กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ตัวชี้ วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง โรงเรียนบ้านดง จังหวัดเชียงใหม่ สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเชียงใหม่เขต ๓ สํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้ นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ (ฉบับปรับปรุง พ.ศ.๒๕๖๐) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้ นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ โรงเรียนบ้านดง ปีพุทธศักราช ๒๕๖๖ ช้ ั นประถมศึกษาปี ท ่ ี ๒
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 1 ค าน า จากการทบทวนหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑น าไปสู่การพัฒนา มาตรฐานการ เรียนรู้และตัวชี้วัด กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และสาระ ภูมิศาสตร์ในกลุ่มสาระการเรียนรู้ สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง พ.ศ.๒๕๖๐) ที่มี ความเหมาะสมสอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม สภาพแวดล้อม และความรู้ ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีที่เจริญก้าวหน้าอย่างรวดเร็ว เป็นการพัฒนา ส่งเสริมศักยภาพคนของชาติ ให้สามารถเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ การยกระดับคุณภาพการศึกษาและ การเรียนรู้ ให้มีคุณภาพและมาตรฐานระดับสากล สอดคล้องกับประเทศไทย ๔.๐ โลกในศตวรรษที่ ๒๑ และทัดเทียม กับ นานาชาติ ผู้เรียนมีศักยภาพในการแข่งขันและด ารงชีวิตอย่างสร้างสรรค์ในประชาคมโลก ตามหลัก ปรัชญาของเศรษฐกิจ พอเพียง โรงเรียนจึงพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาด้วยการวางแผนและด าเนินการใช้ หลักสูตร การเพิ่มพูนคุณภาพหลักสูตรด้วย การวิจัยและพัฒนา การปรับปรุงและพัฒนาหลักสูตร จัดท า ระเบียบการวัดและประเมินผล สอดคล้องกับหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน สาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น สภาพปัญหาในชุมชนและสังคม ภูมิปัญญาท้องถิ่นและความต้องการของผู้เรียน โดยทุกภาคส่วน โรงเรียนบ้านดง ได้ด าเนินการพัฒนาปรับปรุงหลักสูตรสถานศึกษาอย่างต่อเนื่องและน ามาตรฐาน การเรียนรู้และตัวชี้วัด กลุ่มสาระการเรียนรู้คณิตศาสตร์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และสาระภูมิศาสตร์ ในกลุ่มสาระสังคม ศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม (ฉบับปรับปรุง ๒๕๖๐) มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด ของรายวิชาอื่นจากหลักสูตรแกนกลาง การศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช ๒๕๕๑ และสาระการเรียนรู้ ท้องถิ่น มาใช้เป็นกรอบในการจัดท าหลักสูตรโรงเรียนบ้านดง พุทธศักราช ๒๕๖๖ ทั้งการก าหนดวิสัยทัศน์ สมรรถนะส าคัญของผู้เรียนและคุณลักษณะอันพึงประสงค์เน้นให้นักเรียนโรงเรียนบ้านดง เป็นผู้ประพฤติ ดีและมีความรู้รวมทั้งมีทักษะที่จ าเป็นในการ ด ารงชีวิตในสังคมที่มีการเปลี่ยนแปลง และแสวงหาความรู้ เพื่อพัฒนาตนเองอย่างต่อเนื่องตลอดชีวิต ซึ่งเป็นทิศทางหลักในการ จัดโครงสร้างเวลาเรียน โครงสร้างราย ภาคเรียนและค าอธิบายรายวิชา โดยมีผู้ที่เกี่ยวข้องทุกฝ่ายร่วมกันพัฒนาหลักสูตร โรงเรียนบ้านดง ท าให้ หลักสูตรสถานศึกษามีคุณภาพ รวมทั้งมีกรอบทิศทางในการจัดการศึกษาเพิ่มเติมตาม ความต้องการของ ท้องถิ่น ครอบคลุมสมรรถนะและคุณลักษณะอันพึงประสงค์ของผู้เรียนทุกกลุ่มเป้าหมาย ทั้งนี้ การจัดหลักสูตรโรงเรียนบ้านดงจะประสบความส าเร็จตามเป้าหมายที่คาดหวังได้ทุกฝ่ายที่ เกี่ยวข้องต้องร่วมรับผิดชอบ โดยร่วมกันท างานอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง ในการวางแผนด าเนินการ ส่งเสริมสนับสนุน ตรวจสอบ ตลอดจนปรับปรุงแก้ไข เพื่อพัฒนานักเรียนโรงเรียนบ้านดง ให้มีคุณภาพตาม มาตรฐานการเรียนรู้และ ผลการเรียนรู้ที่ก าหนดไว้ นายภาวัช กันธวรรณ์ ผู้อ านวยการโรงเรียนบ้านดง
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 2 สารบัญ หน้า ค าน า 1 บทน า 3 คุณภาพผู้เรียน ๔ โครงสร้างหลักสูตร ๕ ค าอธิบายรายวิชา ๖ สาระการเรียนรู้ ๗ มาตรฐานการเรียนรู้ ๗ ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง ๘ โครงสร้างหน่วยการเรียนรู้ ๑๖ รายละเอียดหน่วยการเรียนรู้ ๑๗ การออกแบบการเรียนรู้ 2๔ แบบบันทึกหน่วยการเรียนรู้ ๓๖ อภิธานศัพท์ ๕๖ ภาคผนวก ๘๑ - ตารางวิเคราะห์มาตรฐานและตัวชี้วัด ๘๒ - ค าสั่งคณะกรรมการจัดท าหลักสูตรสถานศึกษา ๘๓ - ความเห็นชอบของคณะกรรมการสถานศึกษา ๘๖
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 3 บทน า หลักสูตรโรงเรียนบ้านดงตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ความส าคัญ สังคมโลกมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วตลอดเวลากลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษาศาสนา และวัฒนธรรม ช่วยให้ผู้เรียนมีความรู้ ความเข้าใจ ว่ามนุษย์ด ารงชีวิตอย่างไร ทั้งในฐานะปัจเจกบุคคล และการอยู่ร่วมกันในสังคม การปรับตัวตามสภาพแวดล้อม การจัดการทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจ ากัด นอกจากนี้ ยังช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจถึงการพัฒนา เปลี่ยนแปลงตามยุคสมัย กาลเวลา ตามเหตุปัจจัยต่างๆ ท าให้เกิดความเข้าใจในตนเอง และผู้อื่น มีความอดทน อดกลั้น ยอมรับในความแตกต่าง และมีคุณธรรม สามารถน าความรู้ไปปรับใช้ในการด าเนินชีวิต เป็นพลเมืองดีของประเทศชาติ และสังคมโลก ธรรมชาติ กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรมว่าด้วยการอยู่ร่วมกันในสังคม ที่มีความ เชื่อมสัมพันธ์กัน และมีความแตกต่างกันอย่างหลากหลาย เพื่อช่วยให้สามารถปรับตนเองกับบริบท สภาพแวดล้อม เป็นพลเมืองดี มีความรับผิดชอบ มีความรู้ ทักษะ คุณธรรม และค่านิยมที่เหมาะสม โดยได้ก าหนดสาระต่างๆไว้ ดังนี้ ศาสนา ศีลธรรมและจริยธรรม แนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ การน าหลักธรรมค าสอนไปปฏิบัติในการพัฒนา ตนเอง และการอยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข เป็นผู้กระท าความดี มีค่านิยมที่ดีงาม พัฒนาตนเองอยู่เสมอ รวมทั้งบ าเพ็ญประโยชน์ต่อสังคมและส่วนรวม หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิต ระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน การปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข ลักษณะและความส าคัญ การเป็น พลเมืองดี ความแตกต่างและความหลากหลายทางวัฒนธรรม ค่านิยม ความเชื่อ ปลูกฝังค่านิยมด้าน ประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข สิทธิ หน้าที่ เสรีภาพการด าเนินชีวิตอย่างสันติสุขใน สังคมไทยและสังคมโลก เศรษฐศาสตร์ การผลิต การแจกจ่าย และการบริโภคสินค้าและบริการ การบริหารจัดการ ทรัพยากรที่มีอยู่อย่างจ ากัดอย่างมีประสิทธิภาพ การด ารงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ และการน าหลักเศรษฐกิจ พอเพียงไปใช้ในชีวิตประจ าวัน ประวัติศาสตร์เวลาและยุคสมัยทางประวัติศาสตร์ วิธีการทางประวัติศาสตร์ พัฒนาการของ มนุษยชาติจากอดีตถึงปัจจุบัน ความสัมพันธ์และเปลี่ยนแปลงของเหตุการณ์ต่างๆ ผลกระทบที่เกิดจาก เหตุการณ์ส าคัญในอดีต บุคคลส าคัญที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงต่างๆในอดีต ความเป็นมาของชาติ ไทย วัฒนธรรมและภูมิปัญญาไทย แหล่งอารยธรรมที่ส าคัญของโลก
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 4 สาระภูมิศาสตร์ช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจลักษณะทางกายภาพของโลก ปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์ กับสิ่งแวดล้อมที่ก่อให้เกิดการสร้างสรรค์วิถีการด าเนินชีวิต เพื่อให้รู้เท่าทัน ปรับตัวตามการ เปลี่ยนแปลงของสิ่งแวดล้อม ตลอดจนสามารถใช้ทักษะ กระบวนการ ความสามารถทางภูมิศาสตร์ และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมตามสาเหตุและปัจจัย อันจะ น าไปสู่การปรับใช้ในการด าเนินชีวิต วิสัยทัศน์หลักสูตร หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน มุ่งพัฒนาผู้เรียนทุกคน ซึ่งเป็นก าลังของชาติให้เป็น มนุษย์ที่มีความสมดุลทั้งด้านร่างกาย ความรู้ คุณธรรม มีจิตส านึกในความเป็นพลเมืองไทยและเป็นพลโลก ยึดมั่นในการปกครองตามระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข มีความรู้และทักษะ พื้นฐาน รวมทั้ง เจตคติ ที่จ าเป็นต่อการศึกษาต่อ การประกอบอาชีพและการศึกษาตลอดชีวิต โดยมุ่งเน้น ผู้เรียนเป็นส าคัญบนพื้นฐานความเชื่อว่า ทุกคนสามารถเรียนรู้และพัฒนาตนเองได้เต็มตามศักยภาพ วิสัยทัศน์กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสานา และวัฒนธรรม เป็นศาสตร์บูรณาการที่มุ่งให้เยาวชนเป็นผู้มีการศึกษาพร้อมที่จะเป็นผู้น า มีส่วนร่วม และเป็น พลเมืองดี มีความรับผิดชอบ โดยเข้าใจมรดกทางวัฒนธรรมเพื่อการตัดสินใจในการเป็นพลเมืองดีเข้าใจ กระบวนการสภาพแวดล้อม การปกครอง การผลิต การบริโภค เพื่อการด ารงชีวิตในสังคม น าคุณค่า ของคุณธรรมจริยธรรมเป็นแนวปฏิบัติตนและการอยู่ร่วมกับผู้อื่นได้อย่างเป็นสุข คุณภาพผู้เรียน จบชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ได้เรียนรู้เรื่องเกี่ยวกับตนเองและผู้ที่อยู่รอบข้าง ตลอดจนสภาพแวดล้อมในท้องถิ่นที่อยู่อาศัย และเชื่องโยงประสบการณ์ไปสู่โลกกว้าง ผู้เรียนได้รับการพัฒนาให้มีทักษะกระบวนการ และมีข้อมูลที่จ าเป็นต่อการพัฒนาให้เป็น ผู้มีคุณธรรม จริยธรรม ประพฤติปฏิบัติตามหลักค าสอนของศาสนาที่ตนนับถือ มีความเป็นพลเมืองดีมี ความรับผิดชอบ การอยู่ร่วมกันและการท างานกับผู้อื่น มีส่วนร่วมในกิจกรรมของห้องเรียน และได้ฝึกหัด ในการตัดสินใจ ได้ศึกษาเรื่องราวเกี่ยวกับตนเอง ครอบครัว โรงเรียน และชุมชนในลักษณะการบูรณาการ ผู้เรียนได้เข้าใจแนวคิดเกี่ยวกับปัจจุบันและอดีต มีความรู้พื้นฐานทางเศรษฐกิจได้ข้อคิดเกี่ยวกับรายรับ -รายจ่ายของครอบครัว เข้าใจถึงการเป็นผู้ผลิต ผู้บริโภค รู้จักการออมขั้นต้นและวิธีการเศรษฐกิจพอเพียง ได้รับการพัฒนาแนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม หน้าที่พลเมือง เศรษฐศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และภูมิปัญญา เพื่อเป็นพื้นฐานในการท าความเข้าใจในขั้นที่สูงต่อไป
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 5 โครงสร้างหลักสูตรเวลาเรียนโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้/ กิจกรรม เวลาเรียน(ชั่วโมง/ปี) ระดับประถมศึกษา ป. ๑ ป. ๒ ป. ๓ ป. ๔ ป. ๕ ป. ๖ กลุ่มสาระการเรียนรู้ ภาษาไทย ๓๖๐ ๓๖๐ ๓๖๐ ๑๖๐ ๑๖๐ ๑๖๐ คณิตศาสตร์ ๒๐๐ ๒๐๐ ๒๐๐ ๑๖๐ ๑๖๐ ๑๖๐ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒๐ สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๘๐ ๘๐ ๘๐ ประวัติศาสตร์ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ สุขศึกษาและพลศึกษา ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๘๐ ๘๐ ๘๐ ศิลปะ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๘๐ ๘๐ ๘๐ การงานอาชีพและเทคโนโลยี ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ภาษาอังกฤษ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๘๐ ๘๐ ๘๐ รวมเวลาเรียน (พื้นฐาน) ๘๔๐ ๘๔๐ ๘๔๐ ๘๔๐ ๘๔๐ ๘๔๐ รายวิชาเพิ่มเติม คอมพิวเตอร์ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ต้านทุจริต ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ รวมเวลาเรียน (เพิ่มเติม) ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ กิจกรรมพัฒนาผู้เรียน ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒๐ ๑๒๐ กิจกรรมแนะแนว ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ ๔๐ กิจกรรมนักเรียน - กิจกรรมลูกเสือ/เนตรนารี - ชุมนุม ๓๐ ๔๐ ๓๐ ๔๐ ๓๐ ๔๐ ๓๐ ๔๐ ๓๐ ๔๐ ๓๐ ๔๐ กิจกรรมเพื่อสังคมและสาธารณประโยชน์ ๑๐ ๑๐ ๑๐ ๑๐ ๑๐ ๑๐ รวมเวลาเรียนทั้งหมด ๑,๐๘๐ ชั่วโมง/ปี ผู้เรียนปฏิบัติเพื่อสังคมและสาธารณะประโยชน์ ใน กลุ่มสาระการเรียนรู้ และกิจกรรม พัฒนาผู้เรียน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 6 ค าอธิบายรายวิชากลุ่มสาระสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม รหัสวิชา ส 12101 ชื่อวิชาสังคมศึกษา กลุ่มสาระการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เวลาเรียน 40 ชั่วโมง/สัปดาห์ จ านวน 1 ชั่วโมง/ สัปดาห์ ศึกษา วิเคราะห์ เรื่องความส าคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะเป็นเอกลักษณ์ของชาติไทย ประวัติศาสนา คัมภีร์และหลักธรรมของศาสนาต่างๆ การปฏิบัติตนในพิธีกรรมทางศาสนา การท าความดี ตามหลักธรรมของศาสนา ข้อตกลง กฎ ระเบียบ ในครอบครัว โรงเรียน และชุมชน การยอมรับความ แตกต่างของบุคคลในสังคม สิทธิส่วนบุคคล การมีส่วนร่วมในกิจกรรมของชุมชน บทบาทอ านาจของบุคคล มรรยาทไทย เช่น การแสดงความเคารพ การเดิน การยืน การนั่ง การนอน เป็นต้น อาชีพในชุมชน รายรับ-รายจ่ายของครอบครัวและตนเอง การออมเงิน การซื้อขายแลกเปลี่ยน ผู้ผลิต ผู้บริโภค ผู้ซื้อ ผู้ขาย ทรัพยากรการผลิต สิ่งแวดล้อม ทรัพยากรธรรมชาติ ความส าคัญ การเปลี่ยนแปลงการรักษาและฟื้นฟู สิ่งแวดล้อม ต าแหน่งของสิ่งต่างๆ เครื่องมือทางภูมิศาสตร์ โลกและปรากฏการณ์ทางธรรมชาติ ความสามารถทางภูมิศาสตร์ กระบวนการทางภูมิศาสตร์ ทักษะทางภูมิศาสตร์ความเข้าใจระบบธรรมชาติ การตั้งค าถามเชิงภูมิศาสตร์ การสังเกตและมนุษย์ การรวบรวมข้อมูล การแปลความข้อมูลทางภูมิศาสตร์ การให้เหตุผลทางภูมิศาสตร์ การจัดการข้อมูล การใช้เทคนิค และเครื่องมือการตัดสินใจอย่างเป็นระบบ โดยใช้กระบวนการคิด กระบวนการสืบค้นข้อมูล กระบวนการปฏิบัติ กระบวนการทางสังคม กระบวนการกลุ่ม กระบวนการแก้ปัญหา เพื่อให้เกิดความรู้ ความเข้าใจ สามารถน าไปปฏิบัติในการด าเนินชีวิต มีคุณธรรมจริยธรรม มีคุณลักษณะอันพึงประสงค์ในด้านรักชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ มีหลักธรรมในการด าเนินชีวิต รัก ความเป็นไทย มีจิตสาธารณะ และสามารถด าเนินชีวิตในสังคมได้อย่างสันติสุข มาตรฐาน/ตัวชี้วัด ส 1.1 ป.2/1, ป.2/2, ป.2/3, ป.2/4, ป.2/5, ป.2/6, ป.2/7 ส 1.2 ป.2/1, ป.2/2 ส 2.1 ป.2/1, ป.2/2, ป.2/3, ป.2/4 ส 2.2 ป.2/1, ป.2/2 ส 3.1 ป.2/1, ป.2/2, ป.2/3, ป.2/4 ส 3.2 ป.2/1, ป.2/2 ส 5.1 ป.2/1, ป.2/2, ป.2/3 ส 5.2 ป.2/1, ป.2/2, ป.2/3, ป.2/4 รวม ๔ มาตรฐาน ๒๘ ตัวชี้วัด (๑๘ ตัวชี้วัดระหว่างทาง ๑๐ ตัวชี้วัดปลายทาง)
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 7 สาระการเรียนรู้ สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิตในสังคม สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐานการเรียนรู้ สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือ ศาสนาที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่น และปฏิบัติตาม หลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดีและธ ารงรักษาพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงาม และธ ารงรักษาประเพณีและวัฒนธรรมไทย ด ารงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทย และสังคมโลกอย่างสันติสุข มาตรฐาน ส 2.2 เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธ ารง รักษาไว้ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็น ประมุข สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส.3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภคการใช้ ทรัพยากรที่มีอยู่จ ากัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจ หลักการของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการด ารงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ มาตรฐาน ส.3.2 เข้าใจระบบ และสถาบันทางเศรษฐกิจต่าง ๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ และความจ าเป็นของการร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส ๕.๑ เขาใจลักษณะทางกายภาพของโลกและความสัมพันธของสรรพสิ่งซึ่งมีผลตอกัน ใชแผนที่และ เครื่องมือทางภูมิศาสตรในการคนหา วิเคราะห และสรุปขอมูล ตามกระบวนการทางภูมิศาสตร ตลอดจนใชภูมิสารสนเทศอยางมีประสิทธิภาพ มาตรฐาน ส ๕.๒ เขาใจปฏิสัมพันธระหวางมนุษยกับสิ่งแวดลอมทางกายภาพที่กอใหเกิด การสรางสรรควิถีการด าเนินชีวิต มีจิตส านึกและมีสวนรวมในการจัดการ ทรัพยากรและสิ่งแวดลอมเพื่อ การพัฒนา ที่ยั่งยืน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 8 ตัวชี้วัดและสาระการเรียนรู้แกนกลาง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนาและวัฒนธรรม ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.1 รู้ และเข้าใจประวัติ ความส าคัญ ศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรม เพื่ออยู่ร่วมกันอย่างสันติสุข รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 1.1 ป.2/1 1. บอกความส าคัญของพระพุทธ ศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ พระพุทธศาสนาเป็นเอกลักษณ์ของ ชาติไทย ส 1.1 ป.2/2 2. สรุปพุทธประวัติตั้งแต่ประสูติจนถึง การออกผนวชหรือประวัติศาสดาที่ตน นับถือตามที่ก าหนด สรุปพุทธประวัติ ประสูติ o เหตุการณ์หลังประสูติ o แรกนาขวัญ o การศึกษา o การอภิเษกสมรส o เทวทูต 4 o การออกผนวช ส 1.1 ป.2/3 3. ชื่นชมและบอกแบบอย่างการด าเนิน ชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก/ เรื่องเล่าและศาสนิกชนตัวอย่างตามที่ ก าหนด สามเณรราหุล วรุณชาดก วานรินทชาดก สมเด็จพระญาณสังวร (ศุข ไก่เถื่อน) สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จ พระสังฆราช (เจริญ สุวฑฺฒโน) ส 1.1 ป.2/4 4. บอกความหมาย ความส าคัญ และ เคารพพระรัตนตรัย ปฏิบัติตาม หลักธรรมโอวาท 3ในพระพุทธศาสนา หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตน นับถือตามที่ก าหนด พระรัตนตรัย ศรัทธา โอวาท 3 ไม่ท าชั่ว ° เบญจศีล
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 9 รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ท าความดี °เบญจธรรม ° หิริ-โอตตัปปะ ° สังคหวัตถุ 4 °ฆราวาสธรรม 4 ° กตัญญูกตเวทีต่อครู อาจารย์ และ โรงเรียน °มงคล 38 - กตัญญู - สงเคราะห์ญาติพี่น้อง ท าจิตให้บริสุทธิ์ (บริหารจิตและเจริญ ปัญญา) พุทธศาสนสุภาษิต นิมิตฺต สาธุรูปาน กตญฺญ กตเวทิตา ความกตัญญ กตเวทีเป็นเครื่องหมาย ของคนดี พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร มารดาบิดาเป็นพรหมของบุตร ส 1.1 ป.2/5 5. ชื่นชมการท าความดีของตนเอง บุคคลในครอบครัวและในโรงเรียน ตามหลักศาสนา ตัวอย่างการกระท าความดีของตนเอง และบุคคลในครอบครัว และในโรงเรียน (ตามสาระในข้อ 4) ส 1.1 ป.2/6 6. เห็นคุณค่าและสวดมนต์ แผ่เมตตา มีสติที่เป็นพื้นฐานของสมาธิในพระ พุทธ-ศาสนา หรือการพัฒนาจิตตาม แนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ ก าหนด ฝึกสวดมนต์ไหว้พระและแผ่เมตตา รู้ความหมายและประโยชน์ของสติและ สมาธิ ฝึกสมาธิเบื้องต้น ฝึกสติเบื้องต้นด้วยกิจกรรมการ เคลื่อนไหวอย่างมีสติ ฝึกให้มีสมาธิในการฟัง การอ่าน การคิด การถาม และการเขียน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 10 รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 1.1 ป.2/7 7. บอกชื่อศาสนา ศาสดา และ ความส าคัญของคัมภีร์ของศาสนาที่ตน นับถือและศาสนาอื่นๆ ชื่อศาสนา ศาสดา และคัมภีร์ของศาสนา ต่าง ๆ พระพุทธศาสนา o ศาสดา : พระพุทธเจ้า o คัมภีร์ : พระไตรปิฎก ศาสนาอิสลาม o ศาสดา : มุฮัมมัด o คัมภีร์ : อัลกุรอาน คริสต์ศาสนา o ศาสดา : พระเยซู o คัมภีร์: ไบเบิล ศาสนาฮินดู o ศาสดา : ไม่มีศาสดา o คัมภีร์ : พระเวท พราหมณะ อุปนิษัท อารัณยกะ สาระที่ 1 ศาสนา ศีลธรรม จริยธรรม มาตรฐาน ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษาพระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง รหัสวิชา ส 1.2 ป.2/1 1. ปฏิบัติตนอย่าง เหมาะสมต่อสาวกของ ศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนดได้ถูกต้อง การฝึกปฏิบัติมรรยาทชาวพุทธ การพนมมือ การไหว้ การกราบ การนั่ง การยืน การเดิน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 11 รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง รหัสวิชา ส 1.2 ป.2/2 2. ปฏิบัติตนในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันส าคัญ ทางศาสนา ตามที่ก าหนด ได้ถูกต้อง การเข้าร่วมกิจกรรมและพิธีกรรม ที่ เกี่ยวเนื่องกับวันส าคัญทางพุทธ ศาสนา ระเบียบพิธีการบูชาพระรัตนตรัย การท าบุญตักบาตร ศาสนพิธี พื้นเมือง สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.1 เข้าใจและปฏิบัติตนตามหน้าที่ของการเป็นพลเมืองดี มีค่านิยมที่ดีงามและธ ารงรักษา ประเพณีและวัฒนธรรมไทย ด ารงชีวิตอยู่ร่วมกันในสังคมไทยและสังคมโลกอย่างสันติสุข รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 2.1 ป.2/1 1. ปฏิบัติตนตามข้อตกลง กติกา กฎ ระเบียบและหน้าที่ ที่ต้องปฏิบัติในชีวิตประจ าวัน ข้อตกลง กติกา กฎ ระเบียบ หน้าที่ที่ต้อง ปฏิบัติในครอบครัว โรงเรียน สถานที่สาธารณะ เช่น โรงภาพยนต์ โบราณสถาน ฯลฯ ส 2.1 ป.2/2 2. ปฏิบัติตนตนตามมารยาท ไทย มารยาทไทย เช่น การแสดงความเคารพ การยืน การเดิน การนั่ง การนอน การทักทาย การ รับประทาน ส 2.1 ป.2/3 3. แสดงพฤติกรรมในการ ยอมรับความคิด ความเชื่อ และการปฏิบัติของบุคคลอื่นที่ แตกต่างกันโดยปราศจากอคติ การยอมรับความแตกต่างของคนในสังคม ใน เรื่อง ความคิด ความเชื่อ ความสามารถและการ ปฏิบัติตนของบุคคลอื่นที่ แตกต่างกัน เช่น - บุคคลย่อมมีความคิดที่มีเหตุผล - การปฏิบัติตนตามพิธีกรรมตามความ เชื่อของบุคคล - บุคคลย่อมมีความสามารถแตกต่างกัน - ไม่พูดหรือแสดงอาการดูถูกรังเกียจผู้อื่น ใน เรื่องของรูปร่างหน้าตา สีผม สีผิว ที่แตกต่างกัน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 12 รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 2.1 ป.2/4 4. เคารพในสิทธิเสรีภาพ ของผู้อื่น สิทธิส่วนบุคคล เช่น - สิทธิแสดงความคิดเห็น - สิทธิเสรีภาพในร่างกาย - สิทธิในทรัพย์สิน สาระที่ 2 หน้าที่พลเมือง วัฒนธรรม และการด าเนินชีวิตในสังคม มาตรฐาน ส 2.2 เข้าใจระบบการเมืองการปกครองในสังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธาและธ ารงรักษา ไว้ซึ่งการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 2.2 ป.2/1 1. อธิบายความสัมพันธ์ของตนเอง และสมาชิกในครอบครัวในฐานะเป็น ส่วนหนึ่งของชุมชน ความสัมพันธ์ของตนเอง และสมาชิกใน ครอบครัวกับชุมชน เช่น การช่วยเหลือ กิจกรรมของชุมชน ส 2.2 ป.2/2 2. ระบุผู้มีบทบาท อ านาจในการ ตัดสินใจในโรงเรียน และชุมชน ผู้มีบทบาท อ านาจในการตัดสินใจ ในโรงเรียน และชุมชน เช่น ผู้บริหาร สถานศึกษา ผู้น าท้องถิ่น ก านัน ผู้ใหญ่บ้าน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 13 สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส 3.1 เข้าใจและสามารถบริหารจัดการทรัพยากรในการผลิตและการบริโภค การใช้ ทรัพยากร ที่มีอยู่จ ากัดได้อย่างมีประสิทธิภาพและคุ้มค่า รวมทั้งเข้าใจหลักการของ เศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการด ารงชีวิตอย่างมีดุลยภาพ รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 3.1 ป.2/1 1. ระบุทรัพยากรที่น ามาผลิต สินค้าและบริการที่ใช้ใน ชีวิตประจ าวัน ทรัพยากรที่น ามาใช้ในการผลิตสินค้าและ บริการที่ใช้ในครอบครัวและโรงเรียน เช่น ดินสอและกระดาษที่ผลิตจากไม้ รวมทั้ง เครื่องจักรและแรงงานการผลิต ผลของการใช้ทรัพยากรในการผลิตที่ หลากหลายที่มีต่อราคา คุณค่าและประโยชน์ ของสินค้าและบริการ รวมทั้งสิ่งแวดล้อม ส 3.1 ป.2/2 2. บอกที่มาของรายได้และรายจ่าย ของตนเองและครอบครัว การประกอบอาชีพของครอบครัว การแสวงหารายได้ที่สุจริตและเหมาะสม รายได้และรายจ่ายในภาพรวมของครอบครัว รายได้และรายจ่ายของตนเอง ส 3.1 ป.2/3 3. บันทึกรายรับรายจ่ายของ ตนเอง วิธีการท าบัญชีรายรับรายจ่ายของตนเอง อย่างง่าย ๆ รายการของรายรับที่เป็นรายได้ที่เหมาะสม และไม่เหมาะสม รายการของรายจ่ายที่เหมาะสมและ ไม่เหมาะสม ส 3.1 ป.2/4 4. สรุปผลดีของการใช้จ่ายที่ เหมาะสมกับรายได้และการออม ที่มาของรายได้ที่สุจริต การใช้จ่ายที่เหมาะสม ผลดีของการใช้จ่ายที่เหมาะสมกับรายได้ การออมและผลดีของการออม การน าเงินที่เหลือมาใช้ให้เกิดประโยชน์ เช่น การช่วยเหลือสาธารณกุศล
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 14 สาระที่ 3 เศรษฐศาสตร์ มาตรฐาน ส 3.2 เข้าใจระบบและสถาบันทางเศรษฐกิจต่าง ๆ ความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจและความ จ าเป็นของการร่วมมือกันทางเศรษฐกิจในสังคมโลก รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 3.2 ป.2/1 1. อธิบายการแลกเปลี่ยนสินค้าและ บริการโดยวิธีต่าง ๆ ความหมายและความส าคัญของการ แลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ ลักษณะของการแลกเปลี่ยนสินค้าและ บริการโดยไม่ใช้เงิน รวมทั้ง การแบ่งปัน การช่วยเหลือ ลักษณะการแลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ โดยการใช้เงิน ส 3.2 ป.2/2 2. บอกความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและ ผู้ขาย ความหมายและบทบาทของผู้ซื้อและ ผู้ขาย ผู้ผลิตและผู้บริโภคพอสังเขป ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขายใน การก าหนดราคาสินค้าและบริการ ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขาย ท าให้สังคมสงบสุข และประเทศมั่นคง สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.1 เข้าใจลักษณะทางกายภาพของโลกและความสัมพันธ์ของสรรพสิ่งซึ่งมีผลต่อกัน ใช้แผนที่ และเครื่องมือทางภูมิศาสตร์ในการค้นหา วิเคราะห์ และสรุปข้อมูลตามกระบวนการทาง ภูมิศาสตร์ ตลอดจนใช้ภูมิสารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 5.1 ป.2/1 1. ระบุสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติ และที่มนุษย์สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏ ระหว่างบ้านกับโรงเรียน สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติกับที่มนุษย์ สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏระหว่างบ้านกับโรงเรียน ส 5.1 ป.2/2 2. ระบุต าแหน่งและลักษณะทางกายภาพ ของสิ่งต่างๆ ที่ปรากฏในแผนผัง แผนที่ รูปถ่าย และลูกโลก ต าแหน่งและลักษณะทางกายภาพของ สิ่งต่างๆ ที่ปรากฏในแผนที่ แผนผัง รูปถ่าย และลูกโลก เช่น ภูเขา ที่ราบ แม่น ้า ต้นไม้ ทะเล ส 5.1 ป.2/3 3. สังเกตและแสดงความสัมพันธ์ ระหว่างโลกดวงอาทิตย์และดวงจันทร์ ที่ท าให้เกิดปรากฏการณ์ ความสัมพันธ์ระหว่างโลก ดวงอาทิตย์ และดวงจันทร์ ที่ท าให้เกิดปรากฏการณ์ เช่น ข้างขึ้น ข้างแรม ฤดูกาลต่างๆ
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 15 สาระที่ 5 ภูมิศาสตร์ มาตรฐาน ส 5.2 เข้าใจปฏิสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมทางกายภาพที่ก่อให้เกิดการสร้างสรรค์ วิถีการด าเนินชีวิต มีจิตส านึกและมีส่วนร่วมในการจัดการทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม เพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน รหัสวิชา ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้แกนกลาง ส 5.2 ป.2/1 1. อธิบายความส าคัญของ สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติและที่มนุษย์ สร้างขึ้น ความส าคัญของสิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมที่มนุษย์สร้างขึ้น ในการด าเนินชีวิต ส 5.2 ป.2/2 2. จ าแนกและใช้ทรัพยากรธรรมชาติ ที่ใช้แล้วไม่หมดไป ที่ใช้แล้วหมดไป และสร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้อย่าง คุ้มค่า ประเภทของทรัพยากรธรรมชาติ - ใช้แล้วไม่หมดไป เช่น อากาศ แสงอาทิตย์ - ใช้แล้วหมดไป เช่น แร่ ถ่านหิน น ้ามัน ก๊าซธรรมชาติ - สร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้ เช่น น ้า ดิน ปุาไม้ สัตว์ปุา การใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างคุ้มค่า ส 5.2 ป.2/3 3. อธิบายความสัมพันธ์ระหว่าง ฤดูกาลกับการด าเนินชีวิตของมนุษย์ ความสัมพันธ์ระหว่างฤดูกาลกับการ ด าเนินชีวิตของมนุษย์ ส 5.2 ป.2/4 4. มีส่วนร่วมในการจัดการ สิ่งแวดล้อมในโรงเรียน ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลง สิ่งแวดล้อมที่มีต่อโรงเรียน การรักษาและฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมใน โรงเรียน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 16 โครงสร้างหน่วยการเรียนรู้ รหัสวิชา ส 12101 ชื่อรายวิชาสังคมศึกษา 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ฯ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เวลา 40 ชั่วโมง/ปี จ านวน 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ หน่วยที่ ชื่อหน่วยการเรียนรู้ เวลา(ชั่วโมง) น้ าหนัก 1 ศาสนาของเรา 10 20 2 การด ารงชีวิต 10 20 3 เราช่วยกันท างาน 9 20 5 ชีวิตและสิ่งแวดล้อม 10 20 รวม ๓๙ 80 ทดสอบปลายปี ๑ 20 รวมทั้งสิ้นตลอดปี 40 100
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 17 รายละเอียดหน่วยการเรียนรู้ รหัสวิชา ส 12101 ชื่อรายวิชาสังคมศึกษา 2 กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ฯ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เวลา 40 ชั่วโมง/ปี จ านวน 1 ชั่วโมง/สัปดาห์ หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก 1 ศาสนา ของเรา ส 1.1 ป.2/1 พระพุทธศาสนาเป็นเอกลักษณ์ของ ชาติไทย 10 20 ส 1.1 ป.2/2 สรุปพุทธประวัติ ประสูติ - เหตุการณ์หลังประสูติ - แรกนาขวัญ - การศึกษา - การอภิเษกสมรส - เทวทูต ๔ - การออกผนวช ส 1.1 ป.2/3 ส 1.1 ป.2/4 สามเณรราหุล วรุณชาดก วานรินทชาดก สมเด็จพระญาณสังวร (ศุข ไก่เถื่อน) สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จ พระสังฆราช (เจริญ สุวฑฺฒโน) พระรัตนตรัย ศรัทธา โอวาท ๓ ไม่ท าชั่ว ° เบญจศีล
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 18 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก ท าความดี °เบญจธรรม ° หิริ-โอตตัปปะ ° สังคหวัตถุ ๔ °ฆราวาสธรรม ๔ ° กตัญญูกตเวทีต่อ ครู อาจารย์ และโรงเรียน °มงคล ๓๘ - กตัญญู - สงเคราะห์ญาติพี่น้อง ท าจิตให้บริสุทธิ์ (บริหารจิตและเจริญปัญญา) พุทธศาสนสุภาษิต นิมิตฺต สาธุรูปาน กตญฺญ กตเวทิตา ความกตัญญ กตเวทีเป็นเครื่องหมาย ของคนดี พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร มารดาบิดาเป็นพรหมของบุตร ส 1.1 ป.2/5 ตัวอย่างการกระท าความดีของตนเอง และบุคคลในครอบครัว และในโรงเรียน (ตามสาระในข้อ ๔) ส 1.1 ป.2/6 ฝึกสวดมนต์ไหว้พระและแผ่เมตตา รู้ความหมายและประโยชน์ของสติและ สมาธิ ฝึกสมาธิเบื้องต้น ฝึกสติเบื้องต้นด้วยกิจกรรมการ เคลื่อนไหวอย่างมีสติ ฝึกให้มีสมาธิในการฟัง การอ่าน การคิด การถาม และการเขียน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 19 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก ส 1.1 ป.2/7 ชื่อศาสนา ศาสดา และคัมภีร์ของ ศาสนาต่าง ๆ พระพุทธศาสนา * ศาสดา : พระพุทธเจ้า * คัมภีร์ : พระไตรปิฎก ศาสนาอิสลาม * ศาสดา : มุฮัมมัด * คัมภีร์ : อัลกุรอาน คริสต์ศาสนา * ศาสดา : พระเยซู * คัมภีร์ : ไบเบิล ศาสนาฮินดู * ศาสดา : ไม่มีศาสดา * คัมภีร์ : พระเวท พราหมณะ อุปนิษัท อารัณยกะ ส 1.2 ป.2/1 การฝึกปฏิบัติมรรยาทชาวพุทธ การพนมมือ การไหว้ การกราบ การนั่ง การยืน การเดิน ส 1.2 ป.2/2 การเข้าร่วมกิจกรรมและพิธีกรรม ที่ เกี่ยวเนื่องกับวันส าคัญทางพุทธศาสนา ระเบียบพิธีการบูชาพระรัตนตรัย การท าบุญตักบาตร ศาสนพิธีเมือง
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 20 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก 2 การด ารงชีวิต ส 2.1 ป.2/1 ข้อตกลง กติกา กฎ ระเบียบ หน้าที่ที่ ต้องปฏิบัติในครอบครัว โรงเรียน สถานที่ สาธารณะ เช่น โรงภาพยนตร์ โบราณสถาน ฯลฯ 10 20 ส 2.1 ป.2/2 มารยาทไทย เช่น การแสดงความ เคารพ การยืน การเดิน การนั่ง การนอน การทักทาย การรับประทาน ส 2.1 ป.2/3 การยอมรับความแตกต่างของคนใน สังคม ในเรื่อง ความคิด ความเชื่อ ความสามารถและการปฏิบัติตนของบุคคล อื่นที่ แตกต่างกัน เช่น - บุคคลย่อมมีความคิดที่มีเหตุผล - การปฏิบัติตนตามพิธีกรรมตาม ความ เชื่อของบุคคล - บุคคลย่อม มีความ สามารถแตกต่างกัน - ไม่พูดหรือแสดงอาการดูถูก รังเกียจผู้อื่น ในเรื่องของรูปร่างหน้าตา สี ผม สีผิว ที่แตกต่างกัน ส 2.1 ป.2/4 สิทธิส่วนบุคคล เช่น - สิทธิแสดงความคิดเห็น - สิทธิเสรีภาพในร่างกาย - สิทธิในทรัพย์สิน ส 2.2 ป.2/1 ความสัมพันธ์ของตนเอง และสมาชิกใน ครอบครัวกับชุมชน เช่น การช่วยเหลือ กิจกรรมของชุมชน ส 2.2 ป.2/2 ผู้มีบทบาท อ านาจในการตัดสินใจ ในโรงเรียน และชุมชน เช่น ผู้บริหาร สถานศึกษา ผู้น าท้องถิ่น ก านัน ผู้ใหญ่บ้าน
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 21 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก 3 เราช่วยกัน ท างาน ส 3.1 ป.2/1 ทรัพยากรที่น ามาใช้ในการผลิตสินค้า และบริการที่ใช้ในครอบครัวและ โรงเรียน เช่น ดินสอและกระดาษที่ ผลิตจากไม้ รวมทั้งเครื่องจักรและ แรงงานการผลิต ผลของการใช้ทรัพยากรในการผลิตที่ หลากหลายที่มีต่อราคา คุณค่าและ ประโยชน์ของสินค้าและบริการ รวมทั้งสิ่งแวดล้อม 9 20 ส 3.1 ป.2/2 การประกอบอาชีพของครอบครัว การแสวงหารายได้ที่สุจริตและ เหมาะสม รายได้และรายจ่ายในภาพรวมของ ครอบครัว รายได้และรายจ่ายของตนเอง ส 3.1 ป.2/3 วิธีการท าบัญชีรายรับรายจ่ายของ ตนเองอย่างง่าย ๆ รายการของรายรับที่เป็นรายได้ที่ เหมาะสม และไม่เหมาะสม รายการของรายจ่ายที่เหมาะสมและ ไม่เหมาะสม ส 3.1 ป.2/4 ที่มาของรายได้ที่สุจริต การใช้จ่ายที่เหมาะสม ผลดีของการใช้จ่ายที่เหมาะสมกับ รายได้ การออมและผลดีของการออม การน าเงินที่เหลือมาใช้ให้เกิด ประโยชน์ เช่น การช่วยเหลือสาธารณ กุศล
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 22 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก ส 3.2 ป.2/1 ความหมายและความส าคัญของการ แลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ ลักษณะของการแลกเปลี่ยนสินค้า และบริการโดยไม่ใช้เงิน รวมทั้ง การ แบ่งปัน การช่วยเหลือ ลักษณะการแลกเปลี่ยนสินค้าและ บริการโดยการใช้เงิน ส 3.2 ป.2/2 ความหมายและบทบาทของผู้ซื้อและ ผู้ขาย ผู้ผลิตและผู้บริโภคพอสังเขป ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขาย ในการก าหนดราคาสินค้าและบริการ ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขาย ท าให้สังคมสงบสุข และประเทศมั่นคง 5 ชีวิตและ สิ่งแวดล้อม ส 5.1 ป.2/1 สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติกับที่มนุษย์ สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏระหว่างบ้านกับ โรงเรียน ๑๐ 20 ส 5.1 ป.2/2 ต าแหน่งและลักษณะทางกายภาพของ สิ่งต่างๆ ที่ปรากฏในแผนที่ แผนผัง รูปถ่าย และลูกโลก เช่น ภูเขา ที่ราบ แม่น ้า ต้นไม้ ทะเล ส 5.1 ป.2/3 ความสัมพันธ์ระหว่างโลก ดวงอาทิตย์ และดวงจันทร์ ที่ท าให้เกิด ปรากฏการณ์ เช่นข้างขึ้น ข้างแรม ฤดูกาลต่างๆ
หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 23 หน่วย ที่ ชื่อหน่วย การเรียนรู้ ตัวชี้วัด (ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ เวลา (ชม.) น้ าหนัก ส 5.2 ป.2/1 ความส าคัญของสิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมที่มนุษย์สร้าง ขึ้นในการด าเนินชีวิต ส5.2 ป.2/2 ประเภทของทรัพยากรธรรมชาติ - ใช้แล้วไม่หมดไป เช่น อากาศ แสงอาทิตย์ - ใช้แล้วหมดไป เช่น แร่ ถ่านหิน น ้ามัน ก๊าซธรรมชาติ - สร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้ เช่น น ้า ดิน ปุาไม้ สัตว์ปุา การใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างคุ้มค่า ส5.2 ป.2/3 ความสัมพันธ์ระหว่างฤดูกาลกับการ ด าเนินชีวิตของมนุษย์ ส5.2 ป.2/4 ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลง สิ่งแวดล้อม ที่มีต่อโรงเรียน การรักษาและฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน รวม ๓๙ 80 ทดสอบปลายปี ๑ 20 รวมทั้งสิ้นตลอดปี 40 100
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แตารางออกแบบการเรียนรู้หน่วยที่ 1 ชื่อหมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 1.1 รู้และเข้าใจ ประวัติความ ส าคัญศาสดา หลักธรรมของ พระพุทธศาสนา หรือศาสนา ที่ตน นับถือและศาสนา อื่น มีศรัทธาที่ ถูกต้อง ยึดมั่นและ ปฏิบัติตาม หลักธรรมเพื่ออยู่ ร่วมกันอย่างสันติ สุข ส 1.1 ป.2/1 บอก ความส าคัญของ พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ส 1.1 ป.2/2 สรุปพุทธ ประวัติตั้งแต่ประสูติ จนถึงการออกผนวชหรือ ประวัติศาสดาที่ตนนับ ถือตามที่ก าหนด ส 1.1 ป.2/3 ชื่นชม และบอกแบบอย่างการ ด าเนินชีวิตและข้อคิด จากประวัติสาวก ชาดก/ เรื่องเล่าและศาสนิกชน 1. พระพุทธศาสนาเป็นเอกลักษณ์ของ ชาติไทย 2. สรุปพุทธประวัติ - ประสูติ- เหตุการณ์หลักประสูติ - แรกนาขวัญ - การศึกษา - การอภิเษกสมรส - เทวทูต 4 - การออกผนวช 3. สามเณรราหุล -วรุณชาดก -วานรินทชาดก - สมเด็จพระญาณสังวร (ศุข ไก่เถื่อน) - สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จ พระสังฆราช (เจริญ สุวฑฺฒโน) 1ภ2พุ3แล
๔ และวัฒนธรรม น่วย ศาสนาของเรา เวลา 10 ชั่วโมง ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ .บันทึกข้อมูลจาก าพพระพุทธศาสนา . เขียนผังความคิด ทธประวัติ . อ่านนิทานธรรมะ ล้วตอบค าถาม 1. สังเกต - ตรวจบันทึก 2. สังเกต - ตรวจผลงาน 3. สังเกต - ทดสอบ 1.สนทนาซักถาม 2. อ่านพุทธประวัติ แล้วตอบค าถาม 3 . อ่านนิทาน ธรรมะแล้วตอบ ค าถาม - ทดสอบ 1 รูปภาพ - แบบบันทึก 2.หนังสือเรียน -ใบงาน 3. ห้องสมุด - แหล่งเรียนรู้ ภายในโรงเรียน และในชุมชน - สื่อ CD, VCD - แบบสังเกต - แบบทดสอบ
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 1.1 ป.2/4 บอก ความหมายความส าคัญ และเคารพ พระรัตนตรัย ปฏิบัติ ตามหลักธรรมโอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา หรือ หลักธรรมของศาสนาที่ ตนนับถือตามที่ก าหนด 4. พระรัตนตรัย - ศรัทธ - โอวาท 3 - ไม่ท าชั่ว - เบญจศีล - ท าความดี - เบญจธรรม - หิริ-โอตตัปปะ - สังคหวัตถุ 4 - ฆราวาสธรรม 4 - กตัญญูกตเวทีต่อครูอาจารย์ และโรงเรียน - มงคล 38 - กตัญญู - สงเคราะห์ญาติพี่น้อง - ท าจิตให้บริสุทธิ์ (บริหารจิตและ เจริญปัญญา) - พุทธศาสนสุภาษิ - นิมิตฺต สาธุรูปาน กตญฺญ กตเวทิตา - ความกตัญญ กตเวทีเป็น เครื่องหมาย ของคนดี - พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร มารดาบิดา เป็นพรหมของบุตร 4ห
๕ และวัฒนธรรม ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ 4. เขียนผังความคิด หลักธรรมของศาสนา 4. สังเกต - ตรวจผลงาน 4. ศึกษาค้นคว้า - สนทนาซักถาม 4.เอกสาร ความรู้ - ใบงาน - สื่อ CD, VCD - รูปภาพ - แผนภูมิ
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 1.1 ป.2/5 ชื่นชม การท าความดีของ ตนเอง บุคคลใน ครอบครัวและใน โรงเรียน ตามหลัก ศาสนา ส 1.1 ป.2/6 เห็น คุณค่าและสวดมนต์ แผ่ เมตตา มีสติที่เป็น พื้นฐานของสมาธิใน พระพุทธ-ศาสนา หรือ การพัฒนาจิตตาม แนวทางของศาสนาที่ ตนนับถือ ตามที่ ก าหนด ส 1.1 ป.2/7 บอกชื่อ ศาสนา ศาสดาและ ความส าคัญของคัมภีร์ ของศาสนาที่ตนนับถือ และศาสนาอื่นๆ 5. ตัวอย่างการกระท าความดีของตนเองและ บุคคลในครอบครัว และในโรงเรียน (ตาม สาระในข้อ 4) 6. ฝึกสวดมนต์ไหว้พระและแผ่เมตตา - รู้ความหมายประโยชน์ของสติและสมาธิ - ฝึกสมาธิเบื้องต้น -ฝึกสติเบื้องต้นด้วยกิจกรรมการเคลื่อนไหว อย่างมีสติ - ฝึกให้มีสมาธิในการฟัง การอ่าน การคิด การถาม และการเขียน 7. ชื่อศาสนา ศาสดา และคัมภีร์ของศาสนา ต่าง ๆ - พระพุทธศาสนา - ศาสดา:พระพุทธเจ้า - คัมภีร์:พระไตรปิฎก - ศาสนาอิสลาม -ศาสดา:มุฮัมมัด - คัมภีร์:อัลกุรอาน -คริสต์ศาสนา - ศาสดา:พระเยซู -คัมภีร์:ไบเบิล - ศาสนาฮินดู - ศาสดา:ไม่มีศาสดา -คัมภีร์:พระเวท พราหมณะอุปนิษัท อารัณยกะ 5กขอ6ไหเม7ควพ
๖ และวัฒนธรรม ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ 5. เขียนแผนผังแสดง การท าความดี องตนเอง . แสดงการสวดมนต์ หว้พระ การแผ่ มตตาและสมาธิ 7. เขียนแผนผังแสดง วามส าคัญของ ระพุทธศาสนา 5. สังเกต - ตรวจผลงาน 6. สังเกต - ทดสอบ 7. สังเกต - ตรวจผลงาน 5. ศึกษาค้นคว้า - สนทนาซักถาม 6. แบ่งกลุ่มฝึก สวดมนต์ไหว้พระ และแผ่เมตตา - ฝึกสมาธิในการฟัง การอ่าน การคิด การถาม และการเขียน 7. สนทนาซักถาม - ชมวีดีท้ศน์ - ทดสอบ 5.เอกสาร ความรู้-ใบงาน - สื่อ CD, VCD - รูปภาพ 6. สื่อCD VCD - เทป - เครื่องเสียง - แบบสังเกต 7. สื่อ CD, VCD - รูปภาพ - เอกสารความรู้ -ใบงาน - แบบทดสอบ
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่าง ทาง/ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ภาระงส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและ ปฏิบัติตนเป็น ศาสนิกชน ที่ดีและธ ารง รักษา พระพุทธ ศาสนา หรือศาสนา ที่ตนนับถือ ส 1.2 ป.2/1 ปฏิบัติตนอย่าง เหมาะสมต่อสาวก ของศาสนาที่ตนนับ ถือ ตามที่ก าหนดได้ ถูกต้อง ส 1.2 ป.2/2 ปฏิบัติตนในศาสน พิธี พิธีกรรม และ วันส าคัญทางศาสนา ตามที่ก าหนดได้ ถูกต้อง 8.การฝึกปฏิบัติมรรยาทชาวพุทธ - การพนมมือ - การไหว้ - การกราบ - การนั่ง - การยืน - การเดิน 9. การเข้าร่วมกิจกรรมและพิธีกรรมที่ เกี่ยวเนื่องกับวันส าคัญทางพุทธ ศาสนา - ระเบียบพิธีการบูชาพระรัตนตรัย - การท าบุญตักบาตร - ศาสนพื้นเมือง 8. แสดงม- การพนม- การไหว้ - การกรา- การนั่ง - การยืน - การเดิน9. เข้าร่วมพิธีกรรมส าศาสนา
๗ และวัฒนธรรม งาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ รรยาทชาวพุทธ มมือ ้ บ มกิจกรรมและ าคัญทางพุทธ 8. สังเกต - ทดสอบ 9. สังเกต - ทดสอบ 8. ฝึกปฏิบัติมรรยาท ชาวพุทธ - การพนมมือ - การไหว้ - การกราบ - การนั่ง - การยืน - การเดิน 9. ปฏิบัติตนในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันส าคัญ ทางศาสนา - ทดสอบ 8. แผนภูมิ รูปภาพ - เอกสารความรู้ -ใบงาน - แบบสังเกต 9. แหล่งเรียนรู้ ในชุมชน - เอกสาร ความรู้ -ใบงาน - แบบสังเกต - สื่อ CD, VCD - แบบทดสอบ
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แตารางออกแบบการเรียนรู้หน่วยที่ 2 ชื่อหมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ภารส 2.1 เข้าใจ และปฏิบัติตน ตามหน้าที่ของ การเป็น พลเมืองดี มี ค่านิยมที่ดีงาม และธ ารง รักษาประเพณี และวัฒนธรรม ไทย ด ารงชีวิต อยู่ร่วมกันใน สังคมไทยและ สังคมโลกอย่าง สันติสุข ส 2.1 ป.2/1 ปฏิบัติ ตนตามข้อตกลง กติกา กฎ ระเบียบและหน้าที่ที่ ต้องปฏิบัติใน ชีวิตประจ าวัน ส 2.1 ป.2/2 ปฏิบัติตน ตนตามมารยาทไทย ส 2.1 ป.2/3 แสดง พฤติกรรมในการยอมรับ ความคิด ความเชื่อและ การปฏิบัติของบุคคลอื่น ที่แตกต่างกันโดย ปราศจากอคต 1. ข้อตกลง กติกา กฎ ระเบียบ หน้าที่ที่ต้องปฏิบัติในครอบครัว โรงเรียน สถานที่สาธารณะ เช่น โรง ภาพยนต์ โบราณสถาน ฯลฯ 2. มารยาทไทย เช่น การแสดงความ เคารพ การยืน การเดิน การนั่ง การ นอน การทักทาย การรับประทาน 3. การยอมรับความแตกต่างของคน ในสังคม ในเรื่อง ความคิด ความ เชื่อความสามารถและการปฏิบัติ ตนของบุคคลอื่นที่ แตกต่างกัน เช่น - บุคคลย่อมมีความคิดที่มีเหตุผล - การปฏิบัติตนตามพิธีกรรม ตามความเชื่อของบุคคล - บุคคลย่อมมีความสามารถแตกต่างกัน -ไม่พูดหรือแสดงอาการดูถูกรังเกียจ ผู้อื่น ในเรื่องของรูปร่างหน้าตา สีผม สี ผิว ที่แตกต่างกัน 1.อ่าแล้วต2. แไทย 3.เขีพฤติปฏิบั
๘ และวัฒนธรรม หน่วย การด ารงชีวิต เวลา 10 ชั่วโมง ระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ านกรณีศึกษา ตอบค าถาม แสดงมารยาท ยนผังความคิด กรรมที่ควร บัติ 1. การสังเกต - ตรวจค าตอบ 2. สังเกต - ทดสอบ 3. สังเกต - ตรวจผลงาน 1. อ่านกรณีศึกษาแล้ว ตอบค าถาม 2. แบ่งกลุ่มแสดง มารยาทไทย 3. สนทนาซักถาม - อภิปรายสรุป 1. หนังสือเรียน - สิ่งพิมพ์ต่างๆ - หนังสือพิมพ์ - ใบงาน 2. แผนภูมิรูปภาพ - เอกสารความรู้ - แบบสังเกต 3.เอกสารความรู้ -ใบงาน - แบบสังเกต
๒หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ภารส 2.2 เข้าใจ ระบบการเมือง การปกครองใน สังคมปัจจุบัน ยึดมั่น ศรัทธา และธ ารง รักษา ไว้ซึ่งการ ปกครอง ระบอบ ประชาธิปไตย อันมี พระมหากษัตริย์ ทรงเป็นประมุข ส 2.1 ป.2/4 เคารพ ในสิทธิเสรีภาพของ ผู้อื่น ส 2.2 ป.2/1 อธิบาย ความสัมพันธ์ของ ตนเอง และสมาชิกใน ครอบครัวในฐานะเป็น ส่วนหนึ่งของชุมชน ส 2.2 ป.2/2 ระบุผู้มี บทบาท อ านาจในการ ตัดสินใจในโรงเรียน และชุมชน 4. สิทธิส่วนบุคคล เช่น - สิทธิแสดงความคิดเห็น - สิทธิเสรีภาพในร่างกาย - สิทธิในทรัพย์สิน 5. ความสัมพันธ์ของตนเอง และ สมาชิกในครอบครัวกับชุมชน เช่น การ ช่วยเหลือกิจกรรมของชุมชน 6. ผู้มีบทบาท อ านาจในการตัดสินใจ ในโรงเรียน และชุมชน เช่น ผู้บริหาร สถานศึกษา ผู้น าท้องถิ่น ก านัน ผู้ใหญ่บ้าน 4. แคิดเห็บุคค5. เขีการชกิจกร6. ก
๙ และวัฒนธรรม ระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ แสดงความ ห็นสิทธิส่วน ล ขียนผังความคิด ช่วยเหลือ รรมของชุมชน ารจัดปูายนิเทศ 4. สัง เกต - ทดสอบ 5. สัง เกต - ตรวจผลงาน 6. สัง เกต - ตรวจผลงาน 4. ศึกษา ส ารวจ สรุป 5. สนทนาซักถาม - สรุปน าเสนอ 6. แบ่งกลุ่มปฏิบัติ กิจกรรมจัดปูายนิเทศ - ทดสอบ 4. ห้องสมุด - แหล่งเรียนรู้ โรงเรียน,ชุมชน 4. สื่อ CD , VCD - แหล่งเรียนรู้ โรงเรียน,ชุมชน - ใบงาน - แบบทดสอบ 6. อุปกรณ์จัด ปูายนิเทศ - แบบสังเกต - แบบทดสอบ
๓หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แตารางออกแบบการเรียนรู้ หน่วยที่ 3 ชื่อหนมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ภารส 3.1 เข้าใจและ สามารถบริหาร จัดการทรัพยากร ในการผลิตและ การบริโภค การใช้ ทรัพยากร ที่มีอยู่ จ ากัดได้อย่างมี ประสิทธิภาพและ คุ้มค่ารวมทั้งเข้าใจ หลักการของ เศรษฐกิจพอเพียง เพื่อการด ารง ชีวิตอย่างมีดุลย ภาพ ส 3.1 ป.2/1 ระบุ ทรัพยากรที่น ามาผลิต สินค้าและบริการที่ใช้ ในชีวิตประจ าวัน ส 3.1 ป.2/2 บอก ที่มาของรายได้และ รายจ่ายของตนเอง และครอบครัว 1. ทรัพยากรที่น ามาใช้ในการผลิต สินค้าและบริการที่ใช้ในครอบครัว และโรงเรียน เช่น ดินสอและ กระดาษที่ผลิตจากไม้ รวมทั้ง เครื่องจักรและแรงงานการผลิต - ผลของการใช้ทรัพยากรในการ ผลิตที่หลากหลายที่มีต่อราคา คุณค่าและประโยชน์ของสินค้า และบริการ รวมทั้งสิ่งแวดล้อม 2. การประกอบอาชีพของครอบครัว - การแสวงหารายได้ที่สุจริตและ เหมาะสม - รายได้และรายจ่ายในภาพรวม ของครอบครัว - รายได้และรายจ่ายของตนเอง 1. วิในกา2. วิรายจ
๐ และวัฒนธรรม น่วย เราช่วยกันท างาน เวลา ๙ ชั่วโมง ระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ เคราะห์ปัจจัย ารผลิต เคราะห์รายรับ จ่าย 1. การสังเกต - ทดสอบ 2. การสังเกต - ทดสอบ 1. แบ่งกลุ่มวิเคราะห์ ปัจจัยในการผลิต 2. ศึกษาค้นคว้า - สนทนาซักถาม - บันทึกน าเสนอ - การปฏิบัติจริง - ทดสอบ 1. หนังสือเรียน - สิ่งพิมพ์ต่างๆ หนังสือพิมพ์ -ใบงาน - แบบวิเคราะห์ - แหล่งเรียนรู้ ในโรงเรียนและ ในชุมชน 2. CD , VCD - แบบวิเคราะห์ - แบบทดสอบ
๓หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส3.1 ป.2/3 บันทึก รายรับรายจ่าย ของตนเอง ส 3.1 ป.2/4 สรุป ผลดีของการใช้จ่ายที่ เหมาะสมกับรายได้ และการออม 3. วิธีการท าบัญชีรายรับรายจ่าย ของตนเองอย่างง่าย ๆ -รายการของรายรับที่เป็นรายได้ ที่เหมาะสม และไม่เหมาะสม -รายการของรายจ่ายที่เหมาะสม และไม่เหมาะสม 4.ที่มาของรายได้ที่สุจริต - การใช้จ่ายที่เหมาะสม - ผลดีของการใช้จ่ายที่เหมาะสมกับ รายได้ - การออมและผลดีของการออม - การน าเงินที่เหลือมาใช้ให้เกิดประโยชน์ เช่นการช่วยเหลือสาธารณกุศล
๑ และวัฒนธรรม ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ 3. บันทึกแผนการใช้ จ่ายเงิน 4. แสดงบทบาท สมมุติแผนการใช้ จ่ายเงิน 3. สัง เกต - ตรวจผลงาน 4. สัง เกต - ตรวจผลงาน 3. ศึกษาค้นคว้า - สนทนาซักถาม - บันทึกน าเสนอ - การปฏิบัติจริง - ทดสอบ 4. แสดงบทบาท สมมุติแผนการใช้ จ่ายเงิน 7. การจัดปูายนิเทศ 3.ใบความรู้ - แบบบันทึก แผนการใช้ จ่ายเงิน 4. เอกสาร ความรู้ - แบบบันทึก แผนการใช้ จ่ายเงิน
๓หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 3.2 เข้าใจระบบ และสถาบันทาง เศรษฐกิจต่าง ๆ ความสัมพันธ์ทาง เศรษฐกิจและความ จ าเป็นของการ ร่วมมือกันทาง เศรษฐกิจในสังคม โลก ส 3.2 ป.2/1 อธิบาย การแลกเปลี่ยนสินค้า และบริการโดยวิธีต่าง ๆ ส 3.2 ป.2/2 บอก ความสัมพันธ์ระหว่าง ผู้ซื้อและผู้ขาย 5. ความหมายและความส าคัญของการ แลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ - ลักษณะของการแลกเปลี่ยนสินค้าและ บริการโดยไม่ใช้เงิน รวมทั้ง การแบ่งปัน การช่วยเหลือ - ลักษณะการแลกเปลี่ยนสินค้าและบริการ โดยการใช้เงิน 6. ความหมายและบทบาทของผู้ซื้อและ ผู้ขาย ผู้ผลิตและผู้บริโภคพอสังเขป - ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขายใน การก าหนดราคาสินค้าและบริการ - ความสัมพันธ์ระหว่างผู้ซื้อและผู้ขาย ท าให้สังคมสงบสุข และประเทศมั่นคง
๒ และวัฒนธรรม ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ 5.ยกตัวอย่างสินค้า และบริการ 6.การวิเคราะห์ข่าว และบทความต่างๆ - จัดปูายนิเทศ 5. การสังเกต - ทดสอบ 6. การสังเกต - ทดสอบ 5. สนทนาซักถาม ลักษณะการ แลกเปลี่ยนสินค้า และบริการโดยการ ใช้เงิน 6.วิเคราะห์ข่าวและ บทความต่างๆ - จัดปูายนิเทศ - ทดสอบ 5. เอกสาร ความรู้ - ยกตัวอย่าง สินค้า 6. เอกสาร ความรู้ - อุปกรณ์จัด ปูายนิเทศ - แบบทดสอบ
๓หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แตารางออกแบบการเรียนรู้ หน่วยที่ 5 ชื่อหน่วมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 5.1 เข้าใจลักษณะ ทางกายภาพของโลก และความสัมพันธ์ของ สรรพสิ่งซึ่งมีผลต่อกัน ใ ช้ แ ผ น ที่ แ ล ะ เ ค รื่ อ ง มื อ ท า ง ภู มิ ศ า ส ต ร์ ใ น ก า ร ค้นหาวิเคราะห์และ ส รุ ป ข้ อ มู ต า ม ก ร ะ บ ว น ก า ร ท าง ภูมิศาสตร์ ตลอดจน ใ ช้ ภู มิ ส า ร ส น เ ท ศ อย่างมีประสิทธิภาพ ส 5.1 ป.2/1 ระบสิ่ง แวดล้อมทางธรรมชาติและที่ มนุษย์สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏ ระหว่างบ้านกับโรงเรียนส 5.1 ป.2/2 ระบุต าแหน่งและ ลักษณะทางกายภาพของสิ่งต่างๆ ที่ปรากฏในแผนผัง แผนที่ รูปถ่าย และลูกโลก ส 5.1 ป.2/3 สังเกตและ แสดงความสัมพันธ์ระหว่าง โลกดวงอาทิตย์และดวง จันทร์ ที่ท าให้เกิด ปรากฏการณ์ 1. สิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติกับที่ มนุษย์สร้างขึ้น ซึ่งปรากฏ ระหว่างบ้านกับโรงเรียน 2. ต าแหน่งและลักษณะทางกายภาพของสิ่งต่างๆ ที่ปรากฏในแผนที่ แผนผัง รูป ถ่ายและลูกโลก เช่น ภูเขา ที่ราบ แม่น ้า ต้นไม้ทะเล 3. ความสัมพันธ์ระหว่างโลก ดวง อาทิตย์และดวงจันทร์ ที่ท าให้เกิด ปรากฏการณ์ เช่นข้างขึ้น ข้างแรม ฤดูกาลต่างๆ
๓ และวัฒนธรรม วย ชีวิตและสิ่งแวดล้อม เวลา ๑๐ ชั่วโมง ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการ เรียนรู้ สื่อ ง 1. วาดภาพ สิ่งแวดล้อมที่บ้าน และโรงเรียน 2. เขียนแผนผัง ของโรงเรียน 3. อธิบาย ปรากฏการณ์โลก ดวงอาทิตย์และ ดวงจันทร์ 1. การสังเกต - ตรวจผลงาน 2. การสังเกต - ตรวจผลงาน 3. การสังเกต - ทดสอบ 4. การสังเกต - ทดสอบ 1. แบ่งกลุ่มศึกษา ฯ - การวาดภาพ แล้วน าเสนอ 2. ศึกษาต าแหน่ง ลักษณะทางกายภาพ ของลูกโลก แผนที่ แผนผังโรงเรียน 3. สนทนาถึง ปรากฏการณ์โลก ดวงอาทิตย์และ ดวงจันทร์ 4 .สนทนาถึงคุณค่า ของสิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติ 1. หนังสือเรียน - แหล่งเรียนรู้ใน โรงเรียน ชุมชน 2.แผนผัง โรงเรียนและ - ลูกโลก 3. แผนภูมิ รูปภาพ 4. รูปภาพ - หนังสือพิมพ์ - ใบความรู้ - แหล่งเรียนรู้ใน โรงเรียน ชุมชน
๓หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา แมาตรฐาน ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ ปลายทาง) สาระการเรียนรู้ ส 5.2 เข้าใจ ปฏิสัมพันธ์ระหว่าง มนุษย์กับสิ่งแวดล้อม ท า ง ก า ย ภ า พ ที่ ก่ อ ใ ห้ เ กิ ด ก า ร ส ร้ าง ส ร รค์ วิ ถีก า ร ด าเนินชีวิตมีจิตส านึก และมีส่วนร่วมในการ จัดการทรัพยากรและ สิ่งแวดล้อมเพื่อการ พัฒนาที่ยั่งยืน ส 5.2 ป.2/1 อธิบาย ความส าคัญของสิ่งแวดล้อม ทางธรรมชาติและที่มนุษย์สร้าง ขึ้น ส 5.2 ป.2/2 จ าแนกและใช้ ทรัพยากรธรรมชาติ ที่ใช้แล้ว ไม่หมดไป ที่ใช้แล้วหมดไป และ สร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้อย่าง คุ้มค่า ส 5.2 ป.2/3 อธิบาย ความสัมพันธ์ระหว่างฤดูกาล กับการด าเนินชีวิตของมนุษย์ ส 5.2 ป.2/4มีส่วนร่วมในการ จัดการสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน 4. ความหมายของทรัพยากร ธรรมชาติ - ความส าคัญของสิ่งแวดล้อมทาง ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมที่มนุษสร้างขึ้นในการด าเนินชีวิต 5. ประเภทของทรัพยากรธรรมชาติ- ใช้แล้วไม่หมดไป เช่น อากาศ แสงอาทิตย์ - ใช้แล้วหมดไป เช่น แร่ ถ่านหิน น ้มันก๊าซธรรมชาติ -สร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้ เช่น น ้า ดินปุาไม้ สัตว์ปุาการใช้ ทรัพยากรธรรมชาติอย่างคุ้มค่า 6. ความสัมพันธ์ระหว่างฤดูกาลกับการด าเนินชีวิตของมนุษย์ 7.ผลกระทบของการเปลี่ยนแปลง สิ่งแวดล้อมที่มีต่อโรงเรียน -การรักษาและฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมในโรงเรียน
๔ และวัฒนธรรม ภาระงาน/ชิ้นงาน วัดผล/ประเมินผล กิจกรรมการเรียนรู้ สื่อ ย์ น ้า บ น 4. จ าแนกประเภท วิธีใช้ทรัพยากรอย่าง คุ้มค่า 5. วาดภาพฤดูที่ชอบ แล้วเขียนบรรยาย 6. วาดภาพการ ด าเนินชีวิตในฤดูกาล ต่าง ๆ 7.เขียนถึงผลกระทบ ของการเปลี่ยนแปลง ทางสิ่งแวดล้อม 4. การสังเกต - ทดสอบ 5. การสังเกต - ตรวจผลงาน 6. การสังเกต - ตรวจผลงาน 7.การสังเกต - ตรวจผลงาน 4. สนทนาถึง ประเภทของ ทรัพยากรธรรมชาติ 5. สนทนาถึงความ สัมพันธ์ของฤดูกาล กับการด าเนินชีวิต ของมนุษย์ 6. ศึกษาส ารวจ ปัญหาสิ่งแวดล้อม และเสนอวิธีแก้ไข 7.ศึกษาส ารวจ ปัญหาสิ่งแวดล้อม และเสนอวิธีแก้ไข 4. CD VCD - แบบทดสอบ 5.ใบความรู้ - แหล่งเรียนรู้ - ใบงาน 6.ใบความรู้ - แหล่งเรียนรู้ - ใบงาน 7.ใบความรู้ - แหล่งเรียนรู้ - ใบงาน - แบบทดสอบ
35 หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม ผังความคิดหน่วยการเรียนรู้ สาระการเรียนรู้ คุณลักษณะ ทักษะกระบวนการ - พุทธประวัติพระพุทธเจ้า - เห็นคุณค่าของการท า - กระบวนการกลุ่ม - สามเณรารหุล ความดี - ศึกษาค้นคว้า - พระรัตนตรัย - เห็นคุณค่าการท าสมาธิ - สนทนาซักถาม - สวดมนต์ไหว้พระ,สมาธิ การสวดมนต์ไหว้ - ปฏิบัติจริง - มรรยาทชาวพุทธ การแผ่เมตตา - กระบวนการทาง สังคม - ร่วมกิจกรรมวันส าคัญ หน่วยที่ 1 ศาสนาของเรา สื่อ/แหล่งเรียนรู้ การวัดผลประเมินผล - เอกสารความรู้ - สังเกต - แผนภูมิรูปภาพ - ตรวจผลงาน - แหล่งเรียนรู้ในโรงเรียน - การทดสอบ และชุมชน - ซีดี, วีซีดี - ใบงาน - แบบทดสอบ
36 หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม แบบบันทึกหน่วยการเรียนรู้ รหัสวิชา ส 12101 ชื่อรายวิชา สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 2 หน่วยที่ 1 ชื่อหน่วย ศาสนาของเรา ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เวลา 10 ชั่วโมง …………………………………………………………………………………………………………………………………………..…….. มาตรฐานการเรียนรู้ ส 1.1 รู้และเข้าใจประวัติความส าคัญศาสดา หลักธรรมของพระพุทธศาสนาหรือ ศาสนา ที่ตนนับถือและศาสนาอื่น มีศรัทธาที่ถูกต้อง ยึดมั่นและปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่ออยู่ร่วมกัน อย่างสันติสุข ส 1.2 เข้าใจ ตระหนักและปฏิบัติตนเป็นศาสนิกชนที่ดี และธ ารงรักษา พระพุทธศาสนา หรือศาสนาที่ตนนับถือ ตัวชี้วัด(ระหว่างทาง/ปลายทาง) ส 1.1 ป.2/1 บอกความส าคัญของพระพุทธศาสนาหรือศาสนาที่ตนนับถือ ส 1.1 ป.2/2 สรุปพุทธประวัติตั้งแต่ประสูติจนถึงการออกผนวชหรือประวัติศาสดาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนด ส 1.1 ป.2/3 ชื่นชมและบอกแบบอย่างการด าเนินชีวิตและข้อคิดจากประวัติสาวก ชาดก / เรื่องเล่าและศาสนิกชนตัวอย่างตามที่ก าหนด ส 1.1 ป.2/4 บอกความหมายความส าคัญ และเคารพพระรัตนตรัยปฏิบัติตามหลักธรรม โอวาท 3 ในพระพุทธศาสนา หรือหลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือตามที่ก าหนด ส 1.1 ป.2/5 ชื่นชมการท าความดีของตนเอง บุคคลในครอบครัวและในโรงเรียน ตามหลักศาสนา ส 1.1 ป.2/6 เห็นคุณค่าและสวดมนต์ แผ่เมตตา มีสติที่เป็นพื้นฐานของสมาธิในพระพุทธศาสนา หรือการพัฒนาจิตตามแนวทางของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนด ส 1.1 ป.2/7 บอกชื่อศาสนา ศาสดาและความส าคัญของคัมภีร์ ของศาสนาที่ตนนับถือและ ศาสนาอื่นๆ ส 1.2 ป.2/1 ปฏิบัติตนอย่างเหมาะสมต่อสาวกของศาสนาที่ตนนับถือ ตามที่ก าหนดได้ถูกต้อง ส 1.2 ป.2/2 ปฏิบัติตนในศาสนพิธี พิธีกรรม และวันส าคัญทางศาสนา ตามที่ก าหนดได้ถูกต้อง สาระส าคัญ ศาสนาประจ าชาติไทย คือพระพุทธศาสนา ซึ่งเกี่ยวข้องกับการด าเนินชีวิตของคนไทย ศาสนา แต่ละศาสนามีความส าคัญ การศึกษาศาสนา ศาสดา คัมภีร์และพิธีกรรมของแต่ละศาสนาจะท าให้เรามี ความรู้ความเข้าใจศาสนาต่างๆมากขึ้นและสามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความสุข การปฏิบัติตนตาม หลักธรรมของศาสนาที่ตนนับถือหรือการน าเอาหลักธรรมทางศาสนามาใช้ในการด ารงชีวิตจะท าให้เห็น คุณค่าของการท าความดีเป็นการพัฒนาตน ท าให้ครอบครัวและสังคมอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความสุข
37 หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม สาระการเรียนรู้ ความรู้ 1. พระพุทธศาสนาเป็นเอกลักษณ์ของ ชาติไทย 2. สรุปพุทธประวัติ - ประสูติ - เหตุการณ์หลักประสูติ - แรกนาขวัญ - การศึกษา - การอภิเษกสมรส - เทวทูต 4 - การออกผนวช 3. พระรัตนตรัย - ศรัทธา - โอวาท 3 - ไม่ท าชั่ว - เบญจศีล - ท าความดี - เบญจธรรม - หิริ-โอตตัปปะ - สังคหวัตถุ 4 - ฆราวาสธรรม 4 - กตัญญูกตเวทีต่อครู อาจารย์ และโรงเรียน - มงคล 38 - กตัญญู - สงเคราะห์ญาติพี่น้อง - ท าจิตให้บริสุทธิ์ (บริหารจิตและเจริญปัญญา) - พุทธศาสนสุภาษิต - นิมิตฺต สาธุรูปาน กตญฺญ กตเวทิตา ความกตัญญ กตเวทีเป็นเครื่องหมายของคนดี - พฺรหฺมาติ มาตาปิตโร มารดาบิดาเป็นพรหมของบุตร 4. ตัวอย่างการกระท าความดีของตนเองและบุคคลในครอบครัว และในโรงเรียน (ตามสาระใน ข้อ 4) 5. ฝึกสวดมนต์ไหว้พระและแผ่เมตตา - รู้ความหมายและประโยชน์ของสติและสมาธิ - ฝึกสมาธิเบื้องต้น -ฝึกสติเบื้องต้นด้วยกิจกรรมการเคลื่อนไหวอย่างมีสติ - ฝึกให้มีสมาธิในการฟัง การอ่าน การคิด การถาม และการเขียน
38 หลักสูตรโรงเรียนบ้านดง กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม 6. ชื่อศาสนา ศาสดา และคัมภีร์ของศาสนาต่าง ๆ - พระพุทธศาสนา - ศาสดา : พระพุทธเจ้า - คัมภีร์ : พระไตรปิฎก - ศาสนาอิสลาม - ศาสดา : มุฮัมมัด - คัมภีร์ : อัลกุรอาน - คริสต์ศาสนา - ศาสดา : พระเยซู - คัมภีร์ : ไบเบิล - ศาสนาฮินดู - ศาสดา : ไม่มีศาสดา - คัมภีร์:พระเวท พราหมณะ อุปนิษัท อารัณยกะ 7. การเข้าร่วมกิจกรรมและพิธีกรรม ที่เกี่ยวเนื่องกับวันส าคัญทางพุทธศาสนา - ระเบียบพิธีการบูชาพระรัตนตรัย - การท าบุญตักบาตร - ศาสนพิธีพื้นเมือง ทักษะ/กระบวนการ - กระบวนการกลุ่ม - การน าเสนอ - การปฏิบัติจริง - การศึกษาค้นคว้า - ทักษะทางสังคม คุณลักษณะ - การเห็นคุณค่าของการท าความดี การประเมินผลรวบยอด ชิ้นงาน/ภาระงาน - เขียนแผนผังความคิด การประเมินผล - ตรวจผลงานผังความคิด