พลเมืองดิจิทัล

พลเมืองดิจิทัล Digital Citizenship

ความเป็นพลเมืองดิจิทัล คือ พลเมืองผู้ใช้งานสื่อ สื่ ดิจิทัล และสื่อ สื่ สังคมออนไลน์ที่เ ที่ ข้าใจบรรทัดฐานของการปฏิบัติตัวให้เหมาะสม มีความรับผิดชอบ มีจริยธรรม มีความเห็นอกเห็นใจและเคารพผู้อื่น อื่ ในการใช้เทคโนโลยี โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ยิ่ การสื่อ สื่ สารในยุคดิจิทัล คคววาามมหหมมาายย

8 ทักษะสำ คัญ ในการเป็นพลเมืองดิจิทัล

สิ่งที่หลายคนยังไม่เข้าใจคือ ภาพลักษณ์ ของเราในโลกออนไลน์แน์ละโลกชีวิตจริงควร จะเป็นภาพเดียวกัน เพราะไม่ว่าจะเป็นสังคม ชีวิตจริง หรือ สังคมออนไลน์ก็คือตัวเรา คนเดิมที่ติดต่อกับผู้คน คือ ความสามารถในการสร้างและบริหารจัดการอัตลักษณ์ที่ดี ที่ ดี ของตนเองไว้ ได้อย่างดีทั้ง ทั้ ในโลกออนไลน์และโลกชีวิตจริง ทักษะที่ 1 การรักษาอัตลักษณ์ที่ดีของตัวเอง (Digital Citizen Identity

ทักษะที่ 2 การการจัดสรรเวลาหน้าจอ (Screen Time Management) คือ ความสามารถในการบริหารเวลาให้เกิดความ สมดุลระหว่างโลกออนไลน์ และโลกชีวิตจริง ไม่ว่าเทคโนโลยีจะก้าวไกลไปมากเพียงใด มนุษย์ก็ยังคงเป็นสัตว์สังคม ที่มีชีวิตจิตใจ ยังคงต้องการความรัก ความเอาใจใส่ จากคนรอบข้างอยู่เสมอ ไม่ว่าจะความสัมพันธ์ ในรูปแบบใด เมื่อมื่มีความสัมพันธ์ที่ดีที่ดีต่อกัน มีความเข้าอกเข้าใจกัน ไม่ว่าจะเกิดปัญหาอะไร ขึ้นขึ้ก็จะสามารถผ่านพ้นไปได้ด้วยดีเสมอ สังคมก็จะเข้มแข็ง เป็นสังคมที่น่ที่น่าอยู่ ด้วยเหตุนี้ เองทักษะการบริหารเวลาหน้าจอ จึงเป็นสิ่งสิ่จำ เป็นมากๆ ถึงเวลาแล้วที่เที่ราควรตระหนัก และบริหารเวลาระหว่างโลกออนไลน์กับโลกชีวิตจริงให้มีความสมดุลกัน เมื่อมื่มีสมาร์ทโฟนเข้ามาในชีวิตพร้อมกับสื่อสื่สังคมออนไลน์ (Social Media) โดยที่พที่วกเราทุกคน ไม่ทันได้ตั้งตั้ตัวหรือเตรียมตัวว่าจะต้องใช้ชีวิตอยู่กับเจ้าสิ่งสิ่นี้อนี้ย่างไรให้สมดุล กว่าจะรู้ตัวอีกทีพวก เราก็แปลงร่างกลายเป็นมนุษย์ก้มหน้าไปแล้ว สิ่งสิ่ที่เที่กิดขึ้นขึ้กับคน Gen Y ลงไปถึงคน Gen Baby Boomer ก็คือการเสพติดโลกโซเชียลบนสมาร์ทโฟนอย่างรุนแรง สิ่งสิ่ที่ตที่ามมาก็คือความสัมพันธ์กับ คนในครอบครัว และ กับคนรอบข้างลดน้อยลงทุกวัน ซึ่งซึ่ก็ส่งผลกระทบมาถึงเด็กยุค Gen Alpha ที่ถูที่ถูกยัดเยียดความเสพติดสมาร์ทโฟนให้ตั้งตั้แต่ยังพูดไม่ได้ เดินไม่เป็น และก็ถูกเลี้ยลี้งให้เติบโตมากับ การอยู่กับตัวเอง

ทักษะที่ 3 การรับมือการกลั่นแกล้งบนโลก ไซเบอร์ (Cyberbullying Management) คือ ความสามารถในการรับรู้และรับมือการคุกคาม ข่มขู่บนโลกไซเบอร์ ได้อย่างชาญฉลาด วิธีการรับมือกับเรื่อรื่งนี้อนี้ย่างชาญฉลาดที่สุที่สุดคือ การไม่ไปตอบโต้ใดๆ หรือ ตอบโต้ให้น้อยที่สุด แล้วไม่นานเรื่อรื่งก็จะเงียบหายไป เพราะบน โลกออนไลน์มีกระแสเรื่อรื่งใหม่ๆ เกิดขึ้นขึ้ทุกชั่วชั่โมงถ้ายิ่งยิ่ตอบโต้กันไป มา เรื่อรื่งของเราก็จะยิ่งยิ่อยู่กระแสต่อไปอีกนานมากขึ้นขึ้แต่หากมีผลก ระทบกับชื่อชื่เสียงของเรา ก็ให้เก็บรวบรวมหลักฐานเอาไว้ และก็ ดำ เนินคดีตามกฎหมายเพื่อพิสูจน์ความจริงกันในชั้นชั้ศาล

ทักษะที่ 4 การรักษาความปลอดภัยของตนเอง บนโลกไซเบอร์ (Cybersecurity Management) คือ ความสามารถในการป้อป้งกันข้อมูลด้วยการสร้าง ระบบความปลอดภัยที่เที่ข้มแข็ง และป้อป้งกันการ โจรกรรมข้อมูลหรือการโจมตีทางไซเบอร์ได้ ปัจจุบันนี้เนี้รื่อรื่งการโจรกรรมข้อมูลบนโลกไซเบอร์โดยพวกแฮกเกอร์ (Hacker) มีให้เห็นมากขึ้นขึ้ทุกวันในรูปแบบที่เที่รียกว่า ฟิชฟิชิ่งชิ่ (Phishing) ซึ่งซึ่ก็มีอยู่หลากหลายวิธีการเช่น การทำ เว็บไซต์ปลอม, การส่งอีเมล์ปลอม, การใช้ไวรัสมัลแวร์ เป็นต้น ดังนั้นนั้ในยุคดิจิทัลแบบนี้ เราต้องให้ความสำ คัญกับการตั้งรหัสผ่านใน ทุกกิจกรรมที่เราทำ บนโลกออนไลน์ให้มีคุณภาพ หลีกเลี่ยงการตั้ง รหัสผ่านที่คนจะเดาได้ง่ายหรือใช้รหัสผ่านเดียวกันในทุกๆบริการ ออนไลน์ที่เราใช้ เพราะเมื่อมื่แฮกเกอร์สามารถล่วงรู้รหัสผ่านเราได้แล้ว ก็จะสามารถเข้าถึงทุกบริการออนไลน์ของเราได้ทันที คู่มือแนวทางปฏิบัติการรักษาความปลอดภัยบนโลก ไซเบอร์ภาคประชาชน Cyber-Security โดย กสทช.

ทักษะที่ 5 การจัดการความเป็นส่วนตัว (Privacy Management) คือ การมีดุลพินิจในการบริหารจัดการข้อมูลส่วนตัว รู้จักปกป้อ ป้ งความเป็นส่วนตัวบนโลกออนไลน์ทั้งทั้ของตนเอง และผู้อื่นอื่รู้เท่าทันกลลวงทางอินเตอร์เน็ต และกลลวงทางไซเบอร์ “การรักษาข้อมูลส่วนตัวและความเป็นส่วนตัวของเรา เป็นสิ่งสำ คัญมาก การโพสต์อะไรในสื่อโซเชียลก็ควรเปิดเผยแต่พอดี เรื่องในครอบครัวก็ให้อยู่ใน ครอบครัว ข้อมูลส่วนตัว เช่น บัตรประชาชน ตั๋วเครื่องบิน หนังสือเดินทาง รหัสผ่านต่างๆ ก็ควรเก็บรักษาให้ดี ปฎิบัติตัวในการอยู่ในโลกออนไลน์ให้ เหมือนในโลกชีวิตจริง เพื่อความปลอดภัยของตัวเราเอง”

ทักษะที่ 6 การคิดวิเคราะห์อย่างมีวิจารณญาณ (Critical Thinking) คือ ความสามารถในการแยกแยะระหว่างข้อมูล ที่ถูที่ถู กต้องและข้อมูลที่ผิที่ผิด ข้อมูลที่มีที่มี เนื้อนื้หาเป็น ประโยชน์ และข้อมูลที่มีที่มี เนื้อนื้หาอันตราย และ เข้าใจรูปแบบการหลอกลวงต่างๆในโลกไซเบอร์

ทักษะที่ 7 ทักษะในการบริหารจัดการข้อมูล ร่องรอยทางดิจิทัล (Digital Footprint) คือ ความสามารถในการเข้าใจธรรมชาติ ของการใช้ชีวิตในโลกดิจิทัล ว่าจะหลง เหลือร่องรอยข้อมูลทิ้งทิ้ไว้เสมอ รวมไป ถึงเข้าใจผลลัพธ์ที่อที่าจเกิดขึ้นขึ้เพื่อการ ดูแลสิ่งสิ่เหล่านี้อนี้ย่างมีความรับผิดชอบ

ทั .... ทั กษะการใช้เทคโนโลยีอย่างมีความเห็นอกเห็นใจ และสร้างสัมพันธภาพที่ดีกับผู้อื่น (Digital Empathy) ทักษะที่ 8 การใช้เทคโนโลยีอย่างมีความเห็นอกเห็นใจ และสร้างสัมพันธภาพที่ดีกับผู้อื่น (Digital Empathy) คือ มีความเห็นอกเห็นใจ และสร้างความสัมพันธ์ที่ดีที่ดี กับผู้อื่นอื่บนโลกออนไลน์ มีปฎิสัมพันธ์อันดีกับคนรอบ ข้าง ทั้งทั้ในโลกออนไลน์และโลกชีวิตจริง รวมถึง เป็นกระบอกเสียงให้ผู้ที่ต้ที่ต้องการความช่วยเหลือได้ รายการ “รู้เท่าทันสื่อ” ทางช่อง Thai PBS “เราควรจะพัฒนาในเรื่อรื่งของการมีมนุษย์ สัมพันธ์ที่ดีที่ดี กับคนบนโลกออนไลน์ รู้จักเห็นอก เห็นใจผู้อื่นถึงแม้จะไม่รู้จักกัน คอมเมนท์ให้กัน และกันในเชิงสร้างสรรค์ ให้กำ ลังใจกัน และเมื่อมื่ เห็นผู้ที่เที่ดือดร้อนต้องการความช่วยเหลือเราก็ สามารถใช้เทคโนโลยีการสื่อสื่สารในสื่อสื่สังคม ออนไลน์ต่างๆเป็นกระบอกเสียงเพื่อให้เกิดความ ช่วยเหลือซึ่งซึ่กันและกันได้”

ความฉลาด ทางดิจิทัล (Digital Intelligence Quotient : DQ)

หนังสือ ความฉลาดทางดิจิทัล (DQ Digital Intelligence) โดย สสย.

แหล่งอ้างอิง https://themodernist.in.th/digital-footprint/ https://www.nbtc.go.th/News https://mthai.com/news/73749.html https://th-th.facebook.com/ETDA.Thailand/photos/2076398952373670 https://www.antifakenewscenter.com/?fbclid=IwAR2TWRkseOo7ZDPeTnRctl0i5QUzhK4- xbz5yrS1G2FnuR36649b08AGkaE https://www.it24hrs.com/2020/what-is-digital-citizenship/ https://www.dek-d.com/teentrends/60052/ https://thaipublica.org/2019/06/ais-network-for-thais/