โพรคาริโอติกศัตรูพืชควบคุมสำหรับนำเข้าแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน

คมู่ อื (เลม่ ที่ 6)

บญั ชีรายชอ่ื ศัตรูพชื ควบคุมสำหรบั พืชนำเข้า
แหง่ สาธารณรฐั ประชาชนจีน

Prokaryote
(原核生物)

中华人民共和国进境植物检疫性有害生物名录

Catalogue of quarantine pests for import plants
to the People’s Republic of China

จัดทำโดย
นางสาวสภุ าพร ฟา้ เลศิ ผู้ช่วยนายตรวจพืช
นางสาวศภุ สิริ เชวงเผา่ พนั ธุ์ นกั วิชาการเกษตรปฏบิ ตั กิ าร

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน สำนกั ควบคุมพชื และวัสดุการเกษตร 1
814 ม.2 ต.เวยี ง อ.เชยี งแสน จ.เชยี งราย 57150
โทร 053650259 e-mail: [email protected]

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพชื นำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

คำนำ

คู่มือบัญชีรายชื่อศัตรูพืชควบคุมสำหรับพืชนำเข้าแห่งสาธารณรัฐประชาชนจนี
คณะผู้จัดทำอยู่ใน ฝ่ายวิชาการ ด่านตรวจพืชเชียงแสน ได้จัดทำขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์
เผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับชนิดศัตรูพืชกักกันของประเทศจีนให้กับพนักงานเจ้าหน้าที่เพื่อใช้
ประกอบในการตรวจสอบศัตรูพืชที่อาจตดิ ไปกบั สินค้าเกษตรที่ต้องการสง่ ออกไปยังประเทศ
จนี หากจีนมีการตรวจพบศัตรพู ืชควบคมุ ดงั กล่าวติดไปกบั สินค้า จีนจะทำหนังสือแจ้งเตือน
(notification) มายังประเทศไทย และ/หรือ มีมาตรการด้านสุขอนามัยพืชเพิ่มขึ้น เช่น
การทำทรีตเมนท์ การปฏิเสธการนำเข้าสินค้าหรือส่งกลับ ซึ่งทำให้สินค้าส่งถึงมือผู้รับ
ปลายทางลา่ ชา้ หรอื เกดิ ความเสยี หายรวมถึงเกิดผลกระทบในการสง่ ออกของประเทศไทยใน
คร้งั ถัดไป

รายชอื่ ทั้งหมดของศตั รพู ืชควบคุมสำหรับพืชนำเข้าแหง่ สาธารณรัฐประชาชนจีน
ท่ีคณะผจู้ ดั ทำฯ ไดร้ วบรวมนี้ มาจากเอกสารของสำนักงานท่ปี รกึ ษาการเกษตรต่างประเทศ
ประจำกรุงปักกิ่ง ซึ่งเป็นหน่วยงานที่ได้ติดตามและตรวจสอบการประกาศปรับปรุงรายชื่อ
บัญชีรายชื่อศัตรูพืชควบคุมสำหรับพืชนำเข้าแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีนบนเว็บไซต์
กรมกักกันพืชและสัตว์ สำนักงานการศุลกากรแห่งสาธารณรัฐประชาชนจี น
( General Administration of Customs of People’s Republic of China: GACC)
เมอ่ื วนั ที่ 9 เมษายน 2564 ตามประกาศเลขท่ี 413 ทกี่ ระทรวงเกษตรและกิจการชนบทแห่ง
สาธารณรัฐประชาชนจีน (Ministry Agriculture and Rural Affairs of the People’s
Republic of China: MARA) และสำนักงานการศุลกากรแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน
ไดร้ ่วมกนั กำหนดขน้ึ และประกาศให้มีผลบังคบั ใช้

ชนิดศัตรูพืชแบ่งออกเป็น 7 ประเภท ได้แก่ 1) ศัตรูพืชประเภทแมลง จำนวน
148 รายการ 2) ศัตรูพืชประเภทสัตว์อ่อน จำนวน 9 รายการ 3) ศัตรูพืชประเภทเชื้อรา
จำนวน 127 รายการ 4) ศัตรูพืชประเภทโพรคาริโอติก จำนวน 59 รายการ 5) ศัตรูพืช
ประเภทไส้เดือนฝอย จำนวน 20 รายการ 6) ศัตรูพืชประเภทไวรัสและไวรอยด์ จำนวน 41
รายการ และ 7) ศัตรูพชื ประเภทวชั พชื จำนวน 42 รายการ รวมท้ังส้ิน 446 รายการ

คู่มือท่ีจดั ทำ...

โพรคาริโอติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน ก

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

คูม่ ือทจี่ ดั ทำในครั้งนีส้ ่วนหนึ่ง ได้รบั การสนับสนนุ งบจากแผนการใชจ้ า่ ยเงิน
ตามระเบยี บกรมวชิ าการเกษตร ว่าด้วยคา่ ตรวจสอบศตั รพู ชื พ.ศ.2563 มีทัง้ หมด 7 เล่ม
และในรอบน้ีเผยแพร่ความรู้ในเลม่ ท่ี 6 คือ ศตั รพู ืชประเภทโพรคาริโอตกิ สว่ นคู่มืออ่นื ๆ จะ
เผยแพร่ในลำดับถัดไปและหวังเปน็ อย่างยิ่งว่าจะเปน็ ประโยชน์แกต่ วั ผอู้ ่านไมม่ ากก็น้อย และ
โปรดติดตามฉบบั ต่อไปจนครบท้ังหมดเพื่อประโยชน์ทางด้านกกั กันพืช

คณะผู้จดั ทำ
ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

เดอื นมนี าคม 2565

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน ข

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

สารบาญ หน้า
ก
เร่อื ง ค
คำนำ 1
สารบาญ
รายช่ือวชั พืชและคำอา่ นภาษาจนี 6
Prokaryote 原核生物
7
Acidovorax avenae subsp. cattleyae
(Pavarino) Willems et al. 8
Acidovorax avenae subsp. citrulli (Schaad 9
et al.) Willems et al. 10
Acidovorax konjaci (Goto) Willems et al. 11
12
Alder yellows phytoplasma 13
14
Apple proliferation phytoplasma
15
Apricot chlorotic leafroll phtoplasma
16
Ash yellows phytoplasma
17
Blueberry stunt phytoplasma
18
Burkholderia caryophylli (Burkholder)
Yabuuchi et al. 19
Burkholderia gladioli pv. alliicola
(Burkholder ) Urakami et al. 20
Burkholderia glumae (Kurita et Tabei) 21
Urakami et al.
Candidatus Liberobacter africanum
Jagoueix et al.
Candidatus Liberobacter asiaticum Jagoueix
et al.
Candidatus Liberibacter solanacearum
Liefting et al.
Candidatus Phytoplasma australiense

Clavibacter michiganensis subsp. insidiosus
(McCulloch) Davis et al.

โพรคารโิ อตกิ ศัตรูพชื นำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน ค

ด่านตรวจพืชเชียงแสน

สารบาญ (ต่อ)

เรอื่ ง หนา้
22
Clavibacter michiganensis subsp.
michiganensis (Smith) Davis et al. 23
Clavibacter michiganensis subsp.
nebraskensis (Vidaver et al.) Davis et al. 24
Clavibacter michiganensis subsp.
sepedonicus (Spieckermann et al.) Davis et 25
al. 26
Coconut lethal yellowing phytoplasma
27
Curtobacterium flaccumfaciens pv.
flaccumfaciens (Hedges) Collins et Jones 27
Curtobacterium flaccumfaciens pv. oortii
(Saaltink et al.) Collins et Jones 28
Enterobacter cancerogenus (Urosevi) 29
Dickey et Zumoff 30
Elm phloem necrosis phytoplasma 31

Erwinia amylovora (Burrill) Winslow et al. 32
33
Erwinia chrysanthemi Burkhodler et al. 34

Erwinia pyrifoliae Kim, Gardan, Rhim et 36
Geider 37
Grapevine flavescence dorée phytoplasma 38
39
Lime witches’ broom phytoplasma
40
Pantoea stewartii subsp. stewartii (Smith)
Mergaert et al.
Peach X-disease phytoplasma

Pear decline phytoplasma

Potato witches’ broom phytoplasma

Pseudomonas savastanoi pv. phaseolicola
(Burkholder) Gardan et al.
Pseudomonas syringae pv. morsprunorum
(Wormald) Young et al.

โพรคารโิ อติกศตั รูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน ง

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

สารบาญ (ตอ่ ) หน้า
41
เรอ่ื ง 42
43
Pseudomonas syringae pv. persicae 44
(Prunier et al.) Young et al. 45
Pseudomonas syringae pv. pisi (Sackett)
Young et al. 46
Pseudomonas syringae pv. maculicola 46
(McCulloch) Young et al 47
Pseudomonas syringae pv. tomato (Okabe) 47
Young et al. 48
Ralstonia solanacearum (Smith) Yabuuchi 49
et al.（race 2） 50
Rathayibacter rathayi (Smith) Zgurskaya et
al. 51
Spiroplasma citri Saglio et al. 52
53
Strawberry multiplier phytoplasma
54
Xanthomonas albilineans (Ashby) Dowson

Xanthomonas arboricola pv. celebensis
(Gaumann) Vauterin et al.
Xanthomonas axonopodis pv. betlicola
(Patel et al.) Vauterin et al.
Xanthomonas axonopodis pv. citri (Hasse)

Vauterin et al.

Xanthomonas axonopodis pv. manihotis
(Bondar) Vauterin et al.
Xanthomonas axonopodis pv. vasculorum
(Cobb) Vauterin et al.
Xanthomonas campestris pv.
mangiferaeindicae (Patel et al.) Robbs et
al.
Xanthomonas campestris pv. musacearum
(Yirgou et Bradbury ) Dye

โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพชื นำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน จ

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

สารบาญ (ตอ่ ) หน้า
55
เรอ่ื ง
56
Xanthomonas cassava (ex Wieheet 57
Dowson) Vauterin et al.
Xanthomonas fragariae Kennedy et King 58

Xanthomonas hyacinthi (Wakker) Vauterin 59
et al.
Xanthomonas oryzae pv. oryzae (Ishiyama) 60
Swings et al. 61
Xanthomonas oryzae pv. oryzicola (Fang 62
et al.) Swings et al.
Xanthomonas populi (ex Ride) Ride et Ride 63

Xylella fastidiosa Wells et al.

Xylophilus ampelinus (Panagopoulos)
Willems et al.
เอกสารอา้ งอิง

โพรคารโิ อติกศัตรูพชื นำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน ฉ

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

รายชอื่ โพรคาริโอตกิ ศัตรพู ืชควบคมุ สำหรับพชื นำเขา้ สู่

สาธารณรัฐประชาชนจนี

Prokaryote 原核生物 (หยวนเหอเชงิ ว)ู่

ลำดับ Scientific name Chinese name

1 Acidovorax avenae subsp. cattleyae (Pavarino) 兰花褐斑病菌

Willems et al. (หลานฮวาเหอปานป้ิงจนุ้ )

2 Acidovorax avenae subsp. citrulli (Schaad et al.) 瓜类果斑病菌

Willems et al. (กวาเล่ยกวา๋ ปานปง้ิ จนุ้ )

3 Acidovorax konjaci (Goto) Willems et al. 魔芋细菌性叶斑病

菌

(โหมวยู้วซ่จี ุ้นซง่ิ เยป่ านป้งิ จนุ้ )

4 Alder yellows phytoplasma 桤树黄化植原体

(ชชี วู่ หวงฮวา่ จือ๋ หยวนถ)ี

5 Apple proliferation phytoplasma 苹果丛生植原体

(ผงิ กวา๋ ฉงเชินจื๋อหยวนถ)ี

6 Apricot chlorotic leafroll phytoplasma 杏褪绿卷叶植原体

(ซง่ิ ทยุ้ ยวู้ จว้ นเยจ่ อื๋ หยวนถี)

7 Ash yellows phytoplasma 白蜡树黄化植原体

(ปา๋ ยลา่ ชู่วหวงฮวา่ จ๋ือหยวนถี)

8 Blueberry stunt phytoplasma 蓝莓矮化植原体

(หลานเหมย๋ อ๋ายฮว่าจือ๋ หยวนถี)

9 Burkholderia caryophylli (Burkholder) Yabuuchi 香石竹细菌性萎蔫

et al. 病菌

(เซียงฉือจ๋วู ซ่ีจนุ้ ซงิ่ เว๋ยเนียนปงิ้ จนุ้ )

10 Burkholderia gladioli pv. alliicola (Burkholder) 洋葱腐烂病菌

Urakami et al. (หยางชงฟวู๋ ล่านปง้ิ จนุ้ )

11 Burkholderia glumae (Kurita et Tabei) Urakami 水稻细菌性谷枯病
et al. (ฉุยตา้ วซจี่ นุ้ ซงิ่ กูว๋ คูปงิ้ )

12 Candidatus Liberobacter africanum Jagoueix 非洲柑桔黄龙病菌
et al. (เฟยโจวกานจวู๋ หวงหลงป้ิงจนุ้ )

13 Candidatus Liberobacter asiaticum Jagoueix 亚洲柑桔黄龙病菌
et al. (ย่าโจวกานจูว๋ หวงหลงป้ิงจนุ้ )

14 Candidatus Liberibacter solanacearum Liefting 马铃薯斑纹片病菌
et al. (หมาหลิงฉวู ปานเหวินเพี่ยนปงิ้ จุ้น)

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 1

ด่านตรวจพชื เชียงแสน

รายชื่อโพรคารโิ อตกิ ศัตรพู ชื ควบคุมสำหรับพชื นำเขา้ สู่

สาธารณรัฐประชาชนจนี (ตอ่ )

Prokaryote 原核生物(หยวนเหอเชงิ วู)่

ลำดบั Scientific name Chinese name

15 Candidatus Phytoplasma australiense 澳大利亚植原体

候选种

(อา้ วต้าล่ีหย๋าจอ๋ื หยวนถีโฮ่ว

ซ๋วนจ๋ง)

16 Clavibacter michiganensis subsp. insidiosus 苜蓿细菌性萎蔫

(McCulloch) Davis et al. 病菌

(ม้วู ซ่ซู ี่จนุ้ ซิง่ เหวินเนยี นปงิ้

จุ้น)

17 Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis 番茄溃疡病菌

(Smith) Davis et al. (ฟานเฉียคยุ้ หยางป้ิงจุน้ )

18 Clavibacter michiganensis subsp. nebraskensis (Vidaver 玉米内州萎蔫病

et al.) Davis et al. 菌

(ยูว้ หมีเนย่ โจวเหวยเนียนป้งิ

จุน้ )

19 Clavibacter michiganensis subsp. sepedonicus 马铃薯环腐病菌

(Spieckermann et al.) Davis et al. (หมาหลิงฉูวฮวานฟู๋ปิง้ จุ้น)

20 Coconut lethal yellowing phytoplasma 椰子致死黄化植

原体

(เยจึจ้ือซือหวงฮวา้ จ๋อื หยวน

ถ)ี

21 Curtobacterium flaccumfaciens pv. flaccumfaciens 菜豆细菌性萎蔫

(Hedges) Collins et Jones 病菌

(ช่ายโตว้ ซจ่ี ้นุ ซ่งิ เหวยเนยี น

ปิ้งจนุ้ )

22 Curtobacterium flaccumfaciens pv. oortii (Saaltink et 郁金香黄色疱斑

al.) Collins et Jones 病菌

(ย้วู จินเซ่ยี งหวงเซ่อเพ้าปาน

ปง้ิ จุ้น)

23 Elm phloem necrosis phytoplasma 榆韧皮部坏死植

原体
(ยวู เย่นิ ผีปหู้ ้วยสอื จ๋อื หยวน
ถ)ี

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 2

ดา่ นตรวจพชื เชียงแสน

รายชอ่ื โพรคาริโอติกศตั รพู ืชควบคุมสำหรับพชื นำเขา้ สู่

สาธารณรฐั ประชาชนจนี (ตอ่ )

Prokaryote 原核生物(หยวนเหอเชงิ วู)่

ลำดับ Scientific name Chinese name

24 Enterobacter cancerogenus (Urosevi) Dickey et 杨树枯萎病菌
Zumoff (หยางช่วู คเู หว๋ยป้งิ จู้น)

25 Erwinia amylovora (Burrill) Winslow et al. 梨火疫病菌
(หลีฮวา๋ อป้ี ้ิงจุ้น)

26 Erwinia chrysanthemi Burkhodler et al. 菊基腐病菌
(จู๋วจีฝปู๋ งิ้ จนุ้ )

27 Erwinia pyrifoliae Kim, Gardan, Rhim et Geider 亚洲梨火疫病菌

(ยา่ โจวหลฮี ว๋ั อ้ปี ้ิงจนุ้ )

28 Grapevine flavescence dorée phytoplasma 葡萄金黄化植原体
(ผูเถาจินหวงฮฺว่าจอื๋ หยวนถี)

29 Lime witches’ broom phytoplasma 来檬丛枝植原体
(หลายเหมิงฉงจอื จอื๋ หยวนถี)

30 Pantoea stewartii subsp. stewartii (Smith) 玉米细菌性枯萎病

Mergaert et al. 菌
(ยู่วหมซี ่ีจนุ้ ซิง่ คเู วย๋ ปง้ิ จุ้น)

31 Peach X-disease phytoplasma 桃 X 病植原体
(เถาXปิ้งจ๋ือหยวนถี)

32 Pear decline phytoplasma 梨衰退植原体
(หลีซวยถุ้ยจือ๋ หยวนถ)ี

33 Potato witches’ broom phytoplasma 马铃薯丛枝植原体
(หมาหลิงฉยุ ฉงจือจื๋อหยวนถี)

34 Pseudomonas savastanoi pv. phaseolicola 菜豆晕疫病菌
(ช่ายโตว้ ยนุ อี้ปงิ้ จนุ้ )
(Burkholder) Gardan et al.

35 Pseudomonas syringae pv. morsprunorum 核果树溃疡病菌
(เหอ๋ กวา๋ ชู่วคยุ่ หยางป้ิงจุ้น)
(Wormald) Young et al.

36 Pseudomonas syringae pv. persicae (Prunier et 桃树溃疡病菌
al.) Young et al. (เถาชู่วคยุ่ หยางงิ้ จุ้น)

37 Pseudomonas syringae pv. pisi (Sackett) Young 豌豆细菌性疫病菌

et al. (วานโต้วซีจ่ ุ้นซิ่งอปี้ ง้ิ จุน้ )

38 Pseudomonas syringae pv. maculicola 十字花科黑斑病菌
(ฉอื จื้อฮวาเคอเฮยปานป้ิงจุ้น)
(McCulloch) Young et al

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 3

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

รายชอ่ื โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพชื ควบคมุ สำหรบั พชื นำเขา้ สู่

สาธารณรฐั ประชาชนจีน (ตอ่ )

Prokaryote 原核生物(หยวนเหอเชิงวู่)

ลำดบั Scientific name Chinese name

39 Pseudomonas syringae pv. tomato (Okabe) 番茄细菌性叶斑病

Young et al. 菌

(ฟานเฉ๋ยี ซจี่ ้นุ ซงิ่ เยป่ านป้งิ จุ้น)

40 Ralstonia solanacearum (Smith) Yabuuchi et al. 香蕉细菌性枯萎病

（race 2） 菌（2 号小种）
(เซยี งเจยี วซี่จุ้นซงิ่ คูเว๋ยปง้ิ จนุ้ )

41 Rathayibacter rathayi (Smith) Zgurskaya et al. 鸭茅蜜穗病菌

(เยเหมามซ่ี ยุ้ ปงิ้ จนุ้ )

42 Spiroplasma citri Saglio et al. 柑橘顽固病螺原体

(กานจหู๋ วานก้ปู ้งิ หลวั หยวนถ)ี

43 Strawberry multiplier phytoplasma 草莓簇生植原体
(เฉาเหม๋ยชู่วเชิงจอ๋ื หยวนถ)ี

44 Xanthomonas albilineans (Ashby) Dowson 甘蔗白色条纹病菌
(กานเจ้อปา๋ ยเซ่อเถาเหวินปง้ิ จนุ้ )

45 Xanthomonas arboricola pv. celebensis 香蕉坏死条纹病菌
(เซียงเจยี วฮวา่ ยสือเถยี วเหวนิ ปิ้งจุ้น)
(Gaumann) Vauterin et al.

46 Xanthomonas axonopodis pv. betlicola (Patel 胡椒叶斑病菌
et al.) Vauterin et al. (หเู จียวเย่ปานปิง้ จุน้ )

47 Xanthomonas axonopodis pv. citri (Hasse) 柑橘溃疡病菌
Vauterin et al. (กานจู๋คุ้ยหยางปงิ้ จุ้น)

48 Xanthomonas axonopodis pv. manihotis 木薯细菌性萎蔫病

(Bondar) Vauterin et al. 菌
(มวู้ ฉู๋วซ่ีจุ้นเวย๋ เนียนปิ้งจุ้ย)
49 Xanthomonas axonopodis pv. vasculorum
甘蔗流胶病菌
(Cobb) Vauterin et al. (กานเจอ้ หลวิ เจยี วปงิ้ จู้วซ่งิ )

50 Xanthomonas campestris pv. 芒果黑斑病菌
(หมางกวา๋ เฮยปานปิ้งจนุ้ )
mangiferaeindicae (Patel et al.) Robbs et al.

51 Xanthomonas campestris pv. musacearum 香蕉细菌性萎蔫病

(Yirgou et Bradbury ) Dye 菌
(เซยี งเจยี วซจี่ นุ้ ซิง่ เวย๋ เนียนปิ้งจนุ้ )

โพรคาริโอติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 4

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

รายชอ่ื โพรคารโิ อติกศัตรพู ืชควบคุมสำหรบั พชื นำเขา้ สู่

สาธารณรัฐประชาชนจีน (ต่อ)

Prokaryote 原核生物(หยวนเหอเชงิ วู่)

ลำดบั Scientific name Chinese name

52 Xanthomonas cassava (ex Wieheet Dowson) 木薯细菌性叶斑病

Vauterin et al. 菌
(มู้วฉูว๋ ซี่จนุ้ ซง่ิ เย่ปานป้งิ จนุ้ )

53 Xanthomonas fragariae Kennedy et King 草莓角斑病菌

(เฉา๋ เหมยเจีย๋ วปานป้ิงจนุ้ )

54 Xanthomonas hyacinthi (Wakker) Vauterin et al. 风信子黄腐病菌
(เฟงิ ซน่ิ จหึ วงฝู๋ปิ้งจนุ้ )

55 Xanthomonas oryzae pv. oryzae (Ishiyama) 水稻白叶枯病菌
(ฉยุ่ เตา้ ปา๋ ยเย่คูป้งิ จุ้น)
Swings et al.

56 Xanthomonas oryzae pv. oryzicola (Fang et al.) 水稻细菌性条斑病

Swings et al. 菌

(ฉุ่ยเต้าซ่ีจุ้นซงิ่ เถาปานปิง้ จนุ้ )

57 Xanthomonas populi (ex Ride) Ride et Ride 杨树细菌性溃疡病

菌
(หยางฉวู่ ซี่จนุ้ ซ่งิ คยุ้ หยางป้ิงจุน้ )

58 Xylella fastidiosa Wells et al. 木质部难养细菌
(มวู้ จ๋ือปวู้ หนานหยางซจี่ นุ้ )

59 Xylophilus ampelinus (Panagopoulos) Willems 葡萄细菌性疫病菌

et al. (ผูเ๋ ถา่ ซ่จี ุ้นซง่ิ อี้ปิ้งจุน้ )

โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 5

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

1. ชอ่ื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Acidovorax avenae subsp.
cattleyae (Pavarino) Willems et al.
ชือ่ วทิ ยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 兰花褐斑病菌
พชื อาศยั (host): Cattleya, Dendrobium, Phalaenopsis และทีท่ ำการ
ปรับปรงุ พันธุ์

syn. Acidovorax cattleyae ซึ่งเป็นสาเหตุโรค bacterial brown
spot สามารถพบในประเทศไทย ฟลิ ิปปินส์ อติ าลี โปรตเุ กส และสหรัฐอเมรกิ า
ลักษณะอาการที่สามารถพบได้คือ เริ่มแรกจะพบจุดเล็กสีเขียวเข้ม จุดฉ่ำน้ำ
เนื้อเย่ือตายกลายเป็นจุดสนี ำ้ ตาลถึงดำโดยมสี ีเหลอื งล้อมรอบ (ลักษณะอาการ
ขึ้นอยู่กับสายพันธุ์ของกล้วยไม้) หากเป็นสายพันธุ์ท่ีรุนแรงจุดแผลสามารถ
รวมตวั กันกลายเป็นจดุ แผลขนาดใหญท่ ำใหใ้ บตายหรอื ตน้ ตายได้ [1, 2]

ภาพที่ 1 ลกั ษณะอาการ bacterial brown spot

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 6

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

2. ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific name): Acidovorax avenae subsp.
citrulli (Schaad et al.) Willems et al.
ชือ่ วิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 瓜类果斑病菌
พืชอาศัย (host): พืชตระกลู แตง (cucurbitaceous)

ส า เ ห ต ุ โ ร ค Bacterial fruit blotch (BFB) ใ น hami melon
(Cucumis melo var. saccharinus) ทส่ี ำคญั ในประเทศจนี เขตทางภาคเหนอื
และแตงโม (Citrullus lanatus L.) ในหลายประเทศ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา
ออสเตรเลีย บราซลิ แคนาดา จีน อิสราเอล ญ่ปี นุ่ หมู่เกาะมาเรยี นา ไทย และ
ตุรกี นอกจากนี้ยังสามารถก่อให้เกิดโรค leaf blight, seedling blight และ/
หรอื blossom rot ในกลุ่มพืชตระกลู แตง [3]

ภาพที่ 2 ลักษณะอาการของพืชตระกูลแตงที่ถูกเข้าทำลายโดยเชื้อสาเหตุ
Acidovorax avenae subsp. citrulli [4]

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 7

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

3. ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific name): Acidovorax konjaci (Goto)
Willems et al.
ช่ือวทิ ยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 魔芋细菌性叶斑病菌
พืชอาศยั (host): บกุ (konjac) ตระกลู ผกั และไม้ดอก

ลักษณะมีจุดเนื้อเยื่อตาย จุดแผลฉ่ำน้ำบนใบ และเป็นจุดสีดำท่ี
สามารถเห็นได้อย่างชัดเจนบนใบ ใบอ่อนมักจะแสดงอาการที่รุนแรงกว่า
ใบเลี้ยง (cotyledons) สามารถแยกเชื้อมาจากบริเวณแผลที่เป็นจุดสีดำมา
เพาะเลี้ยงบนอาหารเลี้ยงเชื้อ Luria-Bertani (LB) agar จะพบว่าลักษณะ
โคโลนเี ปน็ วงกลมมขี อบสขี าวถึงครีม และเป็นแบคทเี รียแกรมลบ [5]

ภาพที่ 3 ลักษณะอาการของใบเวอร์บีน่าที่ถูกเข้าทำลายโดยเชื้อสาเหตุ
Acidovorax konjaci (Goto) [6]

โพรคารโิ อติกศตั รูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 8

ดา่ นตรวจพชื เชียงแสน

4. ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Alder yellows phytoplasma
ช่อื วทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 桤树黄化植原体
พชื อาศัย (host): alder (Alnus glutinosa) และ grey alder (A. incana)

Alnus glutinosa (alder) ถือเป็นพืชที่สำคัญในทวีปยุโรป ซึ่งพบว่า
Alder yellows phytoplasmas (AldYp) มีการรายงานแล้วในหลายๆ พื้นที่
ลักษณะอาการที่สามารถพบได้คือใบจะเกิดการเปลี่ยนสีจากสีเขียวกลายเป็น
สีเหลือง ขนาดใบเลก็ ลง การเจรญิ เติบโตชา้ หรือยนื ต้นตายได้ [7]

ภาพที่ 4 ตน้ Alnus glutinosa ในป่าท่ีคน้ พบวา่ ถูกเขา้ ทำลายโดย
Alder yellows phytoplasma [8]

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 9

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

5. ช่อื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Apple proliferation
phytoplasma
ชอื่ วทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 苹果丛生植原体
พืชอาศัย (host): สามารถก่อโรคพืชได้กับแอปเปิลหลายสายพันธุ์ และ
ก่อใหเ้ กดิ ผลเสียหายรา้ ยแรงต่อพืชผล

แ อ ป เ ป ิ ล ถ ื อ เ ป ็ น พ ื ช อ า ศ ั ย ห ล ั ก ท ี ่ Apple proliferation
phytoplasma เข้าทำลาย โดยทำให้เกิด apple proliferation disease
ซึ่งแสดงอาการท่ัวไป เช่น มีลักษณะเปน็ พ่มุ คลา้ ยไม้กวาดของแมม่ ด (witches'
broom) กิง่ ก้านขยายใหญ่ขึน้ ไม่มรี สชาติ ผลมขี นาดเล็ก และแคระแกร็น ท้งั นี้
ม ี leafhoppers (Cicadellidae), planthoppers (Fulgoromorpha) แ ล ะ
psyllids เปน็ แมลงพาหะนำโรค [9]

ภาพที่ 5 ลักษณะอาการของผลแอปเปิลที่ถูกเข้าทำลายโดย
Apple proliferation phytoplasma (ขวา) เทียบกับผลแอปเปิลปกติ (ซ้าย)
[10]

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพืชนำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 10

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

6. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Apricot chlorotic leafroll
phytoplasma
ชือ่ วทิ ยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 杏褪绿卷叶植原体
พชื อาศยั (host): apricots, peaches และ Prunus species

มีชื่อวิทยาศาสตร์อื่นๆ ได้แก่ Apricot chlorotic leafroll
phytoplasma, Candidatus Phytoplasma prunorum แ ล ะ European
stone fruit yellows phytoplasma โดยพบการรายงานแพรร่ ะบาดเพียงแค่
ทวีปยุโรปเท่าน้นั เชน่ ฝร่ังเศส เยอรมนั และอิตาลี ท้งั นี้ลักษณะอาการของโรค
ที่พบเจอได้ใน apricots คือ ในฤดูใบไม้ผลิ ต้นไม้ที่ติดเชื้อใบจะผลิออกก่อน
ดอกตูมบาน เนื้อไม้กลางลำต้นจะมีสีน้ำตาลเข้มและขยายหนาขึ้นตามความ
รนุ แรง [11]

ภาพที่ 6 ลักษณะอาการของต้น peaches ที่ถูกเข้าทำลายโดยเชื้อสาเหตุ
Apricot chlorotic leafroll phytoplasma [12]

โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 11

ด่านตรวจพชื เชียงแสน

7. ชอ่ื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Ash yellows phytoplasma
ชื่อวทิ ยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 白蜡树黄化植原体
พชื อาศยั (host): Ash

Ash yellows phytoplasma ห ร ื อ Candidatus Phytoplasma
fraxinii เป็นสาเหตุโรคที่สำคัญต่อการลดการเจริญเติบโตของ white ash
trees โดยจะมีผลทำให้ต้นเกิดลักษณะอาการเสื่อมโทรมและตายได้ในที่สุด
ยอดและกิ่งก้านเจริญเติบโตลดลง ใบอ่อนที่เจริญออกมาบริเวณลำต้นจะมี
ลกั ษณะเปน็ ทรงพุ่มคล้ายไม้กวาด (witches' brooms) [13]

ภาพที่ 7 ลกั ษณะของตน้ ash ที่ถกู เข้าทำลายโดย
Ash yellows phytoplasma

โพรคาริโอตกิ ศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 12

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

8. ชือ่ วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Blueberry stunt phytoplasma
ชื่อวิทยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 蓝莓矮化植原体
พืชอาศัย (host): ตระกลู ผลไม้

หรือ ‘Candidatus Phytoplasma asteris’ ก่อให้เกิดโรคพืช
ของบลูเบอร์รี (Vaccinium corymbosum) ในอเมริกาเหนือและแคนาดา
ส ่ ว น Vaccinium angustifolium Aiton แ ล ะ Vaccinium myrtilloides
Michx. ในควิเบก โนวาสโกเชีย และนิวบรันสวิก มีแมลงพาหะคือ
sharp-nosed leafhopper (Scaphytopius magdenalsis), S. acutus และ
S. frontalis ซึง่ ลกั ษณะอาการท่ีสามารถพบได้คอื ปล้องจะสั้นลง แคระแกร็น
และใบจะมีลกั ษณะโค้งคว่ำลง [14]

ภาพที่ 8 ลักษณะของต้นบลูเบอร์รีที่ถูกเข้าทำลายโดย Blueberry stunt
phytoplasma [15]

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 13

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

9. ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Burkholderia caryophylli
(Burkholder) Yabuuchi et al.
ชอ่ื วิทยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 香石竹细菌性萎蔫病菌
พืชอาศัย (host): Dianthus barbatus, D. allwoodii,
Limonium sinuatum และ Carnations ทีถ่ อื เปน็ พชื อาศยั หลกั

อาการ อาจใช้เวลา 2-3 ปีในการแสดงอาการ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเม่ือ
นำกิ่งที่มีการติดเชื้อที่ไม่รุนแรงมาปักชำ ซึ่งลักษณะอาการโดยทั่วไปคือ
ใบจะกลายเป็นสีเทาอมเขียว ต่อมาเปลี่ยนเป็นสีเหลืองและเหี่ยวแห้ง
และอาจถึงตายได้ บริเวณลำต้นมักพบรอยแตกตามยาว หรือตามซอกใบ
ซงึ่ มกั ปรากฏท่ีบริเวณโคนต้น [16]

ภาพที่ 9 ลกั ษณะอาการของ carnation (Dianthus caryophyllus) ท่ีถกู เข้า
ทำลายโดย Burkholderia caryophylli

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 14

ด่านตรวจพืชเชียงแสน

10. ช่อื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Burkholderia gladioli pv.
alliicola (Burkholder ) Urakami et al.
ช่อื วทิ ยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 洋葱腐烂病菌
พชื อาศัย (host): แกลดโิ อลสั และหอมหวั ใหญ่

Burkholderia gladioli pv. alliicola (Bga) คอื 1 ใน 4 pathovars
ของ B. gladioli ที่พบว่าก่อโรคเน่า (rot) ในแกลดิโอลัส เดิมทีมีชื่อเรียก
Pseudomonas marginata จากนั้นเปลี่ยนเป็น B. gladioli เป็นแบคทีเรีย
แกรมลบ โดยสามารถเป็นเชอื้ สาเหตโุ รคในคนได้ ซึ่งก่อให้เกิดโรคปอด [17]

ภาพที่ 10 ลักษณะของหัวหัวใหญ่ที่ถูกปลูกเชื้อ Burkholderia gladioli pv.
Alliicola ทดสอบภายในห้องปฏิบตั ิการ [18]

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 15

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

11. ชอื่ วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Burkholderia glumae (Kurita
et Tabei) Urakami et al.
ชอ่ื วิทยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 水稻细菌性谷枯病
พืชอาศยั (host): Oryza sativa L.

Burkholderia glumae สาเหตุ bacterial panicle blight (BPB)
ในนาข้าว ซึ่งพบเจอรายงานครั้งแรกในญี่ปุ่น ภายหลังพบแพร่กระจายใน
สหรัฐอเมริกา จีน เวียดนาม ไต้หวัน อินเดีย และฟิลิปปินส์ B. glumae
ถือเป็นเชื้อสาเหตุที่สำคัญสำหรับเมล็ดพันธุ์ (seed borne pathogen) โดยมี
ผลยับยั้งการงอกของเมล็ด ดอกย่อยเป็นหมัน หรือเมล็ดเน่า ปริมาณผลผลิต
ลดลงได้ถึง 75 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งลักษณะอาการสามารถเกิดการสับสนได้ว่าเกิด
จากเชือ้ แบคทเี รยี หรอื เกดิ จากผลกระทบของสภาพแวดล้อม [19]

ภาพที่ 11 ลักษณะอาการของ BPB ในแตล่ ะส่วนของข้าว

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 16

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

12. ชือ่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Candidatus Liberobacter
africanum Jagoueix et al.
ชอ่ื วิทยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 非洲柑桔黄龙病菌
พชื อาศยั (host): สกุลสม้

เป็นแบคทีเรียแกรมลบ อาศัยอยู่บริเวณท่อลำเลียงอาหารของพืช
มี psyllids หรือ jumping plant lice เป็นแมลงพาหะถ่ายทอดโรคไปสู่ต้น
อื่นๆ รู้จักกันทั่วไปว่าสามารถก่อให้เกิดโรค Huanglongbing (HLB) หรือ
citrus greening หรือ yellow shoot disease โดยครั้งแรกพบในภาคใต้ของ
จีน หลังจากนั้นพบแพร่กระจายไปในทวีปเอเชีย แอฟริกา โอเชียเนีย และ
อเมรกิ า แต่ประเทศผผู้ ลิตสม้ ในลมุ่ นำ้ เมดเิ ตอรเ์ รเนียนยงั ไมพ่ บการรายงานวา่ มี
การพบเจอ [20]

ภาพที่ 12 ลักษณะอาการของ Huanglongbing (HLB) ของใบสม้

โพรคารโิ อติกศัตรูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 17

ดา่ นตรวจพชื เชยี งแสน

13. ช่ือวทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Candidatus Liberobacter
asiaticum Jagoueix et al.
ช่อื วทิ ยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 亚洲柑桔黄龙病菌
พชื อาศยั (host): สกลุ ส้ม

เปน็ ท่ีรูจ้ ักโดยทว่ั ไปว่าเป็นสาเหตโุ รค Asian greening ในพืชตระกูล
ส้ม เป็นแบคทเี รยี แกรมลบทอี่ าศัยอยู่บริเวณท่อลำเลียงอาหารของพืช พบการ
รายงานในบราซิล และรัฐฟลอริดา สหรัฐอเมริกา รวมไปถึงทวีปเอเชีย
แอฟริกา โอเชยี เนยี และอเมริกา มี psyllids เป็นแมลงพาหะนำพาโรคจากต้น
หนึ่งไปสู่อีกต้นหนึ่ง ทั้งนี้สามารถถ่ายทอดโรคไปสู่ต้นแพงพวยฝรั่ง
(Catharanthus roseus) ได้ โดยจะแสดงลักษณะอาการเหลือง ด้วยวัชพืช
dodder ทเ่ี ปน็ พชื กาฝาก [20, 21]

ภาพที่ 13 ลกั ษณะอาการ Asian greening ของต้นสม้ [21]

โพรคารโิ อตกิ ศัตรูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 18

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

14. ชอ่ื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Candidatus Liberibacter
solanacearum Liefting et al.
ช่อื วิทยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 马铃薯斑纹片病菌
พชื อาศยั (host): Solanaceae

ม ี psyllid Bactericera cockerelli (Sulc) เ ป ็ น แ ม ล ง พ า ห ะ
มีถิ่นกำเนิดในแถบอเมริกาเหนือ อเมริกากลาง เกาะนอร์ฟอล์ก ออสเตรเลีย
ตะวันตกและนิวซีแลนด์ มักเข้าทำลายหัวพันธุ์ และก่อให้เกิดอาการของโรคท่ี
เรียกว่า ‘zebra chip disease’ ลักษณะอาการโดยทั่วไปคือ ใบเหลืองและ
ม้วนขึน้ ขา้ งบน เนอ้ื เยือ่ ทอ่ ลำเลียงเป็นสนี ำ้ ตาล มีลกั ษณะเป็นขดี ๆ [22]

ภาพที่ 14 ลักษณะอาการของตน้ มนั ฝร่ังและหัวมนั ฝรง่ั ทีถ่ กู เข้าทำลายโดย
Candidatus Liberibacter solanacearum และแมลงพาหะ Bactericera
cockerelli [23]

โพรคารโิ อติกศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 19

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

15. ช่อื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Candidatus Phytoplasma
australiense
ชอื่ วทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 澳大利亚植原体候选种
พืชอาศัย (host): สามารถเข้าทำลายพืชได้หลากหลายชนิด เช่น
potato (Solanum tuberosum), Jerusalem cherry (Solanum
pseudocapsicum), swan plant (Gomphocarpus fruticosa) และ celery
(Apium graveolens)

พบรายงานครั้งแรกในนิวซีแลนด์และออสเตรเลีย โดยก่อให้เกิดโรค
พชื ทีเ่ รยี กแตกตา่ งกันไป ไดแ้ ก่ Phormium yellow leaf, Strawberry lethal
yellows, Cordyline sudden decline แ ล ะ Coprosma lethal decline
มีแมลงพาหะคือ planthoppers ซึ่งมี 2 สปีชีส์ ได้แก่ Zeoliarus (Oliarus)
atkinsoni และ Zeoliarus oppositus [24]

ภาพที่ 15 ลกั ษณะอาการของต้นพืชที่ถกู เขา้ ทำลายโดย Candidatus 20
Phytoplasma australiense

โพรคาริโอติกศตั รูพืชนำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน

ด่านตรวจพชื เชียงแสน

16. ช่ือวทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Clavibacter michiganensis
subsp. insidiosus (McCulloch) Davis et al.
ช่ือวิทยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 苜蓿细菌性萎蔫病菌
พชื อาศยั (host): ตระกลู ถว่ั

ก่อให้เกิดโรค bacterial wilt ใน alfalfa (lucerne) โดยพบรายงาน
คร้งั แรกที่อเมรกิ าเหนอื แต่ภายหลังพบมกี ารรายงานในทวปี ยโุ รป และประเทศ
ต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสภาพอากาศที่ร้อนและอากาศที่แห้งในฤดูร้อน
ซึ่งถือเป็นเชื้อสาเหตุที่สำคัญในเมล็ดพันธุ์ (seedborne pathogen) สามารถ
ถ่ายทอดโรคได้โดย แมลง ไส้เดือนฝอย และวิธีกล ทั้งนี้ C. michiganensis
subsp. insidiosus ถูกจัดเป็นศัตรูพืชกักกันในยุโรปและเมดิเตอร์เรเนียน
ลกั ษณะอาการโดยท่ัวไปจะมีลกั ษณะแคระแกร็น ใบและรากเปลีย่ นสี [25]

ภาพที่ 16 ลกั ษณะอาการของตน้ แอลแฟลฟาที่เปน็ โรคเทยี บกับต้นปกติ

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 21

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

17. ชือ่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Clavibacter michiganensis
subsp. michiganensis (Smith) Davis et al.
ชอ่ื วทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 番茄溃疡病菌
พืชอาศัย (host): มะเขอื เทศ

ก่อให้เกิดโรค tomato bacterial canker เป็นแบคทีเรียแกรมบวก
ที่เป็นเชื้อสาเหตุที่สำคัญในเขตอบอุ่นและโรงเรือนทั่วโลก สามารถเข้าทำลาย
พืชได้ผ่านทางบาดแผล และช่องเปิดตามธรรมชาติ เช่น ปากใบ และ
hydathodes จากนั้นจะเคลื่อนที่ไปตามท่อลำเลียงน้ำ ก่อให้เกิดอาการ

แคระแกร็น เหี่ยว และลักษณะอาการที่เรียกว่า ‘bird’s eye’ บนผล และ
สามารถถา่ ยทอดโรคไดผ้ า่ นทางเมล็ด [26]

ภาพที่ 17 ลักษณะอาการของ tomato bacterial canker และลกั ษณะโคโลนี
ของ Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis บนอาหาร NGA
[27]

โพรคารโิ อติกศตั รูพืชนำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 22

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

18. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Clavibacter michiganensis
subsp. nebraskensis (Vidaver et al.) Davis et al.
ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 玉米内州萎蔫病菌
พืชอาศยั (host): ข้าวโพด

เป็นเชื้อสาเหตุของโรคเหีย่ ว (Goss's Bacterial Wilt of corn) หรอื
โรคใบไหม้ (Leaf Blight of corn) ซึ่งเป็นโรคที่สำคัญของข้าวโพดและเป็น
ศัตรู พืชกักกันของประเทศไ ทย เชื้อสาเหตุเกิดจากแบคที เ รี ย
C. michiganensis subsp. nebraskensis ที่มีแหล่งกำเนิดดั้งเดิมและระบาด
ในประเทศสหรัฐอเมริกา สามารถถ่ายทอดได้ทางเมล็ดพันธุ์ (seed -
transmission) [28]

ภาพที่ 18 ลักษณะอาการของใบขา้ วโพดที่ถกู เขา้ ทำลายโดย Clavibacter
michiganensis subsp. nebraskensis [29]

โพรคารโิ อตกิ ศัตรูพชื นำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 23

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

19. ช่อื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Clavibacter michiganensis
subsp. sepedonicus (Spieckermann et al.) Davis et al.
ชอ่ื วทิ ยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 马铃薯环腐病菌
พืชอาศยั (host): มันฝรง่ั

เป็นแบคทีเรียแกรมบวก ลักษณะเป็นแท่งสั้นๆ ก่อให้เกิดโรค
bacterial wilt และ potato ring rot (ในหัวมันฝรั่ง) เฉพาะในแปลงมันฝร่ัง
โดยจะเจริญและเพิ่มปริมาณของเซลล์บริเวณท่อลำเลียง ซึ่งสามารถ
แพร่กระจายได้โดยอาศัยการสัมผัสโดยตรง หรือติดไปกับเครื่องมือทางการ
เกษตร เชื้อแบคทเี รียเจริญเตบิ โตได้ดใี นสภาพอากาศเย็น ได้แก่ สแกนดิเนเวยี
ยุโรปเหนอื เอเชียเหนอื อเมรกิ าเหนือ และเขตอบอุน่ ในอเมริกาใต้ [30]

ภาพที่ 19 ลักษณะอาการของมันฝร่งั ท่ีถกู เข้าทำลายโดย Clavibacter
michiganensis subsp. sepedonicus

โพรคารโิ อติกศัตรูพืชนำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 24

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

20. ชอื่ วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Coconut lethal yellowing
phytoplasma
ช่ือวิทยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 椰子致死黄化植原体
พชื อาศยั (host): ตระกลู ปาลม์ มะพรา้ ว

ชื่อวิทยาศาสตร์อื่นๆ ได้แก่ 16SrIV-A phytoplasma, Candidatus
Phytoplasma palmae-related strains, coconut lethal yellowing
mycoplasma-like organism และ palm lethal yellowing phytoplasma
มีรายงานพบเจอมากในแถบแคริบเบียน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหมู่เกาะ
เซนต์คติ สแ์ ละเนวสิ ซึง่ lethal yellowing เปน็ โรคทส่ี ำคญั ในการผลติ มะพรา้ ว
ลักษณะอาการโดยทั่วไปคือ เกิดการผลัดผลก่อนกำหนด (nutfall) โดยไม่
เป็นไปตามระยะการเจริญของต้น ใบเหลืองถึงเหี่ยวแห้ง มีจุดเนื้อเยื่อตาย
บริเวณขั้วผลมะพร้าวและช่อดอก มีแมลงใน families Cicadelloidea
(leafhoppers) และ Fulgoroidea (planthoppers) เป็นแมลงพาหะถ่ายทอด
[31]

ภาพที่ 20 ลกั ษณะอาการของมะพรา้ วท่ีถูกเขา้ ทำลายโดย Coconut lethal
yellowing phytoplasma

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 25

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

21. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Curtobacterium
flaccumfaciens pv. flaccumfaciens (Hedges) Collins et Jones
ชือ่ วิทยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 菜豆细菌性萎蔫病菌
พืชอาศัย (host): ตระกลู ถว่ั

เป็นแบคทีเรียแกรมบวก สาเหตุโรค bacterial wilt ที่สำคัญในถั่ว
แพร่กระจายกว้างขวาง และถูกจัดเป็นศัตรูพืชกักกันในหลายพื้นที่
ลักษณะอาการโดยทั่วไปคือ เมล็ดเปลี่ยนสีเป็นสีเหลือง สีส้ม หรือสีม่วง
และลำต้นเหย่ี ว พบรายงานในอัลเบอร์ตาและซัสแคตเชวัน แคนาดา [32]

ภาพท่ี 21 ลกั ษณะของเมลด็ ถัว่ ที่เปลีย่ นสไี ปจากเดมิ จากการเข้าทำลายโดย
Curtobacterium flaccumfaciens pv. flaccumfaciens [33]

โพรคาริโอตกิ ศตั รูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 26

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

22. ชอื่ วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Curtobacterium
flaccumfaciens pv. oortii (Saaltink et al.) Collins et Jones
ชื่อวิทยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 郁金香黄色疱斑病菌
พืชอาศยั (host): ทิวลิป

พบการรายงานครั้งแรกในโปแลนด์ โดยตรวจพบในเดือนกรกฎาคม
ค.ศ. 2016 บนต้นพิทูเนียที่แสดงอาการโรคแคงเกอร์ในเรือนกระจกที่
Radziechowy แต่ไม่สามารถระบุแหล่งที่มาของการระบาดนี้ได้ เนื่องจากมี
การซ้อื ตน้ พทิ เู นียที่ตดิ เช้ือในตลาดท้องถ่ิน ซึ่งพชื ทตี่ ดิ เชื้อทั้งหมดจะถูกทำลาย
ส่วนเรือนกระจกและเครื่องมือจะต้องได้รับการฆ่าเชื้อแล้ว ทาง NPPO จึงจะ
ถือวา่ การระบาดคร้งั นี้ไดร้ บั การกำจัดใหส้ น้ิ ซากแลว้ อย่างไรก็ตามยงั คงมขี ้อมูล
ที่จำกัดมากจากการรายงานที่เกี่ยวกับแบคทีเรียชนิดนี้ ซึ่งจนถึงตอนน้ีมีเพียง
การรายงานเฉพาะในทิวลิป จึงเป็นครั้งแรกที่มีรายงานจากพิทูเนียใน
โปแลนด์ด้วย [34]

23. ชอ่ื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Enterobacter cancerogenus
(Urosevi) Dickey et Zumoff
ชอ่ื วทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 杨树枯萎病菌
พืชอาศยั (host): -

เดิมชื่อ CDC Enteric Group 19 มี synonym คือ Enterobacter
taylorae ซึ่งในกลุ่มของ Enterobacter spp. มีความเกี่ยวข้องกับการตดิ เชื้อ
ทางเดินหายใจส่วนล่าง การติดเชื้อที่ผิวหนังและเนื้อเยื่ออ่อน การติดเชื้อ
ทางเดินปัสสาวะ (UTIs) เยื่อบุหัวใจอักเสบ การติดเชื้อในช่องท้อง โรคข้อ
อกั เสบติดเชื้อ และโรคกระดูกพรนุ [35]

โพรคารโิ อตกิ ศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 27

ดา่ นตรวจพืชเชียงแสน

24. ช่อื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Elm phloem necrosis
phytoplasma
ช่ือวทิ ยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 榆韧皮部坏死植原体
พชื อาศัย (host): Ulmus spp.

หรือเรียก Candidatus Phytoplasma ulmi เป็นเชื้อสาเหตุท่ี
ก่อโรค elm yellows ถูกจัดเป็นศัตรูกักกันในแอฟริกาใต้ มีการรายงานใน
สหรัฐอเมริกาและอิตาลี แต่ elm yellows ไม่ได้สร้างความเสียหายมากนกั ใน
ฝรั่งเศส แพร่กระจายทั่วไปในอเมริกาเหนือและยโุ รป ลักษณะอาการแตกต่าง
กันไปตามสายพันธุ์เอล์ม แต่ลักษณะอาการหลักๆ คือ ท่อลำเลียงอาหารใน
ลำต้นและรากจะเกิดการเปลย่ี นสีกลายเปน็ สีเหลอื งถงึ นำ้ ตาล [36]

ภาพที่ 22 ลักษณะอาการของลำตน้ เอล์มที่ถกู เข้าทำลายโดย Elm phloem
necrosis phytoplasma [37]

โพรคารโิ อตกิ ศัตรูพืชนำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 28

ดา่ นตรวจพชื เชยี งแสน

25. ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Erwinia amylovora (Burrill)
Winslow et al.
ช่อื วิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 梨火疫病菌
พชื อาศัย (host): Family Rosaceae

เป็นเชื้อสาเหตุ fire blight disease โดยส่วนแรกทีจ่ ะเข้าทำลายหรอื
แสดงอาการคือดอกและปลายยอด โดยเชื้อแบคทีเรียจะเคลื่อนผ่านและ
แพร่กระจายในต้นพืชผ่านท่อลำเลียง ซึ่งลักษณะอาการที่สามารถพบได้คือ
ปลายยอดจะมกี ารเปลีย่ นสีเปน็ น้ำตาลถึงดำ ยอดมักจะงอในลักษณะที่เรียกว่า
‘shepherd-crook’ ใบและบริเวณลำต้นจะมีจุดเนื้อเยื่อตายปรากฏ ในช่วง
อากาศชือ้ บรเิ วณบาดแผลโดยเฉพาะบนผลจะปรากฏ ooze [38, 39]

ภาพท่ี 23 ลักษณะของ ooze ทีป่ รากฏออกมาบริเวณแผล

โพรคารโิ อติกศัตรูพชื นำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 29

ด่านตรวจพชื เชียงแสน

26. ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Erwinia chrysanthemi
Burkhodler et al.
ชอื่ วทิ ยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 菊基腐病菌
พชื อาศัย (host): Chrysanthemum, Ornamentals และ Solanum

E. chrysanthemi ห ร ื อ Dickeya chrysanthemi ส า เ ห ต ุ โ ร ค
bacterial wilt, bacterial stem และ root rot ลักษณะอาการโดยทั่วไปคือ
มจี ดุ แผลฉำ่ น้ำสนี ำ้ ตาลถึงดำบริเวณลำต้นและกา้ นใบ 1 หรอื 2 ก่ิง จะมีอาการ
เหี่ยว หากอาการรุนแรงลำต้นจะล้ม บริเวณรากจะปรากฏแผลขอบสีดำและ
เน่า ซึ่งเชื้อแบคทเี รยี สามารถเข้าทำลายพชื ได้ผ่านบาดแผลทางราก ซึ่งพบการ
รายงานแล้วหลายๆ ประเทศท่วั โลก [40]

ภาพที่ 24 ลักษณะอาการของมันฝรั่งที่ถูกเข้าทำลายโดยเชื้อแบคทีเรีย
Erwinia chrysanthemi ในแปลงปลกู (ซา้ ย) และหวั มันฝรัง่ ในโรงเก็บ (ขวา)

โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพชื นำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 30

ด่านตรวจพืชเชียงแสน

27. ช่ือวทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Erwinia pyrifoliae Kim,
Gardan, Rhim et Geider
ชื่อวทิ ยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 亚洲梨火疫病菌
พชื อาศัย (host): European และ Asian pear trees (Pyrus communis
และ Pyrus pyrifolia) และ strawberry

E. pyrifoliae มลี กั ษณะที่คล้ายคลึงกบั เชือ้ แบคทเี รยี สาเหตโุ รค
fire blight ซึง่ ถูกพบรายงานคร้งั แรกในปี ค.ศ. 1999 ในประเทศเกาหลี [41]

ภาพท่ี 25 ลกั ษณะอาการของผลสตรอวเ์ บอร์รที ีถกู ปลกู เชือ้ Erwinia
pyrifoliae

ภาพที่ 26 ลกั ษณะอาการของดอกสตรอวเ์ บอร์รที ีถูกปลูกเชอ้ื Erwinia
pyrifoliae

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 31

ด่านตรวจพืชเชียงแสน

28. ช่ือวิทยาศาสตร์ (Scientific name): Grapevine flavescence doree
phytoplasma
ชอื่ วิทยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 葡萄金黄化植原体
พชื อาศัย (host): Vicia faba (faba bean) และ grapevine

มีชื่อสามัญคือ flavescence dorée of grapevine เป็นเชื้อสาเหตุ
โรค flavescence dorée ที่สำคัญในองุ่น ลักษณะอาการมีความคล้ายคลึงกับ
Grapevine yellows phytoplasma ทำให้ยากต่อการวินิจฉัย yellows
diseases นัน้ จะมีลกั ษณะที่ไฟโตพลาสมาไปขดั ขวางสว่ นของพชื ที่เก่ียวขอ้ งกบั
การสืบพันธุ์ ความสมดุลของฮอร์โมน และการดูดซึมธาตุอาหารของพืช ซึ่ง
ลักษณะอาการของ flavescence dorée ที่พบได้คือ ใบเปลี่ยนสีเป็นสีเหลือง
และเหีย่ ว แผ่นใบม้วนลง หรืออาจพบเจอลักษณะใบเปล่ียนสีเป็นสีม่วงไปตาม
เส้นใบ ดอกเหี่ยว สามารถถ่ายทอดโรคได้โดยเถาวัลย์ การตอนหรือทาบก่ิง
และอาศยั leafhopper (Scaphoideus titanus) เป็นแมลงพาหะ [42]

ภาพท่ี 27 ลักษณะอาการของต้นองุน่ ที่ถูกเขา้ ทำลายโดยเช้อื สาเหตุ
Grapevine flavescence doree phytoplasma [43]

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 32

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

29. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Lime witches’ broom
phytoplasma
ชือ่ วิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 来檬丛枝植原体
พืชอาศยั (host): มะนาว

หรือ Candidatus Phytoplasma aurantifolia เป็นเชื้อสาเหตุโรค
witches' broom ของมะนาวในโอมาน สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และอิหร่าน
มี leafhopper (Hishimonus phycitis) เปน็ แมลงพาหะ ลักษณะอาการท่วั ไป
ที่สามารถพบได้คือ แคระแกร็น และต้นเจริญออกมาในลักษณะคล้ายกับเป็น
พุ่มไมก้ วาด [44]

ภาพท่ี 28 ลกั ษณะอาการทรี่ นุ แรงของโรค witches broom [45]

โพรคาริโอตกิ ศตั รูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 33

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

30. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Pantoea stewartii subsp.
stewartii (Smith) Mergaert et al.
ช่ือวิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 玉米细菌性枯萎病菌
พชื อาศัย (host): ขา้ วโพด และขนุน

เป็นที่ทราบกันทั่วไปว่าเป็นสาเหตุโรคใบไหม้หรือโรคเหี่ยวของ
ข้าวโพด และข้าวโพดหวาน พบรายงานครั้งแรกในอเมริกาเหนือ สามารถ
ถา่ ยทอดโรคผา่ น corn flea beetles (Chaetocnema pulicaria) เปน็ แมลง
พาหะ ลักษณะอาการโดยทั่วไปที่สามารถพบได้คือ หากต้นพืชมีความอ่อนแอ
จะเกิดอาการเหี่ยวอย่างรวดรวด มีลายสีเขียวซีดถึงเหลือง เป็นเส้นตรงมีขอบ
ไม่สม่ำเสมอหรือเป็นคลื่นบนใบ [46]

นอกจากนี้มีการรายงาน P. stewartii subsp. stewartii สามารถ
เข้าทำลายขนุน โดยก่อให้เกิดโรค jackfruit-bronzing ในขนุนมีผลทำให้เกิด
การสญู เสียผลผลติ อยา่ งต่อเนื่อง ส่งผลให้เปน็ ข้อจำกดั สำคัญทีส่ ง่ ผลกระทบต่อ
เศรษฐกิจในมาเลเซียอย่างมาก ลักษณะอาการที่ปรากฏคือ เกิดการเปลี่ยนสี
เปน็ สเี หลืองพรอ้ มอาการจดุ สที องแดง เนอ้ื มกี ารเปลย่ี นสีเป็นสีแดงอมมว่ ง [47]

ภาพท่ี 29 ลกั ษณะอาการของโรคใบไหมข้ องข้าวโพดและแมลงพาหะ

โพรคารโิ อติกศตั รูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 34

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

ภาพท่ี 30 ลกั ษณะอาการของโรค jackfruit-bronzing ในขนนุ

ภาพที่ 31 Pantoea stewartii subsp. stewartii บนอาหาร King’s B

โพรคารโิ อตกิ ศตั รูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 35

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

31. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Peach X-disease
phytoplasma
ช่ือวทิ ยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 桃 X 病植原体
พืชอาศัย (host): Prunus specie และวัชพืช เช่น Dandelion, knotweed,
goosefoot (lambsquarter), sagebrush, chickweed, mallow, alfalfa,
puncture vine, tumble mustard และ flixweed

Phytoplasma pruni สาเหตุโรค peach X-disease ถ่ายทอดโรค
โดยอาศัย leafhoppers เป็นแมลงพาหะ และการทาบก่ิง หลังจากที่มีการเขา้
ทำลายลักษณะอาการจะปรากฏภายใน 2 เดือน ใบจะม้วนงอเข้าดา้ นในและมี
จุดแผลสีเหลืองถึงสีม่วงแดง ในเวลาต่อมาจุดแผลหลุดร่วงออกมา ทำให้ใบมี
ลกั ษณะขาดรงุ่ ริ่งเปน็ รูพรุน ผลมีขนาดเลก็ และผลร่วงกอ่ นเวลา [48, 49]

ภาพท่ี 32 ลักษณะอาการ peach X-disease และแมลงพาหะ

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 36

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

32. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Pear decline phytoplasma
ชอ่ื วิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 梨衰退植原体
พชื อาศัย (host): มี Pear เป็นพืชอาศัยหลัก แต่สามารถถ่ายทอดโรคดว้ ยการ
ทาบกิ่งไปยังพืชชนิดอื่นได้ ได้แก่ Pyronia veitchii, Pyrus amygdaliformis
lobata, P. aromatica, P. betulifolia, P. calleriana และ P. ussuriensis

Phytoplasma pyri และ Candidatus Phytoplasma pyri สาเหตุ
โรค pear decline สามารถถ่ายทอดโรคได้ด้วยวธิ ีการทาบกิ่งและมีแมลงเปน็
พาหะ ลักษณะอาการของโรคแตกต่างกันไปขึ้นกับสายพันธุ์และชนิดของพืช
อาศยั เช่น ใบมีขนาดเลก็ การเจริญของยอดชา้ และไมม่ ีผล [50]

ภาพท่ี 33 ลักษณะอาการ pear decline ของต้นพชี

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพืชนำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 37

ดา่ นตรวจพชื เชียงแสน

33. ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific name): Potato witches’ broom
phytoplasma
ชอ่ื วิทยาศาสตรข์ องจนี (Chinese name): 马铃薯丛枝植原体
พืชอาศัย (host): ตระกูลผกั

ลักษณะอาการที่ปรากฏคือ แคระแกร็น ปล้องสั้น ตามีขนาดใหญ่
ใบมีขนาดเล็ก เจริญคล้ายเป็นพุ่มไม้กวาด กลีบเลี้ยงมีขนาดใหญ่ ดอกและ
ทอ่ ลำเลียงมีการเปล่ยี นสี สามารถถา่ ยทอดโรคไดโ้ ดยอาศยั leafhoppers และ
หัวพันธ์ุ [51]

ภาพที่ 34 ลักษณะอาการของผักต่างๆ ท่ีแสดงอาการ witches' broom A)
brinjal (B) brinjal flower (C) tomato (D) Cucurbita pepo (E) lettuce
(F) chili (G) potato (H) cabbage และ (I) cowpea.

โพรคาริโอตกิ ศัตรูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 38

ดา่ นตรวจพชื เชียงแสน

34. ช่อื วทิ ยาศาสตร์ (Scientific name): Pseudomonas savastanoi
pv. phaseolicola (Burkholder) Gardan et al.
ช่ือวิทยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 菜豆晕疫病菌
พชื อาศัย (host): legume species ยกเว้น Desmodium spp. and Pisum
sativum

เป็นแบคทีเรียแกรมลบ มีแฟลกเจลลาแบบโพลาร์แฟลกเจลลาช่วย
ในการเคลื่อนที่ สาเหตุโรค halo blight ลักษณะอาการที่สามารถพบได้คือ
มีจุดแผลฉ่ำน้ำบริเวณบนใบ ฝัก ลำต้นหรือก้านใบ โดยจะมีสีเขียวอ่อนถึง
เหลืองลอ้ มรอบแผลบนใบ เมล็ดทีต่ ดิ เช้ืออาจไมพ่ บอาการ หรือมีรอยย่นหรือมี
คราบสีเหลืองบนเปลอื กหมุ้ เมล็ด แคระแกร็นและเกิดการชะงักการเจรญิ เตบิ โต
ซึ่งเชอ้ื แบคทเี รียสามารถเขา้ ทำลายพชื ไดโ้ ดยอาศยั ช่องรูเปดิ ทางธรรมชาติและ
แผลของพชื [52]

ภาพท่ี 35 ลกั ษณะอาการของถัว่ ทถ่ี กู เขา้ ทำลายโดย Pseudomonas
savastanoi pv. phaseolicola

โพรคาริโอติกศัตรูพืชนำเข้าควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 39

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

35. ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific name): Pseudomonas syringae pv.
morsprunorum (Wormald) Young et al.
ชอ่ื วิทยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 核果树溃疡病菌
พืชอาศยั (host): สกลุ พรนุ

สาเหตุโรค bacterial canker ซึ่งสามารถเข้าทำลายได้ทุกส่วนของ
ต้นพืช แต่อาการ cankers จะเห็นชัดเจนบริเวณบนลำต้น ส่วนอาการบนใบ
เป็นจุดแผลวงกลมสีน้ำตาลเข้มมีมุมและมีสีเขียวอ่อนถึงเหลืองล้อมรอบ
ทเ่ี รียกว่า ‘Shot-hole’ [53]

ภาพที่ 36 ลักษณะอาการ bacterial canker บนลำตน้ และใบของพรุน

โพรคาริโอติกศัตรูพชื นำเขา้ ควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 40

ด่านตรวจพืชเชยี งแสน

36. ชอ่ื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Pseudomonas syringae pv.
persicae (Prunier et al.) Young et al.
ชื่อวิทยาศาสตร์ของจนี (Chinese name): 桃树溃疡病菌
พชื อาศยั (host): ผลเมลด็ เดียวแขง็ (stone fruits)

เป็นแบคทีเรียสาเหตุโรค bacterial decline และ dieback
ของผลเมล็ดเดยี วแข็ง ซ่งึ ลักษณะอาการบนลำต้นของตน้ เนคทารนี ทปี่ รากฏคือ
อาการเปลือกไม้แห้ง มีจุดแผลเนื้อเยื่อตายบนเปลือกไม้ บริเวณกิ่งก้านหาก
นำมาผ่าดูจะพบว่า เปลือกและคอร์เทกซ์เน่าเปื่อย (ส่วนล่าง) และคราบไม้
ลามขน้ึ ไปใต้เน้ือเย่อื ทไี่ มไ่ ดร้ บั ผลกระทบ [54, 55]

ภาพท่ี 37 ลกั ษณะอาการของ bacterial decline ของเนคทารีน

โพรคารโิ อติกศตั รูพชื นำเข้าควบคุมแห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 41

ด่านตรวจพชื เชยี งแสน

37. ชอ่ื วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Pseudomonas syringae pv.
pisi (Sackett) Young et al.
ชอ่ื วทิ ยาศาสตร์ของจีน (Chinese name): 豌豆细菌性疫病菌
พืชอาศยั (host): ถั่ว

สาเหตุโรค pea bacterial blight ลักษณะอาการเริ่มแรกคือจะมีจุด
แผลฉ่ำน้ำ จากนั้นแผลจะกลายเป็นสีเขียวมะกอก และในที่สุดก็กลายเป็นจุด
แผลเนื้อเยื่อตายสีน้ำตาล และสามารถพบในส่วนต่างๆ ของพืช ซึ่งมักจะพบ
แผลที่ขยายล้อมรอบลำตน้ หากอาการรนุ แรงจะทำให้ต้นพืชตายได้ แบคทีเรยี
มกั จะเข้าทำลายพชื ในชว่ งหนาวจัด [56]

ภาพที่ 38 ลักษณะอาการ pea bacterial blight (a) Susceptibility (b)
resistance และ (c) ลกั ษณะจุดเนอื้ เย่ือตาย

โพรคารโิ อติกศัตรูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรฐั ประชาชนจีน 42

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน

38. ชือ่ วิทยาศาสตร์ (Scientific name): Pseudomonas syringae pv.
maculicola (McCulloch) Young et al
ชอ่ื วทิ ยาศาสตรข์ องจีน (Chinese name): 十字花科黑斑病菌
พชื อาศัย (host): พืชในวงศ์ Brassicaceae มี 25 สปชี สี ์

สาเหตุโรค Bacterial หรือ pepper leaf spot ของผักตระกูล
กะหล่ำ พบรายการงานครั้งแรกในปี ค.ศ. 1911 ซึ่งปัจจุบันแพร่กระจายแล้ว
ทั่วโลก ลักษณะอาการที่สามารถพบได้คือ มีจุดฉ่ำน้ำ และจุดแผลเล็กๆ
สีน้ำตาลปรากฏด้านใต้ใบ ทำให้สูญเสียพื้นที่สังเคราะห์แสง กลายเป็นจุด
เนื้อเยือ่ ตาย ซึง่ ต่อมาแผลขยายขนาดรวมกันทำใหเ้ ป็นแผลขนาดใหญ่ ส่งผลให้
คุณภาพและผลผลิตลดน้อยลง เชื้อแบคทีสาเหตุสามารถเข้าทำลายพืชได้ทาง
ปากใบ [57]

ภาพที่ 39 ลกั ษณะอาการของ Bacterial leaf spot [58]

โพรคาริโอติกศัตรูพชื นำเขา้ ควบคมุ แห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน 43

ดา่ นตรวจพืชเชยี งแสน