ECDL Modul 3 - Obrada teksta (1)_1-30

Lanaco ECDL® priručnik

Modul 3: Obrada teksta
Microsoft Word

Lanaco Edukacija
Banja Luka, 2010.

Copyright©2010
Umnožavanje, reprodukcija ili na drugi način korištenje i objavljivanje tekstova iz ovog priručnika, bez
naknade i bez dozvole autora ili izdavača, kažnjivi su po članu 120. Zakona o autorskom pravu i srodnim

pravima (“Službeni glasnik BiH”, broj 7/02).

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Sadržaj

3 Modul 3 – obrada teksta – MS Word.......................................................................................... 6
3.1 Korištenje aplikacije .......................................................................................................... 6
3.1.1 Rad sa dokumentima.................................................................................................. 6
3.1.1.1 Otvaranje i zatvaranje MS Word-a i njegovih dokumenata...................................... 6
3.1.1.2 Kreiranje novog dokumenta.................................................................................... 8
3.1.1.3 Spremanje dokumenta ......................................................................................... 12
3.1.1.4 Tipovi datoteka..................................................................................................... 14
3.1.1.5 Prelazak sa jednog otvorenog dokumenta na drugi ............................................... 14
3.1.2 Poboljšanje produktivnosti ....................................................................................... 16
3.1.2.1 Podešavanje osnovnih parametara ....................................................................... 16
3.1.2.2 Help funkcija......................................................................................................... 20
3.1.2.3 Povedalo............................................................................................................... 22
3.1.2.4 Prikaz ostalih traka sa alatima............................................................................... 23
3.2 Kreiranje dokumenta....................................................................................................... 26
3.2.1 Unos teksta .............................................................................................................. 26
3.2.1.1 Načini prikaza stranica .......................................................................................... 26
3.2.1.2 Unos teksta u dokument....................................................................................... 29
3.2.1.3 Unošenje simbola i specijalnih karaktera .............................................................. 30
3.2.2 Označavanje (selektovanje) i uređivanje (editovanje) teksta ..................................... 33
3.2.2.1 Prikaz znakova formatiranja.................................................................................. 33
3.2.2.2 Selektovane dijelova teskta i cijelog teksta............................................................ 34
3.2.2.3 Unos, brisanje i prekucavanje slova i riječi u postojedem tekstu ............................ 36
3.2.2.4 Komanda Find....................................................................................................... 37
3.2.2.5 Komanda Replace ................................................................................................. 38
3.2.2.6 Kopiranje i premještanje teksta unutar dokumenta i između otvorenih dokumenata
40
3.2.2.7 Brisanje teksta ...................................................................................................... 43
3.2.2.8 Undo i Redo komande .......................................................................................... 44
3.3 Formatiranje (oblikovanje).............................................................................................. 46
3.3.1 Formatiranje teksta .................................................................................................. 46
3.3.1.1 Promjena veličine i tipa fonta ............................................................................... 46
3.3.1.2 Naglašavanje teksta.............................................................................................. 47

3

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.3.1.3 Komande Subscript i Superscript........................................................................... 48
3.3.1.4 Promjena boje teksta............................................................................................ 48
3.3.1.5 Promjena tipa slova (pisana u štampana i obrnuto)............................................... 49
3.3.1.6 Automatsko oblikovanje crtica (za razdvajanje riječi) kao srednjih crta i crta......... 50
3.3.2 Paragrafi (pasusi)...................................................................................................... 53
3.3.2.1 Kreiranje i objedinjavanje (spajanje) jednog ili više pasusa.................................... 53
3.3.2.2 “Meki” prelom teksta (soft line brak) .................................................................... 54
3.3.2.3 Preporuka za poravnanje teksta............................................................................ 55
3.3.2.4 Poravnanje teksta................................................................................................. 55
3.3.2.5 Uvlačenje pasusa .................................................................................................. 56
3.3.2.6 Podešavanje, uklanjanje i korištenje tabulatora (tabulatorksih markera)............... 58
3.3.2.7 Preporuka: razmak između pasusa........................................................................ 62
3.3.2.8 Podešavanje razmaka između pasusa ................................................................... 63
3.3.2.9 Liste nabrajanja (dodavanje i uklanjanje znakova i brojeva u listi nabrajanja)........ 65
3.3.2.10 Dodavanje ivica i boje/pozadine pasusa................................................................ 66
3.3.3 Stilovi ....................................................................................................................... 68
3.3.3.1 Primjena postojedeg stila karaktera na označeni tekst .......................................... 69
3.3.3.2 Primjena postojedeg stila pasusa na jedan illi više pasusa ..................................... 71
3.3.3.3 Korištenje alata za kopiranje tipa oblikovanja (formata) – Format Painter alat ...... 72
3.4 Objekti............................................................................................................................. 74
3.4.1 Kreiranje tabele........................................................................................................ 74
3.4.1.1 Kreiranje tabele za unos podataka ........................................................................ 75
3.4.1.2 Unos i uređivanje informacija u tabeli................................................................... 77
3.4.1.3 Selektovanje reda, kolone, delije i cijele tabele ..................................................... 77
3.4.1.4 Umetanje i brisanje redova i kolona...................................................................... 79
3.4.2 Oblikovanje (formatiranje) tabele............................................................................. 81
3.4.2.1 Promjena širine kolone i veličine reda................................................................... 81
3.4.2.2 Promjena stila, širine i boje ivica delije .................................................................. 82
3.4.2.3 Dodavanje boje/pozadine delijama ....................................................................... 83
3.4.3 Grafički objekti ......................................................................................................... 83
3.4.3.1 Umetanje objekta na određenu lokaciju u dokumentu.......................................... 83
3.4.3.2 Označavanje objekata........................................................................................... 88
3.4.3.3 Kopiranje i premještanje objekta unutar dokumenta i između otvorenih
dokumenata ........................................................................................................................ 89

4

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.4.3.4 Promjena veličine i brisanje objekta...................................................................... 89
3.5 Cirkularno pismo (Mail Merge)........................................................................................ 91

3.5.1 Priprema .................................................................................................................. 91
3.5.1.1 Otvaranje i priprema dokumenta kao glavnog dokumenta za cirkularno pismo..... 91
3.5.1.2 Selektovanje liste adresa ili drugih podataka za korištenje u cirkularnom pismu ... 93
3.5.1.3 Selektovanje liste primaoca .................................................................................. 94

3.5.2 Izlazne opcije.......................................................................................................... 100
3.5.2.1 Objedinjavanje cirkularnog pisma u novi fajl ili fajl za štampanje......................... 100
3.5.2.2 Štampanje cirkularnog pisma.............................................................................. 101

3.6 Priprema za štampanje.................................................................................................. 102
3.6.1 Podešavanje ........................................................................................................... 102
3.6.1.1 Promjena orijentacije dokumenta i veličine papira.............................................. 102
3.6.1.2 Promjena margina .............................................................................................. 104
3.6.1.3 Preporuka: Dodavanje novih stranica.................................................................. 106
3.6.1.4 Dodavanje nove stranice (Page Break) ................................................................ 106
3.6.1.5 Zaglavlja i podnožja (Headers and Footers) – dodavanje i uređivanje teksta........ 107
3.6.1.6 Dodavanje datuma, broja stranice i imena dokumenta u zaglavlje i podnožje ..... 109
3.6.1.7 Primjena automatskog numerisanja stranica ...................................................... 110
3.6.2 Provjera pravopisa i štampanje............................................................................... 111
3.6.2.1 Provjera gramatičkih i pravopisnih grešaka ......................................................... 111
3.6.2.2 Dodavanje riječi u ugrađeni rječnik korištenjem provjere pravopisa.................... 113
3.6.2.3 Pregled dokumenta prije štampe ........................................................................ 114
3.6.2.4 Štampanje dokumenta........................................................................................ 115

5

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3 Modul 3 – obrada teksta – MS Word

Microsoft Word (u daljem tekstu MS Word) je program namjenjen za obradu teskta i sastavni je dio
programskog paketa Microsoft Office kojeg proizvodi kompanija Microsoft. Pod obradom teksta se
podrazumijeva pisanje i oblikovanje tekstualnih dokumenata, omogudujudi primjenu različitih stilova
oblikovanja. Pored unošenja i obrade teksta, MS Word vam omoguduje i dodavanja razliličitih
objekata: slika, tabela, grafikona, raznih geometrijskih oblika, itd. MS Word je, u suštini, program koji
je najviše zastupljen u svakodnevnom radu, kako poslovnih tako i kudnih korisnika. U ovom modulu
demo vidjeti kako upotrijebiti niz opcija I alata koje vam nudi MS Word prilikom obrade teksta.
Verziju MS Word-a koju demo obrađivati jeste Word 2003, a isto tako demo, radi usporedbe,
pokazati gdje se sve te opcije I alati nalaze u Word 2007 programu.

3.1 Korištenje aplikacije

U ovom poglavlju demo pokazati osnove rada sa dokumentima, kao što su: otvaranje i zatvaranje
dokumenata, kreiranje novog dokumenta, spremanje dokumenta, razne vrste ekstenzija pod kojima
možete sačuvati dokument, kao i prelazak sa jednog otvorenog dokumenta na drugi. Isto tako,
vidjedemo kako podesiti Word 2003 i iskoristiti određene alate u cilju produktivnijeg rada u
programu.

3.1.1 Rad sa dokumentima

3.1.1.1 Otvaranje i zatvaranje MS Word-a i njegovih dokumenata

Da bi ste otvorili Word uradite slijedede: Microsft Office Word 2003
kliknite na Start All Programs Micorosoft Office

Slika 3-1 Otvaranje MS Word-a
6

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Takođe, MS Word možete otvoriti tako što dva puta kliknete na ikonicu Microsoft Office Word 2003,
odnosno 2007, koja se može nalaziti na desktop (sl. 3-2), zatim na Word-ov dokument ili na prečicu
(shortcut) Word-ovog dokumenta . Na sl. 3-2 i sl. 3-3 su prikazane ikonice Word-ovih dokumenata
(verzije Word 2003 i Word 2007), odnosno njihove prečice:

Ova ikonica Ova ikonica
predstavlja Word predstavlja Word
2003 dokument 2007 dokument

Slika 3-2 Ikonice koje predstavljaju različite verzije Word programa:Word 2003 i Word 2007

Ova ikonice
predstavljaju prečice
(shortcuts) od Word-
ovih dokumenata

Slika 3-3 Ikonice koje predstavljajuju prečice od Word-ovih dokumenata

Ako želite da zatvorite dokument, u meniju kliknite na File Close ili klikom na crno „X” dugme od
otvorenog dokumenta:

Sa crvenim dugmetom X
zatvrate Word program

Sa crnim dugmetom
X zatvrate dokument
Slika 3-4 Zatvaranje programa i dokumenta sa ikonicama „X“

Word program možete zatvoriti i ako u meniju kliknete na File Exit.

7

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.1.1.2 Kreiranje novog dokumenta

Kada otvorite MS Word program, automatski de vam se otvoriti i jedan prazan dokument (blank
document) koji nosi naziv Document 1:

Trake sa Naslovna traka
alatima
Okvir sa
Linijari zadacima

Novi prazni
dokument – blank
document

Slika 3-5 Prilikom otvaranja MS Word-a otvoride se prazan dokument

Ako želite da otvorite novi prazni dokument, uradite slijedede:
 u meniju kliknite na File New

Slika 3-6 Kreiranje novog dokumenta

 nakon toga de se sa desne strane prozora pojaviti okvir sa zadacima (Task Pane) New Document
(sl. 3-7):
8

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Okvir sa zadacima
New Document

Slika 3-7 Klikom na File New, otvoride se okvir sa zadacima New Document

Kao što vidimo na sl. 3-7, okvir sa zadacima nam nudi da otvorimo slijedede tipove dokumenata:
 Blank document
 XML document
 Web Page
 E-mail message
Klikom na Blank document opciju otvoridete novi prazni dokument. Prazni dokument možete
otvoriti i klikom na ikonicu na Standard traci sa alatkama prikazanu na sl. 3-8:

Slika 3-8 Ikonica New Blank Document

Takođe, MS Word vam nudi da kreirate dokumente na osnovu ved unaprijed predefinisanih šablona
(predložaka). Ako u okviru sa zadacima New Document, prikazanom na sl. 3-7, kliknete na opciju On
my computer, u grupi Templates, otvoride vam se sljededi dijalog:

9

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Grupe šablona

Slika 3-9 Dijalog sa predefinisanim šablonima

Kao što vidimo na sl. 3-9, listidi (tabovi) u ovom dijalogu predstavljaju grupe šablona. Radi pokaza, iz
grupe Publications, odabrali smo šablon Brochures i na taj način kreirali sljededi document - brošuru
(sl. 3-10):

Slika 3-10 Šablon Brochure

Napomena: Klikom na opciju Templates on Office Online, u grupi Templates u okviru sa zadacima,
otvoride vam se Microsoft Office web stranica na kojoj možete nadi i spustiti veliki broj gotovih
šablona.

10

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
WORD 2007: Kreiranje novog dokumenta, odnosno otvaranje gotovih šablona, u MS Word-u 2007,
se vrši na sljededi način:
 kliknite na Office dugme New

Office dugme

Slika 3-11 Kreiranje novog dokumenta u MS Word-u 2007

 otvoride se sljededi dijalog:

Slika 3-12 Dijalog New Document u MS Word-u 2007
11

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.1.1.3 Spremanje dokumenta
Nakon što ste kreirali vaš dokument, trebalo bi da taj dokument sačuvate (spremite) na neku lokaciju
na vašem računaru. To dete uraditi na sljededi način:
 u meniju, kliknite na File Save As…

Slika 3-13 Komanda Save As za spremanje dokumenta

 otvoride vam se sljededi dijalog:

Podrazumijevana
lokacija

Slika 3-14 Save As dijalog
12

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Kao što vidimo na sl. 3-14, podrazumjevana lokacija za spremanje dokumenta je My Documents.
Ako želite da promjenite lokaciju, kliknite na strelicu na desnoj strain polja Save in, pa iz
padajude liste izaberite lokaciju. Takođe, na lijevoj strani dijaloga, u grupi Save In, možete
izabrati neku od ved predefinisanih lokacija.
Isto tako, u polju File name, MS Word de sam automatski odrediti ime dokumenta. Vi možete
promijeniti ovo ime tako što dete kursorom miša kliknuti u polje File name i ukucati željeno ime
(radi pokaza ukucali smo ime Word-vjezba).
 na kraju, pritisnite dugme Save. Na ovaj način ste spremili vaš dokument na vaš računar.
Napomena: Kada prvi put spremate neki dokument, klikom na ikonicu Save, u Standard traci sa
alatkama, otvoride vam se Save As dijalog (kao na sl. 3-14). Kad jednom sačuvate dokument, ikonica
Save samo de spremiti promjene koje ste napravili u tom dokumentu.

Slika 3-15 Ikonica Save

WORD 2007: Da bi ste sačuvali (spremili) dokument u Word-u 2007, uradite sljedede:
 kliknite na Office dugme Save As...

Slika 3-16 Spremanje dokumenta u MS Word 2007

 otvoride vam se dijalog Save As...

13

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.1.1.4 Tipovi datoteka
Prilikom spremanja dokumenta na neku lokaciju, kada vam se otvori dijalog Save As, u polju Save as
type možete odabrati i druge tipove datoteka:

Tipovi datoteka

Slika 3-17 Tipovi datoteka

Podrazumijevani tip datoteke je Word Document (.doc). Pored ovog tipa, dokument možete sačuvati
kao običan tekst (Plain Text), predložak-šablon (Document Template), Web stranicu (Web Page,
Single File Web Page, Web Page Filtered), zatim kao dokument sa određenim formatiranjem (Rich
Text Format), kao dokument za ostale verzije Worda (Word 2007, Word XP-2003), itd.
3.1.1.5 Prelazak sa jednog otvorenog dokumenta na drugi
Svakodnevni poslovi de često od vas zahtjevati da radite na više dokumenata odjednom. Ako imate
više otvorenih dokumenata, prelazak sa jednog na drugi mogud je na više načina:
1. način: na Windows traci sa zadacima (taskbar) možete kliknuti na željeni listid koji predstavlja
jedan od dokumenata (sl. 3-18)

14

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Listidi koji predstavljaju
Word dokumente na traci
sa zadacima (Taskbar)

Slika 3-18 Prelazak sa jednog dokumenta na drugi klikom na listid dokumenta na traci sa zadacima

2. način: u meniju, kliknite na Window, pa zatim iz liste izaberite dokument na koji želite da pređete
(da bude aktivan). Kvačica pored imena dokumenta označava trenutno aktivni dokument (dokument
na kome radite).

Slika 3-19 Prelazak na drugi dokument pomodu opcije Window

Kao što vidimo na sl. 3-19, u meniju Window postoji opcija Compare Side by Side with. Klikom na
ovu opciju, dva otvorena dokumenta de se, na ekranu, postaviti jedan pored drugog (vertikalno) radi
lakše usporedbe. Ako imate više od dva otvorena dokumenata, klikom na ovu opciju, otvoride vam
se dijalog Compare Side by Side u kome dete označiti jedan od otvorenih dokumenata sa kojim želite
da uporedite dokument na kome se trenutno nalazite.
Word 2007: Prelazak sa jednog dokumenta na drugi u MS Word-u 2007 vrši se na sljededi način:
na Ribbon-u (traci sa komandama), kliknite na listid (tab) View, a u grupi Window, kliknite na Switch
Windows, pa iz liste izaberite document:

15

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

1. kliknite na
listid VIew

Ribbon 2. kliknite na 3. iz liste izaberite
komandu Switch dokument
Windows

Slika 3-20 Prelazak između dokumenata u MS Word-u 2007

3.1.2 Poboljšanje produktivnosti

U cilju što boljeg i produktivnijeg rada u MS Word-u , sam program vam nudi nekoliko opcija I alata
za poboljšanje rada. To su: postavljanje osnovnih parametara (korisničko ime, podrazumijevana
fascikla (folder) za otvaranje i spremanje dokumenata, korištenje Help funkcije, povedalo, prikaz
određenih traka sa alatima.

3.1.2.1 Podešavanje osnovnih parametara

Pod podešavanjem osnovnih parametara se podrazumjeva definisanje korisničkog imena, kao i
podešavanje podrazumijevane lokacije za otvaranje, odnosno spremanje dokumenata.
Podešavanje korisničkog imena se vrši na sljededi način:

 u meniju kliknite na Tools Options
 otvoride vam se dijalog Options u kome dete kliknuti na listid User Information

Slika 3-21 Listid User Information na kome mijenjate informacije o korisniku

 u polje Name unesite vaše ime i prezime
 kliknite na dugme OK

16

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
Inače, korisničko ime je, ustvari ime autora dokumenta. Ako otvorite dokument i u meniiju kliknete
na File Properties, otvoride vam se dijalog (ime dokumenta) Properties (sl. 3-22):

Slika 3-22 Informacije o dokumentu

Na sl. 3-22 vidimo da je u polju Author ispisano ime i prezime osobe koja je kreirala dokument. U
ovom dijalogu možete popuniti i ostala polja tako što dete kursorom miša kliknuti na željeno polje i
unijeti potrebne informacije.
Podešavanje podrazumijevane lokacije za otvaranje, odnosno spremanje dokumenata, se vrši na
sljededi način:

 u meniju kliknite na Tools Options
 otvoride vam se dijalog Options u kome dete kliknuti na listid File Locations

Slika 3-23 Listid File Locations na kome mijenjate podrazumjevanu lokaciju za otvaranje i spremanje dokumenta
17

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
 u listi File Types klikom označite na Documents, pa zatim pritisnite dugme Modify
 otvoride vam se dijalog Modify Location

Slika 3-24 Dijalog Modify Location

 kliknite na strelicu pored polja Look In, a zatim iz padajude liste odaberite željenu lokaciju
(primjer, ”Local Disk C:”)

 kliknite na dugme OK
 kliknite dugme OK u dijalogu Options da potvrdite promjenu
Napomena: Ako vršite promjenu korisničkog imena i podrazumijevane lokacije, a ved ste otvorili neki
postojedi dokument (ranije sačuvan), te promjene nede uticati na taj dokument, nego de uticati na
sve ostale nove dokumente koje budete, poslije podešavanja, kreirali.
WORD 2007: Promjena korisničkog imena u MS Word-u 2007 se vrši na sljededi način:
 kliknite na Office dugme Word Options

Word Options
dugme

Slika 3-25 Word Options u MS Word-u 2007
18

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
 u dijalogu Word Options, pod opcijom Popular, u grupi Personalize your copy of Microsoft
Office, u polje User name unesite vaše ime i prezime

Slika 3-26 Podešavanje korisničkog imena u MS Word-u 2007

Ako želite da promijenite podrazumijevanu lokaciju u MS Word-u 2007, uradite sljedede:
 kliknite na Office dugme Word Options
 u dijalogu Word Options, pod opcijom Save, u grupi Save documents, kliknite na dugme
Browse u polju Default file location, a zatim izaberite lokaciju kao na slici 3-27, pa kliknite na
dugme OK

Slika 3-27 Podešavanje podrazumijevane lokacije u MS Word-u 2007

 kliknite na dugme OK na dijalogu Word Options da potvrdite promjene
19

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.1.2.2 Help funkcija
Ako ne znate kako nešto uraditi u programu, tj. zaboravil ste gdje se nalazi neka opcija, pomodu Help
funkcije, na vrlo lak i jednostavan način, možete pronadi odgovor na vaše postavljeno pitanje. Pristup
Help funkciji je mogud na više načina:

 klikom na Help ikonicu na traci sa alatima

Slika 3-28 Ikonica Help na Standard traci sa alatkama

 u meniju kliknite na Help Micorosft Office Word Help

Slika 3-29 Jedan od načina pristupa Help funkciji

 pritiskom na tipku F1 na tastaturi
Nakon što ste primjenili jedan od tri načina pristupa, sa desne strane prozora, otvoride vam se okvir
sa zadacima Word Help

Polje za unos
riječi (fraze) za
pretragu

Slika 3-30 Okvir sa zadacima-Word Help
20

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
Kao što možete primjetiti na sl. 3-30, u polje Search for unijeli smo frazu “Change default location”
(promjena podrazumijevane lokacije). Na ovaj način želimo da saznamo postupak kako napraviti ovu
promjenu. Klikom na zelenu strelicu (pored polja), Help funckija de započeti pretragu. Nakon što je
program izvršio pretragu, pojavide vam se lista sa rezultatima koja izgleda ovako:

Slika 3-31 Lista rezultata

Iz liste ponuđenih odgovora odaberite naslov koji najpribližnije odgovara vašem postavljenom
pitanju. U primjeru na sl. 3-31, kliknudemo na odgovor “Change the default working folder”. Nakon
što kliknemo na odgovor, otvoride nam se “korak po korak” upustvo za podešavanje (u našem
slučaju za podešavanje podrazumijevanog foldera):

Upustvo
Slika 3-32 Klikom na odgovor otvoride vam se “korak po korak” uputstvo

21

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

WORD 2007: U MS Word-u 2007 koristite tipku F1 na tastaturi ili Help ikonicu koja se nalazi ispod
znaka “X” za zatvaranje Word programa.

3.1.2.3 Povedalo

Povedalo je alat koji vam pomaže da povedate dokument u cilju boljeg pregleda dokumenta. Isto
tako sa ovim alatom možete umanjiti prikaz dokumenta tako da možete vidjeti više stranica u istom
dokumentu odjednom. Ovaj alat se nalazi na Standardj traci sa alatkama:

Slika 3-33 Povedalo

Klikom na strelicu otvoride vam se padajuda lista iz koje možete da izaberete veličinu prikaza
dokumenta u postotcima.
WORD 2007: U MS Wordu 2007, povedalo se nalazi u dnu prozora:

Zoom Slider

Slika 3-34 Povedalo u MS Word-u 2007

Pomjeranjem Zoom Slider-a u lijevu ili desnu stranu, smanjujete, odnosno uvedavate prikaz
dokumenta.

22

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.1.2.4 Prikaz ostalih traka sa alatima

Trake sa alatima, predstavljaju prečice za određene opcije (komande) koje se nalaze u program.
Trake sa alatima su ustvari, grupa komandi namjenjenih za obavljanje iste radnje (alati za
formatiranje teksta, za kreiranje i obradu tabela, itd.). Koristedi trake sa alatima, prvo što sebi
olakšavate sam rad u programu, a samim tim povedavate i produktivnost u radu sa Word-om 2003.
Kad otvorite Word 2003, standardno de vam se prikazati dvije trake sa alatima: Standard i
Formatting:

Formatting traka Standard traka

Slika 3-35 Standardne trake sa alatima pri otvaranju Word progrma

U Word-u 2003 postoje još nekoliko tipova traka sa alatima. Ako želite da ih prikažete, onda uradite
sljedede:

 u meniju kliknite na View Toolbars

Slika 3-36 Prikaz ostalih traka sa alatima

 iz liste odaberite željenu traku sa zadacima i kliknite na nju
 nakon toga, ta de se traka sa zadacima pojaviti u prozoru

23

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Izabrana traka sa
alatima

Slika 3-37 Prikaz izabrane trake sa alatima

Trake sa alatima dete sakriti tako što dete u meniju kliknuti na View Toolbars, a u listi ponovo
kliknuti na traku koju želite da sakrijete (uklonite). Kvačicia pored imena trake u listi označava da je
ta traka trenutno prikazana.
Napomena: Trake sa alatima možemo prikazati/sakriti i ako kliknemo desnim tasterom miša na
praznu površinu ispod naslovne trake, pa iz padajude liste kliknemo na traku koju želimo da
prikažemo/sakrijemo.
WORD 2007: U MS Word-u 2007 ne postoje trake sa alatima, nego su svi alati smješteni na Ribbon
traku. Ribbon je dizajniran da na brz i jednostavan način nađete željenu komandu za izvršenje
zadatka. Komande su organizovane u logičke grupe (sl. 3-38), a grupe pod tabovima (listidima). Svaki
tab odgovara tipu aktivnosti (Insert, Page Layout,itd...)

Tab Logička grupa
komandi
Slika 3-38 Ribbon u MS Word-u 2007

Ribbon možete minimizirati tako što dete kliknuti na strelicu označenu na sl. 3-39 i iz liste izabrati
opciju Minimize the Riboon:

24

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

1. kliknite
na strelicu

2.kliknite na opciju
Minimize the Ribbon

Slika 3-39 Minimiziranje Ribbon-a

Kada minimizirate Ribbon traku, da bi došli do određene komande, kliknite na željeni tab (listid) i
prikazade vam se sve grupe komandi koje se nalaze pod tim tabom.

25

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

3.2 Kreiranje dokumenta

U ovom poglavlju, u prvom dijelu, vidjedemo kako unijeti tekst u dokument, simbole, itd. U drugom
dijelu vidjedemo kako selektovati određeni dio teksta ili cijeli tekst, a isto tako i kako editovati
(urediti) unešeni tekst.

3.2.1 Unos teksta

3.2.1.1 Načini prikaza stranica

U Word-u 2003 postoje pet vrsta prikaza stranica. To su:
 Normal View (normalni prikaz) – u ovom prikazu vidjedete stranice dokumenta odvojene
tačkastom linijom, a ono što nedet modi vidjeti u ovom prikazu jesu kolone, grafički objekti,
zaglavlje/podnožje, fusnote/bilješke, komentari.

 Web Layout (prikaz rasporeda kao web stranica) - namjenjen da vam prikaže kako bi vaš
dokument izgledao kao web stranica, sa prelamanjem teksta kao što bi to izgledalo na web
stranici. Oblik teksta i pozadina de vam se prikazati u ovom pregledu.

 Print Layout (prikaz rasporeda za štampanje) – prikaz dokumenta ili drugog objekta u kome
se vidi kako de on izgledati kada ga odštampate. Na primjer, elementi kao što su zaglavlja
stranice, fusnote, stupci, kolone i okviri za tekst pojavide se na svojim stvarnim pozicijama.
Ovaj izgled je najkompletniji, a inače je i podrazumijevani kada otvarate Word program.

 Reading Layout (prikaz rasporeda za čitanje) - ako otvarate dokument prvenstveno da biste
ga pročitali, prikaz u rasporedu za čitanje je najboljji prikaz. Cilj prikaza u rasporedu za čitanje
je da se poveda čitljivost dokumenta. Ovaj izgled automatski podešava vaš dokument tako da
izgleda kao knjiga. Stranice predstavljene u prikazu rasporeda za čitanje su dizajnirane da se
uklope u vaš ekran i nisu predstavljene onako kako biste ih vidjeli na odštampanom
dokumentu.

26

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Actual Page dugme: pritiskom na ovo
dugme prikazade se dokument onako kako
de se pojaviti na odštampanoj stranici

Slika 3-40 Reading Layout prikaz

 Outline (pregled dokumenta kao prikaz strukture) – prikaz strukture predstavlja prikaz naslova
u dokumentu i njihovog nivoa u strukturi dokumenta. Simboli prikaza strukture i uvlačenja
pasusa u pregledu prikaza strukture pokazuju kako je dokument organizovan i olakšavaju brzo
prestruktuiranje dokumenta. Da biste pojednostavili pregledanje i reorganizovanje strukture
dokumenta, možete da skupite dokument i tako prikažete samo naslove koje želite.

1. naslov sa podtekstom
2. tijelo teksta
3. siva linija ispod naslova predstavlja skupljeni podtekst
4. naslov bez podteksta
Naslove i tijelo teksta možete da preuredite premještajudi ih nagore ili nadole korišdenjem dugmadi
na traci sa alatkama Outlining.

27

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word

Komande za skupljanje
i raširivanje podteksta

Komande za
prestruktuiranje teksta

Slika 3-41 Outline prikaz

Promjena prikaza stranica se vrši na sljededa dva načina:
1. način - u meniju kliknite na View, a zatim iz liste izaberite tip prikaza

Tipovi prikaza

Slika 3-42 Tipovi prikaza
28

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
2. način - u dnu Word prozora nalaze se ikonice koje predstavljaju tipove prikaza. Klikom na
jednu od ikonica promjenide se prikaz. Ako dovedete kursor miša na jednu od ikonica i ne
klikate ništa, nego samo zadržite kursor na ikonici, ispisade vam se naziv prikaza:

Slika 3-43 Ikonice u dnu prozora koje predstavljaju tipove prikaza

WORD 2007: u MS Word-u 2007 promjena prikaza stranica se vrši na sljededi način:
 na tabu View, u grupi Document Views, kliknite na bilo koju od ikonica koje predstavljaju prikaz

stranica:

Slika 3-44 Promjena prikaza stranica u MS Word-u 2007

3.2.1.2 Unos teksta u dokument
Da bi ste unijeli tekst u dokument, kliknite mišem na bijelu podlogu koja predstavlja papir i počnite
kucati na tastaturi:

Slika 3-45 Unos teksta u dokument
29

Lanaco ECDL priručnik - Modul 3: Obrada teksta Microsoft Word
Ako želite da kucate tekst u novom redu, pritisnite tipku ENTER na tastaturi.
Ako želite da kucate tekst na nekom određenom mjestu na papiru, dovedite kursor miša na to
mjesto i dva puta kliknite lijevim klikom. U samom dnu prozora možete vidjeti informacije o položaju
kursora za unos teksta:

Ln (linija (red) teksta), At
(koliko je centimetara
udaljena linija od vrha
dokumenta)
Slika 3-46 Informacije o položaju kursorsa za unos teksta

3.2.1.3 Unošenje simbola i specijalnih karaktera
Simboli i specijalni karakteri predstavljaju znakove za koje nemate određenu tipku na tastaturi. Da bi
ste unijeli ove znakove, uradite sljedede:

1. kliknite na mjesto gdje želite da umetnete simbol
2. u meniju kliknite na Insert Symbol

Slika 3-47 Komanda za umetanje simbola

3. otvoride vam se dijalog Symbol . U dijalogu, sa padajude liste Font izaberite font koji želite
4. kliknite dva puta na simbol koji želite da umetnete (ili označite simbol pa kliknite dugme

Insert)
5. kliknite na dugme Close

30