Hybrid PBD 2022 Form 1 - Sejarah

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

PBD 4.2 Konsep Tamadun Buku Teks ms. 78 – 79
PBD
PBD
5. Tandakan (✓) pada pernyataan yang betul dan (✗) pada pernyataan yang salah tentang konsep tamadun
menurut pandangan Islam. SP 4.1.2 TP2


(a) Konsep tamadun dalam Islam dibina atas kerangka Islam sebagai al-Din (cara hidup). ✓



(b) Tamadun mengikut pandangan Islam merangkumi pembangunan lahiriah dan
kebendaan. ✗


Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(c) Tokoh awal yang membicarakan konsep tamadun Islam ialah Ibn Khaldun. ✓



(d) Syed Muhammad Naquib Al-Attas memperkenalkan konsep umran dan hadharah. ✗




(e) Karya terkenal Ibn Khaldun ialah Islam dalam Sejarah dan Kebudayaan Melayu. ✗



(f) Umran merujuk kepada kebendaan dalam kehidupan dan bersifat umum kepada semua ✗
manusia.


(g) Hadharah mengandungi prinsip nilai yang meliputi aspek akidah, syarak, akhlak, falsafah,
kebudayaan dan peradaban. ✓


6. Terangkan konsep tamadun berdasarkan sudut pandangan tokoh berikut. SP 4.1.2 TP4




(a) Tamadun ialah keadaan kehidupan insan bermasyarakat yang telah
mencapai taraf kehalusan tatasusila dan kebudayaan yang luhur bagi
seluruh masyarakatnya.








Syed Muhammad
Naquib Al-Attas




(b) Tamadun merujuk kepada suatu sistem masyarakat yang
memperkasakan sistem politik, ekonomi, sosial, kesenian dan
kebudayaan.








Arnold J. Toynbee





47 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 47 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

7. Lengkapkan petikan berikut. SP 4.1.2 TP2


(a) Konsep tamadun menurut pandangan Barat digunakan bagi menggambarkan tahap
sesuatu masyarakat atau budaya yang kompleks.

(b) Masyarakat bertamadun diukur melalui pencapaian ilmu dan teknologi ,
ekonomi , struktur politik, kemasyarakatan dan petempatan di kawasan
perbandaran.

(c) Tamadun dikaitkan dengan pembangunan lahiriah terutamanya dalam aspek
kebudayaan seperti penulisan, undang-undang, kesenian dan perbandaran.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.


8. Sudut pandangan yang manakah anda setuju tentang konsep tamadun?
(a) Berikan hujah anda. SP 4.1.2 TP5 KBAT Menganalisis
Pada pendapat saya, konsep tamadun tidak hanya mementingkan pencapaian dalam bentuk

pembandaran atau pembinaan kota tetapi mestilah diiringi dengan pencapaian dalam aspek rohaniah,

tatasusila dan moral. Sekiranya manusia hanya mementingkan pencapaian lahiriah, maka akan lahirlah
manusia yang memiliki akhlak yang buruk dan membentuk masyarakat yang tidak bermoral. Kita

hendaklah mementingkan pencapaian lahiriah dan rohaniah supaya menjadi manusia yang berjaya dan
memiliki akhlak yang mulia.

(Mana-mana jawapan yang munasabah)
(b) Pada pendapat anda, apakah kesan jika manusia hanya mementingkan pencapaian lahirah dalam
kehidupan? SP 4.1.2 TP5 KBAT Menilai
Memiliki akhlak yang buruk.

Mengamalkan perbuatan tidak bermoral.

Kes jenayah dan gejala sosial berleluasa.
Melahirkan masyarakat yang mementingkan diri sendiri.

Menjejaskan kestabilan politik, ekonomi dan sosial negara.
Menempuh zaman kegelapan kerana tiada petunjuk dalam kehidupan.

(Mana-mana jawapan yang munasabah)
Jawapan
Praktis PdPR
9. Lakukan aktiviti berikut. SP 4.1.2 TP5 Bab 4 Praktis PdPR
Bab 4
AKTIVITI PAK-21 Bual TV

(a) Guru bertindak sebagai Pengacara TV (host).
(b) 4 orang murid dipilih menjadi ahli panel yang akan membicarakan tajuk:
“Konsep Tamadun dari Sudut Pandangan Islam dan Barat”
(c) Murid lain akan mengemukakan soalan kepada ahli panel.
(d) Guru akan membuat kesimpulan dan rumusan tentang tajuk.
(e) Hasil perbincangan dibuat dalam bentuk laporan.

Kriteria Kejayaan: .............................................................................................
Saya berjaya:
• menjelaskan konsep tamadun mengikut pandangan Islam dan Barat
• menyatakan pendapat Ibn Khaldun, Syed Muhammad Naquib Al-Attas dan Arnold J.Toynbee

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 48





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 48 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

PBD 4.3 Ciri-ciri Tamadun Awal Dunia Buku Teks ms. 80 – 85
PBD
PBD
10. Nyatakan ciri-ciri tamadun awal dunia. SP 4.1.3 TP3


(a) i-Think Peta Buih
i-Think
i-Think
Pertanian dan
(i) perdagangan (b)
Kesenian dan Sistem
kesusasteraan pemerintahan


(h) (c)
Agama dan Pembentukan
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
kepercayaan Ciri-ciri bandar
tamadun
awal dunia

(g) (d)
Organisasi Pengkhususan
sosial pekerjaan
(e)
(f) Tulisan dan
Teknologi penyimpanan
rekod




11. Berdasarkan huraian berikut, nyatakan ciri-ciri tamadun yang betul. SP 4.1.3 TP4


Huraian Ciri-ciri tamadun


(a) Menjadi pusat kegiatan politik, ekonomi dan kebudayaan. Pembentukan bandar


Membolehkan manusia menyimpan rekod dan perkara penting Tulisan dan penyimpanan
(b)
tentang diri dan masyarakat. rekod

(c) Berasaskan jenis pekerjaan, kekayaan dan pengaruh. Organisasi sosial


Menguruskan pemerintahan negara-kota yang berkembang kesan
(d) Sistem pemerintahan
pembentukan bandar.

Mempercayai banyak tuhan dan wujud institusi agama yang
(e) Agama dan kepercayaan
mengurus upacara keagamaan.
Menghasilkan penciptaan barangan, monumen hebat dan hasil
(f) Teknologi
pertukangan.

Pembinaan saliran, kincir angin, teres dan penciptaan peralatan
(g) Pertanian dan perdagangan
menggalakkan kegiatan pertanian dan lebihan hasil diperdagangkan.

Perkembangan pesat bandar meningkatkan jumlah penduduk dan
(h) Pengkhususan pekerjaan
mewujudkan banyak peluang pekerjaan baharu.
Melahirkan hasil sastera dan seni bina yang mengagumkan dengan
(i) Kesenian dan kesusasteraan
gaya dan teknik yang menggambarkan budaya masing-masing.




49 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 49 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

12. Gariskan jawapan yang betul tentang ciri-ciri bandar dalam tamadun awal dunia. SP 4.1.3 TP2


(a) Pelan susun atur bangunan dan petempatan (berselerak : tersusun).




(b) Kemudahan prasarana yang teratur dan sistematik seperti (pasar :
sekolah), rumah ibadat dan kawasan kediaman.



(c) Pembinaan (kota : kolam) untuk tujuan berlindung daripada
serangan orang luar dan menjadi kawasan sempadan.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.




(d) Sistem pembentungan dan (perparitan : perumahan) dibina untuk
mengelakkan banjir.
Bandar Uruk

VIDEO



13. Tandakan (✓) pada jawapan yang betul. SP 4.1.3 TP2
(a) Apakah tujuan kerajaan dibentuk dalam tamadun awal dunia?


Mengurus pemerintahan ✓ Menjalankan upacara keagamaan


(b) Siapakah yang mengetuai pemerintahan negara-kota pada peringkat awal?


Artisan Pendeta ✓



(c) Golongan manakah membantu raja sebagai pemerintah dalam tamadun awal?


Petani dan pedagang Bangsawan dan pendeta ✓


(d) Apakah sistem yang dibentuk untuk melicinkan urusan pentadbiran negara?


Undang-undang ✓ Agama dan kepercayaan


(e) Apakah kesan kepada sesebuah kerajaan jika sistem pemerintahan kucar-kacir?

Menjejaskan sistem ekonomi dan sosial ✓

Mewujudkan pengkhususan dalam bidang pekerjaan


(f) Nyatakan nilai yang harus dimiliki oleh golongan pemerintah.

Bijaksana dan berwawasan ✓

Mementingkan diri dan perkauman




© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 50





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 50 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

14. Jawab soalan-soalan berikut dengan tepat dan ringkas. SP 4.1.3 TP4
Soalan Jawapan

(a) Apakah bentuk sistem pemerintahan dalam Sistem beraja
tamadun awal dunia?

(b) Senaraikan empat nilai yang dimiliki oleh Bijaksana, cinta akan keamanan, bersikap adil
pemimpin tamadun awal dunia. dan bertanggungjawab.


(c) Mengapakah peranan pemimpin penting dalam Menjamin kestabilan politik, ekonomi dan sosial
pembinaan tamadun? masyarakat.

Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
(d) Apakah kesan kepada tamadun jika tidak Keruntuhan tamadun dan masyarakatnya hidup
mempunyai pemimpin berwibawa? KBAT Menilai dalam kemunduran.


(e) Pada pendapat anda, apakah faktor Pemimpin berwibawa, keamanan, kemakmuran
kegemilangan tamadun? KBAT Mencipta ekonomi dan hubungan baik dengan kuasa luar.
(f) Nyatakan faktor keruntuhan sesebuah tamadun. Bencana alam, serangan musuh, pemberontakan
KBAT Menganalisis rakyat, perebutan kuasa dan penjajahan kuasa
asing.

Pendidikan
Sivik
15. Lengkapkan struktur sosial masyarakat pada zaman Mesir Purba. SP 4.1.3 TP4


A Nota Visual
Organisasi Sosial
B
Kuiz
C


D Firaun
INFO
E


F




A Firaun

B Wazir, pegawai kanan, golongan agama dan bangsawan

C Golongan penyalin / penulis

D Artisan dan karyawan


E Petani dan buruh

F Pembantu rumah dan hamba

Kriteria Kejayaan: .............................................................................................
Saya berjaya:
• menjelaskan ciri-ciri tamadun awal dunia
• menyatakan peranan bandar dalam tamadun awal dunia
• menyatakan peranan pemimpin dalam pembinaan tamadun
51 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 51 27/09/2021 10:37 AM

Pentaksiran Sumatif
MODUL PT3









A

1. Jadual berikut berkaitan dengan perkataan 6. Apakah bentuk sistem pemerintahan tamadun
Buku tamadun mengikut bahasa. Buku awal dunia?
Teks Teks
ms. 76 ms. 81 A Beraja
Perkataan Bahasa B Diktator
Civitas X C Republik
Hadharah Arab D Demokrasi

Apakah X? 7. Antara berikut, yang manakah bandar terkenal
A Arab C Yunani Buku dalam tamadun China?
Teks
B Melayu D Sanskrit ms. 82 A Uruk
B Anyang
2. Antara berikut, yang manakah perkataan C Beijing
Buku tamadun daripada bahasa Arab? D Memphis
Teks
ms. 78 I al-Din
II Wahyu 8. Antara berikut, yang manakah merupakan
III Mudun Buku pemerintah tertinggi dalam struktur sosial
Teks
IV Madain ms. 83 masyarakat tamadun Mesir Purba?
A I dan II C II dan III A Wazir
B I dan IV D III dan IV B Firaun
C Artisan
3. Barat? Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
D Pendeta
Gambar berikut menunjukkan sarjana Islam.
Buku
Teks 9. Gambar berikut menunjukkan tulisan dalam
ms. 78
Buku tamadun Mesopotamia.
Teks
ms. 84




Apakah karya tokoh tersebut?
A Hadari
B Umran
C Madaniyyah Apakah sistem tulisan tersebut?
D Muqqadimah A Jawi
B Hieroglif
4. Apakah konsep tamadun mengikut pandangan C Sanskrit
Buku D Kuneiform
Teks
ms. 79 A Kemajuan lahiriah
B Kejayaan dalam kehidupan 10. Pilih pasangan yang betul.
C Peningkatan tahap kerohanian Buku
Teks
D Pembentukan sistem kepercayaan ms. 83 Tamadun Sumbangan
A Mesopotamia Penciptaan roda
5. Apakah ciri-ciri tamadun?
Buku I Perluasan kuasa B Mesir Purba Pengenalan sistem
Teks percukaian
ms. 80 II Pengkhususan kerja
III Perkembangan teknologi C Indus Penciptaan peralatan
IV Pembentukan nilai murni pertanian
A I dan II C II dan III D Huang He Pembinaan bandar Mohenjo-
B I dan IV D III dan IV Daro


© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 52





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 52 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4

B


1. Tamadun merupakan proses meningkatkan kemajuan kehidupan manusia menjadi lebih baik dan selesa.
Buku
Teks (a) Jelaskan maksud tamadun dalam bahasa berikut:
ms.
76–77
(i) Yunani
Berasal daripada perkataan civitas yang bermaksud bandar atau kota. Tahap kemajuan dalam
kehidupan masyarakat yang dicapai dalam bidang kebudayaan, sistem kerajaan, sains dan

industri.
[2 markah]

(ii) Inggeris
Disebut civilisation, iaitu tahap pembangunan manusia dan organisasi yang dianggap paling

maju. Tahap pembangunan tersebut merangkumi pengetahuan, kesenian, kepercayaan, moral,

undang-undang, adat dan kebolehan manusia atau organisasi.
[2 markah]
(b) Terangkan maksud perkataan berikut:
(i) Hadari

Tanah atau rumah yang didiami oleh masyarakat, tahap kemajuan dan memperoleh kekayaan.
[1 markah]
(ii) Hadharah

Kawasan, daerah, kota, bandar, kampung dan kawasan yang digunakan untuk bercucuk tanam.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
[1 markah]
(iii) Madaniyyah

Aspek kebendaan dalam kehidupan dan bersifat umum kepada semua manusia.
[1 markah]
(c) Pada pendapat anda, apakah yang menyebabkan kehidupan manusia berubah?

Kehidupan manusia berubah adalah untuk membina kehidupan yang lebih baik. Manusia
berusaha mendapatkan keselesaan dalam kehidupan. Nilai kreatif dan inovatif manusia menyebabkan

manusia menyesuaikan kehidupan mereka dengan alam sekeliling. Kebijaksanaan manusia untuk

memanfaatkan sumber alam.



[3 markah]

2. Konsep tamadun meliputi semua pencapaian kehidupan masyarakat dalam bidang sosial dan budaya serta
Buku pemikiran.
Teks
ms.
80, 82 (a) Nyatakan tiga ciri tamadun awal dunia.
(i) Teknologi / Organisasi sosial / Agama dan kepercayaan

(ii) Pertanian dan perdagangan / Pembentukan bandar / Pengkhususan pekerjaan

(iii) Tulisan dan penyimpanan rekod / Sistem pemerintahan / Kesenian dan kesusasteraan
[3 markah]




53 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 53 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 1 Bab 4
(b) Senaraikan tiga peranan bandar dalam tamadun awal dunia.

(i) Pusat kegiatan politik.

(ii) Pusat tumpuan penduduk.

(iii) Pusat ekonomi dan kebudayaan.
[3 markah]
(c) Jelaskan kesan jika sistem tulisan tidak wujud.

Jika sistem tulisan tidak wujud, masyarakat tidak dapat mencatat peristiwa penting dan tidak dapat
menyimpan rekod. Manusia juga akan menjadi buta huruf dan tidak dapat menyampaikan dan

menyebarkan ilmu. Penulisan undang-undang tidak dapat dilakukan dan urusan pentadbiran tidak
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
dapat berjalan lancar.
[4 markah]


C


1. (a) Jelaskan ciri-ciri tamadun berikut:
Buku
Teks (i) Pertanian [3 markah]
ms.
81, 84
(ii) Sistem pemerintahan [3 markah]

(b) Gambar berikut menunjukkan tulisan yang digunakan semasa tamadun Mesopotamia.





























Terangkan perkembangan sistem tulisan dalam tamadun awal dunia. [8 markah]


(c) Agama mempunyai peranan yang penting dalam membina masyarakat yang bertamadun.
Jelaskan kepentingan agama dalam kehidupan manusia. [6 markah]












© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 54





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 54 27/09/2021 10:37 AM

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1
FOKUS KBAT









Gambar berikut menunjukkan tinggalan bandar Memphis yang terkenal semasa Menjawab
tamadun Mesir Purba.

1. Fungsi bandar ialah pusat
perdagangan, pusat
pentadbiran kerajaan, pusat
ibadat dan upacara ritual
keagamaan.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.
2. Bandar impian saya ialah:
(a) Penuh dengan pokok-
pokok hijau yang
memberikan ketenangan
dalam kehidupan.
(b) Keadaan tidak sesak
dengan kenderaan
dan bebas daripada
pencemaran udara dan
bunyi.
1. Salah satu ciri tamadun awal dunia ialah pembentukan bandar. Apakah (c) Saya akan berasa
fungsi bandar? selamat untuk ke mana-
mana kerana bandar
Bandar menjadi pusat pertemuan masyarakat, pusat kegiatan ekonomi, impian saya bebas
daripada jenayah.
pusat pentadbiran dan pusat ibadat. (d) Penduduknya hidup
aman damai.
(e) Dilengkapi pelbagai
kemudahan.
2. Apakah ciri-ciri bandar impian anda? 3. Masalah yang mungkin
dihadapi oleh masyarakat di
Bandar yang penuh kehijauan, tenang, tidak sesak, bebas daripada bandar ialah:
(a) Kos sara hidup yang
pencemaran, bebas daripada jenayah, penduduknya hidup aman damai tinggi seperti sewa
rumah yang mahal dan
dan dilengkapi pelbagai kemudahan. harga barang yang tinggi.
(b) Kadar jenayah yang
membimbangkan seperti
3. Pada pendapat anda, apakah masalah yang mungkin dihadapi oleh kes samun dan ragut.
masyarakat di bandar? (c) Berlaku gejala
Kos sara hidup yang tinggi, kadar jenayah yang membimbangkan, gejala vandalisme dan kegiatan
gengster.
(d) Berlaku masalah
vandalisme, kegiatan gengster, kesesakan lalu lintas, sikap mementingkan
kesesakan lalu lintas.
diri, gejala sosial dan kebanjiran warga asing. (e) Sikap masyarakat bandar
yang mementingkan diri.
(f) Gejala sosial seperti
perjudian dan pelacuran.
4. Cadangkan langkah-langkah untuk menjadikan bandar di negara kita (g) Kawasan bandar
sebagai tempat yang selesa, sihat dan selamat. dibanjiri warga asing
Menanam pokok, menjaga kebersihan, menjalin hubungan baik antara yang boleh menjejaskan
keselamatan penduduk
penduduk, dilengkapi kemudahan moden dan diawasi oleh pihak polis. tempatan.




Kuiz 4







55 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





04 Hybird PBD Sej Ting 1.indd 55 27/09/2021 10:37 AM

Penerbitan Pelangi Sdn Bhd. All Rights Reserved.