บทที่ 1 สื่อสังคมออนไลน์

1
เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปลี่ยนแปลงแก้ไข)

2

บทที่ 1 ส่ือสังคมออนไลน์

ส่ือสังคมออนไลน์
1. ความหมายของสื่อออนไลน์
2. ประเภทของสื่อออนไลน์
3. ประโยชน์ของส่ือออนไลน์
4. อุปกรณ์เครื่องมือทางการสื่อสารออนไลน์
5. บทบาทของสื่อออนไลน์
6. ส่ือออนไลน์กบั การแสดงตวั ตน
สมรรถนะ
1. แสดงความรู้เกี่ยวกบั การจดั การและกระบวนการที่เก่ียวขอ้ งกบั การทาธุรกิจบนสื่อสังคมออนไลน์
2. สามารถใชเ้ คร่ืองมือบนส่ือสังคมออนไลน์ในการติดต่อสื่อสาร จดั การฐานขอ้ มูลลูกคา้ และการดาเนินธุรกิจ
ดิจิทลั
แนวคดิ
ความกา้ วหนา้ ของระบบอินเทอร์เน็ตทาให้เกิดนวตั กรรมทางสังคมคือเครือข่ายสังคมใหม่ที่รู้กนั อย่างแพร่หลาย
วา่ สังคมออนไลน์ (Social Network) โดยเครือขา่ ยสังคมออนไลน์เป็นพ้นื ที่สาธารณะ ท่ีทุกคนจากทว่ั โลกจะเขา้
ไปสื่อสารหรือเขียนเร่ืองราวบทความ รูปภาพ วิดีโอ แลว้ นามาแบ่งปันใหก้ บั ผูอ้ ื่นที่อยูใ่ นเครือข่ายไดร้ ับรู้โดย
ผา่ นระบบอินเทอร์เน็ต
สาระการเรียนรู้
1. ความหมายของสื่อออนไลน์
2. ประเภทของสื่อออนไลน์
3. ประโยชนข์ องสื่อออนไลน์
4. อุปกรณ์เคร่ืองมือการส่ือสารออนไลน์
5. บทบาทของสื่อออนไลน์
6. สื่อออนไลนก์ บั การแสดงตวั ตน
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. บอกความหมายของสื่อออนไลน์ได้
2. อธิบายประเภทของสื่อออนไลน์ได้

เอกสารใชส้ ำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (หา้ มคดั ลอก เปลยี่ นแปลงแก้ไข)

3

3. อธิบายประโยชน์ของส่ือออนไลนไ์ ด้
4. อธิบายการนาอปุ กรณ์เครื่องมือการส่ือสารออนไลน์มาใชไ้ ด้
5. เขา้ ใจบทบาทของส่ือออนไลน์ได้
6. อธิบายสื่อออนไลน์กบั การแสดงตวั ตนได้
1. ความหมายของส่ือออนไลน์

มีเดีย (Media) หมายถึง สื่อหรือเครื่องมือท่ีใชเ้ พื่อการสื่อสาร
โซเชียล (Social) หมายถึง สังคม และในบริบทของโซเชียลมีเดีย โซเชียลหมายถึงการแบ่งปันในสังคม
ซ่ึงอาจจะเป็ นการแบ่งปันเน้ือหา หรือปฏิสัมพนั ธ์ในสังคม เพราะฉะน้ัน โซเชียลมีเดียในที่น้ีหมายถึง ส่ือ
อิเล็กทรอนิกส์ที่ทาให้ผูใ้ ช้แสดงความเป็ นตวั ตนของตนเอง เพ่ือท่ีจะมีปฏิสัมพนั ธ์กัน หรือแบ่งปันขอ้ มูลกับ
บุคคลอ่ืน
สื่อสังคมออนไลน์ หรือ Social Media หมายถึง สื่อติจิทัลที่ทางานอยู่บนพ้ืนฐานของเว็บไชต์บน
อินเทอร์เน็ต ท่ีเป็ นเคร่ืองมือในการปฏิบตั ิการทางสังคม ท่ีมีผูส้ ื่อสารจดั ทาข้ึน โดยท่ีผูเ้ ขียนจดั ทาข้ึนเอง แลว้
นามาแบ่งปันเน้ือหา ขอ้ มูล ข่าวสาร ประสบการณ์ และพูดคุยให้ผูใ้ ช้ในโลกออนไลน์ กับคนท่ีอยู่ในสังคม
เดียวกนั ไดอ้ ยา่ งรวดเร็ว มีประสิทธิภาพ รวมถึงการใชป้ ระโยชน์ร่วมกนั
2. ประเภทของสื่อออนไลน์
ประเภทของสื่อสังคมออนไลน์ มีดว้ ยกนั หลายชนิด ข้ึนอยู่กบั ลกั ษณะของการนามาใช้ โดยสามารถ
แบ่งเป็นกลุ่มหลกั ๆ ดงั น้ี
1. Weblogs หรือเรียกส้ัน ๆ ว่า บล็อก (Blogs) คือ สื่อส่วนบุคคลบนอินเทอร์เน็ตที่ใช้เผยแพร่ขอ้ มูล
ข่าวสาร ความรู้ ขอ้ คิดเห็น บนั ทึกส่วนตวั โดยสามารถแบ่งปันให้บุคคลอื่น 1 โดยผรู้ ับสารสามารถเขา้ ไปอ่าน
หรือแสดงความคิดเห็นเพม่ิ เติมได้ ซ่ึงการแสดงเน้ือหาของบลอ็ กน้นั จะเรียงลาดบั จากเน้ือหาใหม่ไปสู่เน้ือหาเก่า
ผู้เขียนและผูอ้ ่านสามารถค้นหาเน้ือหาย้อนหลังเพ่ืออ่านและแก้ไขเพิ่มเติมได้ตลอดเวลา เช่น Exteen,
Bloggang,Wordpress, Blogger, Okanation
2. Social Networking โชเชียลเน็ตเวิร์ก คือเครือข่ายสังคมออนไลน์ หรือการที่ผใู้ ชง้ านอินเทอร์เน็ตคน
หน่ึงเช่ือมโยงกับเพื่อนอีกนับสิบ รวมไปถึงเพ่ือนของเพื่อนอีกนับร้อยผ่านผูใ้ ห้บริการด้านโซเชียลเน็ตเวิร์ก
(Social Network) บนอินเทอร์เน็ต เช่น Facebook,Blogger, Hi5, Twitter หรือ Tagged เป็ นต้น การเชื่อมโยง
ดงั กล่าว ทาให้เกิดเครือข่ายข้ึน เช่น สามารถรู้จกั เพ่ือนของเพื่อนเราไดเ้ ป็นทอด ๆ ต่อไปเรื่อย ทาให้เกิดสังคม
เสมือนจริงข้ึนมา สามารถสร้างคอนเน็กชนั่ ใหม่ ๆ ไดง้ ่าย และเม่ือแชร์ (Share) ขอ้ ความหรืออะไรก็ตามลงไป

เอกสารใช้สำหรับประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปล่ียนแปลงแก้ไข)

4

ในเครือข่าย ทุกคนในเครือข่ายก็สามารถรับรู้ไดพ้ ร้อมกนั และสามารถตอบสนองต่อส่ิงท่ีแชร์ได้ เช่น แสดง
ความคิดเห็น (Comment) กดไลค์ (Like) ซ่ึงอาจจะแตกต่างกนั ออกไปตามแต่ละผูใ้ ห้บริการ ความโดดเด่นใน
เร่ื องความง่ายของโซเชียลเน็ตเวิร์กทาให้ธุรกิจ และนักการตลาดสนใจท่ีจะใช้เป็ นเคร่ื องมือในการ
ประชาสมั พนั ธส์ ินคา้ และบริการ

3. Micro Blogging และ Micro Sharing เครือข่ายสังคมออนไลน์ประเภทน้ีมีลกั ษณะเด่นโดยการให้
ผู้ใช้โพสด์ข้อความจานวนส้ัน ๆ ผ่านเว็บผู้ให้บริการ และสามารถกาหนดให้ส่งข้อความน้ัน ๆ ไปยัง
โทรศพั ทเ์ คล่ือนที่ได้ เช่น ทวิตเตอร์

4. Online video เป็ นเวบ็ ไชตใ์ ห้บริกรวิดีโอออนไลน์โดยไม่เสียค่าใชจ้ ่าย ซ่ึงปัจจุบนั ไดร้ ับความนิยม
อยา่ งแพร่หลายและขยายตวั อยา่ งรวดเร็ว เนื่องจากเน้ือหาท่ีนาเสนอในวิดีโอออนไลน์ไม่ถกู จากดั โดยผงั รายการ
ที่แน่นอนและตายตวั ทาให้ผใู้ ชบ้ ริการสามารถติดตามชมไดอ้ ยา่ งต่อเนื่อง เพราะไม่มีโฆษณาคนั่ สามารถเลือก
ชมเน้ือหาไดต้ ามความตอ้ งการและยงั สามารถเช่ือมโยงไปยงั เวบ็ ไซตว์ ิดีโออ่ืน ๆ ที่เก่ียวขอ้ งไดจ้ านวนมากอีก
ดว้ ยเช่น Youtube, MSN, Yahoo

5. Photo Sharing เป็ นโซเชียล ท่ีสามารถแบ่งปันรูปถ่ายและวิดีโอกบั เพ่ือนๆรวมท้งั มีการคอมเมนต์
และกดช่ืนชอบในรูปได้ ขอ้ ดีคอื สามารถแบง่ ปันรูปถา่ ยกบั เพื่อนไดอ้ ยา่ งสะดวกรวดเร็ว

6. Wikis รูปแบบการเผยแพร่ขอ้ มูลที่บุคคลต่าง ๆ ซ่ึงเป็นผมู้ ีความรู้ความชานาญเฉพาะเร่ือง สามารถมี
ส่วนร่วมในการเป็นผใู้ หข้ อ้ มูลใหม่ หรือเป็นผปู้ รับปรุงขอ้ มลู ท่ีมีอยเู่ ดิมใหถ้ ูกตอ้ งและสมบรู ณ์ยงิ่ ข้นึ รายละเอียด
ของขอ้ มลู ท่ีเผยแพร่ก่อใหเ้ กิดประโยชน์กบั บคุ คลทว่ั ไป

7.Virtual Worlds (โลกเสมือน) คือการจาลองสภาพแวดลอ้ ม ที่สามารถตอบสนองต่อการใชง้ านของ
ผูใ้ ชห้ ลายคนพร้อม ๆ กนั ผา่ นเครือข่ายออนไลน์ นนั่ หมายความว่า โลกเสมือนจะตอ้ งรองรับการใชง้ านของผู้
ใชไ้ ดต้ ลอด 24 ชว่ั โมง โลกเสมือนจะมีคณุ ลกั ษณะทว่ั ไป 6 ขอ้ ดงั น้ี

1. Share Space ผใู้ ชห้ ลายคนสามารถเขา้ ไปยงั สถานท่ีต่าง ๆ ไดใ้ นเวลาเดียวกนั
2. Graphical User Interface โลกเสมือนจะใชภ้ าพในการนาเสนอ โดยอาจจะเป็ นภาพ 2 มิติ

หรือ 3 มิติก็ได้
3. Immediacy มีการตอบสนองเกิดข้นึ ทนั ที
4. Interactivity ผใู้ ชส้ ามารถสร้าง พฒั นาและเปลี่ยนแปลง ขอ้ มูลที่ตอ้ งการในโลกเสมือนได้

เอง
บทที่ 1 สื่อสงั คมออนไลน์ 21

เอกสารใชส้ ำหรบั ประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปลยี่ นแปลงแก้ไข)

5

5. Persistence สถานท่ีหรือขอ้ มูลต่าง ๆ ในโลกเสมือน จะยงั คงมีอยู่ต่อไป ถึงแมว้ ่าผูใ้ ช้จะ
ไมไ่ ด้ l0g in เขา้ สู่ระบบ

6. Socialization/Community ส่งเสริมให้เกิดการรวมกลุ่มของผูใ้ ช้เป็ นสังคมย่อย ๆ เช่น ทีม
คลบั เพอ่ื นบา้ น เป็นตน้

7. Crowd Sourcing คือการกระจายปัญหาไปยงั กลุ่มคนเพ่ือคน้ หาคาตอบและวิธีการในการ
แกป้ ัญหาทางธุรกิจน้นั ๆ บริษทั สามารถออกตาราง (broadcast)คาถามหรือปัญหาท่ีตอ้ งการ
คาตอบไปยงั กลมุ่ คนขนาดใหญ่เพอ่ื ใหไ้ ดม้ าซ่ึงวิธีการใหม่ ๆ Crowd หรือ User ส่วนมากใน
การทา Crowd sourcing เราจะหมายถึงกลุ่มชุมชนออนไลนห์ รือในโลกไซเบอร์ นน่ั เอง

Crowd sourcing แบง่ ออกเป็น 4 ประเภท ดงั น้ี
1. Contest คือ การจดั การประกวดข้ึนเพื่อให้ผูค้ นภายนอกนาเสนอความคิดเห็นทางแก้ไข

ปัญหาต่าง ๆ เขา้ มา และบริษทั ก็จะนาเอาผลงานของผูท้ ี่ชนะการประกวดไปใช้ต่อไป
ตวั อย่างเช่น การจดั การประกวดโฆษณาของบริษทั Colgate Palmoive ท่ีให้บุคคลภายนอก
เข้ามาแข่งขันการออกไอเดียทาภาพยนตร์โฆษณาของผลิตภัณฑ์ "Speed Stick" โดยมี
สโลแกน วา่ "Handle it"
2. Collaborative Communities คอื การรวมเอาผลงานหรือองคค์ วามรู้ตา่ ง ๆที่หลากหลาย จาก
บุคคลภายนอกเขา้ มาเก็บรวบรวมเอาไวด้ ว้ ยกนั ตวั อย่างเช่น บริษทั Verizon ซ่ึงเปิ ดโอกาส
ให้คนท่ีเป็ นลูกค้าสามารถเข้ามาโพสต์ถามคาถามเก่ียวกับสินค้าของบริษัท และจะมี
เจ้าหน้าท่ีเขา้ ไปตอบ ซ่ึงการทาแบบน้ีจะทาให้ลูกคา้ ท่ีมีปัญหาเดียวกันสามารถเขา้ ไปหา
คาตอบได้จากในFAQs (Frequently asked questions คือ คาถามและคาตอบที่พบบ่อย ๆ)
ทนั ทีท่ีมีขอ้ สงสยั
3. Complementors คือ การกระตุ้นให้ผูใ้ ช้ผลิตภัณฑ์ ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการพัฒนา
ผลิตภณั ฑ์หลกั (core product) ของบริษทั โดยการพฒั นาผลิตภณั ฑ์เสริม (complementary
product) ตวั อย่างเช่น แอปเปิ้ ล (Apple Inc.) เป็ นบริษทั ท่ีประสบความสาเร็จเป็ นอย่างมาก
ในการนา crowd complementorsมาใชเ้ พอ่ื พฒั นาธุรกิจ โดยแอปเปิ้ ลไดพ้ ฒั นา ITune ซ่ึงเป็น
media library application ซ่ึงเปิ ดโอกาสให้ crowds ไดเ้ ขา้ มามีส่วนร่วมในการพฒั นาแอป
พลิเคชนั สาหรับใชก้ บั (Tune ซ่ึงส่งผลใหแ้ อปเปิ้ ลไดป้ ระโยชน์คือ ทุกคร้ังท่ีผใู้ ชผ้ ลิตภณั ฑ์

เอกสารใช้สำหรับประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปล่ียนแปลงแก้ไข)

6
หลกั (IPhone, Pad, IPod) ทาการดาวน์โหลดแอปพลิเคชนั ไป แอปเปิ้ ลก็จะไดส้ ่วนแบ่งจาก
รายไดน้ ้นั ดว้ ย นอกจากน้ีการท่ีมีแอปพลิเคชนั
น่าสนใจเกิดข้ึนส่งผลตอ่ เนื่องใหผ้ ลิตภณั ฑห์ ลกั สามารถขายไดม้ ากข้ึนดว้ ย
4. Labor Market คือ การจบั คู่ทกั ษะกบั ภารกิจของบริษทั ผ่านตวั กลาง โดยงานหรือภารกิจน้ัน
จะตอ้ งมีลกั ษณะงานชัดเจน สามารถประเมินผลการทางานไดเ้ ป็ นงานท่ีต้องใช้ทกั ษะและ
ความชาญฉลาดของมนุษย์ เป็นงานง่าย ๆ ท่ีตอ้ งทาซ้า ๆ กนั ตวั อยา่ งเช่น เนชนั นลั จีโอกราฟิ ก
(National geographic) ไดท้ าการจ้างฝูงชนจานวน 28,000 คน คน้ หาภาพถ่ายดาวเทียม เพื่อ
คน้ หาหลุมฝังศพของจกั รพรรดิเจงกีสข่าน

รูปท่ี 1.1 Crowd Sourceine

8. Podcasting หรือ Podcast เป็นข้นั ตอนของสื่อชนิดหน่ึงบนระบบอินเทอร์เนต็ ที่ยนิ ยอมให้
ผใู้ ชท้ ว่ั ไปทาการสมคั รเพื่อรับ feed news (คอื ขอ้ มลู ท่ีอปั เดตจากเฟซบุ๊ก คดิ วา่ มีคนจะ
สนใจมากท่ีสุดโดยดูจากจานวนขอ้ คิดเห็นและปัจจยั อ่ืน ๆ เช่น ใครถูกแทก็ ช้า ๆ ใครเขา้
ร่วมกิจกรรมอะไร, ใครเป็นแฟนคลบั ใคร) เริ่มไดร้ ับความนิยมประมาณปลายปี 2004 ท่ีผา่ น
มา ตวั feed news น้ีจะทางานอตั โนมตั ิ เพอ่ื ทาการดาวน์โหลดไฟลม์ ลั ติมีเดียต่าง ๆ เขา้ สู่
คอมพวิ เตอร์ หรือ portable music player (เรียกติดปากวา่ mp3 player) คาวา่ Podcasting
หลาย ๆ คนคดิ วา่ อาจจะเป็นคามาจากคาวา่ Broadcasting กบั iPod แตต่ ามขอ้ กาหนดแลว้
มนั เป็นการเขา้ ใจผิด แต่เป็นความบงั เอิญอนั สอดคลอ้ งพอดี หรือประจวบเหมาะ กบั iPod
ของ Apple น้นั เอง ซ่ึง สตีฟ จอบส์ กใ็ ชโ้ อกาสน้ี โฆษณา feature (เป็นจุดเด่น) ใหม่เป็น
Broadcasting + iPod = Podcasting นน่ั เอง

เอกสารใช้สำหรับประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (หา้ มคดั ลอก เปลย่ี นแปลงแก้ไข)

7

3. ประโยชน์ของสื่อออนไลน์
แม้ลกั ษณะของเครือข่ายสังคมออนไลน์ จะเป็ นส่ือให้ขอ้ มูลข่าวสารสามารถกระจายออกไปอย่าง

รวดเร็วและกวา้ งขวางมีคุณประโยชน์มากมายในดา้ นการติดต่อส่ือสาร แต่ก็เปรียบเสมือนดาบสองคมหากผใู้ ช้
ขาดคุณธรรมจริยธรรม สามญั สานึกการรู้จกั เคารพสิทธิของผอู้ ื่น และความระมดั ระวงั ในการใชง้ านแลว้ สังคม
ออนไลนเ์ หลา่ น้ีกจ็ ะเป็น "สังคมอนั ตราย" ท่ีจะเป็นดา้ นมืดของสังคมไทย

ประโยชน์ของ Social networks เครือข่ายสงั คมออนไลน์
1. สามารถแลกเปล่ียนขอ้ มลู ความรู้ในสิ่งท่ีสนใจร่วมกนั ได้
2. เป็ นคลงั ขอ้ มูลความรู้ขนาดย่อมเพราะเราสามารถเสนอและแสดงความคิดเห็นแลกเปลี่ยนความรู้
หรือต้งั คาถามในเร่ืองต่าง ๆ เพื่อใหบ้ ุคคลอ่ืนที่สนใจหรือมีคาตอบไดช้ ่วยกนั ตอบ
3. ประหยดั คา่ ใชจ้ ่ายในการติดต่อสื่อสารกบั คนอื่น สะดวกและรวดเร็ว
4. เป็ นส่ือในการนาเสนอผลงานของตวั เอง เช่น งานเขียน รูปภาพ วิดีโอต่าง ๆ เพ่ือให้ผูอ้ ่ืนไดเ้ ขา้ มา
รับชมและแสดงความคิดเห็น
5. ใชเ้ ป็นสื่อในการโฆษณา ประชาสัมพนั ธ์ หรือบริการลกู คา้ สาหรับบริษทั และองคก์ รต่าง ๆ ช่วยสร้าง
ความเชื่อมน่ั ใหล้ กู คา้
6. ช่วยสร้างผลงานและรายไดใ้ หแ้ ก่ผใู้ ชง้ าน เกิดการจา้ งงานแบบใหม่ ๆ ข้ึน
7. คลายเครียดไดส้ าหรับผใู้ ชท้ ่ีตอ้ งการหาเพ่ือนคุยเลน่ สนุก ๆ
8. สร้างความสัมพนั ธท์ ี่ดีจากเพอ่ื นสู่เพอ่ื นได้

รูปที่ 1.2 ประโยชนข์ อง Social networks
4. อปุ กรณ์เครื่องมือทางส่ือออนไลน์

อุปกรณ์เครือข่ายที่มีความเกี่ยวขอ้ งกบั การใชง้ านสื่อสงั คมออนไลน์ (Social Media) มีดงั น้ี
เชิร์ฟเวอร์ (Server) หรือเรียกอีกอยา่ งหน่ึงวา่ เครื่องแม่ข่าย เป็นเคร่ืองคอมพิวเตอร์หลกั ในเครือข่าย ที่
ทาหนา้ ที่จดั เก็บและใหบ้ ริการไฟลข์ อ้ มูลและทรัพยากรอ่ืน ๆ กบั คอมพิวเตอร์เคร่ืองอ่ืน ๆ ในเครือข่าย โดยปกติ

เอกสารใช้สำหรับประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (หา้ มคดั ลอก เปล่ียนแปลงแก้ไข)

8

คอมพิวเตอร์ท่ีนามาใช้เป็ นเชิร์ฟเวอร์มักจะเป็ นเคร่ืองที่มีสมรรถนะสูง และมีฮาร์ดดิสก์ก็ความจาสูงกว่า
คอมพิวเตอร์เครื่องอ่ืน ๆ ในเครือขา่ ย

รูปท่ี 1.3 เชิร์ฟเวอร์
ไคลเอนต์ (Cient) คือ การท่ีมีเครื่องผูใ้ ห้บริการ (server) และเครื่องผูใ้ ชบ้ ริการ (client) เช่ือมต่อกนั อยู่
และเคร่ืองผูใ้ ชบ้ ริการไดม้ ีการติดต่อร้องขอบริการจากเคร่ืองผูใ้ ห้บริการ เครื่องผูใ้ ห้บริการก็จะจดั การตามท่ี
เครื่องผขู้ อใชบ้ ริการร้องขอ แลว้ ส่งขอ้ มลู กลบั ไปใหเ้ ครือข่ายแบบไคลเอนต/์ เชิร์ฟเวอร์ เหมาะกบั ระบบเครือขา่ ย
ท่ีตอ้ งการเช่ือมต่อกบั เครื่องลูกข่ายจานวนมาก โดยการรองรับจานวนเครื่องลูกข่าย (Client) อาจเป็ นหลกั สิบ
หลกั ร้อยหรือหลกั พนั เพราะฉะน้ันเคร่ืองท่ีจะนามาทาหนา้ ท่ีให้บริการจะตอ้ งเป็ นเครื่องท่ีมีประสิทธิภาพสูง
เนื่องจากถกู ออกแบบมาเพ่ือทนทานต่อความผิดพลาด (Fault Tolerance) และตอ้ งคอยใหบ้ ริการทรัพยากรใหก้ บั
เครื่ องลูกข่ายตลอดเวลาโดยเคร่ื องที่จะนามาทาเป็ นเซิร์ฟเวอร์อาจเป็ นคอมพิวเตอร์แบบเมนเฟรม
มินิคอมพวิ เตอร์ หรือไมโครคอมพวิ เตอร์กไ็ ด้

รูปที่ 1.4 ไคลเอนต์

ฮบั (HUB) หรือ รีพีตเตอร์ (Repeater) คืออุปกรณ์ท่ีใชเ้ ช่ือมต่อกลุ่มของคอมพิวเตอร์ ฮบั มีหนา้ ท่ีรับส่ง
เฟรมขอ้ มูลทุกเฟรมท่ีไดร้ ับจากพอร์ตใดพอร์ตหน่ึงไปยงั ทุก ๆ พอร์ตที่เหลือ คอมพิวเตอร์ท่ีเชื่อมต่อเขา้ กบั ฮบั
จะแชร์แบนด์วิท (Bandwidth) หรืออตั ราขอ้ มูลของเครือข่าย ฉะน้ันยิ่งมีคอมพิวเตอร์เชื่อมต่อเขา้ กับฮับมาก
เทา่ ใด ยงิ่ ทาใหแ้ บนดว์ ิทต่อคอมพิวเตอร์แตล่ ะเครื่องลดลง ในทอ้ งตลาดปัจจุบนั มีฮบั หลายชนิดจากหลายบริษทั
ขอ้ แตกต่างระหวา่ งฮบั เหล่าน้ีก็เป็นจาพวกพอร์ต สายสัญญาณที่ใช้ ประเภทของเครือข่ายและอตั ราขอ้ มูลที่ฮบั
รองรับไดอ้ ุปกรณ์ที่ทางานในระดบั เลเยอร์ 1 (layer 1) ซ่ึงเป็นเลเยอร์เกี่ยวขอ้ งกบั เร่ืองของการส่งสัญญาณออก
ไปสู่สื่อกลางที่ใชใ้ นการสื่อสาร รวมไปถึงเรื่องของการเขา้ รหสั สัญญาณเพ่ือท่ีจะส่งออกไปเป็นค่าตา่ ง ๆ ในทาง
ไฟฟ้า และเป็นเลเยอร์ท่ีกาหนดถึงการเชื่อมต่อต่าง ๆ ที่เป็นไปในทางฟิ สิเคิล ฮบั (physical hub) น้นั จะทางาน
ในลกั ษณะของการทวนสัญญาณ หมายถึงวา่ จะทาการทาซ้าสัญญาณน้นั อีกคร้ังซ่ึงเป็นคนละอยา่ งกบั การขยาย
สญั ญาณ พอทาแลว้ ก็จะส่งออกไปยงั เครือข่ายที่เช่ือมตอ่ อยโู่ ดยจะมีหลกั วา่ จะส่งออกไปยงั ทุก ๆ พอร์ต (port)

เอกสารใช้สำหรับประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปลีย่ นแปลงแก้ไข)

9

รูปท่ี 1.5 ฮบั (HUB)
เนต็ เวริ ์ก สวติ ย์ (Networks Switch) คืออุปกรณ์เครือข่ายที่ทาหนา้ ที่ในเลเยอร์ที่ 2 และทาหนา้ ท่ีส่งขอ้ มูล
ที่ไดร้ ับมาจากพอตหน่ึงไปยงั พอร์ตเฉพาะที่เป็นปลายทางเท่าน้ันและทาให้คอมพิวเตอร์ที่เชื่อมต่อกบั พอร์ตที่
เหลือส่งขอ้ มูลถึงกนั ในเวลาเดียวกนั ดงั น้นั อตั รารับส่งขอ้ มูลหรือแบนด์วิทจึงไม่ข้ึนอยกู่ บั คอมพิวเตอร์ ปัจจุบนั
นิยมเช่ือมตอ่ แบบน้ีมากกวา่ ฮบั เพราะลดปัญหาการชนกนั ของขอ้ มูล

รูปที่ 1.6 เน็ตเวิร์ก สวิตช์ (Networks Switch)
เราเตอร์ (Router) คือ อุปกรณ์ท่ีทาหนา้ ท่ีเชื่อมต่อระบบเครือข่ายอย่างหน่ึง ซ่ึงถา้ แปลความหมายคาวา่
Router ก็คอื ถนน นน่ั เอง ดงั น้นั การเชื่อมตอ่ คอมพิวเตอร์ดว้ ยเราเตอร์ ทาใหเ้ ราสามารถเช่ือมต่อคอมพิวเตอร์ได้
มากกว่าหน่ึงเครื่องในเวลาเดียวกัน ซ่ึงเราเตอร์น้ันจะมีซอฟต์แวร์ที่ใช้ในการควบคุมการทางานเรียกว่า
Internetwork Operating System (IOS) และตวั เราเตอร์จะมีช่องท่ีใช้เสียบต่อสายสัญญาณเรียกว่า Port LAN ซ่ึง
โดยทว่ั ไปมกั มี 4 Ports หรือมากกวา่ ในเราเตอร์ 1 ตวั

รูปที่ 1.7 เราเตอร์ (Router)

เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (หา้ มคดั ลอก เปลีย่ นแปลงแก้ไข)

10

เกตเวย์ (Gateway) คือจุดต่อเชื่อมของเครือข่ายทาหน้าที่เป็ นทางเข้าสู่ระบบเครือข่ายต่าง ๆ บน
อินเทอร์เน็ต ในความหมายของเราเตอร์ ระบบเครือข่ายประกอบดว้ ยโหนด (node) ของเกตเวย์ (gateway) และ
โหนดของโฮสต์ (host) เคร่ืองคอมพิวเตอร์ของผูใ้ ชใ้ นเครือข่าย และคอมพิวเตอร์ที่เคร่ืองแม่ข่ายมีฐานะเป็ น
โหนดแบบโฮสต์ ส่วนเครื่องคอมพิวเตอร์ท่ีควบคุมการจราจรภายในเครือข่าย หรือผใู้ ห้บริการอินเทอร์เน็ต คือ
โหนดแบบเกตเวย์

รูปท่ี 1.8 เกตเวย์ (Gateway)
5. บทบาทของสื่อออนไลน์

ส่ือออนไลน์ (Online Media) มีบทบาทกบั สังคมปัจจุบนั อย่างหลีกเล่ียงไม่ได้ ขอ้ มูลข่าวสารบนส่ือ
ออนไลน์ซ่ึงมีอยู่มากมายน้ี มีท้งั ขอ้ มูลจริง ข่าวลือ และ ข่าวลวง เน่ืองจากผใู้ ชอ้ ินเทอร์เน็ตสามารถทาหน้าท่ีได้
ท้งั ผูส้ ่งสารและผูร้ ับสาร โดยมีสื่อใหม่ (New Media) อาทิ เฟซบุ๊ก ทวิตเตอร์ ไลน์ ยูทูป เขา้ มามีบทบาทใน
ชีวิตประจาวนั ซ่ึงนอกจากจะเพ่ิมความสะดวกในการติดต่อสื่อสารแลว้ ยงั มีบทบาทในการกาหนดประเด็น
ต่างๆ ที่เกิดข้ึนในสังคม ดงั น้นั สื่อออนไลน์ จึงมีบทบาทสาคญั ในการเปลี่ยนพฤติกรรมการเสพขอ้ มูลข่าวสาร
ของผคู้ นในยคุ ปัจจุบนั ขณะที่ สื่อสิ่งพมิ พด์ ้งั เดิม หรือ ส่ือกระแสหลกั ก็ใหค้ วามสาคญั กบั การผลิตข่าวออนไลน์
มากข้ึน และลดปริมาณการผลิตส่ิงพิมพต์ ามความตอ้ งการที่ลดลงเช่นกันนอกจากน้ี ส่ือประเภททีวี ก็มีการ
ปรับตวั ให้เขา้ กบั สถานการณ์ที่เปลี่ยนไปดว้ ยการผลิตขอ้ มูลเพ่ือเผยแพร่ผ่านช่องทางออนไลน์ ซ่ึงเป็นการเพิ่ม
ทางเลือกในการชมขอ้ มูลยอ้ นหลงั ในรูปแบบคลิปวิดีโอ รวมถึงการพฒั นาไปสู่ระบบทีวดี ิจิทลั

นอกจากน้ี โซเชียลมีเดีย ยงั เป็นแหล่งรวมพลงั ในการต่อตา้ นหรือก่อใหเ้ กิดการเปล่ียนแปลงของสังคม
ท่ีเริ่มมีการใชอ้ ยา่ งแพร่หลาย อาทิ ปรากฎการณ์ "ม็อบโซเชียลมีเดีย" ซ่ึงเป็นการรวมกลุ่มที่เรียกวา่ คราวคช์ อร์
สซิ่ง (Crowd sourcing) คอื การรวมตวั ของกลุ่มคน หรือ มวลชน ที่ตอ้ งการบรรลเุ ป้าหมายเดียวกนั ประกอบดว้ ย
7 ประเด็นหลกั ๆ ท่ีก่อใหเ้ กิดการเปล่ียนแปลง ประกอบดว้ ย

1. User Generated Content ผูใ้ ช้งานอินเทอร์เน็ตสามารถสร้างสรรค์ "สาร" ดว้ ยตนเองเพื่อแบ่งปัน
ผอู้ ื่น

2. The Firth Estate ผใู้ ชง้ านยนิ เทอร์เน็ตเป็นผคู้ วบคุมความคิดเห็นสาธารณะผา่ นอินเทอร์เน็ตหรือสื่อ
ออนไลน์

เอกสารใชส้ ำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (หา้ มคดั ลอก เปล่ียนแปลงแก้ไข)

11

3. Prosumer ผบู้ ริโภคมีบทบาทในการสร้างผลิตภณั ฑ์ เพ่ือสนองความตอ้ งการของตนเองมากข้ึน ผา่ น
การแสดงความคดิ เห็นบนส่ือออนไลน์

4. Meritocracy สังคมท่ีผใู้ ชอ้ ินเทอร์เน็ตมีความเท่าเทียมกนั โดยวดั กนั ที่ความสามารถและคุณภาพ
5. Open Source ผพู้ ฒั นาชอฟตแ์ วร์ สามารถพฒั นาตอ่ เติมโปรแกรมปฏิบตั ิการร่วมกนั ไดใ้ นระบบเปิ ด
6. Collaborative ผใู้ ชง้ านอินเทอร์เน็ตมีแรงจูงใจสร้างสรรคส์ ่ิงที่ เป็นประโยชน์
7. Sitesharing ผใู้ ชง้ านอินเทอร์เน็ตสร้างสังคมชุมชนเสมือน เพ่อื แบ่งปันขอ้ มูลกนั อยา่ งเสรี
6. สื่อออนไลน์กบั การแสดงตวั ตน
การแสดงตวั ตนที่มีอยู่ในปัจจุบนั มีการเปล่ียนแปลงไปอย่างมาก ในอดีตการสื่อสารยงั ไม่มีการพฒั นา
เท่าปัจจุบนั ทาให้การแสดงตวั ตนน้นั จะเป็ นแบบการเผชิญหน้าหรือเป็ นลายลกั ษณ์อกั ษรซ่ึงผูท้ ่ีกาลงั สนทนา
ดว้ ยน้นั จะเป็นผทู้ ่ีเราทาความรู้จกั มาก่อนแลว้ ต่างกบั ปัจจุบนั ที่มีการพฒั นาของรูป แบบการส่ือสารอยา่ งรวดเร็ว
จึงทาใหก้ ารแสดงตวั ตนน้นั ไม่จาเป็นอีกต่อไป เพราะไมว่ า่ จะอยทู่ ี่ไหนบนโลกกส็ ามารถติดต่อสื่อสารกนั ไดง้ ่าย
ข้ึน ทาให้การติดต่อส่ือสารในชีวิตจริงน้อยลง โดยเลือกที่จะส่ือสารผ่านแอปพลิเคชนั บนมือถือหรือผ่านส่ือ
ออนไลน์กนั มากข้ึน ทาให้เกิดการแสดงตวั ตนบนสื่อออนไลน์มากข้ึน ซ่ึงการแสดงตวั ตนผ่านส่ือออนไลน์น้ี
ถึงแมว้ ่าจะทาให้ทราบถึงตวั ตนของผทู้ ่ีสนทนาดว้ ยแต่ก็ไม่สามารถทราบถึงตวั ตนจริงได้ เพราะตวั ตนในโลก
ออนไลน์กบั ตวั ตนในโลกความเป็ นจริงน้นั ต่างกนั มาก ดงั น้นั การแสดงตวั ตนผ่านสื่อออนไลน์น้ันจะตอ้ งใช้
อยา่ งสร้างสรรค์ และแสดงออกในส่ิงท่ีเป็นตวั ของตวั เองถึงความรู้ความสามารถ คิดใหด้ ีก่อนสร้างเน้ือหา รับ
เน้ือหาอยา่ งเท่าทนั สื่อสังคมออนไลน์มีขอ้ ดีมากมายแต่น้นั ก็เป็นดาบสองคมเช่นกนั หากนาไปใชอ้ ยา่ งไม่ถูกวิธี
และเพอื่ การป้องกนั การเรียนรู้ถึงส่ือสงั คมออนไลน์ จะทาใหก้ ารป้องกนั เป็นไปอยา่ งตรงจุด

รูปท่ี 1.9 ส่ือสงั คมออนไลนก์ บั การแสดงตวั ตน
สรุปสาระสาคัญ

สื่อออนไลน์ หมายถึง ส่ือดิจิทลั ท่ีทางานอยู่บนพ้ืนฐานของเวบ็ ไซตบ์ นอินเทอร์เน็ตท่ีเป็ นเคร่ืองมือใน
การปฏิบตั ิการทางสงั คม ท่ีมีผสู้ ื่อสารจดั ทาข้นึ โดยที่ผเู้ ขียนจดั ทาข้นึ เองแลว้ นามาแบ่งบนั เน้ือหา ขอ้ มลู ข่าวสาร
ประสบการณ์ และพูดคุยให้ผูใ้ ช้ในโลกออนไลน์กบั คนท่ีอยูใ่ นสังคมเดียวกนั ไดอ้ ยา่ งรวดเร็ว มีประสิทธิภาพ
รวมถึงการใชป้ ระโยชน์ร่วมกนั

ประเภทของสื่อสงั คมออนไลน์

เอกสารใชส้ ำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปล่ียนแปลงแก้ไข)

12

1. Weblogs
2. Social Networking
3. Micro Blogging และ Micro Sharing
4. Online Video
5. Photo Sharing
6. Wikis
7. Virtual Worlds
8. Crowd Sourcing
9. Podcasting หรือ Podcast
10. Discuss / Review / Opinion
ประโยชน์ของสื่อออนไลน์
1. สามารถแลกเปล่ียนขอ้ มลู ความรู้ในส่ิงท่ีสนใจร่วมกนั ได้
2. เป็นคลงั ขอ้ มูลความรู้ขนาดยอ่ ม
3. ประหยดั ค่าใชจ้ ่ายในการติดตอ่ สื่อสารกบั คนอ่ืน สะดวกและรวดเร็ว
4. เป็นสื่อในการนาเสนอผลงานของตวั เอง
5. ใชเ้ ป็นสื่อในการโฆษณา
6. ช่วยสร้างผลงานและรายไดใ้ หแ้ ก่ผใู้ ชง้ าน เกิดการจา้ งงานแบบใหม่ ๆ ข้ึน
7. คลายเครียดไดส้ าหรับผใู้ ชท้ ่ีตอ้ งการหาเพ่อื นคยุ สนุก ๆ
8. สร้างความสมั พนั ธท์ ี่ดีจากเพ่อื นสู่เพอื่ นได้
อปุ กรณ์เคร่ืองมือทางส่ือออนไลน์
1. เชิร์ฟเวอร์ (Server)
2. ไคลเอนต์ (Client)
3. ฮบั (HUB) หรือ รีพตี เตอร์ (Repeater)
4. เนต็ เวริ ์ก สวติ ช์ (Networking Switch)
5. เราเตอร์ (Router)
6. บริดจ์ (Bridge)
7. เกตเวย์ (Gateway)

เอกสารใชส้ ำหรับประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปลีย่ นแปลงแก้ไข)

13

บทบาทของสื่อออนไลน์ มีดงั น้ี
1. User Generated Content
2. The Fifth Estate
3. Prosumer
4. Meritocracy
5. Open Source

เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปล่ยี นแปลงแก้ไข)

14

แบบประเมนิ ผลการเรียนรู้ บทท่ี 1
จดุ ประสงค์ เพือ่ ประเมินความรู้พ้นื ฐานของผเู้ รียน เร่ือง ส่ือสงั คมออนไลน์
คาแนะนา 1. อ่านคาถามต่อไปน้ีและทาเครื่องหมายกากบาท (X) ข้อท่ีถูกต้องที่สุดเพียงข้อเดียวลงใน

กระดาษคาตอบ (คะแนนเตม็ 10 คะแนน)
2. เวลาสาหรับการทาประเมิน 15 นาที
คาสั่ง จงทาเคร่ืองหมายกากบาท (X) ในขอ้ ท่ีนกั เรียนเห็นวา่ ถูกตอ้ งท่ีสุดเพยี งขอ้ เดียว
1. ส่ือสงั คมออนไลน์ หมายถึง
ก. สื่อดิจิทลั ที่ทางานอยบู่ นพ้นื ฐานของเวบ็ ไซตบ์ นอินเทอร์เน็ต
ข. สื่อส่วนบุคคลบนอินเทอร์เน็ต
ค. เครือขา่ ยสงั คมออนไลน์
ง. ถูกทุกขอ้
2. หนา้ ที่เป็นจุดเข่ือมต่อของเครือข่าย เรียกวา่
ก. NETWORKS SWITCH
ข. ROUTER
ค. GATE WAY
ง. ถูกท้งั ข. และ ค.
3. Crowd Sourcing หมายถึงขอ้ ใด
ก. การรวมตวั ของกล่มุ ชนที่ตอ้ งการบรรลุเป้าหมายเดียวกนั
ข. การรวมตวั ของกลุม่ ชนที่กิจกรรมบนออนไลน์
ค. การรวมตวั ของกล่มุ ชนในการโพสตข์ อ้ ความร่วมกนั
ง. การรวมตวั ของกลุ่มชนในการสร้างสรรคผ์ ลงานบนออนไลน์
4. เซิร์ฟเวอร์ (Server) คือ
ก. อุปกรณ์ท่ีใชเ้ ช่ือมต่อกลุ่มของคอมพิวเตอร์
ข. เครื่องคอมพวิ เตอร์หลกั ในเครือข่ายคอื เครื่องแมข่ ่าย
ค. ส่งขอ้ มูลที่ไดร้ ับมาจากพอร์ตหน่ึงไปยงั พอร์ตเฉพาะที่เป็นปลายทางเท่าน้นั
ง. อปุ กรณ์ที่ทาหนา้ ที่เชื่อมเครือขา่ ยอยา่ งหน่ึง

เอกสารใชส้ ำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปล่ยี นแปลงแก้ไข)

15

5. ขอ้ ใด "ไม่ใช่" ประโยชน์ของ Social Networks เครือข่ายสังคมออนไลน์

ก. สามารถแลกเปลี่ยนความรู้ในสิ่งที่สนใจร่วมกนั ได้

ข. ประหยดั ค่าใชจ้ ่ายในการติดตอ่ สื่อสารกบั ผอู้ ่ืน

ค. ทาใหใ้ ชเ้ วลากบั โทรศพั ทม์ ากเกินไป

ง. สะดวกรวดเร็วในการใชง้ าน

6. ฮบั หรือ รีพตี เตอร์ เป็นอุปกรณ์ที่ใชป้ ระโยชน์อะไร

ก. การมีเคร่ืองผใู้ ชบ้ ริการและเครื่องผใู้ หบ้ ริการในการส่ือสาร

ข. คืออปุ กรณ์ใชเ้ ช่ือมต่อกลุม่ ของคอมพวิ เตอร์ มีหนา้ ท่ีส่งเฟรมที่ไดร้ ับจากพอร์ตใดพอร์ตหน่ึง

ค. อุปกรณ์ทาหนา้ ที่เชื่อมตอ่ เครือข่ายอยา่ งใดอยา่ งหน่ึง

ง. คอื จุดต่อเช่ือมของเครือขา่ ยทาหนา้ ที่เป็นทางเขา้ สู่ระบบ

7. ขอ้ ใด "ไมใ่ ช่" อปุ กรณ์เคร่ืองมือส่ือออนไลน์

ก. เชิร์ฟเวอร์ ข. ฮบั

ค. ไคลเอนต์ ง. ถูกทุกขอ้

8. Meritocracy เป็นผใู้ ชอ้ ินเทอร์เน็ตแบบใด

ก. เป็นผใู้ ชอ้ ินเทอร์เนต็ แบบมีแรงจูงใจ

ข. เป็นผใู้ ชอ้ ินเทอร์เนต็ สร้างสังคมชุมนุมเสมือน

ค. เป็นผใู้ ชอ้ ินเทอร์เน็ตท่ีสามารถสร้างสรรคผ์ ลงานตวั เองได้

ง. เป็นผใู้ ชอ้ ินเทอร์เนต็ ที่มีความเท่าเทียมกนั

9. ประเภทส่ือสงั คมออนไลน์มีก่ีประเภท

ก. 7 ประเภท ข. 8 ประเภท

ค. 9 ประเภท ง. 10 ประเภท

10. ขอ้ ใด "ไม่ใช่" บทบาทของส่ือออนไลน์

ก. The Fifth Estate

ข. Meritocracy

ค. Open Source

ง. User Media

เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปลี่ยนแปลงแก้ไข)

16

ตอนที่ 2 จงอธิบายคาตอบมาใหถ้ กู ตอ้ งสมบรู ณ์
1. ความหมายของส่ือออนไลน์ หมายถึง

2. Virtual Worlds (โลกเสมือน) มีอะไรบา้ ง

3. ยกตวั อยา่ งประเภทของส่ือออนไลนม์ า 3 ตวั อยา่ ง

4. Crowd sourcing แบง่ ไดก้ ่ีประเภท อะไรบา้ ง

5. ประเภทของธุรกิจดิจิทลั แบ่งเป็นกี่ประเภท อะไรบา้ ง

เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพ่ือการศกึ ษา (ห้ามคดั ลอก เปล่ยี นแปลงแก้ไข)

17

6. ประโยชน์ของ Social networks มีอะไรบา้ ง พร้อมอธิบาย
7. เซิร์ฟเวอร์ (Server) คืออะไร
8. ไคลเอนต์ (Client) หมายถึงอะไร
9. เราเตอร์ (Router) หมายถึงอะไร
10. คราวดซ์ อร์สซ่ิง (Crowd sourcing) หมายถึงและประกอบดว้ ยอะไรบา้ ง

เอกสารใช้สำหรบั ประกอบการสอน @เพื่อการศกึ ษา (ห้ามคัดลอก เปลี่ยนแปลงแก้ไข)