Modul 3.1 - Pengenalan kepada rangkaian

TAKRIFAN RANGKAIAN

Koleksi beberapa komputer dan perkakasan yang
dihubungkan bersama menggunakan peranti komunikasi

dan media penghantaran

Koleksi komputer dan
perkakasan

Media Peranti
Penghantaran Komunikasi

1. Berkongsi SEBAB-SEBAB 4. Menggalakkan Perdagangan
fail/data/informasi SYARIKAT PERNIAGAAN Elektronik (e-commerce)

- Pengguna yang berlainan MENGGUNAKAN - Urusniaga secara atas talian dapat dilakukan
komputer dapat berkongsi fail RANGKAIAN dengan cepat dan selamat.

antara satu sama lain

2. Berkongsi perkakasan 5. Menyediakan proses

- Dalam rangkaian yang sama, komunikasi yang pelbagai
pengguna boleh berkongsi
- Selain daripada penggunaan telefon
perkakasan seperti pencetak dan untuk proses komunikasi, internet
pengimbas. menawarkan pelbagai kemudahan

komunikasi seperti e-mail, ruang sembang
(chat room), laman web sosial dan lain-lain.

3. Berkongsi talian 6. Peluang pendidikan lebih
internet
meluas
- Dengan adanya rangkaian
komputer, talian internet dapat - Pengguna boleh mendapatkan pelbagai
dikongsi oleh semua komputer maklumat untuk pembelajaran atau kajian

dalam rangkaian. melalui internet.
- Boleh mengikuti pengajian jarak jauh yang

ditawarkan oleh pusat pengajian tertentu

LAN
• Local Area Network

MAN
• Metropolitan Area Network

WAN
• Wide Area Network

Perbezaan antara pengelasan ini adalah dari segi liputan kawasan.

LAN (Local Area Network)

• LAN (Local Area Network) = Rangkaian Setempat adalah rangkaian yang menghubungkan
beberapa komputer dan perkakasan dalam kawasan geografi yang terhad seperti rumah,
sekolah, dan bangunan pejabat.

• Setiap komputer atau perkakasan dalam rangkaian dipanggil nod.

LAN WLAN

Komputer pada tingkat yang berbeza mencapai Komputer dan peranti mobil pada rangkaian
LAN dalam satu bangunan pejabat LAN tanpa wayar (WLAN)

MAN (Metropolitan Area Network)

• MAN (Metropolitan Area Network) = Rangkaian Metropolitan merupakan rangkaian
berkelajuan tinggi yang berhubung rangkaian setempat dalam kawasan metropolitan seperti
bandar dan boleh mengatasi aktiviti komunikasi yang besar.

• Satu MAN kebiasaannya mengandungi satu atau lebih LAN tetapi kawasan liputannya adalah
lebih kecil daripada WAN.

WAN (Wide Area Network)

• WAN (Wide Area Network) = Rangkaian Luas
adalah rangkaian yang meliputi kawasan
geografi yang besar seperti bandar, negara
ataupun dunia dengan menggunakan saluran
komunikasi yang menggabungkan pelbagai
jenis media seperti talian telefon, kabel, dan
siaran radio.

• WAN boleh terdiri daripada satu rangkaian
besar atau dua atau lebih LAN yang berhubung
bersama.

PERBEZAAN ANTARA KELAS
RANGKAIAN KOMPUTER

LAN MAN WAN

Saiz Rangkaian Kecil – meliputi Besar – Meliputi Sangat Besar –
kawasan dalam kawasan dalam Meliputi kawasan
antara negara di
bangunan. bandar.
dunia.

Rendah kerana hanya Tinggi kerana Sangat tinggi kerana

Kos meliputi kawasan meliputi kawasan meliputi kawasan

kecil. yang luas. yang sangat luas.

Media Penghantaran Twisted Pair Cable, Fiber Optic Fiber Optik,
Fiber Optic Radiowave Satelit,

Radiowave (wifi)

SENIBINA RANGKAIAN

Reka bentuk komputer, perkakasan, dan media dalam rangkaian
dipanggil seni bina rangkaian.

Pengguna-Pelayan (Client/Server)

Rakan-ke-Rakan (Peer to Peer)

 Dalam rangkaian client/server, satu atau lebih komputer Client/Server
akan berfungsi sebagai pelayan dan selebihnya akan
berfungsi sebagai pelanggan yang meminta
perkhidmatan daripada pelayan.

 Pelayan juga dikenali sebagai hos komputer. Ianya
mengawal capaian pada perkakasan dan lain-lain sumber
dalam rangkaian dan menyediakan ruang storan terpusat
untuk program, data, dan maklumat.

 Pelanggan dalam rangkaian akan mencapai program, data,
dan maklumat daripada pelayan dalam rangkaian.

 Contohnya : fail pelayan yang menyimpan dan
menguruskan fail serta pencetak pelayan yang
menguruskan pencetak dan dokumen yang hendak dicetak.

 Kebiasaannya, rangkaian client/server ini menyediakan
hubungan sehingga 10 atau lebih komputer.

 Satu contoh mudah bagi rangkaian peer-to-peer adalah Peer To Peer (P2P)
hubungan kurang daripada 10 komputer.
Rangkaian P2P – pengguna berhubung
 Setiap komputer dipanggil peer yang mempunyai dengan cakera keras pengguna lain dan
peranan dan kebolehan yang sama, berkongsi proses pertukaran fail secara langsung
perkakasan, data atau maklumat dengan komputer
yang lain dalam rangkaian peer-to-peer.

 Setiap komputer menyimpan fail dalam storan masing-
masing. Oleh itu, setiap komputer dalam rangkaian
mempunyai Operasi sistem pelayan dan perisian
aplikasi.

 Terdapat juga rangkaian internet peer-to-peer ataupun
dikenali sebagai P2P, di mana pengguna boleh mencapai
cakera keras komputer lain dan membuat pertukaran fail
secara langsung melalui internet.

 Apabila satu pengguna keluar dari rangkaian, pengguna
lain tidak lagi boleh mencapai cakera keras tersebut.

TOPOLOGI
BINTANG

TOPOLOGI
RANGKAIAN

TOPOLOGI TOPOLOGI
BAS CINCIN

TOPOLOGI RANGKAIAN

RANGKAIAN BINTANG

•Pada rangkaian bintang, semua komputer dan
perkakasan dalam rangkaian berhubung dengan peranti
pusat yang akan membentuk seperti bintang. Hub dan
switch digunakan sebagai titik hubungan terpusat.
Semua data akan berpindah daripada satu nod kepada
nod yang lain melalui hub/switch.

•Rangkaian bintang mudah untuk diuruskan. Nod boleh
ditambah dan dikurangkan daripada rangkaian dengan
hanya terdapat sedikit atau mungkin tiada langsung
gangguan pada rangkaian.

•Dalam rangkaian bintang, jika terdapat satu nod gagal
maka nod tersebut sahaja yang akan dipengaruhi. Nod
lain beroperasi seperti biasa. Tetapi jika hub/switch
gagal, seluruh rangkaian tidak akan beroperasi sehingga
hub/switch dibaiki.

TOPOLOGI RANGKAIAN

KELEBIHAN KEKURANGAN
0 Mudah untuk menambah atau 0 Memerlukan kabel yang banyak

mengurangkan bilangan untuk menyambungkan setiap
komputer pada rangkaian. nod pada hub.

0 Kerosakan pada mana-mana 0 Jika hub/switch tidak berfungsi,
komputer tidak akan memberi rangkaian akan lumpuh.
kesan kepada rangkaian.

RANGKAIAN BUS

 Pada rangkaian bas mengandungi satu kabel terpusat (backbone cable) yang mana menghubungkan
semua komputer dan perkakasan lain. Bas adalah kabel yang menghubungkan komputer dan lain-lain
perkakasan. Kabel ini yang menghantar data, arahan, dan maklumat pada kedua-dua arah.

 Rangkaian bas popular dalam LAN kerana ianya tidak mahal dan senang untuk dipasang. Satu kelebihan
penggunaan rangkaian bas adalah komputer atau perkakasan lain boleh ditambah atau dibuang dari mana-
mana titik di bas tersebut tanpa mengganggu rangkaian pada komputer lain. Kelebihan lain adalah satu
komputer atau perkakasan dalam rangkaian gagal, ianya tidak memberi kesan pada rangkaian tersebut.

 Kelemahan pada rangkaian bas adalah jika bas sendiri yang tidak beroperasi maka rangkaian tidak akan
beroperasi sehingga bas kembali beroperasi.

TOPOLOGI RANGKAIAN

Topologi Bas

KELEBIHAN KEKURANGAN

Jika satu nod tidak Apabila kabel tunggal
berfungsi, nod lain tidak (backbone) gagal berfungsi,
akan terjejas. rangkaian akan terjejas.

Nod mudah ditambah dan Prestasi rangkaian menurun
dikurangkan tanpa apabila banyak komputer
mengganggu nod lain dalam ditambah pada rangkaian.
rangkaian.

RANGKAIAN CINCIN

•Pada rangkaian cincin, kabel berbentuk bulat menyerupai
cincin dengan semua komputer dan perkakasan lain
disusun di sepanjang cincin. Data dihantar pada rangkaian
cincin tersebut daripada satu perkakasan kepada
perkakasan lain melalui laluan cincin tersebut iaitu dalam
satu hala.

• Apabila komputer atau perkakasan lain menghantar data,
data tersebut akan melalui setiap komputer pada
rangkaian tersebut sehingga menjumpai destinasi yang
hendak dituju. Jika satu komputer atau perkakasan pada
rangkaian cincin gagal, semua perkakasan sebelum
komputer yang gagal tidak mengalami kesan gangguan
tetapi bagi semua perkakasan selepas komputer gagal
tersebut tidak boleh berfungsi.

•Rangkaian cincin boleh mencapai jarak yang lebih besar
daripada rangkaian bas tetapi ianya sukar untuk dipasang.

TOPOLOGI RANGKAIAN

Topologi Cincin

KELEBIHAN KEKURANGAN

0 Setiap komputer mempunyai 0 Jika satu nod rosak,
akses yang sama kepada rangkaian akan lumpuh.
sumber-sumber.
0 Penambahan, pengurangan
0 Tidak memerlukan pelayan nod akan mempengaruhi
rangkaian untuk mengawal rangkaian.
penyambungan di antara
komputer.

PERBEZAAN ANTARA TOPOLOGI RANGKAIAN

Kategori Bintang Bus Cincin

STRUKTUR Semua komputer bersambung Semua komputer bersambung Komputer bersambung secara

pada peranti pusat (hub). pada kabel tunggal. bersebelahan membentuk

lingkaran tertutup.

KEROSAKAN Rangkaian komputer masih Rangkaian masih berfungsi. Rangkaian komputer
NOD/ berfungsi. terganggu.

PERKAKASAN

TAMBAH/ Senang dilakukan tanpa Senang dilakukan tanpa Akan menggangu rangkain
BUANG NOD menggangu rangkaian. menggangu rangkaian. komputer.