หนังสือครบรอบ 75 ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล
ครบรอบปีที่ ๗๕





พระบรมราโชวาท

พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยู่หวั ภูมพิ ลอดลุ ยเดช

ในพิธถี วายสัตย์ปฏญิ าณตน และสวนสนามของทหารรักษาพระองค์
วันอาทิตยท์ ี่ ๒ ธนั วาคม ๒๕๕๐

“...ไทยเรารักษาเอกราชและผืนแผ่นดินให้ม่ันคงเป็นปึกแผ่นมาได้ ก็เพราะเราทุกคนมีความส�ำนึก
ตระหนักในความเป็นไทย และหน้าท่ีท่ีจะธ�ำรงรักษาชาติประเทศไว้ให้เป็นอิสระม่ันคง ตามประวัติการณ์
ท่ีปรากฏมา คนไทยจึงมีจิตใจผูกพันปรองดองเป็นอันหน่ึงอันเดียวกัน ไม่แยกพวกแยกเหล่า มีปรกติสามัคคี
พร้อมเพรียงกันเสมอ แต่สถานการณ์บ้านเมืองเราในทุกวันน้ี เป็นท่ีทราบแก่ใจของเราทุกคนอยู่แล้วว่า
ไมน่ า่ ไวว้ างใจ พดู ไดว้ า่ หากคนไทยขาดความสำ� นกึ ในชาติ ขาดความสามคั คี กอ็ าจประสบเคราะหก์ รรมกนั ทง้ั ชาติ
จึงขอให้ทหารทุกคน และชาวไทยทุกคน ทุกหมู่ทุกเหล่า ได้พิจารณาตัดสินใจว่า ประเทศชาติของเราน้ัน
สำ� คญั ควรทเี่ ราจะรกั ษาไว้ ใหย้ ง่ั ยนื ตอ่ ไปหรอื ไม่ ถา้ เหน็ ว่าส�ำคญั มนั่ ใจ กข็ อใหส้ งั วรระวงั กายใจใหต้ ง้ั มน่ั อยใู่ น
ความสัตย์สุจริต พยายามลดอคติ และเสริมสร้างความเมตตาสามัคคีในกันและกัน ไม่ว่าจะท�ำการสิ่งใด
ใหย้ ดึ เอาความมัน่ คงปลอดภยั ของชาติเปน็ ทหี่ มายสงู สดุ ...”

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

พระพทุ ธเมตตาเสนานาถ

พระพทุ ธเมตตาเสนานาถ เปน็ พระพุทธรูปบูชาและพระเครือ่ งทก่ี องทพั บกจัดสรา้ ง
โดยมีวตั ถุประสงค์ ดงั นี้

๑. เพื่อน�ำรายได้สมทบทุนจัดซื้ออุปกรณ์การแพทย์ให้แก่โรงพยาบาลในสังกัดกองทัพบก ๓๗ แห่ง
ทั่วประเทศ ถวายเป็นพระราชกุศลพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสทรงเจริญพระชนมพรรษา
๘๔ พรรษา ๕ ธนั วาคม ๒๕๕๔ และสมเดจ็ พระนางเจา้ ฯ พระบรมราชนิ นี าถ ในโอกาสทรงเจรญิ พระชนมพรรษา
๘๐ พรรษา ๑๒ สิงหาคม ๒๕๕๕
๒. เพอ่ื จดั สรา้ งพระพทุ ธเมตตาเสนานาถองคใ์ หญ่ ขนาดหนา้ ตกั ๙๐ นวิ้ สงู ๒๘๐ นวิ้ อญั เชญิ ประดษิ ฐาน
ณ วิหารวดั วชริ ธรรมาราม อ.มหาราช จว.พระนครศรีอยธุ ยา เพ่อื ใหพ้ ทุ ธศาสนกิ ชนท่วั ไปได้สกั การบชู า
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานชื่อพระพุทธรูปว่า
“พระพุทธเมตตาเสนานาถ” และมีพระบรมราชานุญาตให้น�ำตราสัญลักษณ์การจัดงานเฉลิมพระเกียรติ
พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยหู่ ัว เน่อื งในโอกาสพระราชพธิ ีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ๗ รอบ ๕ ธนั วาคม
๒๕๕๔ มาประดษิ ฐานทผี่ า้ ทพิ ย์ บรเิ วณฐานพระพทุ ธรปู ดา้ นหลงั เหรยี ญ และดา้ นหลงั พระสมเดจ็ ผงพระพทุ ธคณุ
ท้ังนี้กองทัพบกได้รับพระบรมราชานุญาตให้ใช้พระอุโบสถวัดพระศรีรัตนศาสดารามเป็นสถานท่ี
ประกอบพธิ ีเททองหล่อพระพทุ ธเมตตาเสนานาถ

พุทธลักษณะองค์พระพทุ ธเมตตาเสนานาถ

พระพุทธรูปออกแบบโดย อาจารย์สาคร โสภา ผู้ทรงคุณวุฒิด้านศิลปกรรมไทย รองผู้อ�ำนวยการ
ฝ่ายบริหารวิทยาลัยช่างศิลป์ สถาบันพัฒนศิลป์ กระทรวงวัฒนธรรม โดยรวบรวมศิลปะและประติมากรรม
ดว้ ยพทุ ธศลิ ปท์ ่โี ดดเด่นในยคุ เชียงแสน, สุโขทยั , อยุธยา, ธนบรุ ี และรัตนโกสินทร์ นำ� มาผสมผสานใหไ้ ด้พุทธรปู
ทรงเครอ่ื งปางมารวชิ ยั ทม่ี คี วามงดงามสมบรู ณ์ สถติ ไวใ้ นสมยั รชั กาลที่ ๙ สบื ไป ใหผ้ สู้ กั การบชู า ระลกึ ถงึ ความเจรญิ
รุ่งเรืองของประวตั ศิ าสตร์ชาตไิ ทยในอดตี ถงึ ปัจจบุ นั โดยใชพ้ ุทธศิลป์เปน็ ส่อื ประกอบด้วย
 พุทธลักษณะขององคพ์ ระและพระพกั ตร์เป็นศลิ ปะในยุคสมยั สโุ ขทยั
 พระมหามงกฎุ เปน็ ศลิ ปะในยุคสมัยอยุธยา
 ฐานชั้นบนขององค์พระแบบบวั คว่�ำบัวหงายเป็นศลิ ปะในยุคสมยั เชยี งแสน
 ฐานชนั้ ลา่ งขององคพ์ ระประดบั ลายจนี เปน็ ศลิ ปะในยคุ สมยั ธนบรุ ี พระพทุ ธรปู ทรงเครอื่ งเปน็ ศลิ ปะ
ในยุคสมยั รัตนโกสินทร์

พระพทุ ธเมตตาเสนานาถ

พระพทุ ธเจา้ มีพระเมตตา ทรงเป็นทีพ่ ่ึงของหมู่ทหาร

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

บทอาเศียรวาท

พระเสดจ็ สู่สรวง ห้วงสวรรค์
ใจราษฎรพ์ ลัน ขาดลอย ละหอ้ ยหา

มวลพสก ตระหนกสนิ้ รินนำ�้ ตา
ทรงจากลา ผองเรา เหลา่ ชาวไทย
นำ�้ พระทัย พระองค์ สงู สง่ นัก
พระคอื หลกั ยึดม่ัน อันยิง่ ใหญ่
ประดุจดวง ประทีปทอง ผอ่ งอำ� ไพ
สอ่ งหัวใจ สยามประเทศ เขตปฐพี
โอ้ใจเอย๋ ใจหาย วายวาบวับ
มาเคลื่อนคล้อย ลอยลบั แล้วหรือน่ี

๙ มถิ นุ าฯ วสันตร์ ิน มสิ ้ินดี
องค์ภูมี อานันท์ พลนั ส้ินชนม์
สองพระหัตถ์ โอบดวงใจ ไทยท้งั ชาติ
สองพระบาท ดำ� เนนิ ไกล ไปทกุ หน
ครบ ๗๕ ปี ที่ทรงเปดิ รพ.อานันทมหดิ ล
พระเมตตา เหลอื ล้น แด่คนไทย
กราบถวาย บังคม บรมบาท
พระจอมนาถ ผู้ชีท้ าง สวา่ งไสว
ทรงปกปกั ษ์ ชาวประชา ปลอดโรคภัย
รวมดวงใจ ทวยราษฎร์ นริ นั ดร์เอย

ดว้ ยเกลา้ ดว้ ยกระหม่อมขอเดชะ
ขา้ พระพทุ ธเจ้าคณะขา้ ราชการ โรงพยาบาลอานันทมหิดล

พ.ต.หญิง สนิ ีนาฎ อาจสามารถสิริ ประพันธ์บทร้อยกรอง พ.ท.หญงิ ฐิติรัตน ์ คชสวสั ดิ์ อา่ นถวาย
ณ ลานพธิ ีบรเิ วณพระบรมราชานสุ าวรยี ์ รชั กาลท่ี ๘ โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล เมอ่ื วนั ท่ี ๙ มิ.ย. ๒๕๕๖

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล



สาร
พลเอก ประยุทธ์ จนั ทร์โอชา

ผบู้ ัญชาการทหารบก

ในโอกาสทโ่ี รงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล จะดำ� เนนิ งานมาครบ ๗๕ ปี นบั ตง้ั แตพ่ ระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหดิ ล เสดจ็ พระราชดำ� เนนิ
มาทรงเปดิ โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลอนั เปน็ พระมหากรณุ าธคิ ณุ แกป่ วงชนชาวไทยและกองทพั บกอยา่ งหาทสี่ ดุ มไิ ดน้ น้ั ขอสง่ ความยนิ ดแี ละความปรารถนาดี
มายังผู้บังคับบัญชาและก�ำลังพลโรงพยาบาลอานันทมหิดลทุกท่าน ท่ีได้เสียสละมุ่งม่ันในการปฏิบัติหน้าที่ช่วยเหลือ และบ�ำบัดรักษาผู้ป่วยเจ็บ
อย่างเตม็ กำ� ลังความสามารถ อนั เป็นการสรา้ งสรรคป์ ระโยชน์ใหก้ ับสงั คมอยา่ งแทจ้ ริง
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล ปฏบิ ตั ภิ ารกจิ ในดา้ นการอนรุ กั ษก์ ำ� ลงั รบ รวมทงั้ ใหบ้ รกิ ารทางการแพทยแ์ กก่ ำ� ลงั พลและครอบครวั ตลอดจนประชาชน
ในพื้นที่จังหวดั ลพบุรแี ละจังหวดั ใกลเ้ คยี งให้มสี ุขภาพพลานามัยแข็งแรง มีคุณภาพชีวิตท่ดี ีขึน้ โดยได้มีการพัฒนาประสิทธิภาพในการรกั ษาพยาบาล
มาอย่างต่อเนื่อง จนปรากฏผลงานเป็นที่ยกย่อง เชื่อถือยอมรับโดยท่ัวไป ซ่ึงนับได้ว่าโรงพยาบาลอานันทมหิดลได้ช่วยเสริมสร้างภาพลักษณ์
ที่ดีให้กับกองทัพบก สมกับการเป็นกองทัพที่สามารถเป็นที่พึ่งให้กับประชาชนได้ในทุกโอกาส จึงขอให้รักษามาตรฐานการด�ำเนินงาน พร้อมท้ัง
ตระหนักอยู่เสมอว่าการดูแลด้านการแพทย์และงานด้านสาธารณสุขมีความส�ำคัญต่อคุณภาพชีวิตของก�ำลังพลและประชาชน ซ่ึงจ�ำเป็นต้องพัฒนา
ให้ทันต่อโรคภัยและความก้าวหน้าของเทคโนโลยีทางการแพทย์ และการสาธารณสุข เพ่ือให้เกิดศักยภาพสูงสุดในการรักษาพยาบาล มุ่งมั่นปฏิบัติ
หน้าที่โดยยึดมั่นในอุดมการณท์ พี่ รอ้ มอทุ ศิ เสียสละตน เพื่อสร้างสรรคค์ ุณประโยชน์ให้กบั สังคมสว่ นรวม กองทพั และประเทศชาตสิ ืบไป
ขออาราธนาคุณพระศรรี ัตนตรัยและส่ิงศกั ดิ์สิทธิท์ ัง้ หลาย ตลอดจนเดชะพระบารมีอนั แผ่ไพศาลแห่งองค์พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยูห่ วั และ
สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถได้โปรดดลบันดาลพระราชทานพรให้ข้าราชการของโรงพยาบาลอานันทมหิดลทุกท่านพร้อมทั้งครอบครัว
มีความสุขสวัสดิ์พิพัฒนมงคล สมบูรณ์ด้วยสุขภาพพลานามัย สามารถเป็นก�ำลังส�ำคัญของกองทัพในการสร้างสรรค์สังคม ให้มีความเข้มแข็งมั่นคง
ต่อไป

พลเอก
(ประยทุ ธ ์ จันทร์โอชา)
ผู้บญั ชาการทหารบก



สาร
พลโท ภานวุ ชิ ญ์ พมุ่ หริ ัญ

เจ้ากรมแพทยท์ หารบก

พระบาทสมเด็จพระเจา้ อยหู่ ัวอานันทมหดิ ล ทรงมีพระมหากรณุ าธิคณุ เสด็จพระราชด�ำเนินไปทรงกระท�ำพธิ ีเปิดโรงพยาบาลอานันทมหิดล
เปน็ ปฐมฤกษ ์ เมอื่ วนั ท ี่ ๖ มกราคม พทุ ธศกั ราช ๒๔๘๑ นบั เปน็ พระมหากรณุ าธคิ ณุ เปน็ ลน้ พน้ อนั หาทส่ี ดุ มไิ ด ้ จงึ กำ� หนดใหโ้ อกาสสำ� คญั นเ้ี ปน็ วนั คลา้ ย
วันสถาปนาโรงพยาบาล นับเปน็ ปที ี่ ๗๕ โรงพยาบาลอานันทมหดิ ลเปน็ หนว่ ยข้นึ ตรงกรมแพทยท์ หารบก ได้รับมอบภารกิจสายแพทย์ สนองตอบ
ภารกิจและนโยบายกองทัพบก มผี ลงานและเกียรตปิ ระวัติเด่น ได้รับการยอมรับโดยท่ัวไปจวบจนปัจจุบนั
ขอชนื่ ชมผบู้ รหิ าร ขา้ ราชการ พนกั งาน และลกู จ้าง โรงพยาบาลอานันทมหิดล ท่ไี ด้เสียสละ ทมุ่ เทแรงกายใจ ปฏบิ ตั ภิ ารกจิ ท่ไี ด้รับมอบตลอด
จนพฒั นากิจการสายแพทย์ ส่งผลให้โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล เปน็ องคก์ รทมี่ ีคณุ ภาพและไดม้ าตรฐาน สร้างช่ือเสยี งไดร้ ับการยอมรับจากก�ำลงั พล
ครอบครวั และประชาชนทวั่ ไป ตามเปา้ หมายและเจตนารมณ์ เหลา่ ทหารแพทย์ “อนรุ กั ษก์ ำ� ลงั รบและครอบครวั ” ขอใหร้ กั ษาคณุ งามความดนี ไ้ี วส้ บื ไป
ขออาราธนาคณุ พระศรรี ตั นตรยั และสงิ่ ศกั ดสิ์ ทิ ธท์ิ งั้ หลาย เดชะพระบารมอี นั แผไ่ พศาลแหง่ องคพ์ ระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั สมเดจ็ พระนางเจา้ ฯ
พระบรมราชินีนาถ โปรดดลบันดาลพระราชทานพร ให้ผู้บริหาร ข้าราชการ พนักงาน และลูกจ้าง ตลอดจนครอบครัวโรงพยาบาลอานันทมหิดล
ประสบแตค่ วามสุข ความเจริญ ด้วยจตุรพิธพรชยั ศุภสวสั ดิพ์ ิพฒั นมงคล ไพบลู ยพ์ ูนผลในส่งิ อนั พงึ ปรารถนาตลอดไป

พลโท
(ภานุวิชญ ์ พุม่ หิรัญ)
เจา้ กรมแพทย์ทหารบก



สาร
พลตรีไตรโรจน์ ครธุ เวโช

ผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาลอานันทมหิดล

ในฐานะผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาลอานันทมหิดลล�ำดับท่ี ๓๓ ผมมีความภูมิใจในองค์กรที่มีเกียรติย่ิงในฐานะโรงพยาบาลแห่งแรกและแห่งเดียว
ทไ่ี ดร้ บั พระราชทานพระบรมราชานญุ าตนำ� พระนาม “พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหดิ ล” เปน็ ชอ่ื ของโรงพยาบาลและเปน็ โรงพยาบาลของกองทพั บก
อกี ดว้ ย
ตลอดเวลาของความรับผิดชอบอันส�ำคัญยิ่งทั้งในยามปกติและสถานการณ์วิกฤตในภารกิจดูแลก�ำลังพลทหารและครอบครัวในจังหวัดลพบุรี
ซง่ึ มหี นว่ ยทหารมากทส่ี ดุ ในภมู ภิ าคของประเทศรวมถงึ ประชาชนในพน้ื ทแี่ ละจงั หวดั ใกลเ้ คยี งไดม้ บี ทบาทเปน็ โรงเรยี นแพทยใ์ นยามวกิ ฤตของประเทศตอ่ จากโรงพยาบาล
ศริ ริ าช และโรงพยาบาลจฬุ าลงกรณ์ ผลติ แพทยท์ หารใหก้ องทพั ในยามสงครามจำ� นวน ๔ รนุ่ รวม ๑๖๗ นาย เปน็ สถานทฝี่ กึ ปฏบิ ตั งิ านของนกั เรยี นนายสบิ เสนารกั ษ์
ซ่งึ มบี ทบาทยิง่ ในการสนับสนุนก�ำลังรบในทกุ ภารกิจทางทหาร
ณ ปที ี่๗๕โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลไดพ้ ฒั นาสคู่ วามเปน็ โรงพยาบาลเฉพาะทางใหก้ ารบรกิ ารทมี่ คี วามเชยี่ วชาญเฉพาะดว้ ยเทคโนโลยที นั สมยั ระดบั ประเทศ
และเปน็ สถาบนั รว่ มผลติ นกั เรยี นแพทยจ์ ากวทิ ยาลยั แพทยศาสตรพ์ ระมงกฎุ เกลา้ ฝกึ อบรมแพทยเ์ พม่ิ พนู ทกั ษะและพฒั นาแพทยป์ ระจำ� บา้ นรว่ มกบั โรงพยาบาล
พระมงกฎุ เกล้า ไดร้ ับการรับรองจากสถาบันรับรองคุณภาพการรักษาพยาบาลแหง่ ชาติ รวม ๒ ครง้ั ทั้งมีสถานทตี่ งั้ แวดล้อมดว้ ยธรรมชาติทส่ี วยงามมภี มู ทิ ัศน์
สวยทส่ี ดุ แหง่ หนึง่ ของประเทศอกี ด้วย
ความเจริญเติบโตของโรงพยาบาลอานันทมหิดลเกิดข้ึนจาก ความฝัน ความทุ่มเทเสียสละ ของเจ้าหน้าที่ทุกคน ตลอดจนวิสัยทัศน์ของผู้บริหาร
ตงั้ แตอ่ ดตี จนถงึ ปจั จบุ นั การไดร้ บั การใหค้ วามสำ� คญั และการสนบั สนนุ ของผบู้ งั คบั บญั ชาในกรมแพทยท์ หารบกและกองทพั บก ผมมน่ั ใจวา่ บคุ ลากรและผบู้ รหิ าร
ในอนาคตจะรว่ มแรงรว่ มใจกนั ในการพฒั นาโรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลแหง่ นใ้ี หม้ คี วามเจรญิ กา้ วหนา้ ยงิ่ ขน้ึ ใหไ้ มเ่ พยี งแตเ่ ปน็ โรงพยาบาลแหง่ แรกของกองทพั บก
แตจ่ ะเป็นโรงพยาบาลที่ดีทส่ี ุด เพ่ือเป็นองคก์ รท่มี ีศกั ยภาพโดดเด่นยงั ประโยชน์ต่อกองทพั บกและประเทศชาติตราบนานเทา่ นาน
ขออาราธนาส่งิ ศกั ดสิ์ ิทธิ์ ดวงพระวญิ ญาณพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหดิ ลพระอัฐมรามาธิบดนิ ทร พระบารมแี ห่งองคพ์ ระบาทสมเด็จ
พระเจา้ อย่หู วั และสมเด็จพระนางเจ้าฯพระบรมราชนิ นี าถ จงดลบันดาลพระราชทานพรใหบ้ คุ ลากรของโรงพยาบาลอานันทมหิดลมีสขุ ภาพแขง็ แรง มีความสขุ
ในการทำ� งานตลอดไป

พลตรี
(ไตรโรจน์ ครธุ เวโช)

ผอู้ ำ� นวยการโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

สารบญั

พระบรมราโชวาท หน้า
พระพทุ ธเมตตาเสนานาถ
บทอาเศยี รวาท ๒
สารของผูบ้ ญั ชาการทหารบก ๔
สารเจ้ากรมแพทยท์ หารบก ๗
สารผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล ๙
ประวัติโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล ๑๑
จากอดีตส่ปู ัจจุบัน โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล ๑๕ - ๒๐
ปาฐกถาเทิดพระเกียรติ ๗๕ ปี โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล บทบาทแพทย์ทหารกับภารกจิ ของประเทศ ๒๑ - ๓๒
โดย ฯพณฯ พลเอก สุรยทุ ธ์ จุลานนท์ องคมนตร ี ๓๓ - ๓๕
ระลึกอดีต ๗๕ ปี โรงพยาบาลอานันทมหิดล กบั อาจารย์สนั ต์ หาอุปละ ๓๖ - ๓๘
ชีวิตและผลงานผ้อู ำ� นวยการโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล (พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๒๔) โดย พลเอก สิงหา เสาวภาพ ๓๙ - ๔๐
คดิ ถึงการเปลีย่ นแปลงของโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล โดย พลเอก ชัยโรจน์ ธรรมศารทลู ๔๑ - ๔๒
รพ.อ.ป.ร. กับการจัดโครงสรา้ งแบบบูรณาการ โดย พลเอก ชายชาญ ตาตะนนั ทน ์ ๔๓ - ๔๔
๒๒ ปี ในโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล กับ ๘ ปที ี่ใกล้ชิด โดย พลเอก รณวทิ ย์ อปุ ถมั ภ์นรากร ๔๕ - ๔๙
ประวตั ิความเปน็ มาของพระบรมรปู รัชกาลท่ี ๘ ที่ประดิษฐาน ณ ภายในตึก ๖ ชนั้ รพ.อ.ป.ร. โดย พลโท ดติ ถ์ สิงหเสน ี ๕๐
เรอื่ งเล่าจากกองกุมารเวชกรรม โดย พลตรหี ญิง วราภรณ์ ทววี ุฒทิ รพั ย์ ๕๑ - ๕๒
ผบู้ งั คบั บญั ชา ๕๓
หัวหน้าหนว่ ยขนึ้ ตรง ๕๔ - ๕๗
แผนผงั อฉก. ตามค�ำสั่งกองทัพบก (เฉพาะ) ที่ ๔๒/๓๖ ลงวนั ที่ ๒๒ มีนาคม ๒๕๓๖ ๕๘ - ๕๙
หน่วยทหารในพ้ืนทจี่ ังหวัดลพบุร ี ๖๐ - ๖๑
คณะกรรมการบริหาร ๖๒ - ๖๓
หนว่ ยงาน และบุคลากร
ก•••••••••••อ งแแแฝแแแแแฝแอผผผผผผผผผาา่่ ำ� ยยนนนนนนนนนนปพกกกกกกกกกวรรสเขธกยพสงยวะบะุรนางัวทุกลชชกธครสัปสาธารราเามดรรโง่ธงะรสรย ะสกิิกนิเมแมับธมงาา นลพาเรยีราคะญู ณนันกรธ แา ำ� ์และลลหะังะสพ์ สถล�ำติ น ิ ักงานผ้อู �ำนวยการ ๖๔ - ๖๕
กองตรวจโรคผปู้ ว่ ยนอก ๖๖ - ๖๗

๖๘
๖๙ - ๗๑
๗๒ - ๗๓
๗๔ - ๗๕
๗๖ - ๗๗
๗๘ - ๗๙

๘๐
๘๑
๘๒
กองอายุรกรรม ๘๓ - ๘๘
กองศลั ยกรรม ๘๙ - ๙๖
๙๗ - ๑๐๕

12

สารบัญ ๗๕ ปี

กองสตู นิ รเี วชกรรม โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล
กองกมุ ารเวชกรรม
กองออร์โธปดิ กิ ส์ หนา้
กองฟ้นื ฟสู มรรถภาพทหาร
กองรงั สกี รรม ๑๐๖ - ๑๐๙
กองพยาธวิ ิทยา ๑๑๐ - ๑๑๓
กองทันตกรรม ๑๑๔ - ๑๑๖
กองการพยาบาล ๑๑๗ - ๑๑๙
กองเภสัชกรรม ๑๒๐ - ๑๒๑
กองเวชกรรมปอ้ งกัน ๑๒๒ - ๑๒๔
แผนกเวชบรภิ ัณฑก์ ลาง ๑๒๕ - ๑๒๗
กองร้อยพลเสนารักษ์ ๑๒๘ - ๑๓๘
ศนู ย์การสอื่ สาร ๑๓๙ - ๑๔๘
หนว่ ยงานอน่ื ๆ และบุคลากร ๑๔๙ - ๑๕๐
องคก์ รแพทย์ ๑๕๑ - ๑๕๒
สำ� นักงานผบู้ ังคบั บญั ชา ๑๕๓ - ๑๕๕
แผนกเทคโนโลยสี ารสนเทศ
สว่ นเกบ็ เงนิ รายได ้ ๑๕๖
ส�ำนกั งานวิชาการ
สำ� นักงานพฒั นาคุณภาพ
สำ� นักงานวิเคราะหต์ ้นทุนและกลุ่มวินจิ ฉัยโรคร่วม ๑๕๗ - ๑๖๗
หนว่ ยคู่สัญญาของการบริการปฐมภูมิ (Contracting Unit for Primary care “CUP”) ๑๖๘
ศนู ย์สุขภาพชมุ ชนทหาร รพ.อ.ป.ร. (PCU รพ.อ.ป.ร.)
สหกรณ์ออมทรัพย์เขาสามยอด จ�ำกัด ๑๖๙ - ๑๗๐
หน่วยฝากการบังคับบญั ชา ๑๗๑ - ๑๗๒
กองพันนกั เรยี นนายสิบ กรมนกั เรียน โรงเรยี นเสนารกั ษ์ กรมแพทย์ทหารบก
กองรอ้ ยรถยนตพ์ ยาบาล ๑๗๓
หน่วยในพนื้ ที ่ ๑๗๔ - ๑๗๕
กองพันเสนารักษ์ท่ี ๑ กองพลที่ ๑ รักษาพระองค์ ๑๗๖ - ๑๗๗
กจิ กรรมส�ำคญั ในรอบ ๑๕ ปี
เสน้ ทางคุณภาพของโรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล ๑๗๘
โครงการแพทย์เพิม่ พูนทักษะ โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล ๑๗๘ - ๑๗๙
ศูนยพ์ ัฒนาเดก็ กอ่ นวัยเรียน
งานความปลอดภยั จากอคั คีภัยในโรงพยาบาล ๑๘๐
กิจกรรมป้องกันยาเสพติด ๑๘๑
จัดชดุ แพทย์เคลื่อนท่ี ในภาวะมหาอุทกภัย พ.ศ. ๒๕๕๔ ๑๘๑ - ๑๘๓
๑๘๔ - ๑๘๖
13 ๑๘๗
๑๘๗ - ๑๘๙
๑๙๒
๑๙๓
๑๙๔ - ๑๙๕
๑๙๖
๑๙๗
๑๙๘

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

สารบัญ

กจิ กรรมในปที ่ี ๗๕ หนา้
วันสถาปนาโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล ปที ่ี ๗๕
วันคล้ายวันสวรรคต พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร ๑๙๙
งานบรู ณะพระบรมราชานุสาวรยี ์ พระบาทสมเดจ็ พระปรเมนทรมหาอานนั ทมหิดล พระอฐั มรามาธบิ ดนิ ทร ๒๐๐
ประชุมวชิ าการ รพ.อ.ป.ร. ครบรอบ ๗๕ ป ี ๒๐๑
โครงการครอบครวั ต้นไมน้ ้อมเกลา้ ฯ ๒๐๒
เจา้ กรมแพทยท์ หารบก ตรวจเยี่ยม ๒๐๓
นายกสมาคมแม่บา้ นทหารบกและคณะตรวจเยย่ี ม ๒๐๔
พธิ ีเชดิ ชเู กียรตศิ ิษย์เก่าดเี ดน่ และประดบั เครอ่ื งหมายยศ นนส.เหลา่ พ. ๒๐๕
ร่วมใจถวายพระพร ๒๐๖
วนั ปีใหม่ รพ.อ.ป.ร. ประจำ� ปี ๒๕๕๖ ฉลองครอบรอบ ๗๕ ป ี ๒๐๗
งานวนั เดก็ แหง่ ชาติ ๒๐๘
วนั สงกรานต์ รพ.อ.ป.ร. ประจำ� ปี ๒๕๕๖ ๒๐๙
เดินเทิดพระเกียรติ ๗๕ ปี รพ.อ.ป.ร. (๙ ม.ค. ๒๕๕๖) ๒๑๐
พิธีเปิดหอ้ งตรวจโรคกุมารเวชกรรม ๒๑๑
โครงการสายใยรกั แหง่ ครอบครวั ๒๑๒
ศนู ยป์ ฏิบตั ิการปอ้ งกันการเจบ็ ปว่ ยเน่ืองจากความรอ้ น ๒๑๓
หน่วยบริการแพทยฉ์ กุ เฉนิ (EMS : Emergency Medical Service) ๒๑๔
การพฒั นาศักยภาพและเพิม่ ขีดความสามารถเพอ่ื รองรับสาธารณภยั นานาชาติ ๒๑๕
การฝกึ ซ้อมแผนปฏบิ ัตกิ ารแพทย์ฉกุ เฉินร่วมทหารและพลเรอื นตอบโตภ้ ัยพิบตั ริ ะดบั ชาติ ๒๑๖
โครงการหว่ งใยบตุ รทมี่ ีความต้องการพเิ ศษของกำ� ลังพลในกองทพั บก ๒๑๗
พัฒนาหลักสตู รเพิม่ พูนทกั ษะนายสบิ พยาบาลในส่วนก�ำลังรบ ๒๑๘
การอบรมการดแู ลผ้บู าดเจบ็ ทางยุทธวธิ ี และการชว่ ยชวี ติ ขั้นพ้ืนฐาน ๒๑๘
การฝึกอบรมแพทย์ประจำ� บา้ นอายุรกรรม โรงพยาบาลอานันทมหิดล ๒๑๙
โครงการสัมมนาเพ่ิมศักยภาพ ๒๒๐
โครงการเสน้ ทางสเี ขียวอ�ำนวยความสะดวกเพื่อทหารของชาติ ๒๒๑
โครงการเสียงเพลงจากหน่วยทหารกองทพั บกเพ่ือทหารของชาติ ๒๒๒
งานอนรุ ักษ์พลงั งาน ๒๒๓
มลู นิธโิ รงพยาบาลอานันทมหดิ ล ในปีที่ ๗๕ ๒๒๓
โครงการ “๗๕ ปี โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล รกั ษ์สุขภาพประชาชน” ๒๒๔ - ๒๒๕
พร้อมใจแตง่ ไทยงานวนั แผ่นดินสมเดจ็ พระนารายณม์ หาราช ๒๒๖
การรว่ มทำ� บญุ และประกอบพิธที างศาสนา ๒๒๗
การแข่งขันกอล์ฟการกศุ ล ๒๒๘
กิจกรรมส่งเสรมิ สุขภาพและนันทนาการ ๒๒๙
กิจกรรมประกวดภาพถ่ายในหัวขอ้ “๗๕ ปี โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล” ๒๓๐
การปรบั เปลี่ยนชอ่ื หอผูป้ ่วยและชอ่ื ถนนภายในโรงพยาบาล ๒๓๑ - ๒๓๕
ของทรี่ ะลีก ๗๕ ปี โรงพยาบาลอานันทมหิดล ๒๓๖
หนงั สือสำ� นักราชเลขาธกิ าร เรอ่ื ง ชื่อภาษาองั กฤษโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล ๒๓๗
จากใจบรรณาธิการ ๒๓๘
กองบรรณาธกิ าร ๒๔๐

14

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ประวตั โิ รงพยาบาลอานนั ทมหิดล

โรงพยาบาลอานันทมหิดล ตั้งอยู่หมายเลขที่ ๓๕ (ชุมชนที่ ๓๓) ถนนพระยาพิชัยดาบหัก ต�ำบลเขาสามยอด อ�ำเภอเมืองลพบุรี
จังหวัดลพบุรี มีพื้นที่รวม ๑,๐๕๐ ไร่ เป็นหน่วยข้ึนตรงกรมแพทย์ทหารบก โดยมีวัตถุประสงค์เพ่ือด�ำเนินการเกี่ยวกับการรักษาพยาบาล
งานเวชกรรมปอ้ งกันและงานสง่ เสริมสขุ ภาพแกท่ หาร ครอบครวั ตลอดจนประชาชนทัว่ ไป

15

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

พ.ศ. ๒๔๘๐

พนั เอก หลวงพบิ ลู สงคราม (ยศในขณะนน้ั ) รฐั มนตรวี า่ การกระทรวงกลาโหม มดี ำ� รทิ จี่ ะยา้ ยหนว่ ยทหารบางสว่ นจากกรงุ เทพมหานคร
มาต้ังที่จังหวัดลพบุรี และได้คิดวางแนวทางท่ีจะสร้างโรงพยาบาลในจังหวัดลพบุรี จึงได้มีหนังสือกราบทูลไปยังคณะผู้ส�ำเร็จราชการ
แทนพระองค์ฯ เพื่อขอรับการสนับสนุน โรงพยาบาลอานันทมหิดลจึงได้เร่ิมก่อสร้างข้ึนในปี พ.ศ. ๒๔๘๐ และได้รับพระราชทานพระ
มหากรณุ าธคิ ณุ จากพระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหดิ ล เสดจ็ ฯ มากระทำ� พธิ เี ปดิ เปน็ ปฐมฤกษ์ เมอ่ื วนั ศกุ รท์ ี่ ๖ มกราคม พ.ศ. ๒๔๘๑

16

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

พ.ศ. ๒๔๘๑

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล ไดเ้ ปดิ ดำ� เนนิ การ โดยสามารถใหก้ ารพยาบาลแกผ่ ปู้ ว่ ยไมเ่ กนิ ๒๐๐ เตยี ง มอี าคาร ๓ หลงั คอื อาคารอายรุ กรรม
อาคารสูตนิ รเี วชกรรม และอาคารศลั ยกรรม

พ.ศ. ๒๔๘๒

พลตรี หลวงพิบูลสงคราม รัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงกลาโหมและผบู้ ญั ชาการทหารบก (ในขณะนน้ั )
ได้ให้กรมแพทย์ทหารบก จัดตั้งโรงเรียนเสนารักษ์เพื่อ
ผลิตนายแพทย์ทหาร ไว้ใช้ในการสงครามเป็นการ
เตรยี มพรอ้ มกำ� ลงั พลในดา้ นการแพทยแ์ ละการกระจาย
แพทยแ์ ผนปจั จบุ ันช้ันหนึ่งออกสู่ชนบททว่ั ประเทศ

โรงเรยี นเสนารกั ษเ์ พ่อื ผลิตนายแพทย์ทหาร

17

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

พ.ศ. ๒๔๘๖

ประเทศไทยเขา้ รว่ มเปน็ พนั ธมติ รกบั ประเทศองั กฤษในสงครามมหาเอเชยี บรู พา กรมเสนารกั ษ์ กรมแพทยท์ หารบก จงึ ไดด้ ำ� เนนิ การ
ปรบั ปรงุ โรงพยาบาลอานนั ทมหิดลเพื่อให้มขี ีดความสามารถเพ่ิมข้นึ และจดั ต้ังศูนย์พักฟื้นทหารป่วยเจ็บของกองทัพบก

18

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

พ.ศ. ๒๕๑๔

โรงพยาบาลได้รับมอบหมายด�ำเนินการผลิตนายสิบเสนารักษ์หลักสูตร ๑ ปี และได้ถูกก�ำหนดให้เป็นโรงพยาบาลเขตหลังในการ
รับผู้ป่วยที่ส่งกลับจากพ้ืนที่ส่วนหน้า รวมท้ังการดูแลทหาร ครอบครัวและพลเรือนท่ีเจ็บป่วยในพื้นท่ีจังหวัดลพบุรี พันเอก ยง วัชรคุปต์
ผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาล (ยศในขณะน้ัน) ได้เสนอแผนและขออนุมัติสร้างอาคารใหม่ ๖ ชั้น โดยใช้งบประมาณ ๕๐ กว่าล้านบาท
และใช้เวลากอ่ สรา้ ง ๕ ปเี ศษ

พ.ศ. ๒๕๒๔

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลไดข้ อพระราชทานพระบรมราชานญุ าต
จดั สรา้ งพระบรมราชานสุ าวรยี พ์ ระบาทสมเดจ็ พระปรเมนทรมหาอานนั ท
มหิดลและน�ำมาประดิษฐานไว้ด้านหน้าตึก ๖ ชั้น ซึ่งพระบาทสมเด็จ
พระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช โปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้สมเด็จ
พระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จพระราชด�ำเนินแทน
พระองค์มาทรงเปิดพระบรมราชานุสาวรีย์เม่ือวันที่ ๒๖ มีนาคม พ.ศ.
๒๕๒๗

19

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

พ.ศ. ๒๕๔๔

กองทัพบกได้อนุมัติให้ก่อสร้างตึกอุบัติเหตุและผู้ป่วยอาการหนักขนาด ๔ ช้ัน เพ่ือใช้เป็นสถานที่รักษาพยาบาลผู้ป่วยอาการหนัก
ผู้ป่วยผ่าตัด และผู้ป่วยนอกแบบครบวงจร ในด้านกุมารเวชกรรม ศัลยกรรมและออร์โธปิดิกส์ เม่ือแล้วเสร็จได้รับพระกรุณาจากสมเด็จ
พระเจ้าพ่นี างเธอ เจา้ ฟ้ากลั ยาณวิ ัฒนา ประทานนามวา่ “อาคารกัลยาณิวฒั นา” และเสดจ็ มาทรงเปิดเม่ือวันท่ี ๑๐ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๔๘
พรอ้ มกบั เปดิ หนว่ ยไตเทยี มลำ� ดบั ที่ ๕ มลู นธิ โิ รคไตแหง่ ประเทศไทย ณ ตกึ ศรสี งั วาลย์ โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลในวนั เดยี วกนั ซงึ่ มลู นธิ ฯิ น้ี
ใหก้ ารดแู ลผ้ปู ว่ ยยากไรท้ ว่ั ประเทศ

20

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

จากอดีตสปู่ จั จุบนั
โรงพยาบาลอานันทมหิดล

21

๗๕ ปี ๒๔๘๑ ๒๔๘๒ ๒๔๘๓ ๒๔๘๔ ๒๔๘๕ ๒๔๘๖ ๒๔๘๗

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล พล.ท.จอน โชตดิ ลิ ก
พ.ศ. ๒๔๘๖ - ๒๔๘๗
ปี พ.ศ.



เจา้ กรมแพทย์ทหารบก

นายพพล.ศต.ร๒ี พ๔ร๗ะศ๕ลั -ย๒เว๔ท๘ย๗วิศิษฏ์

ผู้อำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานันทมหิดล

พ.อ.พระพิทกั ษอ์ าพาธพล (๑) พ.อ.หลวงวินิจเวชการ (๒) พ.อ.ขุนจรสั โยธารกั ษ์ (๓)
พ.ศ. ๒๔๘๑ - ๒๔๘๒ พ.ศ. ๒๔๘๒ - ๒๔๘๗ พ.ศ. ๒๔๘๗ - ๒๔๘๘

• ๖ ม.ค. ๒๔๘๑ วันสถาปนาโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล • พ.ศ. ๒๔๘๓ - ๒๔๙๐ ต้ังโรงเรียนนายทหารเสนารักษ์ เพื่อผลิตแพทย์ไว้ใช้ในการสงครามและกระจายแพทย์แผนปัจจุบัน
ชน้ั หนึง่ ออกไปส่ชู นบทท่วั ประเทศ เปน็ โครงการ ๗ ปี กำ� หนดรับแพทย์ ๔ รุ่น รุน่ ละ ๑๒๐ คน เมอ่ื จบโครงการผลติ แพทยไ์ ด้
พระบาทสมเดจ็ พระเจา้ อยหู่ วั อานนั ทมหดิ ล เสดจ็ ฯ มากระทำ� จำ� นวน ๑๖๗ นาย
พิธีเปิด ประกอบด้วย ๓ อาคาร คือ อาคารอ�ำนวยการ
และอายรุ กรรม อาคารศัลยกรรม และอาคารสตู ินรีเวชกรรม
รับผู้ป่วยได้ไม่เกนิ ๒๐๐ เตียง

การพฒั นาและ อาคารอ�ำนวยการและอายรุ กรรม ตกึ ปฏบิ ตั กิ ารแพทย์ และตกึ ศรสี งั วาลย์ สรา้ งขนึ้ เพอื่ ใชใ้ นการเรยี นการสอนของโรงเรยี นนายทหารเสนารกั ษ์
ความเปลยี่ นแปลง
ของโรงพยาบาลอานันทมหิดล

อาคารศัลยกรรม

ตกึ ปฏบิ ัติการแพทย์ ตึกศรีสังวาลย์
อาคารสตู ินรเี วชกรรม • พ.ศ. ๒๔๘๖ เนื่องจากสงครามมหาเอเชียบูรพา
• พ.ศ. ๒๔๘๑ - ๒๔๘๘ เริ่มเป็นแหล่งผลิตนักเรียน ได้ถูกแต่งตั้งให้เป็นโรงพยาบาลสนาม และจัดตั้ง
นายสบิ เสนารักษ์ รุ่นท่ี ๓ ถึง รนุ่ ท่ี ๑๐ ศูนย์พักฟื้นทหาร ได้สร้างอาคารชั่วคราวข้ึน ๔ หลัง
แต่ละหลงั รบั ผู้ปว่ ยได้ ๒๐๐ เตยี ง รวมอาคารเดมิ แล้ว
22 สามารถรบั ผูป้ ว่ ยได้ ๑,๐๐๐ เตียง

๒๔๘๘ ๒๔๘๙ ๒๔๙๐ ๒๔๙๑ ๒๔๙๒ ๒๔๙๓ ๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

๒๔๙๔ ๒๔๙๕

พล.ต.สงวน โรจนวงศ์
พ.ศ. ๒๔๘๗ - ๒๔๙๓

พ.อ.ขนุ พิมลนพรตั น์ (๔) พ.อ.พนม บญุ นยิ ม (๕) พ.อ.อภยั รกั แผน (๖ ครง้ั ที่ ๑) พ.อ.พฒั น์ วงษ์สนทิ (๗ คร้ังท่ี ๑)
พ.ศ. ๒๔๘๘ - ๒๔๘๙ พ.ศ. ๒๔๘๙ - ๒๔๙๑ พ.ศ. ๒๔๙๑ - ๒๔๙๓ พ.ศ. ๒๔๙๓ - ๒๔๙๕

23

๗๕ ปี ๒๔๙๕ ๒๔๙๖ ๒๔๙๗ ๒๔๙๘ ๒๔๙๙ ๒๕๐๐ ๒๕๐๑

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

ปี พ.ศ.



เจา้ กรมแพทย์ทหารบก

พล.ต.ถนอม อปุ ถมั ภานนท์
พ.ศ. ๒๔๙๓ - ๒๕๐๓

ผูอ้ ำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

พ.อ.ประดิษฐ์ ตจู้ นิ ดา (พล.ต.)(๘) พ.อ.อภัย รักแผน (๖ คร้งั ท่ี ๒) พ.อ.พัฒน์ วงษส์ นทิ (๗ คร้ังท่ี ๒) พล.จ.สริ ิ สุวัณณะสังข์ (๙)
พ.ศ. ๒๔๙๖ - ๒๔๙๗ พ.ศ. ๒๔๙๗ - ๒๔๙๘ พ.ศ. ๒๔๙๘ - ๒๔๙๙ พ.ศ. ๒๔๙๙ - ๒๕๐๓

• พ.ศ. ๒๔๙๘ โรงเรียนพลเสนารักษ์ โรงพยาบาลอานันทมหิดล ผลิตนักเรียน
นายสิบหลกั สูตรเรง่ รดั ๑ ปี MDAP ๗ รุ่น จำ� นวน ๕๘๐ นาย

การพฒั นาและ
ความเปลีย่ นแปลง
ของโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

24

๒๕๐๒ ๒๕๐๓ ๒๕๐๔ ๒๕๐๕ ๒๕๐๖ ๒๕๐๗ ๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

๒๕๐๘ ๒๕๐๙

พล.ท.ประภาคาร กาญจนาคม
พ.ศ. ๒๕๐๓ - ๒๕๑๑

พ.อ.(พ) พัฒน์ วงษส์ นทิ (๗ ครงั้ ที่ ๓) พ.อ.(พ) บุญยัง เวชบุล (พล.ต.)(๑๐) พ.อ.(พ) ผิน ทรัพย์สาร (๑๑)
พ.ศ. ๒๕๐๓ - ๒๕๐๖ พ.ศ. ๒๕๐๖ - ๒๕๐๗ พ.ศ. ๒๕๐๗ - ๒๕๐๙

• ๘ ก.ย. พ.ศ. ๒๕๐๓ จัดต้ังกองพันเสนารักษ์ที่ ๑ กองพลที่ ๑ รักษาพระองค์
กองทัพบกได้ฝากการบังคับบัญชาไว้กับโรงพยาบาลอานันทมหิดล ตั้งแต่ ๒๒ มี.ค.
พ.ศ. ๒๕๐๔

25

๗๕ ปี ๒๕๐๙ ๒๕๑๐ ๒๕๑๑ ๒๕๑๒ ๒๕๑๓ ๒๕๑๔ ๒๕๑๕

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ปี พ.ศ.



เจา้ กรมแพทย์ทหารบก

พล.ท.ผ่อง มคี ุณเอย่ี ม พล.ท.สมุท ชาตนิ ันทน์ พล.ท.ชม ศรทตั ต์ พล.ท.ทพิ ย์ ผลโภค
พ.ศ. ๒๕๑๑ - ๒๕๑๒ พ.ศ. ๒๕๑๒ - ๒๕๑๔ พ.ศ. ๒๕๑๔ - ๒๕๑๕ พ.ศ. ๒๕๑๔ - ๒๕๑๕

ผู้อำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

พ.อ.(พ) แสวง ไพทกี ลุ (๑๒) พ.อ.(พ) ยง วชั รคุปต์ (พล.ท.) (๑๓)
พ.ศ. ๒๕๐๙ - ๒๕๑๐ พ.ศ. ๒๕๑๐ - ๒๕๑๕

• พ.ศ. ๒๕๑๑ และปี พ.ศ. ๒๕๑๒ โรงเรียนพลเสนารักษ์ • พ.ศ. ๒๕๑๔ - ๒๕๒๐ สร้างอาคารรักษา
โรงพยาบาลอานันทมหิดลผลิตนักเรียนหลักสูตร พวต. (เพื่อ พยาบาล ๖ ช้นั ใชง้ บประมาณ ๕๐ กวา่ ล้านบาท และ
เวียดนามใต้) ๒ รุ่น รุ่นแรก จ�ำนวน ๕๙๐ นาย รุ่นที่สอง ใชเ้ วลาก่อสร้าง ๕ ปีเศษ
จ�ำนวน ๑๐๐ นาย

การพัฒนาและ
ความเปลี่ยนแปลง
ของโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

26

๒๕๑๖ ๒๕๑๗ ๒๕๑๘ ๒๕๑๙ ๒๕๒๐ ๒๕๒๑ ๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

๒๕๒๒ ๒๕๒๓

พล.ท.ประเดิม พีชผล พล.ท.ประณต โพธิทัต พล.ท.ยง วัชระคปุ ต์
พ.ศ. ๒๕๑๕ - ๒๕๑๖ พ.ศ. ๒๕๑๖ - ๒๕๒๐ พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๒๕

พ.อ.สมาน หัชยกุล (พล.ต.)(๑๔) พล.ต.วราภรณ์ อิศรางกรู ณ อยุธยา (๑๕) พล.ต.สิงหา เสาวภาพ (พล.อ.) (๑๖)
พ.ศ. ๒๕๑๕ - ๒๕๑๖ พ.ศ. ๒๕๑๖ - ๒๕๒๐ พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๒๔

• ๑๘ ม.ค. พ.ศ. ๒๕๒๐ กองพลท่ี ๑ รักษาพระองค์ ขอรับการบังคับบัญชา
กองพันเสนารักษ์ที่ ๑ กองพลที่ ๑ รักษาพระองค์ กลับคืนจากโรงพยาบาล
อานนั ทมหดิ ล

• พ.ศ. ๒๕๒๑ จัดตง้ั ศนู ยฟ์ ้นื ฟูสมรรถภาพทหาร
• พ.ศ. ๒๕๒๓ ก่อต้ังกองพันนักเรียนนายสิบ
โรงเรียนเสนารักษ์ กรมแพทย์ทหารบก เป็นหน่วย
ฝากการบงั คับบัญชา โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

อาคารรกั ษาพยาบาล ๖ ช้นั

27

๗๕ ปี ๒๕๒๓ ๒๕๒๔ ๒๕๒๕ ๒๕๒๖ ๒๕๒๗ ๒๕๒๘ ๒๕๒๙

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล พล.ท.อศั วิน เทพาคำ�
พ.ศ. ๒๕๒๗ - ๒๕๓๐
ปี พ.ศ.



เจา้ กรมแพทย์ทหารบก

พล.ท.สอาด ประเสรฐิ สม
พ.ศ. ๒๕๒๕ - ๒๕๒๗

ผ้อู ำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

พล.ต.ชนะ แยม้ บุญเรือง (พล.ท.) (๑๗) พล.ต.อมฤต ณ สงขลา (พล.ท) (๑๘) พล.ต.ปัญญา อยูป่ ระเสรฐิ (พล.ท.) (๑๙)
พ.ศ. ๒๕๒๔ - ๒๕๒๖ พ.ศ. ๒๕๒๖ - ๒๕๒๗ พ.ศ. ๒๕๒๗ - ๒๕๓๑

• เม.ย. พ.ศ. ๒๕๒๓ อนุมัติให้กองโรงเรียน • ๕ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๒๕ พิธีอัญเชิญพระบรมรูป • ๒๖ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๒๗ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎ
นายสิบเสนารักษ์ ตั้งอยู่ในพ้ืนที่โรงพยาบาล รชั กาลท่ี ๘ มาประดษิ ฐาน ณ โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล ราชกุมาร เสด็จฯ มาทรงเปิดพระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จ
อานนั ทมหิดล • พัฒนาขีดความสามารถของกองเภสัชกรรม โดย พระปรเมนทรมหาอานันทมหดิ ล รชั กาลที่ ๘
การจัดต้ังหน่วยผลิตน�้ำเกลือเพ่ือใช้กับผู้ป่วยของ
• ๒๘ มกราคม พ.ศ. โรงพยาบาล • พ.ศ. ๒๕๒๘ สรา้ งหอ้ งพระราชประวัติ
๒๕๒๔ พิธีวางศิลาฤกษ์ • จดั ตั้งหน่วยไตเทียมขน้ึ ทก่ี องอายรุ กรรม รัชกาลที่ ๘
สร้างพระบรมราชานุสาวรีย์ • ๓๐ ธันวาคม พ.ศ. ๒๕๒๘ ตง้ั มูลนธิ ิ
สมเด็จพระปรเมนทรมหา โรงพยาบาลอานันทมหิดล
อานนั ทมหิดล
การพัฒนาและ • ๒๓ เมษายน พ.ศ. • ๖ ตลุ าคม พ.ศ. ๒๕๒๙
ความเปล่ียนแปลง ๒๕๒๔ จัดตั้งกองร้อย ต้ังสหกรณ์ออมทรัพย์
ของโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล รถยนต์พยาบาล เป็น เขาสามยอด จำ� กดั
หน่วยฝากการบังคับบัญชา • ก่อตั้งศูนย์พัฒนาเด็ก
โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล กอ่ นวยั เรียน
• ๒๑ กันยายน พ.ศ.
๒๕๒๔ สมเด็จพระบรม
โอรสาธิราชฯ สยามมกุฎ
ราชกุมารและพระวรชายา
ทรงเททองหล่อพระบรม
รูปรัชกาลท่ี ๘ ณ โรงงาน
ปน้ั หลอ่ กองหตั ถศลิ ป์ กรม
ศลิ ปากร

28

๒๕๓๐ ๒๕๓๑ ๒๕๓๒ ๒๕๓๓ ๒๕๓๔ ๒๕๓๕ ๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

๒๕๓๖ ๒๕๓๗

พล.ท.สิงหา เสาวภาพ พล.ท.ปัญญา อยู่ประเสริฐ พล.ท.ภญิ โญ ศริ ยิ ะพันธ์ุ พล.ท.อมฤต ณ สงขลา พล.ท.เชิดไชย เจยี มไชยศรี
พ.ศ. ๒๕๓๐ - ๒๕๓๒ พ.ศ. ๒๕๓๒ - ๒๕๓๓ พ.ศ. ๒๕๓๓ - ๒๕๓๔ พ.ศ. ๒๕๓๔ - ๒๕๓๕ พ.ศ. ๒๕๓๕ - ๒๕๓๖

พล.ต.ธรรมนูญ ยงใจยุทธ (พล.ท.) (๒๐) พล.ต.ทววี ุฒิ เหราปตั ย์ (๒๑) พล.ต.ณรงค์ วยั วฒุ ิ (๒๒) พล.ต.ปรยี พาส นลิ อบุ ล (พล.อ.) (๒๓)
พ.ศ. ๒๕๓๑ - ๒๕๓๒ พ.ศ. ๒๕๓๒ - ๒๕๓๓ พ.ศ. ๒๕๓๓ - ๒๕๓๕ พ.ศ. ๒๕๓๕ - ๒๕๓๖

• พ.ศ. ๒๕๓๐ สรา้ งศาลาปฏบิ ตั ธิ รรมและอญั เชญิ พระพทุ ธพเิ นต • ไดด้ �ำเนนิ การพัฒนาบรกิ ารดา้ นต่าง ๆ • สรา้ งสนามเดก็ เลน่ สนามเทนนสิ • สร้างห้องประชาสัมพันธ์ และปรบั ปรงุ งานประชาสมั พนั ธ์

มาประดษิ ฐานบริเวณลานธรรมของโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล อย่างต่อเนอ่ื ง ๒ สนาม และสวนสุขภาพ เพือ่
การพกั ผอ่ นและออกก�ำลังกาย

• ริเร่มิ และจัดทำ� “จุลสารโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล”

ออกฉบบั แรก เม่ือวันที่ ๖ มกราคม ๒๕๓๐

29

๗๕ ปี ๒๕๓๗ ๒๕๓๘ ๒๕๓๙ ๒๕๔๐ ๒๕๔๑ ๒๕๔๒ ๒๕๔๓

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ปี พ.ศ.



เจา้ กรมแพทย์ทหารบก พล.ท.สจุ ินต์ อบุ ลวตั ร พล.ท.สุปรีชา โมกขะเวส พล.ท.ปรยี ภาส นิลอบุ ล
พ.ศ. ๒๕๓๘ - ๒๕๔๐ พ.ศ. ๒๕๔๐ - ๒๕๔๑ พ.ศ. ๒๕๔๑ - ๒๕๔๓
พล.ท.ค�ำรบ สายสุวรรณ
พ.ศ. ๒๕๓๖ - ๒๕๓๘

ผ้อู ำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

พล.ต.จุลเทพ ธรี ะธาดา (พล.ท.) (๒๔) พล.ต.สวง ไพบลู ย์ (๒๕) พล.ต.ชัยโรจน์ ธรรมศารทลู (พล.อ.) (๒๖)
พ.ศ. ๒๕๓๖ - ๒๕๓๘ พ.ศ. ๒๕๓๘ - ๒๕๔๑ พ.ศ. ๒๕๔๑ - ๒๕๔๔

• ได้ริเริ่มและจัดตั้งโรงผลิตน�้ำด่ืมเพ่ือจ�ำหน่ายให้ • พ.ศ. ๒๕๓๙ ได้รับประกาศเกียรติคุณให้เป็นคนดี • พ.ศ. ๒๕๔๑ ยา้ ยบรกิ ารดา้ นทนั ตกรรมและยา้ ยสว่ นสนบั สนนุ บรกิ าร

ข้าราชการและครอบครัวในราคาย่อมเยาโดย ศรีลพบุรี สาขาองค์กรภาครัฐ ประจ�ำปี ๒๕๓๙ จาก อ่นื ๆ ออกจากอาคารตกึ ๖ ชน้ั
ใช้ช่อื ว่า “น�ำ้ ดื่มเขาสามยอด” สภาวฒั นธรรมแห่งประเทศไทย สาขาจังหวัดลพบรุ ี
• พ.ศ. ๒๕๔๓ ไดร้ บั การรบั รอง
• เร่ิมโครงการตกึ อุบตั เิ หตุและผ้ปู ่วยอาการหนัก • ริเริม่ พนกั งานตอ้ นรับของโรงพยาบาล (frontline)
• รเิ รมิ่ โครงการ CSR มาตรฐาน ISO 9002 ของ
(อาคารกลั ยาณิวัฒนา) หอผู้ป่วยอภิบาลทารก และ
กองทันตกรรม

การพฒั นาและ
ความเปลี่ยนแปลง
ของโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

30

๒๕๔๔ ๒๕๔๕ ๒๕๔๖ ๒๕๔๗ ๒๕๔๘ ๒๕๔๙ ๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

๒๕๕๐ ๒๕๕๑

พล.ท.จลุ เทพ ธรี ะธาดา พล.ท.ชูฉัตร ก�ำภู ณ อยุธยา พล.ท.ประวชิ ช์ ตนั ประเสรฐิ พล.ท.บญุ เลศิ จันทราภาส
พ.ศ. ๒๕๔๓ - ๒๕๔๔ พ.ศ. ๒๕๔๔ - ๒๕๔๖ พ.ศ. ๒๕๔๖ - ๒๕๔๘ พ.ศ. ๒๕๔๘ - ๒๕๕๐

พล.ต.ชายชาญ ตาตะนันทน์ (พล.อ.) (๒๗) พล.ต.รณวทิ ย์ อุปถมั ภน์ รากร (พล.อ.) (๒๘) พล.ต.ประดษิ ฐ์ ลม้ิ ไพบลู ย์ (พล.อ.)(๒๙)
พ.ศ. ๒๕๔๔ - ๒๕๔๖ พ.ศ. ๒๕๔๖ - ๒๕๔๘ พ.ศ. ๒๕๔๘ - ๕๕๕๑

• พ.ศ. ๒๕๔๔ สรา้ งอาคารกัลยาณวิ ฒั นา (ตกึ อุบตั เิ หตแุ ละผปู้ ่วยอาการหนกั ) • ๙ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๔๗ รับประกาศนียบัตรรับรองกระบวนการพัฒนา • ๒๑ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๐ รับประกาศนียบัตรกระบวนการ

คณุ ภาพโรงพยาบาล พัฒนาคุณภาพโรงพยาบาล (Reaccreditation ครั้งท่ี ๑)
ฉบบั เฉลมิ พระเกียรต ิ ฉลองสิริราชสมบัตคิ รบ ๖๐ ปี
• ๙ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๔๗ ผา่ นการรบั รองมาตรฐานคณุ ภาพของโรงพยาบาล

(HA) ฉบบั ปีกาญจนาภิเษกซึง่ เนน้ การพฒั นาคณุ ภาพการดูแลผ้ปู ่วย

• ๑๕ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๔๔ ได้รับประกาศนียบัตร “Cleaner Technology • พ.ศ. ๒๕๔๘ มูลนิธิโรงพยาบาลอานันทมหิดล ได้รับเลือกเป็นมูลนิธิดีเด่น

Promotion Facilty” by Thailand Environment Institute (TEI) supported ภาคท่ี ๒ รางวัลท่ี ๑ ประจ�ำปี ๒๕๔๘
by The Danish Cooperation for Environment and Development (DANCED)
• ศูนย์พัฒนาเด็กก่อนวัยเรียน ได้รับการประเมินเป็นศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
• ๒๔ มถิ นุ ายน ๒๕๔๕ ปรับโครงสรา้ ง โรงพยาบาลอานันทมหิดล
ได้มาตรฐานดีมาก
เป็นโครงสรา้ งน�ำร่อง ๓ ปี เปน็ การจัดโครงสร้างแบบบูรณาการ
• พ.ศ. ๒๕๔๘ ไดร้ บั การรบั รองเปน็ โรงพยาบาลสรา้ งเสรมิ สขุ ภาพ จากกรมอนามยั
• ๑๕ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๔๘ ได้รับโลเ่ กยี รตยิ ศการจดั ระบบงานหนว่ ยจา่ ยกลาง

ได้อย่างเหมาะสม จากสถาบันรบั รองคุณภาพสถานพยาบาล (องคก์ ารมหาชน)

• ๑๐ กรกฎาคม พ.ศ. ๒๕๔๘ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา

กรมหลวงนราธวิ าสราชนครนิ ทร์ เสดจ็ ทรงเปดิ อาคารกลั ยาณวิ ฒั นา (ตกึ อบุ ตั เิ หตุ
และผู้ป่วยอาการหนัก) และหน่วยไตเทียม มูลนิธิโรคไตแห่งประเทศไทย
สาขาลพบุรี ณ ตกึ ศรีสังวาลย์

31

๗๕ ปี ๒๕๕๑ ๒๕๕๒ ๒๕๕๓ ๒๕๕๔ ๒๕๕๕ ๒๕๕๖ ๒๕๕๗

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

ปี พ.ศ.



เจ้ากรมแพทย์ทหารบก พล.ท.สหชาติ พพิ ธิ กุล พล.ท.ธวัชชยั ศศิประภา พล.ท.ภานวุ ชิ ญ์ พมุ่ หริ ญั
พ.ศ. ๒๕๕๓ - ๒๕๕๔ พ.ศ. ๒๕๕๔ - ๒๕๕๕ พ.ศ. ๒๕๕๕ - ๒๕๕๖
พล.ท.วิทยา ชอ่ วิเชยี ร
พ.ศ. ๒๕๕๐ - ๒๕๕๓

ผู้อำ� นวยการ พล.ต.พรเลศิ จำ� เรยี ง (พล.ท.) (๓๐) พล.ต.ดติ ถ์ สิงหเสนี (พล.ท.) (๓๑) พล.ต.สรุ พงค์ ปราการรัตน์ (พล.ท.) (๓๒) พล.ต.ไตรโรจน์ ครุธเวโช (๓๓)
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล พ.ศ. ๒๕๕๑ - ๒๕๕๒ พ.ศ. ๒๕๕๒ - ๒๕๕๓ พ.ศ. ๒๕๕๓ - ๒๕๕๕ พ.ศ. ๒๕๕๕ - ๒๕๕๖

การพฒั นาและ • พ.ศ. ๒๕๕๒ ได้รับการรับรอง • พ.ศ. ๒๕๕๓ ได้รับการรับรองผ่านเกณฑ์ • ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๔ ได้รับ • พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๕ จัดต้ังส�ำนักงานมูลนิธิ
ความเปล่ียนแปลง ให้เป็นโรงพยาบาลปลอดบุหร่ีดีเด่น ประเมินการด�ำเนินงานการประเมินความ ประกาศนยี บตั ร รบั รองกระบวนการพฒั นา โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล ณ ชัน้ ๑ อาคาร ๖ ชั้น
ของโรงพยาบาลอานันทมหิดล ประจำ� ปี ๒๕๕๒ จากเครอื ขา่ ยวชิ าชพี เสี่ยงจากการท�ำงานของบุคลากรใน คุณภาพโรงพยาบาล (Reaccreditation
สุขภาพเพอ่ื สังคมไทยปลอดบหุ รี่ โรงพยาบาล ระดบั ๕ ครง้ั ท่ี ๒) ฉบบั เฉลมิ พระเกยี รติ ฉลองสริ ริ าช • กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๕๖ จัดต้ังหน่วยกู้ชีพ และ
• พ.ศ. ๒๕๕๓ ได้รับหนังสือรับรอง สมบัตคิ รบ ๖๐ ปี ส่งกลบั รพ.อ.ป.ร. (EMS : Emergency Medical
Service)

มาตรฐานการดับเพลิง ASIA SHE • พัฒนาการให้บริการทางพยาธิวิทยา • มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๖ ริเรม่ิ โครงการศนู ย์โรคหวั ใจ
STANDARD จากสมาคมการดับเพลิง มีการติดตั้งเคร่ืองมือและติดตั้งระบบ ๗๕ ปี รพ.อ.ป.ร.
และชว่ ยชีวติ ฉลากหลอดเลือดอตั โนมตั ิ
• มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เปิดศูนย์ปฏิบัติการป้องกัน
• ๖ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๓ ได้รบั เกยี รติบัตร • พัฒนาการให้บริการทางรังสีวิทยา การเจบ็ ปว่ ย เนอื่ งจากความรอ้ น รพ.อ.ป.ร. ณ อาคาร
เพ่ือแสดงว่าโรงพยาบาลอานันทมหิดล มีการน�ำระบบ PACS มาใช้งาน กองเวชกรรมป้องกัน
เป็นหน่วยฝึกซ้อมแผนการป้องกันและ • จัดท�ำโครงการ ANAN & TOT WIFI • มีนาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ เปล่ียนระบบก�ำหนดช่ือ
บรรเทาสาธารณภัย ระดับกลุ่มจังหวัด หอผปู้ ่วย
ประจ�ำปี ๒๕๕๓ กรณีก่อวินาศกรรม จาก • ปรับปรุงและพัฒนาห้องตรวจโรคผิวหนัง
ศูนย์อ�ำนวยการป้องกันและบรรเทา และหอ้ งตรวจโรค โสต ศอ นาสกิ
สาธารณภัยจังหวัดลพบุรี ศูนย์ป้องกัน • ปรบั ปรงุ ถนนภายในโรงพยาบาล • มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๖ เปลย่ี นระบบกำ� หนดชอ่ื ถนน
และบรรเทาสาธารณภัย เขต ๑๖ ชัยนาท ภายในโรงพยาบาล
• ๑๐ กนั ยายน พ.ศ. ๒๕๕๓ ไดร้ บั เกยี รตบิ ตั ร • มิถนุ ายน พ.ศ. ๒๕๕๖ จั ด ตั้ ง ศู น ย ์ ก า ร เ รี ย น รู ้
เพื่อแสดงว่า โรงพยาบาลอานันทมหิดล รพ.อ.ป.ร.
เป็นหน่วยร่วมฝึกซ้อมแผนการป้องกัน • สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๖ บรู ณะพระบรมราชานสุ าวรยี ์
และบรรเทาสาธารณภยั จงั หวัดลพบรุ ี กรณี พระบาทสมเดจ็ พระเจ้าอยหู่ ัวอานนั ทมหิดล
การระบาดใหญ่ ของโรคไข้หวัดใหญ่ • กนั ยายน พ.ศ. ๒๕๕๖ ปรับปรุงห้องตรวจโรคกุมาร
ประจ�ำปี ๒๕๕๓ เวชกรรมแยกจากหอ้ งตรวจโรคทั่วไป

32

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ปาฐกถาเทดิ พระเกยี รติ
๗๕ ปี โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล
บทบาทแพทยท์ หารกบั ภารกจิ ของประเทศ

โดย ฯพณฯ พลเอก สรุ ยทุ ธ์ จลุ านนท์ องคมนตรี
ณ ห้องประชมุ อาคารกัลยาณวิ ัฒนา โรงพยาบาลอานันทมหดิ ล

วันที่ ๓๑ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๖

ผมได้มีโอกาสมาที่โรงพยาบาลอานันทมหิดลอีกครั้งหน่ึง
ถือเป็นวาระทสี่ �ำคญั มากคือ ๗๕ ปี เพราะทราบวา่ ฯพณฯ จอมพล
ป.พบิ ลู สงคราม เปน็ ผรู้ เิ รมิ่ กอ่ ตงั้ เปน็ โรงพยาบาลของแพทยท์ หารบก
แหง่ แรกของกองทพั บก แตจ่ ากมมุ มองในชว่ งทผ่ี มไดม้ โี อกาสมาเทยี่ ว
ที่จังหวัดลพบุรีเห็นว่าโรงพยาบาลอานันทมหิดลมีความใหญ่โต
กว้างขวาง และมีผู้คนมาใช้บริการกันมาก นั่นเป็นภาพท่ีได้มีความ
ประทับใจในช่วงเด็ก และเม่ือจบนักเรียนนายร้อยแล้วได้มาเรียน
หลักสูตรชั้นนายร้อยของศูนย์การทหารราบ มีค�ำสั่งของกองทพั บก
ให้บรรจุรับราชการท่ีกรมผสม ๓๑ ในขณะน้ัน ได้มีโอกาส ไปฝึก
ก�ำลังพลรุ่นท่ีเรียกกันว่า “จงอางศึก” เม่ือกลับมาแล้วมีค�ำส่ังให้ย้าย
ไปรับราชการท่ีป่าหวาย ท�ำให้ได้มีโอกาสเห็นถึงความเกี่ยวพันว่า
งานทางการแพทยม์ าเกีย่ วขอ้ งกบั งานทางทหารอย่างไร ในหน่วยรบ
พิเศษมีการจัดนายสิบเสนารักษ์ เหล่าเสนารักษ์ไปท�ำงานด้วยกัน
ไดพ้ ดู คยุ กบั ชาวบา้ นในคนไทยดว้ ยกนั เองหรอื คนตา่ งชาตเิ รากใ็ ชง้ าน
ทางการแพทย์นี้เองเป็นตัวเช่ือมโยงท�ำให้ผู้คนเช่ือถือเรา นั่นเป็น
จุดเริ่มต้นที่ผมตระหนักถึงความส�ำคัญของขีดความสามารถและ
ความส�ำคัญของงานทางการแพทย์ ท่ีเอามาใช้ในเชิงปฏิบัติงาน
ไดอ้ ย่างแท้จริง
ผมไดม้ โี อกาสไปพูดกับเลขาธกิ ารของ UN คนปัจจบุ นั เขาพูด
ถึงการปฏิบัติงานเพ่ือรักษาสันติภาพของทหารไทยน้ันไม่เหมือนกับ
คนอนื่ เพราะกองกำ� ลงั รกั ษาสนั ตภิ าพของแตล่ ะชาตเิ ขาจะดแู ลเฉพาะ
ในเร่ืองของความปลอดภัย ความม่ันคง แต่ไม่ได้ดูแลเร่ืองการรักษา
พยาบาลและกองก�ำลังของเราอยู่ในพ้ืนท่ีท�ำงาน ๒๔ ช่ัวโมง เมื่อ

33

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

ดูผลของการท�ำงานในระยะยาวแล้วปรากฏว่าเราได้รับความร่วมมือ
และการตอบรบั จากประชาชนดกี วา่ หนว่ ยอนื่ ๆ เมอื่ มองยอ้ นกลบั มา
ถงึ การทำ� งานของบคุ ลากรทางสายแพทยท์ า่ นไดเ้ ปรยี บในฐานะทเ่ี ปน็
ผชู้ ว่ ยทำ� ใหผ้ ทู้ ม่ี คี วามทกุ ข์ ความเจบ็ ปว่ ยไดบ้ รรเทาอาการเหลา่ นนั้ ลง
ถ้าหากเติมความเมตตาความเอื้ออาทรเข้าไปอีกจะท�ำให้คุณค่าของ
การบ�ำบดั รกั ษานน้ั มีคณุ ค่ามากขึน้ โดยท่เี รามองไม่เหน็
ผมอยากเห็นว่างานสายแพทย์สามารถท�ำประโยชน์อะไรได้
บ้างกับเทคโนโลยียุค iPhone การท่ีเราสามารถวางข่ายการรักษา
พยาบาลของเราไปท่ีหน่วยเป็นการปฏิบัติเชิงรุก ซ่ึงหมายถึงลงไป
รับทราบข้อมูลข่าวสารของผู้ป่วยต้ังแต่ในระดับท่ีเขาเร่ิมมีอาการใน
34

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

เบ้ืองต้น จะเป็นข้อมูลท่ีท�ำให้เรามีความพร้อมในการให้การรักษา
พยาบาลในโอกาสข้างหน้าต่อไปได้ ท�ำอย่างไรท่ีเราจะให้การดูแล
ก�ำลังพลและครอบครัวท่ีเจ็บป่วย โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเวลาวิกาล
ได้ดีขึ้น น่ันเป็นเรื่องที่ถือว่าเป็นความภูมิใจที่อยากจะฝากไว้ให้กับ
นายทหารเหล่าแพทย์ได้ช่วยไปพิจารณาด้วยและวิธีการที่ดีที่สุด
วธิ กี ารในเชิงป้องกนั ทำ� อยา่ งไรทีเ่ ราจะเผยแพรม่ าตรการเชงิ ปอ้ งกนั
เหล่านี้ให้กบั กำ� ลงั พล ครอบครวั ไดม้ ากข้นึ ในการท่จี ะเพมิ่ พูนความรู้
ทางดา้ นสาธารณสขุ ศาสตรใ์ หก้ บั กำ� ลงั พลของเรา สามารถนำ� สงิ่ ทเ่ี ขา
ไดร้ บั เหลา่ นนั้ กลบั ไปใชท้ บ่ี า้ นไดด้ ว้ ยเมอื่ ปลดประจำ� การ ผลประโยชน์
จากการใหค้ วามรนู้ เี้ ปน็ เรอื่ งทนี่ า่ จะเปน็ ประโยชนก์ บั ผคู้ นโดยสว่ นรวม
มากยิง่ ขนึ้
เพราะฉะนนั้ หนา้ ทขี่ องทา่ นคงไมไ่ ดเ้ ปน็ หนา้ ทที่ จี่ ะใหก้ ารรกั ษา
พยาบาลอยา่ งเดยี ว ทา่ นตอ้ งมหี นา้ ทใี่ นการใหค้ ำ� แนะนำ� การใหค้ วามรู้
กับก�ำลังพลและครอบครัวเพ่ิมขึ้นมาอีกด้วย ถ้าท�ำได้เช่นนั้นระบบ
การอนุรักษ์ก�ำลังรบของเราคงจะได้รับการดูแลอย่างครบถ้วน มีท้ัง
มาตรการในเชิงป้องกัน มีมาตรการในการบ�ำบัดรักษาในระยะยาวให้
มีความพร้อมเพ่ือให้ภาระในการรักษาลดลงไป ส่วนประชาชนทั่วไป
นัน้ เราควรท�ำให้เขามคี ณุ ภาพชีวติ ทด่ี ขี นึ้
คงมีเร่ืองที่อยากจะพูดถึงบทบาทของเหล่าแพทย์กับชาติ
บ้านเมืองของเราไว้เพียงเท่านี้ ขอขอบคุณทุกท่านที่ได้สละเวลามา
รับฟังสิ่งที่ผมอาจจะเรียกได้ว่าเป็นประสบการณ์ของชีวิต เพื่อน�ำมา
ประกอบกบั การทำ� งานของทา่ นทั้งหลายในปัจจบุ ันนี้ ขอบคณุ ครับ

ถอดเทปและเรียบเรยี ง โดย
พ.ท.หญิง พัชนพี ร เกษตรเวทิน
พ.ต.หญงิ นาฏอนงค ์ ธรรมสมบูรณ์

35

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

ระลกึ อดตี ๗๕ ปี
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล
กบั อาจารย์สนั ต์ หาอุปละ

บนั ทึกโดย พ.อ.อำ� นวย เติมเกาะ

ในวันท่ี ๘ พ.ค. ๕๖ เป็นอีกครั้งหนึ่งที่คณะแพทย์พร้อม
เจา้ หนา้ ทม่ี ลู นธิ เิ ดก็ โรคหวั ใจในพระอปุ ถมั ภข์ องสมเดจ็ พระเจา้ พน่ี างเธอ
เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ได้มาออก
หน่วยเพ่ือบริการตรวจรักษาเด็กโรคหัวใจในพื้นที่จังหวัดลพบุรีและ
พื้นทใ่ี กลเ้ คียงทโี่ รงพยาบาลอานันทมหดิ ล แต่ในวนั นี้มกี ารนดั หมาย
ที่พิเศษนอกเหนือจากการตรวจรักษาเด็กโรคหัวใจตามปกติ เพราะ
ทีมงานของเราทราบมาว่าอาจารย์ พ.อ.สันต์ หาอุปละ จะมาออก
ตรวจเด็กโรคหวั ใจในวนั นี้ด้วย
เนอ่ื งดว้ ยทา่ นเปน็ อดตี นกั เรยี นนายทหารเสนารกั ษ์ ทเี่ คยศกึ ษา
ในโรงเรยี นนายทหารเสนารกั ษ์ ซงึ่ ตงั้ อยู่ ณ โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล
ช่วงหลงั จากเปิดโรงพยาบาลได้เพียง ๒ - ๓ ปี และเปน็ ๑ ในจ�ำนวน
ทัง้ หมด ๑๖๗ คน ทีส่ ามารถเรียนจนจบสำ� เร็จออกมาเปน็ แพทยไ์ ด้
ในโอกาสที่โรงพยาบาลอานันทมหดิ ลครบรอบ ๗๕ ปี ทีมงานจงึ ได้
ขอเวลาหลังจากท่านได้ตรวจเด็กโรคหัวใจไปแล้วจ�ำนวนหนึ่งเพ่ือ
พาทา่ นไปเยยี่ มชมระลกึ ความหลงั ตามอาคาร สถานทตี่ า่ งๆ ในพนื้ ที่
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลนี้อกี ครงั้
แมป้ จั จบุ นั อาจารยส์ นั ตท์ า่ นจะมอี ายใุ กลเ้ ลขเกา้ แลว้ แตท่ า่ น
ยังดูกระฉับกระเฉงแข็งแรงเกินวัยอย่างไม่น่าเชื่อ เห็นได้ว่าท่าน
สามารถเดนิ ข้ึนบนั ไดตกึ ๒ ช้นั ได้สบาย ๆ ไม่ต้องมีใครช่วย ในวันน้ี
ท่านมาพร้อมภรยิ าของทา่ นคอื คุณสุนนั ทา หาอปุ ละ


36

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

สถานทแี่ รกท่ีทีมงานพาท่านไปรำ� ลกึ อดีต ๗๕ ปี คอื ตกึ อำ� นวยการในปจั จุบนั ท่านเลา่ วา่ ตึกนีส้ มัยกอ่ นเป็นตกึ บก.และตรวจโรค
ผ้ปู ่วยนอก (OPD) ทีส่ ภาพภายนอกของอาคารยงั คงเหมอื นเดมิ แต่ภายในได้รับการปรับปรงุ จนแตกต่างจากของเดิมมาก
เราไดพ้ าท่านไปเยี่ยมชมหอ้ งรวบรวมพระราชประวตั ิ ร.๘ ซึง่ อยู่บริเวณชั้น ๒ ทางปกี ขวาของตวั ตึก ห้องนสี้ รา้ งขน้ึ เม่ือ ๒๕ ปีทแ่ี ล้ว
ในสมัย พล.ต.ปัญญา อยู่ประเสริฐ เป็นผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาลอานันทมหิดล เพื่อถวายเป็นราชสักการะในโอกาสโรงพยาบาล
อานนั ทมหิดลครบรอบ ๕๐ ปี ท่านอาจารยส์ นั ตแ์ ละภริยายงั ไมเ่ คยมโี อกาสมาเยย่ี มชม ครัง้ นี้จึงเปน็ โอกาสแรก พอได้เห็นท่านก็ร้สู กึ ชน่ื ชม
มากว่าหอ้ งรวบรวมพระราชประวัติ ร.๘ น้สี ร้างไวไ้ ด้อยา่ งสวยงามและสมพระเกียรติ
ต่อมาทีมงานพาท่านมายังตึกที่อยู่ด้านหลังตึกอ�ำนวยการ
คือตึกทันตกรรมในปัจจุบัน ท่านเล่าว่าสมัยท่ีท่านเรียนอยู่ตึกนี้เป็น
ตึกศัลยกรรมท่ีรวมกับสูตินรีเวชกรรม และจัดว่าเป็นตึกท่ีสวยและ
ทันสมัยท่ีสุดในภาคพื้นเอเชียในขณะนั้น ตึกน้ีจะมีห้องผ่าตัดที่
แปลกใหม่ สวยหรู และทนั สมยั สามารถใหน้ กั เรยี นแพทยจ์ ำ� นวนมาก
ดูการผ่าตัดได้จากห้องระเบียงด้านบนที่มีกระจกล้อมรอบแบบ
ปลอดเชื้อ ซ่ึงปัจจุบันห้องผ่าตัดดังกล่าวยังคงมีสภาพเดิมให้เห็น
อยู่บ้าง ตั้งอยู่บริเวณชั้น ๑ ของตึก หลังเคาน์เตอร์เวชระเบียน
กองทันตกรรม ขณะน้ีถูกดัดแปลงเป็นห้องสมุดและห้องประชุม
ของกองทนั ตกรรม

37

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

อีกสถานท่ีหนึ่งที่มีความส�ำคัญและพวกเราพาท่านมาร�ำลึกอดีต เป็นตึกท่ีมีรูปทรงเป็นเอกลักษณ์และดูจากภายนอกก็ยังคง
ความสวยงามของสถาปตั ยกรรมอยู่คอื ตกึ ปฏิบัติการทางการแพทยป์ ัจจุบนั
สภาพภายในของตึกนี้ช�ำรุดไปตามกาลเวลาและไม่ได้ใช้ประโยชน์ แต่ด้วยความสวยงามของตึกล่าสุดยังสามารถใช้เป็นสถานที่
ถา่ ยท�ำภาพยนตร์เร่อื งคูก่ รรม ฉบับปี ๒๐๑๓ ในตอนตน้ ปี ในสมัยกอ่ นทา่ นเล่าวา่ ตกึ นเ้ี ปน็ ตึกหลงั ใหญท่ ที่ ันสมยั สรา้ งข้นึ ส�ำหรบั โรงเรยี น
นายทหารเสนารกั ษโ์ ดยเฉพาะ ใช้ส�ำหรับการเรียนการสอนวชิ าเตรยี มแพทย์ (Pre-med) และเตรียมคลินิก (Pre-clinic) นักเรยี นแพทยจ์ ะใช้
ตกึ น้เี ป็นทฝี่ ึกฝนตนเอง ในเวลากลางคืน ๑ - ๓ ทุ่มของทุกวัน เว้นวันหยุด สว่ นตึกศรสี ังวาลยท์ อ่ี ยู่ตดิ กนั ในปัจจบุ นั ใชเ้ ปน็ สถานที่ลา้ งไตโดย
การฟอกเลอื ดของมูลนิธโิ รคไตแห่งประเทศไทย เดิมเปน็ ตึกท่ใี ชเ้ รยี นวิชากายวภิ าคศาสตร์ (Gross Anatomy) ของนักเรียนแพทย์
ทมี งานยงั ได้พาอาจารย์และภริยาน่ังรถตระเวนดูสถานที่ตา่ งๆ ในโรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลเพื่อร�ำลกึ อดีตอกี หลายท่ี ท่านบรรยาย
ความรู้สึกให้ฟังว่า สภาพแวดล้อมภายในโรงพยาบาลอานันทมหิดลปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมมาก อาคารเดิมถูกปรับปรุงเพ่ือใช้
ในภารกจิ อนื่ ๆ หลายอาคาร และมอี าคารใหมๆ่ เพมิ่ ขน้ึ ถนนหนทางภายในสวยงามทนั สมยั แตกตา่ งจากเดมิ จนทำ� ใหไ้ มส่ ามารถรำ� ลกึ อดตี
สมัยเปน็ นกั เรยี นแพทย์ไดค้ รบถว้ นนัก แตร่ ู้สึกดใี จและขอบคณุ ทมี งานทไ่ี ด้พาชมสถานทีต่ า่ งๆ เพอ่ื เปน็ การร�ำลกึ อดตี ในวันนีอ้ ีกครง้ั หน่งึ
สดุ ท้าย…ทีมงานขอกราบขอบพระคณุ อาจารย์ พ.อ.สันต์ หาอุปละ และภรยิ า ที่ให้ความกรณุ าบอกเล่าเรือ่ งราวของสถานท่ีต่างๆ
ในอดีตของโรงพยาบาลอานันทมหิดลในยุคเร่ิมก่อต้ัง เพ่ือให้พวกเราบันทึกไว้เป็นความทรงจ�ำและเป็นประวัติศาสตร์ในปีที่ ๗๕ ของ
โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

38

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ชีวิตและผลงาน

ผอู้ ำ� นวยการโรงพยาบาลอานันทมหิดล
(พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๒๔)

โดย พลเอก สิงหา เสาวภาพ

ปี ๒๕๒๐ ได้รับโปรดเกล้าฯ ให้ด�ำรงต�ำแหน่งผู้อ�ำนวยการ
โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล การไดร้ ับโปรดเกล้าฯ ใหเ้ ป็นผอู้ ำ� นวยการ
โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลและไดร้ บั ยศ “พลตร”ี นบั เปน็ เกยี รตปิ ระวตั ิ
ในชวี ติ รบั ราชการและมคี วามยนิ ดี ภมู ใิ จเปน็ อยา่ งยง่ิ จำ� ไดว้ า่ ขณะนน้ั
อายุ ๔๗ ปี เป็นพลตรีท่ีมีอายุน้อยท่ีสุดในกองทัพบกขณะนั้น
ความรับผิดชอบในหน้าท่ีผู้อ�ำนวยการโรงพยาบาลอานันทมหิดล
นับว่าเป็นผู้บริหารระดับสูงและเป็นงานที่ท้าทายความสามารถเป็น
อยา่ งมาก เพราะมงี านหลายอยา่ งทร่ี ออยู่ ดงั ทเ่ี รยี นใหท้ ราบไปบา้ งแลว้
อาทิ เช่น การย้ายตึกจากตึกเก่าขึ้นตึกใหม่ซึ่งเสร็จเรียบร้อยแล้ว
การกอ่ ตงั้ ศนู ยฟ์ น้ื ฟสู มรรถภาพทหารทตี่ ดิ ยาเสพตดิ การกอ่ ตงั้ กองพนั
นักเรียนนายสิบ และภารกิจท่ีท้าทายอีกหลายอย่างด้วยกัน โชคดี
เป็นอย่างมากที่ได้รับความร่วมมือร่วมแรงและร่วมใจจากผู้ร่วมงาน
ทุกฝ่ายท้ังแพทย์ พยาบาล และบุคลากรทุกคน งานแรกที่นับว่า
เปน็ งานทส่ี ำ� คญั คอื การพฒั นาดา้ นการรกั ษาพยาบาลของโรงพยาบาล
อานนั ทมหดิ ล ใหเ้ ปน็ ทเ่ี ชอื่ ถอื ศรทั ธากบั ชาวลพบรุ แี ละจงั หวดั ใกลเ้ คยี ง
ในสมัยน้ันโรงพยาบาลอานันทมหิดลยังไม่เป็นที่รู้จักของบุคคลท่ัวไป
ทั้งทหาร ครอบครัวและประชาชน คนไข้ที่มารับการบริการยังไม่มี
มากนกั เมอื่ เรามตี กึ ใหมก่ ค็ วรทจ่ี ะโฆษณาประชาสมั พนั ธใ์ หเ้ ปน็ ทร่ี จู้ กั
อยา่ งแพรห่ ลายการจดั งานเปดิ อาคารใหมจ่ งึ ไดล้ งทนุ จดั งานอยา่ งเอกิ เกรกิ
ผบู้ ญั ชาการทหารบก (พล.อ.เสรมิ ณ นคร) ในสมยั นน้ั ไดใ้ หค้ วามกรณุ า โรงพยาบาลของเรา สถิติคนไข้เพ่ิมข้ึนอย่างรวดเร็วจากปากต่อปาก
เดินทางไปเป็นประธานในการเปิดอาคารหลังใหม่ให้ หลังจากการ เดิมคนไข้ OPD มวี นั ละไม่เกนิ ๑๐๐ คนเศษ เพ่ิมข้นึ เปน็ วนั ละ ๓๐๐
จดั งานเปดิ อาคารฯ เสรจ็ สน้ิ ทำ� ใหโ้ รงพยาบาลเปน็ ทร่ี จู้ กั มากขน้ึ จดุ ออ่ น - ๔๐๐ คน ในปีต่อมา นี่เป็นผลงานแรกท่ีเป็นที่น่าภูมิใจลืมบอกไป
ของโรงพยาบาลในต่างจังหวดั ในสมัยน้นั คือ ห้องฉุกเฉนิ โรงพยาบาล ว่าการโฆษณาประชาสัมพันธ์โรงพยาบาลส่วนหนึ่งที่คิดว่าได้ผล
จะมชี อ่ื เสยี งได้ การปฏบิ ตั งิ านของหอ้ งฉกุ เฉนิ ตอ้ งมปี ระสทิ ธภิ าพเปน็ คอื การเปน็ วทิ ยากรอบรมลกู เสอื ชาวบา้ นตามตำ� บลและอำ� เภอตา่ งๆ
ท่ีเช่ือถือของคนไข้ที่มารับบริการ เราได้ทุ่มเทจัดระบบห้องฉุกเฉิน ในจงั หวดั ลพบรุ ดี ว้ ย สมยั นน้ั ลกู เสอื ชาวบา้ นกำ� ลงั ฮติ มบี คุ คลทกุ ระดบั
ของโรงพยาบาลอย่างดี ในเวลาไม่นานนักก็เป็นท่ีนิยมและศรัทธา และทกุ สาขาวชิ าชพี เขา้ รบั การอบรม ตวั เองเปน็ วทิ ยากรอบรมลกู เสอื
ของประชาชนท่ัวไป ไม่ว่าจะอยู่ห่างไกลเพียงใดก็จะมารับบริการท่ี ชาวบา้ นอย่ปู ระมาณปเี ศษ

39

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานันทมหิดล

ผลงานตอ่ มาทนี่ า่ ภมู ใิ จคอื การกอ่ ตง้ั
ศูนย์ฟื้นฟูสมรรถภาพทหารที่ติดยาเสพติด
กองทัพบกได้มอบหมายให้โรงพยาบาล
อานันทมหิดลเป็นสถานท่ีก่อต้ังศูนย์นี้
โดยจัดสรรงบประมาณส่วนหนึ่งให้แต่ไม่มี
กำ� ลงั พลศนู ยน์ สี้ ามารถรบั ทหารทตี่ ดิ ยาเสพตดิ
และถอนยาแล้วมาฟื้นฟูสมรรถภาพได้
๑๒๐ เตียง คงจำ� กนั ไดว้ า่ ในสมยั ก่อนเรามี
โรงพยาบาลทหารบก ๖ แหง่ ทร่ี ับการรกั ษา
(ถอนยา) ผู้ป่วยที่ติดยาเสพติด โดยที่ทางฝ่ายพลเรือนไม่มีเลย กองโรงเรียนนายสบิ เสนารักษ์ ผลติ นักเรยี นนายสิบไดป้ ีละ ๒๐๐ คน
นอกจากทโี่ รงพยาบาลธญั ญารักษ์เท่าน้ัน โรงพยาบาลอานันทมหิดล เทา่ นนั้ ความขาดแคลนนายสบิ เสนารกั ษ์ ตามกองพนั ทหารราบมคี วาม
เปน็ โรงพยาบาลทหารบกโรงพยาบาลหนง่ึ ทรี่ บั รกั ษาคนไขป้ ระเภทนดี้ ว้ ย ขาดแคลนมาก บางกองทัพมีนายสิบเสนารักษ์บรรจุอยู่เพียง ๓๕ -
โดยกระทรวงสาธารณสขุ ใหง้ บประมาณมาสรา้ งอาคารใหม้ ขี นาด ๔๐ เตยี ง ๔๐% กองทัพจึงได้มอบหมายให้กรมแพทย์ทหารบกมีโครงการผลิต
เนื่องจากโรงพยาบาลอานนั ทมหิดล มีบริเวณท่ีกว้างขวางพอตง้ั ศนู ย์ นักเรียนนายสิบเพิ่มข้ึนเป็นปีละ ๖๐๐ คน เป็นระยะเวลา ๕ ปี
ฟนื้ ฟฯู นี้ได้ จงึ ได้รบั มอบจากกองทัพบก เพราะจะตอ้ งมีทง้ั ตวั อาคาร กรมแพทย์ทหารบกได้ตัดสินใจตั้งกองพันนักเรียนข้ึนตามโครงการนี้
ที่รับผู้ป่วยและตัวโรงงาน โรงฝึกอาชีพ ที่เลี้ยงสัตว์ เพราะระหว่างท่ี ท่ีโรงพยาบาลอานันทมหิดล ซึ่งมีพ้ืนที่เพียงพอและเหมาะสม
ฟืน้ ฟูหลังถอนยาแลว้ คนไขต้ อ้ งอยู่ตอ่ อีก ๔-๖ เดือน รวมทัง้ ผปู้ ว่ ยที่ การดำ� เนินการตา่ งๆ มอบให้ โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ลกบั โรงเรยี น
ส่งมาจากต่างจังหวัดด้วย การฝึกอาชีพท่ีอยู่ในหลักสูตรฟื้นฟู ได้แก่ เสนารักษ์รับผิดชอบ การด�ำเนินการก่อตั้งกองพันนักเรียนนายสิบน้ี
การเลี้ยงสัตว์ (โรงพยาบาลฯ มกี ารเลีย้ งสัตว์เอง ในสมัยนั้นมี วัว หมู ตอ้ งทำ� งานแขง่ กบั เวลา เพราะการผลติ นกั เรยี นนายสบิ เสนารกั ษป์ แี รก
เปด็ และไก่ เลย้ี งอยา่ งเปน็ ลำ�่ เปน็ สนั การเพาะปลกู และการทำ� นาดว้ ย) ต้องไปเรียนท่ีศูนย์การทหารราบ ปีท่ี ๒ ส่งมาเรียนท่ีเรา ท�ำให้การ
การช่าง (ซ่อมรถยนต์และรถจักรยานยนต์) ตัดผม เป็นต้น ทุกคนท่ี ปฏบิ ัตงิ านของทกุ ฝ่ายตอ้ งเร่งรบี ทัง้ ตวั อาคาร กองรอ้ ยและการจัดหา
ท�ำงานรับผิดชอบในศูนย์ฯ น้ีช่วยกันเป็นอย่างดีเป็นท่ีน่าชื่นชมอย่าง ครุภัณฑ์ต่างๆ เพ่ือให้ทันและรับนักเรียนได้ในส้ินปี อย่างไรก็ตาม
มากของพวกเราทศ่ี นู ยน์ ไ้ี ดร้ บั ความสนใจจากหนว่ ยงานอน่ื ๆ อาทิ เชน่ ทกุ สงิ่ ทกุ อยา่ งไดด้ ำ� เนนิ ไปดว้ ยความเรยี บรอ้ ยและทนั เวลา ผลพลอยได้
กระทรวงสาธารณสขุ ในการประชมุ ระดบั ชาตเิ กยี่ วกบั การบำ� บดั รกั ษา ที่พวกเราชาวเขาสามยอดได้รับจากการเอากองพันนักเรียนนายสิบ
และฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดภาคพ้ืนเอเชียและแปซิฟิค ซึ่งจัดข้ึนใน ไปก่อตั้งในพื้นท่ี โรงพยาบาลอานันทมหิดล มีหลายประการอาทิ
กรงุ เทพฯ ในครงั้ นนั้ ผเู้ ขา้ รว่ มประชมุ จากหลายประเทศไดข้ อไปเยย่ี มชม เชน่ ความสง่างามของพืน้ ท่ีเปน็ สว่ นรวม มีนักเรียนนายสิบเพิ่มข้ึนอีก
ศนู ยข์ องเราเพอ่ื นำ� ไปเปน็ แนวทางในการฟน้ื ฟคู นไขพ้ วกนใ้ี นประเทศ ปลี ะ ๖๐๐ คน มีข้าราชการภายในกองพันฯ เพิม่ ขึ้น และครอบครัว
ของเขา ด้วยการท่ีมชี าวตา่ งประเทศจากหลายประเทศไปเยี่ยมชมโรง มรี ายไดเ้ พมิ่ ขนึ้ จากอาชพี ทเ่ี กยี่ วขอ้ งกบั นกั เรยี นนายสบิ หลงั จากโครงการ
พยาบาลอานันทมหิดล (ศูนย์ฟื้นฟูสมรรถภาพฯ) ในครั้งน้ันนับเป็น นผี้ ลติ นกั เรยี นนายสบิ ไปได้ ๕ ปี ความขาดแคลนนายสบิ เสนารกั ษต์ าม
ครง้ั แรกในประวตั กิ ารกอ่ ตงั้ โรงพยาบาล ทำ� ใหโ้ รงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล กองพันต่างๆ ก็ลดน้อยลง ๔ ปีเต็มที่รับราชการอยู่ท่ีโรงพยาบาล
มชี ือ่ เสียงและเปน็ ทีร่ ้จู กั มากข้ึน อานันทมหิดลเป็นชีวิตรับราชการที่ภาคภูมิใจอย่างมาก มีผลงาน
ผลงานอีกชิ้นหนึ่งท่ีจะขอน�ำมากล่าวคือ การก่อตั้งกองพัน ปรากฏเปน็ รปู ธรรมและผใู้ ตบ้ งั คบั บญั ชาทกุ คนใหค้ วามรว่ มมอื อยา่ งดยี งิ่
นักเรียนนายสบิ ซ่งึ เดมิ อยู่ท่ี รร.เสนารักษ์ กรมแพทยท์ หารบก เป็น ตอ้ งขอขอบพระคณุ พวกเราทกุ คนชาวเขาสามยอดไวใ้ นโอกาสนด้ี ว้ ย

40

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

คดิ ถงึ การเปล่ียนแปลงของโรงพยาบาลอานันทมหิดล

ต้ังแต่มารบั ราชการเมอื่ พ.ศ. ๒๕๑๙ ในต�ำแหน่งศัลยแพทย์ โดย พลเอก ชัยโรจน์ ธรรมศารทูล
ขณะนนั้ อาคารดา้ นรกั ษาพยาบาลสำ� หรบั ใหบ้ รกิ ารตรวจรกั ษาทงั้ หมด อดีตผอู้ �ำนวยการโรงพยาบาลอนนั ทมหิดล
มี ๕ อาคาร คอื
๑. อาคารอานนั ทมหดิ ล อย่ดู ้านหน้าใช้เป็นสว่ นอ�ำนวยการ (พ.ศ. ๒๕๔๑ - ๒๕๔๔)
และมีส่วนรักษาพยาบาล คือ ห้องตรวจโรคผู้ป่วยนอก ห้องฉุกเฉิน
หอ้ งตรวจทางพยาธวิ ิทยา และหอ้ งตรวจผูป้ ว่ ยนอกเวลาราชการ
๒. อาคารศัลยกรรม ประกอบด้วยห้องผ่าตัดใหญ่ ๒ ห้อง
ที่ทนั สมยั ชน้ั บนนักเรียนแพทยส์ ามารถดูการผ่าตดั ผา่ นกระจกลงมา
เปน็ หอ้ งผา่ ตดั ทมี่ อี ปุ กรณท์ นั สมยั แหง่ หนง่ึ ในเอเชยี อาคเนย์ ดา้ นหนา้
ห้องผ่าตัดจะเป็นหอผู้ป่วย ๒ ข้าง ในพิธีเปิด รพ.อานันทมหิดล
เมอ่ื ๖ มกราคม ๒๔๘๑ จากภาพทงั้ ๓ พระองค์ เสดจ็ พระราชดำ� เนนิ
จากด้านหลงั อาคารอานันทมหดิ ลมาอาคารศลั ยกรรม
๓. อาคารรังสีวิทยา อยู่ทางทศิ เหนอื ของอาคารศลั ยกรรม
๔. อาคารสูตินรีเวชกรรม ติดกับอาคารรังสีวิทยาทางด้าน
ทิศเหนือ
๕. อาคารอายรุ กรรม อยทู่ างดา้ นทศิ ใต้
ระยะเวลาในการใชท้ งั้ ๕ อาคารนดี้ า้ นการรกั ษาพยาบาลเปน็
เวลาเกอื บ ๔๐ ปี ตง้ั แต่ พ.ศ. ๒๔๘๑ ถงึ พ.ศ. ๒๕๒๑ นอกจากอาคาร
ท้ัง ๕ นี้ แล้วยังมสี ่วนของโรงเรียนแพทยเ์ สนารกั ษ์ ซงึ่ เปน็ โรงเรียน
แพทย์แห่งที่ ๒ ของประเทศไทย ประกอบด้วยอาคารศรีสังวาลย์
และอาคารตกึ ปฏิบัตกิ าร ๒ ชนั้ ส�ำหรับเป็นห้องเรียนสาขาตา่ งๆ
เมอื่ ปี พ.ศ. ๒๕๑๔ สมยั พลตรี ยง วชั ระคปุ ต์ เปน็ ผอู้ ำ� นวยการ
ได้รับงบประมาณในการสร้างอาคารรักษาพยาบาล เพื่อเป็น
โรงพยาบาลส่งกลับทางทหาร เปน็ อาคารรักษาพยาบาลทีท่ นั สมัยได้
แบบมาจาก รพ.ทหารของสหรฐั อเมรกิ า ลกั ษณะอาคารเปน็ ตกึ ๖ ชนั้
๓ ทรงกลม เช่ือมติดต่อกันสะดวกในการปฏิบัติงานและปลอดภัย
เมอื่ เกดิ ภยั พบิ ตั หิ รอื อคั คภี ยั อาคารนใ้ี ชเ้ วลาในการกอ่ สรา้ งประมาณ
๕ ปี งบประมาณ ๕๐ กว่าล้านบาท การรักษาพยาบาลท้ังหมด
๕ อาคารได้ย้ายมาใช้อาคารน้ี เม่ือปี พ.ศ. ๒๕๒๐ สมัยพลตรี
สิงหา เสาวภาพ เปน็ ผู้อำ� นวยการ

41

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

อาคารตึก ๖ ชั้น น้ีได้รับการปรับปรุงพัฒนามาตั้งแต่
พ.ศ. ๒๕๒๐ - ๒๕๔๑ ภายใต้การบริหารของผู้อ�ำนวยการ รพ.
ทา่ นที่ ๑๖ (พลตรี สงิ หา เสาวภาพ) จนถงึ ทา่ นที่ ๒๕ (พลตรี สวง ไพบลู ย)์
ท้ังหมด ๑๐ ท่าน ท�ำให้โรงพยาบาลได้เจริญเติบโตและเป็นท่ีนิยม
ของผู้ป่วยท่มี ารับการบรกิ ารรักษาพยาบาลเพิ่มมากขึ้นเรอ่ื ยๆ ทำ� ให้
มีความแออดั ท้ังผ้ปู ่วยนอกและผปู้ ว่ ยใน ในปี พ.ศ. ๒๕๔๑ ไดย้ ้าย
การบริการด้านทันตกรรมไปอยู่ที่อาคารศัลยกรรม และย้ายส่วน
สนับสนุนการบริการอ่ืนๆ ออกจากอาคารตึก ๖ ชั้น เพ่ือลด
ความแออัดของผู้ป่วย ซึ่งความไม่สะดวกเห็นชัดเจนเรื่องท่ีผู้ป่วย
ท่ีต้องรักษาด้วยการผ่าตัดทุกสาขา ผู้ป่วยอาการหนักหลังผ่าตัด
และผปู้ ว่ ยทมี่ ารบั การตรวจดา้ นศลั ยกรรมทกุ สาขาและดา้ นออรโ์ ธปดิ กิ ส์
โครงการตึกอุบัติเหตุและผู้ป่วยอาการหนัก เร่ิมในสมัยผู้อ�ำนวยการท่านที่ ๒๔ (พลตรี จุลเทพ ธีระธาดา) โดยมีวัตถุประสงค์ให้มี
หอ้ งผา่ ตดั ทท่ี นั สมยั และเพยี งพอ มหี ออภบิ าลผปู้ ว่ ยอาการหนกั เพยี งพอกบั ผปู้ ว่ ยหลงั ผา่ ตดั มหี อ้ งตรวจโรคทางศลั ยกรรมและออรโ์ ธปดิ กิ ส์
ทก่ี วา้ งขวาง สะดวก และกองออรโ์ ธปดิ กิ ส์ เปน็ กรรมการพจิ ารณา พ.อ.ภษู ติ รตั นธรรม เปน็ กรรมการและเลขานกุ าร ตง้ั แตก่ รกฎาคม ๒๕๓๘
เมอ่ื ได้ข้อตกลงแล้ว พ.อ.ภูษติ รตั นธรรม ได้น�ำขอ้ พิจารณาและความต้องการต่างๆ ให้ พ.อ.หญงิ อุษณา อภวิ ฒั น์ (ยย.ทบ.) เป็นผอู้ อกแบบ
และจัดท�ำโครงการ ขออนุมัติวงเงิน ๑๑๐,๘๔๐,๐๐๐ บาท เม่ือเดือนมิถุนายน ๒๕๔๐ และได้ผ่านการอนุมัติจากกองทัพบก แต่ในปี
พ.ศ. ๒๕๔๐ ได้เกิดภาวะวิกฤติทางเศรษฐกิจของประเทศไทย จึงถูกชะลอโครงการและได้มีการปรับปรุงทบทวนโครงการให้เหมาะสมกับ
สถานการณไ์ ปใหมป่ ระมาณพฤษภาคม ๒๕๔๑ โดยปรับลดงบประมาณเหลอื ๗๓,๔๔๕,๐๐๐ บาท โดยลดห้องผา่ ตัดระบบ LAMINAR AIR
FLOW จาก ๘ ห้อง เหลือ ๑ ห้อง ซึ่งห้องผ่าตัดแบบนี้เป็นห้องผ่าตัดแห่งแรกของ รพ.กองทัพบก และแห่งที่ ๒ ของ รพ.รัฐบาล
ในประเทศ โครงการนไ้ี ดร้ ับอนุมัตงิ บประมาณปี ๒๕๔๓ และเรม่ิ กอ่ สรา้ งเมื่อ ๒๕ ตุลาคม ๒๕๔๔ ระยะเวลาท�ำงาน ๕๔๐ วัน โดย บริษทั
นนั ทพร ก่อสรา้ ง แตง่ านล่าชา้ ๖๐ วัน ได้สง่ มอบเม่อื มกราคม ๒๕๔๖ ตกึ อบุ ตั เิ หตุและผปู้ ่วยอาการหนักแหง่ นี้ สมเดจ็ พระเจ้าพีน่ างเธอ
เจา้ ฟ้ากลั ยาณวิ ัฒนา กรมหลวงนราธวิ าสราชนครนิ ทร์ พระราชทานนามวา่ “อาคารกัลยาณวิ ฒั นา” และเสด็จไปทรงเปดิ เมอ่ื ๑๐ กรกฎาคม
๒๕๔๘

42

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

รพ.อ.ป.ร. กบั การจัดโครงสร้างแบบบรู ณาการ

พลเอก ชายชาญ ตาตะนันทน์ รพ.อ.ป.ร. ถอื ก�ำเนิดกอ่ น รพ.อ่นื ใดใน ทบ.แม้แต่ รพ.รร.๖ เปน็ รพ.ทบ.ทเี่ กา่ แก่ที่สดุ ความเก่า
อดีตผู้อำ� นวยการ จึงมีทั้งข้อดีและข้อเสีย ข้อดีไม่จ�ำเป็นต้องเอ่ยถึง แต่ข้อเสียท่ีแน่ๆ คือ ไม่เอื้ออ�ำนวยต่อการพัฒนา
ซึ่งจ�ำเป็นต้องท�ำงานโดยสหสาขาวิชาชีพ โดยมีผู้ป่วยเจ็บเป็นศูนย์กลาง โครงสร้างการจัดเป็นไปตาม
โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล อฉก. ปี ๑๗ เป็นการจดั หนว่ ยตามวิชาชพี และตามความช�ำนาญเฉพาะสาขา เชน่ กองการพยาบาล
(พ.ศ. ๒๕๔๔ - ๒๕๔๖) กองศัลยกรรม กองอายุรกรรม ฯลฯ แต่ละกอง ผู้อ�ำนวยการกองพยายามสร้างอาณาจักรของตน
มีความเป็นตัวตนสูง การประสานงาน การแสดงความร่วมมือระหว่างกองจะส�ำเร็จหรือไม่อยู่ที่
ตัวตนของ ผู้อ�ำนวยการกองเป็นคนอย่างไร จึงเป็นอุปสรรคอย่างย่ิงต่อการพัฒนา เพื่อขอรับรอง
มาตรฐาน รพ. (HA) จาก พรพ.
ในฐานะ ผอ.รพ. ไดข้ ออนมุ ตั ิปรับโครงสร้าง รพ.อ.ป.ร.เปน็ โครงการนำ� ร่อง พบ.ไดอ้ นุมัตเิ ม่อื
๒๔ ม.ิ ย. ๔๕ เปน็ โครงการน�ำร่อง ๓ ปี (๑ ก.ค. ๔๕ - ๑ ก.ค. ๔๘) เปน็ การจดั โครงสรา้ งแบบบูรณาการ
ท�ำงานโดยสหสาขาวิชาชีพในรูปของกลุ่มงาน มีผู้ป่วยเป็นศูนย์กลาง ท่ีส�ำคัญมีการฟังเสียงสะท้อน

และขอ้ เสนอแนะจากกลมุ่ ผูใ้ ช้บรกิ ารในพืน้ ท่ี ในรูปคณะกรรมการทีป่ รกึ ษา รพ.อ.ป.ร.
๙ ม.ี ค. ๔๗ เปน็ คร้ังแรกที่ รพ.อ.ป.ร. ได้รับการรับรองมาตรฐาน รพ. (HA) จาก พรพ.

43

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

“ท�ำทกุ ส่งิ เปลีย่ นแปลงทกุ อย่าง เพ่อื ประโยชนส์ ูงสดุ ของผู้รบั บริการ”

“หน่งึ คนรบั ผดิ ชอบ
หลายคนร่วมกนั คดิ
หลายคนร่วมกนั ท�ำ
ท�ำงานไม่มชี �้ำ
ท�ำงานเป็นระบบ
ทำ� งานไม่มจี บ
จุดพบอยู่ทผ่ี ู้รับบริการ”

44

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหิดล

๒๒ ปี ในโรงพยาบาลอานันทมหดิ ล กบั ๘ ปที ่ีใกล้ชิด

พลเอก รณวิทย์ อปุ ถัมภ์นรากร ผมต้องขอบคุณคณะท�ำงานท่ีท�ำหนังสือครบรอบ ๗๕ ปี รพ.อ.ป.ร. ที่ให้ผมได้มีโอกาส
อดตี ผอ.รภท.ศอพท.สป. เขียนบทความจากความทรงจ�ำในครั้งน้ี และต้องขอบคุณอดีต ผอ.รพ.อ.ป.ร. ทุกท่าน ท่ีเคยเป็น
อดีต ผอ.รพ.อ.ป.ร. ผู้บังคับบญั ชาผม ไดช้ ว่ ยกันรังสรรคผ์ ลงานในการก�ำกบั ดูแล และพัฒนา รพ. จนมีเรอื่ งราวเล่าสกู่ นั ฟัง
(พ.ศ. ๒๕๔๖ - ๒๕๔๘) ให้พวกเราได้ภาคภูมิใจกับการเจริญก้าวหน้าอย่างรวดเร็วของ รพ.อ.ป.ร. อันเป็นที่รักยิ่งของพวกเรา
อดตี ผอ.ศพม. เพราะฉะนนั้ วนั นผ้ี มคงมคี วามจดจำ� เพยี งบางสว่ น ทจ่ี ะทำ� การเลา่ สกู่ นั ฟงั ทง้ั ในฐานะอดตี ผอ.รพ.อ.ป.ร.
และอดตี ผอ.กองอายุรกรรม รพ.อ.ป.ร.
ผมรู้จัก รพ.อ.ป.ร. ครั้งแรกในปี ๒๕๑๘ โดยที่ผมมารับราชการครั้งแรกท่ีกองพยาบาล
ศูนยก์ ารบินทหารบก ลพบุรี ผบ.กองพยาบาลสมัยนนั้ ไดน้ �ำผมไปคารวะผู้บงั คบั บัญชาของ รพ. แหง่ น้ี
ตามแบบธรรมเนียม ก็ได้รู้จักกับแพทย์รุ่นเก่าหลายท่าน ผมอยู่ ศบบ. ๕ ปีกว่าๆ ในช่วง ๕ ปี
ก็ส่งผู้ป่วยเข้ารับการรักษาท่ี รพ.อ.ป.ร. เป็นประจ�ำ จนผมเข้าเรียนแพทย์เฉพาะทางสาขาอายุรกรรม
จบแล้วกม็ าอยู่ รพ.อ.ป.ร. เมอ่ื ปี ๒๕๒๖ อย่ไู ด้ ๒ ปีกวา่ กไ็ ปเรียนโรงเรียนเสนาธกิ ารทหารบก โชคดี
ได้กลับมาอยู่พ้ืนที่เขาสามยอดอีกโดยเป็น ผบ.พัน.สร.๑ พล.๑ รอ. และได้รับความกรุณาจาก
พลโท ปัญญา อยู่ประเสริฐ ผอ.รพ.อ.ป.ร. สมัยนั้นให้ได้รับต�ำแหน่งพันเอก ประจ�ำ รพ.อ.ป.ร.
และ รรก.ผบ.พัน.สร.๑ พล.๑ รอ. อยู่ ๕ ปี และทำ� งานใน รพ.อ.ป.ร. เร่อื ยมา จากตำ� แหน่ง ผอ.กอง
อายรุ กรรม รอง ผอ.รพ.อ.ป.ร. กอ็ อกจาก รพ.อ.ป.ร. ไปอีก ๑ ปีคร่งึ คือไปเป็น ผช.น.ฝา่ ยเสธ. ประจำ�
ปล.กห. อยู่ ๖ เดือน ก็ไปเป็น ผอ.รภท.ศอพท.ศป.กห. ๑ ปีก็กลับมา รพ.อ.ป.ร. อีกคร้ังในฐานะ
ผอ.รพ.อ.ป.ร. ปี ๒๕๔๖ - ๒๕๔๘
ผมกลบั มาอยู่ รพ.อ.ป.ร. หลงั จบบอรด์ อายรุ กรรม ปี ๒๕๒๖ โดยอาจารย์ พล.ท.ชนะ แยม้ บญุ เรอื ง
ท่านได้ไปพบผม และถามว่ามาอยู่ รพ.อ.ป.ร. เอามั้ย ผมก็ตอบท่านด้วยความยินดีว่า เต็มใจครับ
ท่านก็ด�ำเนินการให้ เพราะท่านใช้ค�ำว่า จะได้มาช่วยกับหมอนงลักษณ์ ท�ำให้กองอายุรกรรมมีความ
เข้มแขง็ ซ่งึ ผมกโ็ ชคดีทเี่ มอ่ื มาอยู่ รพ.อ.ป.ร. คณุ หมอนงลกั ษณ์ ศักดศิ์ รี ท่านเป็นคนมคี วามรู้ดีและขยนั
ขนั แขง็ เราชว่ ยกนั ท�ำทกุ อยา่ งใหก้ องอายรุ กรรมมมี าตรฐานในการรกั ษาและมมี าตรฐานในดา้ นวชิ าการ
เริ่มมีการตรวจเฉพาะทาง โดยเฉพาะทาง Endocrine และ Cardio ก็เร่ิมเปิดคลินิกเฉพาะ ตอนแรก
ก็วันเดียวต่อหนึ่งสัปดาห์ คนไข้เยอะข้ึนเร่ือยๆ จนเด๋ียวนี้มี ๓ วันต่อสัปดาห์ และได้เปิด OPD
เฉพาะทางอื่นๆ เช่น โรคทรวงอก และโรคทางเดินอาหาร เราสองคนก็ได้ท�ำ Sub special Rx
แทบทุกเร่ือง ยกเว้น Hemato และ Neuro โดยเฉพาะทางโรคไตผมเองก็ชอบเป็นพเิ ศษ เพราะความรกั
และเคารพ พล.ท.สุจินต์ อุบลวัตร เป็นส่วนตัว ผมจึงมีโอกาสไปท�ำงานกับท่าน ๖ เดือน ในฐานะ
Fellow ทาง Nephro โดยอาจารย์ชนะส่งไปเรียน ผมกลับมาในปี ๒๕๒๘ ก็ได้ใช้ประโยชน์ทันที

45

๗๕ ปี

โรงพยาบาลอานนั ทมหดิ ล

โดยรักษาคนไข้ผหู้ ญิงโดนงูแมวเซากดั และไม่รู้สกึ ตัวมา ๒ วันกวา่ ๆ
มอี าการไตวายกไ็ ดร้ บั การรกั ษา โดยใชเ้ ครอ่ื งไตเทยี มครง้ั แรก ผมเปน็
คนท�ำ AV. Shunt เอง อาจารย์สุจินต์ฝึกให้ท�ำโดยไม่ได้ Consult
ศลั ย์ ก็ถือเป็นครงั้ แรกทีม่ ีหน่วยไตเทยี มเปน็ รปู เป็นร่างตัง้ แตน่ ั้นมา
ผมไดป้ รึกษากบั อาจารยช์ นะ แยม้ บญุ เรอื ง ถงึ การเตรียมการ
เกี่ยวกับพยาบาลห้องไตเทียม ท่านก็เลยประสานกับมูลนิธิโรคไต
แห่งประเทศไทยในพระบรมราชปู ถัมภ์ ขอโควตาเข้าอบรมปลี ะ ๒ ท่ี
กไ็ ดร้ บั ความกรณุ าจากอาจารยส์ พุ ฒั น์ วาณชิ ยก์ าร ซง่ึ เปน็ เลขาธกิ าร
มูลนิธิโรคไตแห่งประเทศไทย ให้เราส่งพยาบาลอบรมทุกปีจนได้
พยาบาลหอ้ งไตเทยี มมาเพยี งพอทจี่ ะทำ� ใหง้ านหอ้ งไตเทยี มดำ� เนนิ การ
ต่อไปได้ตลอด ตอนแรกก็ใช้ห้องไตเทียมเพียง Unit เดียวใน ICU
ศลั ยกรรม ซ่ึงตอนนน้ั รพ. ก็มี ICU เพยี ง ICU เดียว ท้ังศลั ยกรรมและ
อายรุ กรรมใช้ ICU น้ี ซง่ึ อยใู่ นบงั คบั บญั ชาของกองศลั ยกรรม ซง่ึ ตอ่ มา
ผมกบั อาจารย์นงลักษณ์ ก็ได้จดั ทำ� แผนในการเปดิ ICU อายรุ กรรม
ข้ึนที่ช้นั ๒ ของตกึ ๖ ชน้ั ซึ่งมปี ระมาณ ๕ เตียง และเปิดดำ� เนนิ การ
มาตลอด ถ้าคนไข้มากเราก็เอาไปฝาก ICU เดิมท่ีกองศัลย์บ้างเป็น
คร้ังคราว จนมาได้ตึกใหม่คือตึกกัลยาณิวัฒนา ซ่ึงเราได้เร่ิมใช้ตึกน้ี
เป็นครั้งแรกเมื่อปี ๒๕๔๖ ในสมัยท่ีผมเป็นผู้อ�ำนวยการ ก็ใช้เป็น
OPD ศัลย์กับออร์โธฯ และเปิด ICU รวม ขึ้นอีกคร้ังโดยยุบ ICU
ของทั้งศัลย์และอายุรกรรมมาใช้ตึกน้ีจนปัจจุบัน เร่ืองการก่อสร้าง
ห้องผ่าตัดในตึกก็มีปัญหามากมาย จนมาส�ำเร็จเอาในปี ๒๕๔๙
จงึ ไดเ้ ปดิ ท�ำการ ตอนแรกมเี พยี ง ๓ - ๔ หอ้ งเทา่ นั้น เม่อื เสร็จจึงได้
ย้าย OR ท้ังหมดจากตกึ ๖ ชน้ั มาอยูท่ ตี่ ึกกลั ยาณวิ ฒั นา ท�ำใหห้ อ้ ง
ผา่ ตดั ตกึ เกา่ วา่ งและน�ำมาปรบั ปรงุ เปน็ หอ้ งรบั รองและหอ้ งสมดุ แทน
ส่วน OPD ผมก็มีแผนที่จะย้ายบางส่วนมาอยู่ใต้ตึกกัลยาฯ
ซ่ึงในแปลนเดิมเป็นท่ีจอดรถ ผมได้เริ่มปูพื้นและท�ำแผนย้ายห้อง
จ่ายยานอกมาอยูท่ ่ีนที่ ้ังหมด รวมท้ังยา้ ย OPD ท่วั ไปมาอย่ทู ี่นี่ดว้ ย
เม่ือผมย้ายไปก็มี ผอ. ท่านต่อมาด�ำเนินการต่อจนเหมือนที่เห็น
ทุกวันน้ี ส่วนเรื่องโครงการห้องไตเทียมที่ตึกศรีสังวาลย์ ผมเอง
เริ่มด�ำเนนิ การมาตั้งแตผ่ มเปน็ ผอ.กองอายุรกรรม รว่ มกบั คุณหมอ
สุวฒั น์ชยั เน้อื นวลสวุ รรณ โดยตดิ ต่อกับอาจารยส์ พุ ฒั น์ เลขาธกิ าร
46