หลกั การบันทกึ บญั ชเี กย่ี วกบั ค่าใช้จ่ายการผลติ (บางส่วน) มดี ังนี้
รายการ แบบสิ้นงวด แบบต่อเนื่อง
(Periodic Method) (Perpetual Method)
1.ปรับปรุงค่ำใชจ้ ่ำยใน เดบิต ค่ำใชจ้ ่ำย(ระบุชื่อ) XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
โรงงำนคำ้ งจ่ำย เครดิต ค่ำใชจ้ ่ำยคำ้ งจ่ำย (ระบุชื่อ) XX เครดิต ค่ำใชจ้ ่ำยคำ้ งจ่ำย(ระบุชื่อ)
XX
2.ปรับปรุงวสั ดุโรงงำน เดบิต วสั ดุโรงงำนใชไ้ ป XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ XX
ใช้ เครดิต วสั ดุโรงงำน XX เครดิต วสั ดุโรงงำน XX
ไป(วสั ดุสิ้นเปลอื งใชไ้ ป)
3.โอนค่ำสำธำรณูปโภค เดบิต ค่ำสำธำรณูปโภคโรงงำน XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
ไปโรงงำน เครดิต ค่ำสำธำรณูปโภค XX เครดิต ค่ำสำธำรณูปโภค XX
4.เมือ่ มกี ำรตดั บญั ชี หรือ เดบิต สิทธิบตั รตดั บญั ชี (ตดั จำหน่ำย) XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ XX
ตดั จำหน่ำยเป็นค่ำใชจ้ ่ำย เครดิต สิทธิบตั ร XX เครดิต สิทธิบตั ร XX
หรือ หรือ
เดบิต ค่ำตดั จำหน่ำย-สิทธิบตั ร XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
เครดิต ค่ำตดั จำหนำ่ ยสะสม-สิทธิบตั ร XX เครดิต ค่ำตดั จำหน่ำยสะสม-สิทธิบตั ร
XX
5.คิดค่ำเสื่อมรำคำ เดบิต ค่ำเสื่อมรำคำ-(ระบุช่ือ) XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
สินทรัพยใ์ นโรงงำน เครดิต ค่ำเส่ือมรำคำสะสม-(ระบุชื่อ) เครดิต คำ่ เสื่อมรำคำสะสม-(ระบุชอ่ื )
XX XX
6.โอนค่ำเบ้ียประกนั ภยั เดบิต ค่ำเบ้ียประกนั ภยั โรงงำน XX เดบิตค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ XX
จ่ำยล่วงหนำ้ ของโรงงำน เครดิต ค่ำเบ้ียประกนั จ่ำยล่วงหนำ้ XX เครดิต ค่ำเบ้ียประกนั จ่ำยล่วงหนำ้ XX
7.โอนค่ำใชจ้ ่ำยในกำร เดบิตงำนระหวำ่ งทำ XX
ผลิต ไมบ่ นั ทึกบญั ชี เครดิต ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
เขำ้ บญั ชีงำนระหว่ำงทำ
8.โอนงำนระหวำ่ งทำที่ เดบิตสินคำ้ สำเร็จรูป XX
ผลิตเสร็จเขำ้ บญั ชีสินคำ้ ไมบ่ นั ทึกบญั ชี เครดิต งำนระหว่ำงทำ XX
สำเร็จรูป
- ใหผ้ เู้ รียนบนั ทึกบญั ชีเก่ียวกบั ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ แบบส้ินงวด (Periodic Method) และ
บนั ทึกบญั ชีเกี่ยวกบั ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิตแบบต่อเน่ือง (Perpetual Method) ตำมโจทยท์ ี่ผสู้ อนกำหนดให้
- ผ้สู อนและผ้เู รียนใช้เทคนคิ การจดั การเรียนรู้แบบสาธิตเกยี่ วกบั การคดิ ค่าใช้จ่ายการผลติ
เข้าเป็ นต้นทุนผลติ ภัณฑ์โดยการคานวณ และบันทกึ บญั ชี โดยบนั ทึกรายการในสมุดรายวนั ท่ัวไปวิธี
สินคำ้ คงเหลอื แบบต่อเน่ือง (Perpetual Inventory Method) และผำ่ นรำยกำรไปบญั ชีแยกประเภท
สินคำ้ คงเหลือ ตน้ ทุนขำย และค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต
- ผสู้ อนไดป้ ลกู ฝงั คุณธรรมจริยธรรม อนั เป็ นคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ของนกั ศึกษาอาชีวะ
ซ่ึงกาหนดโดยสานกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา เร่ืองมมี นุษยสัมพนั ธ์ โดยใหน้ กั ศึกษำแสดงกิริยำ
ท่ำทำงดว้ ยควำมสุภำพต่อผอู้ นื่ กำรพดู จำสุภำพ กำรช่วยเหลอื ผอู้ ื่น กำรรับฟังควำมคิดเห็นของผอู้ ่ืน กำรให้
ควำมร่วมมอื กบั ผอู้ ืน่ กำรชื่นชมยนิ ดีเม่ือผอู้ ่ืนประสบควำมสำเร็จ
5.3 การสรุป
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสรุปโดยกำรคำนวณ และบนั ทึกบญั ชีเกี่ยวกบั ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ กำรคดิ
ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิตเขำ้ เป็นตน้ ทนุ ผลติ ภณั ฑ์ โดยกำรฝึกทกั ษะ และใช้ Power Point เป็นสื่อประกอบ
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ผสู้ อนใหผ้ เู้ รียนทำแบบประเมินผลกำรเรียนรู้ โดยใหส้ ลบั กนั ตรวจ และครูเฉลยหนำ้ ช้นั เรียน
และทำแบบฝึกปฏบิ ตั ิทำ้ ยหน่วยเพอ่ื ฝึกทกั ษะใหเ้ กิดควำมรู้ควำมเขำ้ ใจในกำรนำไปประยกุ ตใ์ ชใ้ น
ชีวิตประจำวนั
6. สื่อและแหล่งการเรียนรู้
6.1 สื่อส่ิงพมิ พ์
6.1.1 หนงั สือประกอบกำรเรียน วิชำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.ภทั รกร สำยเช้ือ
ของสำนกั พิมพศ์ นู ยส์ งเสริมวชิ ำกำร
6.1.2 หนงั สือประกอบกำรเรียน วชิ ำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.มนสั ชยั กีรติผจญ และคณะ
ของสำนกั พมิ พเ์ อมพนั ธ์ จำกดั
6.1.3 หนงั สือประกอบกำรเรียน วิชำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.จุฑำรัตน์ และ อ.กนกเพม่ิ
ของบริษทั ศนู ยห์ นงั สือเมอื งไทย จำกดั
6.2 ส่ือโสตทศั น์
6.2.1 ส่ือ Microsoft Power Point กำรแสดงตวั อยำ่ งกำรบนั ทึกบญั ชี
7. เอกสารประกอบการจดั การเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทำ้ ยหน่วย
- ใบงำน
- สมุดบนั ทึกควำมรู้ และ สมดุ แบบฝึกหดั
8. การบูรณาการ / ความสัมพนั ธ์กบั วชิ าอื่น ๆ
- กำรบญั ชีเบ้ืองตน้ 1 และ 2
- กำรบญั ชีสำหรับกิจกำรซ้ือขำยสินคำ้
- กำรจดั กำรสินคำ้ คงคลงั
9. การวดั ผลและการประเมนิ ผล
9.1 ก่อนเรียน
- แบบทดสอบก่อนกำรเรียนรู้
9.2 ขณะเรียน
- แบบประเมนิ พฤติกรรมรำยบคุ คล และแบบประเมินพฤติกรรมกิจกรรมกลมุ่
9.3 หลงั เรียน
- แบบทดสอบหลงั กำรเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทำ้ ยหน่วย
แบบประเมนิ พฤตกิ รรมการปฏบิ ตั กิ จิ กรรมกล่มุ
กลุ่มท่ี.......................ช้นั ปวช. / ปวส. .....................................หน่วยการเรียนที.่ ..............................
ที่ รายการประเมนิ เกณฑ์การประเมนิ
43210
ด้านวชิ าชีพ
1 ควำมสนใจใฝ่ รู้
2 กำรนำเสนอหนำ้ ช้นั เรียน
3 ควำมคิดริเร่ิมสร้ำงสรรค์
4 กำรพ่งึ พำตนเอง
5 ควำมซ่ือสตั ย์
ด้านคุณธรรม จริยธรรม
1 ควำมรับผดิ ชอบ
2 ควำมสำมคั คี
3 ควำมตรงต่อเวลำ
4 กำรทำงำนร่วมมอื กบั ผอู้ ืน่
5 กำรแต่งกำรสุภำพ เรียบร้อย และถูกระเบียบ
4 = ดีมาก 3 = ดี 2 = ปานกลาง 1 = ปรับปรุง 0 = ไม่ผ่าน
ขอ้ เสนอแนะ
..........................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................
ผปู้ ระเมิน....................................................
............/................./...........
แบบประเมนิ คณุ ธรรม จริยธรรม ค่านยิ ม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
ช่ือผู้ประเมนิ /กล่มุ ประเมนิ …………………………………………………………………………………..
ชื่อกล่มุ รับการประเมนิ ………………………………………………………………………………………
ประเมนิ ผลคร้งั ท…่ี ………....…….. วนั ท่ี ……………..…. เดือน …………...………. พ.ศ. ……...….…..
เร่ือง………………………………………………………………………………………………………….
ที่ คณุ ลกั ษณะ/พฤตกิ รรมบ่งชี้ ระดบั พฤตกิ รรม คะแนนท่ี
1 ความมมี นุษยสัมพนั ธ์ เกดิ = 1 ควรปรับปรุง= 0 ได้
แสดงกิริยำท่ำทำงสุภำพต่อผอู้ ่นื
2 ความมวี นิ ัย
ปฏบิ ตั ิตำมกฎระเบียบ ขอ้ บงั คบั และขอ้ ตกลง
ต่ำงๆ ของวิทยำลยั ไดแ้ ก่ แต่งกำยถกู ตอ้ งตำม
ระเบียบ ขอ้ บงั คบั ตรงต่อเวลำ
3 ความรับผดิ ชอบ
มีกำรเตรียมควำมพร้อมในกำรเรียน
4 ความซื่อสัตย์สุจริต
พูดควำมจริง
5 ความเชื่อมน่ั ในตนเอง
กลำ้ แสดงออกในส่ิงที่ถกู ตอ้ ง
6 การประหยดั
ใชว้ สั ดุถกู ตอ้ งและเหมำะสมกบั งำน
7 ความสนใจใฝ่ รู้
มีควำมกระตือรือร้นในกำรใฝ่ หำควำมรู้ใหม่
8 การละเว้นสิ่งเสพตดิ และการพนนั
ไมเ่ สพสิ่งเสพติด
9 ความรักสามคั คี
ร่วมมือในกำรทำงำน
10 ความกตญั ญกู ตเวที
มีสมั มำคำรวะต่อครู-อำจำรยอ์ ยำ่ งสมำ่ เสมอ
ท้งั ต่อหนำ้ และลบั หลงั
รวมคะแนนทไ่ี ด้ท้ังหมด = …………… คะแนน
10. บนั ทกึ ผลหลงั การสอน
10.1 ผลการใช้แผนการจดั การเรียนรู้
10.2 ผลการเรียนรู้ของนกั เรียน นักศกึ ษา
10.3 แนวทางการพฒั นาคณุ ภาพการเรียนรู้
แผนการจดั การเรียนรู้ หน่วยท่ี 3
สปั ดำห์ท่ี 9-10
วิชำ กำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ ระยะเวลำชวั่ โมงที่ 33-40
ชื่อหน่วย ตน้ ทุนกำรผลติ สินคำ้ สำเร็จรูป
ชื่อเร่ือง ตน้ ทุนกำรผลติ สินคำ้ สำเร็จรูป
1. สาระสาคญั
สำหรับกำรผลิตสิ นค้ำของกิจกำรอุตสำหกรรมน้ันจะมีสิ นค้ำที่เกิดข้ึน 2 ลักษณ ะ คื อ
สินคำ้ สำเร็จรูป และสินคำ้ ระหว่ำงผลิต องคป์ ระกอบของตน้ ทุนกำรผลิตประกอบดว้ ย วตั ถุดิบทำงตรง
ค่ำแรงทำงตรง และค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต สินคำ้ คงเหลอื ในธุรกิจกำรผลิตประกอบดว้ ย สินคำ้ สำเร็จรูปคงเหลือ
วตั ถุดิบคงเหลือ งำนระหว่ำงทำคงเหลอื (สินคำ้ ระหว่ำงผลิต) และวสั ดุโรงงำน โดยจะจดั ทำงบตน้ ทุนกำร
ผลิตเพื่อแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป
2. สมรรถนะประจาหน่วย
2.1 คำนวณตน้ ทุนกำรผลติ สินคำ้ สำเร็จรูป และตน้ ทุนขำย ได้
2.2 จดั ทำงบตน้ ทุนกำรผลติ ได้
3. จดุ ประสงค์การเรียนรู้
3.1 ดำ้ นควำมรู้
3.1.1 อธิบำยควำมหมำยของตน้ ทุนกำรผลิต ได้
3.2 ดำ้ นทกั ษะ
3.2.1 คำนวณตน้ กำรผลิตสินคำ้ สำเร็จรูป และตน้ ทุนขำย ได้
3.2.3 จดั ทำงบตน้ ทุนกำรผลิต ได้
3.3 คุณลกั ษณะที่พึงประสงค์
3.3.1 ตรงต่อเวลำ มีวนิ ยั (เขำ้ เรียนตรงเวลำ รักษำกฎระเบียบ)
3.3.2 มคี วำมรับผดิ ชอบ (ในกำรส่งงำน) ละเอียดรอบคอบ (ทำงำนสะอำดเรียบร้อย)
และสนใจใฝ่ รู้ (คน้ ควำ้ จำกส่ือ)
3.3.3 มีควำมซ่ือสตั ยต์ ่อตวั เองในกำรตรวจแบบฝึกหดั และกำรสอบ
4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้
4.1 ควำมหมำยของตน้ ทุนกำรผลิต
4.2 กำรคำนวณตน้ กำรผลิตสินคำ้ สำเร็จรูป และตน้ ทุนขำย
4.3 กำรจดั ทำงบตน้ ทุนกำรผลิต
5. ข้ันสอน
สปั ดำห์ท่ี 9 เรื่อง กำรคำนวณตน้ กำรผลติ สินคำ้ สำเร็จรูป และตน้ ทุนขำย
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผ้เู รียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเริ่มทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมควำมพร้อมในกำรศึกษำหำควำมรู้ โดยให้นั่งบนเกำ้ อ้ีดว้ ยถำ้ น่ังที่ผอ่ นคลำย นำมือขวำทับมือซำ้ ย
กำหนดรู้ลมหำยใจ นบั ลมหำยใจเขำ้ -ออก ควบคุมควำมคิดไมใ่ หเ้ ขำ้ มำรบกวน กำจดั อำรมณ์ใหห้ มดสิ้น ควำม
เงียบบ่อเกิดแห่งควำมสงบ เม่อื ทำไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมคี วำมสุขกบั กำรนงั่ สมำธิ
- ผสู้ อนกล่ำวถึงตน้ ทุนกำรผลิต (Cost of Goods Manufactured) หมำยถึง จำนวนเงิน
ค่ำใชจ้ ่ำยต่ำงๆ ที่เกิดข้นึ ในกำรแปรสภำพวตั ถุดิบตำมข้นั ตอนต่ำงๆ จนกลำยเป็นสินคำ้ สำเร็จรูป และพร้อม
ท่ีจะขำยใหแ้ ก่ผบู้ ริโภคได้ ซ่ึงประกอบดว้ ยค่ำใชจ้ ่ำย 3 ประเภท คือ
(1) วตั ถดุ ิบทำงตรงใชไ้ ป (Direct Materials Used : DM)
(2) ค่ำแรงงำนทำงตรง (Direct Labor : DL)
(3) ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต (Manufacturing Overhead/Overhead : MO, O)
- ผเู้รียนยกตวั อยำ่ งบญั ชีท่ีเกย่ี วขอ้ งกบั ตน้ ทุนกำรผลติ ท่ีเคยศกึ ษำมำบำ้ งแลว้ ในลกั ษณะต่ำงๆ
5.2 การเรียนรู้ (เทคนิคกำรสอนแบบบรรยำย , แบบสำธิต)
- ผสู้ อนอธิบำยควำมหมำยของตน้ ทุนกำรผลิต โดยใชส้ ื่อ Power Point ประกอบ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนอธิบำยสินคำ้ คงเหลือของกิจกำรอตุ สำหกรรม ตำมมำตรฐำนกำรบญั ชี
ฉบบั ท่ี 2 เรื่อง สินคำ้ คงเหลือ ไดใ้ หค้ ำนิยำมคำวำ่ “สินค้าคงเหลอื ” หมำยถึงสินทรัพย์ ซ่ึงมีลกั ษณะใด
ลกั ษณะหน่ึง ดงั ต่อไปน้ี
(1)ถือไวเ้ พอื่ ขำย ตำมลกั ษณะกำรประกอบธุรกิจตำมปกติของกิจกำร
(2)อยใู่ นระหวำ่ งกระบวนกำรผลติ เพอ่ื ใหเ้ ป็นสินคำ้ สำเร็จรูปเพอ่ื ขำย
(3)อยใู่ นรูปของวตั ถดุ ิบ หรือวสั ดุที่มีไวเ้ พอ่ื ใชใ้ นกระบวนกำรผลิตสินคำ้
หรือใหบ้ ริกำร
- ผสู้ อนบอกประเภทของสินคำ้ คงเหลอื ประกอบดว้ ย สินคำ้ สำเร็จรูป (Finished Goods)
งำนระหว่ำงทำ/สินคำ้ ระหว่ำงผลิต (Work-in-Process Inventory / Goods in Process Inventory) วตั ถุดิบ
(Material Inventory) วสั ดุโรงงำน (Factory Supplies)
- ผู้สอนใช้เทคนคิ การจดั การเรียนรู้แบบสาธิตในการคานวณต้นทุนสินค้าคงเหลือ โดยการ
คานวณต้นทุนสินค้าคงเหลอื ตามมาตรฐานการบญั ชี และ International Accounting Standard หรือ IAS
จงึ แบ่งออกเป็ น 4 วธิ ี ดงั น้ี
(1) วธิ ีรำคำเจำะจง (Specific Identification Method)
(2) วธิ ีเขำ้ ก่อน-ออกก่อน (First-In, First-Out Method/FIFO)
(3) วิธีถวั เฉล่ยี ถ่วงน้ำหนกั (Weighted Average Method)
(4) วธิ ีถวั เฉลยี่ เคล่ือนไหว หรือเคลอ่ื นที่ (Moving Average Method)
- ผเู้ รียนแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ คงเหลอื วธิ ี Perpetual Inventory System และกำร
คำนวณตน้ ทนุ สินคำ้ คงเหลอื วิธี Periodic Inventory System
- ผสู้ อนและผเู้ รียนแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ คงเหลอื โดยกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้
คงเหลอื มี 3 วิธีคือ
(1) วธิ ีรำคำเจำะจง (Specific Identification Method) วิธีน้ี เหมำะสำหรับสินคำ้ ท่ีมี
ปริมำณไมม่ ำก และไมอ่ ำจสบั เปลย่ี นกนั ได้ หรือเป็นสินคำ้ ท่ีผลิตข้ึนและแยกต่ำงหำกไว้
สำหรับโครงกำรหน่ึงโครงกำรใดโดยเฉพำะ กำรเลอื กใชว้ ธิ ีน้ีทำใหท้ รำบรำคำทุนที่แทจ้ ริง
ของสินคำ้ แต่ละรำยกำร เนื่องจำกกำรนำสินคำ้ ไปใชจ้ ะเป็นลกั ษณะท่ีสินคำ้ ท่ีทรำบตน้ ทุน
อยำ่ งชดั เจน
(2) วิธีเขำ้ ก่อน-ออกก่อน (First- In, First-Out Method/FIFO) วิธีน้ีเหมำะสำหรับ
สินคำ้ ที่มปี ริมำณมำกหรือสินคำ้ ท่ีมีลกั ษณะกำรนำไปใชใ้ นลกั ษณะคลำ้ ยคลึงกนั หรือ
ใกลเ้ คียงกนั หรือสบั เปลยี่ นกนั ได้ กำรเลอื กใชว้ ิธีน้ีทำใหท้ รำบรำคำทุนท่ีใกลเ้ คยี งกบั ควำม
เป็นจริงในปัจจุบนั เน่ืองจำกกำรนำสินคำ้ ไปใชจ้ ะเป็นลกั ษณะที่สินคำ้ ท่ีซ้ือเขำ้ มำก่อนจะถกู
นำไปใชก้ ่อน ดงั น้นั สินคำ้ คงเหลอื จะเป็นสินคำ้ ท่ีซ้ือมำคร้ังหลงั ๆ
(3) วิธีถวั เฉล่ียถว่ งน้ำหนกั (Weighted Average Method) วิธีน้ีเหมำะสำหรับ
สินคำ้ ท่ีมปี ริมำณมำกหรือสินคำ้ ที่มลี กั ษณะกำรนำไปใชใ้ นลกั ษณะคลำ้ ยคลงึ กนั หรือ
ใกลเ้ คียงกนั หรือสบั เปล่ยี นกนั ได้ คลำ้ ยกบั วธิ ีเขำ้ ก่อน-ออกก่อน กำรเลอื กใชว้ ิธีน้ีทำให้
ทรำบรำคำทุนถวั เฉลยี่ รำคำทุนจะสูงหรือต่ำ ข้นึ อยกู่ บั ตน้ ทุนกำรซ้ือหรือกำรผลิตในแต่ละ
คร้ัง วิธีน้ีใชก้ บั กิจกำรที่ใชว้ ธิ ีบนั ทึกบญั ชีสินคำ้ แบบส้ินงวด
- ผสู้ อนและผเู้ รียนแสดงรำยกำรสินคำ้ คงเหลอื ของกิจกำรผลติ ในงบกำรเงิน โดยสินคำ้ คงเหลือ
ไม่วำ่ จะเป็นของกิจกำรประเภทใด ถือเป็นสินทรัพยห์ มนุ เวียน (Current Assets) สำหรับกิจกำรผลิต
สินคำ้ คงเหลอื จะแสดงในงบต่ำง ๆ ดงั น้ี
ลำดบั รำยกำร แสดงใน ลกั ษณะรำยกำร
1 สินคำ้ สำเร็จรูป งบกำไรขำดทุน เป็ นรำยกำรหกั
แสดงฐำนะกำรเงิน เป็นสินทรัพยห์ มนุ เวยี น
2 งำนระหว่ำงทำ งบตน้ ทุนกำรผลิต เป็ นรำยกำรหกั
แสดงฐำนะกำรเงิน เป็นสินทรัพยห์ มุนเวียน
3 วตั ถุดิบคงเหลือ งบตน้ ทุนกำรผลิต เป็ นรำยกำรหกั
งบแสดงฐำนะกำรเงิน เป็นสินทรัพยห์ มุนเวียน
4 วสั ดุโรงงำนคงเหลอื งบแสดงฐำนะกำรเงิน เป็นสินทรัพยห์ มุนเวยี น
- ผสู้ อนแสดงสินคำ้ คงเหลือของกิจกำรอุตสำหกรรมในงบแสดงฐำนะกำรเงิน และ
เปิ ดโอกำสใหผ้ เู้ รียนทุกคนร่วมอภิปรำย ซกั ถำมและแสดงขอ้ คิดเห็น
- ผสู้ อนไดป้ ลกู ฝงั หลกั เศรษฐกจิ พอเพยี ง ด้านส่ิงแวดล้อม เร่ืองปลกู จติ สานึก
รักสิ่งแวดล้อม โดยใหน้ กั ศึกษำช่วยกนั รกั ษำควำมสะอำดในหอ้ งเรียน เพ่อื ส่ิงแวดลอ้ มท่ีดีในกำรเรียน
และใหน้ กั ศกึ ษำเกบ็ ขวดน้ำด่ืมท่ีใชแ้ ลว้ มำขำย เพื่อเขำ้ ร่วมโครงกำรขยะสร้ำงรำยได้ ของชมรมอนุรักษ์
ธรรมชำติและสิ่งแวดลอ้ ม
- ผสู้ อนไดป้ ลกู ฝังคณุ ธรรมจริยธรรม อนั เป็ นคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ของนกั ศึกษาอาชีวะ
ซึ่งกาหนดโดยสานกั งานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา เร่ืองความคดิ รเิ ริ่มสร้างสรรค์ โดยใหน้ กั ศกึ ษำ
รู้จกั กำรคิดสิ่งใหม่ ๆ ท่ีก่อใหเ้ กิดประโยชนต์ ่อตนเองและสงั คม มคี วำมคิดหลำกหลำยในกำรแกป้ ัญหำ
5.3 การสรุป
- ใหผ้ เู้ รียนสรุปควำมหมำยของตน้ ทุนกำรผลิต และสินคำ้ คงเหลือของกิจกำร
อตุ สำหกรรม โดยกำรถำมตอบเป็นรำยบคุ คล และเป็นกลมุ่ และแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ คงเหลอื
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ใหผ้ เู้ รียนสรุปควำมหมำยของตน้ ทุนกำรผลิต และสินคำ้ คงเหลอื ของกิจกำร
อตุ สำหกรรม โดยกำรถำมตอบเป็นรำยบุคคล และเป็นกลมุ่ และแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ คงเหลอื
- ใหผ้ เู้ รียนทำแบบทดสอบ แบบประเมนิ ผลกำรเรียนรู้ และใบงำน
สปั ดำหท์ ่ี 10 เร่ือง กำรจดั ทำงบตน้ ทุนกำรผลติ
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเร่ิมทาการเรียนการสอน
เพื่อเตรียมควำมพร้อมในกำรศึกษำหำควำมรู้ โดยให้นัง่ บนเกำ้ อ้ีดว้ ยถำ้ น่ังท่ีผ่อนคลำย นำมือขวำทับมือซำ้ ย
กำหนดรู้ลมหำยใจ นบั ลมหำยใจเขำ้ -ออก ควบคุมควำมคิดไมใ่ หเ้ ขำ้ มำรบกวน กำจดั อำรมณ์ใหห้ มดส้ิน ควำม
เงียบบ่อเกิดแห่งควำมสงบ เมอ่ื ทำไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีควำมสุขกบั กำรนง่ั สมำธิ
- ผสู้ อนสนทนำกบั ผเู้ รียนวำ่ ในวนั สิ้นงวดบญั ชี กิจกำรอตุ สำหกรรมจะคำนวณตน้ ทุนสินคำ้
แบ่งเป็ น 3 ประเภท ไดแ้ ก่ ตน้ ทุนกำรผลิต ตน้ ทุนสินคำ้ ที่ผลิตเสร็จ และตน้ ทุนขำย
- ใหผ้ เู้ รียนยกตวั อยำ่ งรำยกำรตน้ ทุนผลติ ที่เคยศกึ ษำมำบำ้ ง เพ่อื เช่ือมโยงเขำ้ สู่เน้ือหำต่อไป
5.2 การเรียนรู้ (เทคนิคการสอนแบบอธบิ าย , แบบสาธติ )
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสำธิตกำรคำนวณตน้ ทุนกำรผลิตของกิจกำรอุตสำหกรรม โดย
ตน้ ทุนกำรผลิต (Cost of Manufactured or Manufacturing Costs) หมำยถึง ค่ำใชจ้ ่ำยท้งั ส้ินท่ีเกิดข้ึน
ในกระบวนกำรผลติ สินคำ้ ในแต่ละงวดบญั ชี ประกอบดว้ ยวตั ถุดิบทำงตรงใชไ้ ป ค่ำแรงทำงตรง และ
ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต
กำรคำนวณตน้ ทุนกำรผลิตของงวดบญั ชี เป็ นดงั น้ี
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสำธิตกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป โดยกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ ที่
ผลิตสำเร็จของงวดบญั ชี จะตอ้ งพจิ ำรณำตำมขอ้ เท็จจริงที่ตรวจพบใน 4 กรณี ดงั น้ี
กรณที ี่ ไม่มีสินคำ้ ระหว่ำงผลติ คงเหลือท้งั ตน้ งวด และปลำยงวด
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป = ตน้ ทุนกำรผลิต
กรณีที่ มีสินคำ้ ระหว่ำงผลิตคงเหลือตน้ งวดเท่ำน้นั
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป = ตน้ ทุนกำรผลิต + สินคำ้ ระหว่ำงผลิตตน้ งวด
กรณีที่ มีสินคำ้ ระหว่ำงผลิตคงเหลือปลำยงวดเท่ำน้นั
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป = ตน้ ทุนกำรผลิต – สินคำ้ ระหว่ำงผลิตปลำยงวด
กรณีที่ มีสินคำ้ ระหวำ่ งผลติ คงเหลือตน้ งวดและมีสินคำ้ ระหว่ำงผลิตคงเหลอื ปลำยงวด
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป = ตน้ ทุนกำรผลิต + สินคำ้ ระหว่ำงผลิตตน้ งวด
– สินคำ้ ระหว่ำงผลติ ปลำยงวด
- ผู้สอนใช้เทคนคิ การสอนแบบสาธิตการคานวณต้นทุนขายหรือต้นทุนสินค้าทข่ี าย
(Cost of Sales or Cost of Goods Sold) หมำยถึง ตน้ ทนุ ของสินคำ้ สำเร็จรูปส่วนทข่ี ำยออกไปในระหวำ่ งงวด
บญั ชี ซ่ึงสำมำรถคำนวณตน้ ทุนขำย ไดด้ งั น้ี
ต้นทุนขาย = สินค้าสาเร็จรูปต้นงวด + ต้นทุนสินค้าสาเร็จรูป – สินค้าสาเร็จรูปปลายงวด
สรุปกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ ของกิจกำรอุตสำหกรรมในแต่ละงวดบญั ชี เป็ นดงั น้ี
การคานวณวตั ถุดิบทางตรงใช้ไป
วตั ถุดิบทำงตรงคงเหลือตน้ งวด XX
บวก วตั ถุดิบทำงตรงท่ีซ้ือระหว่ำงงวด XX
วตั ถุดิบทำงตรงท่ีมีอยู่ท้งั ส้ิน XX
หัก วตั ถุดิบทำงตรงคงเหลือปลำยงวด XX
วตั ถุดิบทำงตรงใชไ้ ป XX
การคานวณต้นทุนการผลติ
วตั ถุดิบทำงตรงใชไ้ ป XX
บวก ค่ำแรงทำงตรง XX
ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลิต XX
ตน้ ทุนกำรผลิต XX
การคานวณต้นทุนสินค้าสาเร็จรูป
สินคำ้ ระหวำ่ งผลิตตน้ งวด
XX
บวก ตน้ ทุนกำรผลิต XX
XX
หัก สินคำ้ ระหว่ำงผลิตปลำยงวด XX
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป XX
การคานวณต้นทุนขาย
สินคำ้ สำเร็จรูปตน้ งวด
XX
บวก ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป XX
XX
หัก สินคำ้ สำเร็จรูปปลำยงวด XX
ตน้ ทุนขำย XX
ในกำรคำนวณตน้ ทุนในกำรผลิตสินค้ำของกิจกำรอุตสำหกรรม เป็ นสิ่งท่ีผผู้ ลิตต้องกำรทรำบ
เนื่องจำกจะตอ้ งเปรียบเทียบระหว่ำงกำรผลิตเองกบั กำรซ้ือสินคำ้ สำเร็จรูปมำจำหน่ำยและเพ่ือต้งั รำคำขำย
ส่วนกำรคำนวณตน้ ทุนของสินคำ้ สำหรับกิจกำรท่ีซ้ือสินคำ้ สำเร็จรูปมำจำหน่ำยน้ันก็ไม่ยุ่งยำก เพรำะกำร
คำนวณหำตน้ ทุนสินคำ้ น้ันไดม้ ำจำก สินคำ้ คงเหลือตน้ ปี +ซ้ือสุทธิ (ตน้ ทุนสินคำ้ ท่ีซ้ือมำระหว่ำงปี ) แต่กำร
คำนวณตน้ ทุนกำรผลิตสำหรับกิจกำรอุตสำหกรรมน้ันจะ ยงุ่ ยำกมำก เนื่องจำกกิจกำรที่ผลิตสินคำ้ น้ันตอ้ ง
เสียค่ำใชจ้ ่ำยต่ำงๆ เช่น ค่ำน้ำ ค่ำไฟฟ้ำ ค่ำเช้ือเพลิง เป็นตน้
ตน้ ทนุ ผลิตสนิ คา้ ท้งั ส้ นิ = วตั ถุดิบทใี่ ชใ้ นการผลิตสนิ คา้ +คา่ แรงงานทางตรง+ค่าใชจ้ ่ายการผลิต
(DM+DL+O)
- ผสู้ อนแสดงแผนภูมิกระบวนกำรผลิต
- ผสู้ อนและผเู้ รียนแสดงกำรคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป (Cost of finished goods)
ต้นทนุ สินคา้ สาเรจ็ รปู = ต้นทนุ ผลิตทงั้ สิ้น + สินคา้ ระหว่างผลิตต้นงวด – สินค้าระหว่างผลิต
ปลายงวด
หรือแสดงเป็นแผนภูมดิ งั น้ี
- ผสู้ อนและผเู้ รียนแสดงกำรจดั ทำงบตน้ ทนุ ผลิต โดยงบตน้ ทุนผลติ (Statement of cost of goods
manufactured or Manufacturing statement) หมำยถึง งบที่แสดงรำยงำนเก่ียวกบั วตั ถุดิบท่ีใชใ้ นกำรผลิต
ค่ำแรงงำนทำงตรง ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ รวมถงึ สินคำ้ ระหวำ่ งผลติ ตน้ งวดท่ียกมำจำกงวดท่ีผำ่ นมำเพ่ือทำกำร
ผลิตต่อ และสินคำ้ ระหวำ่ งผลิตปลำยงวดที่ยงั ผลิตคำ้ งอยซู่ ่ึงตอ้ งนำไปผลิตในงวดหนำ้ ต่อไป กำรจดั ทำงบ
ตน้ ทุนผลิตน้ีทำใหท้ รำบตน้ ทุนกำรผลติ สินคำ้ ประจำงวด สำมำรถคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ ต่อหน่วยได้ และยงั
ช่วยใหผ้ บู้ ริหำรกำหนดรำคำขำยต่อหน่วยไดโ้ ดยประมำณ ท้งั น้ีถอื เป็นกำรวำงแผนล่วงหนำ้ ไดเ้ ป็นอยำ่ งดี
การจดั ทางบต้นทนุ ผลติ น้ันมี 3 ข้ันตอน ดงั น้ี
ข้ันท่ี คำนวณหำวตั ถดุ ิบที่ใชใ้ นกำรผลิต ดงั น้ี
วตั ถดุ ิบท่ีใชไ้ ปในกำรผลิต =วตั ถดุ ิบตน้ ปี + ซ้ือวตั ถดุ ิบระหวำ่ งงวด + ค่ำขนส่งเขำ้
– ส่งคืนวตั ถุดิบ – ส่วนลดรับ – วตั ถุดิบปลำยปี
ข้ันที่ คำนวณหำตน้ ทุนผลิตท้งั ส้ิน
ตน้ ทุนกำรผลติ สินคำ้ ท้งั สิ้น = วตั ถดุ ิบท่ีใชใ้ นกำรผลติ สินคำ้ + ค่ำแรงงำนทำงตรง+ ค่ำใชจ้ ่ำยกำรผลติ
ข้ันท่ี คำนวณหำตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป
ตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูป = ตน้ ทุนกำรผลติ ท้งั สิ้น + สินคำ้ ระหวำ่ งผลิตตน้ งวด
– สินคำ้ ระหวำ่ งผลติ ปลำยงวด
- ใหผ้ เู้ รียนจดั ทำงบตน้ ทุนผลิต และคำนวณตน้ ทุนสินคำ้ สำเร็จรูปต่อหน่วย กิจกำรผลติ สินคำ้
5.3 การสรุป
- ผเู้ รียนสรุปโดยกำรคำนวณตน้ ทุนกำรผลิตของกิจกำรอุตสำหกรรม คำนวณตน้ ทุน
สินคำ้ สำเร็จรูปและจดั ทำงบตน้ ทุนผลิต และยกตวั อยำ่ งประกอบกำรเรียนกำรสอนเพอ่ื ใหง้ ่ำยต่อควำมเขำ้ ใจ
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ผเู้ รียนทำแบบทดสอบ แบบประเมนิ ผลกำรเรียนรู้ และใบงำนโดยครูเฉลยใส่แผน่ ใสหนำ้
ช้นั เรียน และใหส้ ลบั กนั ตรวจ
6. สื่อการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้
6.1 สื่อส่ิงพิมพ์
6.1.1 หนงั สือประกอบกำรเรียน วชิ ำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.ภทั รกร สำยเช้ือ
ของสำนกั พิมพศ์ นู ยส์ งเสริมวชิ ำกำร
6.1.2 หนงั สือประกอบกำรเรียน วิชำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.มนสั ชยั กีรติผจญ และคณะ
ของสำนกั พิมพเ์ อมพนั ธ์ จำกดั
6.1.3 หนงั สือประกอบกำรเรียน วชิ ำกำรบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.จุฑำรัตน์ และ อ.กนกเพม่ิ
ของบริษทั ศูนยห์ นงั สือเมอื งไทย จำกดั
6.2 สื่อโสตทศั น์
6.2.1 ส่วนประกอบของกำรจดั ทำงบตน้ ทุนกำรผลติ โดยใช้ Microsoft powerpoint
7. เอกสารประกอบการจดั การเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทำ้ ยหน่วย
- กรณีศึกษำบริษทั น้ำตำลไทย จำกดั และบริษทั เซน็ ทรัลฟ้ดู รีเทล จำกดั
- สมุดบนั ทึกควำมรู้ และ สมุดแบบฝึกหดั
8. การบูรณาการ / ความสัมพนั ธ์กบั วชิ าอน่ื ๆ
- กำรบญั ชีเบ้ืองตน้ 1 และ 2
- กำรบญั ชีสำหรับกิจกำรซ้ือขำยสินคำ้
- กำรจดั กำรสินคำ้ คงคลงั
9. การวดั ผลและการประเมนิ ผล
9.1 ก่อนเรียน
- แบบทดสอบก่อนกำรเรียนรู้
9.2 ขณะเรียน
- แบบประเมินพฤติกรรมรำยบคุ คล และแบบประเมนิ พฤติกรรมกิจกรรมกลุม่
9.3 หลงั เรียน
- แบบทดสอบหลงั กำรเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทำ้ ยหน่วย
แบบประเมนิ พฤตกิ รรมการปฏบิ ตั กิ จิ กรรมกลุ่ม
กล่มุ ที่.......................ช้นั ปวช. / ปวส. .....................................หน่วยการเรียนท.่ี ..............................
ที่ รายการประเมนิ เกณฑ์การประเมนิ
43210
ด้านวชิ าชีพ
1 ควำมสนใจใฝ่ รู้
2 กำรนำเสนอหนำ้ ช้นั เรียน
3 ควำมคิดริเร่ิมสร้ำงสรรค์
4 กำรพ่งึ พำตนเอง
5 ควำมซ่ือสตั ย์
ด้านคุณธรรม จริยธรรม
1 ควำมรับผดิ ชอบ
2 ควำมสำมคั คี
3 ควำมตรงต่อเวลำ
4 กำรทำงำนร่วมมอื กบั ผอู้ ่ืน
5 กำรแต่งกำรสุภำพ เรียบร้อย และถูกระเบียบ
4 = ดมี าก 3 = ดี 2 = ปานกลาง 1 = ปรับปรุง 0 = ไม่ผ่าน
ขอ้ เสนอแนะ
..........................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................
ผปู้ ระเมิน....................................................
............/................./...........
แบบประเมนิ คุณธรรม จริยธรรม ค่านิยม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
ช่ือผู้ประเมนิ /กล่มุ ประเมนิ …………………...…………………………………………………..…….……..
ชื่อกล่มุ รับการประเมนิ ……………………………………………………..…………………………………
ประเมนิ ผลคร้งั ท…่ี ………....……….. วนั ที่ …………เดือน ……………...…..……. พ.ศ. …….......….…..
เรื่อง……………………………………………………………………..…………………………………….
ที่ คณุ ลกั ษณะ/พฤตกิ รรมบ่งชี้ ระดบั พฤตกิ รรม คะแนนที่
เกดิ = 1 ควรปรับปรุง= 0 ได้
1 ความมมี นุษยสัมพนั ธ์
แสดงกิริยำท่ำทำงสุภำพต่อผอู้ ่นื
2 ความมวี นิ ยั
ปฏบิ ตั ิตำมกฎระเบียบ ขอ้ บงั คบั และขอ้ ตกลง
ต่ำงๆ ของวิทยำลยั ไดแ้ ก่ แต่งกำยถกู ตอ้ งตำม
ระเบียบ ขอ้ บงั คบั ตรงต่อเวลำ
3 ความรับผดิ ชอบ
มกี ำรเตรียมควำมพร้อมในกำรเรียน
4 ความซื่อสัตย์สุจริต
พูดควำมจริง
5 ความเช่ือมน่ั ในตนเอง
กลำ้ แสดงออกในส่ิงท่ีถูกตอ้ ง
6 การประหยดั
ใชว้ สั ดุถกู ตอ้ งและเหมำะสมกบั งำน
7 ความสนใจใฝ่ รู้
มีควำมกระตือรือร้นในกำรใฝ่ หำควำมรู้ใหม่
8 การละเว้นสิ่งเสพตดิ และการพนัน
ไม่เสพส่ิงเสพติด
9 ความรักสามคั คี
ร่วมมอื ในกำรทำงำน
10 ความกตญั ญกู ตเวที
มสี มั มำคำรวะต่อครู-อำจำรยอ์ ยำ่ งสมำ่ เสมอ
ท้งั ต่อหนำ้ และลบั หลงั
รวมคะแนนที่ได้ท้ังหมด = …………… คะแนน
10. บนั ทกึ ผลหลงั การสอน
10.1 ผลการใช้แผนการจดั การเรียนรู้
10.2 ผลการเรียนรู้ของนกั เรียน นักศกึ ษา
10.3 แนวทางการพฒั นาคณุ ภาพการเรียนรู้
แผนการจดั การเรียนรู้ หน่วยที่ 4
สปั ดาห์ที่ 11-14
วิชา การบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ ระยะเวลาชว่ั โมงท่ี 41-56
ชื่อหน่วย รายการปรับปรุงและกระดาษทาการของกิจการอตุ สาหกรรม
ช่ือเรื่อง รายการปรับปรุงและกระดาษทาการของกิจการอุตสาหกรรม
1. สาระสาคญั
การบันทึกรายการในสมุดรายวนั ทั่วไปอาจมีความผิดพลาดได้ จึงต้องมีการปรับปรุ งบัญชี
บางประเภทใหถ้ กู ตอ้ งก่อนนาไปจดั ทางบการเงินของกิจการ ซ่ึงปกติจะบนั ทึกรายไดแ้ ละค่าใชจ้ ่ายโดยใช้
เกณฑค์ งคา้ ง กิจการจึงจาเป็นตอ้ งปรังปรุงรายการต่างๆ ในวนั ส้ินงวดบญั ชี เพื่อให้ทราบจานวนรายไดแ้ ละ
ค่าใชจ้ ่ายที่แทจ้ ริงของงวดบญั ชีน้นั
รูปแบบกระดาษทาการของกิจการอตุ สาหกรรม จะแตกตา่ งจากกิจการทวั่ ไปคือ แมจ้ ะเลือกรูปแบบ
ชนิดใดกต็ าม ตอ้ งมชี ่องของงบตน้ ทุนผลติ เพม่ิ ข้ึนมาหน่ึงงบและมีสองช่องคือดา้ นเดบิตและดา้ นเครดิต
ในทางปฏบิ ตั ิ ธุรกิจอตุ สาหกรรมมกั จะเลอื กใชก้ ระดาษทาการ 10 ช่อง เพอ่ื คานวณหาบญั ชีตน้ ทุนสินคา้
สาเร็จรูป และกาไรสุทธิซ่ึงเป็นเป้าหมายท่ีสาคญั ของกิจการต่อไป และในการดาเนินงานของธุรกิจทว่ั ไปเมอื่
สิ้นรอบระยะเวลาบญั ชีตอ้ งมีการเสนอขอ้ มลู ทางการเงิน เพ่อื ประเมินผลการดาเนินงานท่ีผา่ นมาในรูปของ
งบการเงิน ซ่ึงจะเป็นรายงานทางการเงินท่ีจดั ทาข้ึนเพอ่ื เสนอขอ้ มลู ทางการเงินโดยอาศยั ขอ้ มลู ทางการบญั ชี
งบการเงินท่ีจดั ทาข้ึนจะเป็นประโยชนต์ ่อบคุ คลหลายฝ่ าย เช่น เจา้ ของกิจการหรือผถู้ อื หุน้ ที่ตอ้ งการทราบ
ผลการดาเนินงานและฐานะของกจิ การเพ่อื ประโยชนใ์ นการประเมินประสิทธิภาพของผบู้ ริหาร เจา้ หน้ีของ
กิจการตอ้ งการทราบขอ้ มลู ทางการเงินเพ่อื พจิ ารณาความสามารถในการชาระหน้ีของกิจการ รัฐบาลตอ้ งการ
ใชข้ อ้ มูลทางการเงินเพ่อื ประเมนิ ภาษี พนกั งานสนใจขอ้ มลู ทางการเงินเพ่อื ประโยชนใ์ นการเรียกร้อง
ค่าตอบแทนที่สูงข้ึน และผสู้ นใจทว่ั ไปตอ้ งการขอ้ มลู ทางการเงินเพ่ือนาไปใชว้ ิเคราะห์ หรืออน่ื ๆ ตาม
วตั ถุประสงคท์ ่ีตอ้ งการ
2. สมรรถนะประจาหน่วย
2.1 แสดงความรู้เกี่ยวกบั การบนั ทึกรายการปรับปรุงในสมุดรายวนั ทว่ั ไป ได้
2.2 แสดงรูปแบบกระดาษทาการของกิจการอตุ สาหกรรม ได้
2.3 จดั ทากระดาษทาการของกิจการอุตสาหกรรม ได้
3. จดุ ประสงค์การเรียนรู้
3.1 ดา้ นความรู้
3.1.1 อธิบายความหมายของรายการปรับปรุงบญั ชี ได้
3.1.2 บอกประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี ได้
3.1.3 อธิบายความหมายและวตั ถปุ ระสงคใ์ นการจดั ทากระดาษทาการ ได้
3.1.4 บอกรูปแบบของกระดาษทาการ ได้
3.2 ดา้ นทกั ษะ
3.2.1 บนั ทึกการปรับปรุงบญั ชี ได้
3.2.2 บนั ทึกการแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาดทางบญั ชี ได้
3.2.3 จดั ทากระดาษทาการของกิจการอตุ สาหกรรม ได้
3.3 คุณลกั ษณะที่พงึ ประสงค์
3.3.1 ตรงต่อเวลา มีวินยั (เขา้ เรียนตรงเวลา รกั ษากฎระเบยี บ)
3.3.2 มคี วามรับผดิ ชอบ (ในการส่งงาน) ละเอยี ดรอบคอบ (ทางานสะอาดเรียบร้อย)
และสนใจใฝ่ รู้ (คน้ ควา้ จากส่ือ)
3.3.3 มีความซื่อสตั ยต์ ่อตวั เองในการตรวจแบบฝึกหดั และการสอบ
4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้
4.1 ความหมายของรายการปรบั ปรุงบญั ชี
4.2 ประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี
4.3 การบนั ทกึ การปรับปรุงบญั ชี
4.4 การบนั ทกึ การแกไ้ ขขอ้ ผดิ พลาดทางบญั ชี
4.5 ความหมายและวตั ถปุ ระสงคใ์ นการจดั ทากระดาษทาการ
4.6 รูปแบบของกระดาษทาการ
4.7 การจดั ทากระดาษทาการของกิจการอตุ สาหกรรม
5. ข้ันสอน
สัปดาห์ท่ี 11 เรื่อง รายการปรบั ปรุงบัญชีรายการคงค้างและรายการล่วงหน้า
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเร่ิมทาการเรียนการสอน
เพื่อเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้น่งั บนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ น่ังท่ีผ่อนคลาย นามือขวาทบั มือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไมใ่ หเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดสิ้น ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมอ่ื ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนงั่ สมาธิ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสนทนาถึงเหตุผลในการปรับปรุงบญั ชี ก็เพือ่ ตอ้ งการใหไ้ ดง้ บการเงินท่ีถูกตอ้ ง
ตามหลกั การบญั ชีที่รับรองทวั่ ไป ภายใตแ้ ม่บทการบญั ชีซ่ึงเป็นไปตามขอ้ สมมติของเกณฑค์ งคา้ ง และ
เกณฑก์ ารดาเนินงานต่อเน่ือง
- ผเู้ รียนยกตวั อยา่ งรายการปรับปรุงบญั ชีที่เคยศกึ ษามาบา้ งแลว้ ในวิชาการบญั ชีเบ้ืองตน้ 2
5.2 การเรียนรู้ (ใชเ้ ทคนิคการสอนแบบอภิปราย , แบบสาธิต)
- ผ้สู อนและผ้เู รียนใช้เทคนิควธิ กี ารจดั การเรียนรู้แบบอภปิ ราย คือกระบวนการทผี่ ้สู อนม่งุ ให้
ผ้เู รียนมโี อกาสสนทนาแลกเปลยี่ นความคดิ เห็นหรือระดมความคดิ ในเรื่องความหมายของรายการปรบั ปรุง
บญั ชี และประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี ซ่ึงรายการปรับปรุงบญั ชี หมายถึง การปรับปรุงเพ่ือ
เปล่ยี นแปลงจานวนเงินที่บนั ทกึ ไวใ้ นบญั ชีใหถ้ ูกตอ้ งก่อนการจดั ทางบการเงิน รายการปรับปรุงบญั ชี
ส่วนมากมกั จะปรับปรุง ณ วนั ส้ินงวดบญั ชี โดยจะตอ้ งบนั ทึกในสมุดรายวนั ทว่ั ไปและผา่ นไปยงั บญั ชีแยก
ประเภทที่เก่ียวขอ้ ง การปรับปรุงรายการบญั ชี เป็นข้นั ตอนท่ีสาคญั อยา่ งหน่ึงของวงจรการบญั ชีของธุรกจิ
ประเภทกิจการอุตสาหกรรม เพ่อื ใหไ้ ดง้ บการเงินที่ถกู ตอ้ งตามหลกั การบญั ชีทร่ี ับรองทว่ั ไป ดงั น้นั รายการ
ปรับปรุงของกจิ การอตุ สาหกรรมที่ตอ้ งจดั ทาในวนั สิ้นงวดบญั ชี มดี งั น้ี
(1) รายการคงคา้ ง (Accrued) แบ่งออกเป็น
- รายไดค้ า้ งรับ (Accrued Revenues)
- ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจ่าย (Accrued Expenses)
(2) รายการลว่ งหนา้ (Deferred) แบ่งออกเป็น
- รายไดร้ ับล่วงหนา้ (Deferred Income or Unearned Revenue)
- ค่าใชจ้ ่ายลว่ งหนา้ (Prepaid Expenses)
(3) วสั ดุโรงงานใชไ้ ป (Factory Supplies Used)
(4) หน้ีสงสยั จะสูญ (Doubtful Account)
(5) ค่าเส่ือมราคา (Depreciation)
นอกจากรายการปรับปรุงดงั กล่าวข้างต้นแลว้ ยงั มีการปรับปรุ งบัญชีอ่ืนๆ อีกซ่ึงเป็ นไปตาม
มาตรฐานการบญั ชีแต่ละเรื่องน้นั ๆ
- ผู้สอนและผ้เู รียนใช้เทคนิควธิ กี ารจดั การเรียนรู้แบบสาธติ คือ กระบวนการทผ่ี ้สู อน หรือบุคคลใด
บุคคลหนงึ่ ใช้ในการช่วยให้ผ้เู รียนได้เกดิ การเรียนรู้ตามวตั ถุประสงค์ โดยการแสดงหรือกระทาให้ดูเป็ น
ตวั อย่างพร้อม ๆ กบั การบอก อธบิ าย ให้ผ้เู รียนได้เรียนรู้ ผู้เรียนจะเกดิ การเรียนรู้จากการสังเกตกระบวนการ
ข้ันตอนการสาธติ น้นั ๆ แล้วให้ผ้เู รียนซกั ถาม อภปิ ราย และสรุปการเรียนรู้ท่ีได้จากการสาธติ ในเรื่องการ
ปรับปรุงบญั ชีรายการคงคา้ ง ซ่ึงรายการคงคา้ ง (Accrued) หมายถงึ รายการทางบญั ชีท่ีเกิดข้ึนแลว้ ในงวด
บญั ชีน้ี แต่กิจการยงั ไม่ไดบ้ นั ทกึ บญั ชี แบ่งออกเป็น
1 รายไดค้ า้ งรับ (Accrued Revenues) หมายถึง รายไดซ้ ่ึงเกิดข้ึนแลว้ ในงวดบญั ชีน้ีแต่กิจการ
ยงั ไม่ไดร้ ับเงินสด เพราะไมถ่ ึงวนั ครบกาหนดรับเงินจนกว่าจะถึงงวดบญั ชีหนา้ เช่น รายไดค้ ่าเช่าโรงงาน
คา้ งรับ ดอกเบ้ียเงินฝากคา้ งรับ เป็นตน้ บญั ชีรายไดค้ า้ งรับเป็ นบญั ชีสินทรัพยห์ มุนเวยี น ท่ีตอ้ งแสดงยอดไว้
ในงบแสดงฐานะการเงิน ณ วนั ส้ินงวดบญั ชี บนั ทึกการปรับปรุงดงั น้ี
เดบิต รายไดค้ า้ งรับ (ระบุสินทรัพยห์ มนุ เวยี น) XX XX
เครดิต รายได้ (ระบุ)
2 ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจ่าย (Accrued Expenses) หมายถงึ ค่าใชจ้ ่ายที่เกิดข้ึนแลว้ ในระหว่างงวดบญั ชี
ซ่ึงกิ จการได้รับและได้ใช้ประโยชน์แล้วแต่ ยังมิได้ทาการจ่ายเงินและยังมิได้บันทึ กรายการ
ลงสมุดบัญชีจึงทาให้กิจการมีหน้ีสินเกิดข้ึน เช่น ดอกเบ้ียค้างจ่าย ค่าแรงงานคา้ งจ่าย ค่าเช่าค้างจ่าย
เป็นตน้ ถือเป็นหน้ีสินหมุนเวยี นที่ตอ้ งแสดงไวใ้ นงบแสดงฐานะการเงิน บนั ทึกการปรับปรุงดงั น้ี
เดบิต ค่าใชจ้ ่าย (ระบุ) XX
เครดิต ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจ่าย (ระบุหน้ีสินหมุนเวยี น) XX
5.ผเู้ รียนฝึกทกั ษะในการคานวณและบนั ทึกบญั ชีในสมุดรายวนั เก่ียวกบั รายไดค้ า้ งรับ (Accrued
Revenues) ค่าใชจ้ ่ายคา้ งจ่าย (Accrued Expenses)
6.ครูและผเู้ รียนใชเ้ ทคนิควิธีการจดั การเรียนรู้แบบใชค้ าถาม (Questioning Method) และวิธีจดั การ
เรียนรู้แบบสาธิตเรื่องการปรับปรุงบญั ชรี ายการลว่ งหนา้ ซ่งึ รายการลว่ งหนา้ (Deferred) หมายถึง รายการท่ี
เกิดข้ึนในงวดบญั ชนี ้ีแลว้ และครอบคลุมถงึ งวดบญั ชีหนา้ ดว้ ยซ่ึงไดม้ กี ารบนั ทกึ บญั ชีแลว้ แต่ในวนั สิ้นงวด
บญั ชีน้นั ยงั ไมถ่ กู ตอ้ งตามหลกั คงคา้ ง จึงตอ้ งมกี ารปรับปรุงบญั ชี แบ่งออกเป็น
1 รายไดร้ ับล่วงหนา้ (Deferred Income or Unearned Revenue) มีวิธีบนั ทึก 2 วิธี คือ
วธิ ีท่ี 1 บนั ทึกไวเ้ ป็นรายได้ ณ วนั ท่ีกิจการไดร้ ับเงินสด เมอื่ กิจการบนั ทึกบญั ชีเป็นรายได้
ท้งั จานวน ณ วนั ท่ีไดร้ ับเงิน ตอ้ งปรับปรุงบญั ชีเมื่อวนั สิ้นงวดเฉพาะส่วนท่ียงั ไม่ไดใ้ ห้สินคา้ ตอบแทนเป็ น
รายไดร้ ับลว่ งหนา้ โดยปรับปรุงบญั ชีดงั น้ี
เดบิต เงินสด XX
เครดิต รายได.้ (ระบุ) XX
รับเงินสดจากรายได…้ …..
เดบิต รายได.้ (ระบ)ุ XX
เครดิต รายไดร้ ับล่วงหนา้ (ระบุหน้ีสินหมนุ เวยี น) XX
ปรับปรุงรายไดร้ ับลว่ งหนา้
วิธีท่ี 2 บนั ทึกไวเ้ ป็นหน้ีสิน ณ วนั ท่ีกิจการไดร้ ับเงินสด โดยปรับปรุงบญั ชี ดงั น้ี
เดบิต เงินสด XX
เครดิต รายไดร้ ับลว่ งหนา้ (ระบุหน้ีสินหมนุ เวยี น) XX
รับเงินสดจากรายได.้ ..
เดบิต รายไดร้ ับลว่ งหนา้ (ระบุหน้ีสินหมุนเวยี น) XX
เครดิต รายได.้ (ระบุ) XX
ปรับปรุงรายไดร้ ับล่วงหนา้
2 ค่าใชจ้ ่ายล่วงหนา้ (Prepaid Expenses) มีวิธีบนั ทึก 2 วิธี ดงั น้ี
วิธีท่ี 1 บนั ทึกไวเ้ ป็นค่าใชจ้ ่าย ณ วนั ท่ีกิจการจ่ายเงิน โดยบนั ทึกบญั ชีดงั น้ี
เดบิต ค่าใชจ้ ่าย (ระบุช่ือบญั ช)ี XX
เครดิต เงินสด XX
กิจการจ่ายค่าใชจ้ ่ายเป็นเงินสด
เดบิต ค่าใชจ้ ่ายลว่ งหนา้ XX
เครดิต ค่าใชจ้ ่าย (ระบุช่ือบญั ช)ี XX
ปรับปรุงค่าใชจ้ ่ายลว่ งหนา้
วิธีท่ี 2 บนั ทึกไวเ้ ป็นสินทรัพย์ ณ วนั ท่ีกิจการจ่ายเงิน เมอื่ จ่ายเงินสดกิจการจะบนั ทึกบญั ชี
ค่าใชจ้ ่ายลว่ งหนา้ ท้งั จานวน หรือ ณ วนั ท่ีกิจการจ่ายเงินจะบนั ทึกบญั ชีค่าใชจ้ ่ายไปเป็นสินทรัพยท์ ้งั
จานวน จึงตอ้ งปรับปรุงบญั ชีเมื่อสิ้นงวด เฉพาะส่วนที่ไดร้ ับผลประโยชน์ตอบแทนไปแลว้ เป็ น
ค่าใชจ้ ่าย โดยบนั ทึกบญั ชีดงั น้ี
เดบิต ค่าใชจ้ ่ายจ่ายล่วงหนา้ (ระบุชื่อสินทรัพย)์ XX
เครดิต เงินสด XX
กิจการจ่ายค่าใชจ้ ่ายเป็นเงินสด
เดบิต ค่าใชจ้ ่าย (ระบุช่ือบญั ชี) XX
เครดิต ค่าใชจ้ ่ายล่วงหนา้ (ระบุชื่อสินทรัพย)์ XX
ปรับปรุงค่าใชจ้ ่ายลว่ งหนา้
- ผเู้ รียนแสดงการคานวณและบนั ทกึ รายการบญั ชี ในสมดุ รายวนั ทว่ั ไป ดงั น้ี
- ผเู้ รียนฝึกทกั ษะโดยการจดั ทาใบงาน แบบฝึกปฏิบตั ิ และแบบประเมนิ ผลการเรียนรู้
5.3 การสรุป
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสรุปโดยการจดั การเรียนรู้แบบใชค้ าถาม (Questioning Method) กบั ความหมาย
ของรายการปรับปรุงบญั ชี และประเภทของรายการปรับปรุงบญั ชี เพ่อื ใหเ้ กิดการเรียนรู้
- ให้ผู้เรียนวางแผนการนาหลกั ของเศรษฐกจิ พอเพยี งไปประยุกต์ใช้ดังนี้
(1) สร้างภูมิคุม้ กนั ทีด่ ีในตวั เองได้ เช่น ใชค้ วามรอบคอบในการบนั ทึกบญั ชี
ไมใ่ หผ้ ดิ พลาด
(2) มเี หตุผลในการวิเคราะหร์ ายการคา้ แต่ละรายการ เพอื่ บนั ทึกบญั ชี
(3) มีความเพียงพอ ในการซ้ือขายสินคา้ เพ่ือบริโภคหรือจาหน่าย
(4) มเี ง่ือนไขดา้ นคุณธรรม ไดแ้ ก่ บนั ทึกบญั ชีใหถ้ ูกตอ้ ง
(5) มเี ง่ือนไขดา้ นวชิ าการ ไดแ้ ก่ บนั ทกึ บญั ชีตามหลกั การบญั ชีที่ยอมรับทว่ั ไป
และมคี วามรู้เรื่องมาตรฐานการบญั ชี
(6) สามารถนารายการบญั ชีไปบนั ทกึ ในเคร่ืองคอมพวิ เตอร์หรือโปรแกรม
สาเร็จรูปบญั ชีได้
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ผเู้ รียนฝึกทกั ษะโดยสาธิตการคานวณ และการปรับปรุงบญั ชีรายการคงคา้ งในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป
- ผเู้ รียนฝึกทกั ษะโดยการฝึกปฏบิ ตั ิการคานวณ และการปรับปรุงบญั ชีรายการล่วงหนา้ ในสมุด
รายวนั ทวั่ ไป เพ่อื ใหผ้ เู้ รียนสามารถปฏบิ ตั ิไดจ้ ริง
- ผเู้ รียนสรุปโดยใหผ้ เู้ รียนทาใบงานและโจทยฝ์ ึกทกั ษะพิเศษต่าง ๆ แลว้ ใหผ้ เู้ รียนทาแบบ
ประเมนิ ผลการเรียนรู้โดยสลบั กนั ตรวจ
สัปดาห์ที่ 12 เรื่อง การปรับปรุงสินทรัพย์และการแก้ไขข้อผดิ พลาดทางบญั ชี
5.1 การเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผ้เู รียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเร่ิมทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นงั่ บนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ นั่งท่ีผ่อนคลาย นามือขวาทับมือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไม่ใหเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดส้ิน ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมอ่ื ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมคี วามสุขกบั การนงั่ สมาธิ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสนทนาถึงเร่ืองวสั ดุโรงงานใชไ้ ป (Factory Supplies Used) ซ่ึงเป็นจานวน
วสั ดุโรงงานทีก่ ิจการใชไ้ ปในการผลติ สินคา้ เป็นสินทรัพยท์ ี่กิจการซ้ือมาเพอ่ื ใชใ้ นการผลิตสินคา้ จึงมีสภาพ
เป็นสินทรัพยท์ ่ีมกี ารหมดสภาพไป ไม่สามารถนากลบั มาใชใ้ หมไ่ ด้
- ใหผ้ เู้ รียนยกตวั อยา่ งวสั ดุโรงงาน และวสั ดุโรงงานใชไ้ ป
5.2 การเรียนรู้
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสาธิตการคานวณ และการบนั ทกึ บญั ชีเกี่ยวกบั รายการปรับปรุงบญั ชี
วสั ดุโรงงานใชไ้ ป
สมุดรายวนั ทั่วไป หน้า 1
พ.ศ.2557 รายการ เลขท่ี เดบิต เครดิต
เดือน วนั ที่
บญั ชี บาท สต. บาท สต.
พ.ย. 1 วสั ดุโรงงาน 4,200 -
เงินสด 4,200 -
ซ้ือวสั ดุโรงงานเป็นเงินสด
ธ.. 31 วสั ดุโรงงานใชไ้ ป 1,700 -
วสั ดุโรงงาน 1,700 -
ปรับปรุงวสั ดุโรงงานใชไ้ ป
- ครูและผเู้ รียนสาธิตการคานวณ และการปรับปรุงบญั ชีหน้ีสงสยั จะสูญในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป ซ่ึง
จากคานิยามตามแถลงการณ์ของมาตรฐานการบญั ชี ฉบบั ท่ี 101 เรื่องหน้ีสงสยั จะสูญ และหน้ีสูญ กล่าวไว้
ดงั ต่อไปน้ี
หน้ีสูญ (Bad Debt) หมายถึง ลูกหน้ีที่ไดต้ ิดตามทวงถามจนถึงท่ีสุดแลว้ แต่ไม่ไดร้ ับชาระหน้ี
และไดต้ ดั จาหน่ายออกจากบญั ชี
หน้ีสงสยั จะสูญ (Doubtful Accounts) หมายถึง ลูกหน้ีท่ีคาดว่าจะเรียกเก็บไม่ได้ และถือเป็ น
ค่าใชจ้ ่ายของรอบระยะเวลาบญั ชีน้นั
ค่าเผอื่ หน้ีสูญ หรือค่าเผอื่ หน้ีสงสยั จะสูญ (Allowance for Doubtful Accounts)หมายถงึ จานวน
ที่กนั ไวส้ าหรับลกู หน้ีท่ีคาดวา่ จะเรียกเกบ็ ไมไ่ ด้และถอื เป็นบญั ชีปรับมลู ค่าที่ต้งั ข้ึนเพอื่ แสดงเป็นรายการหกั
จากบญั ชีลูกหน้ีในงบการเงิน เพ่ือใหค้ งเหลอื เป็นมูลค่าสุทธิของลกู หน้ีที่คาดหมายว่าจะเก็บได้
การบนั ทึกลูกหน้ีการคา้ ท่ีเก็บเงินไม่ได้ มีวธิ ีปฏบิ ตั ิโดยทว่ั ไป 2 วธิ ี คือ
1 วธิ ีตดั จาหน่ายโดยตรง (Direct Write-Off Method)
เดบิต หน้ีสูญ XX
เครดิต ลกู หน้ีการคา้ XX
2 วิธีต้งั ค่าเผอ่ื (Allowance Method)
เดบิต หน้ีสงสยั จะสูญ XX
เครดิต ค่าเผอ่ื หน้ีสงสยั จะสูญ XX
- ผ้สู อนและผ้เู รียนใช้เทคนคิ การสอนโดยใช้คาถาม และสาธติ วิธีการประมาณหน้ีสงสยั จะสูญ
ซ่ึงมีวิธีดงั น้ี
1 คานวณเป็ นร้อยละของยอดขาย วิธีน้ีกิจการตอ้ งวิเคราะห์จากประสบการณ์ที่ผ่านมาเก่ียวกบั
จานวนลกู หน้ีการคา้ ที่เกบ็ ไม่ได้ เทียบเป็นอตั ราส่วนกบั ยอดขาย คือ
1.1 คานวณเป็ นร้อยละของยอดขายรวม โดยถือว่าการขายเป็ นรายการที่ก่อใหเ้ กิดลกู หน้ีการคา้ และ
อตั ราส่วนของการขายสมั พนั ธก์ บั จานวนหน้ีท่ีเกบ็ ไมไ่ ด้
1.2 คานวณเป็นร้อยละของยอดขายเช่ือโดยถือว่าการขายเช่ือสมั พนั ธโ์ ดยตรงกบั ลกู หน้ีการคา้ ส่วน
การขายเงินสดไมไ่ ดก้ ่อใหเ้ กิดลูกหน้ีแต่อยา่ งใด
2 คานวณเป็ นร้อยละของยอดลูกหน้ี โดยการวิเคราะห์จากประสบการณ์ที่ผา่ นมา กิจการจะ
สามารถประมาณอตั ราร้อยละของลูกหน้ีท่ีคาดว่าจะเกบ็ ไม่ไดต้ ่อยอดลกู หน้ีท่ีคงคา้ งอยไู่ ดด้ งั น้ี
(1) คานวณเป็ นร้อยละของยอดลูกหน้ี โดยถือว่าอตั ราส่วนของจานวนหน้ีสงสัยจะสูญ
สาหรับลกู หน้ีท้งั หมดจะคงที่
(2) คานวณโดยการจดั กลุ่มลูกหน้ีจาแนกตามอายุของหน้ีที่คา้ งชาระ ลูกหน้ีกลุ่มที่คา้ ง
ชาระนานจะนามาคานวณหาจานวนหน้ีสงสยั จะสูญด้วยอตั ราร้อยละท่ีสูงกว่าลูกหน้ีที่เริ่มค้างชาระเกิน
กาหนด โดยถอื ว่าลกู หน้ีท่ีคา้ งชาระนานจะมโี อกาสไม่ชาระหน้ีมากกว่าลกู หน้ีท่ีเร่ิมเกิดข้ึน
(3) คานวณโดยพิจารณาลกู หน้ีแต่ละราย และจะรวมเฉพาะรายที่คาดวา่ จะเรียกเก็บไมไ่ ด้
เท่าน้นั เป็นหน้ีสงสยั จะสูญ วธิ ีน้ีอาจจะกระทาไดย้ ากในทางธุรกิจที่มีลูกหน้ีจานวนมากราย
- ผู้สอนและผ้เู รียนใช้เทคนคิ วธิ กี ารสอนโดยใช้คาถาม และการสาธิตเร่ืองการปรับปรุงบญั ชีค่าเสื่อมราคา
จากคานิยามของมาตรฐานการบญั ชี ฉบบั ท่ี 16 เรื่อง ท่ีดิน อาคารและอุปกรณ์ กลา่ วไวด้ งั ต่อไปน้ี
ค่าเส่ือมราคา (Depreciation) หมายถึง การปันส่วนจานวนที่ค่าเสื่อมราคาของสินทรัพยอ์ ย่างมี
ระบบตลอดอายกุ ารใหป้ ระโยชนข์ องสินทรัพยน์ ้นั
จานวนท่ีคิดค่าเส่ือมราคา หมายถึง ราคาทุนของสินทรัพยห์ รือมลู ค่าอ่นื ท่ีใชแ้ ทนราคาทุนหัก
ดว้ ยมูลค่าคงเหลอื ของสินทรัพย์
ราคาทุน หมายถึง จานวนเงินสดหรือรายการเทียบเท่าเงินสดท่ีกิจการจ่ายไป หรือมูลค่า
ยตุ ิธรรมของสิ่งตอบแทนอื่นท่ีกิจการมอบให้เพื่อใหไ้ ดม้ าซ่ึงสินทรัพย์ ณ เวลาท่ีไดส้ ินทรัพยน์ ้นั มา หรือ ณ
เวลาที่ก่อสร้างสินทรัพยน์ ้นั หรือในกรณีท่ีเก่ียวขอ้ ง
มูลค่าตามบญั ชี หมายถึง มูลค่าของสินทรัพยท์ ี่รับรู้หลงั จากหักค่าเส่ือมราคาสะสม และผล
ขาดทุนจากการดอ้ ยค่าสะสมของสินทรัพย์
มูลค่าคงเหลือ หมายถงึ จานวนเงินที่กิจการคาดว่าจะไดร้ ับในปัจจบุ นั จากการจาหน่ายสินทรัพย์
หลงั จากหกั ตน้ ทุนที่คาดวา่ จะเกิดข้นึ จากการจาหน่ายสินทรัพยน์ ้นั หากสินทรัพยน์ ้นั มอี ายแุ ละสภาพที่คาดวา่
จะเป็น ณ วนั ส้ินสุดอายกุ ารใหป้ ระโยชน์
อายกุ ารใหป้ ระโยชน์ หมายถงึ กรณีใดกรณีหน่ึงต่อไปน้ี
1) ระยะเวลาท่ีกิจการคาดวา่ จะมสี ินทรัพยไ์ วใ้ ช้
2) จานวนผลผลิตหรือจานวนหน่วยในลกั ษณะอ่นื ทค่ี ลา้ ยคลงึ กนั ซ่ึงกิจการคาดว่าจะไดร้ ับ
จากสินทรัพย์
สรุปไดว้ ่า ค่าเสื่อมราคา หมายถึง มูลค่าของสินทรัพยถ์ าวรที่มีการเส่ือมสภาพและตดั แบ่งสรรเป็ น
ค่าใชจ้ ่ายแต่ละงวดบญั ชีอยา่ งมีหลกั เกณฑต์ ามท่ีสินทรัพยถ์ าวรน้นั ไดใ้ หป้ ระโยชนเ์ ชิงเศรษฐกิจต่อกิจการ
ในการก่อใหเ้ กิดรายไดใ้ นงวดน้ี เช่น อาคาร เคร่ืองมอื เคร่ืองใช้ เคร่ืองจกั ร เคร่ืองยนต์ ดงั น้ันในการคานวณ
ค่าเส่ือมราคาของสินทรัพยแ์ ต่ละชนิดจะตอ้ งทราบขอ้ มลู เกี่ยวกบั
1 ราคาตน้ ทุนของสินทรัพย์ คือ ราคาท่ีบนั ทึกไวใ้ นบญั ชีสินทรัพยถ์ าวรซ่ึงหมายถึงราคาตน้ ทุน
รวมถึงค่าใชจ้ ่ายต่างๆ ที่จาเป็ นในการท่ีจะทาให้สินทรัพยถ์ าวรน้นั อยใู่ นสภาพที่จะใชง้ านได้ เช่นค่าขนส่ง
ค่าภาษีอากร ค่าติดต้งั ค่าใชจ้ ่ายในการทดลองใช้
2 อายุการใชง้ านโดยประมาณของสินทรัพย์ คือระยะเวลาท่ีกิจการคาดว่าสินทรัพยน์ ้ันจะ
ก่อใหเ้ กิดประโยชนแ์ ก่กิจการ เช่น จานวนชว่ั โมงการทางานของสินทรัพยน์ ้นั
3 มูลค่าซาก (Salvage Value) คือ ราคาท่ีคาดว่าจะขายไดเ้ มื่อหมดอายกุ ารให้ประโยชน์ หรือ
หมายถึงจานวนเงินท่ีจะได้รับจากการขายสินทรัพย์น้ันหลังจากท่ีได้ใช้สินทรัพยน์ ้ันจนครบอายุ
การใชง้ านหลงั จากท่ีไดใ้ ชส้ ินทรัพยน์ ้นั จนครบอายกุ ารใชง้ านตามท่ีประมาณไว้
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสาธิตการคานวณค่าเส่ือมราคา และการบนั ทึกบญั ชีค่าเสื่อมราคาในสมุดรายวนั ทว่ั ไป
โดยทวั่ ไปวธิ ีท่ีนิยมใชก้ นั มากที่สุดในกิจการอุตสาหกรรม ไดแ้ ก่
1 วธิ ีเส้นตรง (Straight-line Method) คือการคิดค่าเสื่อมราคาของสินทรัพยท์ ่ีจะมีจานวนเท่ากัน
ทุกๆ ปี วิธีน้ีจะมีผลทาใหค้ ่าเส่ือมราคามีจานวนคงท่ีตลอดอายกุ ารให้ประโยชน์ของสินทรัพยห์ ากมูลค่า
คงเหลือของสินทรัพยน์ ้นั ไม่เปล่ียนแปลง เป็ นวิธีที่ง่ายท่ีสุดจึงไดร้ ับความนิยมมากที่สุด ใชก้ บั สินทรัพย์
ราคาสู งและอายุการให้ประโยชน์นาน วิธีคานวณไม่ซับซ้อน โดยอาคารให้คานวณได้ไม่เกิน
ร้อยละ 5 ต่อปี ตน้ ทุนการไดม้ าซ่ึงสิทธิการเช่าไม่เกินร้อยละ 10 ต่อปี และสินทรัพยไ์ ม่หมุนเวียนประเภท
อปุ กรณ์ เคร่ืองตกแต่ง เครื่องจกั รและติดต้งั ไมเ่ กินร้อยละ 20 ต่อปี เป็นตน้ โดยคานวณดงั น้ี
ค่าเส่ือมราคา = ราคาทนุ ของสินทรัพย์ - มูลค่าซาก
หรือค่าเสื่อมราคา อายกุ ารใหป้ ระโยชน์
= (ราคาทุนของสินทรัพย–์ มูลค่าซาก) X อตั ราค่าเสื่อมราคา
การบนั ทกึ บญั ชี เป็นดงั น้ี
เดบิต ค่าเสื่อมราคา-(ระบุช่ือ) XX
เครดิต ค่าเสื่อมราคาสะสม-(ระบุ) XX
ซ่ึงบัญชีค่าเส่ือมราคาถือเป็ นค่าใช้จ่ายจะแสดงในงบกาไรขาดทุน ส่วนค่าเส่ือมราคาสะสม
ถอื เป็นรายการปรับมลู ค่าของสินทรัพยแ์ ละเป็นสินทรัพยไ์ ม่หมนุ เวยี นจะแสดงในงบแสดงฐานะการเงิน
2 วิธียอดคงเหลือลดลง (Declining Balance Method) จะมีผลทาใหค้ ่าเส่ือมราคาลดลงตลอดอายุ
การให้ป ระโยชน์ ของสิ น ท รั พ ย์ โดยการคาน วณ ค่ าเสื่ อม ราคาจะลดลงทุ กปี ซ่ึ งจะใช้อัตรา
ร้อยละที่คงท่ีคูณดว้ ยราคาตามบญั ชีหรือราคาทุนหกั ค่าเสื่อมราคาสะสมของสินทรัพย์ มวี ธิ ีคิดดงั น้ี
ค่าเส่ือมราคาปี ที่ 1 = (ราคาทุนของสินทรัพย-์ มลู ค่าซาก) X อตั ราค่าเสื่อมราคา
ค่าเสื่อมราคาปี ที่ 2 = (ราคาทุนสุทธิ–ค่าเสื่อมราคาปี ที่ 1) X อตั ราค่าเสื่อมราคา
ค่าเส่ือมราคาปี สุดทา้ ย = ราคาทุนสุทธิ–(ค่าเสื่อมราคาสะสมปี ท่ี 1 ถงึ ก่อนปี สุดทา้ ย)
X อตั ราค่าเสื่อมราคา
การบนั ทกึ บญั ชี เป็นดงั น้ี XX
เดบิต ค่าเส่ือมราคา-(ระบุ)
เครดิต ค่าเส่ือมราคาสะสม-(ระบุ) XX
3 วธิ ีจานวนผลผลติ (Units of Output Method) มีผลทาใหค้ ่าเสื่อมราคาข้ึนอยกู่ บั ประโยชน์หรือ
ผลผลิตที่คาดวา่ จะไดร้ ับจากสินทรัพย์ สาหรับวธิ กี ารคานวณค่าเส่ือมราคาจานวนผลผลติ จะแบ่งเป็นการ
คานวณตามเวลาใชง้ าน และการคานวณตามจานวนผลผลติ ซ่ึงการคานวณตามเวลาการใชง้ านมกั จะคานวณ
ตามชว่ั โมง ส่วนการคานวณตามจานวนผลผลติ กจ็ ะคานวณจากจานวนผลผลิตที่ไดด้ งั น้นั ค่าเสื่อมราคาวธิ ี
จานวนผลผลิตจึงคานวณไดจ้ าก การคานวณค่าเสื่อมราคาต่อหน่วยคณู ดว้ ยปริมาณผลผลิตในแต่ละงวดบญั ชี
ดงั น้ี
ค่าเส่ือมราคาต่อหน่วย = ราคาทุนของสินทรพั ย์ มลู ค่าซาก
ค่าเส่ือมราคาต่อปี
ปริมาณผลผลิติ ทค่ี าดวา่ จะผลิตไดท้ งั้ หมด
= ค่าเสื่อมราคาต่อหน่วยXปริมาณผลผลิตในแต่ละงวดบญั ชี
การบนั ทึกบญั ชี เป็นดงั น้ี
เดบิต ค่าเสื่อมราคา-(ระบุชื่อ) XX
เครดิต ค่าเสื่อมราคาสะสม-(ระบุ) XX
- ผู้สอนเน้นการนาหลกั ของเศรษฐกจิ พอเพยี งไปประยกุ ต์ใช้ในการจดั ทากระดาษทางานซ่ึงใน
เนื้อหาของสัปดาห์นสี้ ามารถสรุปได้ดงั นี้
(1) สร้างภูมิคุม้ กนั ทดี่ ีในตวั เองได้ เชน่ ใชค้ วามรอบคอบในการบนั ทึกบญั ชีไมใ่ หผ้ ดิ พลาด
(2) มีเหตุผลในการวิเคราะหร์ ายการคา้ แต่ละรายการ เพ่อื บนั ทึกบญั ชี
(3) มคี วามเพียงพอ ในการซ้ือขายสินคา้ เพอ่ื บริโภคหรือจาหน่าย
(4) มีเง่ือนไขดา้ นคณุ ธรรม ไดแ้ ก่ บนั ทกึ บญั ชีใหถ้ กู ตอ้ ง
(5) มเี ง่ือนไขดา้ นวิชาการ ไดแ้ ก่ บนั ทึกบญั ชีตามหลกั การบญั ชีท่ียอมรับทวั่ ไป และมี
ความรู้เรื่องมาตรฐานการบญั ชี
(6) สามารถนารายการบญั ชีไปบนั ทึกในเครื่องคอมพิวเตอร์หรือโปรแกรมสาเร็จรูปบญั ชีได้
5.3 การสรุป
- สรุปโดยครูกาหนดโจทยพ์ ิเศษใหผ้ เู้ รียนกรอกขอ้ มูลตามโจทยท์ ่ีว่างไวใ้ หน้ กั เรียนเติมลงใน
ช่องวา่ ง เพือ่ ใหฝ้ ึกทกั ษะอีกคร้ังหน่ึง
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ผเู้ รียนทาแบบทดสอบ กิจกรรมใบงานและแบบประเมนิ ผลการเรียนรู้
สัปดาห์ท่ี 13 เร่ือง ความหมาย วตั ถุประสงค์ และรูปแบบกระดาษทาการของกจิ การอุตสาหกรรม
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผู้สอนและผ้เู รียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเริ่มทาการเรียนการสอน
เพื่อเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นง่ั บนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ น่ังที่ผอ่ นคลาย นามือขวาทับมือซา้ ย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไมใ่ หเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดสิ้น ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เม่อื ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนงั่ สมาธิ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนสนทนาเก่ียวกบั การจดั ทากระดาษทาการ ของธุรกิจในลกั ษณะต่าง ๆ
- ผสู้ อนแนะนาใหผ้ เู้ รียนศึกษาคน้ ควา้ เป็ นการคน้ หาความรู้ความเขา้ ใจจากแหล่งต่างๆ
เพือ่ หาความถูกตอ้ งซ่ึงข้ึนอยกู่ บั แหล่งขอ้ มลู ลกั ษณะของขอ้ มลู ความสามารถในการวิเคราะหข์ อ้ มูลที่คน้ มา
เป็นตน้ ลกั ษณะของขอ้ มลู ในการคน้ ควา้ ไดแ้ ก่ การคน้ ควา้ จากสื่อส่ิงพมิ พข์ อ้ มลู ข่าวสาร การคน้ ควา้ จากสื่อ
อา้ งอิง และการคน้ ควา้ จากโสตทศั นศึกษา
5.2 การเรียนรู้ (ใชเ้ ทคนิคการสอนแบบอภิปราย , ใชค้ าถาม , ใชโ้ สตทศั น์)
- ผู้สอนและผู้เรียนใช้ เทคนิคการสอนแบบอภิปราย และการจัดการเรียนรู้แบบใช้ คาถาม
(Questioning Method) เก่ียวกบั ความหมายและวตั ถุประสงคใ์ นการจดั ทากระดาษทาการ โดยกระดาษทา
การ (Worksheet/Working Papers) หมายถึง แบบฟอร์มหรือกระดาษร่ างที่กิจการจัดทาข้ึนเพ่ือใช้เป็ น
เคร่ืองมือช่วยให้การจดั ทางบการเงินของกิจการเป็ นไปอย่างสะดวกและรวดเร็วในการพิจารณาขอ้ มูลทาง
บญั ชี และกิจการอตุ สาหกรรมมบี ญั ชีที่เกิดข้ึนมากมายและในวนั สิ้นงวดบญั ชีกิจการมคี วามจาเป็นตอ้ งจดั ทา
รายการปรับปรุงเพื่อให้ยอดต่างๆ ในบัญชีน้ันถูกตอ้ ง อาจมีการนากระดาษทาการเข้ามาช่วยให้กิจการ
สามารถจดั ทางบการเงินไดส้ ะดวก รวดเร็ว และถูกตอ้ ง ท้งั ยงั ช่วยให้การจดั ทารายการปรับปรุงน้ันถูกตอ้ ง
และสามารถจาแนกบญั ชีต่างๆ เพ่อื จดั ทางบการเงินได้ ตามวตั ถุประสงคด์ งั น้ี
(1) เพ่ือบนั ทึกรายการปรับปรุงบญั ชีในสมุดรายวนั ทว่ั ไป
(2) เพือ่ บนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีรายได้ และค่าใชจ้ ่าย ในสมดุ รายวนั ทว่ั ไป
(3) ทราบถงึ ผลการดาเนินงาน และฐานะทางการเงินของกิจการไดเ้ ร็วข้ึน
- ผสู้ อนและผเู้ รียนนาเทคนิคการสอนวธิ ีสอนแบบใชโ้ สตทศั น์ (Audio-Visual Material of
Instruction Method)เป็นวธิ ีสอนที่นาอปุ กรณ์โสตทศั น์มาช่วยพฒั นาคุณภาพการเรียนการสอน โสตทศั น์
ดงั กล่าว ไดแ้ ก่ สไลด์ และ Power Point ในเร่ืองรูปแบบของกระดาษทาการ
ช่ือกจิ การ
กระดาษทาการ
สาหรับ….สิ้นสุดวนั ที่....เดือน.............พ.ศ. .........
เลขที่
บญั ชี งบทดลอง รายการปรับปรุง งบตน้ ทุนผลิต งบกาไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงิน
ช่ือบญั ชี
เดบิต เครดิต เดบิต เครดิต เดบิต เครดิต เดบิต เครดิต เดบิต แครดิต
XX XX
ตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป XX XX
XX XX
กาไรสุทธิ XX XX XX XX
XX XX XX
XX XX XX
ส่วนประกอบของกระดาษทาการ 10 ช่อง สรุปได้ดงั นี้
หวั กระดาษทาการ ประกอบดว้ ย
เขียนช่ือกิจการ
เขียนคาว่า “กระดาษทาการ”
เขียนรอบระยะเวลา
ชื่อบญั ชี เลขที่บญั ชี งบทดลอง
รายการปรับปรุง งบตน้ ทุนผลติ งบกาไรขาดทุน
งบแสดงฐานะการเงิน บญั ชีตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป กาไรสุทธิ
5.3 การสรุป
- สรุปโดยใหผ้ เู้ รียนตอบคาถามเป็นรายบุคคลหรือกลุ่ม เกยี่ วกบั กระดาษทาการ 10 ช่อง
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ทาแบบทดสอบ แบบประเมนิ ผลการเรียนรู้
สัปดาห์ที่ 14 เร่ือง การจดั ทากระดาษทาการของกจิ การอตุ สาหกรรม
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเริ่มทาการเรียนการสอน
เพื่อเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้น่ังบนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ นั่งท่ีผ่อนคลาย นามือขวาทบั มือซา้ ย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไม่ใหเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดส้ิน ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมื่อทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมคี วามสุขกบั การนง่ั สมาธิ
- ใหผ้ เู้ รียนจดั ทารูปแบบ หรือแบบฟอร์มของกระดาษทาการ 10 ช่อง ตามที่กาหนด และลอก
งบทดลอง ณ วนั สิ้นงวดบญั ชีลงในงบทดลองของกระดาษทาการ 10 ช่อง
5.2 การเรียนรู้ (ใช้เทคนิคการสอนแบบใช้คาถาม , แบบสาธิต)
- ผู้สอนและผ้เู รียนใช้เทคนิคการสอนแบบใช้คาถาม และสาธิตหลกั เกณฑ์การจดั ทากระดาษ
ทาการ 10 ช่อง นารายการสินคา้ คงเหลอื ไปต่อทา้ ยงบทดลอง ดงั น้ี
(1) สินคา้ สาเร็จรูปปลายงวดบนั ทกึ ดา้ นเครดิตในงบกาไรขาดทุน และบนั ทกึ
ดา้ นเดบิตในงบแสดงฐานะการเงิน
(2) สินคา้ ระหวา่ งผลิตปลายงวดบนั ทึกดา้ นเครดิตในงบตน้ ทุนผลิต และ
บนั ทึกดา้ นเดบิตในงบแสดงฐานะการเงิน
(3) สินคา้ วตั ถดุ ิบปลายงวดบนั ทึกดา้ นเครดิตในงบตน้ ทุนผลติ และ
บนั ทึกดา้ นเดบิตในงบแสดงฐานะการเงิน
ใหน้ ารายการปรับปรุงท่ีบนั ทึกในสมุดรายวนั ทว่ั ไป ไปลงในช่องรายการปรับปรุงโดยมีหลกั เกณฑว์ า่
ถา้ บญั ชีใดมีชื่อปรากฏอยใู่ นงบทดลองแลว้ ก็ใหน้ าตวั เลขไปใส่ลงไดเ้ ลย
ถา้ บญั ชีใดยงั ไม่มีชื่ออยใู่ นงบทดลอง ก็ใหเ้ ติมช่ือบญั ชีต่อทา้ ยถดั จากสินคา้
คงเหลอื ปลายงวด และบนั ทึกรายการใหเ้ รียบร้อย
โดยรวมยอดช่องรายการปรับปรุงท้งั สองดา้ นเท่ากนั หายอดคงเหลือของแต่ละบญั ชี แลว้ นาตวั เลขของ
แต่ละบญั ชีไปบนั ทึกลงงบตน้ ทุนผลิต งบกาไรขาดทุน และงบแสดงฐานะการเงิน ดงั ต่อไปน้ี
- บญั ชีสินทรัพย์ หน้ีสิน และส่วนของเจา้ ของกิจการ (ส่วนของผเู้ ป็น
หุน้ ส่วน หรือส่วนของผถู้ อื หุน้ ) ใหน้ าไปบนั ทึกลงในงบแสดงฐานะ
การเงินยกเว้น สินคา้ สาเร็จรูปตน้ งวดใหน้ าไปบนั ทึกลงในงบกาไร
ขาดทุนดา้ นเดบิต เพราะเป็นส่วนหน่ึงของตน้ ทุนขาย ส่วนสินคา้ ระหวา่ ง
ผลิตตน้ งวดและวตั ถุดิบตน้ งวดใหน้ าไปลงในงบตน้ ทุนผลติ ดา้ นเดบิต
เพราะเป็นส่วนหน่ึงของตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป
- บญั ชีค่าใชจ้ ่ายที่เก่ียวขอ้ งกบั การผลติ สินคา้ ใหน้ าไปบนั ทึกลงในงบตน้ ทุนผลิต
- บญั ชีรายได้ และค่าใชจ้ ่ายต่างๆ ในการดาเนินงาน ใหน้ าไปบนั ทึกลง
ในงบกาไรขาดทุน
กรณีท่ีมคี ่าใชจ้ ่ายรวมกนั อยใู่ นบญั ชีใดบญั ชีหน่ึง เช่น ค่าใชจ้ ่ายในการผลิต ค่าใชจ้ ่ายในการขาย และ
ค่าใชจ้ ่ายทวั่ ไป รวมอยใู่ นบญั ชีเดียวกนั ไมจ่ าเป็นตอ้ งปรับปรุงแยกบญั ชีน้นั ออกเป็นสามบญั ชี ใหแ้ สดงแบ่ง
สรรจานวนเงินท่ีเป็นค่าใชจ้ ่ายในการผลติ ไปไวใ้ นช่องงบตน้ ทุนผลิต ส่วนค่าใชจ้ ่ายในการขายและค่าใชจ้ ่าย
ทว่ั ไปใหน้ าไปใส่ไวใ้ นงบกาไรขาดทุนโดยแบ่งออกเป็น 2 จานวน คือค่าใชจ้ ่ายในการขายใหเ้ ขียนอกั ษรยอ่
“S” กากบั ไวซ้ ่ึงยอ่ มาจาก “Selling Expenses” ส่วนค่าใชจ้ ่ายทว่ั ไปใหเ้ ขียนอกั ษรยอ่ “G” กากบั ไวซ้ ่ึงยอ่ มา
จาก “General Expenses”
- ใหผ้ เู้ รียนรวมยอดงบตน้ ทุนผลติ ซ่ึงจะมีผลต่างคือบญั ชีตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป โดยใหน้ าบญั ชีน้ี
ไปบนั ทึกลงดา้ นเดบิตในงบกาไรขาดทุน และบนั ทึกลงดา้ นเครดิตในงบตน้ ทุนผลิต แลว้ รวมยอดอีกคร้ัง
หน่ึงจะทาใหง้ บตน้ ทุนผลติ ท้งั สองดา้ นเท่ากนั
- รวมยอดงบกาไรขาดทุน ซ่ึงจะมผี ลต่าง คือบญั ชีกาไรสุทธิหรือขาดทุนสุทธิ ดงั น้ี
ถา้ ดา้ นเครดิตมยี อดรวมสูงกว่าดา้ นเดบิต ผลต่างคือกาไรสุทธิ ใหน้ ายอดกาไรสุทธิน้ีไปบนั ทึกลง
ดา้ นเดบิตในงบกาไรขาดทุน และบนั ทึกลงดา้ นเครดิตในงบแสดงฐานะการเงิน ถา้ ดา้ นเดบิตมยี อดรวมสูง
กว่าดา้ นเครดิต ผลต่าง คือขาดทุนสุทธิใหน้ ายอดขาดทุนสุทธิ น้ีไปบันทึกลงด้านเครดิตในงบกาไร
ขาดทุนและบนั ทึกลงดา้ นเดบิตในงบแสดงฐานะการเงิน
- รวมยอดงบแสดงฐานะการเงินท้งั สองดา้ นเท่ากนั
5.3 การสรุป
- ใหผ้ เู้ รียนฝึกทกั ษะโดยบนั ทกึ รายการปรับปรุงในสมุดรายวนั ทวั่ ไปและกระดาษทาการ
ชนิด 10 ช่อง
- ผู้สอนเน้นความรู้เรื่องความพอเพยี งของเศรษฐกจิ พอเพยี ง จะต้องประกอบด้วย
คุณลกั ษณะ 3 ประการ คือ ความพอประมาณ ความมเี หตผุ ล และการมภี ูมคิ ุ้มกนั ที่ดใี นตวั โดยความหมาย
ของความพอประมาณน้ัน หมายถงึ ความพอดี ทไ่ี ม่น้อยเกนิ ไปและไม่มากเกนิ ไป โดยไม่เบียดเบยี นตนเอง
และผู้อ่ืน เช่น การผลติ และการบริโภคทอี่ ย่ใู นระดบั พอประมาณ
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ใหผ้ เู้ รียนทาแบบฝึกหดั ทา้ ยหน่วย เรื่องการบนั ทึกรายการปรับปรุงในสมุดรายวนั ทว่ั ไปและ
จดั ทากระดาษทาการ ชนิด 10 ช่อง และประเมินผลการทาเป็นรายบุคคล
6. ส่ือการเรียนรู้ / แหล่งการเรียนรู้
6.1 สื่อส่ิงพมิ พ์
6.1.1 หนงั สือประกอบการเรียน วชิ าการบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.ภทั รกร สายเช้ือ
ของสานกั พิมพศ์ ูนยส์ งเสริมวชิ าการ
6.1.2 หนงั สือประกอบการเรียน วิชาการบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.มนสั ชยั กีรติผจญ และคณะ
ของสานกั พมิ พเ์ อมพนั ธ์ จากดั
6.1.3 หนงั สือประกอบการเรียน วิชาการบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ โดย อ.จุฑารัตน์ และ อ.กนกเพิม่
ของบริษทั ศนู ยห์ นงั สือเมอื งไทย จากดั
6.2 ส่ือโสตทศั น์
6.2.1 อธิบายและสาธิต เรื่อง การบนั ทึกรายการปรับปรุงและการจดั ทากระดาษทาการ 10 ช่อง
โดยใช้ Microsoft powerpoint และ Microsoft Excel
7. เอกสารประกอบการจดั การเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทา้ ยหน่วย
- สมุดบนั ทึกความรู้ และ สมดุ แบบฝึกหดั
8. การบูรณาการ / ความสัมพนั ธ์กบั วชิ าอนื่ ๆ
- การบญั ชีเบ้ืองตน้ 1 และ 2
- การบญั ชีสาหรับกิจการซ้ือขายสินคา้
- การจดั การสินคา้ คงคลงั
9. การวดั ผลและการประเมนิ ผล
9.1 ก่อนเรียน
- แบบทดสอบก่อนการเรียนรู้
9.2 ขณะเรียน
- แบบประเมินพฤติกรรมรายบคุ คล และแบบประเมินพฤติกรรมกิจกรรมกลมุ่
9.3 หลงั เรียน
- แบบทดสอบหลงั การเรียนรู้
- แบบฝึกหดั ทา้ ยหน่วย
แบบประเมนิ พฤตกิ รรมการปฏบิ ตั กิ จิ กรรมกลุ่ม
กลุ่มท่.ี ......................ช้ัน ปวช. / ปวส. .....................................หน่วยการเรียนท.่ี ..............................
ที่ รายการประเมนิ เกณฑ์การประเมนิ
43210
ด้านวชิ าชีพ
1 ความสนใจใฝ่ รู้
2 การนาเสนอหนา้ ช้นั เรียน
3 ความคิดริเร่ิมสร้างสรรค์
4 การพ่งึ พาตนเอง
5 ความซ่ือสตั ย์
ด้านคุณธรรม จริยธรรม
1 ความรับผดิ ชอบ
2 ความสามคั คี
3 ความตรงต่อเวลา
4 การทางานร่วมมอื กบั ผอู้ ่ืน
5 การแต่งการสุภาพ เรียบร้อย และถูกระเบียบ
4 = ดีมาก 3 = ดี 2 = ปานกลาง 1 = ปรับปรุง 0 = ไม่ผ่าน
ขอ้ เสนอแนะ
..........................................................................................................................................................................
..........................................................................................................................................................................
ผปู้ ระเมิน....................................................
............/................./...........
แบบประเมนิ คุณธรรม จริยธรรม ค่านยิ ม และคุณลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์
ชื่อผ้ปู ระเมนิ /กลุ่มประเมนิ …………………………………………………………………………….……..
ช่ือกล่มุ รับการประเมนิ ………………………………………………………………………………………
ประเมนิ ผลคร้งั ท…่ี ………..... วนั ท่ี ……...…. เดือน ………….………...…..……. พ.ศ. …….......….…..
เรื่อง………………………………………………………………………………………………………….
ท่ี คุณลกั ษณะ/พฤตกิ รรมบ่งชี้ ระดับพฤตกิ รรม คะแนนท่ี
เกดิ = 1 ควรปรับปรุง= 0 ได้
1 ความมมี นุษยสัมพนั ธ์
แสดงกิริยาท่าทางสุภาพต่อผอู้ ืน่
2 ความมวี นิ ยั
ปฏิบตั ิตามกฎระเบียบ ขอ้ บงั คบั และขอ้ ตกลง
ต่างๆ ของวิทยาลยั ไดแ้ ก่ แต่งกายถกู ตอ้ งตาม
ระเบียบ ขอ้ บงั คบั ตรงต่อเวลา
3 ความรับผดิ ชอบ
มีการเตรียมความพร้อมในการเรียน
4 ความซ่ือสัตย์สุจริต
พดู ความจริง
5 ความเชื่อมน่ั ในตนเอง
กลา้ แสดงออกในสิ่งท่ีถกู ตอ้ ง
6 การประหยดั
ใชว้ สั ดุถูกตอ้ งและเหมาะสมกบั งาน
7 ความสนใจใฝ่ รู้
มีความกระตือรือร้นในการใฝ่ หาความรู้ใหม่
8 การละเว้นส่ิงเสพตดิ และการพนัน
ไมเ่ สพสิ่งเสพติด
9 ความรักสามคั คี
ร่วมมอื ในการทางาน
10 ความกตญั ญกู ตเวที
มีสมั มาคารวะต่อครู-อาจารยอ์ ยา่ งสมา่ เสมอ
ท้งั ต่อหนา้ และลบั หลงั
รวมคะแนนท่ไี ด้ท้ังหมด = …………… คะแนน
10. บนั ทกึ ผลหลงั การสอน
10.1 ผลการใช้แผนการจดั การเรียนรู้
10.2 ผลการเรียนรู้ของนกั เรียน นักศกึ ษา
10.3 แนวทางการพฒั นาคณุ ภาพการเรียนรู้
แผนการจดั การเรียนรู้ หน่วยที่ 5
สปั ดาหท์ ่ี 15-18
วิชา การบญั ชีตน้ ทุนเบ้ืองตน้ ระยะเวลาชว่ั โมงที่ 57-72
ช่ือหน่วย การปิ ดบญั ชีและการจดั ทางบการเงินของกิจการอุตสาหกรรม
ชื่อเรื่อง การปิ ดบญั ชีและการจดั ทางบการเงนิ ของกจิ การอตุ สาหกรรม
1. สาระสาคญั
เมื่อไดบ้ นั ทึกรายการปรับปรุงบญั ชีแลว้ ต่อไปก็จะบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีของกิจการอุตสาหกรรม
ในทางปฏิบตั ิ รายไดแ้ ละค่าใชจ้ ่ายจะบนั ทึกบญั ชีในวนั ที่รับหรือจ่ายเงินสดตามจานวนจริง ดงั น้นั ก่อนจะ
บนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีและจดั ทางบการเงินจึงตอ้ งปรับปรุงบญั ชีต่างๆ ในงบทดลองใหถ้ กู ตอ้ งตามความเป็ น
จริง
รูปแบบกระดาษทาการของกิจการอุตสาหกรรม จะแตกต่างจากกิจการทว่ั ไปคือ แมจ้ ะเลือกรูปแบบ
ชนิดใดก็ตาม ตอ้ งมีช่องของงบต้นทุนผลิตเพ่ิมข้ึนมาหน่ึงงบและมีสองช่องคือดา้ นเดบิตและด้านเครดิต
ในทางปฏิบตั ิ ธุรกิจอุตสาหกรรมมกั จะเลือกใชก้ ระดาษทาการ 10 ช่อง เพ่ือคานวณหาบญั ชีตน้ ทุนสินคา้
สาเร็จรูป และกาไรสุทธิซ่ึงเป็นเป้าหมายท่ีสาคญั ของกิจการต่อไป และในการดาเนินงานของธุรกิจทว่ั ไปเมื่อ
สิ้นรอบระยะเวลาบญั ชีตอ้ งมีการเสนอขอ้ มูลทางการเงิน เพ่อื ประเมินผลการดาเนินงานที่ผา่ นมาในรูปของ
งบการเงิน ซ่ึงจะเป็นรายงานทางการเงินท่ีจดั ทาข้ึนเพ่ือเสนอขอ้ มลู ทางการเงินโดยอาศยั ขอ้ มลู ทางการบญั ชี
งบการเงินท่ีจดั ทาข้ึนจะเป็นประโยชนต์ ่อบุคคลหลายฝ่ าย เช่น เจา้ ของกิจการหรือผถู้ อื หุน้ ท่ีตอ้ งการทราบผล
การดาเนินงานและฐานะของกิจการเพ่ือประโยชน์ในการประเมินประสิทธิภาพของผบู้ ริหาร เจา้ หน้ีของ
กิจการตอ้ งการทราบขอ้ มลู ทางการเงินเพือ่ พิจารณาความสามารถในการชาระหน้ีของกิจการ รัฐบาลตอ้ งการ
ใชข้ ้อมูลทางการเงินเพ่ือประเมินภาษี พนักงานสนใจข้อมูลทางการเงินเพื่อประโยชน์ในการเรียกร้อง
ค่าตอบแทนที่สูงข้ึน และผูส้ นใจท่ัวไปตอ้ งการข้อมูลทางการเงินเพ่ือนาไปใชว้ ิเคราะห์ หรืออื่นๆ ตาม
วตั ถปุ ระสงคท์ ่ีตอ้ งการ
2. สมรรถนะการเรียนรู้ประจาหน่วย
2.1 สามารถบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีกรณีบนั ทึกบญั ชีสินคา้ คงเหลือแบบส้ินงวดและแบบต่อเนื่อง ได้
2.2 สามารถจดั ทางบการเงินของกิจการอตุ สาหกรรมได้ ซ่ึงประกอบดว้ ย งบตน้ ทุนผลติ
งบกาไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงิน
3. จดุ ประสงค์การเรียนรู้
3.1 ดา้ นความรู้
3.1.1 อธิบายความหมายของการปิ ดบญั ชี ได้
3.1.2 บอกงบการเงินท่ีกิจการอุตสาหกรรมตอ้ งจดั ทา ได้
3.2 ดา้ นทกั ษะ
3.2.1 บนั ทึกรายการปิ ดบญั ชี กรณีบนั ทึกบญั ชีสินคา้ คงเหลอื แบบสิ้นงวด ได้
3.2.2 บนั ทึกรายการปิ ดบญั ชี กรณีบนั ทึกบญั ชีสินคา้ คงเหลือแบบต่อเนื่อง ได้
3.2.3 จดั ทางบกาไรขาดทนุ ได้
3.2.4 จดั ทางบแสดงฐานะการเงิน ได้
3.3 คุณลกั ษณะที่พงึ ประสงค์
3.3.1 ตรงต่อเวลา มวี ินยั (เขา้ เรียนตรงเวลา รกั ษากฎระเบียบ)
3.3.2 มีความรับผดิ ชอบ (ในการส่งงาน) ละเอียดรอบคอบ (ทางานสะอาดเรียบร้อย)
และสนใจใฝ่ รู้ (คน้ ควา้ จากส่ือ)
3.3.3 มคี วามซ่ือสตั ยต์ ่อตวั เองในการตรวจแบบฝึกหดั และการสอบ
4. เนื้อหาสาระการเรียนรู้
4.1 ความหมายของการปิ ดบญั ชี
4.2 การบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชี กรณีบนั ทึกบญั ชีสินคา้ คงเหลอื แบบสิ้นงวด
4.3 การบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชี กรณีบนั ทึกบญั ชีสินคา้ คงเหลือแบบต่อเนื่อง
4.4 งบการเงินท่ีกิจการอุตสาหกรรมตอ้ งจดั ทา
4.5 การจดั ทางบกาไรขาดทุน
4.6 การจดั ทางบแสดงฐานะการเงิน
5. ข้ันสอน
สัปดาห์ที่ 15 เร่ือง การบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชี กรณบี ันทกึ บญั ชีสินค้าคงเหลือแบบสิ้นงวด
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเริ่มทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นั่งบนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ นั่งท่ีผอ่ นคลาย นามือขวาทับมือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นับลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไม่ใหเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดส้ิน ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมือ่ ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนงั่ สมาธิ
- ผสู้ อนสนทนากบั ผเู้ รียนว่าการปิ ดบญั ชี (Closing the book) เป็นการบนั ทึกรายการโอน
ปิ ดบญั ชีชวั่ คราว (Temporary Accounts) เช่น บญั ชีประเภทรายได้ ค่าใชจ้ ่าย บญั ชีถอนใชส้ ่วนตวั (สาหรับ
กิจการเจา้ ของคนเดียว) ไปบญั ชีส่วนของเจา้ ของ (สาหรับกิจการเจา้ ของคนเดียวคือบญั ชีทุน สาหรับกิจการ
หา้ งหุน้ ส่วนคือบญั ชีทุน/กระแสทุน-ผเู้ ป็นหุน้ ส่วนหรือกาไรสะสมท่ียงั ไมไดแ้ บ่ง และสาหรับกิจการบริษทั
จากดั คือกาไรสะสม เป็นตน้ )
- ใหผ้ เู้ รียนยกตวั อยา่ งรายการปิ ดบญั ชีบางรายการ ท่ีเคยศกึ ษามาแลว้ ในการบญั ชีเบ้ืองตน้ 2
5.2 การเรียนรู้
- ผสู้ อนอธิบายความหมายของการปิ ดบญั ชี โดยการบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีจะบนั ทกึ ลงใน
สมดุ รายวนั ทวั่ ไป และผา่ นรายการไปบญั ชีแยกประเภททวั่ ไป หลงั จากน้นั ใหห้ ายอดคงเหลือ บญั ชีชว่ั คราว
ทุกบญั ชีที่กิจการเปิ ดข้ึนมา จะถกู ปิดไป ส่วนบญั ชีที่มยี อดคงเหลอื อยคู่ ือบญั ชีถาวร (Permanent Accounts)
ซ่ึงเป็นบญั ชีที่รวบรวมขอ้ มลู ในลกั ษณะสะสมต่อเนื่องกนั ไปเรื่อย ๆ ตลอดระยะเวลาการดาเนินงานจนกวา่
จะเลกิ กิจการไดแ้ ก่ สินทรัพย์ หน้ีสิน และส่วนของเจา้ ของ การปิ ดบญั ชีถอื เป็นข้นั ตอนสุดทา้ ยของ
กระบวนการจดั ทาบญั ชี
- ผสู้ อนอธิบาย และใชค้ าถามเรื่องการปิ ดบญั ชีแบบการตรวจนบั สินคา้ คงเหลือสิ้นงวด อยา่ งท่ี
ทราบกนั แลว้ วา่ การบนั ทึกบญั ชีของกิจการอุตสาหกรรมน้นั สามารถทาได้ 2 วธิ ี คือ
(1) การปิ ดบญั ชีแบบตรวจนบั สินคา้ คงเหลือสิ้นงวด (Periodic Inventory Method)
(2) การปิ ดบญั ชีแบบสินคา้ คงเหลือต่อเน่ือง (Perpetual Inventory Method)
การปิ ดบญั ชีแบบการตรวจนบั สินคา้ คงเหลอื สิ้นงวด (Periodic Inventory Method) เป็นวธิ ีบนั ทึกบญั ชีตรวจ
นบั สินคา้ คงเหลือเมอื่ วนั สิ้นงวด แบ่งเป็น 2 กรณี ดงั น้ี
1 กรณบี ันทึกผ่านต้นทุนขาย วธิ ีน้ีจะเปิ ดบญั ชีตน้ ทุนขายและโอนปิ ดบญั ชีเกี่ยวกบั ตน้ ทุนขายท่ีมี
ยอดดา้ นเดบิตและท่ีมียอดดา้ นเครดิตไปบญั ชีตน้ ทุนขายรวมท้งั บญั ชีท่ีเก่ียวดงั น้ี
2
รายการ การบันทกึ บัญชี
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชงี านระหวา่ ง เดบติ ตน้ ทนุ การผลติ XX
XX
ทา และวตั ถดุ บิ คงเหลือตน้ งวด ซ้ือ เครดติ วตั ถุดบิ (ตน้ งวด) XX
XX
วตั ถุดิบ งานระหว่างทา (ตน้ งวด) XX
XX
คา่ ขนส่งเขา้ ค่าแรงทางตรงและค่าใชจ้ ่าย ซ้ือวตั ถดุ ิบ XX
XX
ในการผลิตท่ีอยดู่ า้ นเดบติ เขา้ ตน้ ทุนการ ค่าขนส่งเขา้
ผลิต คา่ แรงทางตรง
คา่ แรงทางออ้ ม
คา่ ใชจ้ ่ายในการผลิตตา่ งๆ
รายการ การบันทึกบัญชี
ข้นั ตอนท่ี บนั ทกึ บญั ชงี านระหว่างทา เดบติ งานระหว่างทา (ปลายงวด) XX
และวตั ถุดิบทางตรงคงเหลอื ปลายงวด วตั ถุดบิ (ปลายงวด) XX
โอนปิ ดส่งคืนวตั ถดุ ิบ ส่วนลดรับ เขา้ ส่งคนื วตั ถดุ ิบ XX
บญั ชีตน้ ทุนผลิต ส่วนลดรับ XX
เครดิต ตน้ ทนุ การผลติ XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชีตน้ ทนุ การ เดบิต ตน้ ทนุ ขาย XX
ผลติ และบนั ทึกสินคา้ สาเร็จรูปตน้ งวด เครดิต สินคา้ สาเร็จรูป (ตน้ งวด) XX
เขา้ บญั ชีตน้ ทุนขาย ตน้ ทนุ การผลติ - XX
ข้นั ตอนที่ บนั ทกึ รายการสินคา้ เดบติ สินคา้ สาเร็จรูปปลายงวด XX
สาเร็จรูปปลายงวดเขา้ ตน้ ทุนขาย เครดิต ตน้ ทนุ ขาย XX
ข้นั ตอนท่ี โอนปิ ดบญั ชีขายสินคา้ เดบิต ขายสินคา้ XX
และรายไดอ้ ่นื เขา้ บญั ชีกาไรขาดทนุ โดย รายไดอ้ นื่ XX
เครดิต กาไรขาดทนุ XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชตี น้ ทนุ ขาย เดบติ กาไรขาดทนุ XX
รับคืนสินคา้ ส่วนลดจ่าย คา่ ใชจ้ ่ายในการ เครดิต ตน้ ทุนขาย- XX
ขายและบริหาร ค่าใชจ้ ่ายอน่ื เขา้ บญั ชี รับคนื สินคา้ XX
กาไรขาดทนุ ส่วนลดจ่าย XX
คา่ ใชจ้ ่ายในการขายและบริหาร XX
คา่ ใชจ้ ่ายอนื่ XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชกี าไรขาดทุน กรณีกาไรสุทธิ
ไปบญั ชกี าไรสะสม เดบติ กาไรขาดทุน- XX
เครดติ กาไรสะสม XX
**กรณีขาดทนุ ใหบ้ นั ทึกบญั ชีตรงกนั ขา้ ม
2 กรณบี นั ทึกไม่ผ่านต้นทุนขาย การบันทึกบัญชี
รายการ
ข้นั ตอนท่ี โอนปิ ดบญั ชีงานระหว่างทา เดบิต ตน้ ทนุ การผลิต XX
และวตั ถุดบิ คงเหลือตน้ งวด เครดติ วตั ถดุ บิ (ตน้ งวด)
ซ้ือวตั ถดุ ิบ คา่ ขนส่งเขา้ ค่าแรงทางตรงและ XX
ค่าใชจ้ ่ายในการผลิตท่ีอยดู่ า้ นเดบติ เขา้ ตน้ ทุน งานระหว่างทา (ตน้ งวด) XX
การผลิต ซ้ือวตั ถุดิบ XX
คา่ ขนส่งเขา้ XX
คา่ แรงทางตรง XX
คา่ ใชจ้ ่ายการผลติ ตา่ งๆ XX
รายการ การบันทกึ บัญชี
ข้นั ตอนที่ บนั ทึกบญั ชีงานระหวา่ งทา เดบิต งานระหวา่ งทา (ปลายงวด) XX
และวตั ถุดบิ ทางตรงคงเหลือปลายงวด โอน วตั ถุดบิ (ปลายงวด) XX
ปิ ดส่งคืนวตั ถดุ ิบ ส่วนลดรับ เขา้ บญั ชีตน้ ทนุ ส่งคนื วตั ถุดบิ XX
ผลิต ส่วนลดรับ XX
เครดิต ตน้ ทุนการผลิต XX
ข้นั ตอนท่ี บนั ทึกสินคา้ สาเร็จรูปคงเหลือ เดบติ สินคา้ สาเร็จรูป (ปลายงวด) XX
ปลายงวด และโอนปิ ดบญั ชีขายสินคา้ เขา้ ขายสินคา้ XX
บญั ชกี าไรขาดทนุ เครดติ กาไรขาดทนุ XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชีสินคา้ สาเร็จรูป เดบิต กาไรขาดทุน XX
ตน้ งวด รับคืน ส่วนลดจ่าย ตน้ ทกุ ารผลติ และ เครดิต สินคา้ สาเร็จรูป (ตน้ งวด) XX
ค่าใชจ้ ่ายในการขาย คา่ ใชจ้ ่ายในการบริหาร รับคนื XX
และคา่ ใชจ้ ่ายอืน่ ๆ เขา้ บญั ชกี าไรขาดทนุ ส่วนลดจ่าย XX
ตน้ ทนุ การผลติ - XX
ค่าใชจ้ ่ายในการขาย XX
ค่าใชจ้ ่ายในการบริหาร XX
ค่าใชจ้ ่ายอ่นื ๆ XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชกี าไรขาดทนุ เขา้ กรณีกาไร
บญั ชีกาไรสะสม เดบิต กาไรขาดทุน- XX
เครดติ กาไรสะสม XX
**กรณีขาดทนุ ใหบ้ นั ทกึ บญั ชตี รงกนั ขา้ ม
ข้นั ตอนท่ี ในกรณีมีบญั ชถี อนใชส้ ่วนตวั เดบิต ทุน-เจา้ ของกิจการ xx
สาหรับกจิ การเจา้ ของคนเดยี ว ใหโ้ อนปิ ดเขา้ เครดิต ถอนใชส้ ่วนตวั xx
บญั ชีทุน-เจา้ ของกจิ การ
- ใหผ้ เู้ รียนฝึกปฏิบตั ิการบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป วิธีผา่ นตน้ ทนุ ขาย
และวธิ ีไมผ่ า่ นตน้ ทุนขาย
- ผู้สอนเพม่ิ เตมิ ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง นอกเหนือจากคณุ ลกั ษณะด้านความ
พอประมาณ ยงั มคี ุณลกั ษณะด้านความมเี หตผุ ลจะต้องเป็ นไปอย่างมเี หตผุ ลโดยพจิ ารณาจากเหตุปัจจยั ท่ี
เกย่ี วข้อง ตลอดจนคานึงถงึ ผลทค่ี าดว่าจะเกดิ ขึน้ จากการกระทาน้นั ๆ อย่างรอบคอบน้นั สามารถนามา
ประยกุ ต์ให้เข้ากบั การดาเนินชีวติ ได้อย่างไร
5.3 การสรุป
- สรุปความหมายของการปิ ดบญั ชี และผเู้ รียนแสดงการบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีกรณีบนั ทึก
รายการเกี่ยวกบั วตั ถุดิบวธิ ีบญั ชีสินคา้ คงเหลอื แบบสิ้นงวดในบางรายการ
- ผ้สู อนปลูกฝังคุณธรรมจริยธรรม อนั เป็ นคณุ ลกั ษณะอนั พงึ ประสงค์ของนักศึกษาอาชีวะ
ซ่ึงกาหนดโดยสานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา เร่ืองความมมี นุษยสัมพนั ธ์ โดยปลกู ฝังให้
ผู้เรียนพูดจาไพเราะ มคี วามสุภาพอ่อนโยน ไม่หยาบคาย มีความเสง่ียมงาม รักความประณีต สะอาด
เรียบร้อย รู้จกั เผื่อแผ่แบ่งปัน ช่วยเหลือคนท่ัวไป มีนา้ ใจเอือ้ เฟื้ อสงเคราะห์มิตรสหาย เป็ นผู้มสี ่วนบารุง
พระสงฆ์ ผู้ทรงความรู้ ผ้ทู รงศีล เป็ นต้น
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ทาแบบฝึกหดั ทา้ ยหน่วย เกี่ยวกบั การบนั ทกึ รายการปิดบญั ชีกรณีบนั ทึกรายการเกี่ยวกบั
วตั ถดุ ิบวธิ ีบญั ชีสินคา้ คงเหลอื แบบส้ินงวดในบางรายการ โดยใหท้ าเป็นรายบุคคล เพือ่ วดั และประเมนิ ผล
การเรียนรู้
สัปดาห์ท่ี 16 เร่ือง การบนั ทกึ รายการปิ ดบญั ชี กรณบี ันทกึ แบบสินค้าคงเหลือแบบต่อเน่ือง
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผ้สู อนและผ้เู รียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเร่ิมทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นั่งบนเกา้ อ้ีดว้ ยถา้ นัง่ ที่ผอ่ นคลาย นามือขวาทบั มือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไมใ่ หเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดส้ิน ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมือ่ ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนง่ั สมาธิ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนทบทวนการบนั ทกึ รายการปิ ดบญั ชี โดยใหผ้ เู้ รียนสาธิตการปิ ดบญั ชี
แบบส้ินงวดบางรายการท่ีเคยศกึ ษามาบา้ งแลว้
- ใหผ้ เู้ รียนเติมขอ้ มูลเก่ียวกบั การบนั ทึกบญั ชีแบบส้ินงวดลงในแบบฟอร์มท่ีครูกาหนดให้
เพื่อเช่ือมโยงเขา้ สู่เน้ือหาการเรียนการสอนของสปั ดาหน์ ้ี
5.2 การเรียนรู้
- ครูและผู้เรียนใช้เทคนิคการสอนแบบอธิบาย ใช้คาถาม และสาธติ โดยแสดงการบนั ทกึ
รายการปิ ดบญั ชีกรณกี ารปิ ดบญั ชแี บบสินค้าคงเหลือต่อเนื่อง ซ่ึงการปิดบญั ชีแบบสินคา้ คงเหลือต่อเน่ือง
(Perpetual Inventory Method) ซ่ึงเป็นวิธีการบนั ทึกบญั ชีที่กิจการตอ้ งบนั ทึกรายการเกี่ยวกบั การโอนปัจจยั การ
ผลิตสินคา้ เขา้ สินคา้ ระหวา่ งผลิต (งานระหว่างทา) และบนั ทึกโอนสินคา้ ระหวา่ งทา (งานระหวา่ งทา) เขา้
ตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูปเม่ือผลิตเสร็จ รวมถึงการโอนตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูปเขา้ ตน้ ทุนขายเมื่อมีการขายสินคา้
ซ่ึงการบนั ทึกบญั ชีวธิ ีน้ีจะทาใหท้ ราบถึงการเคลื่อนไหวของบญั ชีวตั ถุดิบ สินคา้ ระหว่างผลิต และสินคา้
สาเร็จรูปอยตู่ ลอดเวลา
รายการ การบันทึกบัญชี XX
ข้นั ตอนท่ี โอนปิ ดบญั ชีขายสินคา้ เดบติ ขายสินคา้
และรายไดอ้ ื่นเขา้ บญั ชกี าไรขาดทนุ XX
เครดติ กาไรขาดทนุ
XX
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชีรับคนื สินคา้ เดบิต กาไรขาดทนุ XX XX
XX
ส่วนลดจ่าย ตน้ ทนุ ขาย และคา่ ใชจ้ ่ายใน เครดติ ตน้ ทุนขาย XX
XX
การขายและบริหาร บญั ชคี ่าใชจ้ ่ายอน่ื รับคนื สินคา้
XX
เขา้ บญั ชีกาไรขาดทุน ส่วนลดจ่าย
คา่ ใชจ้ ่ายในการขายและบริหาร
ค่าใชจ้ ่ายอืน่
ข้นั ตอนที่ โอนปิ ดบญั ชกี าไรขาดทนุ กรณีกาไร
เขา้ บญั ชกี าไรสะสม เดบติ กาไรขาดทุน- XX
เครดติ กาไรสะสม
**กรณีขาดทุนใหบ้ นั ทึกบญั ชตี รงกนั ขา้ ม
หมายเหตุ : การโอนปิ ดบญั ชีกาไรขาดทุน
กรณกี จิ การเจ้าของคนเดยี ว
เดบิต กาไรขาดทุน XX
เครดิต ทุน–เจา้ ของกจิ การ XX
โอนปิ ดบญั ชีกาไรขาดทุน เขา้ บญั ชีทุนของเจา้ ของกิจการ
เดบิต ทุน–เจา้ ของกจิ การ XX
เครดิต ถอนใชส้ ่วนตวั /เงินถอน XX
โอนปิ ดบญั ชีถอนใชส้ ่วนตวั หรือเงินถอนเขา้ บญั ชีทุนของเจา้ ของกจิ การ (ถา้ มี)
กรณกี จิ การห้างห้นุ ส่วน
เดบิต กาไรขาดทุน XX
เครดิต ทุน/กระแสทุน-หุน้ ส่วนคนที่ 1 XX
ทุน/กระแสทุน-หุน้ ส่วนคนท่ี 2 XX
โอนปิ ดบญั ชีกาไรขาดทุนเขา้ บญั ชีทุนของผเู้ ป็นหุน้ ส่วน
กรณกี จิ การบริษัทจากดั
เดบิต กาไรขาดทุน XX
เครดิต กาไรสะสม XX
โอนปิ ดบญั ชีกาไรขาดทุนเขา้ บญั ชกี าไรสะสม
- ผู้สอนและผ้เู รียนใช้เทคนคิ การสอนแบบอธบิ าย ใช้คาถาม และสาธติ บัญชแี ยกประเภทต้นทุนการผลติ
และบญั ชีทเ่ี กย่ี วข้อง โดยการผา่ นรายการจากสมุดรายวนั ทวั่ ไป ไปยงั บญั ชีแยกประเภทเฉพาะบญั ชีตน้ ทุนผลิต
บญั ชีตน้ ทุนขาย บญั ชกี าไรขาดทุนและบญั ชีกาไรสะสม หรือบญั ชีทุนแลว้ แต่กรณี
บญั ชีตน้ ทุนการผลิต (Manufacturing cost account) หมายถึงบญั ชีที่จะจดั ทาข้ึนเม่ือวนั สิ้นงวด
บญั ชี เพื่อสรุปรายการต่างๆ ที่เกี่ยวกบั ตน้ ทุนผลติ หลงั จากผา่ นรายการปิ ดบญั ชีต่างๆ มายงั บญั ชีตน้ ทุนผลิต
ในสมุดบญั ชีแยกประเภทไปท้งั ดา้ นเดบิตและเครดิตแลว้ จะปรากฏยอดดุลของบญั ชีตน้ ทุนผลติ และจะโอน
ปิ ดเขา้ ไปยงั บญั ชีตน้ ทุนขาย และบญั ชีตน้ ทุนขายก็จะถูกโอนเขา้ ไปบญั ชีกาไรขาดทุนต่อไป
บัญชีต้นทุนการผลติ เลขที่ 5XX
พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เครดติ
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
งานระหวา่ งทาตน้ งวด XX - ส่งคืนวตั ถดุ บิ XX -
วตั ถุดิบตน้ งวด XX - ส่วนลดรับ XX -
ซ้ือวตั ถุดิบ XX - งานระหว่างทาปลายงวด XX -
คา่ ขนส่งเขา้ XX - วตั ถุดบิ ปลายงวด XX -
คา่ แรงทางตรง XX - ตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป
คา่ แรงทางออ้ ม XX - โอนไปบญั ชีตน้ ทุนขาย XX -
วสั ดโุ รงงานใชไ้ ป XX -
ฯลฯ XX -
XX - XX -
บญั ชีต้นทุนขาย (Cost of goods sold) หมายถึง บญั ชีท่ีจดั ทาข้ึนในวนั ส้ินงวดบัญชี เพื่อสรุป
ตน้ ทุนขายที่เกิดข้ึน ซ่ึงจะทาหลงั จากโอนปิ ดบญั ชีที่เกี่ยวขอ้ งกบั ตน้ ทุนการผลิตเขา้ บญั ชีตน้ ทุนการผลิต
เรียบร้อยแลว้ ก็จะทาการปิ ดบญั ชีต่างๆ เขา้ บญั ชีตน้ ทุนขาย โดยบนั ทึกรายการปิ ดบญั ชีสินคา้ สาเร็จรูปตน้
งวด และบญั ชีตน้ ทุนผลิตจะบนั ทึกปิ ดบญั ชีทางดา้ นเครดิต แลว้ โอนเขา้ บญั ชีตน้ ทุนขายดา้ นเดบิตและบนั ทึก
สินคา้ สาเร็จรูปปลายงวดโดยแสดงในบญั ชีตน้ ทุนขายดา้ นเครดิต
บญั ชีต้นทุนขาย เลขท่ี 5XX
พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เครดติ
เดือน วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
สินคา้ สาเร็จรูปตน้ งวด XX - สินคา้ สาเร็จรูปปลายงวด XX -
ตน้ ทุนสินคา้ สาเร็จรูป ตน้ ทุนขายโอนไป
โอนมาจากตน้ ทนุ การผลิต XX - บญั ชีกาไรขาดทนุ XX -
XX - XX -
บญั ชีกาไรขาดทุน (Profit and Loss Account) หมายถึง บญั ชีแยกประเภทที่จดั ทาข้ึนเมื่อวนั สิ้น
งวดบญั ชี เพ่ือสรุปรายการเก่ียวกบั รายได้ และค่าใชจ้ ่ายต่างๆ ผลต่างระหว่างรายไดแ้ ละค่าใชจ้ ่าย คือกาไร
สุทธิหรือขาดทุนสุทธิ ซ่ึงจะถูกโอนปิ ดไปยงั บญั ชีทุนของเจา้ ของกิจการ ทุนของผเู้ ป็ นหุ้นส่วน หรือบญั ชี
กาไรสะสม (บริษทั จากดั ) ข้ึนอยกู่ บั ลกั ษณะของรูปแบบกิจการต่อไป
บัญชกี าไรขาดทุน เลขท่ี 3XX
พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เดบติ พ.ศ.25XX รายการ หนา้ เครดติ
เดอื น วนั ท่ี บญั ชี บาท สต. เดือน วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ตน้ ทนุ ขายโอนมา XX - ขายสินคา้ XX -
มาจากบญั ชี รายไดอ้ น่ื XX -
ตน้ ทนุ ขาย
รับคืนสินคา้ XX -
ส่วนลดจ่าย XX -
คา่ เสื่อมราคา (ระบ)ุ XX -
คา่ เบ้ยี ประกนั XX -
ภาษีเงินได้ XX -
กาไรสุทธิ XX -
XX - XX -
บญั ชีกาไรสะสม (Retained Earnings/ Accumulated Earnings/ Accumulated Income) หมายถึง
บญั ชีท่ีเก็บรวบรวมกาไรขาดทุนของทุกๆ ปี ต้งั แต่เร่ิมดาเนินงานจนถงึ ปัจจุบนั ซ่ึงจะแสดงในสมุดบญั ชีแยก
ประเภททวั่ ไป ดงั น้ี
บัญชกี าไรสะสม เลขที่ 3XX
พ.ศ. 25X7 รายการ หนา้ เดบิต พ.ศ. 25X7 รายการ หนา้ เครดิต
เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต. เดอื น วนั ที่ บญั ชี บาท สต.
ยอดยกมา (ขาดทุนสะสม) XX - ยอดยกมา (กาไรสะสม) XX -
เงินปันผล XX - แกไ้ ขกาไรปี กอ่ นตา่ ไป XX -
สารองต่างๆ XX - กาไรสุทธิประจาปี XX -
แกไ้ ขกาไรปี ก่อนสูงไป XX -
ยอดยกไป (กาไรสะสม) XX -
XX - XX -
25X8 ยอดยกมา (กาไรสะสม) XX -
- ผ้สู อนและผ้เู รียนนาเทคนิคการสอนวธิ ีสอนแบบใช้โสตทัศนวสั ดุ (Audio-Visual Material of
Instruction Method)เป็นวิธีสอนที่นาอุปกรณ์โสตทศั นว์ สั ดุมาช่วยพฒั นาคุณภาพการเรียนการสอน โสตทศั น์
วสั ดุดงั กล่าว ไดแ้ ก่ สไลด์ และ Power Point เพ่อื สรุปวงจรบญั ชีของกิจการอุตสาหกรรม
- ผ้สู อนใช้เทคนคิ การจดั การเรียนรู้แบบใช้คาถาม (Questioning Method) ซ่ึงเป็ นกระบวนการ
เรียนรู้ทม่ี ่งุ พฒั นากระบวนการทางความคดิ ของผ้เู รียน โดยผสู้ อนจะป้อนคาถามในลกั ษณะต่าง ๆ ท่ีเป็น
คาถามที่ดี สามารถพฒั นาความคิดผเู้ รียน ถามเพอื่ ใหผ้ เู้ รียนใชค้ วามคดิ เชิงเหตุผล วเิ คราะห์ วจิ ารณ์
สงั เคราะห์ หรือ การประเมินค่าเพ่ือจะตอบคาถามเหล่าน้นั โดยการจดั กิจกรรมการเรียนรู้แบบใชค้ าถาม
มขี ้นั ตอนสาคญั ดงั ต่อไปน้ี
- ผเู้ รียนฝึกทกั ษะโดยปฏบิ ตั กิ ิจกรรม ดงั ต่อไปน้ี
(1)รายการปรับปรุงบญั ชีในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป
(2)รายการปิ ดบญั ชีในสมดุ รายวนั ทว่ั ไปแบบ Periodic Inventory Method โดยผา่ นตน้ ทุนขาย
(3)ผา่ นรายการไปบญั ชีแยกประเภทตน้ ทนุ การผลิต และตน้ ทุนขาย
- ผ้สู อนเพม่ิ เตมิ ปรัชญาของเศรษฐกจิ พอเพยี ง นอกเหนือจากคณุ ลกั ษณะด้านความพอประมาณ
ยงั มคี ณุ ลกั ษณะด้านความมเี หตผุ ลโดยพจิ ารณาจากเหตปุ ัจจยั ทีเ่ กยี่ วข้อง ตลอดจนคานงึ ถงึ ผลทีค่ าดว่าจะ
เกดิ ขึน้ จากการกระทาน้นั ๆ อย่างรอบคอบน้นั สามารถนามาประยกุ ต์ให้เข้ากบั การดาเนนิ ชีวติ ได้อย่างไร
5.3 การสรุป
- สรุปโดยยกตวั อยา่ งประกอบการเรียนการสอนเพือ่ ใหง้ ่ายต่อความเขา้ ใจ
-ผู้สอนแนะนาสั่งสอนให้ผ้เู รียนมคี วามเช่ือมนั่ ในเหตุผล ซึ่งเป็ นพืน้ ฐานในการอยู่ร่วมกนั
และให้ผู้เรียนประพฤตปิ ฏบิ ตั ใิ ห้อย่ใู นวยั อนั ควรไม่ควร ไม่ทาให้พ่อแม่หรือผ้ปู กครองผดิ หวงั เสียใจ ไม่
ประพฤตติ นมวั เมา หมกมุ่นในทางเพศ และประพฤตดิ ี มวี นิ ัยต้งั อย่ใู นศีล 5 ทพี่ ลเมืองดีควรประพฤตปิ ฏิบตั ิ
-ผ้สู อนแนะนาให้ผ้เู รียนนาเง่ือนไขความรู้ไปใช้ให้เกดิ ประโยชน์ ประกอบด้วยความรอบรู้
เกย่ี วกบั วชิ าการต่างๆ ที่เกยี่ วข้องรอบด้าน ความรอบคอบทจี่ ะนาความรู้เหล่าน้ันมาพจิ ารณาให้เชื่อมโยงกัน
เพ่ือประกอบการวางแผนและความระมัดระวังในการปฏิบัติ และเงื่อนไขคุณธรรมท่ีจะต้องเสริมสร้าง
ประกอบด้วยมีความตระหนักใน คุณธรรม มีความซ่ือสัตย์สุจริตและมีความอดทน มีความเพียร ใช้
สตปิ ัญญาในการดาเนนิ ชีวติ
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ใหผ้ เู้ รียนทาแบบฝึกหดั เป็นรายบคุ คล เรื่องการบนั ทกึ รายการปิ ดบญั ชี วิธีแบบต่อเน่ือง
สัปดาห์ที่ 17 เร่ือง การจดั ทางบกาไรขาดทุน
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเริ่มทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นั่งบนเก้าอ้ีดว้ ยถา้ นงั่ ที่ผ่อนคลาย นามือขวาทบั มือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นบั ลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไม่ใหเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดสิ้น ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมือ่ ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนงั่ สมาธิ
- ผสู้ อนกล่าวถงึ การจดั ทากระดาษทาการ 10 ช่อง เพ่ือทบทวนความรู้เดิมในสปั ดาหท์ ่ีผา่ นมา
และใหผ้ เู้ รียนใส่ตวั เลขลงในช่องวา่ งใหถ้ ูกตอ้ ง
- ผสู้ อนนาแบบฟอร์มกระดาษทาการ 10 ช่อง มาใหผ้ เู้ รียน แสดงวธิ ีทา เพอ่ื ทบทวนเน้ือหา
เดิมโดยครูใชว้ ธิ ีกระตนุ้ ดว้ ยคาถามใหผ้ เู้ รียนช่วยกนั ตอบ
- ผสู้ อนกล่าวถงึ ตามมาตรฐานการบญั ชี ฉบบั ท่ี 1 เร่ือง การนาเสนองบการเงิน ไดใ้ ห้
ความหมายของงบการเงินว่า หมายถงึ งบที่จดั ทาข้ึนเพอื่ สนองความตอ้ งการของผใู้ ชง้ บการเงินซ่ึงไมอ่ ยใู่ น
ฐานะท่ีจะเรียกร้องใหก้ ิจการจดั ทารายงานท่ีมกี ารดดั แปลงตามความตอ้ งการขอ้ มูลที่เฉพาะเจาะจงได้ ซ่ึง
มาตรฐานการบญั ชีไทยท่ีใชอ้ ยปู่ ัจจุบนั เป็นมาตรฐานท่ีถอื ปฏิบตั ิตามหลกั การบญั ชโี ดยทวั่ ไป
5.2 การเรียนรู้
- ผสู้ อนและผเู้ รียนอภิปราย และใชค้ าถามเร่ืองงบการเงินของกิจการอตุ สาหกรรมโดยใช้
ส่ือ Power Point ประกอบ โดยผสู้ อนเป็นท่ีปรึกษา คอยช่วยเหลือและแนะนา
- ผสู้ อนอธิบายถึงจุดมงุ่ หมายของการจดั ทางบการเงิน โดยงบการเงินเป็นการนาเสนอ
ฐานะการเงินและผลการดาเนินงานทางการเงินของกิจการอยา่ งมีแบบแผน โดยมีวตั ถปุ ระสงคเ์ พอ่ื ใหข้ อ้ มูล
เกี่ยวกบั ฐานะการเงิน ผลการดาเนินงาน และกระแสเงินสดของกิจการ ซ่ึงเป็นประโยชนต์ ่อการตดั สินใจเชิง
เศรษฐกิจของผใู้ ชง้ บการเงินกลุม่ ต่างๆ นอกจากน้ี งบการเงินยงั แสดงถึงผลการบริหารงานของฝ่ ายบริหารซ่ึง
ไดร้ ับมอบหมายใหด้ ูแลทรัพยากรของกิจการเพื่อที่จะบรรลุวตั ถปุ ระสงคด์ งั กลา่ ว
งบการเงนิ ฉบบั สมบูรณ์ประกอบด้วย
1) งบแสดงฐานะการเงิน ณ วนั สิ้นงวด
2) งบกาไรขาดทุนเบ็ดเสร็จสาหรับงวด
3) งบแสดงการเปล่ยี นแปลงส่วนของเจา้ ของสาหรับงวด
4) งบกระแสเงินสดสาหรับงวด
5) หมายเหตุประกอบงบการเงิน ซ่ึงประกอบดว้ ยสรุปนโยบายการบญั ชีท่ีสาคญั ขอ้ มูลที่
ใหค้ าอธิบายอ่นื
6) งบแสดงฐานะการเงิน ณ วนั ตน้ งวดของงวดที่นามาเปรียบเทียบงวดแรกสุด
- ผ้สู อนและผ้เู รียนใช้เทคนคิ การสอนแบบใช้คาถาม และสาธติ การจดั ทางบกาไรขาดทุน
ซ่ึงตามมาตรฐานการบญั ชี ฉบบั ที่ 1 เรื่อง การนาเสนองบการเงิน กล่าวถึงงบกาไรขาดทุน (Income
Statement) ว่าหมายถึงรายงานที่ทาข้ึนเพ่ือแสดงผลการดาเนินงานของกิจการในระหวา่ งงวดบญั ชีหรือสิ้นงวด
บญั ชีใดบญั ชีหน่ึงของกิจการ ประกอบดว้ ยรายไดแ้ ละค่าใชจ้ ่าย รวมถงึ ผลกาไรและขาดทุน
งบกาไรขาดทุนถือเป็ นส่วนหน่ึงของงบการเงินฉบับสมบูรณ์ มีจุดมุ่งหมายเพื่อนาเสนอผล
การดาเนินงานทางการเงินของกิจการอยา่ งมีแบบแผน เพื่อใหข้ อ้ มูลเกี่ยวกบั ผลการดาเนินงานของกิจการซ่ึงเป็ น
ประโยชน์ ต่ อการตัดสิ น ใจเชิ งเศรษ ฐกิ จของผู้ใช้กลุ่มต่ างๆ ตามมาตรฐาน การบัญ ชี เรี ยกว่า
“งบกำไรขำดทุนเบด็ เสร็จ” ซ่ึงตอ้ งแสดงรายการรายไดแ้ ละค่าใชจ้ ่ายท้งั หมดท่ีรับรู้ในงวด การจดั ทางบกาไร
ขาดทุนมีวิธีการจดั ทา 2 วิธี คือ
1 วธิ จี าแนกค่าใช้จ่ายตามลกั ษณะของค่าใช้จ่าย วธิ ีน้ีกิจการจะตอ้ งรวมค่าใชจ้ ่ายตามลกั ษณะของ
ค่าใชจ้ ่ายในงบกาไรขาดทุน เช่น ค่าเส่ือมราคา ค่าขนส่ง เป็นตน้
2 วธิ ีจาแนกค่าใช้จ่ายตามหน้าที่หรือวธิ ีต้นทุนขาย วธิ ีน้ีตอ้ งจดั ประเภทค่าใชจ้ ่ายตามหนา้ ที่ของ
ค่าใชจ้ ่ายท่ีเป็นส่วนหน่ึงของตน้ ทุนขายและตอ้ งเปิ ดเผยตน้ ทุนขายแยกออกจากค่าใชจ้ ่ายอื่น วิธีน้ีจะใหข้ อ้ มูล
ต่อการตดั สินใจของผใู้ ชง้ บการเงินมากกวา่ วิธีแรกมี 2 แบบ คือ
2.1 จาแนกค่าใช้จ่ายตามหน้าทแ่ี บบข้ันเดยี ว (Single Step)
2.2 จาแนกค่าใช้จ่ายตามหน้าท่ีแบบหลายข้ัน (Multiple Step)
หมายเหตุประกอบงบการเงินตอ้ งจดั ทาใหส้ อดคลอ้ งกบั มาตรฐานการรายงานทางการเงินสาหรับ
กิจการท่ีไม่มสี ่วนไดเ้ สียสาธารณะ (NPAE) โดยมี 2 ส่วน คือ
1. สรุปนโยบายการบญั ชีที่สาคญั 2. ขอ้ มลู เพิ่มเติมอ่ืน
5.3 การสรุป
- สรุปการจดั ทางบกาไรขาดทนุ โดยผสู้ อนจะเฉลยในโปรแกรม Microsoft Excel
5.4 การวดั และประเมนิ ผล
- ใหผ้ เู้ รียนฝึกปฏบิ ตั ิทาในใบงานและใหผ้ เู้ รียนตอบคาถามเป็นกลมุ่ หรือรายบุคคล และ
ทาใบงาน ทาแบบประเมินผลการเรียนรูโ้ ดยผสู้ อนจะเฉลยใส่ Microsoft Excelใหผ้ เู้ รียนสลบั กนั ตรวจเอง
สัปดาห์ท่ี 18 เรื่อง การจดั ทางบแสดงฐานะการเงนิ
5.1 การนาเข้าสู่บทเรียน
- ผู้สอนและผู้เรียนร่วมกนั เจริญสมาธิ เป็ นเวลา 2 นาที ก่อนเร่ิมทาการเรียนการสอน
เพ่ือเตรียมความพร้อมในการศึกษาหาความรู้ โดยให้นั่งบนเก้าอ้ีดว้ ยถา้ น่งั ท่ีผ่อนคลาย นามือขวาทับมือซ้าย
กาหนดรู้ลมหายใจ นับลมหายใจเขา้ -ออก ควบคุมความคิดไม่ใหเ้ ขา้ มารบกวน กาจดั อารมณ์ใหห้ มดส้ิน ความ
เงียบบ่อเกิดแห่งความสงบ เมอื่ ทาไดจ้ ะใหร้ ู้สึกมีความสุขกบั การนง่ั สมาธิ
- ผสู้ อนและผเู้ รียนร่วมกนั ทบทวนการจดั ทางบกาไรขาดทุนของกจิ การอุตสาหกรรม
- ผสู้ อนสุ่มถามผเู้ รียนใหต้ อบคาถามเกี่ยวกบั การจดั ทางบแสดงฐานะการเงินของกิจการ
เจา้ ของคนเดียว กจิ การหา้ งหุน้ ส่วน เพอ่ื โยงเขา้ สู่การจดั ทางบแสดงฐานะการเงินของกิจการอุตสาหกรรม
5.2 การเรียนรู้
- ผ้สู อนและผ้เู รียนใช้เทคนิคการสอนแบบอธบิ าย โดยการใช้คาถาม และแบบสาธิต
เร่ืองงบแสดงฐานะการเงิน โดยงบแสดงฐานะการเงนิ (Statements of Financial Position) หมายถงึ งบ
การเงินท่ีแสดงถงึ ฐานะทางการเงินของกิจการ ณ วนั ใดวนั หน่ึง ว่ามีสินทรัพย์ หน้ีสิน และส่วนของเจา้ ของ
อยจู่ านวนเท่าใด ดงั น้นั บญั ชีที่แสดงจึงไดแ้ ก่ บญั ชีสินทรัพย์ หน้ีสินและทุนหรือส่วนของเจา้ ของ (ทุน)
- ใหผ้ เู้ รียนฝึกทกั ษะโดยจดั ทากิจกรรมดงั ต่อไปน้ี
(1)รายการปรับปรุงในสมดุ รายวนั ทวั่ ไป (2)กระดาษทาการ 10 ช่อง
(3)งบตน้ ทุนผลติ (4)งบกาไรขาดทุน สาหรับกิจการอตุ สาหกรรม
(5)งบแสดงฐานะการเงิน
- ผ้สู อนแนะนาผ้เู รียนยดึ หลกั ในการครองตนเป็ นพลเมืองดี เช่น ไม่เสียเวลาไปกบั การ
ถกเถยี งเร่ืองไร้สาระ ไม่ใจแคบ ไม่ประมาท กระตือรือร้นทุกเวลา ปฏบิ ตั ภิ ารกจิ หน้าท่ีสมา่ เสมอโดยสมบูรณ์
มคี วามสุภาพ อ่อนน้อมและยอมรับฟังความคดิ เหน็ ของคนอ่ืน