจ
ชนิดเดียวขนาดใหญ่ จึงยังไม่ปรากฏรายงานเกี่ยวกับโรคหรือแมลงศัตรู

ที่เกิดกับต้นเทพทาโรเช่นกรณีการปลูกไม้เศรษฐกิจอื่นๆ




เทพทาโร
ภาพที่ 15 การปลูกเทพทาโรเป็นไม้แซมในสวนป่า

16 17
















ภาพที่ 16 เทพทาโรในแปลงปลูกเมื่ออายุ 6 เดือน และ 18 เดือน ภาพที่ 17 การเข้าทำลายต้นเทพทาโรของปลวกใต้ดิน

การใช้ประโยชน์


เทพทาโรเป็นไม้ขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ เนื้อไม้แข็งปานกลาง
เนื้อไม้และรากมีกลิ่นหอม มีหลักฐานการใช้ไม้เทพทาโรมาตั้งแต่สมัยสุโขทัย

่
เชน ใช้ทำเครื่องหอมประทินผิว ทำธูปหอม ใช้ในพิธีกรรมทางศาสนา
Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
และใช้เป็นส่วนผสมในตำรับยาโอสถพระนารายณ์ ในตำรับยาเจริญอาหาร

้
นอกจากนี้ยังใชในการก่อสร้าง ทำไม้บุผนัง ทำแจว ทำพาย กรรเชียง
ภาพที่ 18 ตอและรากไม้ใช้แกะสลัก และทำประดิษฐกรรม
กระเบื้องไม้ ทำเครื่องเรือน ของใช้ เช่น โต๊ะ ตู้ เตียง หีบใส่ผ้า เชื่อว่า
ป้องกันตัวเรือด ตัวไร มด มอด และแมลงอื่นๆ ได้ ต่อมามีผู้นิยมนำไปใช้

ทำหิ้งพระเนื่องจากถือว่าเทพทาโรเป็นไม้มงคล

ปัจจุบันเนื้อไม้ ตอ และราก ใช้แกะสลักทำประดิษฐกรรมต่างๆ
และได้รับการส่งเสริมให้เป็นสินค้าหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นชื่อของกลุ่ม เทพทาโร

ผลิตภัณฑ์ไม้เทพทาโร อ.ห้วยยอด จ.ตรัง โดยเศษไม้และขี้เลื่อยที่เหลือจาก
18 งานแกะสลักหรือประดิษฐกรรมนำมากลั่นน้ำมันเทพทาโรจำหน่าย หรือทำ 19
ภาพที่ 19
เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีมูลค่าเพิ่มอื่นๆ เช่น ยาหม่อง น้ำมันเหลือง น้ำมันนวด เศษไม้ที่เหลือกับงานแกะสลักไม้เทพทาโร

แก้ปวดข้อ และน้ำมันนวดสปา ไม้ที่เหลือจากการกลั่นน้ำมันใช้ทำธูปหอม
หรือกำยานสำหรับจุดให้กลิ่นหอมในสปา เป็นต้น (ภาพที่ 18-21) 20








ภาพที่ 20 ภาพที่ 21

ผลิตภัณฑ์จากที่กลั่นน้ำมันแล้ว ผงเศษไม้ใช้กลั่นน้ำมัน

การใช้ประโยชน์


เทพทาโรเป็นไม้ขนาดกลางถึงขนาดใหญ่ เนื้อไม้แข็งปานกลาง
เนื้อไม้และรากมีกลิ่นหอม มีหลักฐานการใช้ไม้เทพทาโรมาตั้งแต่สมัยสุโขทัย

่
เชน ใช้ทำเครื่องหอมประทินผิว ทำธูปหอม ใช้ในพิธีกรรมทางศาสนา
Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
และใช้เป็นส่วนผสมในตำรับยาโอสถพระนารายณ์ ในตำรับยาเจริญอาหาร

้
นอกจากนี้ยังใชในการก่อสร้าง ทำไม้บุผนัง ทำแจว ทำพาย กรรเชียง
ภาพที่ 18 ตอและรากไม้ใช้แกะสลัก และทำประดิษฐกรรม
กระเบื้องไม้ ทำเครื่องเรือน ของใช้ เช่น โต๊ะ ตู้ เตียง หีบใส่ผ้า เชื่อว่า
ป้องกันตัวเรือด ตัวไร มด มอด และแมลงอื่นๆ ได้ ต่อมามีผู้นิยมนำไปใช้

ทำหิ้งพระเนื่องจากถือว่าเทพทาโรเป็นไม้มงคล

ปัจจุบันเนื้อไม้ ตอ และราก ใช้แกะสลักทำประดิษฐกรรมต่างๆ
และได้รับการส่งเสริมให้เป็นสินค้าหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์ที่ขึ้นชื่อของกลุ่ม เทพทาโร

ผลิตภัณฑ์ไม้เทพทาโร อ.ห้วยยอด จ.ตรัง โดยเศษไม้และขี้เลื่อยที่เหลือจาก
18 งานแกะสลักหรือประดิษฐกรรมนำมากลั่นน้ำมันเทพทาโรจำหน่าย หรือทำ 19
ภาพที่ 19
เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีมูลค่าเพิ่มอื่นๆ เช่น ยาหม่อง น้ำมันเหลือง น้ำมันนวด เศษไม้ที่เหลือกับงานแกะสลักไม้เทพทาโร

แก้ปวดข้อ และน้ำมันนวดสปา ไม้ที่เหลือจากการกลั่นน้ำมันใช้ทำธูปหอม
หรือกำยานสำหรับจุดให้กลิ่นหอมในสปา เป็นต้น (ภาพที่ 18-21) 20








ภาพที่ 20 ภาพที่ 21

ผลิตภัณฑ์จากที่กลั่นน้ำมันแล้ว ผงเศษไม้ใช้กลั่นน้ำมัน

เปลือกหรือเนื้อไม้เทพทาโร เป็นสมุนไพร ใช้ผสมในตำรับยาหอม

แก้ลม จุกเสียดแน่น แก้ปวดท้อง ท้องขึ้น ท้องเฟ้อ ใช้ขับลม เป็นยา

บำรุงธาตุ เนื้อไม้ ใช้ต้มกับน้ำดื่มแก้ท้องร่วง ท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้วิงเวียน

อาเจียน โรคบิด โรคหอบหืด หวัด ใช้เป็นยาบำรุงโลหิตสำหรับสุภาพสตรีที่



มีรอบเดือนไม่ปกติ ใบ มีกลิ่นหอมใช้เป็นเครื่องเทศแทนใบกระวาน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ยอดอ่อน รับประทานเป็นผักจิ้มกับน้ำพริก หรือตากแห้งชงเป็นชาดื่ม

บำรุงร่างกาย น้ำมันบีบจากผล ใช้ทานวดแก้ปวดเมื่อยเคล็ดขัดยอก แก้ผื่น

บวม ทาแผลสด แผลเรื้อรัง แก้อักเสบ แก้แมลงสัตว์กัดต่อย ทาแผล

ไฟไหม้น้ำร้อนลวก ทาริดสีดวงทวาร รักษาแผลในหู แก้ปวดฟัน ราก ใช้ทำ

ยาแก้ไข้ และเครื่องเทศ

งานพัฒนาเคมีผลิตผลป่าไม้ได้ทดลองกลั่นน้ำมันหอมระเหยจาก เทพทาโร
เนื้อไม้ ใบ ราก และผลเทพทาโร (ภาพที่ 22) ศึกษาองค์ประกอบทาง ภาพที่ 22 เครื่องกลั่นน้ำมันเทพทาโร

20 เคมีของน้ำมันที่ได้พบว่า น้ำมันเทพทาโรที่กลั่นจากเนื้อไม้ ใบ รากและผล 21

ประกอบด้วยสารแซฟฟรอล (safrol) มากกว่าร้อยละ 80 มีคุณสมบัติและ

องค์ประกอบทางเคมีใกล้เคียงกับน้ำมันแซสซาฟรัสที่กลั่นได้จากรากของต้น
แซสซาฟรัส (Sassafras albidum) จึงมักถูกเรียกว่าน้ำมันแซสซาฟรัสจีน

(Chinese sassafras oil) (ข)

ในอดีตใชน้ำมันแซสซาฟรัสหรือสารแซฟฟรอลแต่งกลิ่นเครื่องดื่มที่
้
เรียกว่า รูทเบียร์ แต่งกลิ่นอาหาร และหมากฝรั่ง ใช้ในอุตสาหกรรมน้ำหอม

สบู่ ยารักษาโรค น้ำยาขัดพื้น สารซักล้าง สารทำความสะอาด ใช้ผสมใน

น้ำมันนวดอโรม่าและสปา ใช้ทาแก้ปวดข้อ ปวดกล้ามเนื้อ ปวดท้อง ปวดฟัน (ค)
(ก)
แก้เจ็บคอ รักษาโรค คางทูม ใช้รักษาโรคข้ออักเสบ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์
ภาพที่ 23 เครื่องบีบน้ำมันจากผล (ก) ผลสุกเทพทาโร (ข)
และผลเทพทาโรบด (ค)

เปลือกหรือเนื้อไม้เทพทาโร เป็นสมุนไพร ใช้ผสมในตำรับยาหอม

แก้ลม จุกเสียดแน่น แก้ปวดท้อง ท้องขึ้น ท้องเฟ้อ ใช้ขับลม เป็นยา

บำรุงธาตุ เนื้อไม้ ใช้ต้มกับน้ำดื่มแก้ท้องร่วง ท้องอืด ท้องเฟ้อ แก้วิงเวียน

อาเจียน โรคบิด โรคหอบหืด หวัด ใช้เป็นยาบำรุงโลหิตสำหรับสุภาพสตรีที่



มีรอบเดือนไม่ปกติ ใบ มีกลิ่นหอมใช้เป็นเครื่องเทศแทนใบกระวาน Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
ยอดอ่อน รับประทานเป็นผักจิ้มกับน้ำพริก หรือตากแห้งชงเป็นชาดื่ม

บำรุงร่างกาย น้ำมันบีบจากผล ใช้ทานวดแก้ปวดเมื่อยเคล็ดขัดยอก แก้ผื่น

บวม ทาแผลสด แผลเรื้อรัง แก้อักเสบ แก้แมลงสัตว์กัดต่อย ทาแผล

ไฟไหม้น้ำร้อนลวก ทาริดสีดวงทวาร รักษาแผลในหู แก้ปวดฟัน ราก ใช้ทำ

ยาแก้ไข้ และเครื่องเทศ

งานพัฒนาเคมีผลิตผลป่าไม้ได้ทดลองกลั่นน้ำมันหอมระเหยจาก เทพทาโร
เนื้อไม้ ใบ ราก และผลเทพทาโร (ภาพที่ 22) ศึกษาองค์ประกอบทาง ภาพที่ 22 เครื่องกลั่นน้ำมันเทพทาโร

20 เคมีของน้ำมันที่ได้พบว่า น้ำมันเทพทาโรที่กลั่นจากเนื้อไม้ ใบ รากและผล 21

ประกอบด้วยสารแซฟฟรอล (safrol) มากกว่าร้อยละ 80 มีคุณสมบัติและ

องค์ประกอบทางเคมีใกล้เคียงกับน้ำมันแซสซาฟรัสที่กลั่นได้จากรากของต้น
แซสซาฟรัส (Sassafras albidum) จึงมักถูกเรียกว่าน้ำมันแซสซาฟรัสจีน

(Chinese sassafras oil) (ข)

ในอดีตใชน้ำมันแซสซาฟรัสหรือสารแซฟฟรอลแต่งกลิ่นเครื่องดื่มที่
้
เรียกว่า รูทเบียร์ แต่งกลิ่นอาหาร และหมากฝรั่ง ใช้ในอุตสาหกรรมน้ำหอม

สบู่ ยารักษาโรค น้ำยาขัดพื้น สารซักล้าง สารทำความสะอาด ใช้ผสมใน

น้ำมันนวดอโรม่าและสปา ใช้ทาแก้ปวดข้อ ปวดกล้ามเนื้อ ปวดท้อง ปวดฟัน (ค)
(ก)
แก้เจ็บคอ รักษาโรค คางทูม ใช้รักษาโรคข้ออักเสบ โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์
ภาพที่ 23 เครื่องบีบน้ำมันจากผล (ก) ผลสุกเทพทาโร (ข)
และผลเทพทาโรบด (ค)

และโรคโกโนเรีย ปัจจุบันน้ำมันที่ประกอบด้วยแซฟฟรอลปริมาณสูงถูกห้าม การศึกษาองค์ประกอบทางเคมีของน้ำมันเทพทาโรที่กลั่นจากใบ


ใช้เป็นส่วนผสมในเครื่องดื่ม อาหาร และน้ำมันนวดในหลายประเทศ เช่น และผลเทพทาโรในบ้านเราพบว่า สามารถแบ่งเทพทาโรออกได้เป็น 2

สหรัฐอเมริกา อังกฤษ ออสเตรเลีย และกลุ่มประเทศในยุโรป เนื่องจากมี สายพันธุ์ย่อย (chemotypes) ตามองค์ประกอบทางเคมีของน้ำมันที่ได้

รายงานวิจัยว่าแซฟฟรอลเป็นสารก่อมะเร็งในสัตว์ทดลอง การใช้ประโยชน์ ได้แก่ กลุ่มที่ใบและผลให้น้ำมันที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบสำคัญ
แซฟฟรอลในด้านอื่นๆ ต้องอยู่ในความควบคุมและได้รับอนุญาตจากหน่วยงาน มากกว่าร้อยละ 80 มีคุณสมบัติและกลิ่นคล้ายน้ำมันแซสซาฟรัส Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

ที่รับผิดชอบ เช่น ใช้เป็นสารตั้งต้นในการสังเคราะห์เฮลิโอโทรปิน (Heliotropin) (รูทเบียร์) และกลุ่มที่ใบและผลมีน้ำมันที่ให้กลิ่นคล้ายตะไคร้ ประกอบ

ซึ่งใช้แต่งรสแต่งกลิ่นอาหาร และใช้มากในอุตสาหกรรมทำน้ำหอม ใช้เป็น ด้วยสารสำคัญได้แก่ ซิตรอล (citral) มิวยูรอลอล (muurolol) และ
สารตั้งต้นในการสังเคราะห์ไปเปอโรนิล บิวทอกไซด์ (Piperonyl butoxide) ไลโมนีน (limonene) นอกจากนี้ยังพบว่าผลและเมล็ดให้ปริมาณน้ำมัน

เพื่อเตรียมสารเพิ่มฤทธิ์กำจัดแมลงในยาฆ่าแมลงกลุ่มไพรีทรอยด์ หอมระเหยสูงสุด รองลงไปคือ ราก เนื้อไม้ และใบ

(Pyretiod) เป็นต้น เนื่องจากมีรายงานว่าแซฟฟรอลมีฤทธิ์แก้ปวดข้ออักเสบ ปวดข้อ
ในประเทศไทยแซฟฟรอลถูกจัดไว้ในบัญชีสารเสพติดให้โทษ อักเสบรูมาตอยด์ และน้ำมันเทพทาโรที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบสำคัญ เทพทาโร

ประเภทที่ 4 ลำดับที่ 15 การมีไว้ในครอบครองต้องได้รับอนุญาตจาก ออกฤทธิ์ต้านเชื้อราและแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรคในมนุษย์ได้ดี ทำให้น้ำมัน

22 กระทรวงสาธารณสุข แต่น้ำมันเทพทาโรได้รับการยกเว้นให้มีไว้ในครอบครอง เทพทาโรชนิดที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบหลักมีศักยภาพที่จะนำมา 23

ได้ โดยต้องขออนุญาตมีไว้ใช้เพื่อกิจการตามกฏหมายว่าด้วยยา อาหาร เตรียมเป็นยาทาถูนวดแก้ปวดข้อ แก้ข้ออักเสบ และยารักษาโรคที่เกิดจาก

เครื่องสำอาง หรือกฏหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย อย่างใดอย่างหนึ่ง มีข้อควร เชื้อราและแบคทีเรียบางชนิดได้ (ภาพที่ 24-26)
ระวังเกี่ยวกับการใช้น้ำมันเทพทาโรคือ ไม่ควรใช้ในปริมาณสูงติดต่อกันเป็น ส่วนน้ำมันชนิดที่มีกลิ่นคล้ายตะไคร้พบว่า มีองค์ประกอบสำคัญ

ระยะเวลานาน เนื่องจากมีรายงานวิจัยว่าแซฟฟรอลก่อให้เกิดเนื้องอกมะเร็ง บางชนิดคล้ายกับน้ำมันหอมระเหยจากตะไคร้และผิวส้ม ซึ่งมีฤทธิ์ฆ่าเชื้อ

ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม จึงเป็นสารต้องสงสัยว่าอาจก่อให้เกิดมะเร็งในคน แบคทีเรียและเชื้อราได้ รวมถึงมีฤทธิ์ไล่แมลง น่าจะมีศักยภาพที่จะพัฒนา
ได้ด้วย ใช้ประโยชน์ในทำนองเดียวกับน้ำมันหอมจากตะไคร้และน้ำมันหอมจาก

ผิวส้มได้ เช่น ใช้แต่งกลิ่นสบู่ ทำสเปรย์กำจัดยุง และไล่แมลง เป็นต้น

และโรคโกโนเรีย ปัจจุบันน้ำมันที่ประกอบด้วยแซฟฟรอลปริมาณสูงถูกห้าม การศึกษาองค์ประกอบทางเคมีของน้ำมันเทพทาโรที่กลั่นจากใบ


ใช้เป็นส่วนผสมในเครื่องดื่ม อาหาร และน้ำมันนวดในหลายประเทศ เช่น และผลเทพทาโรในบ้านเราพบว่า สามารถแบ่งเทพทาโรออกได้เป็น 2

สหรัฐอเมริกา อังกฤษ ออสเตรเลีย และกลุ่มประเทศในยุโรป เนื่องจากมี สายพันธุ์ย่อย (chemotypes) ตามองค์ประกอบทางเคมีของน้ำมันที่ได้

รายงานวิจัยว่าแซฟฟรอลเป็นสารก่อมะเร็งในสัตว์ทดลอง การใช้ประโยชน์ ได้แก่ กลุ่มที่ใบและผลให้น้ำมันที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบสำคัญ
แซฟฟรอลในด้านอื่นๆ ต้องอยู่ในความควบคุมและได้รับอนุญาตจากหน่วยงาน มากกว่าร้อยละ 80 มีคุณสมบัติและกลิ่นคล้ายน้ำมันแซสซาฟรัส Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

ที่รับผิดชอบ เช่น ใช้เป็นสารตั้งต้นในการสังเคราะห์เฮลิโอโทรปิน (Heliotropin) (รูทเบียร์) และกลุ่มที่ใบและผลมีน้ำมันที่ให้กลิ่นคล้ายตะไคร้ ประกอบ

ซึ่งใช้แต่งรสแต่งกลิ่นอาหาร และใช้มากในอุตสาหกรรมทำน้ำหอม ใช้เป็น ด้วยสารสำคัญได้แก่ ซิตรอล (citral) มิวยูรอลอล (muurolol) และ
สารตั้งต้นในการสังเคราะห์ไปเปอโรนิล บิวทอกไซด์ (Piperonyl butoxide) ไลโมนีน (limonene) นอกจากนี้ยังพบว่าผลและเมล็ดให้ปริมาณน้ำมัน

เพื่อเตรียมสารเพิ่มฤทธิ์กำจัดแมลงในยาฆ่าแมลงกลุ่มไพรีทรอยด์ หอมระเหยสูงสุด รองลงไปคือ ราก เนื้อไม้ และใบ

(Pyretiod) เป็นต้น เนื่องจากมีรายงานว่าแซฟฟรอลมีฤทธิ์แก้ปวดข้ออักเสบ ปวดข้อ
ในประเทศไทยแซฟฟรอลถูกจัดไว้ในบัญชีสารเสพติดให้โทษ อักเสบรูมาตอยด์ และน้ำมันเทพทาโรที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบสำคัญ เทพทาโร

ประเภทที่ 4 ลำดับที่ 15 การมีไว้ในครอบครองต้องได้รับอนุญาตจาก ออกฤทธิ์ต้านเชื้อราและแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรคในมนุษย์ได้ดี ทำให้น้ำมัน

22 กระทรวงสาธารณสุข แต่น้ำมันเทพทาโรได้รับการยกเว้นให้มีไว้ในครอบครอง เทพทาโรชนิดที่มีแซฟฟรอลเป็นองค์ประกอบหลักมีศักยภาพที่จะนำมา 23

ได้ โดยต้องขออนุญาตมีไว้ใช้เพื่อกิจการตามกฏหมายว่าด้วยยา อาหาร เตรียมเป็นยาทาถูนวดแก้ปวดข้อ แก้ข้ออักเสบ และยารักษาโรคที่เกิดจาก

เครื่องสำอาง หรือกฏหมายว่าด้วยวัตถุอันตราย อย่างใดอย่างหนึ่ง มีข้อควร เชื้อราและแบคทีเรียบางชนิดได้ (ภาพที่ 24-26)
ระวังเกี่ยวกับการใช้น้ำมันเทพทาโรคือ ไม่ควรใช้ในปริมาณสูงติดต่อกันเป็น ส่วนน้ำมันชนิดที่มีกลิ่นคล้ายตะไคร้พบว่า มีองค์ประกอบสำคัญ

ระยะเวลานาน เนื่องจากมีรายงานวิจัยว่าแซฟฟรอลก่อให้เกิดเนื้องอกมะเร็ง บางชนิดคล้ายกับน้ำมันหอมระเหยจากตะไคร้และผิวส้ม ซึ่งมีฤทธิ์ฆ่าเชื้อ

ในสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม จึงเป็นสารต้องสงสัยว่าอาจก่อให้เกิดมะเร็งในคน แบคทีเรียและเชื้อราได้ รวมถึงมีฤทธิ์ไล่แมลง น่าจะมีศักยภาพที่จะพัฒนา
ได้ด้วย ใช้ประโยชน์ในทำนองเดียวกับน้ำมันหอมจากตะไคร้และน้ำมันหอมจาก

ผิวส้มได้ เช่น ใช้แต่งกลิ่นสบู่ ทำสเปรย์กำจัดยุง และไล่แมลง เป็นต้น

นอกจากนี้ยังมีรายงานการวิจัยว่าเนื้อในเมล็ดเทพทาโรมีโปรตีน

2 ชนิด คือ พอเร็คติน (porrectin) และซินนาโมมิน (cinnamomin) ซึ่ง

เป็นพิษต่อเซลล์ ออกฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของไรโบโซม (ribosome)

ในการสร้างโปรตีนเช่นเดียวกับไรซิน (ricin) และอะบริน (abrin) อาจจะ
ภาพที่ 24 Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
น้ำมันเทพทาโรจากการกลั่น พัฒนาไปสู่สารยับยั้งโรคพืช และ/หรือยารักษาโรคมะเร็ง และโรคเอดส์ได้ใน

อนาคต


มูลค่าทางเศรษฐกิจของเทพทาโร



จากการสำรวจตลาดเทพทาโรในจังหวัดตรังและพังงา ในปี
พ.ศ. 2550 พบว่า ราคาซื้อขายรากหรือตอไม้เทพธาโรที่เก็บจากป่า ขาย
ภาพที่ 25 ในราคาเหมาเป็นคันรถกระบะ ประมาณกระบะละ 2,000-3,000 บาท เทพทาโร


น้ำมันเทพทาโรจากการบีบ หากเป็นตอขนาดใหญ่จะตกลงราคาต่อชิ้น ประดิษฐกรรมจากเนื้อไม้หรือราก
24 และการกลั่น เทพทาโรจะมีราคาขึ้นกับขนาด รูปร่าง ความยากง่ายของการทำ ลูกประคำกลึง 25

จากรากไม้เทพธาโรจำหน่ายในราคาเส้นละ 700-900 บาท (108 เม็ด)


ผู้ประกอบการมีรายได้จากผลิตภัณฑ์ไม้เทพทาโรแกะสลักเฉลี่ยประมาณ
เดือนละ 4,000-5,000 บาทต่อคน เศษรากและไม้เทพทาโร


จากการแกะสลัก นำไปกลั่นเป็นน้ำมันหอมระเหยจำหน่ายให้ตลาดเครื่อง

หอมและธุรกิจสปาในราคาลิตรละประมาณ 10,000-12,000 บาท โดย
ภาพที่ 26 น้ำมันเหลืองเทพทาโร รากไม้เทพทาโร 300 กิโลกรัมจะให้น้ำมันประมาณ 400 มิลลิลิตร

(ปัจจุบันน้ำมันเทพทาโรมีราคาลดลงเหลือลิตรละ 2,000-10,000 บาท



เนื่องจากกระแสนิยมเครื่องรางของขลัง เช่น จตุคามรามเทพลดลง)
เศษขี้เลื่อย หรือเศษไม้ที่กลั่นน้ำมันแล้วนำไปทำธูปหอมและกำยาน

จำหน่ายเพื่อใช้ในพิธีกรรมทางศาสนาและธุรกิจสปา

นอกจากนี้ยังมีรายงานการวิจัยว่าเนื้อในเมล็ดเทพทาโรมีโปรตีน

2 ชนิด คือ พอเร็คติน (porrectin) และซินนาโมมิน (cinnamomin) ซึ่ง

เป็นพิษต่อเซลล์ ออกฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของไรโบโซม (ribosome)

ในการสร้างโปรตีนเช่นเดียวกับไรซิน (ricin) และอะบริน (abrin) อาจจะ
ภาพที่ 24 Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
น้ำมันเทพทาโรจากการกลั่น พัฒนาไปสู่สารยับยั้งโรคพืช และ/หรือยารักษาโรคมะเร็ง และโรคเอดส์ได้ใน

อนาคต


มูลค่าทางเศรษฐกิจของเทพทาโร



จากการสำรวจตลาดเทพทาโรในจังหวัดตรังและพังงา ในปี
พ.ศ. 2550 พบว่า ราคาซื้อขายรากหรือตอไม้เทพธาโรที่เก็บจากป่า ขาย
ภาพที่ 25 ในราคาเหมาเป็นคันรถกระบะ ประมาณกระบะละ 2,000-3,000 บาท เทพทาโร


น้ำมันเทพทาโรจากการบีบ หากเป็นตอขนาดใหญ่จะตกลงราคาต่อชิ้น ประดิษฐกรรมจากเนื้อไม้หรือราก
24 และการกลั่น เทพทาโรจะมีราคาขึ้นกับขนาด รูปร่าง ความยากง่ายของการทำ ลูกประคำกลึง 25

จากรากไม้เทพธาโรจำหน่ายในราคาเส้นละ 700-900 บาท (108 เม็ด)


ผู้ประกอบการมีรายได้จากผลิตภัณฑ์ไม้เทพทาโรแกะสลักเฉลี่ยประมาณ
เดือนละ 4,000-5,000 บาทต่อคน เศษรากและไม้เทพทาโร


จากการแกะสลัก นำไปกลั่นเป็นน้ำมันหอมระเหยจำหน่ายให้ตลาดเครื่อง

หอมและธุรกิจสปาในราคาลิตรละประมาณ 10,000-12,000 บาท โดย
ภาพที่ 26 น้ำมันเหลืองเทพทาโร รากไม้เทพทาโร 300 กิโลกรัมจะให้น้ำมันประมาณ 400 มิลลิลิตร

(ปัจจุบันน้ำมันเทพทาโรมีราคาลดลงเหลือลิตรละ 2,000-10,000 บาท



เนื่องจากกระแสนิยมเครื่องรางของขลัง เช่น จตุคามรามเทพลดลง)
เศษขี้เลื่อย หรือเศษไม้ที่กลั่นน้ำมันแล้วนำไปทำธูปหอมและกำยาน

จำหน่ายเพื่อใช้ในพิธีกรรมทางศาสนาและธุรกิจสปา

น้ำมันที่บีบได้จากผลสุกของเทพทาโรใช้เป็นสมุนไพรรักษาโรค บรรณานุกรม

เช่น ใช้ทาถูนวดแก้ปวดข้อ แก้ข้ออักเสบ รักษาแผลอักเสบ ฯลฯ ราคาของ 1. ชนิดา พลานุเวช พรเพ็ญ วีระวัฒกานนท์ และนิจศิริ เรืองรังสี.

ผลเทพทาโรที่มีคุณภาพดีราคากิโลกรัมละ 45-50 บาท ผลเทพทาโร 2548. องค์ประกอบทางเคมีและฤทธิ์ต้านเชื้อราของน้ำมันหอม

คุณภาพรองลงมาราคากิโลกรัมละ 30-38 บาท ทำให้ราคาของน้ำมัน ระเหยจากใบเทพทาโร. 31 Congress on Science and
st
เทพทาโร แปรผันตามคุณภาพและราคาของผล น้ำมันที่ได้จากการบีบผล Technology of Thailand. นครราชสีมา:มหาวิทยาลัยเทคโนโลยี Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เทพทาโรจำหน่ายในราคาลิตรละประมาณ 4,000 บาท หรือบรรจุใส่ขวด สุรนารี. (ออนไลน์). http://www.scicoc.or.th/stt/31/sec_n/

ลูกกลิ้งขนาด 8 มิลลิลิตร จำหน่ายในราคาขวดละ 50 บาท มูลค่าทาง paper/stt31_N0003.pdf. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)

เศรษฐกิจของไม้เทพทาโรในตลาดโลก จากรายงานของ UNEP-WCMC 2. ชัยยันต์ พิเชียรสุนทร แม้นมาส ชวลิต และวิเชียร จีรวงส์.


พบว่า ในปี 2535 มาเลเซียส่งออกไม้เทพทาโรเป็นมูลค่า 4.3 ล้าน 2544. คำอธิบายตำราโอสถพระนารายณ์. บริษัท


เหรียญสหรัฐ และจากเว็ปไซต์เมล็ดพันธุ์ไม้พบว่า ปัจจุบันเมล็ดเทพทาโรมี อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด. กรุงเทพฯ. 777 หน้า.
ราคาขายในตลาดโลกอยู่ที่กิโลกรัมละ 214 เหรียญยูโร หรือ 10,700 บาท 3. เต็ม สมิตินันท์. 2544. ชื่อพรรณไม้แห่งประเทศไทย. ฉบับ เทพทาโร

(อัตราแลกเปลี่ยน 50 บาทต่อ 1 เหรียญยูโร) น้ำมันเทพทาโรที่ได้จาก แก้ไขเพิ่มเติม. บริษัทประชาชนจำกัด. กรุงเทพฯ. 810 หน้า.

26 การกลั่นเนื้อไม้ ราก หรือเมล็ดมีองค์ประกอบใกล้เคียงน้ำมันแซฟซาฟรัส 4. พรเพ็ญ วีระวัฒกานนท์ ชนิดา พลานุเวช และนิจศิริ เรืองรังษี. 27

(มีแซฟฟรอลร้อยละ 80-95) เป็นที่ต้องการในตลาดต่างประเทศ 2006. น้ำมันสกัดเทพทาโรในรูปแบบสารละลายและอิมัลเจล.

ประเทศผู้นำเข้าที่สำคัญได้แก่ ญี่ปุ่น อิตาลี และสหรัฐอเมริกา ราคาขายอยู่ 31 Congress on Science and Technology of Thailand.
st
ที่กิโลกรัมละ 4-6 เหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 135-202 บาท (อัตรา นครราชสีมา:มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี. (ออนไลน์). http://

แลกเปลี่ยน 33.69 บาทต่อ 1 เหรียญสหรัฐ) ขึ้นกับปริมาณแซฟฟรอล www.scisoc.or.th/stt/31/sec_n/paper/stt31_Npdf. (วันที่

ที่มีอยู่ในน้ำมัน โดยมีประเทศผู้ส่งออกที่สำคัญ ได้แก่ จีน เวียดนาม ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)
อินโดนีเซีย มาเลเซีย และกัมพูชา 5. สมเกียรติ กลั่นกลิ่น ประดิษฐ์ หอมจีน วินัย ศิริกุล อำไพ พรลี

แสงสุวรรณ์ สาโรจน์ วัฒนสุขสกุล และสมชาย นองเนือง.

2547. เทพทาโร. ศูนย์วนวัฒนวิจัยเชียงใหม่. สำนักบริหาร

น้ำมันที่บีบได้จากผลสุกของเทพทาโรใช้เป็นสมุนไพรรักษาโรค บรรณานุกรม

เช่น ใช้ทาถูนวดแก้ปวดข้อ แก้ข้ออักเสบ รักษาแผลอักเสบ ฯลฯ ราคาของ 1. ชนิดา พลานุเวช พรเพ็ญ วีระวัฒกานนท์ และนิจศิริ เรืองรังสี.

ผลเทพทาโรที่มีคุณภาพดีราคากิโลกรัมละ 45-50 บาท ผลเทพทาโร 2548. องค์ประกอบทางเคมีและฤทธิ์ต้านเชื้อราของน้ำมันหอม

คุณภาพรองลงมาราคากิโลกรัมละ 30-38 บาท ทำให้ราคาของน้ำมัน ระเหยจากใบเทพทาโร. 31 Congress on Science and
st
เทพทาโร แปรผันตามคุณภาพและราคาของผล น้ำมันที่ได้จากการบีบผล Technology of Thailand. นครราชสีมา:มหาวิทยาลัยเทคโนโลยี Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เทพทาโรจำหน่ายในราคาลิตรละประมาณ 4,000 บาท หรือบรรจุใส่ขวด สุรนารี. (ออนไลน์). http://www.scicoc.or.th/stt/31/sec_n/

ลูกกลิ้งขนาด 8 มิลลิลิตร จำหน่ายในราคาขวดละ 50 บาท มูลค่าทาง paper/stt31_N0003.pdf. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)

เศรษฐกิจของไม้เทพทาโรในตลาดโลก จากรายงานของ UNEP-WCMC 2. ชัยยันต์ พิเชียรสุนทร แม้นมาส ชวลิต และวิเชียร จีรวงส์.


พบว่า ในปี 2535 มาเลเซียส่งออกไม้เทพทาโรเป็นมูลค่า 4.3 ล้าน 2544. คำอธิบายตำราโอสถพระนารายณ์. บริษัท


เหรียญสหรัฐ และจากเว็ปไซต์เมล็ดพันธุ์ไม้พบว่า ปัจจุบันเมล็ดเทพทาโรมี อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด. กรุงเทพฯ. 777 หน้า.
ราคาขายในตลาดโลกอยู่ที่กิโลกรัมละ 214 เหรียญยูโร หรือ 10,700 บาท 3. เต็ม สมิตินันท์. 2544. ชื่อพรรณไม้แห่งประเทศไทย. ฉบับ เทพทาโร

(อัตราแลกเปลี่ยน 50 บาทต่อ 1 เหรียญยูโร) น้ำมันเทพทาโรที่ได้จาก แก้ไขเพิ่มเติม. บริษัทประชาชนจำกัด. กรุงเทพฯ. 810 หน้า.

26 การกลั่นเนื้อไม้ ราก หรือเมล็ดมีองค์ประกอบใกล้เคียงน้ำมันแซฟซาฟรัส 4. พรเพ็ญ วีระวัฒกานนท์ ชนิดา พลานุเวช และนิจศิริ เรืองรังษี. 27

(มีแซฟฟรอลร้อยละ 80-95) เป็นที่ต้องการในตลาดต่างประเทศ 2006. น้ำมันสกัดเทพทาโรในรูปแบบสารละลายและอิมัลเจล.

ประเทศผู้นำเข้าที่สำคัญได้แก่ ญี่ปุ่น อิตาลี และสหรัฐอเมริกา ราคาขายอยู่ 31 Congress on Science and Technology of Thailand.
st
ที่กิโลกรัมละ 4-6 เหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 135-202 บาท (อัตรา นครราชสีมา:มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี. (ออนไลน์). http://

แลกเปลี่ยน 33.69 บาทต่อ 1 เหรียญสหรัฐ) ขึ้นกับปริมาณแซฟฟรอล www.scisoc.or.th/stt/31/sec_n/paper/stt31_Npdf. (วันที่

ที่มีอยู่ในน้ำมัน โดยมีประเทศผู้ส่งออกที่สำคัญ ได้แก่ จีน เวียดนาม ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)
อินโดนีเซีย มาเลเซีย และกัมพูชา 5. สมเกียรติ กลั่นกลิ่น ประดิษฐ์ หอมจีน วินัย ศิริกุล อำไพ พรลี

แสงสุวรรณ์ สาโรจน์ วัฒนสุขสกุล และสมชาย นองเนือง.

2547. เทพทาโร. ศูนย์วนวัฒนวิจัยเชียงใหม่. สำนักบริหาร

จัดการในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ 16, กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและ 11. FAO. 1995. Non-wood Forest Products : Flavours and

พันธุ์พืช. 23 หน้า. Fragrances of Plant Origins. Publication Division FAO. Rome.
6. สุปรียา ยืนยงสวัสดิ์ และโสภา คำมี. 2545. องค์ประกอบทาง (ออนไลน์). http://www.fao.org/dosrep/V5350E/

เคมีและฤทธิ์ต้านเชื้อของน้ำมันหอมระเหยจากต้นจวงหอม V5350e04.htm. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)

Cinnamomum porrectum. การประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์และ 12. Bauer, K., D.Garbe and H.Surburg (Eds). 1997. Natural raw Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เทคโนโลยีแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 28. ศูนย์ประชุมแห่งชาติสิริกิติ์. materials in the flavor and fragrance industry. In Common
กรุงเทพฯ. (ออนไลน์). http://www.scisoc.or.th/stt/28web/ Fragrance and Flavor Materials : Preparation, Properties and

content/J_10/ J04.htm (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551) Uses. 3 edition. Wiley-VCH Verlag GmbH. Weinheim. 278 pp.
rd
7. Anonymous. 2008. Sassafras. Wikipedia. (ออนไลน์). http:// 13. Lakanavichian, S. 2007. Survey on Safrole-rich Essential

en.wikipedia.org/wiki/Sassafras (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม Oils in Thailand:Production and Trade. Chiang Mai University.
2552) Chiang Mai. 30 pp. เทพทาโร

8. Anonymous. 2008. Information and Prices for Cinnamomum 14. L.P.A. Oyen and Nguyen Xuan (Eds.). 1999. Plant

28 porrectum. B&T World Seeds. (ออนไลน์). http://www.b-and- Resources of South East Asia. No.19 Essential-oil Plants. 29

t-worldseeds.com/carth.asp?species= Cinnamomum% Prosea Foundation. Borgor. Indonesia. 277 pp.

20porrectum&sref=447989 (วันที่ค้นข้อมูล 3 ตุลาคม 15. Li, X.D, W.Y. Liu and C.L. Niu. 1996. Purification of a
2551) new ribosome-inactivating protein from the seeds of

9. Gardner, S., P. Sidisunthorn and V. Anuasarnsunthorn. 2000. A Cinnamomum porrectun and characterization of the RNAN-

Field Guide to Forest Trees of Northern Thailand. Kobfai glycosidase activity of the toxic protein. Biol. Chem. 377
Publishing Project. Bangkok. 545 p. (12):825-31.

10. Lis-Balchin, M. 2006. The safety issue in aromatherapy. 16. Phongpaichit, S., S.Kummee., L.Nilrat and A.Itarat. 2006.

Aromatherapy Science. Pharmaceutical Press. London. Antimicrobial activity of oil from the root of Cinnamomum

103 pp. porrectum. Songklanakarin J.Sci. Technol. 29(1):11-16.

จัดการในพื้นที่ป่าอนุรักษ์ 16, กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่าและ 11. FAO. 1995. Non-wood Forest Products : Flavours and

พันธุ์พืช. 23 หน้า. Fragrances of Plant Origins. Publication Division FAO. Rome.
6. สุปรียา ยืนยงสวัสดิ์ และโสภา คำมี. 2545. องค์ประกอบทาง (ออนไลน์). http://www.fao.org/dosrep/V5350E/

เคมีและฤทธิ์ต้านเชื้อของน้ำมันหอมระเหยจากต้นจวงหอม V5350e04.htm. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)

Cinnamomum porrectum. การประชุมวิชาการวิทยาศาสตร์และ 12. Bauer, K., D.Garbe and H.Surburg (Eds). 1997. Natural raw Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.

เทคโนโลยีแห่งประเทศไทย ครั้งที่ 28. ศูนย์ประชุมแห่งชาติสิริกิติ์. materials in the flavor and fragrance industry. In Common
กรุงเทพฯ. (ออนไลน์). http://www.scisoc.or.th/stt/28web/ Fragrance and Flavor Materials : Preparation, Properties and

content/J_10/ J04.htm (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551) Uses. 3 edition. Wiley-VCH Verlag GmbH. Weinheim. 278 pp.
rd
7. Anonymous. 2008. Sassafras. Wikipedia. (ออนไลน์). http:// 13. Lakanavichian, S. 2007. Survey on Safrole-rich Essential

en.wikipedia.org/wiki/Sassafras (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม Oils in Thailand:Production and Trade. Chiang Mai University.
2552) Chiang Mai. 30 pp. เทพทาโร

8. Anonymous. 2008. Information and Prices for Cinnamomum 14. L.P.A. Oyen and Nguyen Xuan (Eds.). 1999. Plant

28 porrectum. B&T World Seeds. (ออนไลน์). http://www.b-and- Resources of South East Asia. No.19 Essential-oil Plants. 29

t-worldseeds.com/carth.asp?species= Cinnamomum% Prosea Foundation. Borgor. Indonesia. 277 pp.

20porrectum&sref=447989 (วันที่ค้นข้อมูล 3 ตุลาคม 15. Li, X.D, W.Y. Liu and C.L. Niu. 1996. Purification of a
2551) new ribosome-inactivating protein from the seeds of

9. Gardner, S., P. Sidisunthorn and V. Anuasarnsunthorn. 2000. A Cinnamomum porrectun and characterization of the RNAN-

Field Guide to Forest Trees of Northern Thailand. Kobfai glycosidase activity of the toxic protein. Biol. Chem. 377
Publishing Project. Bangkok. 545 p. (12):825-31.

10. Lis-Balchin, M. 2006. The safety issue in aromatherapy. 16. Phongpaichit, S., S.Kummee., L.Nilrat and A.Itarat. 2006.

Aromatherapy Science. Pharmaceutical Press. London. Antimicrobial activity of oil from the root of Cinnamomum

103 pp. porrectum. Songklanakarin J.Sci. Technol. 29(1):11-16.

17. Soh Wuu Kuang and Harriet Gillett (Eds.). 2006. กิตติกรรมประกาศ

Strategies for the sustainable use and management of timber เอกสารฉบับนี้สำเร็จลงได้ด้วยความอนุเคราะห์จากผู้รู้ ผู้มี
tree species subject to international trade:South East Asia. ประสบการณ์ ให้คณะวิจัยชุดนี้เข้าเยี่ยมชมกิจการ พร้อมทั้งให้ข้อมูลที่มี

DRAFT September 2006: For discussion at South East Asia คุณค่า รายนามดังต่อไปนี้

workshop 2007. UNEP-World Conservation Monitoring Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
พระอาจารย์สอื้น จารุวังโส เจ้าอาวาสวัดนิโรธรังสี (วัดควนดิน)
Centre. Cambridge. UK. 30 pp. (ออนไลน์). http://www.unep-
อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา ผู้มีความรู้และประสบการณ์การนำน้ำมัน
wcmc.org/forest/timber/wprkshops.pdf/
จากการบีบผลเทพทาโรมาใช้เป็นสมุนไพรรักษาโรค และการเพาะกล้าเทพทาโร
SEAsia_2007_V2.pdf. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)
จากเมล็ด


คุณวาสนา สุวรรณสาโรจน์ เกษตรกรผู้ปลูกเทพทาโรเพื่อ

จำหน่ายเมล็ดพันธุ์และน้ำมันที่บีบจากผลเทพทาโร อำเภอท้ายเหมือง เทพทาโร
จังหวัดพังงา

30 อาจารย์สุภาพ พลการ และอาจารย์มาลี แก้วละเอียด ผู้ประกอบการ 31

ผลิตภัณฑ์ไม้แกะสลัก และผลิตภัณฑ์ที่มีมูลค่าเพิ่มอื่นๆ จากตอรากไม้และ

น้ำมันที่กลั่นจากตอรากไม้เทพทาโร ตำบลเขากอบ อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง

คุณธวัช ติงหงะ นักวิชาการป่าไม้ หัวหน้าสวนพฤกษศาสตร์

ภาคใต้ (เขาช่อง) บ้านกะช่อง อำเภอนาโยง จังหวัดตรัง ซึ่งให้โอกาสคณะ

ทำงานวิจัยชุดนี้ได้เยี่ยมชมและสอบถามข้อมูลแปลงปลูกไม้เทพทาโรที่สวน

พฤกษศาสตร์ภาคใต้ (เขาช่อง)

ผู้จัดทำเอกสารและคณะทำงานวิจัยชุดนี้ขอกราบขอบพระคุณเป็น

อย่างสูงไว้ ณ โอกาสนี้

17. Soh Wuu Kuang and Harriet Gillett (Eds.). 2006. กิตติกรรมประกาศ

Strategies for the sustainable use and management of timber เอกสารฉบับนี้สำเร็จลงได้ด้วยความอนุเคราะห์จากผู้รู้ ผู้มี
tree species subject to international trade:South East Asia. ประสบการณ์ ให้คณะวิจัยชุดนี้เข้าเยี่ยมชมกิจการ พร้อมทั้งให้ข้อมูลที่มี

DRAFT September 2006: For discussion at South East Asia คุณค่า รายนามดังต่อไปนี้

workshop 2007. UNEP-World Conservation Monitoring Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.
พระอาจารย์สอื้น จารุวังโส เจ้าอาวาสวัดนิโรธรังสี (วัดควนดิน)
Centre. Cambridge. UK. 30 pp. (ออนไลน์). http://www.unep-
อำเภอท้ายเหมือง จังหวัดพังงา ผู้มีความรู้และประสบการณ์การนำน้ำมัน
wcmc.org/forest/timber/wprkshops.pdf/
จากการบีบผลเทพทาโรมาใช้เป็นสมุนไพรรักษาโรค และการเพาะกล้าเทพทาโร
SEAsia_2007_V2.pdf. (วันที่ค้นข้อมูล 1 ตุลาคม 2551)
จากเมล็ด


คุณวาสนา สุวรรณสาโรจน์ เกษตรกรผู้ปลูกเทพทาโรเพื่อ

จำหน่ายเมล็ดพันธุ์และน้ำมันที่บีบจากผลเทพทาโร อำเภอท้ายเหมือง เทพทาโร
จังหวัดพังงา

30 อาจารย์สุภาพ พลการ และอาจารย์มาลี แก้วละเอียด ผู้ประกอบการ 31

ผลิตภัณฑ์ไม้แกะสลัก และผลิตภัณฑ์ที่มีมูลค่าเพิ่มอื่นๆ จากตอรากไม้และ

น้ำมันที่กลั่นจากตอรากไม้เทพทาโร ตำบลเขากอบ อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง

คุณธวัช ติงหงะ นักวิชาการป่าไม้ หัวหน้าสวนพฤกษศาสตร์

ภาคใต้ (เขาช่อง) บ้านกะช่อง อำเภอนาโยง จังหวัดตรัง ซึ่งให้โอกาสคณะ

ทำงานวิจัยชุดนี้ได้เยี่ยมชมและสอบถามข้อมูลแปลงปลูกไม้เทพทาโรที่สวน

พฤกษศาสตร์ภาคใต้ (เขาช่อง)

ผู้จัดทำเอกสารและคณะทำงานวิจัยชุดนี้ขอกราบขอบพระคุณเป็น

อย่างสูงไว้ ณ โอกาสนี้

เทพทาโร Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.





























พิมพ์ที่ โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด
โทร. 0 2525 4807-9 โทรสาร 0 2525 4855

เทพทาโร Cinnamomum porrectum (Roxb.) Kosterm.





























พิมพ์ที่ โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด
โทร. 0 2525 4807-9 โทรสาร 0 2525 4855