Tingkatan IC094061
4 4
4 4
4
KSSM
KSSM
KSSM
CLASS 4 KSSM
Sejarah
Sejarah
Top Class KSSM - Sumber bahan latihan berkualiti ke arah prestasi CLASS
unggul dalam peperiksaan sekolah dan SPM. Termuat dengan ciri-ciri
menarik serta pelbagai inisiatif digital ke arah pembelajaran abad ke-21.
Ciri-ciri Istimewa: JUDUL-JUDUL TOP KSSM: 1 2 3 4 5 CLASS
Subjek / Tingkatan
Nota SMART Bahasa Melayu
Nota SMART
Nota SMART
English
KSSM 4
4
Lembaran PBD
Lembaran PBD Bahasa Cina Tingkatan
Lembaran PBD
Mathematics / Matematik
Additional Mathematics / Matematik Tambahan Sejarah KSSM 4
Praktis SPM
Praktis SPM Biology / Biologi
Praktis SPM
KSSM
Physics / Fizik KSSM
Cabaran KBAT
Cabaran KBAT Chemistry / Kimia
Cabaran KBAT
Science / Sains
Sudut PAK-21
Sudut PAK-21 Geografi
Sudut PAK-21
Sejarah
Sejarah
Pentaksiran Akhir Tahun Pendidikan Islam
Pentaksiran Akhir Tahun
Pentaksiran Akhir Tahun
QR Ekonomi Sejarah
Code
Jawapan Lengkap Prinsip Perakaunan Mas Eddy
Jawapan Lengkap
Jawapan Lengkap
QR Perniagaan
Code
Modul Literasi Sivik Tingkatan 4 Zulkifli Abd. Ghaffar
Modul Literasi Sivik
Modul Literasi Sivik
Praktis Topikal
Praktis SPM
www.PelangiBooks.com PAK-21
• Kedai Buku Online • Perpustakaan Online • Pakej PdPR
KBAT Pengajaran dan Pembelajaran di Rumah
IC094061 Lembaran PBD
ISBN: 978-967-2907-89-3 Rekod Pencapaian
Info Video Online Quick Quiz
Lengkap dengan Lembaran PBD Modul Literasi Sivik
untuk memenuhi keperluan Pentaksiran Akhir Tahun
Pentaksiran Bilik Darjah
Kandungan
Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid .... iv – viii Praktis SPM
• Soalan Objektif ....................................................... 41
BAB 1 Warisan Negara Bangsa • Soalan Struktur ....................................................... 43
• Soalan Esei ............................................................... 47
• Cabaran KBAT ......................................................... 47
Nota SMART .......................................................................1 Sudut PAK-21 .................................................................. 48
Lembaran PBD ..................................................................3 Online Quick Quiz ....................................... 48
Praktis SPM
• Soalan Objektif .......................................................... 9
• Soalan Struktur ....................................................... 11 BAB Era Peralihan Kuasa British di Negara
• Soalan Esei ............................................................... 15 4 Kita
• Cabaran KBAT ......................................................... 15
Sudut PAK-21 .................................................................. 16 Nota SMART ....................................................................49
Online Quick Quiz ....................................... 16 Lembaran PBD ...............................................................51
Praktis SPM
• Soalan Objektif ....................................................... 56
• Soalan Struktur ....................................................... 58
BAB 2 Kebangkitan Nasionalisme • Soalan Esei ............................................................... 62
• Cabaran KBAT ......................................................... 62
Sudut PAK-21 .................................................................. 63
Nota SMART ....................................................................17 Online Quick Quiz ....................................... 63
Lembaran PBD ...............................................................19
Praktis SPM
• Soalan Objektif ....................................................... 25
• Soalan Struktur ....................................................... 28 BAB 5 Persekutuan Tanah Melayu
• Soalan Esei ............................................................... 32
• Cabaran KBAT ......................................................... 32
Sudut PAK-21 .................................................................. 33 Nota SMART ....................................................................64
Online Quick Quiz ....................................... 33 Lembaran PBD ...............................................................66
Praktis SPM
• Soalan Objektif ....................................................... 70
BAB 3 Konflik Dunia dan Pendudukan Jepun di • Soalan Struktur ....................................................... 72
• Soalan Esei ............................................................... 76
Negara Kita
• Cabaran KBAT ......................................................... 76
Sudut PAK-21 .................................................................. 77
Nota SMART ....................................................................34
Lembaran PBD ...............................................................36 Online Quick Quiz ....................................... 77
ii
BAB 6 Ancaman Komunis dan Pengisytiharan BAB 9 Perlembagaan Persekutuan Tanah
Melayu 1957
Darurat
Nota SMART ....................................................................78 Nota SMART ................................................................. 125
Lembaran PBD ...............................................................80 Lembaran PBD ............................................................ 127
Praktis SPM Praktis SPM
• Soalan Objektif ....................................................... 85 • Soalan Objektif ..................................................... 134
• Soalan Struktur ....................................................... 88 • Soalan Struktur ..................................................... 136
• Soalan Esei ............................................................... 92 • Soalan Esei ............................................................. 140
• Cabaran KBAT ......................................................... 92 • Cabaran KBAT ....................................................... 140
Sudut PAK-21 .................................................................. 93
Sudut PAK-21................................................................ 141
Online Quick Quiz ..................................... 93
Online Quick Quiz ..................................... 141
BAB 7 Usaha ke Arah Kemerdekaan BAB Pemasyuhuran Kemerdekaan
10
Nota SMART ....................................................................94
Lembaran PBD ...............................................................96 Nota SMART ................................................................. 142
Praktis SPM Lembaran PBD ............................................................ 144
• Soalan Objektif ..................................................... 102 Praktis SPM
• Soalan Struktur ..................................................... 104 • Soalan Objektif ..................................................... 151
• Soalan Esei ............................................................. 107 • Soalan Struktur ..................................................... 153
• Cabaran KBAT ....................................................... 107 • Soalan Esei ............................................................. 157
Sudut PAK-21 ............................................................... 108 • Cabaran KBAT ....................................................... 157
Online Quick Quiz ..................................... 108 Sudut PAK-21 ............................................................... 158
Online Quick Quiz ..................................... 158
BAB 8 Pilihan Raya Pentaksiran Akhir Tahun ..........................................159
Jawapan
Nota SMART ................................................................. 109 http://www.epelangi.com/TopClass/Sejarah/T4/
Jawapan.html
Lembaran PBD ............................................................ 111
Praktis SPM
• Soalan Objektif ..................................................... 117 Lembaran PBD Bab 1 - Bab 10
http://www.epelangi.com/TopClass/Sejarah/T4/
• Soalan Struktur ..................................................... 119 LembaranPBD.html
• Soalan Esei ............................................................. 123
• Cabaran KBAT ....................................................... 123 Modul Literasi Sivik dalam Sejarah
Sudut PAK-21 ............................................................... 124 http://www.epelangi.com/TopClass/Sejarah/T4/
Online Quick Quiz ..................................... 124 MLSSej.pdf
iii
Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid
Sejarah Tingkatan 4
Kelas: .............................. Nama Murid: ...................................................... Nama Guru: ................................................
pencapaian
Tahap
BaB DeskripTor halaman (7)
penguasaan (✓) Belum
menguasai
menguasai
Menyatakan pengetahuan
1 berkaitan warisan negara 3
bangsa
Menjelaskan pengetahuan
yang sesuai tentang
2 4
warisan negara bangsa
berserta contoh
Mengklasifikasi
3 pengetahuan tentang 5
1
warisan negara bangsa
WARISAN Mencerakinkan maklumat
NEGARA 4 tentang warisan negara 6
BANGSA
bangsa
Membuat penilaian
tentang kewajaran
5 7
memelihara warisan
negara bangsa
Menjana idea bagi
mengekal dan
6 8
mempertahankan warisan
negara bangsa
Menyatakan pengetahuan
1 19
tentang nasionalisme
Menjelaskan pengetahuan
2 tentang nasionalisme 20
berserta contoh
2
Mengklasifikasi maklumat
KEBANGKITAN 3 tentang nasionalisme 21
NASIONALISME di Barat, Asia dan Asia
Tenggara
Mencerakinkan maklumat
tentang nasionalisme
4 22
di Barat, Asia dan Asia
Tenggara
iv
pencapaian
Tahap
BaB DeskripTor halaman (✓) (7)
penguasaan Belum
menguasai
menguasai
Menilai tentang
5 nasionalisme di Barat, Asia 23
dan Asia Tenggara
Membuat rasionalisasi
bagi nasionalisme di
6 24
Barat, Asia dan Asia
Tenggara
Menyatakan pengetahuan
1 secara ringkas tentang 36
konflik dunia
3 Menjelaskan pengetahuan
2 tentang konflik dunia 38 – 39
konFlik berserta contoh
Dunia Dan
penDuDukan Membuat kronologi
Jepun Di 3 tentang konflik dunia 37
negara kiTa
Menilai peristiwa yang
berkaitan dengan konflik
5 40
dunia terhadap negara
kita
Menyatakan pengetahuan
tentang era peralihan
1 51
kuasa British di negara
kita
Menjelaskan pengetahuan
tentang era peralihan
2 55
4 kuasa British di negara
kita berserta contoh
era peralihan
kuasa BriTish Mencerakinkan maklumat
Di negara kiTa tentang era peralihan
4 52
kuasa British di negara
kita
Membuat justifikasi
tentang era peralihan
5 53 – 54
kuasa British di negara
kita
v
pencapaian
Tahap
BaB DeskripTor halaman (✓) (7)
penguasaan Belum
menguasai
menguasai
Menyatakan pengetahuan
tentang Persekutuan
1 66
Tanah Melayu 1948 secara
ringkas
Menjelaskan pengetahuan
tentang Persekutuan
2 67
5 Tanah Melayu 1948
berserta contoh
persekuTuan Mengklasifikasi maklumat
Tanah melaYu 3 tentang Persekutuan 68
Tanah Melayu 1948
Membuat justifikasi
tentang penubuhan
5 Persekutuan Tanah Melayu 69
1948 dalam menjamin
kestabilan negara
Memerihalkan
ancaman komunis dan
1 80
pengisytiharan Darurat
1948.
Menjelaskan tentang
ancaman komunis dan
2 81
pengisytiharan Darurat
1948 berserta contoh
Mengklasifikasikan
maklumat ancaman
6 3 komunis dan 82
ancaman pengisytiharan Darurat
komunis Dan 1948
perisYTiharan Menilai ancaman komunis
DaruraT dan pengisytiharan
5 Darurat 1948 yang 83
mempengaruhi
kehidupan hari ini
Membuat rasionalisasi
tentang pengisytiharan
Darurat 1948 bagi
6 menghadapi ancaman 84
komunis untuk
mengekalkan kedaulatan
negara
vi
pencapaian
Tahap
BaB DeskripTor halaman (✓) (7)
penguasaan Belum
menguasai
menguasai
Menyatakan usaha-usaha
1 96
ke arah kemerdekaan
Menjelaskan usaha-usaha
2 ke arah kemerdekaan 97
berserta contoh
7
Mencerakinkan maklumat
usaha ke arah 4 tentang usaha-usaha ke 99, 100
kemerDekaan
arah kemerdekaan
Menjustifikasikan
usaha-usaha ke arah
5 kemerdekaan dalam 98, 101
mempertahankan hak dan
maruah bangsa.
Menyatakan pengetahuan
1 111
tentang pilihan raya
Menjelaskan pengetahuan
2 yang berkaitan pilihan 112
raya beserta contoh
Membina kronologi
3 113
peristiwa pilihan raya
8
pilihan raYa Menganalisis maklumat
4 114
tentang pilihan raya
Menilai fungsi pilihan raya
5 115
dalam sistem demokrasi
Menjana idea tentang
hak dan tanggungjawab
6 116
individu dalam pilihan
raya
vii
pencapaian
Tahap
BaB DeskripTor halaman (✓) (7)
penguasaan Belum
menguasai
menguasai
Menyatakan pengetahuan
tentang Perlembagaan
1 127
Persekutuan Tanah Melayu
1957
Menjelaskan pengetahuan
tentang Perlembagaan
2 128 – 130
Persekutuan Tanah Melayu
1957 berserta contoh
9
Membuat kronologi
perlemBagaan penggubalan Perlembagaan
persekuTuan 3 Persekutuan Tanah Melayu 131
Tanah melaYu 1957
1957 Menganalisis maklumat
tentang Perlembagaan
4 132
Persekutuan Tanah Melayu
1957
Menilai Perlembagaan
Persekutuan Tanah Melayu
5 133
1957 dalam mematuhi
undang-undang
Memerihalkan pengetahuan
1 tentang Pemasyhuran 144
Kemerdekaan Tanah Melayu
Menjelaskan pengetahuan
tentang Pemasyhuran
2 145
Kemerdekaan Tanah
Melayu berserta contoh
Membina urutan peristiwa
3 Pemasyhuran Kemerdekaan 146
Tanah Melayu
10 Menganalisis maklumat
tentang Pemasyhuran
pemasYhuran 4 Kemerdekaan Tanah 147
kemerDekaan
Melayu
Membuat penilaian
tentang peristiwa
5 Pemasyhuran Kemerdekaan 148 – 149
Tanah Melayu dalam
membina jati diri
Menjana idea tentang
semangat patriotisme
6 dalam peristiwa masyhuran 150
Kemerdekaan Tanah
Melayu
viii
BAB 1 1 Warisan Negara Bangsa
Nota SMART
Latar Belakang Negara Bangsa Sebelum – Contohnya, rakyat kerajaan Srivijaya
Kedatangan Barat melakukan upacara persetiaan dan
meminum air sumpah sebagai bukti
• Sebelum kedatangan Barat telah wujud asas kesetiaan.
kerajaan Alam Melayu yang masyhur.
• Terdapat beberapa buah kerajaan Alam Melayu Ciri-ciri Negara Bangsa Kesultanan Melayu Melaka
yang agung seperti Kerajaan Funan, Champa,
Kedah Tua, Gangga Nagara, Srivijaya, Angkor • Kesultanan Melayu Melaka mempunyai sistem
dan Majapahit. pentadbiran, peraturan, masyarakat yang
tersusun dan corak politik yang tersendiri.
• Ciri-ciri negara bangsa kerajaan Alam Melayu • Kerajaan
berbeza daripada di negara Barat.
– Muncul kerana adanya raja.
Ciri Negara Bangsa Kerajaan Alam Melayu – Raja merupakan pemerintah tertinggi dan
dibantu oleh pembesar.
• Raja
– Menjadi tonggak utama kerajaan. • Rakyat
– Dianggap suci dan sentiasa ditaati. – Menumpahkan taat setia kepada Sultan
Melaka serta mematuhi undang-undang.
– Contohnya, Raja Champa dianggap – Kesejahteraan rakyat dijamin oleh sultan,
sebagai Dewa Siva.
manakala rakyat mengakui kekuasaan
• Undang-undang sultan.
– Dilaksanakan untuk memastikan • Kedaulatan
kesejahteraan sesebuah kerajaan. – Melambangkan kekuasaan tertinggi
– Menjadi panduan pentadbiran kerajaan seseorang sultan.
termasuk di wilayah pengaruh. – Merupakan hak mutlak sultan untuk
– Contohnya, kerajaan Majapahit mengawal rakyat dan wilayah.
mengamalkan undang-undang Kutara
Manawa. • Wilayah pengaruh
– Merujuk kawasan pemerintahan raja yang
• Wilayah pengaruh diakui oleh rakyat.
– Merujuk kawasan yang rakyat menerima – Wilayah pengarah Kesultanan Melayu
dan memperakui kekuasaan seseorang raja.
Melaka diperoleh melalui penaklukan,
– Contohnya, kerajaan Funan mempunyai naungan dan perkahwinan.
wilayah pengaruh meliputi dari Sungai
Mekong, Teluk Cam Ranh, selatan • Undang-undang
Myanmar dan Segenting Kra. – Hukum Kanun Melaka dan Undang-
Undang Laut Melaka merupakan undang-
• Rakyat undang bertulis zaman Kesultanan Melayu
– Merujuk penduduk dalam sesebuah Melaka.
wilayah yang setia kepada raja dan tidak
menderhaka. – Digunakan untuk mengukuhkan kerajaan
dan melindungi rakyat.
1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
• Lambang kebesaran – Hukum Kanun Melaka mengandungi 44
– Merupakan identiti kerajaan dan fasal. Antaranya berkaitan jenayah, bidang
keistimewaan Sultan Melaka. kuasa sultan dan pembesar, kekeluargaan
dan hal berkaitan dengan ekonomi.
– Menjadi simbol kedaulatan sultan yang
memerintah. – Undang-Undang Laut Melaka diusahakan
oleh Nakhoda Jenal, Nakhoda Diri dan
Keunggulan Sistem Pentadbiran dan Undang- Nakhoda Sahak.
undang – Sultan Mahmud Shah memperkenan
undang-undang ini dan mengandungi
• Keunggulan Kesultanan Melayu Melaka terbukti perkara berkaitan dengan peranan
melalui sistem pentadbiran dan undang-undang nakhoda, pelayaran, jenayah di atas kapal
yang tersusun.
dan percukaian.
• Sistem pentadbiran
– Terbahagi kepada pentadbiran pusat dan Peranan Pemerintah dan Rakyat
pentadbiran jajahan. • Hubungan antara pemerintah dan rakyat selaras
– Pentadbiran pusat dilaksanakan oleh dengan konsep waadat, iaitu perjanjian antara
Pembesar Berempat. pemerintah dan rakyat.
– Bendahara sebagai ketua pentadbir dan • Peranan Sultan:
ketua turus angkatan tentera.
– Menaungi dan menjaga keselamatan
– Penghulu Bendahari menguruskan rakyat.
perbendaharaan secara teratur.
– Mewujudkan perpaduan rakyat.
– Syahbandar bertanggungjawab mengutip
cukai di pelabuhan. – Memastikan kemakmuran dan kestabilan
kerajaan.
– Pembesar lain memungut cukai di kawasan
pegangan. – Memperkenalkan undang-undang untuk
mengawal rakyat.
– Temenggung menjaga keselamatan kota
Melaka. • Peranan pembesar:
– Laksamana sebagai panglima Angkatan – Memelihara keamanan dan kebajikan
Laut Melaka. rakyat kawasan pegangan.
– Pada peringkat jajahan, pembesar – Menjadi perantara antara sultan dengan
menguruskan pentadbiran di daerah dan rakyat.
kampung. – Mengutip hasil melalui sistem serah.
– Membekalkan tenaga tentera melalui
Sistem pentadbiran Kesultanan Melayu Melaka
sistem kerah.
Sultan • Peranan rakyat:
– Taat setia kepada pemerintah dan
Bendahara mematuhi arahan pemerintah.
– Tidak akan menderhaka kerana bimbang
ditimpa tulah, iaitu kecelekaan yang boleh
Penghulu bendahari Laksamana menimpa seseorang kerana melanggar
perintah raja.
– Menghadiri majlis umum seperti gotong-
Temenggung
royong.
• Undang-undang – Menjadi pengayuh atau pendayung kapal
– Terdapat dua jenis undang-undang, iaitu perang.
Hukum Kanun Melaka dan Undang- – Menjalankan aktiviti kerahan seperti
undang Laut Melaka. membina istana atau jalan.
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 2
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
1.1 Latar Belakang Negara Bangsa Sebelum Kedatangan Barat
L Tahap Tafsiran Halaman L
E Penguasaan Menyatakan pengetahuan berkaitan warisan negara bangsa. buku teks E
1
4
M 1. Lengkapkan jadual berikut dengan ciri-ciri negara bangsa kerajaan Alam Melayu. M
B Ciri-ciri negara bangsa Huraian B
A A
R (a) Raja R
A (b) Undang-undang A
N N
(c) Wilayah pengaruh
P (d) Rakyat P
B B
D 2. Lengkapkan maklumat negara bangsa berikut dengan kerajaan Alam Melayu yang tepat. D
Kerajaan Huraian
(a) Pemerintah dikaitkan dengan Dewa Siva. 1
(b) Mengamalkan undang-undang Kutara Manawa.
Wilayahnya bermula dari Sungai Mekong, Teluk Cam
(c)
Ranh, selatan Myanmar dan Segenting Kra.
Rakyat perlu menghadiri upacara persetiaan dan meminum
(d)
air sumpah.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB 3 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
1.2 Ciri-ciri Negara Bangsa Kesultanan Melayu Melaka
L Tahap Tafsiran Halaman
E Penguasaan Menjelaskan pengetahuan yang sesuai tentang warisan negara bangsa buku teks
M 2 berserta contoh. 6 – 7
B 3. Lengkapkan rajah berikut dengan ciri-ciri negara bangsa Kesultanan Melayu Melaka.
A (a) menjadi tonggak pentadbiran Melaka
R Kerajaan bagi memperkukuh pemerintahan
A beraja.
N (b) Rakyat Melaka terdiri daripada
Rakyat dan
.
P
B Negara Bangsa Kedaulatan (c) Kedaulatan merupakan hak mutlak sultan
untuk mengawal
.
D Melayu Melaka
Kesultanan
(d) Wilayah pengaruh diperoleh dengan cara
,
Wilayah pengaruh
2
dan perkahwinan.
(e) Terdapat dua jenis undang-undang pada
zaman Kesultanan Melayu Melaka, iaitu
Undang-undang
dan
Kesultanan .
Melayu Melaka
INFO
(f) Cap mohor merupakan lambang untuk
Lambang kebesaran
daripada sultan.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 4
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
1.3 Keunggulan Sistem Pentadbiran dan Undang-undang
L Tahap Tafsiran Halaman L
E Penguasaan Mengklasifikasi pengetahuan tentang warisan negara bangsa. buku teks E
10 – 11
3
M 4. Lengkapkan rajah berikut dengan sistem perundangan dan pentadbiran pada zaman Kesultanan M
B Melayu Melaka. Undang-undang B
A Sistem perundangan Kesultanan Melayu Melaka INFO Kesultanan A
Melayu Melaka
R R
A (a) (b) A
N N
Kepentingan undang-undang
P (c) P
B (d) B
(e)
D D
5. Jelaskan perkara yang terkandung dalam Undang-Undang Laut Melaka.
(i) Fasal 13.1: 3
(a) Peranan nakhoda
(ii) Fasal 13.3:
(b) Pelayaran Fasal 9:
(c) Jenayah Fasal 5:
(d) Percukaian Fasal 6.3:
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 4 5 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
1.4 Peranan Pemerintah dan Rakyat
L Tahap Tafsiran Halaman
E Penguasaan Mencerakinkan maklumat tentang warisan negara dan bangsa. buku teks
4
12 – 13
M 6. Lengkapkan rajah berikut dengan peranan pemerintah dan rakyat pada zaman Kesultanan Melayu
B Melaka dan kesan hubungan baik antara pemerintah dengan rakyat.
A Peranan pemerintah dan rakyat pada zaman Kesultanan Melayu Melaka
R
A (a) Peranan sultan (b) Peranan pembesar (c) Peranan rakyat
N (i) (i) (i)
(ii) (ii) (ii)
P
B (iii) (iii) (iii)
D (iv)
4
(d) Kesan hubungan baik antara pemerintah dengan rakyat.
(i)
(ii)
(iii)
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 6
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
Tahap Halaman
Penguasaan Tafsiran buku teks
L 5 Membuat penilaian tentang kewajaran memelihara warisan negara 6 – 11 L
bangsa.
E 7. Lengkapkan rajah berikut dengan menjelaskan kesan ciri-ciri negara bangsa yang diwarisi oleh E
M Kesultanan Melayu Melaka. M
Kesan warisan ciri-ciri negara bangsa pada Zaman Kesultanan Melayu Melaka
B B
A (a) Undang-undang (b) Kedaulatan A
R (i) (i) R
A A
N (ii) (ii) N
(iii) (iii)
P P
B 8. Jelaskan kewajaran peranan pegawai pelayaran berikut pada Zaman Kesultanan Melayu Melaka. B
Pegawai pelayaran
D (a) Nakhoda (i) Peranan (i) (c) Kesannya D
(ii)
(ii) 5
(iii)
(b) Malim (i) (iii)
(ii)
(iii)
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 6 7 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
Tahap Halaman
Penguasaan Tafsiran buku teks
L 6 Menjana idea bagi mengekal dan mempertahankan warisan negara 6 – 13
bangsa.
E 9. Gambar berikut berkaitan dengan warisan negara bangsa pada zaman Kesultanan Melayu Melaka.
M
B
A
R
A
N
Bagaimanakah kegemilangan Kesultanan Melayu Melaka dapat diteruskan oleh negara kita pada
masa hadapan?
P
B
D
6
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 8
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
Praktis SPM
Soalan Objektif A Meluaskan empayar 7. Maklumat berikut berkaitan
B Menyekat pengaruh asing m/s 6 dengan kerajaan Dinasti
Pilih jawapan yang paling tepat. C Memajukan perdagangan Ming.
D Memperluas peranan
1. Senarai berikut berkaitan pembesar Kerajaan Dinasti Ming telah
dengan kerajaan Alam menghantar beberapa orang
m/s 4 utusan kerajaan China ke
Melayu. 4. Bagaimanakah Kesultanan Melaka pada abad ke-15.
Johor-Riau memperkukuh
• Funan m/s 5
• Champa ciri-ciri negara bangsa Apakah kesan penghantaran
• Kedah Tua selepas kejatuhan Kesultanan utusan tersebut?
Melayu Melaka? A Perdagangan luar terhad
Apakah persamaan kerajaan A Meluaskan tanah jajahan B Perluasan wilayah
tersebut? B Menekankan ajaran berlaku
A Mewariskan ciri-ciri Islam C Kedaulatan kerajaan
negara bangsa C Melaksanakan protokol terpelihara
B Menjadi wilayah istana D Sistem pemerintahan
naungan Srivijaya D Mengikat raja dengan beraja dikawal
C Pusat perdagangan pembesar
antarabangsa 8. Maklumat berikut berkaitan
D Terletak di perairan Selat 5. Bagaimanakah kemunculan dengan wilayah pengaruh
Melaka sesebuah kerajaan berlaku m/s 7 Kesultanan Melayu Melaka.
m/s 6
pada zaman Kesultanan
2. Antara berikut, yang Melayu Melaka? • Semenanjung Tanah
manakah ciri-ciri negara A Penggubalan undang- Melayu
m/s 4
bangsa dalam Kesultanan undang • Pantai timur Sumatera
Melayu Melaka? B Pengiktirafan wilayah Bagaimanakah wilayah
I Rakyat naungan pengaruh tersebut terbentuk?
II Harta C Kewujudan raja yang I Penaklukan
III Pembesar berdaulat II Perkahwinan
IV Kerajaan D Kemunculan golongan III Kerelaan rakyat
A I dan II pembesar IV Penyebaran agama
B I dan IV A I dan II C II dan III
C II dan III 6. Apakah perubahan yang B I dan IV D III dan IV
D III dan IV m/s 6 berlaku terhadap sistem
pemerintahan Kesultanan 9. Maklumat berikut berkaitan
3. Maklumat berikut berkaitan Melayu Melaka selepas dengan undang-undang
dengan kerajaan Alam kedatangan Islam? m/s 7
m/s 5 zaman Kesultanan Melayu
Melayu. A Penggunaan gelaran Melaka.
sultan
• Kerajaan Srivijaya B Penghapusan golongan • Hukum Kanun Melaka
• Kesultanan Melayu hamba • Undang-undang Laut
Melaka
C Perluasan hubungan Melaka
Bagaimanakah kerajaan diplomatik Mengapakah undang-undang
tersebut memperkukuh D Pemansuhan undang- tersebut digubal?
kekuasaannya di Alam undang adat
Melayu?
9 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
A Melindungi rakyat 13. Antara berikut, yang A Dipenjarakan
B Mengawal kuasa m/s 9 manakah tugas pembesar B Dibuang negeri
pembesar tempatan peringkat jajahan C Dihukum bunuh
C Mengukuhkan kerabat pada zaman Kesultanan D Dilucutkan jawatan
diraja Melayu Melaka?
D Menghapuskan peraturan I Memungut cukai 17. Maklumat berikut berkaitan
adat II Mengekalkan keamanan m/s 11 dengan kandungan dalam
III Menjalinkan hubungan Undang-Undang Laut
10. Antara berikut, yang luar Melaka.
manakah undang-undang IV Mengetuai aktiviti tentera
m/s 7 Fasal Perkara
yang dipengaruhi oleh A I dan II C II dan III
undang-undang pada zaman B I dan IV D III dan IV 13.1 Keutamaan berniaga
Kesultanan Melayu Melaka? selama empat hari.
I Undang-undang Pahang 14. Maklumat berikut berkaitan 13.3 Kelulusan untuk singgah
II Undang-undang 99 Perak m/s 10 dengan kandungan dalam di pelabuhan yang tiada
III Undang-undang Hukum Kanun Melaka. dalam senarai pelayaran.
Pelabuhan Kedah Perkara Jenis hukuman Siapakah yang boleh
IV Undang-undang Tubuh Fasal 4 Hukuman bunuh memutuskan perkara tersebut?
Kerajaan Johor A Malim
A I dan II Apakah kesalahan yang B Jurumudi
B I dan IV boleh dikaitkan dengan C Nakhoda
C II dan III hukuman tersebut? D Laksamana
D III dan IV A Menolak sistem cukai
B Mengingkari arahan
sultan 18. Maklumat berikut berkaitan
11. Mengapakah pemerintah dengan kandungan Undang-
Kesultanan Melayu Melaka C Merosakan harta benda m/s 11
m/s 8 awam Undang Laut Melaka.
mewujudkan sistem
Pembesar Berempat dalam D Membuka tanah tanpa Orang Peranan
pentadbirannya? kebenaran • Arif tentang ilmu
A Mentadbir kawasan 15. Maklumat berikut berkaitan pelayaran.
pegangan dengan undang-undang. • Mengetahui
B Meningkatkan taraf m/s 11 X keadaan ombak.
hidup rakyat • Nakhoda Jenal • Mengelakkan
C Menyekat kemasukan • Nakhoda Diri pelanggaran dan
orang asing • Nakhoda Sahak kerosakan kapal.
D Mengekalkan warisan Apakah sumbangan pembesar Siapakah X?
adat tradisional tersebut pada zaman A Jurumudi
Kesultanan Melayu Melaka? B Jurubatu
12. Maklumat berikut berkaitan A Mengasaskan sistem C Malim
dengan sumber hasil
m/s 9 percukaian D Nakhoda
Kesultanan Melayu Melaka. B Menjadi utusan ke
• Ufti daripada wilayah negara China 19. Apakah tindakan yang
taklukan C Menyeragamkan sistem m/s 11 bakal diterima oleh pegawai
• Cukai di pelabuhan sukat dan timbang pelayaran yang lalai sehingga
D Menggubal Undang- menyebabkan berlakunya
Apakah kegunaan hasil undang Laut Melaka pelanggaran dan kerosakan
pendapatan tersebut? pada kapal?
A Membeli senjata 16. Berdasarkan Fasal 5 dalam A Dipenjarakan
B Memajukan pertanian m/s 11 Undang-Undang Laut B Bayar ganti rugi
C Membangunkan bandar Melaka, apakah hukuman C Hukuman bunuh
yang dikenakan kepada
D Memajukan perdagangan
seseorang yang membunuh D Pelucutan jawatan
orang di atas kapal?
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 10
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
20. Apakah kepentingan 22. Bagaimanakah arahan sultan 24. Maklumat berikut berkaitan
konsep waadat pada zaman dapat disampaikan kepada dengan kedudukan hamba
m/s 12 m/s 12 m/s 13
Kesultanan Melayu Melaka? seluruh rakyat pada zaman pada zaman Kesultanan
A Mengawal kuasa Kesultanan Melayu Melaka? Melayu Melaka.
pembesar A Peranan pembesar
B Mengukuhkan B Majlis rasmi di istana • X
pemerintahan C Surat warta kerajaan • Hamba berhutang
C Mewujudkan perpaduan D Lawatan sultan ke daerah • Hamba biasa
rakyat Siapakah X?
D Memantapkan sistem 23. Maklumat berikut berkaitan A Hamba abdi
dengan hubungan antara
pertahanan m/s 12 B Hamba raja
sultan dengan pembesar pada
21. Bagaimanakah sultan dapat zaman Kesultanan Melayu C Hamba sahaya
menjamin kestabilan politik Melaka. D Hamba tawanan
m/s 12
pada zaman Kesultanan
Melayu Melaka? Hubungan timbal balik 25. Mengapakah seseorang
A Penggubalan undang- Apakah kesan daripada m/s 13 rakyat boleh ditimpa tulah
undang bentuk hubungan tersebut? pada zaman Kesultanan
B Memantapkan adat A Berlaku perkongsian Melayu Melaka?
istiadat istana kuasa A Mengingkari arahan
C Pengenalan sistem cukai B Kemerosotan sistem feudal sultan
berkeutamaan C Kebajikan rakyat B Menolak pembayaran
D Menjalin hubungan diabaikan cukai
dengan kuasa asing D Mengukuhkan C Mengugut pembesar
tempatan
pemerintahan
D Membuka tanah tanpa
kebenaran
Soalan Struktur
1. Kemasyhuran kerajaan Alam Melayu membuktikan asas negara bangsa bermula sebelum kedatangan
Barat.
(a) Namakan dua buah kerajaan yang terbentuk di wilayah Alam Melayu tersebut.
m/s 4
(i)
(ii)
[2 markah]
(b) Bagaimanakah kerajaan tersebut mengukuhkan pemerintahannya?
m/s 4
[2 markah]
11 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
(c) Wilayah pengaruh merupakan antara ciri negara bangsa kerajaan Alam Melayu.
Jelaskan kepentingan wilayah pengaruh tersebut. KBAT Menganalisis
[2 markah]
(d) Pada pandangan anda, bagaimanakah undang-undang dapat mewujudkan keamanan dan kesejahteraan
kepada sesebuah negara? KBAT Menilai
[4 markah]
2. Rajah berikut berkaitan dengan Kesultanan Melayu Melaka.
Kerajaan X
Ciri-ciri Negara Bangsa dalam
Rakyat Lambang kebesaran
Kesultanan Melayu Melaka
Kedaulatan Y
(a) Apakah X dan Y?
m/s 7 X:
Y:
[2 markah]
(b) Jelaskan maksud:
(i) Kerajaan
m/s 6
(ii) Kedaulatan
[2 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 12
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
(c) Jelaskan lambang kebesaran pada zaman Kesultanan Melayu Melaka.
m/s 7
[2 markah]
(d) Pada pandangan anda, mengapakah lambang-lambang negara wajar dihormati oleh rakyat Malaysia?
KBAT Menilai
[4 markah]
3. Rajah berikut berkaitan dengan sistem perundangan pada zaman Kesultanan Melayu Melaka.
Hukum Kanun Melaka
Sistem perundangan
Undang-Undang Laut Melaka
(a) Mengapakah undang-undang tersebut diperkenalkan?
m/s 10 – 11
[2 markah]
(b) Jelaskan perkara yang terkandung dalam undang-undang tersebut.
m/s 10 – 11
[4 markah]
13 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
(c) Pada pandangan anda, apakah kepentingan undang-undang dalam kehidupan manusia?
KBAT Menilai
[4 markah]
4. Undang-Undang Laut Melaka telah diusahakan oleh beberapa orang nakhoda terkenal di Melaka dan
telah diperkenan oleh Sultan Mahmud Syah (1488-1511M).
(a) Namakan dua orang nakhoda yang telah menyusun undang-undang tersebut.
m/s 11
(i)
(ii)
[2 markah]
(b) Mengapakah undang-undang tersebut diperkenalkan?
m/s 11
[4 markah]
(c) Pada pandangan anda, mengapakah kerajaan Kesultanan Melayu Melaka mencapai kegemilangan
dalam bidang perdagangan? KBAT Menganalisis
[4 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 14
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
Soalan Esei
1. Pembentukan negara bangsa kerajaan Alam Melayu telah wujud sebelum kedatangan Barat. Terdapat
beberapa ciri utama pembentukan negara bangsa kerajaan Alam Melayu.
(a) Jelaskan konsep negara bangsa kerajaan Alam Melayu berikut:
(i) Raja [2 markah]
m/s 4
(ii) Wilayah pengaruh [2 markah]
(b) Bagaimanakah kerajaan Srivijaya berjaya mencapai kegemilangan pada abad ke-12? [8 markah]
m/s 4 – 5
(c) Pada pandangan anda, mengapakah sistem pemerintahan beraja perlu dikekalkan di negara kita?
KBAT Menilai [8 markah]
2. Kesultanan Melayu Melaka telah meninggalkan asas yang kukuh terhadap pembentukan negara bangsa
kita pada hari ini.
(a) Jelaskan konsep negara bangsa pada zaman Kesultanan Melayu Melaka berikut:
(i) Rakyat [2 markah]
m/s 6 – 7
(ii) Lambang kebesaran [2 markah]
(b) Bagaimanakah sistem undang-undang telah menyumbang kepada kegemilangan kerajaan Kesultanan
Melayu Melaka? [8 markah]
m/s 10 – 11
(c) Bezakan sistem pemerintahan beraja pada zaman Kesultanan Melayu Melaka dengan sistem
pemerintahan beraja yang diamalkan oleh negara kita pada hari ini. KBAT Menganalisis [8 markah]
3. (a) Jelaskan konsep hubungan antara raja dengan rakyat pada zaman Kesultanan Melayu Melaka.
[4 markah]
m/s 12 – 13
(b) Bagaimanakah peranan raja dan rakyat telah menyumbang kepada kegemilangan kerajaan
Kesultanan Melayu Melaka? KBAT Menganalisis [8 markah]
(c) Pada pandangan anda, bagaimanakah hubungan antara kerajaan dengan rakyat diperkukuh pada
hari ini? KBAT Menilai [8 markah]
KBAT
CabaranKBAT
Cabaran
Kepatuhan kepada undang-undang telah mewujudkan keharmonian dan kesejahteraan pada zaman
Kesultanan Melayu Melaka hinggalah kepada pembentukan Malaysia pada hari ini.
Berdasarkan pengetahuan sejarah dan pengetahuan am anda, apakah kepentingan sistem perundangan
kepada negara kita? KBAT Menilai
15 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 1 Warisan Negara Bangsa
SUDUT PAK–21
Gallery Walk
Bab 1 Warisan Negara Bangsa
Subtopik Keunggulan Sistem Pentadbiran dan Undang-undang
Hasil Di akhir pelajaran, murid-murid dapat menjelaskan keunggulan sistem pentadbiran dan
Pembelajaran undang-undang sebelum kedatangan kuasa Barat.
Aktiviti 1. Murid-murid dibahagikan kepada enam kumpulan.
2. Setiap kumpulan akan meneliti dan melengkapkan tajuk tugasan berikut:
(a) Hierarki sistem pentadbiran Kesultanan Melayu Melaka
(b) Peranan pembesar dalam sistem pentadbiran Kesultanan Melayu Melaka
(c) Kesan pelaksanaan sistem pentadbiran pada Zaman Kesultanan Melayu Melaka
(d) Kandungan Hukum Kanun Melaka
(e) Kandungan Undang-Undang Laut Melaka
(f) Kesan pelaksanaan sistem perundangan pada zaman Kesultanan Melayu Melaka
3. Aspek kajian meliputi:
(a) Latar belakang pelaksanaan
(b) Tujuan dan cara pelaksanaan
(c) Kesan pelaksanaan
4. Hasil dapatan dipersembahkan dalam bentuk rajah, peta i-THiNK, jadual, nota dan
sebagainya di atas kertas sebak.
5. Hasil kerja setiap kumpulan akan dipamerkan di lokasi yang ditetapkan di dalam
kelas.
6. Murid-murid akan bergerak secara berkumpulan untuk melihat dan menambahkan
maklumat yang bersesuaian.
7. Murid-murid boleh meninggalkan komen dengan menggunakan “sticky note” yang
disediakan untuk ditampal pada hasil kerja kumpulan yang dilawati.
Kuiz 1
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 16
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
16
BAB 1 2 Kebangkitan Nasionalisme
Nota SMART
Maksud Nasionalisme • Dr. R. Suntharalingam
• Nasionalisme bermaksud perasaan cinta yang – Fenomena sejagat yang mengiktiraf hak
mendalam terhadap bangsa dan negara. setiap bangsa di dunia untuk menubuhkan
• Boleh diertikan sebagai semangat kebangsaan negara sendiri dan memindahkan
yang menjelaskan sikap dan pendekatan kedaulatan kepada rakyat.
berkaitan dengan perjuangan.
• Profesor Datuk Zainal Abidin Abdul Wahid
• Menentang penjajahan serta pembelaan – Kesetiaan kepada raja merupakan ciri
terhadap bangsa dan negara.
nasionalisme Melayu pada zaman
• Gerakan untuk mencapai kebebasan politik, Kesultanan Melayu Melaka.
ekonomi dan sosial daripada penguasaan orang – Orang Melayu berpegang pada faham
asing.
kebangsaan yang bersifat ke “Tanah
Melayuan”.
Pendapat Tokoh
• Beberapa orang tokoh dan sejarawan telah • Profesor Emeritus Tan Sri Dr. Khoo Kay Kim
memberikan tafsiran mereka tentang – Perjuangan orang Melayu bagi
nasionalisme.
mendapatkan kembali kedudukan unggul
• Hans Kohn dalam negara sendiri.
– Gerakan yang meletakkan kesetiaan
seseorang kepada negara atau bangsanya.
Perkembangan Idea Nasionalisme di Barat
• Profesor William R. Roff • Berkembang hasil daripada penentangan
– Ketegasan orang Melayu disebabkan oleh terhadap raja yang menindas dan menggugat
ancaman terhadap hak kepentingan orang hak serta kebebasan rakyat.
Melayu serta faktor ekonomi.
• Idea nasionalisme dikaitkan dengan perjuangan
– Timbul disebabkan kebimbangan terhadap memperoleh kemerdekaan daripada penjajahan
sekularisme dan imperialisme Barat di kuasa asing.
Tanah Melayu.
• Dato’ Onn Jaafar Perkembangan Nasionalisme di Asia
– Menzahirkan suatu bangsa yang lebih • Perkembangan nasionalisme di Asia adalah
tegap dan kuat, boleh berdikari dan kesan daripada idea nasionalisme di Barat.
mengambil tempat kita yang sebenar di
sisi bangsa lain yang tegap dan bersatu. • Penjajahan kuasa Eropah di Asia mencetuskan
• Dr. Burhanuddin al-Helmi kebangkitan nasionalisme di India, China,
Mesir, empayar Uthmaniyah dan Jepun.
– Perjuangan perlu ada persatuan dan
perpaduan yang kuat, iaitu National Fronts.
17 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Nasionalisme di India Faktor Kemunculan Gerakan Nasionalisme
• Merupakan reaksi penduduk tempatan terhadap • Pada abad ke-20, kemunculan nasionalisme
imperialisme British. disebabkan oleh peranan agama, penulisan
• Bermula dengan kebangkitan rakyat tempatan kreatif dan media cetak.
Dahagi India 1857. • Golongan intelektual dan pengaruh luar serta
serantau lahir daripada perkembangan sistem
Nasionalisme di China pendidikan bagi menyemarakkan nasionalisme
• Nasionalisme bertujuan mengukuhkan menentang penjajah.
peradaban China dalam kalangan orang Cina
daripada ancaman penguasaan politik dan Perkembangan Nasionalisme
ekonomi oleh kuasa asing.
• Perkembangan nasionalisme dapat dilihat
Nasionalisme Empayar Uthmaniyah dan Mesir melalui:
• Nasionalisme empayar Uthmaniyah dan Mesir – Perkembangan nasionalisme yang
lahir daripada kesedaran untuk mempertahankan dipelopori oleh golongan intelektual.
sistem pemerintahan Islam dan agama Islam – Perkembangan nasionalisme ditinjau
yang diancam oleh imperialisme Barat pada melalui penulisan oleh golongan guru,
abad ke-19. penulis dan wartawan yang menghasilkan
karya seperti akhbar, majalah, novel,
Nasionalisme di Jepun cerpen serta puisi.
• Digerakkan oleh pemerintah Jepun untuk – Perkembangan nasionalisme melalui
mencapai kemajuan bagi mengelakkan kewujudan pertubuhan atau persatuan
ancaman imperialisme Barat. bersifat sosioekonomi dan politik.
• Semasa era Pemulihan Meiji, prinsip dan
semangat bushido dijadikan asas membina Kesan Perkembangan Nasionalisme
nasionalisme dalam kalangan rakyat dan • Dalam bidang politik, perjuangan KMS berjaya
pemerintah.
meningkatkan jumlah orang Melayu dalam
Malayan Civil Service (MCS) daripada tujuh
Perkembangan Nasionalisme di Asia Tenggara
orang kepada 20 orang pada tahun 1937.
• Gerakan nasionalisme di Asia Tenggara
berasaskan gerakan membebaskan diri daripada • Masyarakat Cina di Tanah Melayu turut
penjajahan kuasa Barat seperti yang berlaku menubuhkan kelab bacaan dan pasukan drama
di Filipina, Burma (Myanmar), Vietnam dan bertujuan menyebarkan berita yang berlaku di
Indonesia. negara China. Menjelang tahun 1921, banyak
sekolah Cina menggunakan bahasa Mandarin
• Namun begitu, gerakan nasionalisme di untuk menggantikan dialek lain di sekolah Cina.
Thailand lebih bersifat menuntut pembaharuan
dalam pentadbiran ke arah mengekalkan • Masyarakat India yang lahir di Tanah Melayu
kedaulatan daripada ancaman imperialisme. lebih gemar dikenali sebagai “the Strait born
people” telah berusaha membentuk identiti
Kesedaran Nasionalisme di Negara Kita tersendiri yang mementingkan perpaduan serta
mula melihat perkembangan politik di Tanah
• Perkembangan nasionalisme di negara kita
berkembang semasa menghadapi ancaman Melayu.
Siam dan British oleh pejuang tempatan.
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 18
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2.1 Maksud Nasionalisme
L Tahap Tafsiran Halaman L
E Penguasaan Menyatakan pengetahuan tentang nasionalisme. buku teks E
1
22 – 23
M 1. Padankan pendapat tokoh tentang tafsiran nasionalisme. M
B Tokoh Tafsiran nasionalisme B
A (a) A
R Nasionalisme ialah satu gerakan R
yang meletakkan kesetiaan seseorang
A kepada negara atau bangsanya. A
N (b) N
Nasionalisme timbul akibat
kebimbangan masyarakat
P terhadap ancaman sekularisme P
dan imperialisme Barat di Tanah
Melayu.
B (c) B
D Perjuangan menentang penjajahan D
hendaklah ada persatuan dan
perpaduan yang kuat, iaitu National
Fronts.
(d) 1
Nasionalisme merujuk perjuangan
orang Melayu bagi mendapatkan
kembali kedudukan unggul dalam
negara sendiri.
(e)
Kita hendak menzahirkan suatu
bangsa yang lebih tegap dan kuat,
boleh berdiri di atas tapak kaki kita
sendiri dan mengambil tempat kita
yang sebenar di sisi bangsa-bangsa
lain yang tegap dan bersatu.
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB 19 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2.2 Perkembangan Idea Nasionalisme di Barat
L Tahap Tafsiran Halaman
E Penguasaan Menjelaskan pengetahuan tentang nasionalisme berserta contoh. buku teks
2
24 – 25
M 2. Lengkapkan petikan berikut berkaitan dengan perkembangan idea nasionalisme di Barat.
B (a) Nasionalisme di Barat berkembang hasil daripada penentangan rakyat terhadap
A (i) yang menjadi simbol (ii) yang
R menggugat hak dan (iii) . (iv)
A merupakan contoh nasionalisme yang bersifat antiraja.
N (b) Revolusi Amerika berlaku kerana penentangan rakyat terhadap (i) .
Penduduk Amerika menentang pengenalan (ii) . Contohnya,
P (iii) .
B 3. Berdasarkan peta berikut, lengkapkan maklumat berkaitan dengan nama gerakan nasionalisme dan
faktor kebangkitan di negara tersebut.
D (a) Nama kebangkitan:
_____________________________
(b) Faktor kebangkitan:
2 _____________________________
England Perancis
Amerika (c) Nama kebangkitan:
_____________________________
(d) Faktor kebangkitan:
_____________________________
(e) Nama kebangkitan:
_____________________________
(f) Faktor kebangkitan:
_____________________________
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 20
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2.2 Perkembangan Idea Nasionalisme di Barat
L 2.3 Perkembangan Nasionalisme di Asia L
E 2.4 Perkembangan Nasionalisme di Asia Tenggara E
M M
B Penguasaan Tafsiran buku teks B
Tahap
Halaman
A 3 Mengklasifikasi maklumat tentang nasionalisme di Barat, Asia dan 24 – 31 A
Asia Tenggara.
R 4. Lengkapkan rajah berikut berkaitan dengan perkembangan nasionalisme di Barat, Asia dan Asia R
A Tenggara. A
N Perkembangan gerakan nasionalisme N
P Negara Barat Negara Asia Negara Asia Tenggara P
B (a) Tokoh-tokoh terlibat (b) Tokoh-tokoh terlibat (c) Tokoh-tokoh terlibat B
(i)
(i)
(i)
D (ii) (ii) (ii) D
(iii) (iii) (iii)
Faktor-faktor perkembangan gerakan nasionalisme 3
(d) Negara Barat (e) Negara Asia (f) Negara Asia Tenggara
(i) (i) (i)
(ii) (ii) (ii)
(iii) (iii) (iii)
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 20 21 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Tahap Tafsiran Halaman
Penguasaan buku teks
L 4 Mencerakinkan maklumat tentang nasionalisme di Barat, Asia dan 24 – 31
Asia Tenggara.
E 5. Lengkapkan peta dakap berikut berkaitan dengan kesan yang berlaku akibat gerakan revolusi dan
nasionalisme berikut.
M
B
A (i)
R Revolusi (a) Revolusi (ii)
Perancis
(1789)
A INFO Perancis
N
(i)
P (b) Revolusi (ii)
China
(1911)
B Gerakan
nasionalisme di
D Barat, Asia dan (i)
Asia Tenggara
(c) Revolusi
Filipina
4 (1896) (ii)
(i)
(d) Revolusi
Thai
(1932) (ii)
Dr. Sun Yat Sen
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 22
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2.4 Perkembangan Nasionalisme di Asia Tenggara
L 2.5 Kesedaran Nasionalisme di Negara Kita L
E Tahap Halaman E
M Penguasaan Tafsiran buku teks M
29 – 33,
B 5 Menilai tentang nasionalisme di Barat, Asia dan Asia Tenggara. 40 – 41 B
A 6. Nyatakan pemimpin gerakan dan kesan perjuangan nasionalisme di negara berikut. A
R Negara Pemimpin Gerakan Kesan perjuangan nasionalisme R
A Indonesia (a) (b) A
N N
Vietnam (c) (d)
P P
B Tanah Melayu (e) (f) B
D D
7. Nyatakan kesan perjuangan nasionalisme melalui persatuan di negara kita.
5
(a) Kesatuan Melayu Singapura (KMS) (b) Persaudaraan Sahabat Pena (PASPAM)
Kesan perjuangan nasionalisme
melalui pesatuan di negara kita
(c) Kesatuan Melayu Muda (KMM) (d) Persatuan Orang Cina Peranakan
British (SCBA)
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru: PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 22 23 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2.8 Kesan Perkembangan Nasionalisme
L Tahap Tafsiran Halaman
E Penguasaan Membuat rasionalisasi bagi nasionalisme di Barat, Asia dan Asia buku teks
42 – 43
6
Tenggara.
M 8. Jelaskan kesan perkembangan semangat nasionalisme di negara kita sebelum Perang Dunia Kedua.
B Kesan perkembangan semangat nasionalisme di
A negara kita sebelum Perang Dunia Kedua
R
A (a) Aspek politik (b) Aspek sosial
N (i) (i)
P
B (ii)
D (ii)
6
(iii)
(iii)
(iv)
PENTAKSIRAN Menguasai Belum Menguasai Tandatangan Guru:
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 24
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Praktis SPM
Soalan Objektif 4. Maklumat berikut berkaitan 7. Antara berikut, yang
manakah idea yang
m/s 22 dengan pandangan m/s 24
Pilih jawapan yang paling tepat. Sejarawan tentang semangat diketengahkan oleh John
Locke?
nasionalisme.
1. Antara berikut, yang I Pemansuhan sistem
manakah berkaitan dengan Kebangkitan nasionalisme feudal
m/s 22 timbul kerana kebimbangan
semangat nasionalisme? II Prinsip raja
I Perjuangan menentang masyarakat terhadap berperlembagaan
dan
sekularisme
penjajahan imperialisme Barat yang III Perlindungan hak asasi
II Pengekalan sistem melanda Tanah Melayu. manusia
pemerintahan feudal IV Pemerintahan bercorak
III Pengukuhan peranan Siapakah tokoh tersebut? republik
golongan pembesar A Hans Kohn A I dan II
IV Perasaan cinta terhadap B Dato’ Onn Jaafar B I dan IV
bangsa dan negara C Profesor William R. Roff C II dan III
A I dan II C II dan III D Profesor Emeritus Tan D III dan IV
B I dan IV D III dan IV Sri Dr. Khoo Kay Kim
8. Senarai berikut berkaitan
5. Pernyataan berikut berkaitan
2. Maklumat berikut berkaitan dengan kebangkitan m/s 24 dengan perkembangan idea
dengan sejarawan yang m/s 23 nasionalisme di Barat.
m/s 22 – 23 semangat nasionalisme
memberikan tafsiran tentang Melayu.
nasionalisme. • Revolusi Keagungan
“..nasionalisme Melayu (1688)
• Hans Kohn telah wujud sejak zaman • Revolusi Amerika (1776)
• Dr. R. Suntharalingam Kesultanan Melayu Melaka.” • Revolusi Perancis (1789)
• Dr. Burhanuddin Profesor Datuk Zainal Abidin Apakah persamaan idea yang
al-Helmi Abdul Wahid diperjuangkan oleh revolusi
Apakah intipati tafsiran Mengapakah beliau tersebut?
mereka tentang semangat berpandangan sedemikian? A Pemerintahan beraja
nasionalisme? A Keluasan wilayah B Kedaulatan hak rakyat
A Kemakmuran ekonomi pengaruh C Pembentukan parlimen
B Kemajuan pendidikan B Keunggulan negara bangsa D Kesamarataan ekonomi
rakyat C Kedaulatan di tangan
C Kesamarataan bidang rakyat 9. Maklumat berikut berkaitan
sosial D Kesetiaan rakyat m/s 25 dengan tokoh Revolusi
D Kedaulatan bangsa dan terhadap raja Perancis pada tahun 1789.
negara Tokoh Karya
6. Apakah faktor perkembangan
semangat nasionalisme di Jean Jacques
3. Apakah yang membezakan m/s 23 Barat? Rousseau The Sosial Contract
idea nasionalisme antara
m/s 22 A Perkembangan ekonomi
sesebuah negara dengan moden Apakah kesan penulisan
negara lain? B Peningkatan kemasukan karya tersebut?
A Keluasan wilayah imigran A Kejatuhan pemerintahan
B Kekayaan hasil bumi C Penindasan raja terhadap beraja
C Pengalaman sejarah rakyat B Pemansuhan pelbagai
D Pengaruh bangsawan D Penguasaan hasil bumi jenis cukai
oleh penjajah
25 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
C Pengiktirafan kuasa 13. Maklumat berikut berkaitan 17. Pilih tokoh nasionalis yang
bangsawan m/s 26 dengan pertubuhan politik di m/s 29 dianggap bersifat radikal
D Kemerostan sistem India. dalam jadual berikut.
demokrasi
Tahun Pertubuhan Negara Tokoh
10. Slogan berikut telah 1885 Indian National
disebarkan dalam Revolusi A Filipina Jose Rizal
m/s 25 Congress (INC)
Amerika pada tahun 1776. B Indonesia Raden
1906 Liga Muslim Adjeng
“Tiada cukai tanpa Apakah kejayaan perjuangan Kartini
perwakilan” parti politik tersebut? C Vietnam Ho Chi
A Kemerdekaan India dan Minh
Mengapakah slogan tersebut
digunakan? Pakistan D Burma Nguyen
A Mengiktiraf suara rakyat B Melemahkan pengaruh Thai Hoc
bangsawan
B Menolak penguasaan 18. Tokoh berikut telah
British C Kemunculan kerajaan mengetuai penentangan
C Menolak sistem cukai republik India m/s 33 penduduk tempatan terhadap
baharu D Mengekalkan sistem penjajahan British.
D Mengiktiraf kedaulatan politik tradisional
parlimen 14. Apakah tindakan Maharaja • Penghulu Dol Said –
11. Maklumat berikut berkaitan m/s 27 Mikado Meiji (1868) untuk Naning
dengan akta memungut memulihkan negara Jepun? • Dato’ Maharaja Lela –
m/s 25 Perak
cukai. A Merombak sistem
bangsawan • Tok Janggut – Kelantan
• Akta Pelayaran B Menguasai teknologi Apakah persamaan
• Akta Setem perindustrian perjuangan mereka?
• Akta Teh C Mengehadkan pelaburan A Bersifat setempat
modal asing
Mengapakah rakyat Amerika B Menuntut kemerdekaan
menentang pengenalan akta D Memperkukuh kuasa C Bekerjasama dengan raja
pemimpin tempatan
tersebut dalam Revolusi D Mempertahankan
Amerika? 15. Apakah yang diperjuangkan warisan adat
A Penguasaan pedagang oleh Jose Rizal terhadap 19. Bagaimanakah golongan
asing m/s 28 penjajah Sepanyol di Filipina nasionalis memperjuangkan
B Monopoli golongan pada peringkat awal? m/s 34 matlamat mereka pada tahap
bangsawan A Peluang pendidikan kedua di negara kita?
C Pengabaian hak rakyat B Kemerdekaan negara A Melalui penulisan kreatif
tempatan C Persamaan hak rakyat B Melancarkan peperangan
D Menamatkan D Kesamarataan ekonomi C Bekerjasama dengan
pemerintahan beraja sultan
16. Apakah yang diperjuangkan
12. Mengapakah peristiwa oleh akhbar berikut di D Bersatu dengan negara
Dahagi India 1857 meletus di m/s 29 luar
m/s 26 Vietnam?
India? 20. Antara berikut, yang
A Menentang kuasa asing • Tribune Indige manakah pengaruh luar
B Menamatkan sistem • Cloche Felee m/s 35 yang telah menyemarakkan
feudal kebangkitan semangat
B Mengehadkan pelaburan A Kedaulatan hak rakyat kebangsaan di negara kita?
asing B Kebebasan berpolitik I Revolusi China
D Memperjuangkan hak C Kemerdekaan tanah air II Gerakan Pan-Islamisme
asasi manusia D Kesamarataan ekonomi III Pemberontakan Saya San
IV Revolusi Pelajar di
Myanmar
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 26
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
A I dan II 24. Akhbar berikut telah C Menggalakkan pelajaran
B I dan IV m/s 37 menyemarakkan lagi teknikal dalam kalangan
C II dan III kebangkitan semangat masyarakat Cina
D III dan IV nasionalisme di Tanah D Membangkitkan perasaan
Melayu. anti-British
21. Bagaimanakah Kaum Muda
menyemarakkan kesedaran • Warta Malaya 27. Maklumat berikut berkaitan
m/s 36 • Lembaga Malaya
semangat kebangsaan di m/s 42 dengan kesan perkembangan
negara kita? • Utusan Melayu nasionalisme.
A Penubuhan madrasah Apakah idea yang disebarkan
B Mengadakan rapat melalui akhbar tersebut? Kebanyakan sekolah
umum A Penubuhan syarikat Cina di Tanah Melayu
C Penerbitan akhbar Warta kerjasama menggunakan bahasa
Malaya B Penubuhan universiti Mandarin sebagai bahasa
D Mengasaskan parti tempatan pengantar.
politik kebangsaan C Mengadakan Kongres Mengapakah keadaan
Kebangsaan tersebut berlaku?
22. Maklumat berikut berkaitan
dengan nasionalis dalam D Memperbaik taraf hidup A Kawalan oleh pihak
m/s 37 orang Melayu
kalangan golongan British
intelektual. 25. Maklumat berikut berkaitan B Mengelak ideologi
dengan pertubuhan berbeza
• Mahmud Mat m/s 41 masyarakat India di Tanah C Menggantikan dialek lain
• Mohammad Eunos Melayu. D Kekurangan tenaga
Abdullah pengajar dari China
• Raja Chulan Pertubuhan Pemimpin
• Raja Abdullah Central Indian Dr. A.M. 28. Apakah sumbangan Ibu Zain
Association of m/s 43 terhadap perkembangan
Apakah keistimewaan tokoh Malaya Soosay gerakan nasionalisme di
nasionalis tersebut? negara kita?
A Mengetuai revolusi Apakah yang diperjuangkan A Mengangkat martabat
B Bekas pegawai British oleh pertubuhan tersebut? wanita
C Golongan berpendidikan A Kemerdekaan Tanah B Menubuhkan tabung
Inggeris Melayu persatuan Malaya
D Lulusan Maktab B Kebajikan masyarakat C Menubuhkan parti politik
Perguruan Sultan Idris India kebangsaan
C Peluang pekerjaan dalam D Mendesak British
23. Apakah matlamat penubuhan kerajaan memajukan orang
Persatuan orang Cina D Pembelaan terhadap Melayu
m/s 41
Peranakan British (SCBA)? golongan wanita
A Menentang penjajahan
British 26. Apakah tujuan penubuhan
B Menggalakkan m/s 41 Khalsa Diwan Malaya di
pendidikan tinggi Taiping pada tahun 1902?
C Menubuhkan persatuan A Menjaga kepentingan
perdagangan masyarakat Sikh
D Menuntut pemberian B Membincangkan isu
taraf kewarganegaraan berkaitan dengan
masyarakat India
27 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Soalan Struktur
1. Idea nasionalisme mempunyai tafsiran yang berbeza antara negara dengan zaman kerana idea tersebut
berkait rapat dengan pengalaman sejarah dan pengaruh sekeliling.
(a) Apakah maksud nasionalisme?
m/s 22
[2 markah]
(b) Jelaskan pandangan tokoh berikut berkaitan dengan nasionalisme.
m/s 22 – 23 (i) Profesor William R. Roff
[1 markah]
(ii) Dr. R. Suntharalingam
[1 markah]
(c) Jelaskan matlamat yang ingin diperjuangkan oleh golongan nasionalis. KBAT Menganalisis
[2 markah]
(d) Mengapakah rakyat Malaysia perlu memiliki semangat nasionalisme yang tinggi? KBAT Menilai
[4 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 28
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
2. Peta berikut menunjukkan lokasi kebangkitan semangat nasionalisme terawal di Barat.
England Perancis
Amerika
(a) Namakan dua orang tokoh yang terlibat dalam kebangkitan nasionalisme tersebut.
m/s 24 – 25 (i)
(ii)
[2 markah]
(b) Jelaskan idea nasionalisme yang diketengahkan melalui peristiwa berikut:
(i) Revolusi Keagungan (1688)
m/s 24 – 25
[2 markah]
(ii) Revolusi Perancis (1789)
[2 markah]
(c) Pada pandangan anda, apakah iktibar yang boleh diambil daripada perjuangan nasionalisme di
Eropah? KBAT Menilai
[4 markah]
29 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
3. Perkembangan gerakan nasionalisme di Asia turut mempengaruhi kebangkitan nasionalisme penduduk
di Asia Tenggara.
(a) Jelaskan faktor kemunculan semangat nasionalisme di negara berikut:
(i) India
m/s 26
[2 markah]
(ii) China
m/s 26
[2 markah]
(b) Jelaskan gerakan nasionalisme di Mesir dan Turki.
m/s 27
[2 markah]
(c) Pada pandangan anda, bagaimanakah penyebaran idea nasionalisme daripada negara Asia tersebar
dengan mudah ke Tanah Melayu? KBAT Menganalisis
[4 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 30
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
4. Perkembangan gerakan nasionalisme di Asia Tenggara telah dicetuskan oleh golongan yang berpendidikan
Barat.
(a) Namakan dua orang tokoh gerakan nasionalisme tersebut.
m/s 28
(i)
(ii)
[2 markah]
(b) Bagaimanakah tokoh di 4(a) memperjuangkan semangat nasionalisme di negara mereka?
m/s 28 – 29
[4 markah]
(c) Pada pandangan anda, mengapakah gerakan nasionalisme di Thailand berbeza dengan gerakan
nasionalisme di negara-negara lain di Asia Tenggara? KBAT Menganalisis
[4 markah]
31 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Soalan Esei
1. Gerakan nasionalisme telah bermula di Eropah sejak abad ke-17 dan telah berkembang ke seluruh
dunia.
(a) (i) Jelaskan maksud nasionalisme. [2 markah]
(ii) Mengapakah gerakan nasionalisme berlaku? [4 markah]
m/s 22
(b) Jelaskan isu-isu yang telah menyemarakkan perkembangan semangat nasionalisme di Eropah
sehingga abad ke-18. [6 markah]
m/s 24 – 25
(c) Mengapakah semangat nasionalisme perlu disemarakkan dalam kalangan rakyat Malaysia?
KBAT Menilai [8 markah]
2. Dasar penjajahan Barat di Asia Teggara telah menimbulkan perasaan tidak puas hati dalam kalangan
penduduk tempatan. Keadaan ini telah menyumbang kepada kebangkitan semangat nasionalisme.
(a) Jelaskan perkembangan gerakan nasionalisme di negara berikut:
(i) Filipina [3 markah]
m/s 28 – 30
(ii) Indonesia [3 markah]
(b) Jelaskan perkembangan gerakan nasionalisme di Thailand. [6 markah]
m/s 31
(c) Berikan cadangan anda untuk mengukuhkan semangat nasionalisme dalam kalangan rakyat
Malaysia. KBAT Mencipta [8 markah]
3. Nasionalisme merujuk perasaan cinta akan bangsa dan negara yang membawa kepada gerakan untuk
membebaskan tanah air.
(a) Jelaskan faktor-faktor kemunculan gerakan nasionalisme di negara kita. [6 markah]
m/s 34 – 35
(b) Bagaimanakah golongan berpendidikan di Timur Tengah menyemarakkan semangat nasionalisme
di negara kita? [6 markah]
m/s 36 – 37
(c) Bagaimanakah semangat nasionalisme mampu mengukuhkan perpaduan dalam kalangan rakyat
Malaysia? KBAT Menilai [8 markah]
KBAT
CabaranKBAT
Cabaran
Semangat nasionalisme semakin luntur dalam kalangan generasi muda pada masa ini.
Pada pandangan anda, mengapakah keadaan tersebut berlaku? Berikan cadangan anda untuk mengatasi
masalah tersebut. KBAT Menganalisis
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 32
Sejarah Ting. 4 KSSM Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
SUDUT PAK–21
Goldfish Bowl
Bab 2 Kebangkitan Nasionalisme
Subtopik Perkembangan Idea Nasionalisme di Barat
Hasil Di akhir pelajaran, murid-murid dapat menerangkan perkembangan idea nasionalisme
Pembelajaran di Barat.
Aktiviti 1. Murid-murid dibahagikan kepada empat kumpulan.
2. Setiap kumpulan akan meneliti dan melengkapkan tajuk tugasan berikut:
(a) Revolusi Keagungan (1688)
(b) Revolusi Amerika (1776)
(c) Revolusi Perancis (1789)
(d) Idea John Locke
3. Aspek kajian meliputi:
(a) Latar belakang revolusi
(b) Tujuan dan cara pelaksanaan revolusi
(c) Kesan peristiwa revolusi
4. Setiap kumpulan akan mencari maklumat dan berbincang tentang tajuk yang
diberikan.
5. Hasil dapatan dipersembahkan dalam bentuk rajah, peta i-THINK, jadual, nota dan
sebagainya di atas kertas sebak.
6. Setiap kumpulan akan tampil ke hadapan kelas. Ketua kumpulan akan
membentangkan hasil dapatan dan menjawab soalan-soalan yang dikemukakan
dengan kerjasama ahli kumpulan.
Kuiz 2
33 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
33
Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
©
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
SPM Pentaksiran Akhir Tahun
Kertas 1
Satu jam
Arahan: Kertas soalan ini mengandungi 40 soalan. Jawab semua soalan. Tiap-tiap soalan diikuti oleh empat pilihan
jawapan iaitu A, B, C dan D. Bagi setiap soalan, pilih satu jawapan sahaja.
1. Maklumat berikut berkaitan A Pemerintahan A Menentang penjajahan
dengan kedaulatan. B Hubungan luar B Keunggulan suara rakyat
C Peranan pembesar C Menegakkan kedaulatan
Kedaulatan merupakan D Undang-undang bertulis Parlimen
lambang kekuasaan D Menentang kezaliman
tertinggi sultan dalam 4. Gambar berikut ialah tokoh pemerintah
kerajaan Melayu Melaka. yang memberikan maksud
nasionalisme. 6. Apakah perkara yang
Apakah kepentingan diperjuangkan oleh Gerakan
kedaulatan bagi sultan yang Islah?
memerintah? I Mengukuhkan
A Wakil Tuhan di bumi persaudaraan Islam
B Memberi identiti kepada II Menentang penjajahan
kuasa asing
kerajaan III Memperbaiki kehidupan
C Hak mutlak untuk masyarakat
mengawal wilayah IV Kembali ke jalan Islam
D Menentukan kawasan Dato’ Onn Jaafar yang sebenar
pemerintahan
Apakah pendapat beliau A I dan II
tentang idea nasionalisme? B I dan IV
2. Menurut Fasal 6.3 Undang- A Perpaduan orang Melayu C II dan III
Undang Laut Melaka, D III dan IV
siapakah yang menentukan B Perjuangan menentang
jumlah cukai terhadap penjajah asing 7. Maklumat berikut
penumpang? C Kesetiaan terhadap berkaitan dengan gerakan
A Sultan negara dan bangsa nasionalisme di Filipina.
B Nakhoda D Mewujudkan bangsa Peringkat Pemimpin
C Awak-awak yang bersatu dan nasionalisme
D Penumpang berdikari Gerakan Jose Rizal
Propaganda
5. Maklumat berikut berkaitan
3. Maklumat berikut berkaitan Apakah matlamat yang
dengan dua pihak yang dengan perkembangan idea hendak dicapai oleh Gerakan
berwaadat. nasionalisme di Barat.
Propaganda di Filipina?
Demang Lebar Sang Sapurba Tahun Gerakan A Mengusir kuasa penjajah
Daun 1688 Revolusi Keagungan B Filipina menjadi wilayah
Sepanyol
Apakah perkara yang Apakah matlamat yang C Melancarkan
berkaitan dengan waadat hendak dicapai melalui penentangan bersenjata
tersebut? gerakan tersebut? D Bekerjasama dengan
Amerika Syarikat
159 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
8. Maklumat berikut berkaitan A Menentang dasar British • Melibatkan 3350 kereta
dengan perjuangan tokoh X. B Membina sekolah kebal dan 2270 kapal
Melayu terbang.
Tokoh X
C Bekerjasama dengan • Disertai oleh tentera
British Finland, Hungary dan
D Memperjuangkan Romania.
kemerdekaan
Menggabungkan organisasi Apakah matlamat yang
dan parti politik untuk 11. Maklumat berikut berkaitan hendak dicapai oleh Jerman?
memperjuangkan kemerdekaan dengan pakatan ketenteraan A Menawan Rusia
tanah air.
di Eropah sebelum Perang B Menakluk Britain
Dunia Pertama. C Melancarkan Blitzkrieg
Siapakah tokoh X? D Menyerang Eropah Barat
A Soekarno X
B Ho Chi Minh Jerman Austria- Empayar 14. Apakah kesan daripada
C Phibulsongkram Hungary Uthmaniyah kejayaan Kuasa Bersekutu
D Raden Adjeng Kartini dalam operasi “D-Day”?
Apakah X?
9. Senarai berikut merupakan A Kuasa Paksi A Menakluki negara
antara tokoh PASPAM. B Kuasa Tengah Jerman
C Pakatan Bertiga B Menamatkan Perang
• Mohammad Yaakob D Tentera Bersekutu Dunia Kedua
• Mohamad Shamsudin C Mengukuhkan
Osman 12. Maklumat berikut berkaitan kerjasama negara-negara
• Zakaria Ewan
dengan Perjanjian Versailles. Bersekutu
D Membebaskan Perancis
Apakah kejayaan PASPAM
dalam gerakan nasionalisme Perjanjian Versailis dan negara-negara
ditandatangani antara
tanah air? Pakatan Bertiga dengan Eropah Barat
A Menuntut kemerdekaan Jerman pada 28 Jun 1919. 15. Maklumat berikut berkaitan
B Mengusir kuasa penjajah dengan slogan yang
C Menerbitkan akhbar Mengapakah negara Jerman digunakan oleh pentadbiran
Melayu tidak berpuas hati dengan tentera Jepun di negara kita.
D Menyatukan pergerakan syarat Perjanjian Versailles?
orang Melayu I Kedaulatan terjejas • “Semangat Asia”
II Hilang tanah jajahan • “Asia untuk Orang
10. Senarai berikut adalah III Kalah dalam peperangan Asia”
lepasan Maktab Melayu IV Tidak diberikan tanah
Kuala Kangsar (MCKK). jajahan Mengapakah tentera Jepun
A I dan II menggunakan slogan
• Raja Chulan Raja
Abdullah B I dan IV tersebut?
• Mahmud Mat C II dan III A Membela negara kita
• Mohammad Eunos D III dan IV B Menonjolkan imej Jepun
Abdullah C Memajukan masyarakat
13. Maklumat berikut berkaitan tempatan
Bagaimanakah tokoh-tokoh dengan Operasi Barbarosa
tersebut berjaya memperbaiki yang dilancarkan oleh D Melaksanakan
taraf hidup orang Melayu? Jerman. pentadbiran yang adil
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 160
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
16. Apakah kesan usaha A Melindungi institusi Raja
pentadbiran tentera Jepun B Membentuk kerajaan • Wakil kerajaan British
mencetak mata wang pokok sendiri • Wakil Raja-raja Melayu
• Wakil UMNO
pisang dengan banyak? C Menggagalkan Malayan
A Kadar inflasi meningkat Union Mengapakah Jawatankuasa
B Kemelesetan ekonomi D Memperjuangkan Kerja tersebut dibentuk?
dapat diatasi kemerdekaan A Melaksanakan Pilihan
C Kegiatan perdagangan Raya Umum
berkembang 20. Maklumat berikut berkaitan B Menggariskan gagasan
D Urusan import-eksport dengan gerakan anti Malayan Union
menjadi mudah penyerahan. C Merangkan Perjanjian
Persekutuan Tanah
17. Maklumat berikut berkaitan Gerakan antipenyerahan Melayu
dengan karya kreatif di tanah menyaksikan usaha D Membentuk kabinet
air. untuk mengembalikan Persekutuan Tanah
pemerintahan Brooke di Melayu yang pertama
• Nyawa di-Hujong Pedang Sarawak. 23. Senarai berikut berkaitan
• No Dram of Mercy dengan golongan nasionalis
Apakah kesan daripada usaha Melayu.
tersebut?
Apakah mesej yang hendak
disampaikan melalui A Taat setia kepada Raja • Dr. Burhanuddin al-Helmi
penulisan tersebut? Brooke • Ahmad Boestamam
• Abu Bakar al-Baqir
A Masalah sosial semasa B Melaksanakan
Perlembagaan 1941
B Kekejaman tentera C Memelihara keamanan Apakah persamaan pada
Jepun dan kestabilan negeri perjuangan mereka?
C Perjuangan kemerdekaan D Menikmati kemajuan A Menuntut diadakan
D Kehidupan semasa di bawah pemerintahan pilihan raya
peperangan Brooke B Menentang British secara
terbuka
18. Antara berikut, yang 21. Mengapakah reaksi C Mempertahankan
manakah matlamat yang penduduk tempatan institusi Raja-raja
hendak dicapai oleh British terhadap penyerahan Sabah D Memperjuangkan
melalui pembentukan BMA? lebih dingin berbanding di kerakyatan jus soli
A Memulihkan kepercayaan Sarawak? 24. Mengapakah Perlembagaan
rakyat A Penduduk tidak patriotik Persekutuan Tanah Melayu
B Mengembalikan kuasa B Tidak terdapat kegiatan 1948 dikatakan sebagai
rakyat persatuan mengembalikan kedudukan
C Memperkenalkan C Penduduk Sabah Raja-raja Melayu?
perlembagaan Malayan menuntut penyerahan A Raja mengetuai
Union D British menindas pentadbiran negeri
kegiatan berpersatuan B Raja menggubal undang-
D Membuat persediaan ke undang negara
arah berkerajaan sendiri
22. Maklumat berikut berkaitan C Raja dirujuk dalam
dengan keanggotaan pentadbiran Persekutuan
19. Apakah tujuan asal Jawatankuasa Kerja yang D Raja menentukan
penubuhan UMNO?
ditubuhkan pada 25 Julai kewarganegaraan
1946. penduduk
161 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
25. Dari manakah ideologi Langkah tersebut
komunis dibawa masuk ke dilaksanakan melalui Pengerusi
negara kita? A Perang Saraf
I China B Rancangan Briggs Wakil Melayu Ahli lain
II India C Penguatkuasaan Undang-
III Rusia Undang Darurat
IV Indonesia D Kempen Bulan Rakyat Wakil Cina
A I dan II Melawan Penjahat
B I dan IV Apakah pencapaian CLC?
C II dan III 29. Mengapakah rundingan A Mencapai kemerdekaan
D III dan IV Baling gagal mencapai B Meningkatkan taraf
matlamatnya? hidup rakyat
26. Mengapakah komunis A PKM lebih cenderung C Mengatasi masalah
mencetuskan huru-hara? untuk berperang berhubung dengan kaum
A Menimbulkan kesusahan B Pemimpin komunis D Memperjuangkan
B Menguasai kemudahan enggan membubarkan hak dan kepentingan
asas PKM penduduk
C Mengisytiharkan perang C Penduduk tidak dapat
terhadap British menerima anggota PKM 32. Maklumat berikut berkaitan
D Menghilangkan dalam masyarakat dengan usaha ke arah
keyakinan penduduk D Kerajaan tidak mengakui pembentukan sistem
terhadap British PKM sebagai parti pendidikan kebangsaan.
politik yang sah
27. Apakah peranan pasukan
keselamatan Special • Sekolah rendah
terbahagi kepada
Constables? 30. Apakah kepentingan Sistem sekolah umum dan
A Bertempur dengan Ahli ke arah kemerdekaan sekolah jenis umum.
komunis di perbatasan negara? • Bahasa Melayu dan
A Pemimpin membentuk
B Mengawal ladang getah bahasa Inggeris menjadi
dan kawasan lombong kabinet pertama mata pelajaran wajib di
C Mengesan tempat B Orang tempatan semua sekolah.
persembunyian komunis mendapat latihan
di dalam hutan pentadbiran Usaha tersebut dilaksanakan
D Menyamar sebagai C Penduduk tempatan melalui
komunis untuk meningkatkan semangat A Penyata Razak 1956
mendapatkan maklumat nasionalisme B Laporan Barnes 1951
D Penduduk pelbagai kaum C Ordinan Pelajaran 1952
28. Maklumat berikut berkaitan menyelesaikan masalah D Laporan Woodhead 1955
dengan usaha kerajaan melalui rundingan
membanteras komunis. 33. Maklumat berikut berkaitan
31. Rajah berikut berkaitan dengan kerjasama politik di
• Melonggarkan syarat dengan struktur
kewarganegaraan. Jawatankuasa Hubungan negara kita.
• Mewujudkan kawasan Antara Kaum (CLC).
hitam dan kawasan • Persidangan Kebangsaan
putih. • Konvensyen Kebangsaan
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 162
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
Apakah isu yang membawa 36. Antara berikut, yang 39. Maklumat berikut berkaitan
kepada kerjasama tersebut? manakah peranan kabinet langkah detik 12 malam
A Kemerdekaan pertama? pemasyhuran kemerdekaan
B Bahasa kebangsaan A Membincangkan isu negara di Padang Kelab
keselamatan
C Pendidikan kebangsaan B Mengukuhkan ekonomi Selangor, Kuala Lumpur.
D Institusi Raja-raja negara
Melayu … laungan “Merdeka”
C Melaksanakan pelbagai dengan diikuti oleh
pembaharuan
34. Apakah syarat untuk menjadi D Menambahkan kuasa penurunan bendera Union
pengundi? pentadbiran British Jack oleh Tahir Abdul
Majid, ….
A Rakyat British, berusia
17 tahun 37. Gambar berikut Pada pendapat anda, apakah
B Rakyat Sultan, berusia 18 menunjukkan sambutan mesej yang dibawa oleh
orang ramai terhadap
tahun kepulangan Tunku Abdul langkah tersebut?
C Bukan warganegara, Rahman dan rombongannya A Tahir Abdul Majid
berusia 24 tahun dari London. seorang nasionalis
D Rakyat Sultan, berusia 22 B Negara kita berjaya
tahun membanteras komunis
C Negara kita telah bebas
35. Maklumat berikut berkaitan daripada penjajahan
dengan keputusan Pilihan British
Raya Umum 1955. D British akan berundur
Apakah kejayaan yang
dicapai oleh Tunku Abdul sepenuhnya dari Tanah
Parti politik Kerusi yang Melayu
dimenangi Rahman dan rombongannya?
(daripada 52 A Kekalahan PKM
kerusi yang B Pengunduran British 40. Maklumat berikut berkaitan
dipertandingkan) C Perjanjian perdagangan dengan Rancangan Buku
D Penetapan tarikh Merah.
Perikatan 51
kemerdekaan
Parti Islam 1 Maklum balas diletakkan
di dalam Bilik Gerakan
Se-Tanah 38. Maklumat berikut berkaitan
Melayu dengan Suruhanjaya Reid. Kemajuan Negara pada
(PAS) peringkat daerah, negeri
Pada 8 Mac 1956, dan pusat.
Suruhanjaya Reid
Apakah kesan daripada ditubuhkan berikutan
keputusan tersebut? persetujuan di London. Apakah matlamat yang
A PAS membentuk hendak dicapai melalui
kerajaan Apakah tugas Suruhanjaya rancangan tersebut?
B Parti politik lain Reid? A Melicinkan pentadbiran
dibubarkan A Merangka perlembagaan B Meningkatkan ekonomi
B Menyelesaikan masalah negara
C Perikatan membentuk kaum
kerajaan C Merancang dasar C Membangunkan kawasan
D Tanah Melayu diberi pembangunan luar bandar
kemerdekaan D Menetapkan tarikh D Menangani masalah
kemerdekaan kemudahan asas
163 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
Kertas 2
Dua jam tiga puluh minit
Bahagian A
[40 markah]
Jawab semua soalan.
1. Pembentukan ciri-ciri negara bangsa kerajaan Alam Melayu berbeza daripada yang berlaku di Barat
kerana ciri negara bangsa berkembang mengikut peredaran masa dan keperluan.
(a) Nyatakan ciri-ciri negara bangsa kerajaan Alam Melayu.
[3 markah]
(b) Maklumat berikut menunjukkan hubung kait pemerintah dan rakyat dalam Kesultanan Melayu
Melaka.
Rakyat itu umpama akar, yang raja itu umpama pohon: Jikalau tiada akar nescaya pohon tiada
akan dapat berdiri demikian lagi dengan raja itu dengan segala rakyatnya.
Sumber: Buku Teks Sejarah Tingkatan 4
Jelaskan peranan raja dalam Kesultanan Melayu Melaka.
[3 markah]
(c) Huraikan kepentingan kita mempertahankan institusi raja pada hari ini.
[4 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 164
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
2. Maklumat berikut adalah antara kandungan surat bantahan yang dihantar oleh Raja-raja Melayu kepada
George Henry Hall, Setiausaha Tanah Jajahan British untuk memohon supaya gagasan Malayan Union
dibatalkan.
Kami menurunkan tandatangan setelah diperdaya oleh MacMichael. Kami diugut supaya menurunkan
tandatangan tanpa menyedari akibatnya.
(a) Nyatakan ciri-ciri Malayan Union.
[3 markah]
(b) Bagaimanakah penduduk Tanah Melayu menentang gagasan Malayan Union?
[3 markah]
(c) Cadangkan langkah-langkah bagi mengelakkan negara kita daripada dijajah pada hari ini.
[4 markah]
3. Pada 18 Jun 1948, Undang-Undang Darurat dikuatkuasakan ke seluruh Tanah Melayu bagi membanteras
ancaman komunis.
(a) Jelaskan maksud komunisme.
[1 markah]
(b) Nyatakan tindakan komunis yang mengancam keselamatan negara.
[2 markah]
165 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
(c) Salah satu langkah kerajaan membanteras ancaman komunis adalah dengan melaksanakan Perang
Saraf untuk memenangi hati dan fikiran rakyat.
Jelaskan pelaksanaan Perang Saraf.
[3 markah]
(d) Apakah iktibar yang diperoleh daripada kesulitan dan kesengsaraan semasa darurat?
[4 markah]
4. Kemerdekaan negara pada 31 Ogos 1957 bersamaan dengan 5 Safar 1377 Hijrah merupakan peristiwa
yang penting dalam sejarah negara kita.
(a) Apakah yang anda faham tentang kemerdekaan?
[1 markah]
(b) Namakan dua jawatankuasa yang dibentuk sebagai persediaan menyambut pemasyhuran
kemerdekaan serta fungsinya.
(i)
(ii)
[2 markah]
(c) Jelaskan kepentingan kemerdekaan bagi negara kita.
[3 markah]
(d) Cadangkan usaha-usaha untuk mempertahankan kemerdekaan negara.
[4 markah]
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 166
Sejarah Ting. 4 KSSM Pentaksiran Akhir Tahun
Bahagian B
[60 markah]
Jawab tiga soalan sahaja daripada bahagian ini.
5. Gambar berikut berkaitan dengan kedatangan Jepun ke negara kita.
(a) Terangkan faktor-faktor kedatangan Jepun ke negara kita. [6 markah]
(b) Huraikan secara ringkas perjuangan rakyat menentang pendudukan Jepun di negara kita.
[6 markah]
(c) Pernyataan berikut berkaitan dengan pendudukan Jepun di negara kita.
Pendudukan Jepun di negara kita telah membawa kepada perkembangan nasionalisme dalam
kalangan penduduk tempatan.
Jelaskan pernyataan tersebut. [8 markah]
6. Rajah berikut menunjukkan kesan penentangan orang Melayu terhadap Perlembagaan Malayan Union
1946.
Malayan Union Persekutuan Tanah Melayu 1948
(a) Jelaskan usaha-usaha ke arah pembentukan Persekutuan Tanah Melayu 1948. [6 markah]
(b) Mengapakah Perlembagaan Persekutuan Tanah Melayu 1948 dapat diterima oleh orang Melayu?
[6 markah]
(c) Berdasarkan pengetahuan sejarah anda, terangkan kepentingan Persekutuan Tanah Melayu 1948
dalam pembinaan negara dan bangsa Malaysia. [8 markah]
167 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
The words you are searching are inside this book. To get more targeted content, please make full-text search by clicking here.
Discover the best professional documents and content resources in AnyFlip Document Base.
Search