วิทย์ใบงาน ป.6 เทอม 2 ครูฟา

ประจุไฟฟ้า

-++- +--++--+-+ วตั ถุท่ีมีสภาพเป็นกลางทางไฟฟ้า
จานวนประจุไฟฟ้าบวก ประจุไฟฟ้าลบ

++ -+-+ -++- วตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าบวก

จานวนประจุไฟฟ้าบวก > ประจุไฟฟ้าลบ

วตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าลบ

จานวนประจุไฟฟ้าบวก < ประจุไฟฟ้าลบ

ผลทเ่ี กดิ ขนึ้ จากแรงไฟฟ้าที่กระทาต่อกนั ของวตั ถุ

ประจุไฟฟ้าต่างชนดิ กนั ประจุไฟฟ้าเหมือนกนั

ดึงดูดกนั ผลกั กนั

ประจุไฟฟ้าบวก ประจุไฟฟ้าลบ ประจุไฟฟ้าลบ ประจุไฟฟ้าลบ ผลกั กนั
ประจุไฟฟ้าบวก ประจุไฟฟ้าบวก

101

การถ่ายโอนประจุไฟฟ้า

เมื่อถูวตั ถุบางชนิดสองช้ินที่มีสภาพเป็นกลางทางไฟฟ้าจะเกิดการถา่ ยโอน
ประจุไฟฟ้าลบจากวตั ถหุ น่ึงไปอีกวตั ถหุ น่ึง

ก่อนถู วตั ถทุ ้งั 2 เป็นกลางทางไฟฟ้า เม่ือขัดถู วตั ถทุ ้งั 2 ชนิด
มีประจุบวกและลบ เท่ากัน จะมีจานวนประจุไฟฟ้าเปลี่ยนไปจากเดิม

มีประจุบวกและลบ เท่ากัน ++++-- --

+- -+ -+ +- +- --
-+ -+ +- -+ +-
วตั ถทุ ่ีเสียประจุไฟฟ้าลบ
วตั ถทุ ่ีไดร้ ับประจุไฟฟ้าลบ
วตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าบวก
วตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าลบ
+- +- +- + +
-+ -+- +- -+- +-

102

เม่ือนาวตั ถุทมี่ สี ภาพเป็ นกลางทางไฟฟ้าเข้าใกล้วตั ถทุ ีม่ ปี ระจุไฟฟ้าลบ

วตั ถทุ ี่มีประจุไฟฟ้าลบดึงดูดประจุไฟฟ้าบวกของวตั ถทุ ี่สภาพเป็นกลางทางไฟฟ้า
ใหม้ าอยใู่ กล้ และผลกั ประจุไฟฟ้าลบใหอ้ ยไู่ กล จึงเกิดท้งั แรงดึงดูดและแรงผลกั
แตแ่ รงดึงดูดมีคา่ มากกวา่ แรงผลกั ทาใหว้ ตั ถุที่มีสภาพเป็นกลางทางไฟฟ้าเคล่ือนท่ีเขา้ หา
วตั ถุที่มีประจุไฟฟ้าลบได้

เมื่อนาวตั ถุทมี่ ีสภาพเป็ นกลางทางไฟฟ้าเข้าใกล้วตั ถทุ ีม่ ปี ระจุไฟฟ้าบวก

วตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าบวกดึงดูดประจุไฟฟ้าลบของวตั ถทุ ่ีสภาพเป็นกลางทางไฟฟ้า
ใหม้ าอยใู่ กล้ และผลกั ประจุไฟฟ้าบวกใหอ้ ยไู่ กล จึงเกิดท้งั แรงดึงดูดและแรงผลกั
แตแ่ รงดึงดูดมีคา่ มากกวา่ แรงผลกั ทาใหว้ ตั ถทุ ่ีมีสภาพเป็นกลางทางไฟฟ้าเคลื่อนที่เขา้ หา
วตั ถุท่ีมีประจุไฟฟ้าบวกได้

103

วงจรไฟฟ้าอย่างง่าย



วงจรไฟฟ้า (electric circuit) หมายถงึ

เสน้ ทางท่ีกระแสไฟฟ้าหรือประจุไฟฟ้าเคลื่อนที่
 ผา่ นอปุ กรณ์ไฟฟ้าไดค้ รบรอบ



วงจรไฟฟ้าอย่างง่าย : ) ประกอบดว้ ย Current flow Electron flow
 แหล่งกาเนิดไฟฟ้า หรือ เซลล์ไฟฟ้า
การไหลของกระแสไฟฟ้า การไหลของอิเลก็ ตรอน
ทาหนา้ ท่ีใหพ้ ลงั งานไฟฟ้า เช่น ถา่ นไฟฉาย
 สายไฟฟ้า เป็นตวั นาไฟฟ้า ทาหนา้ ที่เช่ือมตอ่

ระหวา่ งแหล่งกาเนิดไฟฟ้าและเครื่องใชไ้ ฟฟ้า
เขา้ ดว้ ยกนั
 เคร่ืองใช้ไฟฟ้า หรือ อปุ กรณ์ไฟฟ้า มีหนา้ ท่ี
เปล่ียนพลงั งานไฟฟ้าเป็นพลงั งานอื่น เช่น
หลอดไฟฟ้า ออดไฟฟ้า มอเตอร์ไฟฟ้า เป็นตน้

วงจรไฟฟ้าปิ ด Closed circuit : ) วงจรไฟฟ้าเปิ ด Open circuit : )
คือ วงจรท่ีกระแสไฟฟ้าไหลไดค้ รบวงจร คือ วงจรท่ีกระแสไฟฟ้าไม่สามารถไหล
ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสว่าง ไดค้ รบวงจร ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าดบั

104

การต่อเซลล์ไฟฟ้า (electrical cell) : หรือการต่อถ่านไฟฉาย

อนุกรม ขนาน

+ ++
--
+-

-

อนุกรม : Series + + Pขaนraาlนlel

+ --
-
+
-

นาเซลลไ์ ฟฟ้าหลายเซลลม์ าตอ่ เรียงกนั นาเซลลไ์ ฟฟ้ามาวางขนานกนั
โดยนา ข้วั บวก (+) ของเซลลไ์ ฟฟ้าเซลลห์ น่ึง โดยนาข้วั ที่เหมือนกนั ของเซลลไ์ ฟฟ้า
ต่อกบั ข้วั ลบ (-) ของอีกเซลลไ์ ฟฟ้า มาตอ่ เขา้ ดว้ ยกนั ดงั น้ี คือ
ข้วั บวก (+) ตอ่ เขา้ กบั ข้วั บวก (+)
+ และ ข้วั ลบ (-) ต่อเขา้ กบั ข้วั ลบ (-)
-
+ ++
- --

ข้อดี : แรงดนั ไฟฟ้ารวมจะเทา่ กบั ข้อเสีย : แรงดนั ไฟฟ้ารวมจะเทา่ กบั
ผลบวกของแรงดนั ไฟฟ้า แรงดนั ไฟฟ้าของถ่านกอ้ นเดียว
ของถา่ นทุกกอ้ น ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสว่างน้อยกว่า
ทาให้หลอดไฟฟ้าสว่างกว่า การต่อเซลล์ไฟฟ้าแบบอนุกรม
การต่อเซลล์ไฟฟ้าแบบขนาน
105

อนุกรม ขนาน

หลอดไฟฟ้าดบั หลอดไฟฟ้ายังคงสว่าง เพราะ
กระแสไฟฟ้ายังไหลครบวงจร
กระแสไฟฟ้าไหลต่อไปไม่ได้
++
ข้อเสีย : หากถา่ นไฟฉาย หรือ --
เซลลไ์ ฟฟ้าหลุด
หรือหมดอายเุ พยี ง 1 กอ้ น ข้อดี : หากถ่านไฟฉาย หรือ
ทาใหก้ ระแสไฟฟ้า เซลลไ์ ฟฟ้าหลุด หรือหมดอายุ
ไม่สามารถไหลไดค้ รบวงจร เพียง 1 กอ้ น กระแสไฟฟ้ายงั
ข้อเสีย : อายกุ ารใชง้ านเท่ากบั สามารถไหลไดค้ รบวงจร
ถา่ นไฟฉายเพยี ง 1 กอ้ น
ข้อดี : อายกุ ารใชง้ าน
เทา่ กบั จานวนถา่ นไฟฉายท่ีใช้

การต่อถา่ นไฟฉายในกระบอกไฟฉาย หลอดไฟฟ้าสว่างเท่ากนั นะ 2 วงจรนี้
เป็นการต่อเซลลไ์ ฟฟ้าแบบอนุกรม

106

การต่ออุปกรณ์ไฟฟ้า หรือ การต่อหลอดไฟฟ้า

อนุกรม ขนาน

+ +
- -

อนุกรม ขนาน

+กระแสไฟฟ้าเคล่ือนท่ีไปทางเดียว + กระแสไฟฟ้าเคลื่อนท่ี
- - แยกผา่ นสายไฟแตล่ ะเส้น

ฮ๊ึบ ๆ ช่วยกนั ตา้ นไวพ้ วกเรา เชิญผา่ นไดต้ ามสบายจร้า

ข้อเสีย : หลอดไฟฟ้าเป็นตวั ตา้ นทาน ข้อดี : หลอดไฟฟ้าสว่างมากกว่า
จะขดั ขวางการไหลของกระแสไฟฟ้า วงจรอนุกรม หากเพ่มิ หลอดไฟเขา้ ไป
ทาให้หลอดไฟฟ้าสว่างน้อยกว่า อีกความสวา่ งยงั คงเทา่ เดิม
วงจรขนาน

107

อนุกรม ขนาน

กระแสไฟฟ้ายงั ไหลครบวงจร

+ กระแสไฟฟ้า + ดบั เพยี งดวงเดียว
- ไม่สามารถไหลต่อไปได้ -

ข้อเสีย : หากหลอดไฟฟ้า ข้อดี : หากหลอดไฟฟ้าดวงใดชารุด
หลอดใดหลอดหน่ึงชารุด อีกดวงยงั สวา่ งเหมือนเดิม
อีกหลอดจะดบั ไปดว้ ย เพราะกระแสไฟฟ้ายงั ไหลครบวงจร

ไส้ หลอด

ปลายไส้หลอดดา้ นหน่ึงตอ่ กบั ดา้ นลา่ งของหลอด

ส่วนปลายไสห้ ลอดอีกดา้ นหน่ึงตอ่ กบั ดา้ นขา้ งของหลอด
ที่เป็ นแถบโลหะ

108

สัญลกั ษณ์ทางไฟฟ้า : ) Electrical symbols

+- + -+ -

เซลลไ์ ฟฟ้า หรือ ถ่านไฟฉาย แบตเตอรี่
ข้วั บวก ( + ) แทนดว้ ย ขีดยาว
ข้วั ลบ ( - ) แทนดว้ ย ขีดส้นั

หลอดไฟฟ้า สายไฟฟ้า สวติ ช์

M ออดไฟฟ้า

มอเตอร์ไฟฟ้า

A V

แอมมิเตอร์ โวลตม์ ิเตอร์

109

110

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ เขยี นผังมโนทัศน์แรงไฟฟ้า ให้ครบถ้วนและสมบูรณ์ 

เป็น แรงไฟฟ้า จดั เป็น

แรงระหว่าง ............................. แรง .............................

เกิดจาก

การนาวตั ถุบางชนิดที่............แลว้ มา..................... ข้อความสาหรับใช้เติมคาตอบ
ไม่เป็นกลาง ไม่สัมผสั
จะเกิด ประจุไฟฟ้า ดึงดูด ผลกั ถู
บวก ลบ กลาง
การถา่ ยโอน ............................. ชนิดเดียวกนั ตา่ งชนิดกนั
เขา้ ใกลก้ นั
ทาให้

วตั ถุ .............................ทางไฟฟ้า

ซ่ึงมี

ประจุไฟฟ้ารวมเป็น ..............หรือ...............

เม่ือนามาเขา้ ใกลก้ นั

วตั ถทุ ่ีมีสภาพเป็น วตั ถุท่ีมีประจุไฟฟ้า วตั ถุที่มีประจุไฟฟ้า
...............ทางไฟฟ้า ....................... .......................

แรง................ แรง................

111

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ นาข้อความด้านล่างเตมิ ลงในช่องว่างให้ถูกต้อง 

ไม่สัมผสั ถู บวก ลบ กลางทางไฟฟ้า

ไม่เทา่ เดิม ผลกั ดึงดูด เทา่ กนั ประจุไฟฟ้า

แรงไฟฟ้า เป็นแรงระหวา่ ง ........................ เกิดข้ึนจากการ...............วตั ถุบางชนิด

โดยแรงไฟฟ้าเป็นแรง.................. ซ่ึงมีท้งั แรง................และแรง....................

ประจุ........ ประจุ........ แรง...................

แรง................... ประจุ........ ประจุ........

ก่อนถู วตั ถุท้งั 2 เป็น............................ เม่ือขัดถูวตั ถุท้ัง 2
จะมีจานวนประจุไฟฟ้า.........................

มีประจุบวกและลบ ............. ++++-- --
มีประจุบวกและลบ .............

112

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ทาเครื่องหมาย ✓ข้อความทเี่ กย่ี วข้องกบั แรงไฟฟ้า 

เกิดจาก เกิดจาก เป็ น เป็ น
กระแสไฟฟ้า ประจุไฟฟ้า แรงสมั ผสั แรงไม่สมั ผสั

เกิดจาก เกิดจาก มีเฉพาะ มีท้งั
การถวู ตั ถุ แรงแมเ่ หลก็ แรงดึงดูด แรงดึงดูด
และแรงผลกั

ประจุไฟฟ้า ประจุไฟฟ้า ประจุไฟฟ้า ประจุไฟฟ้า
เหมือนกนั จะ เหมือนกนั จะ ตา่ งกนั จะ ตา่ งกนั จะ
ผลกั กนั ดูดกนั
ดึงดูดกนั ผลกั กนั

วตั ถุที่เป็น วตั ถุท่ีเป็นกลาง เมื่อฉีกกระดาษ
กลางทางไฟฟ้า ทางไฟฟ้า คือ ใหเ้ ป็นชิ้นเลก็ ๆ
จะมีจานวน วตั ถุที่ไม่มีประจุไฟฟ้า แลว้ กระดาษติดมือ
ประจุบวก = ประจุลบ เป็ นปรากฏการณ์
เก่ียวกบั แรงไฟฟ้า

113

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ทาเคร่ืองหมาย ✓ภาพทเี่ ป็ นปรากฏการณ์ท่ีเกย่ี วข้องกบั แรงไฟฟ้า 

114

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ระบายสีล้อมรอบภาพตามที่โจทย์กาหนด และเตมิ คาตอบลงในช่องว่าง
ให้ถูกต้อง 

วตั ถุท่ีมีสภาพเป็ นกลางทางไฟฟ้า มีจานวนประจุไฟฟ้าบวก.................ประจุไฟฟ้าลบ

-+-+ -+-++-+-+- +-+ -+ +-+- -- +---+ -+-+ -+ +- +- -+-+ -++- -+-++--++-

+

วตั ถทุ ่มี ปี ระจุไฟฟ้าบวก มีจานวนประจุไฟฟ้าบวก.................ประจุไฟฟ้าลบ

-+-+ +-+--+-+-+ -++ +- -++- ++ +-+- +--+ -+-+---+-+-+- +-+- -+-++-+-+-

+

วัตถทุ มี่ ปี ระจไุ ฟฟ้าลบ มีจานวนประจุไฟฟ้าบวก.................ประจุไฟฟ้าลบ

+-+- -+-+--++- +- -+ +--+ -- -+--+ +--+ +- -+-+-++- -++- - +-+-
+- --+

115

การถ่ายโอนประจไุ ฟฟ้า

ทาไดโ้ ดยการ..........วตั ถุ ทาใหป้ ระจุไฟฟ้า.......... ถา่ ยโอนจากวตั ถุหน่ึงไปอีกวตั ถุหน่ึง

-+ -+ +- +- -+ --
-+ +- -+ -+ +-

วตั ถุท่ีเสียประจุไฟฟ้า.............. วตั ถุท่ีไดร้ ับประจุไฟฟ้า..............
จะเป็นวตั ถุที่มีประจุไฟฟ้า............ จะเป็นวตั ถุท่ีมีประจุไฟฟ้า............

ใหเ้ ด็ก ๆ วาดภาพ ใหเ้ ด็ก ๆ วาดภาพ

116

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เดก็ ๆ วาดภาพผลการทดลองทีเ่ กดิ ขนึ้ พร้อมตอบคาถามให้ถูกต้อง 

1. นาวตั ถทุ ่ีเป็นกลางทางไฟฟ้า เขา้ ใกลว้ ตั ถุท่ีมีประจุไฟฟ้าลบ

วตั ถทุ ้งั สองจะ..................................
2. นาวตั ถทุ ่ีเป็นกลางทางไฟฟ้า เขา้ ใกลว้ ตั ถุที่มีประจุไฟฟ้าบวก

วตั ถุท้งั สองจะ..................................

3. สรุปไดว้ า่ เมื่อนาวตั ถทุ ี่เป็ นกลางทางไฟฟ้า เขา้ ใกลว้ ตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้า
ผลจะเป็นอยา่ งไร
..........................................................................................................................

117

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เด็ก ๆ วาดภาพผลการทดลองท่เี กดิ ขึน้ พร้อมตอบคาถามให้ถูกต้อง 

1. นาวตั ถุที่มีประจุไฟฟ้าลบ เขา้ ใกลว้ ตั ถุที่มีประจุไฟฟ้าลบ

วตั ถทุ ้งั สองจะ..................................
2. นาวตั ถทุ ่ีมีประจุไฟฟ้าบวก เขา้ ใกลว้ ตั ถุที่มีประจุไฟฟ้าบวก

วตั ถุท้งั สองจะ..................................

3. สรุปไดว้ า่ เม่ือนาวตั ถุท่ีมีประจไุ ฟฟ้าเหมือนกนั เข้าใกล้กนั จะเกิดอะไรข้ึน
..........................................................................................................................

118

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เดก็ ๆ วาดภาพผลการทดลองท่ีเกดิ ขึน้ พร้อมตอบคาถามให้ถูกต้อง 

หากนาลกู โป่ งจานวน 2 ใบ มาถดู ว้ ยผา้ แลว้ นาลูกโป่ งท้งั สองมาเขา้ ใกลก้ นั

-- --

1. ลูกโป่ งท้งั สองใบ มีประจุบวกและลบเทา่ เดิมหรือไม่ เพราะเหตุใด
...............................................................................................................................................
...............................................................................................................................................

2. ในกรณีท่ีถูลูกโป่ ง ดว้ ยวตั ถุชนิดเดียวกนั คือผา้ ลูกโป่ งท้งั สองจะมีประจุไฟฟ้ารวม
เป็นอยา่ งไร
..............................................................................................................................................

3. ผลการสงั เกต เมื่อนาลกู โป่ งท้งั สองใบมาเขา้ ใกลก้ นั คือ
.............................................................................................................................................

4. หากนาลูกโป่ งท้งั สองใบ เขา้ ใกลเ้ สน้ ผม จะเกิดสิ่งใดข้นึ กบั เสน้ ผม
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................

5. สรุปผลการทดลองได้ คือ
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................
.............................................................................................................................................

119

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ ตอบคาถามอย่างมีเหตผุ ล 

ขวดพลาสติก A และ B ทาจากพลาสติกชนิดเดียวกนั เม่ือนาขวดพลาสติก A มาถูกบั
ผา้ แหง้ และนาขวดพลาสติก B ถกู บั กระดาษเยอ่ื แลว้ นามาเขา้ ใกลเ้ มด็ โฟม ซ่ึงเป็นกลางทางไฟฟ้า

ขวดพลาสติก A ขวดพลาสติก B

1. เกิดการถา่ ยโอนประจุไฟฟ้าระหวา่ งขวดพลาสติกกบั ผา้ และขวดพลาสติกกบั กระดาษเยอ่ื
ขอ้ ความน้ีมีโอกาสเกิดข้ึนหรือไม่
............................................................................................................................................
............................................................................................................................................

2. ใหเ้ ด็ก ๆ วาดภาพการถา่ ยเทประจุไฟฟ้าระหวา่ งขวดพลาสติกกบั ผา้ และขวดพลาสติกบั
กระดาษเยอ่ื ท่ีอาจเป็นไปไดท้ ้งั หมด และใหร้ ะบปุ ระจุไฟฟ้ารวมของขวดหลงั การขดั ถู

ประจุไฟฟ้ารวม ประจุไฟฟ้ารวม ประจุไฟฟ้ารวม ประจุไฟฟ้ารวม
เป็น .................... เป็น .................... เป็น .................... เป็น ....................

120

3. ประจุไฟฟ้าบนขวดพลาสติก A และ B เป็นประจุชนิดเดียวกนั
ขอ้ ความน้ีมีโอกาสเกิดข้ึนหรือไม่
........................................................................................................................................

4. เม่ือนาขวดพลาสติกบริเวณท่ีถูท้งั สองใบมาเขา้ ใกลก้ นั อาจจะดึงดูดกนั
ขอ้ ความน้ีมีโอกาสเกิดข้ึนหรือไม่
.......................................................................................................................................

5. ขวดพลาสติก A ดึงดูดเมด็ โฟม ส่วนขวดพลาสติก B ผลกั เมด็ โฟม
ขอ้ ความน้ีมีโอกาสเกิดข้ึนหรือไม่

ดึงดูดเมด็ โฟม ผลกั เมด็ โฟม

........................................................................................................................................
........................................................................................................................................

121

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ ตอบคาถามอย่างมเี หตุผล 

เม่ือนาลูกโป่ งมาถูกบั พรม และนาทอ่ พีวซี ีมาถูกบั ผา้ ปโู ตะ๊ จากน้นั นาลูกโป่ ง
และทอ่ พีวซี ีมาเขา้ ใกลเ้ ศษกระดาษ เศษกระดาษจะติดข้ึนมากบั ลูกโป่ งและท่อพวี ีซี
ขอ้ ความในขอ้ ใดมีโอกาสเกิดข้ึนได้

1.ลูกโป่ งและทอ่ พวี ซี ีเป็นกลางทางไฟฟ้า
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
2.ทอ่ พีวีซีและลูกโป่ งผลกั เส้นผมได้
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
3.พรมและผา้ ปูโตะ๊ มีประจุไฟฟ้าลบและประจุไฟฟ้าบวกเท่าเดิม ไมเ่ ปลี่ยนแปลง
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
4.เม่ือนาลกู โป่ งและท่อพีวีซีดา้ นที่ถูมาเขา้ ใกลก้ นั ลูกโป่ งอาจเบนออกจากท่อพีวีซี
...........................................................................................................................

122

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ข้อความต่อไปนถี้ ูกต้องหรือไม่ หากไม่ถูกต้อง ปรับแก้ให้ถูกต้อง 

1. วตั ถทุ ี่มีประจุไฟฟ้าเป็นบวกสามารถผลกั วตั ถุท่ีเป็นกลางทางไฟฟ้าได้

 ถกู ตอ้ ง
 ไม่ถกู ตอ้ ง

ขอ้ ความที่ถูกตอ้ ง คือ ......................................................................................................
2. วตั ถุที่มีประจุไฟฟ้ารวมเป็นบวกจะมีประจุไฟฟ้าลบนอ้ ยกวา่ ประจุไฟฟ้าบวก

 ถกู ตอ้ ง
 ไม่ถูกตอ้ ง
ขอ้ ความที่ถกู ตอ้ ง คือ ......................................................................................................
3. การขดั ถูวตั ถจุ ะทาใหเ้ กิดการถ่ายโอนประจุไฟฟ้าลบระหวา่ งวตั ถุท่ีนามาขดั ถู

 ถกู ตอ้ ง
 ไม่ถูกตอ้ ง

ขอ้ ความท่ีถูกตอ้ ง คือ ......................................................................................................

123

4. ถา้ หลอดพลาสติก 2 อนั มีแรงผลกั ซ่ึงกนั และกนั แสดงวา่ หลอดพลาสติกท้งั สองมีประจุ

ไฟฟ้าชนิดเดียวกนั

 ถูกตอ้ ง

 ไมถ่ กู ตอ้ ง

ขอ้ ความท่ีถูกตอ้ ง คือ ......................................................................................................

5. เม่ือนาลูกโป่ งมาถกู บั พรม และนาทอ่ พีวีซี มาถกู บั ผา้ ปูโต๊ะ จากน้นั จึงนาลูกโป่ ง
และท่อพีวีซีมาเขา้ ใกลก้ นั ลูกโป่ งจะเบนออกจากท่อพีวีซี

 ถกู ตอ้ ง
 ไม่ถกู ตอ้ ง

ขอ้ ความที่ถูกตอ้ ง คือ ......................................................................................................

124

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เดก็ ๆ ทาเครื่องหมาย ✓ หน้าข้อความทถี่ ูกต้อง 

1. แรงไฟฟ้าเป็นแรงระหวา่ ง .................

 ประจุไฟฟ้า  กระแสไฟฟ้า

2. ประจุไฟฟ้า มี ............ แบบ คือ.......................

 1 แบบ เป็นกลางทางไฟฟ้า  2 แบบ ประจุไฟฟ้าบวก และประจุไฟฟ้าลบ

3. วตั ถุที่อยใู่ นสภาพปกติจะมีจานวนประจุไฟฟ้าบวกและลบเป็นอยา่ งไร

 มีจานวนประจุไฟฟ้าบวกและประจุไฟฟ้าลบเท่ากนั

 มีจานวนประจุไฟฟ้าบวกและประจุไฟฟ้าลบไม่เท่ากนั

4. แรงไฟฟ้าเกิดจาก .................

 การถกู นั ของวตั ถุ  แรงโนม้ ถ่วงของโลก

5. แรงไฟฟ้าเกิดจาก .................

 ประจุไฟฟ้า  แรงเหน่ียวนาของแมเ่ หลก็

6. แรงไฟฟ้าเป็นแรง .................

 สัมผสั  ไม่สัมผสั

7. แรงไฟฟ้า

 มีเพียงแรงดึงดูด  มีท้งั แรงดึงดูด และแรงผลกั

8. การทาใหป้ ระจุไฟฟ้าลบถ่ายโอนจากวตั ถหุ น่ึงไปอีกวตั ถุหน่ึง ตอ้ งนาวตั ถุ.........

 มาถูกนั  อยใู่ กล้ ๆ แม่เหลก็

9. การถูวตั ถุทาใหป้ ระจุไฟฟ้า............. ถา่ ยโอนจากวตั ถุหน่ึงไปอีกวตั ถุหน่ึง

 ลบ  บวก

125

10. เม่ือถวู ตั ถุทกุ ชนิดจะสามารถดึงดูดวตั ถุที่มีน้าหนกั เบา เช่นเมด็ โฟมได้

ขอ้ ความน้ีถกู ตอ้ งหรือไม่

 ถูกตอ้ ง  ไม่ถกู ตอ้ ง

11. วตั ถทุ ่ีเป็นกลางทางไฟฟ้า เป็นอยา่ งไร

 เป็นวตั ถทุ ่ีมีจานวนประจุไฟฟ้าลบและบวกเท่ากนั

 เป็นวตั ถุที่ไม่มีประจุไฟฟ้า

12. วตั ถุที่มีจานวนประจุไฟฟ้าบวกนอ้ ยกวา่ ประจุไฟฟ้าลบ จะถือวา่

วตั ถุน้นั มีประจุไฟฟ้ารวมเป็น...

 ลบ  บวก

13. หากนาวตั ถทุ ี่เป็นกลางทางไฟฟ้า เขา้ ใกลว้ ตั ถุท่ีมีประจุไฟฟ้า จะเกิดส่ิงใดข้ึน

 ดึงดูดกนั  จะผลกั กนั

14. หากนาวตั ถุ 2 ชนิดท่ีมีประจุไฟฟ้าตา่ งกนั เขา้ ใกลก้ นั จะเกิดส่ิงใดข้ึนกบั วตั ถุท้งั สอง

 ดึงดูดกนั  จะผลกั กนั

15. หากนาไมบ้ รรทดั พลาสติกท่ียงั ไม่ถดู ว้ ยกระดาษเย่ือ เขา้ ใกลว้ งลอ้ กระดาษ

วงลอ้ กระดาษจะมีการเปล่ียนแปลงหรือไม่ อยา่ งไร

 ไม่มีการเปลี่ยนแปลง

 มีการเปลี่ยนแปลงการเคล่ือนที่ จากอยนู่ ิ่งเป็นเคล่ือนที่เขา้ หาไมบ้ รรทดั พลาสติก

16. ........................ เม่ือนามาถดู ว้ ยผา้ แลว้ ไมเ่ กิดแรงไฟฟ้า

 เหลก็ และไม้  พลาสติก ยาง และแกว้

17. ปรากฏการณ์ใดที่เก่ียวขอ้ งกบั แรงไฟฟ้า (เลือกคาตอบไดม้ ากกวา่ 1 ขอ้ )

 ลกู มะมว่ งตกลงมาจากตน้  แม่เหลก็ ดึงดูดตะปเู หลก็

 ลกู โป่ งดึงดูดขนบริเวณแขน  เศษถงุ พลาสติกติดมือเมื่อฉีกถุง

 เส้ือกนั หนาวไหมพรมแนบติดลาตวั เม่ือถอดออก

 กระป๋ องอะลมู ิเนียมกลิง้ เขา้ หาลูกโป่ ง

 หวผี มไดไ้ ม่เรียบในฤดูหนาว

126

18. ..................................... เป็นการนาความรู้เรื่องแรงไฟฟ้ามาประยกุ ตใ์ ช้

 หวีผม  ไมป้ ัดฝ่นุ

19. ฤดู ....................... จะเกิดแรงไฟฟ้ามากกวา่ ฤดูอื่น เนื่องจาก ............................

 ฝน อากาศมีความช้ืนมาก  หนาว อากาศมีความช้ืนนอ้ ย

20. ....................... เป็นปรากฏการณ์ท่ีเกิดจากแรงไฟฟ้า

 ฝนตก  ฟ้าผา่ และฟ้าแลบ

127

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ตอบคาถามอย่างมีเหตผุ ล 

1. แรงไฟฟ้าคลา้ ยกบั แรงชนิดใด เพราะเหตุใด
....................................................................................................................................

2. ทาอยา่ งไรจึงจะทาใหว้ ตั ถุมีจานวนประจุไฟฟ้าบวกและประจุไฟฟ้าลบไม่เทา่ กนั
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................

3. ในการถ่ายโอนประจุไฟฟ้า ประจุไฟฟ้าใดเคลื่อนทไี่ ด้
....................................................................................................................................

4. หากนาวตั ถทุ ่ีเป็นกลางทางไฟฟ้า 2 ชนิด นามาเขา้ ใกลก้ นั ผลท่ีเกิดข้ึนเป็นอยา่ งไร
....................................................................................................................................

5. จากภาพ นาลูกโป่ งไปถูกบั เส้ือ แลว้ นาไปใกลก้ บั เส้นผม แรงไฟฟ้าที่เกิดข้ึน
เป็นแรงสมั ผสั หรือไม่ รู้ไดอ้ ยา่ งไร

......................................................................................
......................................................................................
......................................................................................

128

6. เด็ก ๆ ตอ้ งทาอยา่ งไรใหล้ ูกโป่ งเกิดแรงไฟฟ้า

...................................................................................
...................................................................................
7. ใหเ้ ด็ก ๆ วงกลมลอ้ มรอบวตั ถุท่ีเมื่อนามาถดู ว้ ยผา้ แลว้ เกิดแรงไฟฟ้า

แทง่ แกว้ ลูกโป่ ง ไมบ้ รรทดั เหลก็ ดินสอไม้ ท่อพีวซี ี

(ทาจากแกว้ ) (ทาจากยาง) (ทาจากเหลก็ ) (ทาจากไม)้ (ทาจากพลาสติก)

8. เม่ือนาวตั ถทุ ี่เป็นกลางทางไฟฟ้า(ลกู โป่ ง) เขา้ ใกลว้ ตั ถทุ ี่มีประจุไฟฟ้ารวมเป็นลบ(แทง่ แกว้ )
ผลท่ีเกิดข้ึนกบั วตั ถุท้งั สองเป็นอยา่ งไร

....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................

129

9. ถา้ ถผู า้ ขนหนูกบั ไมบ้ รรทดั พลาสติก แลว้ ประจุไฟฟ้าลบถา่ ยโอนจากผา้ ขนหนูไปยงั

ไมบ้ รรทดั พลาสติก วตั ถุแตล่ ะอยา่ งจะมีประจุไฟฟ้ารวมเป็นอยา่ งไร

....................................................................................................................................

....................................................................................................................................

....................................................................................................................................

10. ตาราง การเปล่ียนแปลงของวงลอ้ กระดาษเม่ือนาวตั ถุตา่ ง ๆ เขา้ ใกล้

วตั ถุ การเปลยี่ นแปลงของวงล้อกระดาษ

ก่อนถดู ว้ ยกระดาษเยอื่ หลงั ถูดว้ ยกระดาษเยอ่ื

ไมบ้ รรทดั พลาสติก ไม่เปลี่ยนแปลง เปล่ียนแปลงจากอยนู่ ิ่ง
เป็ นกลิ้งหรื อเคล่ือนท่ี

ทอ่ พวี ซี ี ไม่เปลี่ยนแปลง เปล่ียนแปลงจากอยนู่ ่ิง
เป็ นกลิ้งหรื อเคลื่อนที่

ดินสอไม้ ไมเ่ ปล่ียนแปลง ไม่เปล่ียนแปลง

ไมบ้ รรทดั เหลก็ ไม่เปล่ียนแปลง ไม่เปล่ียนแปลง

10.1 ทาอยา่ งไรใหว้ ตั ถดุ ึงดูดวงลอ้ กระดาษใหเ้ คล่ือนที่ได้
..............................................................................................................................................
10.2 จากตาราง วตั ถทุ กุ ชนิดที่ถูดว้ ยกระดาษเยอื่ สามามรถดึงดูดวงลอ้ กระดาษใหเ้ คลื่อนที่ได้
หรือไม่ อยา่ งไร
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................
10.3 จากส่ิงที่คน้ พบ สรุปไดว้ า่
..............................................................................................................................................
..............................................................................................................................................

130

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ เลือกคาตอบทถ่ี ูกต้องเพยี งคาตอบเดยี ว 

1. ขอ้ ใดกลา่ วถูกตอ้ งเกี่ยวกบั ไฟฟ้าสถิต
ก. เกิดจากการเหนี่ยวนาของแม่เหลก็
ข. เกิดจากแรงโนม้ ถว่ งของโลก
ค. เกิดจากนาวตั ถุ 2 ชนิดมาขดั ถกู นั
ง. เกิดจากการเคลื่อนท่ีของประจุลบออกจากเซลลไ์ ฟฟ้า

2. ขอ้ ใดถูกตอ้ งเก่ียวกบั แรงทางไฟฟ้า
ก. แรงทางไฟฟ้ามีแตแ่ รงดึงดูด
ข. แรงทางไฟฟ้ามีแต่แรงผลกั
ค. แรงทางไฟฟ้าเกิดจากแรงเหนี่ยวนาของแมเ่ หลก็
ง. แรงทางไฟฟ้าเป็นแรงไม่สมั ผสั

3. ภาพใด ท่ีเก่ียวขอ้ งกบั แรงไฟฟ้า

ก. ข.

ค. ง.

131

4. วตั ถุในขอ้ ใด เป็นกลางทางไฟฟ้า ข. -+-+- +--+

4. --

ก.

+--+ -+-+-+-+-+

ค. ง.

+- +- -+--++- +-+++- +--+

5. เม่ือถูแท่งแกว้ กบั ผา้ สักหลาด จะเกิดการถา่ ยโอนประจุไฟฟ้าจากแทง่ แกว้ ไปยงั
ผา้ สักหลาด ขอ้ ใดกลา่ วถูกตอ้ ง
ก. แทง่ แกว้ มีประจุไฟฟ้าเป็นบวก ผา้ สักหลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นลบ
ข. แท่งแกว้ มีประจุไฟฟ้าเป็นบวก ผา้ สกั หลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นบวก
ค. ผา้ สกั หลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นบวก ผา้ สกั หลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นลบ
ง. ผา้ สกั หลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นลบ ผา้ สักหลาดมีประจุไฟฟ้าเป็นลบ

6. นาผา้ สักหลาดถูลูกโป่ งท้งั 2 ลูก ดงั ภาพ เม่ือนาลูกโป่ งท้งั สองเขา้ ใกลก้ นั
ขอ้ ใดถูกตอ้ ง

ก. ลกู โป่ งจะเบนออกจากนั ข. ลูกโป่ งจะเอียงเขา้ หากนั

ค. ลกู โป่ งท้งั สองจะมีประจุไฟฟ้าเหมือนเดิมไม่เปลี่ยนแปลง

ง. ลูกโป่ งท้งั สองจะมีประจุไฟฟ้ารวมแตกตา่ งกนั

132

7. นาผา้ แพรถลู กู โป่ ง และไมบ้ รรทดั พลาสติก ดงั ภาพ เม่ือนาวตั ถทุ ้งั สองเขา้ ใกลก้ นั
ขอ้ ใดถูกตอ้ ง

ก. ลกู โป่ ง และไมบ้ รรทดั จะผลกั เศษกระดาษขนาดเลก็
ข. ลกู โป่ งจะเบนออกจากไมบ้ รรทดั พลาสติก
ค. ลูกโป่ งอาจเบนออกจากไมบ้ รรทดั
ง. วตั ถทุ ้งั สองเป็นกลางทางไฟฟ้า

8. เม่ือนาหลอดพลาสติกท่ีถูดว้ ยผา้ สักหลาดเขา้ ใกลว้ ตั ถุ A ที่แขวนดว้ ยเส้นเอน็
พบวา่ วตั ถุ A เบนออกจากหลอดพลาสติก วตั ถุ A คืออะไร
ก. เศษกระดาษช้ินเลก็
ข. ลกู โฟมขนาดเลก็
ค. หลอดพลาสติกท่ีไมไ่ ดถ้ ดู ว้ ยผา้ สักหลาด
ง. หลอดพลาสติกท่ีถูดว้ ยผา้ สักหลาด

9. เมื่อนาวตั ถุ A และ B เขา้ ใกลเ้ ศษกระดาษ วตั ถุท้งั สองสามารถดึงดูดเศษกระดาษ
ไดท้ ้งั คู่ ขอ้ ใดสรุปไดถ้ ูกตอ้ ง
ก. A และ B เป็นกลางทางไฟฟ้า
ข. A และ B มีประจุไฟฟ้ารวมต่างชนิดกนั
ค. A และ B มีประจุไฟฟ้ารวามเป็นชนิดเดียวกนั
ง. A และ B อาจมีประจุไฟฟ้ารวมเป็นชนิดเดียวกนั หรือต่างชนิดกนั ก็ได้

133

10. เม่ือนาลูกโป่ งมาถกู บั พรม และนาทอ่ พีวีซีมาถกู บั ผา้ ปูโตะ๊ จากน้นั นาลูกโป่ งและทอ่ พวี ีซี
มาเขา้ ใกลเ้ ศษกระดาษ เศษกระดาษจะติดข้ึนมากบั ลกู โป่ งและทอ่ พีวีซี เหตุการณ์ใด
ตอ่ ไปน้ีอาจเกิดข้ึนได้

ก. ทอ่ พีวซี ีและลูกโป่ งผลกั เส้นผมได้
ข. ลกู โป่ งและท่อพวี ีซีเป็นกลางทางไฟฟ้า
ค. พรมและผา้ ปโู ต๊ะมีประจุไฟฟ้าลบและประจุไฟฟ้าบวกเทา่ เดิม ไมเ่ ปลี่ยนแปลง
ง. เม่ือนาลูกโป่ งและท่อพวี ีซีดา้ นท่ีถมู าเขา้ ใกลก้ นั ลกู โป่ งอาจเบนออกจากท่อพวี ซี ี

134

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เด็ก ๆ เตมิ คาตอบลงในช่องว่างให้ถูกต้อง 

วงจรไฟฟ้าอย่างง่าย ประกอบด้วย

  ทาหนา้ ที่

 ......................................................
......................................................
 ......................................................

 ทาหนา้ ท่ี

................................................
................................................
................................................

 ทาหนา้ ที่

..................................................................

135

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เด็ก ๆ ทาเคร่ืองหมาย ✓รูปภาพทที่ าให้หลอดไฟฟ้าสว่าง 

 

 

 

136

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ พจิ ารณาภาพ เป็ นวงจรเปิ ดหรือปิ ด สังเกตหรือทราบได้อย่างไร 

วงจร............................ วงจร............................
................................ ................................
.................................... ....................................
............ ............

วงจร............................ วงจร............................
................................ ................................
.................................... ....................................
............ ............

วงจร............................ วงจร............................
................................ ................................
.................................... ....................................
............ ............

วงจร............................ วงจร............................
................................ ................................
.................................... ....................................
............ ............

วงจร............................ วงจร............................
................................ ................................
.................................... ....................................
............ ............

137

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ ดูภาพ แล้วเตมิ คาตอบลงในช่องว่างให้ถูกต้อง 

1. ตอ่ วงจรไฟฟ้า โดยใชใ้ บพดั ต่อเขา้ กบั มอเตอร์ไฟฟ้า และมีการต่อสวติ ชค์ วบคุม
เขา้ ในวงจรไฟฟ้า ดงั ภาพ

M

เม่ือกดสวิตชล์ ง จะ............กระแสไฟฟ้าไหลในวงจร สงั เกตไดจ้ าก ใบพดั ...................
และเมื่อยกสวิตชข์ ้ึน จะ..........กระแสไฟฟ้าไหลในวงจร สงั เกตไดจ้ าก ใบพดั ...............

2. A ก
ข

คB

2.1 หากกดสวติ ช์ A ลง แต่ไม่กดสวิตช์ B ลง จะเกิดส่ิงใดข้ึนกบั หลอดไฟฟ้าแตล่ ะดวง
.....................................................................................................
2.2 หากกดสวติ ช์ A และ สวิตช์ B ลงพร้อมกนั จะเกิดส่ิงใดข้ึนกบั หลอดไฟฟ้าแตล่ ะดวง
.....................................................................................................
2.3 หากตอ้ งการใหห้ ลอดไฟฟ้า ข สวา่ ง ตอ้ งกดสวิตชใ์ ดลง
.....................................................................................................

2.4 อปุ กรณ์ไฟฟ้าจะทางานได้ กต็ อ่ เม่ือวงจรไฟฟ้า มีลกั ษณะเป็นอยา่ งไร
............................................................................................................

138

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เดก็ ๆ เลือกข้อความด้านล่างเตมิ ลงในช่องว่างให้ถูกต้อง 

กระดุม ทรงสี่เหล่ียม ทรงกระบอก เซลลไ์ ฟฟ้า แหลง่ กาเนิดไฟฟ้า

ข้วั บวก ข้วั ลบ 2 ข้วั
ถ่านไฟฉาย

เป็น ....................ชนิดหน่ึง
เป็น ...........................................

เซลล์ไฟฟ้าแบบต่าง ๆ

เซลลไ์ ฟฟ้าแบบ ………… เซลลไ์ ฟฟ้าแบบ ……………… เซลลไ์ ฟฟ้าแบบ ………………

เซลลไ์ ฟฟ้าทกุ แบบมีส่ิงท่ีเหมือนกนั คือ
คือ

มี ................. เหมือนกนั

ข้วั ............ ข้วั ............

กระแสไฟฟ้าจะเคล่ือนท่ีออกจากข้วั ................ ของเซลลไ์ ฟฟ้า
ผา่ นอุปกรณ์ไฟฟ้าในวงจรไปยงั ข้วั ........... ของเซลลไ์ ฟฟ้าในทิศทางเดียว 139

☺ ให้เดก็ ๆ เลือกใช้ถ่านแต่ละประเภทให้เหมาะสมกบั เครื่องใช้ไฟฟ้าแต่ละชนดิ

โดยโยงเส้นให้ถูกต้อง 

☺ ให้เด็ก ๆ ทาเคร่ืองหมาย ✓ วธิ ีการกาจดั เซลล์ไฟฟ้าทีใ่ ช้งานไม่ได้แล้ว ให้ถูกต้องและปลอดภยั

ฝังกลบ เผาทาลาย ทงิ้ ลงแม่นา้

บรรจุในถงุ ขยะ บรรจุในถงุ ขยะ
แล้วทงิ้ ใน แล้วทงิ้ ใน
ถังขยะทั่วไป
ถงั ขยะอนั ตราย

140

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขท่ี............................

☺ ให้เด็ก ๆ โยงเส้นจบั คู่ความสัมพนั ธ์ให้ถูกต้อง 

1. สญั ลกั ษณ์ แทน สวิตช์ 

2. สญั ลกั ษณ์ แทน เซลลไ์ ฟฟ้า 1 เซลล์ 

3. สัญลกั ษณ์ แทน อุปกรณ์ตดั ตอ่ กระแสไฟฟ้าในวงจร 

4. สญั ลกั ษณ์ แทน ถา่ นไฟฉาย 2 กอ้ น 

5. สญั ลกั ษณ์ แทน หลอดไฟฟ้า 

6. สญั ลกั ษณ์ แทน อปุ กรณท์ ่ีเปล่ียนพลงั งานไฟฟ้า 
เป็นพลงั งานเสียง 

7. สญั ลกั ษณ์ แทน มอเตอร์ไฟฟ้า

8. สญั ลกั ษณ์ แทน ออดไฟฟ้า  M

9. สญั ลกั ษณ์ แทน สายไฟฟ้า 

10. สญั ลกั ษณ์ แทน อุปกรณ์ท่ีเปล่ียนพลงั งานไฟฟ้า 
เป็นพลงั งานกล

141

แบบฝึ กหัด ชื่อ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ เขียนแผนภาพวงจรไฟฟ้าให้ถูกต้อง 

2 คะแนน

2 คะแนน

2 คะแนน

142

2 คะแนน
1 คะแนน

ที่มา https://www.makerspaces.com/ 1 คะแนน

143

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ตอบคาถามให้ถูกต้อง 

จากภาพ มีเซลลไ์ ฟฟ้ากี่เซลล์
……………………………..
จากภาพ มีหลอดไฟฟ้ากี่หลอด
……………………………..
จากภาพ มีสวติ ชก์ ่ีอนั
……………………………..

จากภาพ มีมอเตอร์ไฟฟ้าก่ีอนั
……………………………..
M จากภาพ มีออดไฟฟ้ากี่อนั
……………………………..
จากภาพออดไฟฟ้าส่งเสียงหรือไม่
……………………………..

23 แหลง่ กาเนิดไฟฟ้าตรงกบั
หมายเลข ………………..
4 5 จากภาพ มีแอมมิเตอร์กี่อนั
……………………………..
M จากภาพ มีมอเตอร์ไฟฟ้ากี่อนั
……………………………..
1 หมายเลขใดทาหนา้ ที่เปิ ดและ
ปิ ดวงจรไฟฟ้า……………..

144

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ ให้เดก็ ๆ ดูแผนภาพวงจรไฟฟ้า และทาเคร่ืองหมาย ✓หน้าข้อความ
พร้อมให้เหตผุ ล 

 ออดมีเสียงดงั  ออดไมม่ ีเสียงดงั
 หลอดไฟฟ้าสวา่ ง  หลอดไฟฟ้าดบั
เพราะ.......................................................

เพราะ....................................................

 ออดมีเสียงดงั  ออดไม่มีเสียงดงั
 หลอดไฟฟ้าสวา่ ง  หลอดไฟฟ้าดบั
เพราะ.......................................................

เพราะ....................................................

 ออดมีเสียงดงั  ออดไมม่ ีเสียงดงั
เพราะ.......................................................
 หลอดไฟฟ้าสวา่ ง  หลอดไฟฟ้าดบั
เพราะ.......................................................

เพราะ....................................................

145

C ตาแหน่งใดที่ไม่มีกระแสไฟฟ้าไหลผา่ น
B A  B
C  D
AD

ท่ีมา หนงั สือเรียน สสวท. ป.6 เล่ม 1 หนา้ 217

จากรูปการต่อวงจรไฟฟ้า ใหเ้ ดก็ ๆ เขียนแผนภาพวงจรไฟฟ้าใหถ้ กู ตอ้ ง

146

แบบฝึ กหัด ชื่อ ....................................................................

ช้ัน ...............................เลขท่ี............................ คะแนน..............

☺ ให้เด็ก ๆ วาดภาพและตอบคาถามอย่างมเี หตผุ ล 

1. ใหว้ าดภาพการต่อถา่ นไฟฉายเรียงกนั 2 กอ้ นที่ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสวา่ ง

2. ใหว้ าดภาพการต่อถ่านไฟฉายเรียงกนั 2 กอ้ นท่ีทาใหห้ ลอดไฟฟ้าไม่สวา่ ง

3. การตอ่ ข้วั บวกของถา่ นไฟฉายกอ้ นหน่ึงเขา้ กบั ข้วั ลบของถา่ นไฟฉายอีกกอ้ นหน่ึง
ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสวา่ งหรือไม่
....................................................................................

4. การต่อข้วั บวกของถา่ นไฟฉายกอ้ นหน่ึงเขา้ กบั ข้วั บวกของถ่านไฟฉายอีกกอ้ นหน่ึง
หรือต่อข้วั ลบเขา้ กบั ข้วั ลบของถา่ นไฟฉายอีกกอ้ นหน่ึง ทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสวา่ งหรือไม่
....................................................................................

5. การตอ่ ถา่ นไฟฉายแบบใด ที่ทาใหพ้ ลงั งานไฟฟ้ามากข้นึ และทาใหห้ ลอดไฟฟ้าสวา่ งมากกวา่
.................................................................................................................................................

147

6. ใหเ้ ด็ก ๆ วาดภาพ และเขียนอธิบายการตอ่ ถา่ นไฟฉายในกระบอกไฟฉาย

7. การต่อถ่านไฟฉายในรีโมท เครื่องคิดเลข นาฬิกาปลกุ กระบอกไฟฉาย เหมือนหรือตา่ งกนั อยา่ งไร

.....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
8. จากขอ้ 7 เป็นการต่อเซลลไ์ ฟฟ้าแบบใด
.....................................................................................................................................
9. จากขอ้ 7 เป็นเพราะเหตใุ ด
.....................................................................................................................................
10. การตอ่ เซลลไ์ ฟฟ้าแบบอนุกรมมีขอ้ เสียหรือไม่
..................................................................................................................................................

148

แบบฝึ กหัด ช่ือ ....................................................................

ช้ัน ...............................เลขที่............................ คะแนน..............

☺ ให้เดก็ ๆ ตอบคาถามอย่างมีเหตผุ ล 

1. ใหเ้ ด็ก ๆ วาดรูปการตอ่ เซลลไ์ ฟฟ้า จานวน 2 เซลล์

การต่อเซลลไ์ ฟฟ้าแบบอนุกรม การตอ่ เซลลไ์ ฟฟ้าแบบขนาน

2. จากภาพจงใชใ้ นการตอบคาถาม

AA

ภาพ ก ภาพ ข

2.1 การต่อเซลลไ์ ฟฟ้าภาพใด เป็นการต่อเซลลไ์ ฟฟ้าแบบอนุกรม และแบบขนาน ตามลาดบั
....………………………………………………………………………………….
2.2 หากถ่านไฟฉาย A ในแต่ละภาพหมดอายุ ภาพใดท่ีหลอดไฟยงั คงสวา่ งอยู่ เพราะเหตใุ ด
……………………………………………………………………….
2.3 หลอดไฟฟ้าจากภาพใดท่ีสวา่ งมากกวา่ กนั เพราะเหตุใด
....………………………………………………………………………………….
2.4 หากเพม่ิ จานวนถา่ นไฟฉายในวงจรในภาพ ก ความสวา่ งของหลอดไฟฟ้าเป็นอยา่ งไร
…………………………………………………………………………........................
2.5 หากเพิม่ จานวนถา่ นไฟฉายในวงจรในภาพ ข ความสวา่ งของหลอดไฟฟ้าเป็นอยา่ งไร
………………………………………………………………………….

149

แบบฝึ กหัด ช่ือ .................................................................... คะแนน..............
ช้ัน ...............................เลขที่............................

☺ จากภาพ ให้เดก็ ๆ ตอบคาถามอย่างมเี หตุผล  A

A

ภาพ ก ภาพ ข

1.1 การต่อหลอดไฟฟ้าภาพใด เป็นการตอ่ หลอดไฟฟ้าแบบอนุกรม และขนาน ตามลาดบั
....………………………………………………………………………………….
1.2 หลอดไฟฟ้าในวงจรในภาพใด ที่มีความสวา่ งของหลอดไฟฟ้ามากกวา่ กนั
....………………………………………………………………………………….
1.3 การตอ่ หลอดไฟฟ้าแบบใดเม่ือถอดหลอดไฟฟ้าดวงใดดวงหน่ึงออกจากวงจรไฟฟ้า
แลว้ หลอดไฟฟ้าท่ีเหลือยงั คงสวา่ ง เพราะเหตใุ ด
....………………………………………………………………………………….
1.4 หากเพิ่มจานวนหลอดไฟฟ้าในวงจรในภาพ ก จานวน 1 หลอด ความสวา่ งของ
หลอดไฟฟ้าท้งั หมดเป็นอยา่ งไร
....………………………………………………………………………………….
1.5 หากเพ่ิมจานวนหลอดไฟฟ้าในวงจรในภาพ ข จานวน 1 หลอด ความสวา่ งของ
หลอดไฟฟ้าท้งั หมดเป็นอยา่ งไร
...………………………………………………………………………………….

150