PBD Plus Sejarah T3 (EG)

Cara Mengakses










ePelangi+ merupakan portal e-pembelajaran khas untuk memperkasakan pembelajaran dan pemudahcaraan
(PdPc) guru di dalam bilik darjah melalui pelbagai bahan yang disediakan dalam Resos Digital Guru.


Tiga Langkah Mudah

LANGKAH 1 LANGKAH 2 LANGKAH 3


DAFTAR AKAUN DAPATKAN AKSES GUNAKAN BAHAN DIGITAL
Bagi pengguna baharu Hubungi wakil Pelangi. Klik bahan untuk dimuat turun
ePelangi+, imbas kod QR atau Log in semula ke akaun atau klik alat multimedia untuk
layari plus.pelangibooks.com ePelangi+ dan periksa bahan dipaparkan.
PowerPoint PdPc Interaktifnerbitan Pelangi Sdn Bhd
untuk Create new account.
digital di Dashboard.
* Semak e-mel untuk
mengaktifkan akaun.





Demi memesrakan penggunaan ePelangi+, halaman-halaman berkaitan di dalam buku ditanda dengan
ikon sebagai bahan cadangan PdPc.

Bahan Digital Penerangan


Cadangan aktiviti kepada guru untuk merancang sesi PdPc harian sejajar
Strategi RPH
dengan Modul PBD buku ini



Edisi Guru Salinan lembut edisi guru berjawapan


Pe Slaid Pengajaran PowerPoint untuk memesrakan penyampaian PdPc
guru sejajar dengan aktiviti modul PBD buku ini



Bank Soalan Koleksi soalan topikal dalam bentuk objektif dan subjektif

Nota Visual


Nota Visual Nota penting berwarna dalam persembahan grafik


Praktis Ekstra

Latihan tambahan mengikut bab
Praktis Ekstra



















IFC PBD Plus 2023 Geog TG3.indd 1 01/12/2022 10:06 AM

Keistimewaan PBD Plus




Sejarah Tingkatan 1-3






Kandungan
Halaman Kandungan yang cukup informatif
Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid iv - vi 2.6 Kesan Perubahan Zaman Air Batu di Asia dengan penandaan ikon bagi pelbagai bahan
Tenggara
PENGENALAN ILMU SEJARAH 24
Cetus idea Info digital yang disediakan dalam buku ini.
1 Mengenali Sejarah Praktis Masteri 2 25
1
Gamikasi 25
Kuiz
Fokus Topik 1
1.1 Pengertian Sejarah ZAMAN PRASEJARAH
2
Cetus idea
1.2 Pengertian Sejarah Mengikut Pandangan 3 Zaman Prasejarah
Sejarawan 3 29
1.3 Masa Silam dan Ruang dalam Sejarah 4 Fokus Topik 29
1.4 Sumber Sejarah 5 3.1 Maksud Zaman Prasejarah 30
Praktis Ekstra
Cetus idea Info
1.5 Penyelidikan dalam Sejarah
4. Muhd. Yusof Ibrahim – Sejarah merupakan Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
7 3.2 Lokasi Zaman Prasejarah di Dunia
Cetus idea Info 32
1.6 Tafsiran dalam Sejarah 9 Info Video
3.3 Ciri-ciri Kehidupan Manusia Zaman Prasejarah
1.7 Kepentingan Mempelajari Sejarah 10 34
Nota Visual Nota Visual Video Praktis Ekstra
Sejarah
Rekod Pencapaian
Praktis Masteri 1 12 3.4 Kesinambungan Sumbangan Zaman Prasejarah Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid untuk catatan
Fokus KBAT Pentaksiran Murid kepada Kemajuan Kehidupan Manusia 34 guru berdasarkan penguasaan Tahap Penguasaan
15
Gamikasi 15 3.5 Zaman Prasejarah di Malaysia
Kuiz Tingkatan 1 37
Cetus idea Info
Praktis Masteri 3 40 murid.
ZAMAN AIR BATU
Kelas: .............................. Nama Murid: ........................................................... 43
Fokus KBAT Nama Guru: ..........................................................
2 Zaman Air Batu Gamikasi Kuiz 43
16 PENCAPAIAN
TAHAP
BAB
Fokus Topik PENGUASAAN TAFSIRAN TAMADUN DUNIA DAN SUMBANGANNYA (✗)
HALAMAN
(✓)
16
MENGUASAI BELUM
2.1 Dunia Kita 17 MENGUASAI
4 Mengenali Tamadun
B A B
Cetus idea 44
PENGENALAN ILMU SEJARAH
2.2 Zaman Air Batu
19 Fokus Topik 44
Info 1 Mengetahui pengenalan ilmu Sejarah 2
2.3 Garis Masa Zaman Air Batu 21 4.1 Maksud Tamadun
45
22
2.4 Ciri-ciri Zaman Air Batu Akhir Memahami pengenalan ilmu Sejarah Info Video 2, 4, 5, 7, 10, 47
2
BAB
4.2 Konsep Tamadun
14
Nota Visual
B A B
Praktis Ekstra Sejarah Tingkatan 1 Bab 1
2.5 Perubahan Zaman Air Batu Akhir Praktis Ekstra 22 4.3 Ciri-ciri Tamadun Awal Dunia
Mengaplikasikan pengetahuan
Mengenali Sejarah

1 1 3 pengenalan ilmu Sejarah Video Info Nota Visual 3, 4, 7 Praktis Ekstra 49
MENGENALI
SEJARAH Menganalisis maklumat pengenalan ilmu Halaman permulaan bab disertakan nota penting
4 Sejarah ii 6, 8, 10
dalam bentuk poin berangka.
Fokus Topik 5 Membuat penilaian tentang pengenalan 6, 9, 11
ilmu Sejarah
Pengertian Sejarah (b) Abad – Jangka masa seratus tahun.
1. Dalam bahasa Melayu, sejarah berasal daripada (c) Alaf – Jangka masa seribu tahun.
Melahirkan idea yang rasional tentang
perkataan Arab, iaitu syajaratun bermaksud Sumber Sejarah 11
6
pengenalan ilmu Sejarah
pokok, salasilah, riwayat, keturunan, dan asal usul. 1. Ciri-ciri sumber primer ialah bersifat asli, belum
2. Menurut Kamus Dewan, sejarah ialah asal usul diolah, atau dicetak. Contohnya, fosil, artifak, fail
ZAMAN AIR BATU
(keturunan), salasilah. Peristiwa yang benar-benar rasmi jabatan, surat peribadi, diari, manuskrip
berlaku pada waktu yang lampau, kisah, dan surat beranak, dan kad pengenalan.
tambo (riwayat dahulu kala). Sejarah merupakan 2. Ciri-ciri sumber sekunder ialah sumber yang
Mengetahui Zaman Air Batu
1
17, 21
kajian atau pengetahuan tentang peristiwa yang telah diolah, dicetak, dan disebar kepada umum.
telah lalu. Contohnya, bahan bertulis seperti risalah, akhbar,
3. Dalam bahasa Inggeris, sejarah ialah history yang buku, majalah, jurnal, ensiklopedia, dan laporan
Memahami Zaman Air Batu
2
bermaksud cerita tentang seseorang. Perkataan tahunan. 18, 19, 21
ini berasal daripada perkataan Yunani, iaitu Penyelidikan dalam Sejarah
B A B
2
historia yang bermaksud penyelidikan. 1. Kaedah bertulis merupakan kajian terhadap
Menggunakan pengetahuan Zaman
20, 22, 23,
3
Air Batu untuk memahami proses
ZAMAN
Pengertian Sejarah Mengikut Pandangan sesuatu peristiwa daripada maklumat pada
24
AIR BATU pembentukan dunia sumber yang ditulis, dipahat, dan dilakar.
Sejarawan
1. Herodotus – Sejarah merupakan penceritaan 2. Kaedah lisan merupakan proses mendapatkan
Menganalisis maklumat yang berkaitan
4
tentang tindakan manusia dan sebab-sebab maklumat melalui temu bual.
23
B A B
dengan Zaman Air Batu
mereka melakukannya. 3. Kaedah arkeologi merupakan kajian secara
2. E.H. Carr – Sejarah merupakan dialog antara
Sejarah Tingkatan 1 Bab 1 saintifik untuk mencari maklumat daripada bahan
Melahirkan idea yang rasional tentang
zaman silam dan zaman sekarang yang berkaitan tinggalan sejarah. Modul PBD dirancang mengikut Standard
24
6
dengan urutan sebab dan akibat.
1.1 Pengertian Sejarah Zaman Air Batu Tafsiran dalam Sejarah Buku Teks ms. 4
3. Ibn Khaldun – Sejarah memperkatakan tentang 1. Tafsiran dalam sejarah bermaksud menerangkan
masyarakat manusia, atau peradaban manusia atau mengulas sesuatu fakta sejarah berdasarkan Kandungan (SK) dan Standard Pembelajaran (SP)
SP 1.1.1 Menyatakan pengertian sejarah secara umum sumber-sumber yang berkaitan dengannya.
dan tentang perubahan yang berlaku pada sifat- iv
sifat masyarakat itu. 2. Sebab wujudnya perbezaan tafsiran dalam
1. Lengkapkan ayat berikut tentang pengertian sejarah. TP 1 sejarah ialah pemilihan sumber yang pelbagai, sejajar dengan halaman buku teks.
catatan ataupun rekod tentang sesuatu peristiwa perbezaan pandangan, perbezaan ideologi dan
tujuan penulisan.
kajian
yang berlaku pada suatu masa yang lalu. masyarakat masa lalu
Inggeris
5. Khoo Kay Kim – Sejarah merujuk kepada apa- Kepentingan Mempelajari Sejarah
apa yang pernah atau sudah berlaku. Sejarah 1. Mengenal asal usul – Kita dapat mengetahui asal
syajaratun
sejarawan
peristiwa
lampau
mendorong kita lebih memahami apa-apa yang usul keluarga dan negara sendiri.
berlaku pada masa kini, di samping menjamin 2. Mengambil iktibar – Memberi iktibar dan
kesilapan yang sama tidak berulang. Sejarah ialah
pengajaran daripada peristiwa masa lalu.
(a) Secara umumnya, sejarah ialah peristiwa yang berlaku pada masa lalu dalam kehidupan
ibu kepada semua bidang.
3. Memupuk patriotisme – Menghargai warisan
sesebuah masyarakat atau negara. negara supaya terus kekal dan dapat diwarisi oleh
Masa Silam dan Ruang dalam Sejarah
1. Masa silam ialah rentetan peristiwa yang telah generasi akan datang.
4. Mengukuhkan perpaduan – Sumber kesedaran
(b) Ahli sejarah atau sejarawan menyelidiki rekod-rekod masa lalu dan menghasilkan
berlaku. Masa silam dikaji berdasarkan urutan
kepada masyarakat dalam mengekalkan dan
kajian mereka dalam bentuk buku, monograf (rencana), makalah, filem dan sebagainya.
masa yang dipanggil kronologi.
meneruskan adat resam dan tradisi kita.
2. Kronologi merujuk kepada peristiwa yang berlaku 5. Membangunkan negara dan bangsa –
secara teratur mengikut urutan masa dari awal
Mencontohi kejayaan bangsa dan negara serta
(c) Dalam bahasa Inggeris , sejarah ialah history yang bermaksud cerita tentang seseorang.
hingga akhir dan bergerak mengikut satu garisan
menjadi perangsang untuk mencapai kemajuan.
Dalam bahasa Melayu, sejarah berasal daripada perkataan Arab, iaitu syajaratun yang
lurus.
Kemahiran
Pemikiran
6. Mengaplikasikan
bermaksud pokok. Sejarah – Membuat tafsiran terhadap sesuatu
3. Ruang masa dapat dibahagikan kepada
(a) Dekad – Jangka masa sepuluh tahun. peristiwa sejarah secara kritis dan analitis.
(d) Menurut Kamus Dewan, sejarah ialah peristiwa yang benar-benar berlaku pada waktu yang
lampau , kisah dan tambo (riwayat dahulu kala). Sejarah juga didefinisikan sebagai kajian
i-Think
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB peristiwa 1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
yang telah lalu.
atau pengetahuan tentang Peta Titi Soalan Modul PBD yang berorientasikan dan
i-THINK ditandai dengan jelas.
2. Lengkapkan rajah berikut tentang pengertian sejarah. TP 2
Pengertian sejarah i-Think Peta Pokok
(a) Bahasa Melayu (b) Bahasa Inggeris (c) Kamus Dewan
3. Padankan istilah berikut dengan bahasa yang betul. TP 2 IDEA
Istilah Bahasa CETUS
(a) History Bahasa Arab
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.
(b) Historia Bahasa Inggeris
(c) Syajaratun Bahasa Yunani
Keistimewaan Buku Ini PBD Plus 2023 TG3.indd 1 01/12/2022 10:06 AM
© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 2 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Modul PBD dilengkapi aktiviti PAK-21 demi
AKTIVITI PAK-21
memperkasakan pembelajaran dan pemudahcaraan
(PdPc).













Setiap soalan dalam Modul PBD ditandai dengan
TP 3 KBAT Menganalisis
Tahap Penguasaan (TP) dan juga konstruk KBAT jika
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
soalan itu beraras tinggi.










Soalan Modul PBD yang berkenaan dengan soalan
Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn A, S2; Bhgn B, S1 Praktis Masteri (praktis sumatif) di hujung bab
ditandai sebagai rujukan silang demi menguji
penguasaan pembelajaran murid.













Tahap penguasaan murid boleh ditandai di setiap
TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6
pengakhiran muka surat.












Praktis Masteri 1 Praktis sumatif dengan soalan berbentuk objektif
(Bahagian A) dan subjektif (Bahagian B & C)
disediakan di belakang setiap unit.













© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





Keistimewaan Buku Ini PBD Plus 2023 TG3.indd 2 01/12/2022 10:06 AM

Klu Soalan
Klu Soalan disediakan di Bahagian B Praktis Masteri
sebagai panduan menjawab kepada soalan yang
sukar.










Fokus KBAT Fokus KBAT disediakan di hujung sekali setiap bab
untuk memberikan perhatian lebih kepada soalan
beraras tinggi.









Kata kunci atau istilah yang berkait rapat dengan
IDEA topik soalan diberikan di bahagian Fokus KBAT
sebagai tip menjawab.







Video
Info Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
Pakej Resos Digital
Bahan digital untuk pembelajaran ekstra murid
Kuiz
Gamifikasi IDEA disediakan dalam kod QR, seperti Kuiz Gamifikasi
CETUS Wordwall , Info, Video, dan Cetus Idea (audio).








Pentaksiran Akhir Tahun Pentaksiran (sumatif) Akhir Tahun disediakan di
bahagian akhir buku untuk menguji pencapaian
keseluruhan sesi akademik murid.

Pentaksiran Pertengahan Tahun Pentaksiran Pertengahan Tahun juga dibekalkan
dakam kod QR pada halaman kandungan.








Jawapan
Jawapan buku disediakan dalam kod QR pada
https://plus.pelangibooks.com/Resources/ halaman Kandungan.
PBDPlus/SejarahT1-3/Jawapan.pdf









© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.





Keistimewaan Buku Ini PBD Plus 2023 TG3.indd 3 01/12/2022 10:06 AM

Kandungan








Rekod Pencapaian Pentaksiran Murid iv - vi 3.1 Kekayaan Hasil Bumi di Perak, Selangor, Negeri
CAMPUR TANGAN DAN PENJAJAHAN KUASA Sembilan dan Pahang Praktis Ekstra 31
BARAT 3.2 Peluasan Kuasa British di Perak, Selangor,
BAB Negeri Sembilan dan Pahang
32
1 Kedatangan Kuasa Barat Cetus idea Info Nota Visual
1
3.3 Pembentukan Negeri-negeri Melayu
Bersekutu 35
Fokus Topik 1

1.1 Kestabilan dan Kemakmuran Negara Kita 3.4 Pentadbiran Negeri-negeri Melayu
Bersekutu
Info 2
Cetus idea Sivik 36
Cetus idea Info Nota Visual Praktis EkstraPenerbitan Pelangi Sdn Bhd
1.2 Faktor Kedatangan Kuasa Barat ke Negara Kita Praktis Masteri 3 38

Cetus idea 5
Fokus KBAT 41
Kuiz
1.3 Persaingan Kuasa Barat untuk Mendapatkan
Tanah Jajahan 7
Nota Visual BAB
1.4 Perbezaan Strategi Kuasa Barat untuk 4 Pentadbiran Negeri-negeri
Melayu Tidak Bersekutu
Menguasai Negara Kita 42
8
Cetus idea Info Praktis Ekstra Sivik Fokus Topik 42
Praktis Masteri 1 12
4.1 Pemerintahan Kesultanan Melayu di Perlis,
Fokus KBAT 15
Kuiz Kedah, Kelantan, Terengganu dan Johor 43
BAB 4.2 Peluasan Kuasa British di Perlis, Kedah,
2 Pentadbiran Negeri-negeri Selat Kelantan dan Terengganu 44
16
4.3 Peluasan Kuasa British di Johor

Fokus Topik 16 Info Cetus idea Nota Visual 46
2.1 Peluasan Kuasa British di Pulau Pinang, 4.4 Sistem Pentadbiran Negeri-negeri Melayu
Singapura dan Melaka Tidak Bersekutu
17 48
Info Praktis Ekstra Sivik
2.2 Perjanjian London 1824 dan Kesannya Praktis Masteri 4 51
terhadap Alam Melayu 22
Fokus KBAT 54
Kuiz
2.3 Pembentukan Negeri-negeri Selat 23
BAB
2.4 Pentadbiran Negeri-negeri Selat 24
Sivik 5 Pentadbiran Barat di Sarawak
Praktis Masteri 2 26 dan Sabah 55

Fokus KBAT 29 Fokus Topik 55
Kuiz
BAB 5.1 Latar Belakang Pemerintahan Tempatan di
Sarawak dan Sabah
3 Pentadbiran Negeri-negeri 30 Info 56
Melayu Bersekutu

Fokus Topik 30



ii

5.2 Peluasan Kuasa Dinasti Brooke di Sarawak 7.3 Penentangan Masyarakat Tempatan terhadap
58 Kuasa Barat 88
Cetus idea Nota Visual Praktis Ekstra
5.3 Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British 7.4 Kesan Penentangan Masyarakat
di Sabah Tempatan 90
60 Sivik
Info Praktis Masteri 7 91
5.4 Bentuk Pentadbiran Barat di Sarawak dan
Sabah 62 Fokus KBAT Kuiz 94
Praktis Ekstra Sivik
Praktis Masteri 5 65 BAB

Fokus KBAT 68 8 Kebijaksanaan Raja dan Pembesar
Kuiz Melayu Menangani Cabaran Barat 95

BAB Fokus Topik 95
6 Kesan Pentadbiran Barat 69 8.1 Reaksi Pemerintah Negeri-negeri Melayu Utara
terhadap Ekonomi dan Sosial

dan Johor terhadap Tindakan Barat


Fokus Topik 69 Cabaran Barat Bhd 96
Video
Nota Visual
Penerbitan Pelangi Sdn
6.1 Pengenalan Ekonomi Moden oleh Kuasa 8.2 Tindakan Raja Melayu dalam Menangani
Barat di Negara kita 70
Nota Visual 98
6.2 Pentadbiran Barat Berkaitan dengan Ekonomi Cetus idea
8.3 Usaha Pembesar Melayu dalam Pemodenan
Cetus idea 73
Negeri 101
6.3 Kesan Ekonomi Akibat Pentadbiran Barat di 8.4 Keberkesanan Peranan Pemerintah Tempatan
Negara Kita 75 dalam Menangani Cabaran Barat
102
6.4 Kesan Sosial Akibat Perkembangan Ekonomi di Video Praktis Ekstra Sivik
Negara Kita Praktis Masteri 8 104
76
Cetus idea Info Praktis Ekstra Sivik Fokus KBAT 107
Praktis Masteri 6 79 Kuiz

Fokus KBAT 82
Kuiz Panduan Tugasan 108

Kertas Model UASA
TINDAK BALAS MASYARAKAT TEMPATAN (Ujian Akhir Sesi Akademik) 109

BAB
7 Penentangan Masyarakat 83
Tempatan


Fokus Topik 83 Pentaksiran Pertengahan Tahun
https://qr.pelangibooks.
7.1 Matlamat dan Bentuk Penentangan com/?u=PBDPLUSPPTSejT3
Masyarakat Tempatan
84
Cetus idea Nota Visual
Jawapan
7.2 Sistem Pentadbiran Barat Memberikan Kesan
terhadap Kuasa Pemerintahan dan Kehidupan https://qr.pelangibooks.com/?
u=PBDPLUSJwpSejT3
Masyarakat Tempatan 87








iii

BAB Campur Tangan dan Penjajahan Kuasa Barat




1 Kedatangan Kuasa Barat







Fokus Topik


Kestabilan dan Kemakmuran Negara Kita (f) Persaingan kuasa-kuasa Barat bagi meluaskan
1. Sistem pemerintahan beraja diwarisi daripada wilayah pengaruh dan tanah jajahan.
Kesultanan Melayu Melaka. (g) Ciptaan kapal wap menggalakkan perdagangan.
2. Undang-undang terbahagi kepada dua, iaitu (h) Slogan “Beban Orang Putih” dan “Tugas
undang-undang tidak bertulis yang dikenali sebagai Menyebarkan Tamadun” .
adat serta undang-undang bertulis seperti Hukum Persaingan Kuasa Barat Untuk Mendapatkan Tanah
Kanun Melaka, Hukum Kanun Pahang dan Undang- Jajahan
Undang 99 Perak. 1. Britain – Negeri-negeri Melayu, Brunei, Borneo Utara
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
3. Jalinan hubungan luar dalam bentuk ekonomi, (SBUB), Sarawak (Brooke)
politik dan sosial. 2. Perancis – Indochina, Segenting Kra
4. Negara kita kaya dengan pelbagai hasil bumi dan 3. Rusia – Ujung Salang
hasil alam. 4. Jerman – Pulau Langkawi
5. Masyarakat bijak mengeksploitasi sumber alam 5. Amerika Syarikat – Terengganu
semula jadi untuk memajukan ekonomi dan 6. Belanda – Kepulauan Hindia Timur
memakmurkan kehidupan. 7. Portugis – Timor Leste
6. Setiap negeri mempunyai kemudahan pelabuhan, 8. Sepanyol – Kesultanan Sulu
mata wang, sistem percukaian serta sistem Perbezaan Strategi Kuasa Barat untuk Menguasai
timbangan dan ukuran yang praktikal. Negara Kita
7. Perkembangan kegiatan keintelektualan dan 1. Strategi Belanda
persuratan memakmurkan lagi negara kita. (a) Serangan fizikal – Berperang dengan penduduk
tempatan di Pulau Pangkor (1650), Kuala Perak
Faktor Kedatangan Kuasa Barat ke Negara Kita (1651), Selangor dan Rembau (1763), Johor
1. Abad ke-16 (1782), Johor dan Selangor (1784) serta Angkatan
(a) Mendapatkan barangan mewah. Selangor di Kuala Selangor (1784 dan 1785).
(b) Memerlukan pusat pengumpulan barang. (b) Perjanjian diadakan dengan Perak (1650) dan
(c) Mendapatkan pelabuhan persinggahan. Selangor (1786).
(d) Menyebarkan agama Kristian.
2. Abad ke-17 dan ke-18 (c) Pakatan dilakukan dengan Johor (1641) serta
(a) Revolusi Perindustrian menyebabkan negara- British (1824).
negara Eropah memerlukan bahan mentah 2. Strategi British
bagi keperluan kilang mereka. (a) Manipulasi – Perebutan takhta di Perak (1871),
(b) Mereka juga mencari kawasan pasaran yang rompakan kapal dagang dan serangan rumah
lebih luas untuk memasarkan barangan api di Tanjung Rachado oleh lanun serta konflik
tersebut. antara pembesar di Negeri Sembilan.
3. Abad ke-19 dan ke-20 (b) Tipu helah – Mendapatkan Pulau Pinang.
(a) Perkembangan industri kereta meningkatkan (c) Pakatan – Mendapatkan Melaka melalui pakatan
permintaan terhadap getah asli. dengan Belanda.
(b) Kesuburan tanah dan kekayaan hasil bumi (d) Ugutan / desakan – Penerimaan Residen British di
negara diperlukan oleh kuasa Barat. Selangor dan Pahang serta desakan mengiktiraf
(c) Pengenalan industri mengetin oleh Amerika James Brooke sebagai Raja Sarawak.
Syarikat meningkatkan permintaan bijih timah (e) Perjanjian – Mengadakan perjanjian dengan
di pasaran dunia. Sultan Perak, Selangor, Pahang dan Yamtuan Seri
(d) Pembukaan Terusan Suez mempercepat urusan Menanti.
perdagangan di antara Alam Melayu dan benua (f) Pajakan – Pemberian Piagam Diraja kepada SBUB.
Eropah. (g) Serangan fizikal – Menyerang Naning (1831 dan
(e) Ciptaan telegraf membolehkan ahli perniagaan 1832), membedil Kuala Terengganu dan meminta
di benua Eropah dan Amerika Syarikat Sultan Omar agar tidak mencampuri masalah
menghubungi wakil mereka di Tanah Melayu perang saudara di Pahang serta masalah takhta
dengan cepat. Sultan Mahmud Lingga.




© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB 1 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1


1.1 Kestabilan dan Kemakmuran Negara Kita Buku Teks ms. 4 – 9

SP 7.1.1 Menerangkan kestabilan dan kemakmuran negara kita
1. Tandakan (✓) pada pernyataan yang betul dan (✗) pada pernyataan yang salah.

(a) Negara kita mengamalkan sistem pemerintahan demokrasi yang diwarisi daripada
Kesultanan Melayu Melaka. ✗


(b) Pentadbiran pada peringkat negeri diketuai oleh raja atau sultan.
✓

(c) Raja atau sultan menjadi lambang kedaulatan negeri.
✓


(d) Pemerintahan sultan dibantu oleh para pembesar dan wakil rakyat yang dilantik oleh
baginda. ✗
bertulis Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
(e) Pembesar yang dilantik oleh sultan menjaga keamanan di jajahan dan daerah ✓
masing-masing.

(f) Dalam sistem pemerintahan masyarakat Melayu, kampung ialah unit pemerintahan yang ✓
paling kecil.

Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn B, S1(a)

2. Lengkapkan ayat di bawah berkaitan dengan kestabilan negara kita.

Sistem pemerintahan

(a) Sistem pemerintahan Beraja diamalkan di negeri-negeri Melayu, kecuali Negeri Sembilan, Sarawak
dan Sabah.
(b) Negeri Sembilan mengamalkan sistem pemerintahan yang diketuai oleh Yamtuan Besar atau
Yang di-Pertuan Besar .
(c) Masyarakat di Sarawak mengamalkan sistem pemerintahan kesukuan dan kesultanan .
(d) Sistem pemerintahan kesukuan, kesultanan dan ketua bebas diamalkan di Sabah.

Sistem perundangan Info
(e) Terdapat dua sistem perundangan, iaitu undang-undang Adat
dan undang-undang tidak bertulis . Temenggung
(f) Undang-undang tidak bertulis terdiri daripada Adat Perpatih dan
Adat Temenggung.
(g) Undang-undang bertulis terdiri daripada Hukum Kanun Melaka, Info
Undang-Undang 99 Perak dan Hukum Kanun Pahang .
(h) Di Sarawak dan Sabah, masyarakat mengamalkan peraturan hidup dan Adat Perpatih
undang-undang adat secara turun-temurun melalui

kepercayaan suku kaum masing-masing.

Hubungan luar

(i) Hubungan luar terjalin dalam tiga bentuk, iaitu ekonomi, politik dan sosial .
(j) Jalinan hubungan luar oleh negeri-negeri Melayu membolehkan mereka meluaskan
pengaruh, melindungi daripada ancaman musuh, memajukan ekonomi negeri serta
menstabilkan sistem pemerintahan .

Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn A, S1


© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 2 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

3. Lengkapkan rajah berikut berkaitan dengan kemakmuran negara kita yang menyebabkan kedatangan kuasa
Barat. TP 1
Kemakmuran negara i-Think Peta Pokok



Hasil galian Hasil hutan Hasil laut


(a) Bijih timah (d) Kayu-kayan / Rotan (i) Sirip ikan yu

(b) Emas (e) Damar / Kapur barus (j) Timun laut

(c) Perak (f) Getah jelutung (k) Rumpai laut

(g) Kayu cendana (l) Mutiara

(h) Kayu gaharu
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

4. Lengkapkan maklumat berikut berkaitan dengan sistem ekonomi.


(a) Negeri-negeri Melayu berjaya menjalankan kegiatan perdagangan kerana
Perdagangan terdapat pelabuhan yang terletak di muara sungai yang strategik .
dan pelabuhan
(b) Syahbandar dilantik untuk mengurus pelabuhan.




(c) Masyarakat Melayu menggunakan sistem sukat seperti kepul, leng, kal,

cupak dan gantang .
(d) Orang Melayu memakai sistem timbangan dari pedagang China, iaitu
Sistem timbang, kati, tahil dan pikul .
sukat dan ukur (e) Bagi timbangan emas dan perak, orang Melayu menggunakan timbangan

pedagang India seperti saga, mayam, bungkal dan kati .

(f) Sukatan baharu seperti auns, paun, tan dan gelen digunakan pada
zaman British.





(g) Pada peringkat awal, perdagangan dijalankan secara tukar barang /
sistem barter .
Mata wang
(h) Kemudian, mata wang yang diperbuat daripada timah dan emas
digunakan.





(i) Cukai ialah bayaran yang dikenakan ke atas hasil perlombongan,
Sistem pertanian, hasil hutan dan perdagangan .
percukaian
(j) Cukai merupakan sumber pendapatan pemerintah dan akan

disalurkan untuk memakmurkan negeri.


Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn B, S1(b)


TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6 3 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

5. Lengkapkan ayat di bawah berkaitan dengan ciri-ciri pendidikan tidak formal dalam masyarakat Melayu.


kemahiran maruah adat resam


berhemah tinggi keluarga pantang larang






(a) Pendidikan awal yang berlaku dalam institusi keluarga .





(b) Berkaitan dengan agama, kelakuan dan adat resam .

Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

(c) Mempelajari kemahiran seperti bercucuk tanam, menangkap ikan dan
Ciri-ciri bertukang.
pendidikan
tidak formal

(d) Mengajar cara berkawan, berpekerti mulia dan menjaga maruah .





(e) Disampaikan melalui pantun, peribahasa, cerita rakyat dan pantang larang .





(f) Melahirkan individu yang berakhlak mulia dan berhemah tinggi .


6. Jelaskan sistem pendidikan formal dalam masyarakat Melayu.


Lokasi Aspek pendidikan

(a) Istana Pendidikan meliputi hal pentadbiran negara dan sistem politik .


Murid-murid mempelajari cara bacaan dalam solat, tajwid, hadis, fekah
(b) Masjid dan surau
dan usuludin .


(c) Pondok Mata pelajaran yang diajar ialah al-Quran, hadis dan bahasa Arab .


Sistem pendidikan mengikut sukatan pelajaran dan dilaksanakan secara
(d) Madrasah
kelas .

(e) Masjid dan sekolah al-Quran tulisan jawi
agama di Sarawak Murid belajar membaca dan menulis .

(f) Surau, pondok dan
rumah guru agama Murid-murid belajar membaca al-Quran dan menulis tulisan jawi .
di Sabah



© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 4 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1


1.2 Faktor Kedatangan Kuasa Barat ke Negara Kita Buku Teks ms. 10 – 15

SP 7.1.2 Menghuraikan faktor kedatangan kuasa Barat ke negara kita

7. Lengkapkan ayat di bawah dengan jawapan yang betul. TP 3

(a) Pada abad ke-16, kuasa Portugis dan Sepanyol telah berjaya menjelajah ke luar
benua Eropah.
(b) Mereka berjaya membina empayar perdagangan serta menguasai jalan perdagangan di
Lautan Hindi .






(c) Pada abad ke-17, kuasa penjajah Barat melibatkan Belanda , Britain dan
Perancis bangkit untuk merebut kekayaan dan tanah jajahan di seberang laut.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
(d) Alam Melayu menjadi sasaran mereka kerana kaya dengan sumber rempah-ratus .

(e) Pada tahun 1600, British menubuhkan Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI). .
(f) Belanda menubuhkan Syarikat Hindia Timur Belanda pada tahun 1602 dan Perancis
menubuhkan Syarikat Hindia Timur Perancis pada tahun 1664.




8. Huraikan faktor-faktor kedatangan kuasa Barat pada abad ke-16. TP 2

(a) Barangan mewah (b) Pusat pengumpulan barang
(i) Kuasa Barat ingin mendapatkan (i) Pedagang China memerlukan barangan
bahan seperti rempah-ratus, minyak dari Kepulauan Melayu seperti
wangi, emas, perak, batu permata, emas, perak, bijih timah dan
gading dan hasil hutan. rempah-ratus.
(ii) Mereka juga perlu mendapatkan (ii) Syarikat perdagangan Eropah
barangan mewah dari China seperti memerlukan pusat pengumpulan bahan
teh, sutera dan tembikar. mentah tempatan yang terletak di
tengah-tengah laluan perdagangan

di antara India dan China.



(c) Pelabuhan persinggahan (d) Agama Kristian
(i) Kuasa Barat memerlukan pelabuhan (i) Melalui penjelajahan dan penjajahan

yang sesuai sebagai tempat kuasa Barat di Alam Melayu, mereka
menyebarkan agama
perlindungan sementara menunggu berusaha untuk
peralihan angin monsun. Kristian ke Alam Melayu.
.
(ii) Mereka memerlukan pelabuhan
singgah di Alam Melayu untuk (ii) Matlamat penjajahan mereka dapat
kekayaan,
diungkapkan sebagai
memudahkan kapal berlabuh, mengisi

bekalan air, makanan serta membaiki keagamaan dan kemasyhuran.
kapal sebelum belayar ke Canton.





TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6 5 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

9. Sejak abad ke-17, Revolusi Perindustrian telah berlaku di Britain. TP 2








IDEA
CETUS


(a) Apakah yang anda faham tentang Revolusi Perindustrian?
Revolusi Perindustrian membolehkan barangan kilang dikeluarkan secara besar- besaran.


(b) Selain Britain, namakan dua negara Eropah lain yang turut mengalami Revolusi Perindustrian.
(i) Jerman
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
(ii) Perancis

(c) Jelaskan perubahan dasar kuasa-kuasa Barat selepas Revolusi Perindustrian.

Kuasa Barat mula menguasai tanah jajahan di luar Eropah.
Mereka memerlukan pusat perdagangan dan pusat pembekalan bahan mentah bagi keperluan kilang

perusahaan mereka secara berterusan.

Mereka juga memerlukan pasaran yang lebih luas untuk memasarkan barangan kilang mereka.

Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn A, S3 ; Bhgn C, S1(a)

10. Lengkapkan rajah berikut berkaitan dengan faktor-faktor kedatangan kuasa Barat ke negara kita pada abad
ke-19 dan ke-20. TP 2

(a) Keperluan getah asli kesan perkembangan industri kereta.



(b) Kesuburan tanah dan kekayaan hasil bumi negara kita.



(c) Keperluan bijih timah kesan perkembangan industri mengetin.

Faktor-faktor
kedatangan (d) Pembukaan Terusan Suez telah mempercepat urusan perdagangan.
kuasa Barat
pada abad
ke-19 dan (e) Ciptaan kapal wap memudahkan pengangkutan.
ke-20

(f) Persaingan kuasa-kuasa Barat untuk mendapatkan tanah jajahan.



(g) Ciptaan telegraf memudahkan perhubungan.



(h) Peluasan kuasa melalui slogan “Beban Orang Putih”.


Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn C, S1(b)


© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 6 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1


1.3 Persaingan Kuasa Barat untuk Mendapatkan Tanah Jajahan Buku Teks ms. 16

SP 7.1.3 Menganalisis persaingan antara kuasa Barat untuk mendapatkan tanah jajahan

11. Lengkapkan ayat di bawah berkaitan dengan kuasa-kuasa Barat yang berlumba mendapatkan tanah
jajahan. TP 3 Nota Visual
Persaingan Kuasa Barat untuk
Mendapatkan Tanah Jajahan

Petunjuk
British
Perancis
Belanda
Sepanyol 1521 – 1899
Amerika 1899 –1946
Portugis
U
Hindia Timurangi Sdn Bhd
Indochina
Indochina
Segenting
Segenting
Kra
Kra
Ujung Salang
Pulau Ujung Salang
Pulau
Sulu
Langkawi Sabah Sulu
Langkawi
Sabah
Brunei
Terengganu Brunei
Terengganu
Sarawak
Sarawak
Penerbitan Pel Timor Leste
Hindia Timur
Timor Leste




(a) Perancis meluaskan kuasanya di Indochina dan merancang untuk membina
terusan di Segenting Kra.

(b) Rusia berhasrat membuka petempatan di Ujung Salang.

(c) Jerman berusaha mendapatkan Pulau Langkawi.


(d) Belanda berusaha menguasai seluruh Kepulauan Hindia Timur.

(e) Portugis berusaha mendapatkan Timor Leste.

(f) Amerika Syarikat ingin bertapak di Terengganu.

(g) British menjadikan Kesultanan Brunei sebagai negeri naungannya.

(h) Keluarga Brooke menguasai wilayah Sarawak dan memperluas kawasan pemerintahan
hingga sempadan Brunei.

(i) Syarikat Borneo Utara British membeli wilayah-wilayah Sabah daripada Sultan Brunei dan Sultan Sulu.

(j) Sepanyol menakluk Kesultanan Sulu.


Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn A, S16


TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6 7 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1


1.4 Perbezaan Strategi Kuasa Barat untuk Menguasai Negara Kita Buku Teks ms. 18 – 21

SP 7.1.4 Menunjukkan perbezaan strategi kuasa Barat untuk menguasai negara kita

12. Lengkapkan petikan berikut berkaitan dengan perubahan dasar British daripada tidak campur tangan
kepada campur tangan di negeri-negeri Melayu. TP 4




Pada tahun 1873, pucuk pimpinan kerajaan Britain diambil alih oleh (a) Parti Konservatif

daripada (b) Parti Liberal . Kerajaan baharu ini menukarkan dasar tidak campur

tangan kepada dasar (c) campur tangan British di negeri-negeri Melayu.


Dasar campur tangan merujuk kepada penglibatan British secara langsung dalam

(d) pentadbiran di negeri-negeri Melayu. Langkah ini diambil setelah kerajaan British

menerima desakan daripada (e) pedagang Negeri-negeri Selat untuk campur tangan bagi
memelihara kepentingan (f) pelaburan mereka.



Andrew Clarke yang menggantikan (g) Harry Ord sebagai Gabenor Negeri-negeri

Selat berusaha mencari alasan untuk memaksa pemerintah tempatan supaya menerima
(h) naungan dan campur tangan British.

Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

13. Lengkapkan peta buih berganda berikut bagi menunjukkan perbandingan strategi yang digunakan oleh

Belanda dan British dalam usaha menguasai negara kita. TP 4
i-Think Peta Buih Berganda



(d) Manipulasi

(a) Pakatan



(e) Pajakan





Belanda (b) Perjanjian British



(f) Tipu helah



(c) Serangan
fizikal
(g) Ugutan / Praktis Ekstra
Desakan Bab 1



Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn B, S2(a)

© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 8 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

14. Berdasarkan peristiwa berikut, nyatakan strategi yang digunakan oleh Belanda IDEA
CETUS
untuk mengatasinya. TP 4





(a) Berkonflik dengan penduduk di Pulau Pangkor pada tahun 1650
dan Kuala Perak pada tahun 1651 berikutan dasar monopoli bijih Serangan fizikal
timah oleh Belanda.








(b) Memaksa Sultan Selangor untuk menjual bijih timah kepada Perjanjian
Belanda pada tahun 1786.

Penerbitan Pelangi Sdn Bhd






(c) Bertindak ke atas Selangor dan Rembau pada tahun 1763 bagi Serangan fizikal
mengelakkan penguasaan Selangor ke atas Selat Melaka.








(d) Bersama-sama angkatan Johor untuk mengalahkan Portugis di Pakatan
Melaka pada tahun 1641.








(e) Berusaha untuk mendapatkan bijih timah di negeri Perak pada Perjanjian
tahun 1650.








(f) Masalah perebutan perairan Selat Melaka dengan Johor dan Serangan fizikal
Selangor pada tahun 1784.









(g) Berpakat dengan British dan memeterai Perjanjian Inggeris-Belanda Pakatan
1824.





Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn A, S8 ; Bhgn B, S2(b)


TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6 9 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

15. Huraikan strategi yang digunakan oleh British untuk menguasai negara kita. TP 5


(a) Menggunakan perebutan takhta di Perak pada tahun 1871 untuk campur
tangan di Perak.
(b) Menggunakan peristiwa rompakan lanun dan serangan ke atas rumah api
Manipulasi
di Tanjung Rachado sebagai alasan untuk campur tangan di Selangor.

(c) Mengambil kesempatan berikutan konflik antara pembesar di Sungai Ujong
untuk campur tangan di Negeri Sembilan.





(d) Francis Light melakukan tipu helah kepada Sultan Kedah bagi mendapatkan
Tipu helah
Pulau Pinang.






Pakatan (e) Berpakat dengan Belanda dengan memeterai Perjanjian Inggeris-Belanda 1824
untuk mendapatkan Melaka.






(f) Membuat ugutan terhadap Sultan Selangor dan Sultan Pahang agar
menerima Residen British bagi menasihati baginda dalam hal-hal pentadbiran.
Ugutan / Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
Desakan James Brooke mendesak Sultan Brunei
(g) untuk mengiktiraf beliau sebagai
Raja Sarawak.





(h) Mendesak Sultan Perak, Sultan Selangor, Yamtuan Seri Menanti dan Sultan
Pahang memeterai perjanjian agar menerima naungan British.
Perjanjian

(i) James Brooke menandatangani perjanjian dengan Sultan Brunei
untuk mengiktiraf beliau sebagai Raja Sarawak yang merdeka.






(j) Melalui pajakan dan pemberian piagam kepada Syarikat Borneo Utara
Pajakan British , British meluaskan pengaruhnya ke atas Sabah.





(k) Menyerang Naning pada tahun 1831 dan 1832 berikutan

Serangan keengganan Penghulu Dol Said tunduk kepada kekuasaan British di Melaka.
fizikal Membedil Kuala Terengganu dan meminta Sultan Omar
(l) tidak mencampuri
masalah perang saudara di Pahang serta masalah takhta Sultan Mahmud Lingga.


Cuba jawab Praktis Masteri 1, Bhgn B, S2


© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 10 TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

16. Gambar berikut menunjukkan peristiwa menandatangani perjanjian antara Stamford Raffles dengan Sultan
Hussein dan Temenggung Abdul Rahman pada 6 Februari 1819. TP 6

Berdasarkan pengetahuan sejarah
anda, bagaimanakah Stamford
Raffles berjaya menduduki Info
Singapura? Andaikan anda
pemerintah Johor ketika itu, Sejarah Johor
apakah usaha yang dapat anda
lakukan bagi menangkis kemaraan
kuasa Barat di Singapura?



Pada 30 Januari 1819, Stamford Raffles memaksa Temenggung Abdul Rahman

menandatangani perjanjian yang membenarkan British membuka petempatan di Singapura.
17. Lakukan aktiviti berikut. TP 5 erbitan Pelangi Sdn Bhd
Perjanjian tersebut memerlukan pengesahan Sultan Johor. Stamford Raffles mendapat maklumat
tentang masalah pewarisan takhta kerajaan Johor. Stamford Raffles mengiktiraf Tengku Hussein
sebagai Sultan Johor yang sah dengan syarat Sultan Hussein mengiktiraf perjanjian Stamford Raffles

dengan Temenggung Abdul Rahman. Pada 6 Februari 1819, Sultan Hussein mengiktiraf perjanjian
tersebut yang membolehkan British bertapak secara rasmi di Singapura.


Usaha yang boleh dilakukan bagi menangkis kemaraan kuasa Barat ialah bersatu hati,
menyatukan rakyat, mengutamakan kepentingan negara, bermusyawarah, memantapkan sistem

pentadbiran, mengetahui muslihat dan strategi kuasa Barat dan menguatkan sistem pertahanan.
(Mana-mana jawapan yang munasabah)






Pen Pendidikan Sivik




AKTIVITI PAK-21 Meja Bulat


(a) Bahagikan kelas kepada enam kumpulan kecil.
(b) Setiap kumpulan akan memilih salah satu daripada strategi berikut:
(i) Pakatan (iv) Tipu helah
(ii) Manipulasi (v) Perjanjian
(iii) Serangan fizikal (vi) Ugutan / Desakan
(c) Pilih peristiwa yang membuktikan penggunaan strategi tersebut. Dapatkan maklumat daripada
buku teks, jurnal, ensiklopedia atau Internet tentang peristiwa tersebut.

(d) Setiap kumpulan akan mengadakan perbincangan secara meja bulat. Ahli kumpulan akan mencatat
idea pada kertas yang sama.
(e) Antara maklumat yang berkaitan ialah:
(i) Latar belakang (iv) Kronologi peristiwa
(ii) Kuasa Barat terlibat (v) Kesan penguasaan Barat
(iii) Strategi yang digunakan tersebut (vi) Iktibar daripada peristiwa





TAHAP PENGUASAAN 1 2 3 4 5 6 11 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1
Praktis Masteri 1










A I dan II C II dan III
BAHAGIAN A
B I dan IV D III dan IV
1. Maklumat berikut berkaitan dengan sistem 6. Slogan berikut digunakan oleh kuasa Barat
pemerintahan tradisional.
Buku Buku untuk menyebarkan tamadun mereka.
Teks Teks
ms. 5 ms. 15
• Sistem Kesukuan Beban Orang Putih
• Sistem Kesultanan
• Sistem Ketua Bebas Mengapakah kuasa Barat menggunakan slogan
tersebut?

Di manakah sistem tersebut dilaksanakan? A Meraih simpati
A Sabah C Kelantan B Mewajarkan tindakan
B Sarawak D Negeri Sembilan C Memberikan kesedaran
D Mewujudkan kesejahteraan
2. Senarai berikut berkaitan dengan cerita rakyat.
7. Apakah kuasa Barat yang berusaha untuk
Buku
Teks bertapak di Terengganu?
ms. 8 • Si Tanggang Anak Derhaka Buku
Teks
• Anjing dengan Bayang-bayang ms. 16 A Jerman
B Perancis
C Sepanyol
II Mendapatkan bahan mentahrbitan Pelangi Sdn Bhd
Apakah peranan cerita tersebut dalam sistem
D Amerika Syarikat
pendidikan tidak formal masyarakat Melayu
tradisional? 8. Mengapakah Belanda mengadakan pakatan
A Berkarya C Menghafal Buku dengan Johor pada tahun 1641?
Teks
B Menasihat D Menghibur ms. 20 A Menguasai Singapura
B Menyekat kemaraan British
3. Mengapakah kuasa Eropah berlumba-lumba C Mengusir Portugis dari Melaka
untuk meluaskan tanah jajahan di Timur selepas
Buku D Memajukan perdagangan Johor
Teks
ms. 12 Revolusi Perindustrian?
Pene
I Mencari pasaran baharu 9. Apakah kesan strategi pakatan antara British
dengan Belanda terhadap negara kita?
Buku
ms. 21
III Mengembangkan idea revolusi Teks A British mendapatkan Melaka
IV Menandatangani perjanjian perdagangan B Penghapusan lanun di Selat Melaka
A I dan II C Kekalahan Dol Said dalam Perang Naning
B I dan IV D Perjanjian perdagangan bijih timah Perak-
C II dan III Belanda
D III dan IV 10. Maklumat berikut berkaitan dengan konflik

4. Apakah kesan perkembangan industri kereta Buku yang memberikan peluang kepada British
Teks
Buku terhadap negara kita? ms. 21 untuk campur tangan di negara kita.
Teks
ms. 13 A Pengenalan kenderaan bermotor
B Pembinaan jalan raya dinaik taraf • Perebutan takhta di Perak
C Harga bijih timah melambung tinggi • Konflik pembesar di Sungai Ujung,
D Permintaan terhadap getah asli meningkat Negeri Sembilan

5. Apakah kesan pembukaan Terusan Suez Apakah strategi yang digunakan oleh British
terhadap negara kita?
Buku
Teks berdasarkan konflik tersebut?
ms. 14 I Perusahaan getah meningkat A Pakatan
II Perkembangan industri perkapalan B Tipu helah
III Mempercepat urusan perdagangan C Manipulasi
IV Menggalakkan kedatangan kuasa Barat D Serangan fizikal



© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 12 PB © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1


BAHAGIAN B

1. Negara kita mempunyai sistem pemerintahan dan ekonomi yang mantap dan teratur.

Buku (a) Nyatakan dua peranan raja dalam sistem pemerintahan beraja yang diwarisi oleh negara kita.
Teks
ms. 4
(i) Mengetuai pentadbiran negeri.
(ii) Lambang kedaulatan negeri.

[2 markah]

Buku (b) Bagaimanakah sistem ekonomi yang teratur telah membawa kemakmuran kepada negara kita?
Teks
ms. 7
Kegiatan perdagangan dijalankan di pelabuhan-pelabuhan yang strategik.

Sistem timbangan dan sukatan digunakan dalam perdagangan.
Penggunaan mata wang memudahkan urusan perdagangan.
Penerbitan Pelangi Sdn Bhd
Sistem percukaian yang teratur dilaksanakan.






[4 markah]

(c) Cadangkan langkah-langkah untuk mengukuhkan ekonomi negara kita.

Memanfaatkan hasil hutan dan hasil bumi negara.

Melibatkan diri dalam perdagangan antarabangsa.
Menggalakkan penglibatan rakyat / belia dalam bidang perdagangan.

Menghapuskan amalan rasuah.

Menyediakan infrastruktur yang lengkap/ canggih di seluruh negara.

(Mana-mana jawapan yang munasabah)



[4 markah]
2. Maklumat berikut berkaitan dengan strategi kuasa Barat untuk menguasai negara kita.



Kuasa-kuasa Barat telah menggunakan strategi secara diplomasi dan agresif dalam usaha
menguasai negara kita demi kepentingan ekonomi mereka.


Buku (a) Nyatakan tiga strategi yang digunakan oleh Belanda untuk menguasai negara kita.
Teks
ms. 19
(i) Serangan fizikal
(ii) Pakatan

(iii) Perjanjian
[3 markah]








© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB 13 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Sejarah Tingkatan 3 Bab 1

Buku (b) Bagaimanakah British menggunakan strategi manipulasi untuk campur tangan di negara kita?
Teks
ms. 21
(i) Menggunakan peristiwa perebutan takhta di Perak pada tahun 1871 untuk campur tangan
di Perak.

(ii) Menggunakan peristiwa rompakan kapal dagang British dan serangan ke atas rumah api di Tanjung
Rachado sebagai alasan untuk campur tangan di Selangor.

(iii) Mengambil kesempatan berikutan konflik antara pembesar di Sungai Ujong untuk campur tangan

di Negeri Sembilan.
[3 markah]
(c) Sekiranya anda pembesar negara, bagaimanakah anda dapat mengelakkan negara kita daripada
dimanipulasi oleh kuasa luar?

Melengkapkan diri dengan ilmu pengetahuan.

Meningkatkan tahap pendidikan negara.
Sentiasa memberikan kesedaran kepada rakyat.

Memastikan kekayaan negara dinikmati bersama oleh semua rakyat.

Sentiasa memelihara keamanan dan kestabilan negara.
(Mana-mana jawapan yang munasabah)

[4 markah]

BAHAGIAN C Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

Klu Soalan
1(a) Selepas Revolusi Perindustrian, kuasa Barat memerlukan bahan mentah untuk keperluan kilang dan mencari pasaran baharu.

1. Gambar berikut menunjukkan Revolusi Perindustrian yang tercetus di Eropah pada abad ke-17.




















Buku (a) Huraikan kedatangan kuasa Barat ke negara kita pada abad ke-17 dan ke-18. [6 markah]
Teks
ms. 12
Buku (b) Jelaskan faktor-faktor yang menggalakkan kedatangan kuasa Barat ke negara kita pada abad ke-19 dan
Teks
ms. 13–15 ke-20. [6 markah]

(c) Setiap warganegara perlu memainkan peranan dalam mempertahankan kedaulatan negara.
Berikan pandangan anda. [8 markah]






© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. 14 PB © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.

Fokus KBAT







IDEA Jalan laut Barang dagangan Halangan fizikal Faktor keselamatan Efisien Risiko rendah
Gambar berikut menunjukkan pengangkutan utama pada zaman dahulu dan zaman moden.
















Penerbitan Pelangi Sdn Bhd

1. Apakah pengangkutan utama yang digunakan untuk membawa barang dagangan pada abad ke-16?
Pengangkutan laut.



2. Jelaskan kepentingan pengangkutan dalam perkembangan kegiatan perdagangan. KBAT Menilai
Membolehkan barang dagangan dibawa dari satu tempat ke tempat lain.

Membekalkan bahan mentah secara pukal untuk kegiatan perdagangan.









3. Pada pendapat anda, apakah halangan yang mengehadkan sumbangan pengangkutan laut? KBAT Menilai
Halangan fizikal seperti laut yang sempit dan sukar dilalui kapal besar. Halangan cuaca seperti laut bergelora

dan jerebu. Masalah keselamatan seperti ancaman lanun dan pencerobohan perairan. Risiko pelanggaran
antara kapal dan pencemaran laut.






4. Apakah jenis pengangkutan yang menjadi pilihan pedagang pada masa hadapan? Berikan hujah anda.
KBAT Mencipta

Pengangkutan udara. Kaedah yang cepat dan efisien. Risiko kerosakan, kehilangan dan kecurian rendah.
Boleh menghubungi kawasan pedalaman dan terpencil. Mengurangkan kos pergudangan kerana bekalan
stok dapat dihantar dengan cepat dan tidak perlu disimpan dengan banyak.

(Mana-mana jawapan yang munasabah)





Kuiz
Gamifikasi



Bab 1


© Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd. PB 15 © Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.