RANGER SPM PERNIAGAAN

Info Visual ................................................................................................................................ x – xxv
Tokoh Peniaga ................................................................................................................................ xxvi




Tingkatan 4


1 Tujuan Perniagaan dan Pemilikan Perniagaan

1.0 Pengenalan .................................................................................................................................. 1

1.1 Tujuan Perniagaan ....................................................................................................................3
1.2 Bentuk Pemilikan Perniagaan ..................................................................................................5

1.3 Bentuk-bentuk Perniagaan Lain ...........................................................................................14
1.4 Klasifikasi Perniagaan ............................................................................................................17

1.5 Skala Perniagaan .....................................................................................................................21
1.6 Perkaitan antara Penawaran Barang dan Perkhidmatan, Bentuk Pemilikan,
Klasifikasi dan Skala Perniagaan ....................................................................................... 24
1.7 Perkembangan Sektor Perniagaan di Malaysia ............................................................... 25

Latihan ................................................................................................................................................ 27



2 Trend Semasa dalam Perniagaan

2.1 Peranan Kerajaan dalam Menangani Isu-isu Tempatan, Negara dan Serantau ..... 32

2.2 Trend Persekitaran Perniagaan .......................................................................................... 39
2.3 Analisis Faktor-faktor yang Membawa Perubahan kepada Persekitaran
Perniagaan ................................................................................................................................ 43
2.4 Kesan Perubahan Persekitaran terhadap Organisasi Perniagaan .............................. 48

Latihan ................................................................................................................................................ 49

v v





KAND RANGER PENIAGA SPM.indd 5 16/06/2020 10:17 AM

3 Penetapan Visi, Misi, dan Objektif Perniagaan

3.1 Maksud Visi, Misi dan Objektif Perniagaan ................................................................... 54

3.2 Perbandingan Visi, Misi dan Objektif Beberapa Perniagaan yang Berbeza ........... 55
3.3 Ciri-ciri Objektif Sesebuah Perniagaan .......................................................................... 56

3.4 Tujuan Penetapan Visi, Misi, dan Objektif Perniagaan sebagai Panduan
Perniagaan ................................................................................................................................ 59

3.5 Menghasilkan Visi, Misi dan Objektif bagi Perniagaan Tertentu ............................. 60
3.6 Kesan kepada Perniagaan Akibat Kegagalan Mencapai Matlamat dan
Objektif ................................................................................................................................... 64
3.7 Faktor yang Mempengaruhi Perubahan Visi, Misi dan Objektif Perniagaan .......... 66

3.8 Pencapaian Visi, Misi dan Objektif Perniagaan yang Dipilih ...................................... 69
Latihan .................................................................................................................................................71



4 Bahagian-bahagian Fungsian Utama dalam Organisasi Perniagaan

4.1 Bahagian-bahagian Fungsian Utama dalam Organisasi Perniagaan ............................ 76

4.2 Tujuan Setiap Bahagian Fungsian ...................................................................................... 77
4.3 Pembangunan Produk dan Pasaran Baharu ....................................................................... 85

4.4 Penggunaan Teknologi Maklumat ........................................................................................ 87
4.5 Hubungan dan Interaksi dengan Bahagian Fungsian Lain ............................................ 90

4.6 Interaksi dan Perkaitan antara Bahagian Fungsian dalam Dua Perniagaan
Berlainan .................................................................................................................................. 94

Latihan ................................................................................................................................................ 96



Tingkatan 5


1 Pengurusan Sumber Manusia

1.0 Pengenalan ..............................................................................................................................101

1.1 Definisi Pengurusan Sumber Manusia .............................................................................101

vi





KAND RANGER PENIAGA SPM.indd 6 16/06/2020 10:17 AM

1.2 Peranan Pengurusan Sumber Manusia dalam Sesebuah Perniagaan........................ 102
1.3 Aplikasi Pengurusan Sumber Manusia dalam Pembangunan Perniagaan yang
Mampan .................................................................................................................................. 105
1.4 Aspek Pengelolaan Sumber Manusia dalam Pembangunan Perniagaan .................... 107

1.5 Hubung Kait antara Kemahiran Kebolehkerjaan Pekerja dengan Kejayaan
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 109
1.6 Mencipta Satu Struktur Organisasi dalam Sesebuah Perniagaan ............................111

1.7 Sistem Penggajian bagi Sesebuah Organisasi ...............................................................114
Latihan ...............................................................................................................................................118


2 Pengurusan Sumber Fizikal dan Teknologi


2.0 Pengenalan ............................................................................................................................. 123
2.1 Tujuan Mengurus Sumber Fizikal yang Diperlukan dalam Operasi
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 123
2.2 Prosedur Mengurus Sumber Fizikal yang Diperlukan dalam Operasi
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 126

2.3 Tujuan Mengurus Sumber Teknologi yang Diperlukan dalam Operasi
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 127

2.4 Prosedur Mengurus Sumber Teknologi yang Diperlukan dalam Operasi
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 128

2.5 Aplikasi Pengetahuan Pengurusan Sumber Fizikal dan Sumber Teknologi
dalam Satu Perniagaan yang Mampan ............................................................................. 129

2.6 Membandingkan Kesan Pengurusan Sumber Fizikal dan Teknologi dalam
Mempertingkatkan Kecekapan Sesebuah Organisasi Perniagaan .............................131

2.7 Rumusan Perkaitan antara Pengurusan Sumber Fizikal dengan Teknologi............ 132
Latihan .............................................................................................................................................. 133



3 Sumber Pembiayaan Perniagaan

3.0 Pengenalan ............................................................................................................................. 138

3.1 Sumber Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan ........................................................ 138


vii





KAND RANGER PENIAGA SPM.indd 7 16/06/2020 10:17 AM

3.2 Jenis Pembiayaan Dalaman dan Luaran yang Sesuai untuk Sesebuah
Perniagaan .............................................................................................................................. 139

3.3 Keperluan Pembiayaan bagi Sesebuah Perniagaan ....................................................... 144
3.4 Kekuatan dan Kelemahan Jenis Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan ............. 145

3.5 Prosedur Mendapatkan Sumber Pembiayaan untuk Sesebuah Perniagaan ........... 148

3.6 Justifikasi Jenis Pembiayaan yang Sesuai Digunakan untuk Memulakan
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 150

Latihan ...............................................................................................................................................151



4 Penyata Kewangan Perniagaan

4.0 Pengenalan ............................................................................................................................. 156

4.1 Definisi Penyata Kewangan ................................................................................................ 156
4.2 Butiran dalam Penyata Kewangan .................................................................................... 157

4.3 Pihak yang Berkepentingan kepada Penyata Kewangan Sesebuah Perniagaan ..... 162
4.4 Menganalisis Kepentingan Penyata Kewangan terhadap Operasi Kewangan
Sesebuah Perniagaan .......................................................................................................... 163
4.5 Mentafsirkan Penyata Kewangan Menggunakan Nisbah Asas .................................. 165

4.6 Justifikasi Kedudukan Kewangan Sesebuah Perniagaan Berdasarkan Penyata
Kewangan ................................................................................................................................ 169

Latihan .............................................................................................................................................. 174



5 Persediaan Menjadi Usahawan

5.0 Pengenalan ............................................................................................................................. 178

5.1 Ciri-ciri Keperibadian, Kekuatan Diri dan Kelebihan Menjadi Usahawan .............. 178
5.2 Faktor-faktor Penyumbang untuk Memulakan Perniagaan ........................................ 182

5.3 Kelebihan Berniaga Sebagai Satu Peluang Kerjaya .................................................... 185

Latihan .............................................................................................................................................. 187




viii





KAND RANGER PENIAGA SPM.indd 8 16/06/2020 10:17 AM

6 Persediaan Memulakan Perniagaan

6.1 Akta-akta Penubuhan Sesebuah Entiti Perniagaan ..................................................... 192

6.2 Prosedur Pendaftaran Sesebuah Entiti Perniagaan .................................................... 193
6.3 Tanggungjawab yang Perlu Dipatuhi oleh Usahawan Setelah Mendaftarkan
Perniagaan .............................................................................................................................. 198
6.4 Dokumen Perniagaan yang Perlu Disimpan ..................................................................... 199

6.5 Simulasi Penyediaan dan Penyimpanan Dokumen Perniagaan yang Dirancang.......203
6.6 Penyediaan Penyata Aliran Tunai .....................................................................................204

6.7 Pemasaran dan Jualan ........................................................................................................206

6.8 Persediaan untuk Menjalankan Aktiviti Pemasaran dan Jualan bagi Produk
dan Perkhidmatan ................................................................................................................ 206

Latihan ...............................................................................................................................................211


7 Merancang Pengendalian Perniagaan


7.1 Definisi Rancangan Perniagaan ......................................................................................... 215
7.2 Kepentingan Menyediakan Rancangan Perniagaan........................................................ 216

7.3 Format Rancangan Perniagaan ..........................................................................................220

7.4 Penyediaan Rancangan Perniagaan ...................................................................................224
Latihan ..............................................................................................................................................233



Kertas Model SPM .......................................................................................................................237


Jawapan ...........................................................................................................................................248













ix





KAND RANGER PENIAGA SPM.indd 9 16/06/2020 10:17 AM

Bab TREND SEMASA DALAM
2 PERNIAGAAN




Tingkatan 4





2.1 Peranan Kerajaan dalam Menangani Isu-isu Tempatan,
Negara, dan Serantau

1. Kerajaan mempunyai kuasa untuk pusat termasuklah dari aspek
menggubal undang-undang dan perundangan, kewangan, dan
peraturan bagi menangani isu-isu perkembangan aktiviti perniagaan.
tempatan, negara, dan serantau. (a) Aspek perundangan
2. Kerajaan perlu memastikan ekonomi (i) Umumnya, kerajaan pusat
negara terus berkembang maju serta bertanggungjawab menggubal
berada dalam keadaan yang stabil. dan menguatkuasakan
3. Bank Negara Malaysia (BNM) undang-undang, akta, dan
merupakan bank pusat yang ordinan serta menubuhkan
ditubuhkan oleh kerajaan Malaysia. badan dan agensi khas untuk
4. Peranan BNM ialah: membantu melancarkan
aktiviti perniagaan.
(a) Memantau dan mengawal keadaan (ii) Skop kerajaan pusat dapat
ekonomi negara termasuklah dilihat dalam penggubalan
dalam bidang perniagaan.
(b) Meningkatkan kestabilan undang-undang, perlindungan
pengguna, dan pelepasan
kewangan bagi pertumbuhan
ekonomi. cukai.
Penggubalan undang-undang
Peranan Kerajaan Pusat, Negeri, • Tujuan setiap akta digubal adalah
dan Tempatan untuk mengawal perjalanan aktiviti
perniagaan dalam aspek perundangan.
Malaysia merupakan sebuah negara • Setiap isu yang wujud dalam perniagaan
yang mengamalkan sistem Persekutuan akan diselesaikan melalui agensi khas
dan di bawah sistem ini terdapat tiga yang berkaitan.
bentuk struktur kerajaan, iaitu kerajaan • Setiap entiti perniagaan wajib
pusat, kerajaan negeri, dan kerajaan didaftarkan agar operasi perniagaan
tempatan. berjalan lancar dan terkawal.
• Antara akta yang terdapat dalam
Peranan kerajaan pusat perniagaan adalah seperti berikut:
1. Kerajaan pusat merupakan pusat – Akta Kontrak 1950
pentadbiran kerajaan Persekutuan – Akta Jualan Barangan 1957
yang terletak di Putrajaya. – Akta Sewa Beli 1967
– Akta Perkongsian 1961
2. Isu ekonomi dan perniagaan adalah – Akta Hak Cipta 1987
di bawah tanggungjawab kerajaan

32





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 32 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Perlindungan pengguna
• Undang-undang yang berkaitan dengan perlindungan pengguna digubal supaya pengguna
tidak ditindas oleh peniaga yang tidak beretika.
• Matlamat umum penggubalan undang-undang adalah untuk:
– Menjaga keselamatan pengguna dari aspek makanan dan ubat-ubatan.
– Menjaga kesihatan pengguna dengan memberi perlindungan kepada pengguna supaya
dapat jauhi daripada tindakan perniagaan yang mengancam kesihatan pengguna.
– Menjaga hak pengguna seperti mendapat ganti rugi jika barangan atau perkhidmatan
yang diperoleh bukan seperti yang dijanjikan.
– Melindungi hak pengguna supaya mendapat alam sekitar yang bersih.

Pelepasan cukai Tingkatan 4
• Kerajaan mewujudkan beberapa pelepasan cukai dalam sektor perniagaan dengan
tujuan menggalakkan rakyat menceburi dalam sektor perniagaan.
• Contoh pelepasan cukai ialah:
Jenis Huraian
Taraf perintis Diberikan kepada syarikat yang menyertai promosi oleh kerajaan
seperti pelancongan, industri teknologi maklumat, dan sebagainya.
Elaun cukai Diberikan kepada syarikat yang menyuntik modal kepada perniagaan
pelaburan berstatus MSC dan berasaskan bahan mentah tempatan.
Potongan cukai Diberikan kepada syarikat pengeksport yang menjual barangan
tempatan (buatan Malaysia).

Pengecualian Diberikan kepada syarikat berstatus MSC dalam industri teknologi
cukai tinggi.

Elaun pelaburan Diberikan kepada syarikat yang telibat dalam perniagaan:
semula (a) Pengeluaran makanan
(b) Pembinaan jalan
(c) Pembukaan tanah (untuk pembelian aset modal)




Info PERNIAGAAN
Tribunal Tuntutan Pengguna ditubuhkan pada 15 November 1999 yang bertujuan untuk
menyediakan saluran alternatif, selain mahkamah untuk pengguna membuat tuntutan
bagi sebarang kerugian yang ditanggung. Cara ini adalah lebih mudah, pantas, dan
melibatkan kos yang minimum.


(b) Aspek kewangan
(i) Peniaga atau usahawan memerlukan sumber pembiayaan yang mencukupi untuk
menjalankan perniagaan.
(ii) Kerajaan berusaha untuk menangani isu dari aspek kewangan dengan baik
agar dapat membantu perkembangan ekonomi secara berterusan.


PB 33





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 33 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
(iii) Beberapa agensi ditubuhkan untuk menyediakan bantuan kewangan kepada
usahawan iaitu:









Tingkatan 4 Rajah 2.1 Majlis Rajah 2.2 Perbadanan Rajah 2.3 TEKUN


Amanah Rakyat
Nasional
Usahawan Nasional
(MARA)
Berhad
(c) Aspek perkembangan aktiviti perniagaan
(i) Apabila ekonomi negara kukuh dan stabil, perniagaan mudah berkembang
dengan pesat di mana permintaan terhadap tenaga pekerja tinggi kerana
pertambahan aktiviti perniagaan dalam pelbagai sektor.
(ii) Dalam memastikan ekonomi berada dalam keadaan stabil, kerajaan
menggunakan dua mekanisme penting iaitu dasar fiskal dan dasar kewangan.
(iii) Selain daripada itu, kerajaan turut melancarkan pelbagai usaha dalam aktiviti
promosi, latihan dan pembangunan serta penyelidikan dan pembangunan
melalui agensi-agensi khas yang ditubuhkan.





Aktiviti promosi
Kerajaan Malaysia berusaha untuk mempromosikan aktiviti perniagaan Malaysia supaya
dapat dikenal oleh negara asing.

Pembangunan Perdagangan Luar Malaysia (MATRADE) telah ditubuhkan dan
memainkan peranan yang berikut:
• Mencari dan membangunkan pasaran baharu
• Menemukan pengeksport Malaysia dengan pengimport
dari negara asing
• Menerbitkan dan mengedarkan maklumat tentang
perdagangan Malaysia
• Mempromosikan barangan keluaran sektor perindustrian
Malaysia
• Mengeratkan perhubungan perdagangan dengan negara
luar



Aktiviti latihan dan pembangunan
• Kerajaan Malaysia menganjurkan pelbagai jenis latihan dan kursus kepada usahawan
demi meningkatkan kemahiran dan pengetahuan dalam bidang perniagaan.


34 35





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 34 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
• Agensi yang berperanan termasuk:

Perbadanan Produktiviti Malaysia Perbadanan Perusahaan Industri Kecil
(MPC) dan Sederhana Malaysia (SMIDEC)






Peranan MPC termasuk: Peranan SMIDEC termasuk: tentang
• Menjalankan
kajian
• Menyediakan input dalam bidang pembangunan PKS
produktiviti dan kuantiti
• Mempertingkatkan pembangunan • Menyediakan kursus dan bengkel Tingkatan 4
sumber tenaga manusia perniagaan kepada usahawan PKS
• Menerajui pergerakan produktiviti • Menyediakan khidmat nasihat
perniagaan dan maklumat untuk PKS
dan kualiti
• MPC juga menyediakan kursus di Malaysia
seperti:
– Kursus keusahawanan
– Kursus pengurusan dan kawalan
kualiti
– Kursus kewangan dan perakaunan

Aktiviti penyelidikan dan pembangunan
• Kerajaan menjalankan pelbagai penyelidikan dan pembangunan (R&D) untuk menjana
kreativiti dan inovasi yang dapat membawa kepada perkembangan ekonomi negara.
• Agensi yang terlibat dalam R&D ialah:

Institusi Penyelidikan dan Kemajuan Pertanian Malaysia (MARDI)

Peranan MARDI termasuk:
– Menjalankan penyelidikan dan memperkenalkan teknologi baharu
untuk meningkatkan produktiviti dalam bidang pertanian.


Institut Piawaian dan Penyelidikan Perindustrian Malaysia (SIRIM)
Peranan SIRIM termasuk:
– Meningkatkan daya saing pengeluar melalui peningkatan dalam
teknologi dan kualiti produk.
– Memastikan produk di pasaran menepati piawaian yang ditetapkan
dan bermutu tinggi.


Malaysia Palm Oil Board (MPOB)

Peranan MPOB termasuk:
– Meningkatkan nilai perkembangan keluaran berasaskan minyak
sawit Malaysia.




34 35





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 35 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Peranan kerajaan negeri selamat dan sempurna
1. Kerajaan negeri mempunyai bidang (b) Merangka dan melaksanakan
kuasa atas bahan galian dan dasar pembangunan setempat
tanah yang membolehkan mereka (c) Menggubal sesuatu undang-
mewujudkan kawasan industri undang kecil yang berkaitan
untuk menggalakkan dan memajukan dengan perniagaan
kegiatan ekonomi.
2. Peranan kerajaan negeri termasuk:
Tingkatan 4 (b) Membuat promosi untuk menarik Peranan Kerajaan dari Aspek
(a) Mengeluarkan lesen.
pelabur tempatan dan pelabur
Rajah 2.5 Majlis Daerah Kampar
asing.
(c) Menyediakan lokasi strategik

perniagaan dan sebagainya.
kepada
bantuan
1. Pertumbuhan
ekonomi
Memberi
(d) dalam bidang prasarana, pertanian, Pertumbuhan Ekonomi negara
usahawan baharu melalui PKEN. merujuk perkembangan ekonomi
sesebuah negara.
2. Pertumbuhan ekonomi negara akan
menyebabkan pendapatan isi rumah
meningkat. Kuasa beli pengguna dan
Rajah 2.4 Kerajaan negeri Selangor perbelanjaan isi rumah juga terus
dan Johor meningkat.
3. Dalam memenuhi peningkatan
Peranan pihak berkuasa tempatan permintaan pengguna, perniagaan
1. Pihak berkuasa tempatan (PBT) akan berusaha untuk meningkatkan
merupakan pelaksana dasar pengeluaran dan aktiviti perniagaan
pada peringkat akar umbi dalam mereka.
menyampaikan perkhidmatan 4. Hal ini memberi kesan kepada
kepada warga penduduk tempatan. perkembangan aktiviti perniagaan
2. Peranan PBT termasuk: dan peningkatan pendapatan isi
(a) Menyediakan kemudahan rumah.
infrastruktur 5. Akhirnya, keuntungan negara juga
(b) Mewujudkan pusat-pusat meningkat.
perdagangan dan perniagaan
setempat seperti pasar dan gerai
(c) Pengawalan terhadap kesihatan Peringkat tempatan
awam dan keselamatan 1. Perkembangan perniagaan di
(d) Melaksanakan tanggungjawab persekitaran akan menyebabkan
sosial dari aspek pembangunan pendapatan penduduk setempat
kemudahan awam meningkat.
3. Dalam memastikan peranan ini 2. Hal ini akan meningkatkan kuasa beli
dilaksanakan, PBT bertanggungjawab dan perbelanjaan penduduk.
untuk: 3. Kesannya, ini akan meningkatkan
(a) Memastikan setiap pembinaan pertumbuhan ekonomi negara.
premis berada dalam keadaan

36 37





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 36 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Peringkat negara menggalakkan usahawan tempatan
1. Kerajaan menggunakan dasar fiskal memasuki ke pasaran antarabangsa.
dan dasar kewangan untuk mengawal 2. Dengan ini, eksport negara akan
keadaan ekonomi. meningkat dan menyebabkan
2. Dasar fiskal – Kerajaan melalui imbangan pembayaran menjadi positif.
pengutipan cukai atau tindakan 3. Akhirnya, ekonomi negara terus
perbelanjaan untuk mempengaruhi berkembang.
permintaan di pasaran. Kesannya,
pengeluaran perniagaan meningkat Peranan Kerajaan dari Aspek
dan seterusnya pendapatan rakyat Guna Tenaga
juga meningkat. Ini membantu Tingkatan 4
pertumbuhan ekonomi. 1. Guna tenaga merupakan jumlah
3. Dasar kewangan – Bank pusat tenaga buruh yang terlibat
mengawal penawaran wang dan dalam pengeluaran barang dan
kadar faedah untuk mempengaruhi perkhidmatan.
perbelanjaan pengguna dan 2. Guna tenaga penuh akan berlaku
aktiviti pelaburan. Cara ini dapat apabila sesebuah negara mencapai
meningkatkan pertumbuhan ekonomi. kadar pengangguran kurang daripada
empat peratus.
Peringkat serantau 3. Terdapat empat jenis pengangguran
1. Kerajaan menyediakan pelbagai yang dikenal pasti wujud dalam
insentif dan kursus untuk sesebuah negara iaitu:
Jenis Huraian
Pengangguran Bekerja untuk tempoh yang pendek. Apabila tamat tugasan, pekerja
bermusim terpaksa mencari pekerjaan lain.
Pengangguran Berlaku apabila ekonomi meleset. Firma-firma mengurangkan bilangan
kitaran pekerja menyebabkan pekerja menganggur.
Pengangguran Berlaku apabila sesebuah negara mengalami perubahan struktur
struktur ekonomi. Pekerja yang kekurangan mobiliti dari segi kelayakan dan
kemahiran akan menganggur kerana tidak mampu mendapat pekerjaan
di sektor lain.
Pengangguran Berlaku apabila perniagaan menggunakan teknologi untuk menggantikan
teknologi pekerja.
4. Cara mengatasi pengangguran termasuk:
Jenis Cara Penyelesaian
Pengangguran Kerajaan boleh memberi insentif kepada perniagaan
bermusim agar pihak pengurusan boleh membenarkan pekerja terus bekerja.
Pengangguran Kerajaan melaksanakan dasar fiskal dan dasar kewangan yang dapat
kitaran menangani kemelesetan ekonomi.
Pengangguran Kerajaan boleh membuat perancangan ekonomi yang sesuai dengan
struktur trend perubahan ekonomi dan perniagaan. Kerajaan perlu lebih peka
terhadap perubahan global.
Pengangguran Galakkan penggunaan mesin moden hanya untuk proses tertentu sahaja.
teknologi

36 37





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 37 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Peranan Kerajaan dari Aspek (b) Dasar kerajaan
Ekonomi (i) Kerajaan hanya mengimport
Inflasi barangan dan perkhidmatan
yang penting sahaja dan
1. Inflasi merupakan satu keadaan di meningkatkan jumlah eksport
mana kenaikan harga barang dan barangan yang tidak penting
perkhidmatan secara berterusan ke luar negara.
dalam sesebuah ekonomi. (ii) Ini akan mengurangkan
peningkatan harga barang
2. Inflasi berlaku disebabkan beberapa
Tingkatan 4 faktor yang berikut: jumlah (c) Pemberian subsidi
dan inflasi dapat dikawal.
dan
(a) Permintaan barangan
(i) Ini adalah untuk mengawal
perkhidmatan yang meningkat
peningkatan kos pengeluaran
dengan
berbanding
yang dihadapi oleh pengeluar.
penawaran
dan
barangan
perkhidmatan di dalam pasaran.
pengeluaran dapat dikawal
(b) Kenaikan kos pengeluaran (ii) Kesannya, harga faktor
akibat daripada harga faktor dan pengeluaran dapat
pengeluaran yang meningkat atau digiatkan.
keinginan firma meningkatkan
keuntungan. Deflasi
(c) Kenaikan harga barangan atau 1. Deflasi merupakan satu keadaan di
perkhidmatan import dari negara mana kejatuhan harga barang dan
yang mengalami masalah inflasi. perkhidmatan secara berterusan
(d) Kenaikan kadar upah buruh dalam sesebuah ekonomi.
menyebabkan kos pengeluaran 2. Deflasi berlaku disebabkan beberapa
meningkat dan pengeluaran
terhad. faktor yang berikut:
(a) Rakyat kurang berkemampuan
3. Kesan inflasi adalah seperti: untuk membeli barang di pasaran
(a) Pendapatan boleh guna menurun (b) Rakyat meramalkan harga barang
(b) Kuasa beli menurun akan terus jatuh, oleh itu mereka
(c) Kos sara hidup meningkat menangguhkan pembelian
(d) Beban rakyat meningkat (c) Jumlah permintaan barangan dan
(e) Kehilangan daya saing perkhidmatan jatuh
4. Langkah-langkah yang boleh 3. Kesan deflasi ialah:
dilakukan oleh kerajaan untuk (a) Membantutkan aktiviti perniagaan
mengatasi masalah inflasi ialah: (b) Penduduk hilang pekerjaan
(a) Meningkatkan kadar faedah (c) Kuasa beli pembeli menurun
(i) Ini akan menggalakkan 4. Langkah-langkah yang boleh
penduduk menyimpan wang dilakukan oleh kerajaan untuk
di institusi kewangan kerana mengatasi masalah inflasi ialah:
faedah yang diterima lebih (a) Dasar kewangan
tinggi daripada sebelumnya.
(ii) Kesannya, permintaan (i) Kerajaan akan menurunkan
kadar
faedah
supaya
terhadap barangan dan pengguna mengurangkan
perkhidmatan berkurang simpanan di bank dan
dan harga tidak naik secara seterusnya menggalakkan
berterusan.
perbelanjaan.
38 39





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 38 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
(ii) Selain itu, kerajaan juga menggunakan setiap faktor
berperanan menurunkan cukai pengeluaran secara optimum.
eksport untuk menggalakkan (ii) Oleh itu, jumlah pengeluaran
eksport. akan meningkat dan jumlah
(iii) Kerajaan boleh meningkatkan aktiviti eksport meningkat.
perbelanjaan kerajaan (c) Menurunkan kadar cukai
dan ini akan meningkatkan (i) Kerajaan boleh menurunkan
permintaan sekaligus kadar cukai pengguna supaya
merancakkan aktiviti pendapatan boleh guna
perniagaan. mereka meningkat.
(b) Memberi khidmat nasihat dan (ii) Kesannya, pengguna akan
perundangan menambahkan perbelanjaan Tingkatan 4
(i) Pihak kerajaan berperanan sekaligus merancakkan
mendidik peniaga agar aktiviti perniagaan.




PRAKTIS FORMATIF 1


1. Apakah peranan Bank Negara Malaysia?
2. Nyatakan peranan pihak berkuasa tempatan.
3. Jelaskan dua jenis pengangguran yang wujud di sesebuah negara.
4. Berikan tiga kesan deflasi.


(b) Faktor luaran - Terdiri daripada
2.2 Trend Persekitaran ekonomi, politik dan perundangan,
Perniagaan pelanggan, masyarakat,
persaingan, dan jaringan.
Trend
1. Trend bermaksud arah aliran Trend meningkat
perkembangan sesuatu perniagaan. 1. Trend meningkat menunjukkan
2. Terdapat tiga jenis trend perniagaan aktiviti dan operasi perniagaan
iaitu: yang semakin meningkat.
(a) Trend meningkat 2. Faktor dalaman
(b) Trend menurun Pekerja yang bermotivasi tinggi,
(c) Trend mendatar rajin dan berdisiplin, pengurusan
3. Trend persekitaran perniagaan yang sistematik, serta aktiviti
dipengaruhi oleh: pemasaran yang berkesan.
(a) Faktor dalaman – Terdiri 3. Faktor luaran
daripada gaya pengurusan, Politik dan ekonomi negara yang
sumber manusia, pemasaran, stabil, perkembangan teknologi,
pengeluaran, kewangan, teknologi wujud persaingan, dan jaringan
maklumat serta penyelidikan dan perniagaan yang positif.
pembangunan.



38 39





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 39 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Trend menurun Trend Guna Tenaga, Pendapatan,
1. Trend menurun menunjukkan aktiviti dan Pertumbuhan Ekonomi
dan operasi perniagaan yang Trend guna tenaga
semakin menurun. 1. Guna tenaga merupakan jumlah
2. Faktor dalaman tenaga buruh yang terlibat
Gaya pengurusan tidak sesuai dengan dalam pengeluaran barang dan
keadaan pekerja, sumber manusia perkhidmatan.
kurang produktif, aktiviti pemasaran 2. Negara yang mempunyai guna tenaga
Tingkatan 4 3. Faktor luaran sumber sekaligus meningkatkan taraf
kurang berkesan serta tidak ada
penuh dapat mengelakkan pembaziran
teknologi maklumat.
hidup penduduknya. Secara umumnya,
Ekonomi dalam keadaan lembap,
pertumbuhan
dan
pendapatan
politik dan perundangan tidak stabil
ekonomi negara meningkat.
serta berlaku bencana alam.
(i) Pekerja dalam sektor utama
Trend mendatar (a) Pembangunan negara
1. Trend mendatar menunjukkan seperti sektor pertanian
keadaan konsisten dalam perniagaan. dan perikanan biasanya
Perkembangan perniagaan dalam merupakan pekerja tidak
keadaan malar. mahir.
2. Keadaan ini berlaku disebabkan tidak (ii) Pekerja yang menceburi
bidang profesional merupakan
ada perubahan ketara dalam faktor pekerja yang mahir.
dalaman dan luaran. (iii) Sesebuah negara perlu
mempunyai pelbagai sektor
Pasaran perniagaan demi pembangunan
1. Pasaran merupakan suatu keadaan negara.
berlakunya urus niaga jual beli (b) Perubahan dalam guna tenaga
antara pembeli dengan penjual,
pada suatu tingkat harga dan masa Penambahan bilangan pekerja
yang dipersetujui bersama. Menunjukkan sesuatu sektor itu sedang
2. Terdapat tiga jenis pasaran iaitu: berkembang.

Pasaran untuk semua
(mass market)
• Produk yang dihasilkan untuk semua Perkembangan teknologi
peringkat pengguna. Menyebabkan bilangan pekerja yang
• Contohnya, sos, ubat gigi, dan beras. diperlukan berkurang walaupun sektor
tersebut berkembang pesat.
Pasaran produk
• Berkaitan dengan permintaan dan
penawaran semua produk. Kepakaran guna tenaga berkemahiran
• Contohnya, makanan, perumahan, dan tinggi
pendidikan. Guna tenaga yang pakar sangat
diperlukan dalam industri yang
Pasaran kewangan menggunakan teknologi.
• Berkaitan dengan jual beli saham dan
sekuriti, pertukaran mata wang asing, Rajah 2.6 Perubahan dalam guna tenaga
pinjaman, dan pelaburan.

40 41





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 40 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Trend pendapatan Undang-undang Perniagaan
Pendapatan perniagaan boleh didapati 1. Umumnya, undang-undang boleh
melalui hasil jualan barang dan diklasifikasikan sebagai satu set
perkhidmatan serta hasil yang didapati peraturan yang diiktiraf oleh
secara tidak langsung iaitu penyewaan masyarakat sesebuah kawasan dan
bangunan, dividen daripada pelaburan diaplikasikan dalam pentadbiran
saham, dan faedah daripada simpanan kerajaannya.
wang di bank. 2. Peniaga dan usahawan perlu
mengetahui undang-undang yang
Pertumbuhan ekonomi berkaitan dengan perniagaan agar:
1. Pertumbuhan ekonomi sesebuah (a) Semua aktiviti perniagaan Tingkatan 4
negara akan mempengaruhi dijalankan mengikut peraturan
perkembangan perniagaan. yang ditetapkan.
2. Rajah di bawah menggambarkan (b) Memastikan persekitaran
trend persekitaran perniagaan perniagaan sentiasa positif.
berkembang baik. (c) Urusan menjadi mudah jika
perniagaan berdepan dengan
Perkembangan ekonomi baik sebarang masalah.
(d) Usahawan tidak mudah tertipu
dalam urusan perniagaan.
Perniagaan berkembang baik dapat 3. Berikut adalah organisasi perniagaan
meningkatkan jumlah pengeluaran. dalam kerangka perundangan:
Hasil jualan dan keuntungan
perniagaan turut meningkat. (a) Kesihatan dan keselamatan


Perniagaan berkembang baik (b) Pekerjaan
memerlukan lebih ramai pekerja.
Pendapatan rakyat akan meningkat.
(c) Maklumat

Negara dapat mengutip cukai (d)
perniagaan dan cukai individu yang Perancangan
banyak.
(e) Perlindungan pengguna
Kerajaan menggunakan
pendapatan daripada cukai untuk (f) Persaingan
membangunkan negara.
(g) Pengiklanan
Kesimpulannya, perkembangan
ekonomi yang pesat akan mendorong
perkembangan sesebuah perniagaan (h) Undang-undang syarikat
seterusnya membantu pembangunan
negara.
(i) Persekitaran
Rajah 2.7 Trend persekitaran
perniagaan berkembang baik
40 41





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 41 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan




Aspek Huraian
Kesihatan dan Perniagaan perlu sentiasa mematuhi peraturan keselamatan dan
keselamatan kesihatan pekerja seperti menjaga kebajikan majikan dan semua pekerja,
memberikan perlindungan serta latihan dan pembangunan.
Undang-undang dapat mengelakkan berlakunya penindasan pekerja
Pekerjaan
Tingkatan 4 Maklumat seperti diskriminasi pekerjaan. Perniagaan perlu memberi kadar upah
minimum kepada pekerja serta menetapkan tempoh masa bekerja yang
sah dari segi undang-undang.
Undang-undang penting untuk mengelakkan cetak rompak dan


Perniagaan perlu mempunyai premis perniagaan seperti bangunan untuk
Perancangan pencerobohan data sulit dalam perniagaan.
memulakan perniagaan. Perniagaan juga perlu mendapat lesen sebelum
mula beroperasi.
Perlindungan Undang-undang dapat melindungi pengguna daripada tindakan penjual
pengguna yang tidak beretika. Ini dapat memastikan pengguna mendapat barang
dan perkhidmatan seperti yang dijanjikan.

Persaingan Undang-undang diperlukan untuk mengawal aktiviti persaingan seperti
persaingan harga, pasaran, dan antarabangsa.

Pengiklanan Undang-undang ini adalah untuk mengelakkan penipuan dan kekeliruan
atas maklumat yang disebarkan.
Undang-undang Undang-undang ini penting sebagai garis panduan untuk memulakan dan
syarikat menjalankan perniagaan.
Persekitaran Undang-undang ini penting untuk memastikan perniagaan tidak
melaksanakan tindakan yang menjejaskan kualiti alam sekitar. Contohnya,
pembuangan sisa pengeluaran berbahaya.




PRAKTIS FORMATIF 2


1. Jelaskan trend meningkat.
2. Nyatakan tiga jenis pasaran.
3. Berikan lima aspek organisasi perniagaan dalam kerangka perundangan.









42 43





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 42 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan

2.3 Analisis Faktor-faktor yang Membawa Perubahan
kepada Persekitaran Perniagaan

1. Persekitaran perniagaan dipengaruhi Gaya pengurusan laissez-faire
oleh faktor dalaman dan faktor
luaran. Menunjukkan majikan terlalu memberi ruang
dan kebebasan kepada pekerja.
2. Seseorang usahawan perlu sentiasa Kesannya:
peka terhadap persekitaran • Pekerja sukar dikawal
perniagaan kerana ini akan memberi • Wujud masalah tingkah laku
kesan kepada perniagaan. Tingkatan 4
3. Oleh yang demikian, usahawan perlu Gaya pengurusan sokongan
sentiasa menganalisis persekitaran Menunjukkan tahap perhubungan yang baik
perniagaan dengan menggunakan antara majikan dengan pekerja.
analisis kekuatan, kelemahan, Kesannya:
peluang, dan ancaman atau lebih • Risiko kegagalan majikan bertindak
dikenal sebagai analisis SWOT. mempengaruhi pekerja
• Gagal mencapai matlamat yang ditetapkan
Faktor Dalaman
1. Faktor dalaman perniagaan merujuk Gaya pengurusan sederhana
faktor yang dimiliki oleh perniagaan Menunjukkan tindakan majikan yang bijak
yang boleh memberi kekuatan dan menjaga hubungan dengan pekerja.
kelemahan kepada organisasi. Kesannya:
2. Faktor dalaman terdiri daripada: • Majikan dapat memberi motivasi kepada
pekerja
(a) Gaya pengurusan • Dapat mempengaruhi pekerja berusaha
(b) Sumber manusia mencapai matlamat
(c) Pemasaran
(d) Pengeluaran
(e) Kewangan Gaya pengurusan autokratik
(f) Teknologi maklumat Menunjukkan tindakan majikan yang tegas
(g) Penyelidikan dan pembangunan dalam mencapai matlamat yang ditetapkan.
Kesannya:
Gaya pengurusan • Wujud ketidakpuasan dalam kalangan
1. Gaya pengurusan merujuk cara pekerja
mengurus perniagaan untuk mencapai
matlamat yang ditetapkan. Gaya pengurusan demokratik
2. Ini penting untuk membentuk Menunjukkan tindakan majikan mengamalkan
persekitaran yang kondusif dan toleransi dan menjalin hubungan baik dengan
produktif. pekerja dari segala aspek.
Kesan:
3. Terdapat beberapa gaya pengurusan • Berupaya mempengaruhi pekerja terus
yang boleh diamalkan mengikut berusaha
kesesuaian perniagaan iaitu: • Mencapai matlamat yang ditetapkan



42 43





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 43 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
(b) Sumber manusia luaran
Info PERNIAGAAN Pengambilan pekerja dari luar
organisasi.
Gaya pengurusan autokratik lebih
sesuai untuk digunakan apabila: Kelebihan Kekurangan
(a) Terdapat pekerja berasa tekanan Pekerja baharu Pekerja baharu
dan ketakutan dalam tugas kerja membawa idea memerlukan
(b) Pekerja tidak mahir membuat baharu yang program induksi
keputusan yang berkesan kepada berguna kepada untuk menyesuaikan
Tingkatan 4 (d) Terdapat pekerja yang tidak Pekerja baharu tempat kerja.
bergantung
Pekerja
(c)
diri dengan keadaan
organisasi.
pengurus dalam membuat semua
keputusan
Organisasi perlu
membelanjakan kos
mempunyai
berdisiplin
yang tinggi untuk
kemahiran baharu
manusia dari luar
Sumber manusia dan terkini. menarik sumber
organisasi.
1. Sumber manusia merupakan
sekumpulan kakitangan atau Pekerja baharu Pekerja baharu
pekerja yang menyumbang tenaga mempunyai memerlukan masa
dalam sesebuah organisasi. semangat dalam untuk memahami
2. Sumber manusia perlu diuruskan menjalankan tugas budaya dan operasi
organisasi.
kerana merupakan
dengan baik supaya dapat mening- cabaran baharu
katkan produktiviti perniagaan. kepadanya.
3. Sumber manusia terbahagi kepada:
(a) Sumber manusia dalaman
Pengambilan pekerja yang sedang Pemasaran
bekerja atau berkhidmat dalam 1. Pemasaran merupakan suatu aktiviti
sesebuah organisasi perniagaan. mencipta nilai barang, penentuan
Kelebihan Kekurangan harga, promosi, dan pengedaran
Pekerja lebih Pekerja tidak produk bagi menggalakkan berlaku
bermotivasi untuk dapat membawa pertukaran yang dapat memenuhi
bekerja kerana idea baharu yang pengguna di samping dengan
wujud peluang berguna kepada mencapai objektif organisasi.
untuk naik pangkat. organisasi. 2. Objektif pemasaran ialah:
Program induksi Kekosongan jawatan (a) Memenuhi keperluan dan
tidak perlu berlaku jika kehendak pengguna.
dijalankan kerana pekerja dinaikkan (b) Mempengaruhi permintaan
pekerja sudah pangkat atau terhadap barang dan
memahami budaya diedarkan ke unit perkhidmatan.
organisasi. yang lain.
Majikan Pekerja yang lama Pengeluaran
mengetahui berkhidmat di 1. Pengeluaran merupakan suatu
maklumat dan syarikat mungkin proses menghasilkan barang dan
prestasi pekerja. mempunyai
pengetahuan perkhidmatan untuk memenuhi
stereotaip. keperluan dan kehendak manusia.


44 45





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 44 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
2. Pengeluaran melibatkan proses (c) Memenuhi keperluan dan
menambah nilai kepada sesuatu input kehendak pengguna yang sentiasa
untuk menjadi output yang nilainya berubah-ubah.
lebih tinggi.

Kewangan Faktor Luaran
1. Faktor kewangan merujuk struktur 1. Faktor luaran merujuk faktor di luar
kewangan sesebuah organisasi. organisasi yang memberi peluang
dan ancaman kepada sesebuah
2. Faktor ini bergantung kepada: organisasi.
(a) Kaedah pengurusan perniagaan
(b) Sistem kewangan yang diamalkan 2. Antara faktor luaran yang Tingkatan 4
(c) Sumber pendapatan mempengaruhi perniagaan ialah:
(d) Peluang pelaburan

Teknologi maklumat Undang- Politik
undang
1. Teknologi maklumat bermaksud satu
proses pengaliran, penyebaran,
pemprosesan, dan penyimpanan
maklumat menggunakan perantaraan
teknologi. Faktor luaran
Ekologi mempengaruhi Ekonomi
2. Teknologi maklumat dalam perniagaan perniagaan
penting kerana:
(a) Memudahkan maklumat diperoleh
dan disampaikan dengan segera
(b) Membolehkan penyimpanan
maklumat lebih teratur Teknologi Sosiobudaya
(c) Memudahkan proses membuat
keputusan
(d) Membantu meluaskan pasaran Rajah 2.8 Faktor luaran yang
barangan dan perkhidmatan
mempengaruhi perniagaan
Penyelidikan dan pembangunan Politik
1. Penyelidikan dan pembangunan (R&D) 1. Setiap dasar yang ditetapkan di
merupakan kerja-kerja kreatif dan
inovatif yang dijalankan secara sesebuah negara akan mempengaruhi
perniagaan yang dijalankan dalam
sistematik bagi menghasilkan negara tersebut mahupun negara
produk yang membawa manfaat yang berurus niaga dengannya di
kepada pengguna. peringkat antarabangsa.
2. R&D ini akan meningkatkan 2. Kerajaan memainkan peranan penting
pengetahuan dan hasil sedia ada. untuk menjaga kestabilan ekonomi.
3. R&D penting kepada perniagaan bagi: 3. Secara kesimpulannya, politik yang
(a) Memastikan produk dikeluarkan stabil akan memacu perkembangan
boleh dipasarkan.
(b) Meningkatkan kualiti produk. perniagaan ke arah lebih maju dan
cemerlang.


44 45





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 45 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
Ekonomi (b) Membolehkan barangan dan
1. Faktor ekonomi ini mempengaruhi perkhidmatan baharu ditawarkan
pendapatan perniagaan, pendapatan kepada pengguna.
pengguna serta permintaan dan (c) Membolehkan barangan dan
penawaran barang di pasaran. perkhidmatan disampaikan kepada
pengguna dengan lebih efisien.
2. Perubahan ekonomi turut
mempengaruhi cara pembelian dan Ekologi
perbelanjaan pengguna. 1. Perniagaan perlu sentiasa peka
Tingkatan 4 Sosiobudaya termasuklah isu-isu berkaitan
3. Apabila ekonomi berkembang pesat,
sekitar
terhadap
alam
isu
prestasi perniagaan juga menjadi
baik.
dengan
sumber
mentah,
bahan
sumber tenaga, kadar pencemaran,
dan pengurusan sumber semula jadi
semasa menjalankan perniagaan.
Undang-undang
1. Setiap organisasi memerlukan
peraturan dan undang-undang untuk:
(a) Melindungi semua pihak
termasuklah masyarakat dan alam
sekitar
(b) Mewujudkan persaingan yang
Rajah 2.9 Kaum di Malaysia sihat
1. Sosiobudaya dan cara hidup penduduk (c) Melindungi pengguna
setempat akan mempengaruhi daripada peniaga yang tidak
permintaan terhadap barangan dan bertanggungjawab
perkhidmatan di pasaran. 2. Oleh hal yang demikian, perniagaan
2. Malaysia mempunyai pelbagai kaum perlu mematuhi peraturan dan
turut mempunyai kepercayaan, cara undang-undang dalam persekitaran
hidup, adat resam, cita rasa, dan operasi mereka.
gaya hidup yang berbeza.
3. Ini akan mempengaruhi corak Analisis SWOT
perbelanjaan pengguna serta barang 1. Peniagaan boleh menganalisis faktor
dan perkhidmatan yang dikeluarkan dalaman dan faktor luaran organisasi
oleh perniagaan. mereka dengan menggunakan analisis
4. Perniagaan perlu peka terhadap SWOT (Strengths, Weakness,
permintaan masyarakat setempat Opportunities, Threats).
agar barang yang dipasarkan 2. Analisis SWOT ini digunakan untuk:
mendapat sambutan baik. (a) Menilai kesan perubahan
persekitaran dalaman dan luaran
Teknologi yang boleh mempengaruhi operasi
1. Perubahan dalam teknologi akan: atau aktiviti sesebuah organisasi
(a) Mewujudkan lebih banyak peluang perniagaan.
dan pasaran baharu kepada (b) Membantu perniagaan merancang
usahawan. aktiviti secara lebih sistematik.

46 47





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 46 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
3. Berikut merupakan cara menggunakan matriks SWOT yang menunjukkan
hubungan antara faktor dalaman (kekuatan dan kelemahan perniagaan)
dengan faktor luaran (peluang dan ancaman luar perniagaan).

Faktor Dalaman
Analisis SWOT
Merupakan kaedah Kekuatan (S) – Keupayaan Kelemahan (W) –
menganalisis perancangan dan kemampuan yang Kekurangan yang wujud
dan persediaan dalam dimiliki oleh organisasi daripada faktor dalaman
sesuatu perniagaan. untuk bersaing. organisasi seperti dari aspek
tenaga kerja dan sumber. Tingkatan 4

Peluang (O) Kekuatan – Peluang Kelemahan – Peluang
– Kelebihan yang (S O) (W O)
diperoleh kesan Kekuatan yang unik pada Kekurangan yang dihadapi
daripada perubahan faktor dalaman perniagaan akan menggugat perniagaan.
yang berlaku dalam boleh digunakan untuk Oleh itu, organisasi perlu
persekitaran luaran merebut peluang yang proaktif menukarkan
organisasi. wujud dari persekitaran kekurangan yang dihadapi
luaran organisasi. menjadi peluang yang baharu
kepada perniagaan.
Faktor Luaran Ancaman (T) Kekuatan – Ancaman (S T) Kelemahan – Ancaman


– Sesuatu
Kekuatan organisasi boleh (W T)
perubahan daripada dijana menjadi strategi
Kekurangan yang dihadapi
persekitaran
ancaman yang wujud
perniagaan seperti
luaran perniagaan dalam menghadapi memberi ancaman kepada
yang boleh dari persekitaran luaran kekurangan pekerja mahir.
membantutkan organisasi. Oleh yang demikian,
perkembangan organisasi perlu menjalinkan
organisasi. kerjasama dengan pelbagai
pihak lain agar setiap
kelemahan dapat diperbaiki
dengan segera.




Contoh analisis
SWOT
PRAKTIS FORMATIF 3


1. Nyatakan empat faktor dalaman perniagaan.
2. Berikan tiga kelebihan pengambilan pekerja dari luar organisasi.
3. Bagaimanakah sosiobudaya mempengaruhi sesebuah perniagaan?
4. Nyatakan kegunaan analisis SWOT.




46 47





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 47 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan

2.4 Kesan Perubahan Persekitaran terhadap Organisasi
Perniagaan

1. Berikut adalah kesan perubahan persekitaran terhadap perniagaan berdasarkan
aspek pasaran, trend, dan undang-undang.
Kesan perubahan terhadap organisasi
Aspek Perubahan fesyen dan gaya hidup pengguna
Tingkatan 4 • Fesyen dan gaya hidup pengguna berubah mengikut masa.
Pasaran
Perniagaan perlu membuat perubahan berdasarkan pasaran supaya
tidak terlepas syer pasaran yang dapat dikuasai. Contohnya,
komputer meja telah berubah menjadi komputer riba serta tablet
yang membolehkan pengguna membawa ke merata-rata tempat
untuk menggunakannya.
Lambakan barang import
• Lambakan merujuk aktiviti jual barang import dalam pasaran
tempatan pada harga yang lebih rendah daripada kos pengeluaran
atau harga keluaran di pasaran dalam negara tersebut. Ini akan
menjejaskan perniagaan tempatan.
Pembangunan dalam teknologi
• Ini dapat mewujudkan barangan baharu serta menyebabkan
barangan versi lama semakin berkurang.
Trend guna Peningkatan dalam permintaan terhadap barang dan perkhidmatan
tenaga akan menyebabkan pengeluaran firma-firma meningkat. Lebih banyak
guna tenaga diperlukan dalam pengeluaran barang dan perkhidmatan.
Oleh itu, akan berlaku peningkatan dalam trend guna tenaga.
Trend Apabila pendapatan boleh guna masyarakat meningkat, perbelanjaan
pendapatan masyarakat turut akan bertambah. Ini akan merancakkan
pertumbuhan ekonomi.
Trend Trend pertumbuhan ekonomi yang berkembang memberi
pertumbuhan kesan positif kepada perniagaan. Kerajaan berperanan untuk
ekonomi memperkukuhkan tahap pertumbuhan ekonomi melalui pelaksanaan
dasar-dasar.
Undang- Perniagaan perlu sentiasa peka terhadap undang-undang yang
Undang diluluskan oleh kerajaan dari semasa ke semasa.
Kesan perubahan yang wujud dari aspek undang-undang termasuklah:
• Melindungi perniagaan daripada sebarang penipuan
• Mewujudkan sistem perniagaan yang adil
• Melindungi hak semua pihak dalam perniagaan




PRAKTIS FORMATIF 4


1. Nyatakan tiga kesan perubahan yang wujud dari aspek undang-undang.


48 PB





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 48 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan

LATIHAN
LATIHAN


Soalan Objektif A Aspek kewangan
B Aspek perundangan
1. Antara yang berikut, yang manakah C Aspek perkembangan ekonomi
merupakan peranan kerajaan pusat D Aspek perkembangan aktiviti
dalam aspek perundangan untuk perniagaan
menangani isu-isu sesebuah negara? 5. Antara yang berikut, yang manakah
A Menyediakan pembiayaan merupakan aktiviti dalam aspek
B Menggubal undang-undang perkembangan aktiviti perniagaan? Tingkatan 4
C Menjalankan aktiviti perkembangan I Aktiviti promosi
perniagaan II Aktiviti latihan dan pembangunan
D Menjalankan penyelidikan dan III Aktiviti menarik pelabur-pelabur
pembangunan asing
2. Mengapakah kerajaan Malaysia IV Aktiviti penggubalan undang-
menggubal undang-undang? undang
I Melindungi hak pengguna A I dan II C II dan III
II Menjaga keselamatan pengguna B I dan IV D III dan IV
III Meningkat kuasa beli pengguna 6. Bagaimanakah pihak berkuasa
IV Menjaga keselamatan penjual tempatan membantu perniagaan?
A I dan II C II dan III I Mewujudkan kawasan industri
B I dan IV D III dan IV II Mengeluarkan lesen perniagaan
3. Maklumat berikut berkaitan dengan III Menyediakan kemudahan awam
pelepasan cukai. IV Menggubal undang-undang kecil
perniagaan
• Pelepasan cukai daripada A I dan II C II dan III
perbelanjaan modal. B I dan IV D III dan IV
• Diberikan kepada syarikat
berstatus Koridor Raya Multimedia 7. Apakah elemen yang menentukan
(MSC) dan berasaskan bahan pertumbuhan ekonomi sesebuah
mentah tempatan. negara?
I Guna tenaga
Apakah pelepasan cukai tersebut? II Kuasa beli pengguna
A Taraf perintis III Pendapatan isi rumah
B Potongan cukai IV Kadar pengangguran
C Elaun cukai pelaburan A I dan II C II dan III
D Elaun pelaburan semula B I dan IV D III dan IV
4. Gambar 1 menunjukkan sebuah agensi 8. Antara yang berikut, yang manakah
kerajaan. punca-punca berlaku pengangguran
dalam sesebuah perniagaan?
I Kemelesetan ekonomi
II Penggantian buruh kepada mesin
III Penggantian mesin kepada buruh
IV Kemahiran tenaga buruh yang tinggi
Gambar 1 A I dan II C II dan III
Apakah agensi di atas? B I dan IV D III dan IV
PB 49





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 49 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
9. Maklumat berikut berkaitan dengan 13. Apakah peranan kerajaan Malaysia
jenis pengangguran. membendung masalah inflasi?
A Melaksanakan dasar fiskal
Nazrin mengalami kehilangan B Meningkatkan kadar faedah
pekerjaan kerana kontrak kerjanya C Menyediakan kemudahan awam
telah tamat. D Melaksanakan dasar kawalan
langsung
Apakah jenis pengangguran di atas? 14. Antara yang berikut, faktor luaran
A Kitaran
Tingkatan 4 10. Antara yang berikut, yang manakah perniagaan menurun?
yang manakah menyebabkan trend
B Struktur
C Bermusim
I
Keadaan politik yang tidak stabil
D Teknologi
II Keadaan ekonomi yang meleset
III Sumber manusia yang tidak produktif
IV Gaya pengurusan yang tidak cekap
merupakan punca berlaku deflasi?
A Penurunan wang simpanan
D III dan IV
B I dan IV
B Peningkatan kuasa beli penduduk A I dan II C II dan III
C Penurunan jumlah barang di 15. Apabila kadar pertumbuhan KDNK
pasaran bernilai positif, ekonomi negara
D Permintaan terhadap barang dianggap mengalami
semakin meningkat
A pemulihan
11. Maklumat berikut berkaitan dengan B pengenalan
keadaan di sebuah ekonomi. C kemerosotan
D pertumbuhan
Tahun 2008 Tahun 2018 16. Apakah kesan penggubalan
Kos sara hidup Kos sara hidup undang-undang perniagaan kepada
seorang dewasa seorang dewasa persekitaran?
ialah RM10 ialah RM30 I Melindungi kualiti alam sekitar
sehari. sehari. II Pengurusan sisa pengeluaran
secara teratur
Kesan inflasi di atas menunjukkan III Mengeluarkan barang yang berkos
KBAT
A kuasa beli meningkat KBAT Menilai rendah
B kehilangan daya saing IV Mengawal aktiviti pengeluaran
C peningkatan kos sara hidup produk
D pendapatan negara menurun A I dan II C II dan III
12. Maklumat berikut berkaitan dengan B I dan IV D III dan IV
jenis pasaran. 17. Antara yang berikut, yang manakah
menerangkan gaya pengurusan
Syarikat YS hanya mengeluarkan demokratik dengan tepat?
sejenis produk sahaja. Tiada A Majikan mengarah pekerja
segmentasi untuk produknya. menjalankan tugas
B Pekerja bawahan bebas membuat
Apakah jenis pasaran Syarikat YS? keputusan
A Pasaran niche KBAT Menganalisis C Pekerja dan majikan bekerjasama
KBAT
B Pasaran produk untuk membuat keputusan
C Pasaran kewangan D Majikan mementingkan pengeluaran
D Pasaran untuk semua dan kebajikan pekerja


50 51





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 50 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
18. Maklumat berikut berkaitan dengan A I dan II
SWOT. B I dan IV
C II dan III
S – Strengths D III dan IV
W – Weaknesses
O – Opportunities 20. Gambar 2 menunjukkan suatu keadaan
T – Threats yang berlaku dalam sesebuah negara.

Antara yang berikut, yang manakah
merupakan S?
I Politik yang stabil
II Jenama yang terkenal
III Sumber manusia yang mahir Tingkatan 4
IV Perkembangan ekonomi negara
A I dan II C II dan III Gambar 2
B I dan IV D III dan IV
Kewujudan produk di atas membawa
19. Kerajaan boleh mengawal pertumbuhan kesan kepada perniagaan dari aspek
ekonomi dengan menggunakan A lambakan barang import
I dasar fiskal B melindungi hak semua pihak
II dasar kewangan C perubahan gaya hidup pengguna
III dasar teknologi D kewujudan sistem perniagaan yang
IV dasar pembangunan adil


Soalan Esei

Bahagian A

1. (a) Jelaskan tiga aspek perkembangan aktiviti perniagaan yang disediakan oleh
kerajaan. [6 markah]

(b) Gambar 1 menunjukkan perubahan kaedah pengeluaran digunakan dalam
perkilangan pada tahun yang berbeza.











Tahun 2005 Tahun 2015
Gambar 1
Jelaskan jenis pengangguran yang berlaku akibat perubahan kaedah pengeluaran
KBAT
di atas. KBAT Mengaplikasi [2 markah]
(c) Nyatakan dua jenis pelepasan cukai. [2 markah]

50 51





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 51 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
2. Maklumat berikut menunjukkan keadaan yang berlaku di negara Q.

• Penurunan simpanan individu
• Peningkatan jumlah barangan di pasaran
• Permintaan terhadap barangan semakin berkurangan

(a) Apakah masalah ekonomi yang berlaku di negara Q? [1 markah]

(b) Terangkan tiga kesan akibat berlaku keadaan tersebut.
[6 markah]
Tingkatan 4 (c) Bagaimanakah kerajaan membendung keadaan tersebut? KBAT Menilai
KBAT

[3 markah]

3. (a) Terangkan tiga trend persekitaran perniagaan yang dipengaruhi oleh faktor dalaman
dan faktor luaran persekitaran perniagaan. [6 markah]
(b) Nyatakan faktor dalaman dan faktor luaran yang menyebabkan trend perniagaan
meningkat. [4 markah]


Bahagian B

4. Maklumat berikut berkaitan dengan Tok Long Food Industries Sdn. Bhd.

Tok Long, pengasas perniagaan jeruk buah-buahan Tok Long Food Industries Sdn.
Bhd. memulakan perniagaan dengan modal kecil. Jeruk-jeruk yang dihasilkan adalah
daripada buah-buahan segar berkualiti dari ladang tepilih. Rasanya yang enak dan
bernutrasi tinggi ini dihasilkan melalui gabungan resipi tradisional dan teknologi terkini
daripada pihak MARDI.
Pada tahun 2016, dengan bantuan kewangan sebanyak RM35 000 daripada MARA,
Tok Long berjaya mendirikan sebuah kilang baharu. Semenjak itu, perniagaan Tok Long
telah diusahakan secara komersial dan ditukarkan namanya menjadi Tok Long Food
Industries Sdn. Bhd.. Kilangnya memproses jeruk dengan menggaji pekerja yang rata-
rata terdiri daripada penduduk kampung yang tinggal berhampiran. Walaupun tahap
mengeluarkan jeruk dengan skala besar namun kilang itu masih menggunakan tenaga
manusia sepenuhnya untuk kerja-kerja mencuci buah, pemeraman, penggaraman,
pemotongan dan pembungkusan. Kilang ini berjaya menyediakan peluang pekerjaan
kepada 100 orang dan berjaya meningkatkan sumber pendapatan mereka ke arah
yang lebih baik.
Kini, dengan bantuan Perbadanan Produktiviti Malaysia (MPC) dan MATRADE,
Tok Long Food Industries Sdn. Bhd. mampu menembusi pasaran antarabangsa.

(a) Pada pendapat anda, apakah peranan kerajaan pusat yang telah dilaksanakan ke
atas perniagaan Tok Long? Jelaskan. [8 markah]




52 53





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 52 16/06/2020 10:23 AM

Perniagaan SPM Bab 2 Trend Semasa dalam Perniagaan
(b) Apakah jenis pengangguran yang mungkin berlaku semasa perkembangan
perniagaan Tok Long? Bagaimanakah Tok Long Food Industries Sdn. Bhd.
KBAT
mengatasi jenis pengangguran tersebut. KBAT Menganalisis [3 markah]
(c) Jelaskan faktor dalaman yang membawa perubahan kepada jenis produk yang
dihasilkan oleh Tok Long Food Industries Sdn. Bhd.. [4 markah]









1. Maklumat berikut berkaitan dengan sebuah syarikat. Tingkatan 4

KUALA LUMPUR: Mah Sing Group Berhad mencatatkan untung bersih sebanyak
RM361.9 juta bagi tahun berakhir 31 Disember 2017. Kumpulan hartanah
itu pada masa kini mempunyai kira-kira 2 125 ekar (859 hektar) tanah yang
belum dimajukan dengan baki nilai pembangunan kasar (GDV) dan jualan
belum dibilkan kira-kira RM27.6 bilion, dijangka boleh menyokong pertumbuhan
pendapatannya bagi lapan tahun akan datang.

Memandang pembelian bagi rumah mampu milik pada tahun 2017 adalah kukuh,
Mah Sing meletakkan 74% sasaran jualan berjumlah RM1.8 bilion bagi tahun
2018 terhadap produk berharga di bawah RM500 000.

Mah Sing mencapai sasaran jualannya tahun lalu disokong oleh kempen
“Reinvent Affordability”, yang mencerminkan usaha kerajaan untuk meningkatkan
pemilikan rumah dengan menyediakan produk mampu milik di bawah
RM500 000 dengan spesifikasi bagus dan lokasi strategik berhampiran
pengangkutan awam.

Dipetik dan diubah suai daripada Berita Harian Online

Berdasarkan petikan di atas, anda dikehendaki membuat analisis SWOT ke atas
KBAT
Syarikat Mah Sing. KBAT Menganalisis

















52 53





02.4 RANGER PENIAGA SPM.indd 53 16/06/2020 10:23 AM

Jawapan
Jawapan



Tingkatan 4 dan kehendak pengguna dengan tujuan
mendapatkan keuntungan perniagaan.
2. Enam komponen utama dalam konsep asas
BAB 1 perniagaan ialah:
• Barang dan perkhidmatan
PRAKTIS FORMATIF 1 • Memuaskan keperluan dan kehendak
pengguna
1. Maksud perniagaan ialah aktiviti pertukaran • Pertukaran nilai
nilai yang melibatkan urus niaga jual beli • Keuntungan perniagaan
barang dan perkhidmatan antara penjual • Penjual dan pembeli
dengan pembeli bagi memuaskan keperluan • Kontrak perniagaan

PRAKTIS FORMATIF 2
1. Perbezaan antara organisasi bermotifkan untung dan organisasi bukan bermotifkan untung ialah:

Organisasi Bermotifkan Aspek Organisasi Bukan Bermotifkan Untung
Untung (OBU) (OBBU)
Pengeluaran dan penjualan Penawaran barang dan perkhidmatan tertentu
barang dan perkhidmatan Aktiviti

Pengguna akhir dan Pengguna Golongan kurang berkemampuan,
pengguna industri gelandangan, haiwan terbiar
Mendapatkan keuntungan Tujuan Memenuhi keperluan awam dalam pelbagai
bidang

Jualan pada harga atas kos • Jualan pada harga kos
Kaedah menjalankan • Jualan pada harga bawah kos (subsidi oleh
perniagaan kerajaan)
• Secara percuma
Jakel Trading Sdn Bhd, Contoh Yayasan Kebajikan Haiwan Kebangsaan
MAMEE DD Distribution Malaysia (MNAWF), Mercy Malaysia


PRAKTIS FORMATIF 3 • Kepakaran, pengetahuan serta pengalaman
boleh dikumpulkan daripada rakan kongsi.
1. Milikan tunggal merupakan: • Beban cukai yang rendah.
• Sejenis bentuk perniagaan yang dimiliki 3. Tiga prinsip-prinsip koperasi ialah:
dan diuruskan sepenuhnya oleh pemilik • Keanggotaan sukarela dan terbuka.
perniagaan. • Kawalan secara demokratik oleh anggota.
• Matlamat pemilik milikan tunggal adalah • Kebebasan autonomi.
menjana keuntungan daripada perniagaan.
• Modal yang dikumpulkan oleh pemilik boleh
diperoleh daripada sumber pembiayaan PRAKTIS FORMATIF 4
seperti simpanan peribadi, pinjaman 1. Tiga ciri-ciri bentuk perniagaan francais ialah:
daripada ahli keluarga, agensi kerajaan • Perniagaan perlu dikendalikan mengikut
atau institusi kewangan lain. sistem yang ditetapkan oleh francaisor.
2. Kelebihan penubuhan perkongsian ialah: • Perniagaan dijalankan mengikut tempoh
• Mudah ditubuhkan. yang ditetapkan sahaja.


248 249





JAW RANGER NIAGA SPM.indd 248 16/06/2020 10:55 AM

Perniagaan SPM Jawapan
• Francaisor akan mengenakan kawalan mutu PRAKTIS FORMATIF 8
perkhidmatan berterusan kepada francaisi.
2. Kekurangan usaha sama ialah: 1. Produk eksport Malaysia selepas merdeka
• Visi dan misi antara pihak yang terlibat ialah getah, era 1990-an ialah tayar, dan
berbeza menyebabkan berlakunya konflik. menjelang abad ke-21 ialah kereta.
• Perbezaan budaya dan cara pengurusan 2. Perkembangan sektor perniagaan di Malaysia
syarikat antara pihak yang terlibat pada era 1990-an ialah:
menyebabkan wujudnya masalah • Memberikan tumpuan dalam sektor kedua
pengurusan pada masa hadapan. (perkilangan).
• Tujuan adalah mengurangkan
PRAKTIS FORMATIF 5 kebergantungan kepada barang import.
1. Faktor penentuan saiz perniagaan termasuk: • Pelbagai galakan diberikan oleh kerajaan
• Jumlah jualan tahunan kepada pengusaha tempatan untuk
• Bilangan pekerja tetap menambahkan keluaran.
2. Sektor utama ialah:
• Aktiviti perniagaan yang melibatkan LATIHAN
pengeluaran secara langsung daripada Soalan Objektif
alam semula jadi tanpa mengubah suai 1. B 2. D 3. D 4. C 5. B
bentuk barang. 6. C 7. C 8. D 9. B 10. D
3. Tiga contoh pekerjaan bagi sektor ketiga ialah: 11. A 12. D 13. A 14. C 15. B
• Ejen insurans 16. C 17. A 18. C 19. A 20. D
• Doktor
• Guru Soalan Esei

PRAKTIS FORMATIF 6 Bahagian A
1. (a) Konsep asas perniagaan yang terlibat
1. Tiga tahap pasaran domestik ialah:
• Skala tempatan ialah:
• Memuaskan keperluan dan kehendak
• Skala negeri pengguna [1m].
• Skala kebangsaan • Pengguna mempunyai keperluan
2. Perniagaan berskala negeri merupakan: semula jadi untuk barangan asas
• Perniagaan yang menembusi pasaran yang seperti makanan, minuman, pakaian,
lebih besar pada peringkat daerah. dan tempat tinggal [1m]. Keperluan
• Kos untuk menjalankan perniagaan agak perlu dipenuhi oleh manusia untuk
tinggi kerana perlu memenuhi permintaan terus hidup [1m].
dari pelbagai daerah. • Kehendak pengguna adalah tidak
PRAKTIS FORMATIF 7 terhad [1m] yang merangsang
pengguna untuk memiliki barangan
1. Sesebuah perniagaan perlu didaftarkan di dan perkhidmatan yang dihasilkan oleh
Pendaftar Syarikat, Suruhanjaya Syarikat pemasar [1m]. Kehendak diperlukan
Malaysia (SSM). oleh manusia untuk hidup keselesaan
2. Skala perniagaan yang sesuai untuk [1m].
penubuhan Perniagaan Baju Moden Style • Untuk memastikan urus niaga berlaku
ialah: dan keuntungan diperoleh, organisasi
• Skala tempatan. perniagaan perlu menawarkan
• Pemilik membekalkan baju kepada barangan dan perkhidmatan yang
pelanggan di kawasan tertentu. pelbagai [1m] supaya dapat memenuhi
• Perniagaan mudah diuruskan oleh pemilik keperluan dan kehendak pengguna
perniagaan. [1m].
• Segala keputusan perniagaan dibuat oleh [Maksimum 4m]
pemilik sendiri. (b) Dua kelebihan perniagaan perkongsian
• Saiz pasaran adalah kecil. ialah:
• Pemilik hanya perlu menanggung kos yang • Mudah ditubuhkan [1m] kerana proses
rendah kerana tidak melibatkan operasi penubuhan adalah ringkas [1m].
perniagaan yang besar. • Kepakaran, pengetahuan serta
(cadangan murid yang relevan boleh diterima) pengalaman [1m] boleh dikumpulkan
daripada rakan kongsi [1m].
248 249





JAW RANGER NIAGA SPM.indd 249 16/06/2020 10:55 AM