pon fttx

หนงั สอื คูม่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

บทที่ 1 FTTx คืออะไร

หากพูดถึงระบบ FTTx แลว้ เรากจ็ ะนกึ ถงึ การบริการอนิ เตอร์เน็ตบ้านแบบ FIBER
TO THE HOME เปน็ การสร้างงานบรกิ ารสญั ญาณอินเตอร์เน็ตให้กบั ผทู้ ีต่ อ้ งการใช้งาน
แต่จริงแล้วระบบ FTTx น้ัน สามารถนาไปใช้งานไดห้ ลากหลายแบบในการบี รกิ าร
อาทเิ ช่น การติ ดต้งั กล้อง CCTV การตดิ ตงั้ ระบบบรกิ ารประกาศเสยี งตามสายเปน็ ตน้
แล้วถ้าถามวา่ ทาไม่ต้องใช้ระบบ FTTx ล่ะ ในเมื่อเราก็ทางานบรกิ ารท้งั หมดนบี้ น
โครงข่าย fiber optic ได้อยแุ่ ลว้ ดว้ ยการแปลงจาก media converter ทั่วๆ

นั่นซคิ รบั ? ........ ถ้า media converter ทั่วไปทมี่ ขี ายกันเกลือ่ นทอ้ งตลาดนน้ั มนั
ทางานไดอ้ ยู่แล้วๆ จะใช้ระบบ FTTx ทาไม หากท่านถามแบบน้กี ็แสดงว่าทา่ นยังไม่
รจู้ กั กับระบบบริการข้อมูลแบบ FTTx แน่นอน อย่างน้นั เรามาดูพรอ้ มๆ กนั เลยนะครับ

1|Page

หนงั สอื คูม่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

จดุ เด่นของบริการ FTTX

FTTx เปน็ เทคโนโลยที ีร่ องรับการรับ-สง่ ข้อมลู ความเร็วสงู ไปถงึ
ระดบั 10,000 Mbps ในอนาคต รวมทั้งความสามารถในการอพั โหลดไดเ้ ร็วกว่า
เทคโนโลยี ADSL ในปัจจบุ ัน

Bandwidth ดว้ ยเทคโนโลยี FTTx ในปัจจบุ ัน ผู้ให้บรกิ ารอนิ เตอรเ์ น็ต
สามารถให้บริการด้วย Bandwidth ท่ีสูงในระดับหลายรอ้ ย Mbps ทง้ั ในความเร็ว
ในฝั่งดาวโหลดและฝง่ั อัพโหลด ONU/ONT

อุปกรณ์ที่ผู้ให้บรกิ ารอินเตอร์เน็ตจะนามาติดต้งั ใหก้ บั ผ้ใู ช้บรกิ าร
เรยี กวา่ ONU (Optical Network Unit) หรอื ONT (Optical Network
Terminal) หรอื อาจเขา้ ใจง่ายๆ วา่ Optical Modem โดยจะมีท้ัง
ประเภท Modem ธรรมดา หรือเปน็ แบบ WiFi Modem

2|Page

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ
จากรูปคอื การบรกิ ารขอ้ มูลแบบ FTTx ซ่ึงประกอบไปด้วย OLT (optical line terminal) ซง่ึ
เป็นเคร่อื งควบคมุ การสง่ คล่นื แสง ไปยงั splitter คทอตัวปแยกสญั ญาณแสงที่อยกุ่ ลาง
ทาง โดยอุปกรณน์ ้ไี ม่ตอ้ งใชไ้ ฟฟา้ และจบท่ี ONU (optical network unit) นคี่ ือโครงขา่ ย
ท้งั หมดแล้วนะครบั โดยการบรกิ ารกข็ ้ึนอยู่ที่วา่ จะนาไปบริการงานอะไร หรือจะ

รวมงานบรกิ ารหลายๆ อยา่ งรวมมาในโครงขา่ ยเดียวเลยก็ยงั ไดค้ รับ

OLT คืออะไร

ในระบบ FTTx นน้ั สว่ นท่ีสาคญั ทีส่ ุดคอื ตวั OLT เนอ่ื งดว้ ยเราต้องการให้การ
แยกสัญญาณสางท่ีกลางทางน้ัน ใชเ้ พียงอุปกรณ์ ไม่ตอ้ งการใหใ้ ช้ไฟฟา้ จึง
จาเปน็ ตอ้ งมีเทคโนโลยใี่ นการรวมคลนื่ แสง เพอ่ื ส่งไปยังตัวแยกสญั ญาณ fiber
optic ทาใหต้ ้นทุนในการทางานต่า แตค่ วามปลอดภยั ในการใชง้ านสูง ไม่

3|Page

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

กอ่ ใหเ้ กิดความเสียหายในเรอื่ งของไฟฟ้าตามมา เมอ่ื เทยี บกบั ระบบอื่นๆ ที่ยงั
ต้องใช้ SWITCH ในการแยกสญั ญาณข้อมลู

ปจั จุบนั มีผ้ผู ลิต OLT ออกมามากมาย หมายยห่ี ้อ แตท่ เี่ ราร้จู ักกันมากท่สี ุด
น่าจะเปน็ ของ HUAWAI เพราะตัวเรา ROUTER ปลายทางท่ีผู้ให้บรกิ ารนามาให้เรา
นน้ั ตอ้ งเขา้ กันได้กบั ตน้ ทาง คอื ต้นทางย่หี อ้ ไหน ปลายทางกต็ อ้ งยี่หอ้ นนั้

การสง่ ค่าความยาวคลื่นแสงของตวั OLT นน้ั ผผู้ ลติ ไดแ้ บง่ ยา่ นการใช้
งานไว้เปน็ 3 หมวดใช้งานตา่ งๆ ดงั นี้

1. คา่ ความยาวคลนื่ ที่ใชใ้ นการ UPLINK คือ 1,310 nm
2. คา่ ความยาวคลนื่ ท่ีใชใ้ นการ DOWNLINK คือ 1,490 nm
3. ค่าความยาวคลื่นที่ใชใ้ นการสง่ ภาพ VDO คือ 1,550 nm

โดยแสงท่สี ่งดว้ ยคา่ ความยาวคลืน่ ทั้งหมดนเ้ี ราไม่สามารถมองเหน็ ได้
ดว้ ยตาเปล่า เพราะเปน็ คลน่ื สงู ดังนนั้ ในการทดสอบสาย FIBER OPTIC เราจึงตอ้ ง
เพิม่ สีแดงเข้าไปทีเ่ คร่อื งมือวดั ดว้ ยจึงจะมองเหน็ ได้ดว้ ยตาเปล่าครับ

4|Page

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

ค่าความยาวคล่นื แสงท่ีสามารถมองเหน็ ไดด้ ้วยตาเปล่าคอื ย่าน VISIBLE ไดแ้ ก่
แสงสแี ดง / ส้ม / เหลอื ง / เขยี ว / น้าเงิน / มว่ ง

ขอ้ ควรระวงั : ไมค่ วรมองปลายสายไฟเบอรอ์ อฟตกิ ดว้ ยตาเปลา่ เพราะ
เราไมส่ ามารถมองเห็นแสงในยา่ น 1310 nm และ 1550 nm ได ้ และ
แสงดงั กลา่ วสามารถสรา้ งอนั ตรายตอ่ ดวงตาได ้

น่ีคือ ช่วงการทางานของ Wavelength ที่ดที ีส่ ุด แตล่ ะชว่ งการทางานของ
Windows ตามภาพ โดย Windows ที่ใชห้ ลักๆ จะมอี ยู่ด้วยกัน 3 Windows
ได้ แก่ 850 nm 1310 nm และ 1550 nm

Windows การใชง้ านของ Optical Fiber

5|Page

หนงั สอื คูม่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ตัวอยา่ ง OLT HUAWAI

ตวั อย่าง ONU HUAWAI

6|Page

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

จากรูปเป็น OLT ทร่ี องรับการใชง้ านขนาดใหญ่ แบบทัง้ อาเภอ หรอื ทงั้
จงั หวดั แตห่ ากเราต้องการบรกิ ารคนกลุ่มน้อย เราเลอื กซอ้ื ที่ราคาถูกลงมาได้
อยา่ งเชน่ OLT แบบ 2 PON ในรูปนี้ ก็รองรับไดถ้ งึ 128 onu ไดเ้ ลยนะรบั อีกทง้ั
ราคาก็ไมแ่ พงอีกดว้ ย โดยในหนงั สอื เล่มนผี้ มจะเน้นใหท้ ่านไปเริม่ ทดลอง
สร้างระบบบริการแบบใช้เงนิ ลงทนุ ตา่ มากๆ เพราะเปน็ การบรกิ ารภายใน
อาคารหอพกั เป็นหลกั ครบั

ตัวอย่าง MINI OLT แบบ 2 PON

7|Page

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

จุดใช้งานต่างของตัว OLT มดี ังน้ี

จากรปู เปน็ การบรกิ ารสัญญาณอินเตอรเ์ นต็ จากผูใ้ ห้บรกิ ารหลกั เพ่ือ
นาไปบรกิ ารผู้ใชง้ าน แตย่ งั ไม่สามารถควบคมุ หรือแบง่ กล่มุ การใช้งานไดน้ ะ
ครับ เพราะยงั ไมม่ รี ะบตรวจสอบผู้ใชง้ านทด่ี รยี กว่าระบบ AUTHENTICATION ซงึ่
โดยทว่ั ไปเราจะใชอ้ ุปกรณ์ MIKROTIK มารว่ มเปน็ ตัวควบคุมผู้ใช้งานอกี ทดี งั รปู

8|Page

หนงั สอื คูม่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

การควบคุมผู้ใชงานเราทาได้ 2 แบบคอื ควบคุมจากภายในอปุ กรณ์ MIKROTIK
โดยใชโ้ ปรแกรม PLUGIN ช่ือ USERMAN ซึง่ ตอ้ งมคี วามรู้ในการตดิ ตง้ั และใช้งาน
เปน็ อย่างมาก เหมาะกบั ผู้ดแู ลระบบ NETWORK ไม่เหมาะกับลกู คา้ หรือเจ้าของ

อาคาร

หรือควบคมุ จากภายนอกโดยใชโ้ ปรแกรม API ON CLOUD

การควบคมุ โดยโปรแกรมแบบ ON CLOUD นี้จะงา่ ยในการใชง้ าน เหมาะกบั ผู้ทมี่ ี
พื้นฐาน NETWORK ไมม่ ากก็ใชง้ านได้ โดยเฉพาะเจ้าของอาคารทั่วไป

9|Page

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

SPLITTER คืออะไร

ในการแยกสญั ญาณแสงของระบบ FTTx น้นั จาเปน็ ตอ้ งมเี ทคโนโลยท่ี ต่ี อ้ ง
รองรับกับตวั OLT หรือสรา้ งมาคู้กันกไ็ มผ่ ดิ โดยหน้าทข่ี องตวั SPLITTER น้ันคอื
แยกสญั ญาณแสงท่ีมาจากตวั OLT ออกไปยงั ปลายทาง หรอื ไปยงั SPLITTER ใน

ลาดบั ต่อไป

จากรปู เป็นการตดิ ต้ัง SPLITEER แบบชน้ั เดียว ถึงตวั ONU

10 | P a g e

หนงั สอื ค่มู ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

จากรปู เปน็ การตดิ ตั้ง SPLITTER แบบ 2 ชนั้

11 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ปจั จุบันตัว SPLITTEER FIBER OPTIC นัน้ มใี หเ้ ลอื กใช้งานตั้งแต่ 4 ทาง ไปถึง 64
ทางออก

มที ั้งแบบติดตั้งภานยในอาคารดว้ ยตู้ ODF

หรอื ติดตงั้ ภายนอกดว้ ย CORES

12 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

อตั ราการลดทอนของ SPLITTER

สาหรบั splitter 1:2 power ของแสงที่ออกมาแตล่ ะขา
power loss=10xlog(1/2)=10x(log1-log2)=10xlog1-10xlog2=0-
10x0.30=-3 dB
หมายความวา่ ถา้ พลังงานของแสงท่ีขาเข้าของ splitter เป็น 0 dB, ขา
ออกแตล่ ะขา จะมพี ลังงานแสง = -3 dB
ตารางแสดงคา่ loss ของ splitter แตล่ ะแบบ

ตามตารางสมมตวิ า่ ใช้ splitter 1:8 ถ้า input power=0 dB, output แต่
ละขา จะมี power -10.4 dB

13 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ONU คอื อะไร

ปลายทางสดุ ท้ายของระบบ FTTx คอื ตัวแปลงสัญญาณแสงไปเป็น LAN
PORT เพ่ือนาส่งขอ้ มูลใช้งานออกไปยงั เคร่ือง PC หรือเครอื่ งใชง้ านอ่ืนๆ โดย
ปัจจุบันตวั ONU นน้ั มีให้ใชอ้ ยู่ 2 ประเภทหลกั ๆ คือ

1. แบบ SINGEL PORT

Onu แบบนรี้ าคาถูกและปจั จุบัน PORT LAN กเ็ ป็นแบบ GIGABIT ท้งั
หมดแลว้ ซึง่ จะมีเพยี ง 1 PORT LAN เทา่ นนั้ กเ็ ปน็ ที่มาของช่ือ SINGEL PORT
นน่ั เอง ชอ่ ง FIBER OPTIC กจ็ ะเปน็ แบบ SC หากเป็นสีน้าเงนิ กค็ อื SC/UPC หาก
เปน็ สีเขียวก็จะเป็นแบบ SC/APC ขอ้ ดคี ือเราสามารถหาตวั CPE หรือตวั เรา
เตอรป์ ลายทางไดต้ ามท่ีลูกค้าต้องการ หรือจะเลอื กแบบถกู สดุ ๆ ไปถึงแพงสดุ ๆ
ไดเ้ ลย

14 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

2. แบบ ROUTER ALL IN ONE

ส่วนใหญก่ ารใช้ ONU แบบนต้ี อ่ เม่ือ เรามงี านบริการปลายทางที่มากกวา่ บรกิ าร
อนิ เตอรเ์ น็ตอาทิเชน่ บริการระบบเคเบลิ้ ทวี ี. หรือระบบ VOIP มาด้วย ดซ่งึ ทา
ใหล้ ูกคา้ ไมต่ อ้ งมอี ุปกรณใ์ ช้งานกบั บรกิ ารอนื่ ๆ มากเกินจาเป็น แต่ราคาก็แพง
เอาเรอ่ื งเหมอื นกนั ไม่เหมาะกบั ระบบขนาดเล็ก
ทั้งหมดนเี้ ป็นอปุ กรณท์ ่จี าเปน็ ตอ้ งใชง้ านในระบบ FTTx สว่ นตอ่ ไปมาดรู ะบบ
การบรกิ ารข้อมูล ทน่ี ยิ มเลอื กมาใช้ในการบรกิ ารกนั บา้ งครบั

15 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

บทที่ 2 รูปแบบบริการ FTTx

เมอ่ื เราร้จู ักกบั อุปกรณท์ ีต่ ้องนามาสรา้ งเปน็ ระบบบริการแล้ว คราวน้ีมาดู
รปู แบบการบรกิ ารกันบ้าง เน่อื งจากปริมาณ และความต้องการใช้ความเร็ว
ของอินเตอรเ์ นต็ ของผู้ใชงานเริ่มตอ้ งการมากข้ึน มากขน้ึ ทุกวัน ดังนน้ั หากเรา
ตอ้ งการบรกิ ารความเรว็ อนิ เตอร์เนต็ ที่สงู ขนึ้ เรากต็ ้องมรี ะบบรองรับที่สูงข้นึ
ด้วยเนกนั แต่ทงั้ นั้นผมบอกแลว้ วา่ ในหนังสือเล่มน้เี ราจะเนน้ การบริการ
ภายในอาคารหอพักเท่านน้ั ดงั น้นั ความตอ้ งการในการใช้งานคงไม่มากไป
กว่า 1Gbps แนน่ อนครบั จึงเลือกรูปแบบการบรกิ ารแบบ PON

ระบบบรกิ ารแบบ PON คืออะไร

Passive (Optical Network:PON) เป็นเทคโนโลยีการรบั สง่ ขอ้ มลู
ปลายทาง (Access Network) ความเรว็ สูง โดยใช้ใยแกว้ นาแสง ซ่งึ เป็น
อปุ กรณแ์ บบพาสซีฟเพียง core เดยี ว เหตุผลสาคญั ในการพฒั นาเทคโนโลยี
นี้ก็คอื เพ่อื ใช้ประโยชนจ์ ากทรพั ยากรท่มี ีอยูใ่ ห้ได้มากทส่ี ดุ และทาให้
ค่าบรกิ ารถกู ลงอกี ด้วย ทรพั ยากรทีส่ าคญั ในการใหบ้ รกิ ารรบั ส่งข้อมูลที่มอี ยู่
และมคี วามสาคัญมากกค็ ือ ใยแก้วนาแสง แม้ราคาของใยแกว้ นาแสงถูกลง
มาก แตก่ ารท่ีจะตดิ ต้งั เพม่ิ เตมิ ทาไดย้ าก เพราะทอ่ ร้อยสายและเสาไฟฟา้ ที่มี
อยู่ ไม่มที วี่ า่ งให้ทาไดอ้ กี แลว้ ทุกทอ่ ทกุ เสา เตม็ หมด และไม่สามารถสรา้ งท่อ
รอ้ ยสาย หรอื ปกั เสาใหม่ได้

16 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

เงอ่ื นไขในการใชง้ านระบบ PON
1. ระยะความยาวของใยแก้วนาแสงจาก OLT ไป ONU โดยมี splitter กั้น
กลางจะตอ้ งไมเ่ กิน 20 km (ผู้ผลติ บางรายอาจมากกวา่ น)้ี
2. splitter ratio ต้องไมเ่ กนิ 1:64 (ผผู้ ลิตบางรายอาจมากกว่าน้ี)
3. Downstream/Upstream Bandwidth ของ ONU ท้ังหมดในแต่ละ PON
port ตอ้ งไมเ่ กิน 2488/1244 Mbps ตามลาดบั (เฉพาะ GPON
(Gigabit-capable PON)
4. โครงขา่ ยใยแกว้ นาแสงจาก OLT ไป ONU ในแตล่ ะ PON port ต้องมี
คา่ ลดทอนไม่เกินกว่าขอ้ กาหนดในการรับพลังงานแสงของ ONU
(Receive Sensitivity) บางผ้ผู ลติ ทาไดส้ งู ถึง -30 dB
5. ถ้าไม่ใช้ splitter เลย ระยะความยาวใยแกว้ นาแสงสูงสุดเท่ากับ 60 km
6. ใน PON port เดียวกัน ระยะห่างของ ONU ที่ไกลที่สุด และ ONU ทีใ่ กล้
ท่สี ดุ ต้องไม่เกิน 20 km (นบั ความยาวของใยแก้วนาแสง)

17 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

การจัดเครือขา่ ยของ PON เป็นแบบ Full duplex โดยใชเ้ ทคโนโลยกี าร
จดั การเครือข่ายเปน็ แบบ Point to Multipoint ซ่งึ ใชอ้ ปุ กรณ์ Optical
Splitter ทม่ี ีราคาไมแ่ พงทาหนา้ ที่แบง่ แยกไฟเบอรเ์ สน้ เดยี วที่มาจากแบค็ โบ
นของ Enterprise Network หรือ Metro Network ออกไปเป็นหลายเส้นทาง
ไปยงั ผใู้ ช้บริการแตล่ ะรายใน Access Network

ระบบ PON เป็น “Passive” เนอ่ื งจากนอกเหนือจากท่ี Central Office
(CO) และ Customer Premise Equipment (CPE) แลว้ ไม่มีอปุ กรณ์
อิเล็กทรอนิกสแ์ บบ “Active” อยภู่ ายใน Access Network เลย วิธีการแบบน้ี
ทาใหง้ ่ายสาหรบั การดาเนนิ การและการบารุงรกั ษาเครอื ขา่ ย

สง่ิ ที่สาคญั สาหรับจุดเชือ่ มต่อของ PON คอื อปุ กรณ์ที่อยูท่ ่ี Central
Office ซง่ึ เรยี กวา่ OLT (Optical Line Terminal) และจุดเชอ่ื มต่อทอี่ ยดู่ า้ น
ผูใ้ ชบ้ รกิ าร (CPE) ซ่งึ เรียกวา่ ONU : Optical Network Unit (สาหรบั GE-
PON) และ ONT : Optical Network Terminal (สาหรับ GPON) ความ
แตกต่างระหวา่ งอปุ กรณ์ OLT และ ONT ก็คอื จดุ ประสงคส์ าหรับการใช้งาน
กล่าวคอื อุปกรณท์ เี่ ป็น OLT สนับสนุนฟงั ก์ชนั การบรหิ ารจดั การได้สูงถึง 128
Downstream Link ซงึ่ ในทางปฏบิ ตั ิโดยทว่ั ไปจะเปน็ 8-32 พอรต์ ตอ่
หน่ึง OLT สว่ นอกุ รณ์ ONT (หรอื ONU) จะสนบั สนนุ เฉพาะ Link ของ
ตัวเองทเ่ี ชอ่ื มต่อไปยงั Central Office เทา่ นนั้ ดงั นน้ั จึงสง่ ผลให้
อุปกรณ์ ONT/ONU มีราคาต่ามาก ในขณะทีอ่ ปุ กรณ์ OLT ซึ่งรองรบั ความจุ
จานวนมากนัน้ มีราคาสงู

18 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

รูปโครงข่ายงานบรกิ าร NETWORK จะเห็นวา่ ในสว่ นของ EPON และ
GPON อยู่ใน MODE ของอุปกรณ์แบบ PASSIVE คือไม่ตอ้ งใชพ้ ลังงาน

ใดๆ มาร่วมในการทางาน

EPON และ GPON ของ Passive Optical Network

PON (Passive Optical Network) หมายถงึ เครือข่ายการกระจายแสง
ท่ไี ม่มอี ุปกรณ์อเิ ล็กทรอนกิ สใ์ ด ๆ และพลังงานอิเล็กทรอนิกส์, เครือข่ายการ
กระจายแสง (ODN) ท้งั หมดโดยแยกแสงและสว่ นประกอบแฝงอ่ืน ๆ โดยไม่
ตอ้ งใชอ้ ปุ กรณ์อเิ ลก็ ทรอนกิ สร์ าคาแพงเป็นรูปแบบของ เครือขา่ ยเขา้ ถึงใย
แก้วนาแสง PON ลดปรมิ าณของเสน้ ใยและอปุ กรณ์สานกั งานกลางท่ีจาเป็น
เม่อื เปรยี บเทียบกบั สถาปัตยกรรมแบบจุดตอ่ จดุ

PON ประกอบด้วย optical line terminal (OLT) ทีส่ านักงานกลางของ
ผู้ให้บริการและจานวนของเครอื ขา่ ยออปติคลั (ONUs) ทอ่ี ยู่ใกลก้ ับผใู้ ช้ ใน
OLT / ONU ระหวา่ งเครือข่ายการกระจายแสงรวมถึงใยแกว้ นาแสงและตวั
แยกแสงแบบพาสซีฟหรอื Passive Fiber Coupler

19 | P a g e

หนงั สอื คูม่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

OLT

OLT ซง่ึ โดยทวั่ ไปคือสวติ ชอ์ ีเธอร์เน็ตเราเตอรห์ รือแพลตฟอรม์ แปลง
มลั ตมิ เี ดียต้งั อยูท่ ส่ี านกั งานกลาง (CO) เป็นอปุ กรณห์ ลักของระบบ
EPON ทั้งหมดเพอื่ ใหข้ ้อมลู หลักและอนิ เตอรเ์ ฟสเครอื ขา่ ยวิดโี อกับ
โทรศพั ทส์ าหรบั EPON และบรกิ าร ผู้ให้บริการ.

ONU

ONUs ใช้เพอื่ เช่อื มต่ออปุ กรณ์ของลกู ค้าเชน่ พซี กี ลอ่ งรับสญั ญาณ
(STBs) และสวิตช์ โดยท่วั ไปแลว้ จะวางไวท้ ่ีบา้ นของลกู คา้ ทางเดนิ หรอื
ริมถนน ONUs เปน็ ผู้รบั ผิดชอบในการสง่ ตอ่ ขอ้ มลู อปั ลิงคท์ ส่ี ่งโดย
อปุ กรณ์ของลกู คา้ (จาก ONU ถึง OLT) และเลอื กรบั การถ่ายทอด
สญั ญาณ downlink ทส่ี ง่ ตอ่ โดย OLT (จาก OLT ไปยงั ONU)

ODN

ODN ประกอบดว้ ยเส้นใยแสงตัวแยกแสงแบบพาสซีฟ (POSs) ตง้ั แต่
หนงึ่ ตวั ขนึ้ ไปและส่วนประกอบเชิงแสงชนิดพาสซฟี อื่น ๆ ODN
จดั เตรียมเส้นทางการส่งสญั ญาณแสงระหว่าง OLT และ ONU POS
สามารถจับคูข่ อ้ มูลอัปลงิ คล์ งในไฟเบอรช์ ้นิ เดียวและกระจายขอ้ มูล
ดาวนล์ ิงก์ไปยงั ONU ทเ่ี กย่ี วข้อง
มเี ทคโนโลยเี ครือขา่ ยออปตคิ อลสองชนิดคอื Ethernet PON (EPON)
และ gigabit PON (GPON) EPON และ GPON ถูกนาไปใช้ในสถานการณ์
ทแี่ ตกต่างกนั และแต่ละขอ้ เสนอมขี อ้ ดีของตวั เองในเครอื ขา่ ยการเขา้ ถงึ
สมาชกิ EPON มุ่งเนน้ ไปท่ีแอปพลเิ คชัน FTTH ในขณะที่ GPON มุ่งเนน้ ไป
ทก่ี ารสนบั สนนุ บรกิ ารเตม็ รปู แบบรวมถึงบริการใหมแ่ ละบรกิ ารแบบดั้งเดมิ ท่มี ี
อย่เู ชน่ ATM และ TDM

20 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

EPON เป็น Passive Optical Network ซึง่ มีเฟรมอเี ทอรเ์ นต็ หอ่ หมุ้

ในมาตรฐาน 802.3 เป็นการผสมผสานระหวา่ งเทคโนโลยี Ethernet และ
เทคโนโลยี PON ตามมาตรฐาน IEEE 802.3ah ทอี่ อกในเดือนมถิ นุ ายน
2004 ระบบ EPON ท่วั ไปประกอบดว้ ยสามองคป์ ระกอบคอื EPON OLT,
EPON ONU และ EPON ODN มนั มขี อ้ ดหี ลายอยา่ งเชน่ คา่ ใชจ้ า่ ยในการ
ดาเนินการและบารงุ รักษาทต่ี า่ กว่า

GPON ใช้ทคโนโลยีแบบจดุ ต่อหลายจุด มาตรฐาน GPON นน้ั

แตกต่างจากมาตรฐาน PON อนื่ ๆ ที่ทาใหไ้ ดแ้ บนด์วดิ ทท์ ี่สูงขน้ึ และ
ประสิทธภิ าพทีส่ ูงขน้ึ โดยใชแ้ พ็คเกต็ ที่มขี นาดใหญ่และมคี วามยาวผันแปร
ได้ และ GPON น้ันโดยทวั่ ไปถอื ว่าเป็นตวั เลอื กท่แี ข็งแกร่งท่สี ดุ สาหรบั การ
ปรับใชอ้ ย่างกวา้ งขวาง GPON มคี วามสามารถในการดาวนส์ ตรีม 2.488 Gb
/ s และความสามารถในการอัปสตรีมที่ 1.244 Gbp / s ทีใ่ ชร้ ว่ มกนั ระหวา่ ง
ผ้ใู ช้

นอกจากน้ียงั มคี วามแตกต่างมากมายระหว่าง EPON และ
GPON EPON ซงึ่ ใช้เทคโนโลยีอเี ทอร์เนต็ นน้ั สอดคลอ้ งกับมาตรฐาน IEEE
802.3ah อีเธอรเ์ นต็ ในมาตรฐาน First Mile ที่ตอนนถ้ี กู รวมเข้ากบั มาตรฐาน
IEEE 802.3-2005 มันเปน็ ทางออกสาหรับเครอื ขา่ ยการเขา้ ถึงออปติคลั “ ไมล์
แรก” ในทางกลับกัน GPON เป็นวิธีการที่สาคญั ในการเปิดใช้งานเครือขา่ ย
การเข้าถงึ บริการเต็มรูปแบบ ขอ้ กาหนดถูกกาหนดโดยกลุ่มบริการการเขา้ ถึง
เครือข่าย (FASN) ซงึ่ ต่อมา ITU-T ใชเ้ ป็นมาตรฐาน G.984.x นอกเหนอื จาก
คาแนะนา ITU-T G.983 ซ่งึ ให้รายละเอยี ด PON บรอดแบนด์ ( BPON) ทั้ง
EPON และ GPON ไดร้ ับการยอมรบั วา่ เปน็ มาตรฐานสากล ซ่ึงครอบคลมุ วิธี
โครงสรา้ งเครอื ขา่ ยเดยี วกนั และแอปพลิเคชนั FTTx รวมเทคโนโลยี WDM
เดยี วกนั สง่ ความยาวคล่นื เดยี วกันท้งั ตน้ น้าและปลายน้ารวมกับความยาวคลนื่

21 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ของบุคคลท่ีสาม เทคโนโลยี PON ใหบ้ รกิ ารวิดโี ออนิ เทอรเ์ น็ตโปรโตคอล
สาม (IPTV) และเคเบลิ ทวี ี (CATV)

ความแตกต่างระหวา่ ง gbon และ epon คอื อะไร?

1, EPON และ GPON ใชม้ าตรฐานทีแ่ ตกตา่ งกันอาจกล่าวได้วา่
GPON จดุ ทีส่ งู ขน้ึ สามารถสง่ แบนด์วดิ ธ์มากขนึ้ สามารถนาผู้ใชม้ ากกว่า
EPON GPON มาจากเทคโนโลยี APON BPON รุ่นแรกของการสือ่ สารผา่ น
ใยแกว้ นาแสง จากการพัฒนาน้ีรปู แบบเฟรม ATM ถูกใชเ้ พื่อส่งกระแสขอ้ มลู
E ของ EPON อา้ งถงึ Ethernet ท่เี ชอ่ื มตอ่ ระหวา่ งกนั ดังนน้ั EPON จึงเกดิ
มาพร้อมกับความตอ้ งการที่จะเชื่อมตอ่ อินเทอร์เน็ตไดอ้ ย่างไรร้ อยต่อ ดังน้นั
การสตรีมรหสั ของ EPON จะเป็นไปตามรูปแบบเฟรมของ Ethernet แนน่ อน
เพอ่ื ปรบั ให้เขา้ กบั การสง่ ผ่านใยแกว้ นาแสงเลเยอร์ของรูปแบบเฟรมทก่ี าหนด
โดย EPON น้นั จะถูกหอ่ หมุ้ นอกรปู แบบเฟรมของรูปแบบเฟรมอีเธอรเ์ น็ต

2 มาตรฐานของ EPON คือ IEEE 802.3 Ah หลกั การพื้นฐานของ
มาตรฐาน EPON ของ IEEE คือการทามาตรฐาน EPON ให้มากทส่ี ดุ เท่าท่ี
จะทาไดภ้ ายในสถาปตั ยกรรม 802.3 และเพ่อื ลดการขยายตวั ของโปรโตคอล
Ethernet MAC มาตรฐานใหน้ ้อยท่สี ดุ

3 มาตรฐานของ GPON คอื มาตรฐานชุด ITU-TG .984 การพฒั นา
มาตรฐาน GPON คานึงถึงการสนบั สนนุ บรกิ าร TDM แบบดั้งเดิมและยงั คง
ใชโ้ ครงสรา้ งเฟรมแบบคงที่ 125ms เพือ่ รกั ษาเวลา 8K เพื่อสนับสนนุ ATM
และหลายโปรโตคอลอ่นื GPON กาหนดโครงสร้างการห่อหมุ้ ใหม่ GEM:
GPON Encapsula TIonMetod ขอ้ มลู ของ ATM และโปรโตคอลอ่ืน ๆ
สามารถนามาผสมและห่อหมุ้ ไวใ้ นเฟรมได้

22 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

4 ในแงข่ องการประยกุ ตใ์ ช้ GPON มีขนาดใหญ่กวา่ แบนด์วิดธ์
EPON โหลดบรกิ ารที่มปี ระสิทธภิ าพมากขน้ึ ความสามารถในการสเปกโทรส
โกทแ่ี ขง็ แกรง่ สามารถส่งบริการแบนดว์ ดิ ธ์มากขนึ้ บรรลกุ ารเข้าถงึ ของผใู้ ช้
มากขึน้ ใหค้ วามสนใจมากข้ึน การใช้งานมีความซบั ซอ้ นมากขนึ้ ซงึ่ นาไปสู่
ค่าใช้จ่ายท่สี ูงขนึ้ เม่ือเทียบกับ EPON แต่ด้วยการปรบั ใชเ้ ทคโนโลยี GPON
ขนาดใหญค่ วามแตกต่างของต้นทนุ ระหวา่ ง GPON และ EPON จะค่อยๆ
แคบลง

5, GPON และ EPON เปรียบเทยี บโปรโตคอลสแตค็
แตล่ ะ EPON และ GPON มขี อ้ ดีของตัวเอง GPON น้ันเหนือกว่า EPON ใน
แง่ของตัวบ่งชี้ประสทิ ธภิ าพ แต่ EPON มขี อ้ ไดเ้ ปรียบดา้ นเวลาและต้นทนุ
GPON กาลงั ตามทัน การมองไปขา้ งหนา้ สู่ตลาดการเขา้ ถึงบรอดแบนดใ์ น
อนาคตอาจไมใ่ ชใ่ ครจะมาแทนที่พวกเขา มนั ควรจะอยรู่ ่วมกนั และเตมิ เตม็
สาหรับแบนด์วดิ ทบ์ รกิ ารที่หลากหลาย QoS และข้อกาหนดด้านความ
ปลอดภยั และเทคโนโลยี ATM ในฐานะลกู คา้ เครอื ข่ายแกนหลกั GPON จะ
เหมาะสมกวา่ สาหรับกลุม่ ลกู คา้ ทม่ี คี วามอ่อนไหวด้านต้นทุน QoS และไม่
ต้องการ EPON

23 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

จากรปู เปน็ งานบรกิ ารแบบ GPON ทมี่ กี ารเพมิ่ งานบรกิ ารมากข้นึ และสง่
ตอ่ ไปยงั ปลายทางไดห้ ลายชนั้ มากขึ้น

ขอ้ มลู ทีต่ อ้ งการรบั ส่ง (Data payload) ถกู คอนฟิกให้อยใู่ นรปู ของ
แพก็ เกต ซ่ึง GE-PON ใช้มาตรฐานที่เป็น Ethernet ที่ถูกกาหนดเป็น IEEE
802.3ah โดย Ethernet เป็นมาตรฐานสาหรับ First Mile ส่วนมาตรฐาน
สาหรับ GPON คือมาตรฐาน ITU-T G.984 ซึ่งประกอบด้วย ATM,
TDM และ Ethernet แตเ่ นอื่ งจากตน้ ทนุ สาหรบั Ethernet นั้นต่า จึงมี
แนวโน้มวา่ จะมีการใช้งานมาตรฐานที่เป็น Ethernet กว้างขวางกว่าแบบ
อน่ื จากเหตุผลดงั กล่าว จงึ ทาให้มีการคาดการณก์ นั ว่า GPON ทใ่ี ช้
มาตรฐาน Ethernet จะเปน็ ส่วนประกอบหลกั ของตลาด GPON

โดยทว่ั ไปความยาวคลืน่ ทใี่ ช้งานสาหรับ GPON จะ
เป็น 1310/1490ns โดยอัตราขอ้ มลู ท่เี ป็นดาวนล์ ิงคข์ องผู้ใช้บรกิ ารจะ
เป็น 2.4 Gbps ส่วนอพั ลิงคจ์ ะเปน็ 1.2 Gbps ความยาวของไฟเบอร์จากผู้
ให้บริการ (CO) ไปยงั สถานทข่ี องผใู้ ชบ้ รกิ าร (CPE) มีระยะสูง
ถึง 20 กิโลเมตร ในส่วนของ OLT จะมกี ารเชอ่ื มตอ่ กบั ระบบอนื่ ๆ เช่น IP
Network, Video/Audio over IP, CATV และระบบอื่นๆ จงึ ทาใหข้ ้อมูลที่
ผใู้ ช้บริการสามารถใชง้ านไดเ้ ป็นทง้ั Voice, Data และ Video แต่ท้งั น้ีกจ็ ะ
ขน้ึ อยกู่ บั ความสามารถของ ONT ท่เี ลือกใชด้ ้วย

24 | P a g e

หนงั สอื ค่มู ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

บทที่ 3 ชนิดของสายใยแกว้ นาแสง

ออพตคิ เคเบิล 1 เส้น ประกอบด้วย ใยแกว้ นาแสงตั้งแต่ 2 core ขน้ึ
ไป มี 2 ชนดิ คือ แบบ multi-mode (MM) และแบบ single-mode (SM)
ความแตกต่างของท้งั สองชนิดนี้ คอื ขนาดของตวั ใยแกว้ ใจกลางหรือท่ี
เรยี กว่า core

Multi-mode (MM)

ออพตคิ เคเบลิ มสี สี ม้ ใยแกว้ นาแสงบอกขนาด 50/125 หมายถึง
ขนาด core เส้นผา่ ศูนย์กลาง 50 ไมครอน ขนาดเปลอื กหมุ้
เสน้ ผา่ ศนู ยก์ ลาง 125 ไมครอน เนอ่ื งจากมีขนาด core ใหญ่ ทาใหแ้ สงที่
เดินทางกระจัดกระจาย ทาให้แสงเกดิ การหักลา้ งกัน จงึ มีการสญู เสียของ
แสงมาก จึงสง่ ข้อมลู ไดไ้ มไ่ กลเกนิ 200 เมตร ความเร็วกไ็ มเ่ กนิ 100 ล้าน
บิทต่อวนิ าที ที่ความยาวคลน่ื 850 นาโนเมตร เหมาะสาหรบั ใช้ภายใน
อาคารเทา่ นนั้ แตม่ ขี อ้ ดกี ็คือ ราคาถูก เพราะ core มขี นาดใหญ่ สามารถ
ผลิตไดง้ ่ายกวา่

Single-mode (SM)

ออพตคิ เคเบลิ เป็นสเี หลือง ใยแกว้ นาแสงบอกขนาด 9/125
หมายถงึ ขนาด core เส้นผา่ ศูนย์กลาง 9 ไมครอน ขนาดเปลือกหมุ้ เส้น
ผา่ นศูนยก์ ลาง 125 ไมครอน เม่อื core มขี นาดเลก็ มาก ทาใหแ้ สง
เดินทางเป็นระเบยี บขนึ้ ทาใหเ้ กดิ การสญู เสยี นอ้ ยลง ความเรว็ ในการ
รับสง่ ข้อมูลสงู สดุ ประมาณ 2,500 ล้านบิทต่อวนิ าทตี อ่ หนง่ึ ความยาวคลน่ื
แสงที่ 1300 นาโนเมตร ดว้ ยระยะทางไมเ่ กนิ 20 กม. ระยะทางในการใช้
งานจริง ไดถ้ งึ 100 กม. แตค่ วามเร็วจะลดลง แตไ่ ม่ต่ากว่า 1,000 ลา้ นบทิ

25 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

ต่อวนิ าที ขอ้ ดีของ SM อีกอันหน่งึ กค็ อื มนั ทางานท่ีความยาวคลน่ื ท่ี
1300 นาโนเมตร ซึง่ เปน็ ชว่ งที่มีการลดทอนแสงน้อยทส่ี ดุ ตามรูป

ปัจจบุ นั การใช้งานสายไฟเบอร์ฯ ในงานติดตั้งใหม่ โดยเฉพาะงาน
กล้อง CCTV น้ันมีแตแ่ บบ single mode ทัง้ หมด จงึ ไมม่ ีความจาเปน็ ต้องไป
เรียนรู้ หรอื ตามหาอปุ กรณแ์ บบ multi mode กนั อีกแลว้ ครับ

26 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

สายไฟเบอรแ์ บบ 1-2 คอร์

สาหรับเพอ่ื นชา่ งที่ทางานติดตงั้ กล้อง CCTV แล้วต้องใชร้ ะบบ
fiber optic เป็นตวั นาสัญญาณ ต้องเจอกบั สายแบบน้กี ันมากท่สี ดุ เพราะ
ราคาถกู และไมย่ งุ่ ยากในการตดิ ตง้ั หรือแขวนเสา

สาย 2 คอร์แบบ “สายลวด” เหมาะกบั งานตดิ ต้ังแบบตอกกฟ๊ิ หรือ
ร้อยสายเข้าทอ่ PVC แบบต่างๆ ไม่เหมาะเอาไปแยกลวด เพื่อแขวนเสา

สาย 2 คอรแ์ บบ “ลวดสลงิ ” เหมาะกบั งานติดตั้งแบบแขวนเสา เพอื่
ทิง้ ระยะเพราะมสี ลงิ ทแ่ี ขง็ แรง ดงึ ให้ตงึ ได้ แต่ราคาจะแพงกวา่ สายแบบ

ลวดแขง็ เสน้ เดยี ว

27 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

โครงสรา้ งของสายไฟเบอร์แบบ FTTX จะเหน็ วา่ คอรไ์ ฟเบอรท์ ่ี
เป้นแทง่ แก้วจะอยทุ่ ใ่ี จกลางของสาย นนั่ คอื จะปลอดภยั สงู สดุ เม่อื โดน

กระแทก หรือสายผดิ รปู

สาย 1-2 คอรแ์ บบเต็มดม๊ั เริม่ ที่ 1,000 เมตร และมากสดุ 2,000 เมตร

28 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

สาย 1-2 คอรแ์ บบเขา้ หัวสาเร็จรูป นาไปตดิ ต้ังอยา่ งเดียว ซึ่งเปน็ ที่
นิยมใชง้ านของผหู้ ้บริการเนต็ ทกุ ค่าย เพราะช่างท่ีติดตง้ั ไมต่ ้องมีความรู้

และเครือ่ งมอื เข้าหัวสายราคาแพง

สายไฟเบอรอ์ อ๊ ฟตกิ แบบต่างๆ ที่มจี าหนา่ ยในทอ้ งตลาด ทีม่ ขี นาดใหญ่
กวา่ สายแบบ 1-2 คอร์

29 | P a g e

หนงั สอื คูม่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

ในบางพนื้ ท่ีๆ ต้องการป้องกันสายจากสัตว์กัดแทะ เราตอ้ งเลือก
สายแบบทีม่ ีโครงลวดเป้นชน้ั ท่ี 2 ของสาย ซง่ึ เรยี กสายแบบนี้วา่ สายแบบ

มีอารทเ์ มอร์

โครงอลูมเิ นยี มปอ้ งกัน
สัตวก์ ดั แทะ

เรามีวธิ กี ารนบั สขี องสายไฟเบอร์ตามมาตฐานท่ใี ช้เปน็ แบบแผน
เดยี วกนั ในการตดิ ตั้งดังน้ีครบั

การทต่ี ้องมีการนบั สขี องคอรไ์ ฟเบอรก์ เ็ พราะ เมือสายมคี อรไ์ ฟ
เบอรม์ ากๆ เคา้ จะแบ่งเป็น “ท้วิ ” และใน 1 ทว้ิ น้ีแหละครับ จะมคี อร์ไฟ

เบอร์โดยใน 1 ทว้ิ จะต้องมคี อร์ไฟเบอร์ ได้ไมเ่ กนิ 12 คอร์ ดงั รปู

30 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ท้วิ ไฟเบอร์

คอร์ไฟเบอร์

อย่างเชน่ ถ้าต้องการทางานกบั ท้วิ 1 คอร์ 5 จะเทา่ กบั ทวิ้ สีนา้ เงิน คอรส์ ี
เทา เป็นต้น

ทั้งหมดนเี้ ป็นเรอ่ื งของสายไฟเบอร์แบบตอนใน 1-2 คอร์ และแบบตอน
นอกมากว่า 2 คอร์ขึน้ ไป โดยการเลือกสายไฟเบอรม์ าใชง้ านนัน้ จรงิ แลว้ เรา
ไม่ได้เลือกจากคอร์ไฟเบอรท์ ีใ่ ชง้ านเทา่ นั้น ในบางงานเราต้องการความ
แข็งแรงของสายแบบรถทบั แล้วไมแ่ ตก เราอาจตอ้ งเลอื กสายทีม่ ีขนาดใหญ่ก็
ไดน้ ะครับ

31 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

บทท่ี 4 ค่า Loss ในงาน fiber optic

การสูญเสยี ของสญั ญาณแสงในสาย Fiber Optic (LOSS)

การสญู เสยี ของสญั ญาณแสงในสาย Fiber Optic เป็นสว่ นสาคัญ
ทีท่ าใหเ้ กดิ ความผดิ พลาดของข้อมลู ขา่ วสาร ทาให้การเช่ือมตอ่ ส่อื สาร
ด้วยระยะทางไม่เปน็ ไปตามที่คาดหวงั (ปกตสิ าย Fiber Optic สามารถ
เช่อื มต่อไดด้ ว้ ยระยะทางทย่ี าวมากๆ ตง้ั แต่ 100 เมตรขน้ึ ไป จนถึงหลัก
100 กิโลเมตร) ท้ังนข้ี ้นึ อย่กู บั วา่ การเลอื กใชส้ าย Fiber Optic แบบใด?
แบบ Multi mode หรอื Single mode ? รวมทั้งยังขึ้นอย่กู บั โปรโตคอล
ของเครอื ข่าย

เรมิ่ ตน้ ทาความเขา้ ใจกับ สง่ิ ตา่ งๆเหลา่ น้ี

ความสญู เสียพลังงาน (Power) ของ Fiber Optic นั้นขนึ้ อยกู่ บั ความยาว
คลื่นทใี่ ช้ ความยาวคลืน่ ยง่ิ มากเท่าใด อตั ราการสญู เสยี ของแสง จะน้อยลง
เช่น การสูญเสียกาลังแสง บนความยาวคลนื่ 1300 nm ไดแ้ ก่ <0.5 dB/
กโิ ลเมตร

สาหรับ Silica Glass นั้น ความยาวคลืน่ สนั้ ทสี่ ดุ จะมอี ัตราการสูญเสียมาก
ที่สุด

อตั ราการสญู เสีย Power ท่ีน้อยทีส่ ุด ได้แก่ ความยาวคลน่ื 1550 nm
หนว่ ยวดั ที่แสดงการสูญเสยี ของ Power ได้แก่ Decibel (dB) โดยมหี น่วย

คดิ เปน็ dB ตอ่ กิโลเมตร (dB/km)
ค่าน้ี ถูกนามาคานวณ โดยเอาความยาวทงั้ หมดของสาย Fiber Optic คิด

เปน็ Km
อย่างไร ก็ดี ปจั จัยหลักคือการสูญเสยี ของสญั ญาณแสงในสาย ทเ่ี กย่ี วกบั การ

ทาใหเ้ กิดการสญู เสยี ของกาลงั แสงในสาย มหี ลายประการ ยกตวั อยา่ งดังน้ี

32 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

1. Bending Loss เนอื่ งจากการโค้งงอของสาย เกินคา่ มาตรฐานที่
ผูผ้ ลิตกาหนด เกดิ จากปญั หาการโคง้ งอของสาย เกินค่ารัศมี ความ
โคง้ งอของสายตามปกติ (Minimum Bend Radius) อยา่ งไรกด็ ี
Bending Loss ยงั สามารถเกิดขน้ึ ไดจ้ ากการองค์ประกอบย่อยๆ ดงั นี้
o ความโคง้ ทม่ี คี วามแหลมบรเิ วณแกนของสาย
o ความไมส่ มบูรณ์ของ Buffer และ Jacket โดยมคี วาม
คลาดเคลอื่ นของการวางตาแหน่งระหว่างกนั ท่ีห่างประมาณ
2-3 มลิ ลเิ มตร
o การติดตั้งสายไม่ถกู วธิ ีหรือไมเ่ รยี บรอ้ ย
o ปัจจยั ตา่ งๆเหล่านี้ เรียกวา่ Micro bending สามารถเกิดขึน้
ไดเ้ มอื่ ความยาวของสายเพม่ิ มากขึ้น

2. Splice Loss สามารถเกิดขนึ้ ณ ทใ่ี ดก็ไดท้ ่มี ีการตดั ตอ่ และเช่อื มสาย
เขา้ ดว้ ยกนั การสญู เสียอนั เนื่องมาจากการ ทา Splice ท่ไี ม่
สมบรู ณ์ โดยประกอบดว้ ย การ Loss 2 แบบ ได้แก่ Mechanical
Loss และ Fusion Splicing Loss
o Mechanical Loss จะมีอตั ราสงู ทส่ี ุด เม่ือเทยี บกับ Fusion
Splicing โดยมีอตั ราการ Loss ตั้งแต่ 0.2 ไปจนถึง 1.0 dB
ขึน้ ไป
o Fusion Splice มอี ตั ราการ Loss ตา่ สดุ โดยมอี ัตราการ
Loss ตา่ กวา่ 0.1 dB และอัตราการ Loss ทีต่ า่ กวา่ 0.05 เป็น
เรือ่ งทเี่ ปน็ ไปได้ หากใช้เครอ่ื งมือและอุปกรณ์ Splice ท่มี ี
คณุ ภาพดี

3. Connector Loss การสูญเสยี ที่เกดิ ขนึ้ จาก Fiber Optic Connector
สามารถมรี ะดับ 0.25 ไปจนถึง 1.5 dB และข้ึนอยู่กบั ชนิดของ
Connector ทใี่ ช้งานอกี ดว้ ย นอกจากนี้ยังมี Factor อืน่ ๆ ทที่ าใหเ้ กดิ
การ Loss ของ Connector ดังน้ี

33 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

o ปัญหาสกปรก หรอื Contamination บน Connector (ปญั หา
ทีเ่ กดิ บอ่ ยที่สดุ )

o การติดตง้ั Connector ทไ่ี มถ่ ูกตอ้ งไมเ่ รยี บร้อย
o การชารุดเสียหายทเ่ี กิดขึน้ บนพ้ืนผวิ ของ Connector
4. Loss Inherent to Fiber การสญู เสยี ใน Fiber ท่ไี มส่ ามารถจะขจดั
ไปได้ ในระหว่างกระบวนการผลิต มีสาเหตุเกดิ จาก Impurities ใน
กระจก รวมทง้ั การดูดซึมของแสงในระดบั ของโมเลกลุ การสูญเสยี
ของแสงข้ึนอยู่กบั ความหนาแนน่ เชิงแสง ส่วนประกอบของ Fiber
Optic รวมท้ังโครงสร้างทางโมเลกลุ ของ Fiber ซ่งึ เรียกว่า Rayleigh
Scattering เมือ่ แสงมากระทบกับสว่ นประกอบดังกลา่ ว กจ็ ะเกดิ การ
กระจายตวั ของแสงไปยังทิศทางต่างๆขึน้
5. Loss จากการตดิ ต้ัง เน่ืองจากวา่ สาย Fiber Optic มสี ว่ นมากทีท่ ามา
จาก Silica และกระจก ดงั น้นั ถงึ แกนกลางของสายจะได้รบั การ
ปอ้ งกันจาก Jacket เปลอื กนอกของสาย รวมถึงโค้งสรา้ งอ่นื ๆด้วย
แลว้ แตก่ ารตดิ ต้งั ทขี่ าดความระมัดระวัง การติดต้งั ทที่ าใหเ้ กิดความ
เสียหายกบั แก้วแกนกลางภายใน เม่ือสายได้ถกู กระทาจากแรงเหลา่ น้ี
ในการตดิ ตงั้ มากเกินไป อาทิ แรงกด แรงกระแทก แรงเหว่ยี ง แรงดงึ
แรงบิด (กลา่ วไปในข้ันตอนการทดสอบสายไฟเบอร์ตกิ ) ก็จะทาให้
เกิดคา่ Loss นน่ั เอง

จากสาเหตุการเกดิ คา่ ความสูญเสียหรือคา่ Loss ในระบบ เม่อื เราทาการ
ทดสอบระบบดว้ ยเคร่อื งทดสอบ OTDR เราจะไดก้ ราฟทีแ่ สดงผลใน
ระบบทท่ี าการทดสอบดังตัวอย่างรปู ด้านลา่ ง

34 | P a g e

หนงั สอื ค่มู อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

35 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ตวั อย่างการใชง้ านตวั เคร่ือง QTDR เพือ่ ทดสอบเหตกุ ารณ์ในสายไฟเบอรฯ์
ตัวเคร่อื ง otdr นน้ั ปจั จุบันยังราคาแพงอยู่มาก ซงึ่ เปน็ อปุ สรรคใ์ นการ

จัดหามาใช้งาน จงึ มีอาชีพรบั จ้างเทสระบบ fiber optic ด้วยเครอื่ ง otdr
ขนึ้ มา ก้สะดวกดีเราไมต่ ้องลงทุน แตถ่ า้ จาเป็นตอ้ งมีใชง้ าผมแนะนใหเ้ ลือก
ซอ้ื แบบแยกสว่ นการในงานระหวา่ ง
 เคร่อื งทดสอบคา่ loss (power optical meter)

หน้าท่กี ารใชง้ านคือ ทดสอบค่า loss ในสายอยา่ งเดยี ว ไม่แสดงระยะ
ขาด

36 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

 เครื่องทดสอบระยะสายขาดแบบแสดงเป็นตวั เลข (fiber ranger)
หน้าท่ีการใชง้ านคอื ทดสอบระยะสายขาด แสดงเปน็ ตวั เลขอย่างเดยี ว
ไม่ทดสอบคา่ loss

 เครอื่ งทดสอบระยะสายขาด และเทส loss แบบ จอขาวดา (mini otdr)
หน้าที่การใช้งานคือ ทดสอบระยะสายขาดได้ไมเ่ กิน 40 KM พร้อม
ทดสอบคา่ loss ในเวลาเดียวกนั แสดงผลเป็น จอขาวดา ไม่ทชั สกรีน

สามารถนาค่าท่ที ดสอบแสดงผลออกเป็น report ได้

37 | P a g e

หนงั สอื ค่มู อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

บทท่ี 5 ชุดเครือ่ งมืองาน fiber optic

สิ่งแรกท่ที ่านตอ้ งทราบหากระเรม่ิ ทางาน fiber optic คอื การใชเงานชดุ
เคร่ืองมือ fiber เพราะหากท่านไม่ร้จู กั และไมร่ ู้วธิ กี ารใช้งานอย่างถกู ตอ้ ง ทา่ น
กจ็ ะเลือกซื้อเครือ่ งที่เหมาะสมกบั งาน และตัวท่านเองไมไ่ ด้ มันจะกลายเป็น
การเริ่มตน้ ที่ลงทนุ มากเกนิ ไป ระยะการคืนทนุ กจ็ ะยาวออกไป ความเบ่อื หมาย
ในการทางานก็จะมากขึ้น ดงั นนั้ เรามาดกู ันกอ่ นวา่ ท่านตอ้ งเรมิ่ ต้นจาก
อะไรบา้ ง

อย่างแรกผมแนะนาใหซ้ ้ือชดุ เครือ่ งมอื ทมี่ รี าคาไม่ตอ้ งแพงมาก แตว่ า่
ตอ้ งนาไปใช้งานได้จรงิ และซอ้ื กบั คนท่ีรู้จกั คนุ่ เคย ไม่ซอื้ กับคนแปลกหน้า
เพราะเมอื่ มีปนั หาท่านจะตามเปลี่ยนยาก เพราะวนั นี้ชดุ เครื่องมอื fiber ยงั ต้อง
นาเขา้ จากต่างประเทศ และหากผู้ขายไมม่ ขี องเปลี่ยนให้โดยทนั ที เม่ือของมี
ปนั หาท่านกจ็ ะตอ้ งรอไปยาวๆ

ชุดท่ีแนะนาใหซ้ อื้ เพื่อการเริ่มต้นทางาน fiber optic คอื ชุดนค้ี รับ

38 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

ข้นั ตอนการทาหวั สาย และการใช้งานชดุ เคร่อื งมอื fiber optic

1. ปอกสาย 2 คอรแ์ บน ดว้ ยคมี FIBER CABEL STRIPPER (คมี เขยี วปอกสาย)

หนา้ ทก่ี ารใชง้ าน : ใชส้ าหรับกดั ปอกสายไฟเบอรฯ์ แบบ 2 คอร์แบน เพื่อเปิด

สายใหเ้ หน็ สายพกิ เทล และคอรไ์ ฟเบอร์ฯ ทอ่ี ยู่ดา้ นใน เพ่อื การเข้าหวั fast connecter
หรอื การทาสไปรท์ ด้วยเคร่อื งอีกครั้ง

39 | P a g e

หนงั สอื คูม่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

การนาไปใชง้ าน

A: ใช้คีมตดั ลวดออกประมาณ 10 cm

B: ใส่บชู ของหัว fast เขา้ ไปทีส่ ายกอ่ นกันลืม

40 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ
C: นาสายสอดเขา้ ด้านหนา้ คีม ไปจนสุดแท่นวางดา้ นใน แล้วกดคีมใหแ้ น่น เพ่อื กดั
เอาเปลอื กนอกออก

ดนั สายให้สดุ แท่นรอง
สาย

D: เมอ่ื กัดเอาเปลือกนอกออกแล้วเปน็ ดงั นี้

สง่ิ ทไี่ ดค้ อื สายพกิ เทล 2 คอร์ดงั รูป

41 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ

2. ลอกผวิ คอร์ fiber ด้วยคีม FTTH Fiber Optic Stripper (คีมเหลือหลงั โกง่ )

หนา้ ทก่ี ารใชง้ าน : ใช้สาหรับกัดปอกฉนวนไฟเบอร์จากเปลอื กนอกสดุ แลปะใช้

ลอกสารเคลือบทแ่ี ท่งคอรไ์ ฟเบอร์ ให้หมดก่อนนาไปตัดด้วย CLEAVER FIBER

42 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

การนาไปใช้งาน

A: ใช้รอ่ งเลก็ ของคีมเหลืองลอกเอาสารเคลอื บออกให้เป็นคอร์ไฟเบอร์ทเ่ี ป็นแท่ง
แกว้ โดยใชร้ ะยะห่างระกว่าง ปลายสายดา ขนึ้ มาประมาณ 2.5 cm ดงั รูป

ลอกสายออกใหเ้ หน็ แท่งแก้ว
ไฟเบอรฯ์

B: ลอกออกให้หมดจนกว่าจะไมม่ ีเศษตดิ คีมออกมา ดังรปู

43 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

3. นาไปตดั ดว้ ยตวั fiber cleaver (แทน่ ตัด คอร์ fiber)

หนา้ ทก่ี ารใชง้ าน : ใช้สาหรบั กรดี แท่งแกว้ ไฟเบอร์ฯ ใหเ้ กดิ รอยแยก แล้วหัก

ออก โดยตัว CLEAVER ทมี่ จี าหน่ายในปจั จบุ นั ที่หลายราคา ตา่ งกนั ทคี่ ณุ ภาพในการ
ตดั ความทนทาน และบางรุ่นกต็ อ้ งจับคูใ่ ช้งานกับเครื่องสไปรทย์ หี่ ้อเดียวกันดว้ ยก็
มี

ตวั อย่าง CLEAVER ของยี่หอ้ FUJIKURA ราคาเปน็ เงนิ ไทยประมาณ 20,000 บาท ซงึ่ ถือ
ได้วา่ ราคาแพงเอาเร่ือง แตถ่ า้ เทียบกบั คุณภาพงานทไี่ ด้จากการตดั แลว้ กส้ มราคา
ค่าตวั แตห่ ากว่าท่านเปน็ ผ้เู รม่ิ ต้นก้ไปเลอื กซอื้ ของที่ไม่มียห่ี ้อราคาถภกู กวา่ น้ี ก็

น่าจะดีกวา่

44 | P a g e

หนงั สอื คูม่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ
องคป์ ระกอบท่สี าคญั ที่สดุ ของตัว CLEAVER คือใบคทั เตอร์ เพราะว่าคณุ ภาพ
การตัดจะดี หรือไม่ดีอย่ทู ใ่ี บอย่างเดียว ดงั รปู

รปู ใบคทั เตอร์
จะเหน็ ว่าทใี่ บคทั เตอร์จะมีเลขทัง้ หมด 12-16 ชุด โดยแตล่ ะ่ ชุดคือมุมตดั ของ
ใบ น่ันคือมมี ุมตัดทงั้ หมด 12-16 มมุ นนั่ เอง 1 มมุ ตดั สามารถตดั ไดจ้ านวน 300
ครง้ั โดยประมาณ ถ้าเป็นตวั CLEAVER ทรี่ าคาแพง กจ้ ะนิยมเปลี่ยนใบมากกว่า
เปลี่ยนตวั

ภาพเปรยี บเทียบระหว่างใบคัทเตอรท์ คี่ ณุ ภาพไม่ดรี ูปบน กับแบบคุณภาพดรี ูปล่าง

45 | P a g e

หนงั สอื คมู่ ือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ

ภาพตาแหน่งใช้งานต่างๆ ของตวั CLEAVER
CLEAVER แบบกดใหเ้ กิดรอย แล้วบริออก

46 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ
A: นาคอร์ไฟเบอรฯ์ วางลงในรอ่ งเลก็ ใหญ่สุด โดยให้ปลายพิคเทลอย่ทู ่ีตวั เลข
ประมาณ 20 ดังรปู

B: วางสายให้แน่น ปิดฝาเลก็ ก่อน โดยท่ีสายตอ้ งไมเ่ ลื่อนออกจากร่อง ดังรปู

47 | P a g e

หนงั สอื คู่มือการบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ
D: ดันฐานใบคัทเตอร์เข้าหาตัวใหส้ ุด
E: ปดิ ฝาบนสดุ ลงเพอื่ ให้กดสายภายใน

48 | P a g e

หนงั สอื คู่มอื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวธุ สดุ ประเสรฐิ
F: หกั เศษคอร์ไฟเบอรท์ ตี่ ัดแล้วลงถาชนะทเ่ี ตรยี มไว้ ไมง่ นั้ อาจทาอันตรายเราได้

G: ระยะสายทไ่ี ด้กอ่ นนาไปเขา้ หัว fast connecter

H: เช็ดทาความสะอาดดว้ ยกระดาษทาความสะอาดคอร์ไฟเบอร์ ฯ เท่านัน้ ร่วมกับ
แอลกอรฮ์ อรท์ ่ีหาได้ทัว่ ไป ดังรูป

49 | P a g e

หนงั สอื คมู่ อื การบรกิ าร PON FTTx ในอาคาร > โดย อ.สราวุธ สดุ ประเสรฐิ
I: นาสายท่ีพร้อมใช้งานสอดเขา้ หัว fast connecter ทเ่ี ตรียมได้จนสุด แลว้ ลอ่ื น lock

สายไมใ่ ห้หลดุ ออกจากหัว แลว้ สวมบูช และบอดีป้ ระกอบกลบั ที่เดิม ดังรูป

จดุ lock สายไฟ
เบอรฯ์

สวมบอด้ีกลบั
เข้าหัว

สวมบูชกลับ
เขา้ หัว

50 | P a g e