รำรำรำรำ รำรำ วงมาตรฐาน จัดทำ โดย ด.ญ.เหมพร พรมพัตร ม.2/3 เลขที่40 เสนอ คุณครูนฤนาท สุวรรณจุณี โรงเรีย รี นเบญจมราชูทิศนครศรีธ รี รรมราช
ประวัวัติ วั ติ วั ติ ค ติ ความเป็ป็ป็ นป็ นมา เป็นการแสดงที่มีวิวั วิ ฒ วั นาการมาจาก รำ โทน เป็นการรำ และร้องของชาว บ้าน ซึ่งจะมีผู้รำ ทั้งชายและหญิง รำ กันเป็นคู่ ๆ รอบ ครกตำ ข้าวที่วาง คว่ำ ไว้ หรือ รืไม่ก็รำ กันเป็นวงกลม โดยมีโทนเป็นเครื่อ รื่ งดนตรีปรี ระกอบ จังหวะ ลักษณะการรำ และร้องเป็นไปตามความถนัด ไม่มีแบบแผน กำ หนดไว้ คงเป็นการรำ และร้องง่าย ๆ มุ่งเน้นที่ความสนุกสนานรื่น รื่ เริง ริ เป็นสำ คัญ
ต่อมาเมื่อปี พ.ศ. ๒๔๘๗ ในสมัย จอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายก รัฐมนตรี รัฐบาลตระหนักถึงความสำ คัญของการละเล่นรื่น รื่ เริง ริประจำ ชาติ และเห็นว่า ว่ คนไทยนิยมเล่นรำ โทนกันอย่างแพร่หลาย ถ้าปรับปรุงการเล่น รำ โทนให้เป็นระเบียบทั้งเพลงร้องลีลาท่ารำ และการแต่งกาย จะทำ ให้การ เล่นรำ โทนเป็นที่น่านิยมมากยิ่งขึ้น จึงได้มอบหมายให้กรมศิลปากร ปรับปรุงรำ โทนเสียใหม่ให้เป็นมาตรฐาน มีการแต่งเนื้อร้อง ทำ นองเพลง และนำ ท่ารำ จากแม่บทมากำ หนดเป็นท่ารำ เฉพาะแต่ละเพลงอย่างเป็น แบบแผน
รำ วงมาตรฐาน ประกอบด้วยเพลงทั้งหมด ๑๐ เพลง กรมศิลปากรแต่งเนื้อร้องจำ นวน ๔ เพลง คือ เพลงงามแสงเดือน เพลงชาวไทย เพลงรำ ซิมารำ เพลงคืนเดือนหงาย ท่านผู้หญิงละเอียด พิบูลสงคราม แต่งเนื้อร้องเพิ่มอีก ๖ เพลง คือ เพลงดวงจันทร์วัน วั เพ็ญ เพลงดอกไม้ของชาติ เพลงดวงจันทร์ขวัญ วั ฟ้า เพลงหญิงไทยใจงาม เพลงบูชานักรบ เพลงยอดชายใจหาญ ส่วนทำ นองเพลงทั้ง ๑๐ เพลง กรมศิลปากร และกรม ประชาสัมพันธ์เป็นผู้แต่ง ท่ารำ เพลงรำ วงมาตรฐานประดิษฐ์ท่ารำ โดย นางลมุล ยมะคุปต์ นางมัลลี คงประ ภัศร์ และนางศุภลักษณ์ ภัทรนาวิก วิ ซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญการสอนนาฏศิลป์ไทย วิท วิ ยาลัยนาฏ ศิลป ส่วนผู้คิดประดิษฐ์จังหวะเท้าของเพลงดวงจันทร์วัน วั เพ็ญ คือนางจิตรา ทองแถม ณ อยุธยา อาจารย์ใหญ่โรงเรีย รี นสังคีตศิลป ปัจจุบันคือ วิท วิ ยาลัยนาฏศิลป ปีพ.ศ.๒๔๘๕ – ๒๔๘๖
การเเต่งกายรำ วงมาตรฐาน สามารถเเต่งได้ 4 เเบบ ดังนี้ 1.เเบบชาวบ้าน 2.เเบบรัชกาลที่5 3.เเบบสากลนิยม 4.เเบบสตรีส รีโมสร
เเบบที่ 1 เเบบชาวบ้าน ชาย นุ่งผ้าโจงกระเบน สวมเสื้อคอพวง มาลัย เอวคาดผ้าห้อยชายด้านหน้า หญิง นุ่งโจงกระเบน ห่มผ้าสไบอัดจีบ ปล่อยผม ประดับดอกไม้ที่ผมด้านซ้าย คาดเข็มขัด ใส่เครื่อ รื่ งประดับ
เเบบที่ 2 เเบบรัชกาลที่5 ผู้ชาย นุ่งผ้าโจงกระเบน ใส่เสื้อราชปะแตน สวมถุงเท้า รองเท้า ผู้หญิง นุ่งผ้าโจงกระเบน ใส่เสื้อลูกไม้ สไบ พาดผ่า ผูกเป็นโนว์กิ่งชายไว้ข้างลำ ตัว ใส่ เครื่อ รื่ งประดับมุก
เเบบที่ 3 เเบบสากลนิยม ชาย นุ่งกางเกง สวมสูท ผูกเน็กไท หญิง นุ่งกระโปรงป้ายข้าง ยาวกรอม เท้า ใส่เสื้อคอกลม แขนกระบอก
เเบบที่ 4 เเบบสตรีส รีโมสร ชาย นุ่งกางเกง สวมเสื้อพระราชทาน ผ้าคาดเอวห้อยชายด้านหน้า หญิง นุ่งกระโปรงยาวจีบหน้านาง ใส่ เสื้อจับเดรป ชายผ้าห้อยจากบ่าลงไป ทางด้านหลัง เปิดไหล่ขวา ศีรษะทำ ผม เกล้า
การปฏิบัติรำ วงมาตรฐาน - เป็นการรำ คู่ ชาย-หญิงเดินย่ำ เท้าเป็นวงทวนเข็มนาฬิกา โดยเดินตามกัน - ก่อนจะรำ ชาย-หญิงจะต้องทำ ความเคารพชื่งกันและกัน ด้วยการไหว้ - การเดินย่ำ เท้า จะต้องรักษาช่องไฟและเส้นรอบวง ให้กลมไม่เบี้ยว เพลงที่ใช้ในการรำ วงมาตรฐานมีทั้งหมด 10 เพลง และมีท่ารำ ที่เป็น มาตรฐานเฉพาะในแต่ละเพลงรวม 17 ท่า
เพลงรำ วงมาตรฐาน เพลงที่ใช้ในการรำ วงมาตรฐานมีทั้งหมด 10 เพลง ดังนี้ 1. เพลงงามแสงเดือน 2.เพลงชาวไทย 3. เพลงรำ มาชิมารำ 4. เพลงคืนเดือนหงาย 5. เพลงดวงจันทร์วัน วั เพ็ญ 6. เพลงดอกไม้ของชาติ 7. เพลงหญิงไทยใจงาม 8. เพลงดวงจันทร์ขวัญ วั ฟ้า 9. เพลงยอดชายใจหาญ 10. เพลงบูชานักรบ
1. เพลงงามเเสงเดือน งามเเสงเดือนมาเยือนส่องหล้า เราเล่นกันเพื่อสนุก ขอให้เล่นฟ้อนรำ งามใบหน้าเมื่ออยู่วงรำ (ซ้ำ ) เปลื้องทุกข์วายระกำ เพื่อสามัคคีเอย ความหมาย ยามที่แสงจันทร์ส่องมายังโลกทำ ให้โลกนี้ดูสวยงาม ผู้คนที่มาเล่น รำ วงยามที่แสงจันทร์ส่อง ก็มีความงดงามด้วย การรำ วงนี้เพื่อให้มีความ สนุกสนาน มีความสามัคคีกัน และละทิ้งความทุกข์ให้หมดสิ้นไป
ท่าสอดสร้อยมาลา ท่ารำ เพลงงามเเสงเดือน
2. เพลงชาวไทย ชาวไทยเจ้าเอ๋ย การที่เราได้เล่นสนุก เพราะชาติเราได้เสรี เราจึงควรช่วยชูชาติ เพื่อความสุขเพิ่มพูน ขออย่าละเลยในการทำ หน้าที่ เปลื้องทุกข์สบายอย่างนี้ มีเอกราชสมบูรณ์ ให้เก่งกาจเจิดจำ รูญ ของชาวไทยเราเอย ความหมาย หน้าที่ที่ชาวไทยพึงมีต่อประเทศชาตินั้น เป็นสิ่งที่ทุกคนควรกระทำ อย่าได้ละเลยไปเสีย ใน การที่เราได้มาเล่นรำ วงกันอย่างสนุกสนาน ปราศจากทุกข์โศกทั้งปวงนี้ก็เพราะว่าประเทศไทยเรามีเอกราช ประชาชนมีเสรีใรี นการคิดจะทำ สิ่งใดๆ ดังนั้นเราจึงควรช่วยกันเชิดชูชาติไทยให้เจริญ ริ รุ่งเรือ รื งต่อไป เพื่อ ความสุขยิ่งๆ ขึ้นของไทยเราตลอดไป
ท่ารำ เพลงชาวไทย ท่าชักเเป้งผัดหน้า
3. เพลงรำ ซิมารำ รำ มาซิมารำ ยามงานเราทำ งานกันจริง ริ ๆ ถึงยามว่า ว่ งเราจึงรำ เล่น ตามเยี่ยงอย่างตามยุค เล่นอะไรให้มีระเบียบ มาซิมาเจ้าเอ๋ยมาฟ้อนรำ เริง ริ ระบำ กันให้สนุก ไม่ละไม่ทิ้งจะเกิดเข็ญคลุก ตามเชิงเช่นเพื่อให้สร่างทุกข์ เล่นสนุกอย่างวัฒ วั นธรรม ให้งามให้เรีย รี บจึงจะคมขำ มาเล่นระบำ ของไทยเราเอย ความหมายเพลง ขอพวกเรามาเล่นรำ วงกันให้สนุกสนานเถิดในยามว่างเช่นนี้จะได้ คลายทุกข์ ถึงเวลางานเราก็จะทำ งานกันจริง ริ ๆ เพื่อจะได้ไม่ลำ บาก และการรำ ก็จะรำ อย่างมีระเบียบแบบแผน ตามวัฒนธรรมไทยของเราแล้วจะดูงดงามยิ่ง
ท่ารำ เพลงรำ ซิมารำ ท่ารำ ส่าย
4. เพลงคืนเดือนหงาย ยามกลางคืนเดือนหงาย เย็นอะไรก็ไม่เย็นจิต เย็นร่มธงไทยปกไปทั่วหล้า เย็นพระพายโบกพริ้ว ริ้ปลิวมา เท่าเย็นผูกมิตรไม่เบื่อระอา เย็นยิ่งน้ำ ฟ้ามาประพรมเอย ความหมาย เวลากลางคืน เป็นคืนเดือนหงาย มีลมพัดมาเย็นสบายใจ แต่ก็ยังไม่ สบายใจเท่ากับการที่ได้ผูกมิตรกับผู้อื่น และที่ร่มเย็นไปทั่วทุกแห่งยิ่งกว่า ว่ น้ำ ฝนที่ โปรยลงมาก็คือการที่ประเทศไทยเป็นประเทศที่เป็นเอกราช มีธงชาติไทยเป็น เอกลักษณ์ ทำ ให้ร่มเย็นทั่วไป
ท่ารำ เพลงคืนเดือนหงาย ท่าสอดสร้อยมาลาแปลง
5. เพลงดวงจันทร์วัน วั เพ็ญ ดวงจันทร์วัน วั เพ็ญ ทรงกลดสดสี เเสงจันทร์อร่าม ไม่งามเท่าหน้า งามเอยเเสนงาม งามวงพักตร์ยิ่งดวงจันทรา วาจากังวาน รูปทรงสมส่วนยั่วยวนหทัย ลอยเด่นอยู่ในนภา รัศมีทอเเสงงามตา ฉายงามส่องฟ้า นวลน้องยองใย งามจริง ริ ยอดหญิงชาติไทย จริต ริ กิริย ริ านิ่มนวลละไม อ่อนหวานจับใจ สมเป็นดอกไม้ขวัญ วั ใจชาติเอย ความหมาย พระจันทร์เต็มดวงที่ลอยอยู่บนท้องฟ้านั้นช่างดูสวยงาม เพราะเป็นพระจันทร์ทรงกลด คือมีแสง เลื่อมกระจายออกรอบดวงจันทร์ทั้งดวง แต่ถึงจะงามอย่างไรก็ยังไม่เท่าความงามของดวงหน้าหญิงสาว ที่ดู ผุดผ่องมีน้ำ มีนวล อีกทั้งรูปร่างก็ดูสมส่วน กิริย ริ าวาจาก็อ่อนหวานไพเราะ สมแล้วกับที่เปรีย รี บว่า ว่ หญิงไทยนี้ คือดอกไม้
ท่ารำ เพลงดวงจันทร์วันเพ็ญ ท่าเเขกเต้าเข้ารัง ท่าผาลาเพียงไหล่
6. เพลงดอกไม้ของชาติ ขวัญ วั ใจดอกไม้ของชาติ เอวองค์อ่อนงาม ชี้ชาติไทยเนาว์ถิ่ ว์ ถิ่ น งามทุกสิ่งสามารถ ดำ เนินตามนโยบาย งามวิล วิ าศนวยนาดร่ายรำ (ซ้ำ ) ตามเเบบนาฏศิลป์ เจริญ ริ วัฒนธรรม (สร้อย) สร้างชาติช่วยชาย สู้ทนเหนื่อยยากตรากตรำ (สร้อย) ความหมาย ผู้หญิงไทยเปรีย รี บเสมือนดอกไม้อันเป็นเอกลักษณ์ของประเทศไทย การร่ายรำ ด้วยการแสดงออก อย่างอ่อนช้อย งดงามตามรูปแบบความเป็นไทยแสดงให้เห็นถึงความเจริญ ริ ทางด้านวัฒ วั นธรรมของคนไทย นอกจากผูหญิงจะดีเด่นทางด้านความงามแล้วยังมีความอดทน สามารถทำ งานบ้าน ช่วยเหลืองานผู้ชายหรือ รื แม้งานสำ คัญ ๆ ระดับประเทศก็สามารถช่วยเหลือได้เป็นอย่างดีไม่แพ้ผู้ชาย
ท่ารำ เพลงดอกไม้ของชาติ ท่ารำ ยั่ว
WEEK 1 WEEK 2 WEEK 3 WEEK 4 7. เพลงหญิงไทยใจงาม เดือนพราว เเสงดาวประดับ ดวงหน้า คุณความดีที่เห็น ขวัญ วั ใจ รูปงามวิล วิ าส เกียรติยศ หญิงไทยใจงาม ดาวเเวววาวระยับ ส่งให้เดือนงามเด่น โสภาเพียงเดือนเพ็ญ เสริม ริให้เด่นเลิศงาม หญิงไทยส่งศรีช รี าติ ใจกล้ากาจเรือ รื งนาม ก้องปรากฏทั่วคาม ยิ่งเดือนดาวพราวเเพรว ความหมาย ดวงจันทร์ที่ส่องแสงอยู่บนท้องฟ้ามีความงดงามมาก และยิ่งได้แสงอันระยิบระยับของดวงดาวด้วยแล้ว ยิ่งทำ ให้ดวง จันทร์นั้นงามเด่นยิ่งขึ้น เปรีย รี บเหมือนกับดวงหน้าของหญิงสาวที่มีความงดงามอยู่แล้ว ถ้ามีคุณความดีด้วย ก็จะทำ ให้หญิงนั้นงาม เป็นเลิศ ผู้หญิงไทยนี้เป็นขวัญ วั ใจของชาติ เป็นที่เชิดหน้าชูตาของชาติ รูปร่างก็งดงาม จิตใจก็กล้าหาญ ดังที่มีชื่อเสียงปรากฏอยู่ ทั่วไป
ท่ารำ เพลงหญิงไทยใจงาม ท่าพรหมสี่หน้า ท่ายูงฟ้อนหาง
8. เพลงดวงจันทร์ขวัญ วั ฟ้า ดวงจันทร์ขวัญฟ้า จันทร์ประจำ ราตรี ที่เทิดทูนคือชาติ ถนอมเเนบสนิทใน ชื่นชีวาขวัญพี่ เเต่ขวัญ วั พี่ประจำ ใจ เอกราชอธิปไตย คือขวัญ วั ใจพี่เอย ความหมาย ในเวลาค่ำ คืนท้องฟ้ามีดวงจันทร์ประจำ อยู่ ในใจของชายก็มีหญิงอันเป็น สุดที่รักประจำ อยู่เช่นกัน สิ่งที่เทิดทูนยกย่องไว้ก็คือชาติไทยที่เป็นเอกราช มีอิสระแก่ตน ไม่ขึ้นกับใคร และสิ่งที่แนบสนิทอยู่ในใจของชายก็คือหญิงอันเป็นสุดที่รัก
ท่ารำ เพลงดวงจันทร์ขวัญฟ้า ท่าช้างประสานงา ท่าจันทร์ทรงกลดเเปลง
9. เพลงยอดชายใจหาญ โอ้ยอดชายใจหาญ น้องขอร่วมชีวี เเม้สุดยากลำ เค็ญ น้องจักสู้พยายาม ขอสมานไมตรี กอร์ปกรณีกิจชาติ ไม่ขอเว้น ว้ เดินตาม ทำ เต็มความสามารถ ความหมาย ขอผูกมิตรไมตรีกั รีกั บชายผู้กล้าหาญ และจะขอมีส่วนในการทำ ประโยชน์ทำ หน้าที่ของชาวไทย แม้จะลำ บากยากแค้น ก็จะขอช่วยเหลือ จนเต็มความสามารถ
ท่ารำ เพลงยอดชายใจหาญ ท่าชาย จ่อเพลิงกาฬ ท่าหญิง ชะนีร่ายไม้
10. เพลงบูชานักรบ น้องรักรักบูชาพี่ เป็นนักสู้เชี่ยวชาญ น้องรักรักบูชาพี่ หนักเเสนหนักพี่ผจญ น้องรักรักบูชาพี่ บากบั่นสร้างหลักฐาน น้องรักรักบูชาพี่ เลือดเนื้อพี่พลีอุทิศ ที่มั่นคงที่มั่นคงกล้าหาญ สมศักดิ์ชาตินักรบ ที่มานะที่มานะอดทน เกียรติพี่ขจรจบ ที่ขยันที่ขยันกิจการ ทำ ทุกด้านทำ ทุกด้านครันครบ ที่รักชาติที่รักชาติยิ่งชีวิต วิ ชาติยงอยู่ยงอยู่คู่พิภพ ความหมาย ขอผูกมิตรไมตรีกั รีกั บชายผู้กล้าหาญ และจะขอมีส่วนในการทำ ประโยชน์ทำ หน้าที่ ของชาวไทย แม้จะลำ บากยากแค้น ก็จะขอช่วยเหลือจนเต็มความสามารถ
ท่ารำ เพลงบูชานักรบ หญิง ขัดจางนาง ชาย จันทร์ทรงกลด หญิง ล่อเเก้ว ชาย ขอเเก้ว