Pembudayaan Kajian Tindakan

Pembudayaan Kajian Tindakan
untuk Jurulatih Utama tahun 2021

15 MAC 2021
10:00 pagi

Penceramah
DR. DEWANI BINTI GOLOI

Ketua Unit Pembangunan Pembudayaan Penyelidikan
Bahagian Perancangan dan Penyelidikan Dasar Pendidikan

1
BAHAGIAN PERANCANGAN DAN PENYELIDIKAN DASAR PENDIDIKAN

Sejarah Pembudayaan Kajian Tindakan dalam Kalangan Guru

Peneraju Unit Pembangunan Pembudayaan Penyelidikan
Kajian Tindakan
Bahagian Perancangan dan Penyelidikan Dasar Pendidikan (BPPDP)
Kementerian Pendidikan Malaysia
(sejak 1993) dengan kerjasama Bahagian di KPM & semua JPN

Pembudayaan Kajian Tindakan di Malaysia

BPG – kursus jangka BPPDP – Projek Penyelidikan Projek BPPDP dengan International Kerjasama BPPDP
pendek 41 orang pensyarah Pendidikan –Kerjasama Bank Development Program (IDP), Australia. dengan Yayasan Guru
IPG:oleh Prof Stephen Dihadiri oleh 11 peserta: pegawai KPM,
Kemmis, Deakin University, Dunia: Programme for JPN, PPD dan guru sekolah. Penghasilan Tun Hussein Onn
Australia Innovation, Excellence and Modul Kajian Tindakan dengan kerjasama (YGHTO): Persidangan

Research (PIER) BPPDP, IDP dan USM. Penyelidikan KT

1988 1990an 1993-1996 1994 1995 1998-2000 2018- 2019

KT sebagai kursus pra- Kursus KT di University of Kerjasama KPM- Kementerian
perkhidmatan di IPG East Anglia, England: 4 Sains, Teknologi dan Alam
pensyarah IPG, 5 guru, 1 Sekitar (MOSTI): Kursus KT
2 ew guru sains dan matematik
pegawai BPPDP

Pengenalan: Profesion Keguruan – PERANAN GURU

1 Guru agen perubahan 2 Membentuk masyarakat selari dengan perkembangan zaman

 Pencetus budaya inovasi Orientasi amalan pemikiran penyelidik
 Lahirkan generasi mampu berfikir
 mengumpul dan menterjemahkan pemerhatian/ data
secara kritis, kreatif dan inovatif  peka terhadap perubahan – sentiasa meningkatkan diri dari

segi kaedah dan ilmu
 sentiasa menambah baik amalan dalam bilik darjah
 meningkatkan mutu kecemerlangan pendidikan

3 ew

Definisi Kajian Tindakan

SITUASI DEFINISI KAJIAN TINDAKAN
SOSIAL DALAM KONTEKS PENDIDIKAN
PENGAMAL
AMALAN  Kajian tindakan (KT) adalah satu kajian yang
PERHATI berbentuk inkuiri refleksi kendiri yang dilakukan
TAMBAH oleh pengamal pendidikan, guru atau pendidik
REFLEKSI BAIK sebagai penyelidik dalam situasi sosial mereka
sendiri.
(INKUIRI) TINGKAT
KUALITI  Sebagai penyelidik, mereka melaksanakan
RANCANG tindakan praktik (intervensi) bertujuan untuk
TINGKAT • membaiki atau meningkatkan kualiti amalan
TINDAKAN FAHAMAN masing-masing
• bagi meningkatkan kefahaman mereka
PENGAMAL (GURU) (INTERVENSI) tentang amalan itu serta situasi di mana
amalan itu dilakukan.
4 ew
 KT melibatkan proses memerhati, membuat
refleksi, merancang dan melaksanakan
tindakan.

Pembudayaan Kajian Tindakan

Definisi Kajian Tindakan

SITUASI SESI INTERAKTIF 1
SOSIAL
PENGAMAL Pembudayaan Kajian Tindakan

PERHATI AMALAN a) Apa yang anda faham
tentang definisi kajian
REFLEKSI TAMBAH tindakan?
BAIK
(INKUIRI)
TINGKAT
RANCANG KUALITI b) Apakah kaitan kajian
TINDAKAN tindakan dengan peranan
TINGKAT guru sebagai agen
(INTERVENSI) FAHAMAN perubahan?

PENGAMAL (GURU)
Pencetus Inovasi

5 ew

Jenis Kajian Tindakan

AMALAN KAJIAN PENYERTAAN
TINDAKAN
 Kajian tindakan amalan melibatkan peninjauan  Kajian tindakan penyertaan melibatkan kajian tentang
tentang amalan guru dalam konteks bilik darjah di isu-isu sosial yang menghalang perkembangan murid.
mana guru itu mengajar.
 Untuk melihat isu seperti ini, guru perlu meninjau
 Kajian tindakan amalan boleh dijalankan sama ada latar belakang sosial murid dan persekitaran sekolah.
melalui dirinya sendiri atau pun melibatkan rakan
sejawat yang mengajar mata pelajaran yang sama  Guru perlu mengadakan kolaborasi dengan komuniti
(team-based inquiry) dengan memberi fokus atau pihak berkepentingan bagi mencari sebab
terhadap perkembangan guru (teacher development) mengapa seseorang murid itu tidak boleh menguasai
dan pembelajaran murid (student learning). ilmu.

 Guru yang menjalankan*kajian tindakan amalan ini  Apabila faktor-faktor yan*g menghalang murid itu

mesti melaksanakan satu pelan tindakan bagi dikenal pasti, maka guru boleh melaksanakan
mencapai matlamat beliau sebagai seorang guru program untuk mengubah “cara hidup” murid (life-
penyelidik (teacher as a researcher). enhancing changes).

 Dengan berbuat demikian, ia akan menjadikan guru
sebagai “emancipated researcher” ataupun guru yang
membebaskan muridnya daripada sesuatu
“belenggu” yang mencegah perkembangan murid.

6 ew

Jenis Kajian Tindakan SESI INTERAKTIF 2

7 ew Pembudayaan Kajian Tindakan

Apakah perbezaan
utama antara kajian

tindaka*n amalan
dengan kajian

tindakan penyertaan?

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

AKEKELIRUAN KAJIAN TINDAKAN ASPEK KAJIAN PENYELIDIKAN

Sering berlaku kekeliruan… Menambah baik amalan PdP TUJUAN Menghasilkan dapatan ilmu baharu
guru melaksanakan sendiri REKA BENTUK
KAJIAN PENYELIDIKAN Prosedur ditetapkan dan
Prosedur boleh diubah suai KAJIAN LITERATUR dikekalkan di sepanjang kajian
menggunakan reka bentuk mengikut keadaan berdasarkan
EKSPERIMENTAL dan mengganggap PERSAMPELAN Menjadi keutamaan bagi
refleksi kendiri PENDEKATAN mendapatkan maklumat lepas
telah melaksanakan terhadap permasalahan yang dikaji
KAJIAN TINDAKAN. Tidak menjadi keutamaan kerana ANALISIS DATA
kajian dilaksanakan dalam konteks Sampel dipilih melalui teknik
8 ew LAPORAN KAJIAN persampelan
tugasan harian pengamal
Penaakulan deduktif teori
Sampel adalah murid yang diajar /pengujian teori untuk membuat
oleh guru dalam tugasan seharian kesimpulan: umum kepada spesifik
(teori → rancang intervensi)
Penaakulan induktif /memperoleh
teori untuk menambah baik Analisis data kualitatif atau data
kuantitatif secara statistik deskriptif
amalan: spesifik kepada umum dan inferensi
(refleksi → rancang intervensi)
Menggunakan bahasa teknikal
Analisis data kualitatif atau data
kuantitatif secara statistik
deskriptif

Menggunakan bahasa formal yang
boleh difahami

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

KAJIAN TINDAKAN ASPEK KAJIAN PENYELIDIKAN

Menambah baik amalan TUJUAN Menghasilkan dapatan SESI INTERAKTIF 3
PdP sendiri REKA BENTUK ilmu baharu
Pembudayaan Kajian Tindakan
Prosedur boleh diubah KAJIAN Prosedur ditetapkan dan
suai mengikut keadaan LITERATUR dikekalkan di sepanjang Apakah perbezaan antara
kajian kajian tindakan dengan
berdasarkan refleksi PERSAMPELAN kajian penyelidikan dalam
kendiri Menjadi keutamaan bagi aspek berikut:
PENDEKATAN mendapatkan maklumat
Tidak menjadi keutamaan lepas terhadap a) Tujuan
kerana kajian dilaksanakan ANALISIS permasalahan yang dikaji b) Persampelan
DATA c) Analisis data
dalam konteks tugasan Sampel dipilih melalui
harian pengamal LAPORAN teknik persampelan
KAJIAN
Sampel adalah murid yang Penaakulan deduktif teori
diajar oleh guru dalam /pengujian teori untuk
tugasan seharian membuat kesimpulan:
umum kepada spesifik
Penaakulan induktif (teori → rancang
/memperoleh teori untuk intervensi)
menambah baik amalan:
Analisis data kualitatif
spesifik kepada umum atau data kuantitatif
(refleksi → rancang secara statistik deskriptif
intervensi) dan inferensi

Analisis data kualitatif atau Menggunakan bahasa
data kuantitatif secara teknikal
statistik deskriptif

Menggunakan bahasa

formal yang boleh

9 ew difahami

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

BKEKELIRUAN KAJIAN TINDAKAN ASPEK KAJIAN PENYELIDIKAN

Sampel adalah murid yang diajar oleh PERSAMPELA Sampel dipilih melalui teknik
guru dalam tugasan seharian. Tidak N persampelan. Sampel adalah murid
melibatkan murid lain. guru itu sendiri atau murid lain yang
PENGKAJI tidak diajarnya.
Sering berlaku juga berlaku Guru yang mengajar sampel kajian PENDEKATAN
kekeliruan… Tidak semestinya guru.
Penaakulan induktif /memperoleh INTERVENSI
guru melaksanakan teori untuk menambah baik amalan: Penaakulan deduktif teori /pengujian
INTERVENSI UNTUK TUJUAN OUTCOME teori untuk membuat kesimpulan:
INOVASI dan mengganggap telah spesifik kepada umum INTERVENSI umum kepada spesifik
(refleksi → rancang intervensi) DALAM BILIK (teori → rancang intervensi)
melaksanakan
KAJIAN TINDAKAN. Intervensi boleh diubah suai mengikut DARJAH Intervensi ditetapkan dan dikekalkan
keadaan berdasarkan refleksi kendiri di sepanjang kajian
dan kemajuan pembelajaran murid.
Menghasilkan amalan alternatif:
10 ew Menghasilkan amalan alternatif: Menghasilkan inovasi atau teknologi
Menyelesaikan masalah bagi baharu bagi memudah cara
pembelajaran di bilik darjah. Dapatan
menambah baik amalan sendiri di bilik boleh digeneralisasi kepada populasi
darjah dan kemenjadian murid. kerana berdasarkan kepada teori/
literatur.
Dapatan tidak boleh digeneralisasi
kerana berpaksikan kepada refleksi

guru.

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

SESI INTERAKTIF 4

Pembudayaan Kajian Tindakan

Apakah perbezaan antara
intervensi dalam kajian
tindakan dengan
intervensi dalam kajian
penyelidikan?

11 ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

CKEKELIRUAN KAJIAN TINDAKAN ASPEK KAJIAN PENYELIDIKAN

Sering berlaku juga berlaku Cadangan hendaklah berdasarkan CADANGAN Cadangan adalah berdasarkan
kekeliruan… kepada dapatan kepada tindakan KAJIAN kepada dapatan kajian dan
bagaimana dapatan boleh
guru mencadangkan kajian lanjut sendiri dan bagaimana untuk CONTOH menyumbang kepada bidang ilmu
UNTUK ORANG LAIN LAKUKAN dan menambah baik amalan sendiri di tersebut.
mengganggap telah melaksanakan
masa akan datang. Pengkaji mencadangkan apa yang
KAJIAN TINDAKAN. boleh dilaksanakan dalam bidang
Pengkaji mencadangkan apakah pendidikan untuk meningkatkan
perancangan masa hadapan untuk kualiti pendidikan secara umum.

diri sendiri yang boleh ditambah
baik bagi meningkatkan lagi kualiti

pengajaran diri sendiri.

12 ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

SESI INTERAKTIF 5

Pembudayaan Kajian Tindakan

Apakah perbezaan antara
CADANGAN dalam kajian
tindakan dengan kajian
penyelidikan?

13 ew

Proses Kajian Tindakan: Pemerhatian→Refleksi→Rancang→Tindakan→

4 Tindakan 4 Tindakan 4 Tindakan

1 Perhati 3 Rancang 1 Perhati 3 Rancang 1 Perhati 3 Rancang

2 Reflek 2 Reflek 2 Reflek
KITARAN 1 KITARAN 2
KITARAN seterusnya
(jika perlu)

14 ew

Pelaporan Kajian Tindakan

 Penulisan laporan kajian tindakan tidak mempunyai format Sebagai panduan, laporan kajian tindakan mengandungi
yang khusus. perkara berikut:

 Pelaporan boleh disampaikan mengikut format atau gaya 11. Tajuk
penyelidik sendiri.
22. Pengenalan
 Walau bagaimanapun laporan kajian perlu dilaporkan secara
sistematik, jelas dan mudah difahami oleh pembaca. 33. Demografi/ Profil sekolah dan murid

 Pelaporan perlu memenuhi empat langkah asas konsep kajian 44. Pelaksanaan Kajian Tindakan
tindakan iaitu memerhati, mereflek, merancang dan bertindak. a) Pemerhatian isu dalam bilik darjah - naratif.

b) Refleksi terhadap pemerhatian.

c) Merancang: menetapkan objektif yang ingin dicapai

dan metodologi untuk mencapai objektif tersebut.

d) Bertindak: melaksanakan intervensi yang PENTING

diperihalkan dalam metodologi untuk mencapai

objektif.

15 ew a) Pemerhatian selepas tindakan dilaksanakan.
b) Refleksi sama ada objektif tercapai.
c) Merancang untuk tindakan seterusnya (jika perlu).
d) Bertindak melaksanakan intervensi (jika perlu).

5. Kesimpulan

Kajian Tindakan: TAJUK Perkara utama yang perlu diberi perhatian dalam menulis tajuk penyelidikan akademik ialah:

16 ew 1. Menggambarkan subjek dan skop kajian.
2. Jangan gunakan singkatan (kecuali menggambarkan skop kajian).
3. Gunakan perkataan yang boleh menimbulkan positive impression

dan menarik perhatian pembaca.
4. Gunakan istilah terkini dalam bidang yang dikaji.

CONTOH

a. Teacher Actions to Facilitate Early Algebraic Reasoning

b. Improving First Year Mathematics Teaching Through Making Connections: An Action
Research Approach

c. Doing It Differently: The Ups and Downs of Peer Group Learning

d. Improving the Skills of Writing a Thought Paragraph in 7th Grade Students: An Action
Research Study

e. Using the Number Line and Edu-creations in a Second Grade Classroom: A Collaborative
Action Research Project.

Kajian Tindakan: DEMOGRAFI SEKOLAH DAN MURID

Nyatakan latar belakang sekolah untuk memberikan gambaran
kepada pembaca tentang situasi di sekolah tersebut. Maklumat
yang boleh dimasukkan adalah seperti:
 Lokasi sekolah
 Bilangan guru
 Bilangan bilik darjah
 Enrolmen murid
 Kebitaraan sekolah
 Infrastruktur
 Maklumat utama dan penting mengenai sekolah

17 ew

Kajian Tindakan: PANDUAN PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN

KITARAN 1 (K1) KITARAN 2 (K2)

Membuat Pemerhatian Merefleksi Merancang Melaksanakan Tindakan Membuat Pemerhatian Merefleksi
K1(a) K1(b) K1(c) K2(b)
K1(d) K2(a)

• Perhatikan isu dalam • Berdasarkan kepada • Berdasarkan refleksi, • Berdasarkan kepada • Berdasarkan kepada • Berdasarkan kepada

bilik darjah dan pemerhatian/ data, rancang apa yang perancangan, data daripada pemerhatian/ data,

perihalkan apa yang imbas kembali / buat perlu dilakukan untuk laksanakan tindakan/ pelaksanaan imbas kembali / buat

berlaku. refleksi apa yang mendapatkan jalan intervensi mengikut tindakan, buat refleksi apa yang

mungkin telah penyelesaian. metodologi yang pemerhatian semula mungkin telah

• Contoh perkara yang menyebabkan • Tetapkan objektif telah ditetapkan. dan kenalpasti sama menyebabkan

diperhatikan: berlakunya perkara atau matlamat yang • Contoh intervensi: ada objektif telah berlakunya perkara

i. Markah yang diperhatikan di dihasratkan. i. Projek tercapai atau tidak. yang diperhatikan di

pencapaian K1(a). • Tetapkan metodologi ii. Perbahasan • Sekiranya objektif K2(a).

akademik murid • Kenal pasti punca isu yang sesuai untuk iii. Pementasan telah tercapai, kajian • Kenal pasti punca isu

ii. Keadaan yang berlaku melalui mencapai objektif iv. ABM baharu tindakan anda telah yang berlaku melalui

fizikal/mental refleksi kendiri dan yang ditetapkan. v. Kaunseling berjaya dan boleh refleksi kendiri dan

murid fikirkan jalan vi. Motivasi kekalkan intervensi fikirkan jalan

iii. Prasarana penyelesaian. • Contoh metodologi tersebut. penyelesaian.

iv. Sikap murid pengumpulan data: • Sekiranya objektif

i. Ujian tidak tercapai, ulang

ii. Rakaman proses di K1(b) dan

iii. Soal selidik langkah seterusnya

18 ew iv. Temubual hingga anda
v. Dokumen mencapai objektif.

PELAKSANAAN
KAJIAN TINDAKAN SEMASA PANDEMIK COVID-19

Apakah ISU 4 Tindakan

utama PdP atau 1 Perhati 3 Rancang
PdPR semasa
pandemik 2 Reflek
COVID-19?
?Boleh buat Kajian Tindakan ker
19 ew

PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN SEMASA PANDEMIK COVID-19

ISUApakah utama PdP atau PdPR semasa pandemik COVID-19?

A. Pemilikan peranti digital Beruntung Kurang beruntung
guru/murid?

B. Kemahiran guru/murid
menggunakan peranti digital?

C. Psikologi guru/murid?

D. Konsentrasi guru/murid?

E. Kestabilan talian internet?

F. Kehadiran murid?

G. Disiplin murid?

H. Sokongan/kemampuan ibu bapa?

20ew

PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN SEMASA PANDEMIK COVID-19

ISUApakah utama PdP atau PdPR semasa pandemik COVID-19?

A. Pemilikan peranti digital guru/murid?  Isu mana yang berkaitan dengan situasi Jika semua
B. Kemahiran guru/murid menggunakan amalan anda? jawapan

peranti digital?  Isu mana yang praktikal untuk anda tangani? YA,
C. Psikologi guru/murid?  Adakah isu ini relevan dengan amalan anda?
D. Konsentrasi guru/murid?  Adakah isu ini boleh diuruskan (manageable)? maka rekodkan
E. Kestabilan talian internet?  Adakah isu ini penting untuk ditangani? data pemerhatian
F. Kehadiran murid?  Adakah anda perlu menyelesaikan isu ini?
G. Disiplin murid?
H. Sokongan/kemampuan ibu bapa?

21 ew

REHAT SEBENTAR

KITARAN 1 (K1) KITARAN 2 (K2)

Membuat Pemerhatian Merefleksi Merancang Melaksanakan Tindakan Membuat Pemerhatian Merefleksi
K1(a) K1(b) K1(c) K1(d) K2(a) K2(b)

• Perhatikan isu dalam • Berdasarkan kepada • Berdasarkan refleksi, • Berdasarkan kepada • Berdasarkan kepada • Berdasarkan kepada

bilik darjah dan pemerhatian/ data, rancang apa yang perlu perancangan, data daripada pemerhatian/ data,

perihalkan apa yang imbas kembali / buat dilakukan untuk laksanakan tindakan/ pelaksanaan tindakan, imbas kembali / buat

berlaku. refleksi apa yang mendapatkan jalan intervensi mengikut buat pemerhatian refleksi apa yang

mungkin telah penyelesaian. metodologi yang telah semula dan kenalpasti mungkin telah

• Contoh perkara yang menyebabkan • Tetapkan objektif atau ditetapkan. sama ada objektif telah menyebabkan

diperhatikan: berlakunya perkara matlamat yang • Contoh intervensi: tercapai atau tidak. berlakunya perkara

i. Markah pencapaian yang diperhatikan di dihasratkan. i. Projek • Sekiranya objektif telah yang diperhatikan di

akademik murid K1(a). • Tetapkan metodologi ii. Perbahasan tercapai, kajian K2(a).

ii. Keadaan • Kenal pasti punca isu yang sesuai untuk iii. Pementasan tindakan anda telah • Kenal pasti punca isu

fizikal/mental murid yang berlaku melalui mencapai objektif yang iv. ABM baharu berjaya dan boleh yang berlaku melalui

iii. Prasarana refleksi kendiri dan ditetapkan. v. Kaunseling kekalkan intervensi refleksi kendiri dan

iv. Sikap murid fikirkan jalan vi. Motivasi tersebut. fikirkan jalan

penyelesaian. • Contoh metodologi • Sekiranya objektif tidak penyelesaian.

pengumpulan data: tercapai, ulang proses

22ew Ujian, Rakaman, Soal di K1(b) dan langkah 22

selidik, Temubual, seterusnya hingga anda
BAHAGIAN PERANCANGAN DAN PENYELIDIKAN DASAR PENDIDIKAN

Kajian Tindakan: PANDUAN PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN

KITARAN 1 (K1)

Membuat Pemerhatian Merefleksi
K1(a) K1(b)

• Perhatikan isu dalam bilik darjah dan perihalkan apa yang berlaku. Jika ada • Berdasarkan kepada pemerhatian/ data, imbas kembali / buat refleksi apa

data lebih baik. yang mungkin telah menyebabkan berlakunya perkara yang diperhatikan di

K1(a).

• Contoh perkara yang diperhatikan: • Kenal pasti punca isu yang berlaku melalui refleksi kendiri dan fikirkan jalan

i. Markah pencapaian akademik murid penyelesaian.

ii. Keadaan fizikal/mental murid

iii. Prasarana

iv. Sikap murid

23ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

SESI INTERAKTIF 6

Pembudayaan Kajian Tindakan

Bolehkah anda

memulakan kajian

tindakan dengan

• Perhatikan isu dalam bilik darjah dan perihalkan menentukan objektif
apa yang berlaku.
kajian TANPA membuat
• Contoh perkara yang diperhatikan:
i. Markah pencapaian akademik murid pemerhatian terlebih
24ew ii. Keadaan fizikal/mental murid
iii. Prasarana dahulu? MENGAPA?
iv. Sikap murid

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

SESI INTERAKTIF 7

Pembudayaan Kajian Tindakan

• Berdasarkan kepada pemerhatian/ data, Bolehkah anda
imbas kembali / buat refleksi apa yang menentukan objektif
mungkin telah menyebabkan berlakunya kajian tindakan TANPA
perkara yang diperhatikan di K1(a). membuat refleksi terlebih
dahulu? MENGAPA?
• Kenal pasti punca isu yang berlaku melalui
refleksi kendiri dan fikirkan jalan
penyelesaian.

25ew

Kajian Tindakan: PANDUAN PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN

Merancang Melaksanakan Tindakan
K1(c) K1(d)

• Berdasarkan refleksi, rancang apa yang perlu dilakukan untuk • Berdasarkan kepada perancangan, laksanakan tindakan/ intervensi
mendapatkan jalan penyelesaian. mengikut metodologi yang telah ditetapkan.

• Tetapkan objektif atau matlamat yang dihasratkan. • Contoh intervensi:
• Tetapkan metodologi yang sesuai untuk mencapai objektif yang i. Projek
ii. Perbahasan
ditetapkan. iii. Pementasan
iv. ABM baharu
v. Kaunseling
vi. Motivasi

• Contoh metodologi pengumpulan data:
i. Ujian
ii. Rakaman
iii. Soal selidik
iv. Temubual
v. Dokumen

26ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

SESI INTERAKTIF 8

Pembudayaan Kajian Tindakan

• Berdasarkan refleksi, rancang apa yang perlu dilakukan untuk Apakah asas kepada
mendapatkan jalan penyelesaian. perancangan dalam
Kajian Tindakan?
• Tetapkan objektif atau matlamat yang dihasratkan. Apakah input yang
• Tetapkan metodologi yang sesuai untuk mencapai objektif yang paling penting di
peringkat
ditetapkan. MERANCANG?

27ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

• Berdasarkan kepada perancangan, laksanakan tindakan/ SESI INTERAKTIF 9
intervensi mengikut metodologi yang telah ditetapkan.
Pembudayaan Kajian Tindakan
• Contoh intervensi:
i. Projek Apakah asas kepada
ii. Perbahasan tindakan dalam Kajian
iii. Pementasan Tindakan?
iv. ABM baharu Apakah input yang
v. Kaunseling paling penting di
vi. Motivasi peringkat TINDAKAN?

• Contoh metodologi pengumpulan data:
i. Ujian
ii. Rakaman
iii. Soal selidik
iv. Temubual
v. Dokumen

28ew

Kajian Tindakan: PANDUAN PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN

KITARAN 2 (K2)

Membuat Pemerhatian Merefleksi
K2(a) K2(b)

• Berdasarkan kepada data daripada pelaksanaan tindakan, buat • Berdasarkan kepada pemerhatian/ data, imbas kembali / buat refleksi apa

pemerhatian semula dan kenalpasti sama ada objektif telah tercapai atau yang mungkin telah menyebabkan berlakunya perkara yang diperhatikan

tidak. di K2(a).

• Sekiranya objektif telah tercapai, kajian tindakan anda telah berjaya dan • Kenal pasti punca isu yang berlaku melalui refleksi kendiri dan fikirkan

boleh kekalkan intervensi tersebut. jalan penyelesaian.

• Sekiranya objektif tidak tercapai, ulang proses di K1(b) dan langkah • Adakah objektif anda telah tercapai?

seterusnya hingga anda mencapai objektif. i. Jika ya, bermakna anda telah berjaya.

ii. Jika tidak, anda perlu membuat refleksi kali kedua dan merancang

tindakan alternatif dan lengkapkan Kitaran K2 dan seterusnya.

29ew

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

Membuat Pemerhatian Merefleksi SESI INTERAKTIF 10
K2(a) K2(b)
Pembudayaan Kajian Tindakan

• Berdasarkan kepada data • Berdasarkan kepada pemerhatian/ data,

daripada pelaksanaan tindakan, imbas kembali / buat refleksi apa yang

buat pemerhatian semula dan mungkin telah menyebabkan berlakunya

kenalpasti sama ada objektif telah perkara yang diperhatikan di K2(a). Mengapa anda perlu
buat pemerhatian
tercapai atau tidak. • Kenal pasti punca isu yang berlaku melalui kali kedua dan
refleksi kali kedua?
• Sekiranya objektif telah tercapai, refleksi kendiri dan fikirkan jalan

kajian tindakan anda telah berjaya penyelesaian.

dan boleh kekalkan intervensi • Adakah objektif anda telah tercapai?

tersebut. i. Jika ya, bermakna anda telah berjaya.

• Sekiranya objektif tidak tercapai, ii. Jika tidak, anda perlu membuat refleksi kali

ulang proses di K1(b) dan kedua dan merancang tindakan alternatif

langkah seterusnya hingga anda dan lengkapkan Kitaran K2 dan

mencapai objektif. seterusnya.

30ew

PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN SEMASA PANDEMIK COVID-19

4 Tindakan 4 Tindakan 4 Tindakan Pemerhatian-1,
Refleksi-1,
1 Perhati 3 Rancang 1 Perhati 3 Rancang 1 Perhati 3 Rancang Rancang-1, ASAS
Tindakan-1,
2 Reflek 2 Reflek 2 Reflek Pemerhatian-2, Jika objektif tercapai - selesai.
KITARAN 1 KITARAN 2 Refleksi-2 jika objektif tak tercapai,
KITARAN seterusnya
(jika perlu) Rancang-2, teruskan lagi.
Tindakan-2,
Pemerhatian-3, JIKA PERLU
Refleksi-3
AKTIVITI PALING ASAS …
Rancang-3,
31 ew Tindakan-3,
Pemerhatian-4,
Refleksi-4
…

PANDUAN PENULISAN: PENGENALAN

CONTOH

1. Perkenalkan konsep/fokus bagi tajuk secara Pemupukan Kemahiran Berfikir Aras Tinggi
umum atau mengikut situasi semasa. dalam Pembelajaran Algebra

2. Nyatakan kepentingan konsep/fokus yang Pendahuluan
dinyatakan dalam tajuk
Di abad ke 21 ini, pelbagai perubahan telah berlaku dalam pembelajaran
3. Cabaran umum bagi pelaksanaan/pencapaian matematik bagi memenuhi kehendak dunia semasa. Topik algebra
konsep/fokus yang terkandung dalam tajuk. dalam matematik merupakan satu daripada domain penting yang
menjadi asas utama kepada bidang ilmu ini. Penguasaan kemahiran
4. Impak/perubahan jika cabaran boleh diatasi algebra membolehkan murid menguasai kemahiran menyelesaikan
dan kaitan dengan hasrat yang diharap dalam masalah, menggunakan perwakilan dan penaakulan kuantitatif. Bagi
kajian tindakan anda. memastikan murid dapat menguasai kemahiran yang diperlukan dalam
topik ini, adalah amat mustahak bagi murid menguasai cara berfikir
32ew aras tinggi seperti menganalisis, mensintesis dan menaakul.
Pemupukan kemahiran berfikir aras tinggi tersebut akan dapat
menjelmakan kemenjadian murid yang lebih cemerlang dan mampu
mendorong minat mereka untuk mempelajari matematik dengan lebih
yakin di masa akan datang.

Perbandingan Kajian Tindakan dengan Kajian Penyelidikan

Pemupukan Kemahiran Berfikir Aras Tinggi SESI INTERAKTIF 11
dalam Pembelajaran Algebra
Pembudayaan Kajian Tindakan
Pendahuluan
Apakah pola yang
Di abad ke 21 ini, pelbagai perubahan telah berlaku dalam pembelajaran anda nampak dalam
matematik bagi memenuhi kehendak dunia semasa. Topik algebra penulisan
dalam matematik merupakan satu daripada domain penting yang pendahuluan ini?
menjadi asas utama kepada bidang ilmu ini. Penguasaan kemahiran
algebra membolehkan murid menguasai kemahiran menyelesaikan
masalah, menggunakan perwakilan dan penaakulan kuantitatif. Bagi
memastikan murid dapat menguasai kemahiran yang diperlukan dalam
topik ini, adalah amat mustahak bagi murid menguasai cara berfikir
aras tinggi seperti menganalisis, mensintesis dan menaakul.
Pemupukan kemahiran berfikir aras tinggi tersebut akan dapat
menjelmakan kemenjadian murid yang lebih cemerlang dan mampu
mendorong minat mereka untuk mempelajari matematik dengan lebih
yakin di masa akan datang.

33ew

AKTIVITI PEMBUDAYAAN
KAJIAN TINDAKAN TAHUN 2021 SEMASA PANDEMIK COVID-19

TARIKH AKTIVITI CATATAN
15 Mac Ceramah Pembudayaan Kajian Tindakan oleh BPPDP Kepada Jurulatih Negeri Dalam talian
16-19 Mac Ceramah Pembudayaan Kajian Tindakan oleh Jurulatih Negeri kepada Guru Dalam talian
Semasa PdP atau
22- 31 Mac A. Catatan pemerhatian oleh guru di kelas. PdPR
1-10 April Contoh: Markah pencapaian akademik murid, keadaan fizikal/mental murid,
prasarana, sikap murid, gambar, video dll Fokus kepada
11-23 April pemerhatian
(Ramadan) B. Catatan refleksi guru. yang dicatatkan
Berdasarkan pemerhatian di A guru membuat refleksi kendiri tentang di A
mengapa berlaku kejadian di A.
Nyatakan apa kekuatan, kelemahan dan cabaran/rintangan yang berlaku di A. Bimbingan JU
Apakah punca situasi di A berlaku? dan kehadiran
Pada masa ini guru boleh mendapatkan idea berkaitan punca masalah melalui Penyelaras
kajian literatur atau perbincangan dengan rakan sekerja (jika perlu). Negeri

Pembentangan catatan A dan B di peringkat PPD/Negeri.
Guru boleh mula memikirkan objektif dan tindakan kajian.

34ew

AKTIVITI PEMBUDAYAAN
KAJIAN TINDAKAN TAHUN 2021 SEMASA PANDEMIK COVID-19

TARIKH AKTIVITI CATATAN

25 Apr- C. Guru memulakan perancangan berdasarkan hasil refleksi di B. Dengan
21 Mei Guru mencatatkan: bimbingan JU
i. Sasaran dengan menetapkan objektif kajian
(4 minggu) ii. Strategi yang akan digunakan untuk mencapai objektif.
iii. Alat, kaedah atau intervensi yang digunakan untuk mencapai objektif.
iv. Analisis yang digunakan untuk menentukan kejayaan

D. Guru melaksanakan tindakan berdasarkan perancangan di C.
Guru mencatatkan

i. Siapa yang terlibat ii. Bila dilakukan iii. Apa yang dilakukan iv. Bagaimana dilakukan

E. Pemerhatian semula. Guru mencatatkan perubahan yang berlaku selepas D berlaku.
Contoh: hasil analisis perbandingan markah, tingkah laku (behaviour), sikap (attitude), disiplin, motivasi,

gambar, video dll sebelum dan selepas D dilakukan.

F. Refleksi semula. Berdasarkan pemerhatian di E, Guru mencatatkan keputusan/ refleksi sama ada objektif telah
tercapai atau tidak.
i. Jika objektif telah tercapai, guru mencatatkan refleksi mengapa beliau berpuas hati dan kajian tindakan
tamat dan mencadangkan perancangan yang boleh dilaksanakan beliau sendiri pada masa akan datang.
ii. Jika objektif tidak tercapai, guru mencatakan refleksi mengapa objektif/ sasaran tidak tercapai dan
mencadangkan perancangan alternatif yang lebih praktikal dan ulang kembali proses refleksi di B hingga F
sehingga objektif yang asal/baharu tercapai.

35ew

AKTIVITI PEMBUDAYAAN
KAJIAN TINDAKAN TAHUN 2021 SEMASA PANDEMIK COVID-19

TARIK AKTIVITI CATATAN
H

23- 31 Pembentangan catatan A- F di peringkat PPD/Negeri. Bimbingan JU dan kehadiran
Mei Penyelaras Negeri.

1-4 Jun Edaran soal selidik Pembudayaan Kajian Tindakan oleh BPPDP Soal selidik dalam talian.
6-11 Pemilihan 5 – 20 peserta terbaik dari setiap negeri
Pemilihan peserta terbaik dan JU terbaik Oleh JU dan Penyelaras Negeri

1 Julai Pemakluman nama pemenang dan wakil negeri untuk menghadiri Oleh Penyelaras Negeri dan
persidangan. BPPDP
2-15 Peserta persidangan menyerahkan laporan bertulis kepada BPPDP
Julai Format penulisan laporan kajian
16- 19 Suntingan laporan kajian akan diberikan oleh urus setia
Julai
28-30 Persidangan dan Penyampaian Anugerah Kajian Tindakan Peringkat Laporan kajian terbaik diterbitkan
Julai Kebangsaan tahun 2021 pada 28-30 Julai 2021. dalam Buku Prosiding

36ew Oleh sidang editor KPM dan
pihak universiti

Ditaja oleh Yayasan Guru Tun
Hussein Onn (YGHTO).

PELAKSANAAN KAJIAN TINDAKAN SEMASA PANDEMIK COVID-19

Apakah kajian tindakan yang

ANDA laksanakan semasa

pandemik COVID-19?

GURU
Laksanakan peranan anda sebagai agen perubahan

 Pencetus budaya inovasi
 Lahirkan genarasi mampu berfikir kritis, kreatif dan inovatif

Guru membentuk masyarakat selari dengan perkembangan zaman

37ew

Kajian Tindakan: KESIMPULAN

a) Nyatakan keberkesanan intervensi yang telah 1 DAPATAN
dilaksanakan.
KAJIAN
b) Nyatakan kekangan/cabaran yang masih dihadapi.

c) Berdasarkan kepada refleksi anda, nyatakan faktor FAKTOR
utama yang menyebabkan kejayaan intervensi anda.
2 KEJAYAAN/
d) Berdasarkan kepada refleksi anda, nyatakan faktor
utama yang menyebabkan masalah masih belum KEGAGALAN
selesai melalui intervensi yang telah dilaksanakan.

e) Cadangkan apa langkah selanjutnya yang anda

sendiri perlu dilakukan dan siapakah yang boleh 3 CADANGAN
membantu anda menjayakan cadangan tersebut.
GURU: !38ew Laksanakan peranan anda sebagai agen perubahan

SEKIAN
TERIMA KASIH

THANK YOU

DR. DEWANI GOLOI

Bahagian Perancangan dan Penyelidikan Dasar Pendidikan
Kementerian Pendidikan Malaysia
[email protected]

BAHAGIAN PERANCANGAN DAN PENYELIDIKAN DASAR3P9ENDIDIKAN