สงคราม เศรษฐกิจปากท้อง จะแก้ปัญหาอย่างไร

ขา่ วสารเศรษฐกิจ

สงคราม เศรษฐกจิ ปากท้อง จะแก้ปัญหาอยา่ งไร

ทีม่ า : หนงั สือพมิ พ์กรงุ เทพธรุ กิจ

ชว่ งต้นปี 2565 เส้นทางการฟน้ื ตัวของเศรษฐกจิ ดสู ดใสมาก เปน็ ช่วงของการพกั ฟ้นื เพ่ือให้เศรษฐกิจ
กลับมาแขง็ แรงเหมือนเดิมหลงั จากวกิ ฤติโควดิ 19 รัฐบาลมีแผนกระตุ้นและแผนฟนื้ ฟเู ศรษฐกิจอย่างต่อเนื่องจากปี 2564

รัฐบาลหวงั ให้มีเมด็ เงนิ หมนุ เวยี นในระบบเศรษฐกิจผา่ นโครงการบตั รสวัสดกิ ารแห่งรฐั และโครงการคนละครึ่ง
ล้อไปกบั การทิศทางฟื้นตัวของเศรษฐกิจโลก ทำให้หลายฝ่ายมั่นใจว่าเศรษฐกิจไทยนา่ จะขยายตัวไดถ้ งึ 4.0%
แต่เป้าหมายที่วางไว้ต้องมาสะดดุ ลงเมื่อวันท่ี 24 กุมภาพันธ์ 2565 ที่ประเทศรัสเซียเริ่มโจมตีประเทศยเู ครน
จริง ๆ แล้ว 2 ประเทศที่กำลังรบกันอยู่น้ี มีอิทธิพลต่อเศรษฐกิจไทยน้อยมากในเชิงการค้าระหว่างประเทศและ
การลงทนุ ระหวา่ งประเทศ อาจจะมอี ทิ ธิพลในดา้ นการทอ่ งเที่ยวอยู่บ้างเพราะชาวรัสเซยี มาเทีย่ วบา้ นเราไมน่ อ้ ย

สงิ่ ทีน่ ่าสนใจมากกว่า แต่ยงั ไมค่ อ่ ยพูดถงึ มากนกั คือ อทิ ธิพลตอ่ “เศรษฐกจิ ปากท้อง” การวเิ คราะห์วันน้ี
จะไม่เนน้ ผลกระทบในเชิงตวั เลขแตเ่ น้นให้เหน็ การส่งผา่ นผลกระทบวา่ อะไรจะเกดิ ขึ้นบา้ ง 10 ขั้น ซง่ึ พน่ี อ้ งประชาชน
จะได้เตรียมรับมอื ได้อยา่ งไม่ตนื่ ตระหนก

ขั้นที่ 1 หุ้น ทองคำ อัตราแลกเปล่ียน : ทุกครั้งท่ีมีสงคราม ผลกระทบแบบข้ามคืนที่วิ่งมาบ้านเรา
จะเริม่ จากตวั ท่ไี วตอ่ การเปลีย่ นแปลงมากทีส่ ุด คือ ราคาหนุ้ ตก ราคาทองคำขึน้ อัตราแลกเปลีย่ นผันผวน ประเด็นน้ี
แมไ้ มก่ ระทบปากท้องโดยตรง แตส่ ง่ ผลทางออ้ มไปทค่ี วามเชอ่ื มัน่ ของผบู้ ริโภคและผู้ประกอบการ

ขัน้ ที่ 2 ราคานำ้ มนั ดิบในตลาดโลก : สงครามกับราคาน้ำมันดบิ เป็นของค่กู นั สงครามทำใหเ้ กิดความกังวล
ว่าอุปทานนำ้ มนั ในตลาดโลกจะหายไป เพราะรัสเซยี เป็นประเทศทีส่ ่งออกน้ำมนั และแก๊สเป็นลำดบั ตน้ ๆ ของโลก
บวกกับความต้องการน้ำมนั ดบิ ตนุ ไว้ล่วงหน้า ทำให้ราคานำ้ มันดบิ ทกุ ตลาดแพงขนึ้ ทะลุ 100 ดอลลาร์ต่อบ าร์เรล
ภายในไมก่ ่ีวนั ตรงน้จี งึ เปน็ สัญญาณเตอื นแรกสุดวา่ ปญั หาปากท้องกำลงั จะตามมา

ขน้ั ท่ี 3 ราคาปยุ๋ และอาหารสตั ว์ : สนิ คา้ ทแ่ี พงขึน้ มาไลเ่ ล่ียกับนำ้ มันดบิ คือ ปยุ๋ เพราะรัสเซยี เปน็ ประเทศ
ส่งออกปุย๋ รายใหญ่ของโลก เช่นเดียวกบั นำ้ มันดิบ รวมถงึ โภคภณั ฑ์ทางการเกษตรต่าง ๆ ตลาดโลกจงึ มีความกังวลเรื่อง
อปุ ทานปยุ๋ และต้นทุนอาหารสตั ว์

ดังน้นั กลมุ่ คนทไี่ ด้รบั ผลกระทบดา้ นนี้ คอื เกษตรกรปลกู พชื อยา่ งเดยี ว 4.5 ลา้ นครัวเรอื น ปลกู พืชและ
เลยี้ งสัตว์ 2.4 ล้านครัวเรือน ปลกู พชื และเพาะเลยี้ งสตั ว์นำ้ 2.2 แสนครวั เรอื น และครวั เรือนทที่ ำท้ังปลูกพืช เลีย้ งสัตว์
และเพาะเล้ยี งสัตวน์ ้ำ 2.1 แสนครวั เรอื น รวมทีไ่ ด้รบั ผลกระทบประมาณ 7.3 ลา้ นครวั เรือน จากเกษตรกรท้ังหมด
8.1 ล้านครวั เรอื น หรอื คิดเป็น 90% ของครัวเรือนเกษตรกรท้ังหมด

ขนั้ ที่ 4 ราคาน้ำมันขายปลกี : เมอ่ื ราคาน้ำมนั ดบิ ในตลาดโลกสูงขนึ้ ราคาน้ำมันขายปลีกในป๊ัมท่เี ราเตมิ กนั
อยู่ทุกวัน ก็ค่อย ๆ ขยับตามขึน้ มาทั้งแผง แทบจะขนึ้ รายวนั ยกเวน้ น้ำมันดีเซลท่ีวันน้ยี งั ตรงึ ราคาไว้ไม่ใหเ้ กนิ 30 บาทต่อลิตร

ดังนนั้ ถ้าดูขอ้ มูลลา่ สุด ณ ส้นิ เดอื นกุมภาพนั ธ์ 2565 เฉพาะคนทมี่ ใี บอนญุ าต จะพบวา่ กระทบคนจำนวน
31.6 ลา้ นคน ในจำนวนนีเ้ ปน็ ผูข้ ับรถยนตส์ ว่ นบคุ คล17.3 ลา้ นคน จกั รยานยนต์ 12.2 ลา้ นคน รถสาธารณะ 2.5 แสนคน
ทเ่ี หลอื เป็นรถอื่น ๆ

ขนั้ ที่ 5 คา่ ไฟฟ้า : อีกตวั ทีข่ ยับตามมาทนั ที คอื คา่ ไฟฟ้า ซ่งึ เรมิ่ ขยบั ขึ้นมาแล้ว 1 ครั้ง และมีโอกาส
จะขยบั ขึน้ ไปอีกหากราคานำ้ มนั และก๊าซสูงขน้ึ อกี ดังน้นั การเพม่ิ ขึน้ ของคา่ ไฟฟา้ จะกระทบครัวเร่ือนในประเทศ
ท้งั หมดประมาณ 22 ล้านครัวเรือน ผูป้ ระกอบการอีกประมาณ 3 ลา้ นราย

ขั้นท่ี 6 คา่ ก๊าซหุงต้ม : ตวั ต่อไปทม่ี ีควิ ขึ้นชัดเจนแลว้ คอื ก๊าซหุงตม้ ที่จะขึน้ วันที่ 1 เมษายนนี้จาก 318 บาท
ตอ่ ถงั 15 กโิ ลกรัม เป็น 333 บาทตอ่ ถงั 15 กิโลกรมั หรือปรับข้นึ กโิ ลกรมั ละ 1 บาท ซ่ึงรายการนีก้ ระทบต่อพ่อค้า
แม่คา้ อาหารตามส่งั แกงถุง ข้าวต้มกุ๊ย และรา้ นอาหารตา่ ง ๆ โดยตรง

ขั้นท่ี 7 ค่าโดยสารสาธารณะ : เมื่อราคานำ้ มันขายปลีก ค่าไฟฟ้า ค่ากา๊ ซหุงต้มแพงข้นึ ทำให้ต้นทนุ
การขนสง่ ต้นทนุ การโดยสารสาธารณะต่าง ๆ ก็มีแนวโนม้ ทจ่ี ะแพงขน้ึ ดว้ ย

ขั้นท่ี 8 ค่าอาหาร สินค้า และบริการต่าง ๆ : เม่อื ตน้ ทนุ การผลติ ตา่ ง ๆ สงู ขน้ึ ยอ่ มสง่ ผลให้กับขา้ วกับปลา
อาหาร แกงถุง ขา้ วของเคร่อื งใช้ตา่ ง ๆ มโี อกาสจะข้ึนราคาได้ ผมเหน็ ตามขา่ ว สินคา้ หลายรายการจ่อจะขึ้นราคา
กนั เปน็ แถว เม่ือมาถึงชว่ งนห้ี ากสถานการณ์ยังไมค่ ลคี่ ลาย

ขั้นที่ 9 ค่าครองชีพแซงรายได้ : เมื่อค่าครองชีพสูงขึ้น แต่รายได้กลับลดลง เท่าเดิม หรือเพิม่
แต่เพมิ่ ในอตั ราทีน่ อ้ ยกวา่ ค่าครองชพี ที่เพ่มิ ข้นึ ประเด็นน้ีอาจมีผลพวงท่ลี ากยาวมาจากวกิ ฤติโควดิ 19 หากหารายได้
ไม่พอรายจา่ ย ย่อมทำให้เศรษฐกจิ ฐานรากอ่อนแอมากขนึ้

ขน้ั ท่ี 10 เงินเฟ้อและอตั ราการขยายตวั ของเศรษฐกจิ : การเพิ่มขึน้ ของราคาน้ำมัน ไฟฟา้ กา๊ ซ อาหาร
สนิ ค้าและบรกิ ารต่าง ๆ ตอ่ เนื่อง จะทำใหเ้ งนิ เฟ้อเพิ่มสงู ขึ้น ในขณะเดยี วกัน กำลงั ซ้อื และความต้องการซื้อลดลง
ทำใหก้ ารบริโภคลดลง ส่งผลให้เศรษฐกจิ ชะลอตัว

ในความเหน็ ของผม การแกป้ ัญหาเศรษฐกจิ ปากทอ้ งทน่ี ่าจะ “ได้ผลและตรงจุดที่สุด” คอื

1) แบง่ คนเปน็ กลุ่มอาชีพตา่ ง ๆ ใหช้ ัดเจน เพราะแตล่ ะอาชีพเจอปัญหาไม่เหมอื นกัน เช่น ผมู้ รี ายได้น้อย
(คา่ ครองชพี สงู ) เกษตรกร (ปุ๋ยแพง) วนิ มอเตอร์ไซค์ (น้ำมนั แพง) ลกู จ้างรางงาน (รายไดไ้ มพ่ อรายจ่าย) เป็นต้น

2) เสนอมาตรการที่เหมาะสมกบั กลุ่มคนนัน้ ๆ โดยแจกงานให้หน่วยงานที่รับผดิ ชอบกลุ่มคนต่าง ๆ
เสนอมาตรการช่วยเหลอื อย่างเรง่ ด่วนนัน้ ต้องใช้หลัก 5 ตอ้ ง ไดแ้ ก่ ต้องงา่ ยไมซ่ บั ซอ้ น ตอ้ งทำไดท้ ันที ต้องตรงตวั คน
ท่ไี ดร้ ับผลกระทบ ตอ้ งมเี งินพอและมีแหลง่ เงนิ ชดั เจน และตอ้ งบอกประชาชนบอ่ ยๆ ถๆ่ี

3) ใช้มาตรการแบบผสานวิธี (Mixed Method) 2 รูปแบบ ได้แก่ มาตรการบรหิ ารจัดการเรือ่ งราคา
โดยหน่วยงานภาครัฐ ทำไดท้ นั ที แค่ออกกติกาเง่ือนไขให้ชัดเจน และมาตรการสนบั สนุนทต่ี วั กลุ่มเปา้ หมายโดยตรง
เชน่ ชว่ ยผา่ นบัตรสวสั ดิการ ช่วยเป็นเงนิ โดยตรง ช่วยเป็นสว่ นลดการใชจ้ ่าย เป็นตน้ ทกุ วกิ ฤติ มที างออกเสมอครับ.

ท่มี า : หนังสือพมิ พ์กรุงเทพธรุ กจิ