Vatanparvar 32 son

O‘ZBEKISTON – TOJIKISTON:

“OLTIN
AVLOD”NING
TARIXIY
G‘ALABASI 2-sahifa

VATANPARVARGazeta 1992-yilning 24-iyunidan chiqa boshlagan 2022-yil 12-avgust, №32 (2991)
YANGI O‘ZBEKISTONDA EL AZIZ, INSON AZIZ DO‘STONA
MUNOSABATLAR
YANADA
KENGAYMOQDA
3-sahifa

www.mv–vatanparvar.uz IJTIMOIY-SIYOSIY, MA’NAVIY-MA’RIFIY, HARBIY-VATANPARVARLIK GAZETASI
HAMDO‘STLIK – 2022
CHINIQISH MAYDONI

sharqiy harbiy okrug Namangan
garnizonidagi harbiy qism harbiy

xizmatchilari “g‘urumsaroy”
dala-o‘quv maydonidagi amaliy

mashg‘ulotlarda o‘z bilim va
ko‘nikmalarini takomillashtirib

bormoqda.

6-sahifa

4-5

мард аскарГа ASLIDDINNING
муносиБ совFа MUVAFFAQIYAT SIRI

10-sahifa

Давлатимиз раҳбари Шавкат Мирзиёев ташаббуси асосида Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси @ [email protected]
томонидан Мудофаа ва Маданият вазирликлари ҳамда Республика Маънавият ва маърифат маркази
билан ҳамкорликда «Мард аскарга совға» туркумида ихчам китобларни нашр этиш йўлга қўйилди. t.me/mv_vatanparvar_uz
t.me/mudofaavazirligi
Шу йилнинг 5 август куни сержантлар, ҳарбий таълим санъаткорлар, жамоатчилик facebook.com/mudofaavazirligi
Ўзбекистон Республикаси Қу- муассасалари ва «Темурбеклар вакиллари иштирок этди.
ролли Кучлари академиясида мактаблари» ўқувчилари, муд- instagram.com/mudofaavazirligi
ушбу туркумда чоп этилган датли ҳарбий хизматчилар, Тадбир видеоконференц- youtube.com/c/uzarmiya
дастлабки 11 номдаги китоб- Мудофаа вазирлиги ҳузуридаги алоқа тизими орқали Мудофаа
нинг тақдимот маросими ўтка- Жамоатчилик кенгаши аъзо- вазирлигининг тегишли ҳарбий Tahririyat
зилди. Унда Мудофаа вазирлиги лари, вазирлик фахрийлари, округлари хизматчиларига ҳам haqida
масъул ходимлари, офицерлар, таниқли шоир ва ёзувчилар, онлайн намойиш қилинди.
ma’lumot
12-13-sahifalar

2 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

ШАХМАТ БЎЙИЧА Ўзбекистон Республикаси
ЎЗБЕКИСТОН ТЕРМА ЖАМОАСИ Президентининг
ФАРМОНИ
АЪЗОЛАРИГА
Бутунжа²он 44-шахмат олимпиадаси

Қадрли шахматчилар! давлатлар вакиллари иштирок этган Fолиблари ва иштирокчиларини
Азиз фарзандларим! ушбу олимпиадада терма жамоамиз
Аввало, сиз, азизларни ва сизларнинг аъзолари ҳар томонлама муносиб мукофотлаш тўFрисида
тимсолингизда кўпмиллатли халқимизни иштирок этиб, биронта ўйинда ҳам
мамлакатимиз ҳаётида улкан қувончли мағлубиятга учрамади. Янги Ўзбекистон шон-шуҳратини бутун дунёга тараннум этиш йўлида ўзининг
воқеа – Ҳиндистоннинг Ченнай шаҳри- юксак интеллектуал салоҳияти ва профессионал маҳоратини яққол намоён этиб,
да ўтказилган 44-Бутунжаҳон шахмат Сизлар шу тариқа ўзбек шахмат Ҳиндистоннинг Ченнай шаҳрида бўлиб ўтган Бутунжаҳон 44-шахмат олимпиадасида
олимпиадасида ҳар томонлама муносиб мактабининг шон-шуҳратини юксак муваффақиятли иштирок этгани ва дунё давлатларининг 188 та жамоаси орасида
иштирок этиб, Олимпиада чемпиони де- босқичга олиб чиқдингиз. Сизлар каби ғолибликни қўлга киритиб, Олимпиада чемпиони деган юксак шарафга сазовор
ган юксак шарафга сазовор бўлганингиз азму шижоатли, ватанпарвар ёшлар бўлгани, шунингдек, республикамизда спортни кенг оммалаштириш, ёш авлодни
билан чин қалбимдан самимий табрик­ энг катта бойлигимиз, миллатимизнинг она юртга муҳаббат ва садоқат руҳида тарбиялаш, уларнинг қалбида миллий ғурур,
лаб, ўзимнинг чуқур ҳурматим ва эзгу «олтин фонди», десам, ўйлайманки, бу- мардлик ва ватанпарварлик фазилатларини камол топтириш борасидаги улкан
тилакларимни изҳор этаман. тун халқимизнинг фикрини ифода этган хизматлари учун қуйидагилар мукофотлансин:
Сизлар дунёнинг манаман деган шах- бўламан.
мат усталари иштирокида ҳар икки йилда «Ўзбекистон ифтихори» фахрий унвони билан
бир марта ўтказиладиган, 188 та жамоа Мана шундай зукко ва катта са-
иштирок этган ушбу энг нуфузли шахмат лоҳиятли ўғлонларни тарбиялаб вояга Абдусатторов Нодирбек Фазлиддин ўғли – Шахмат бўйича Ўзбекистон
мусобақасидаги улкан ғалабангиз билан етказгани учун ота-оналарингиз ва миллий терма жамоаси аъзоси
мамлакатимиз спорти тарихида янги устозларингизга чин юракдан ташаккур
саҳифани очиб бердингиз. изҳор этаман. Вахидов Жаҳонгир Таирович – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма
Бутун халқимиз дунёдаги ана шу жамоаси аъзоси
мусобақаларда сизларнинг ҳар бир Ўзбекистоннинг шахматчи қизлари
баҳсингизни «ойнаи жаҳон» ва интернет ҳам ушбу халқаро мусобақада муносиб Вохидов Шамсиддин Пулат ўғли – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма
орқали катта қизиқиш ва ҳаяжон билан иштирок этиб, ўзларининг салоҳияти ба- жамоаси аъзоси
кузатиб борди. ланд эканини яққол намойиш қилдилар.
Ўз навбатида, интеллектуал салоҳия­ Шу ўринда уларга ҳам чин қалбимдан Синдаров Жавоҳир Санжарбекович – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий
ти юқори бўлган ёш шахматчиларимиз тасанно айтаман. терма жамоаси аъзоси
ҳам бундай юксак ишончни оқлаб,
халқимизга ёрқин ғалабаларни тортиқ Бугун ғолиб ва совриндор спортчи- Якуббоев Нодирбек Муродбек ўғли – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий
этдилар. ларимизни тайёрлашда чинакам фи- терма жамоаси аъзоси
Ҳеч шубҳасиз, сизларнинг бу улкан дойилик кўрсатган терма жамоамизнинг
ғалабангиз Ватанимиз мустақиллигининг тажрибали мураббийлари Иван Соколов, «Ўзбекистон Республикасида хизмат кўрсатган
31 йиллик шонли байрамига муносиб Владимир Егинга ҳам ўзимнинг чуқур спорт устози» фахрий унвони билан
совға бўлди. миннатдорлигимни билдираман.
Ушбу мусобақада юртимиз шарафини Егин Владимир Николаевич – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма
муносиб ҳимоя қилган Нодирбек Абду- Сизларнинг бугунги мисли кўрил- жамоаси мураббийси
сатторов, Нодирбек Яқуббоев, Жавоҳир маган ғалабангиз юртимизда баркамол
Синдоров, Жаҳонгир Воҳидов, Шамсид- авлодни тарбиялаш, жисмоний тарбия ва Соколов Иван – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма жамоаси мураббийси
дин Воҳидов каби ўғлонларимизнинг спорт, хусусан, шахмат соҳасига бери-
истеъдодига бутун дунё яна бир бор лаётган катта эътибор ва ғамхўрликнинг «Келажак бунёдкори» медали билан
тан берди. ёрқин амалий натижасидир.
Айниқса, Жаҳонгир Воҳидовнинг Бобомуродова Мафтуна Панжиевна – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий
сўнгг­ и ўйиндаги ғалабаси терма жамоа- Ишончим комилки, 2026 йилда Ўзбе- терма жамоаси аъзоси
мизнинг тарихий ғалабасини таъминлади. кистонда бўлиб ўтадиган 46-Бутунжаҳон
Шуни алоҳида ғурур билан таъкид- шахмат олимпиадасида ҳам мамлакати- Маликова Маржона Абдимажид қизи – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий
лаш керакки, спортнинг шахмат турида миз вакиллари муносиб иштирок этиб, терма жамоаси аъзоси
бутун дунёда ном чиқарган Ҳиндистон, юқори марраларни забт этади.
АҚШ, Арманистон, Нидерландия, Ис- Омонова Умида Шуҳрат қизи – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма
пания, Буюк Британия, Германия каби Юксак ғалаба яна бир бор барчангиз- жамоаси аъзоси
га муборак бўлсин, азиз фарзандларим!
Ҳамдамова Афруза Акбаровна – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий терма
Шавкат МИРЗИЁЕВ, жамоаси аъзоси
Ўзбекистон Республикаси
Якуббоева Нилуфар Муродбек қизи – Шахмат бўйича Ўзбекистон миллий
Президенти терма жамоаси аъзоси

(ЎзА) Ўзбекистон Республикаси Ш. МИРЗИЁЕВ
Президенти

(ЎзА)

Мамлакатимизнинг ҳаво «ОЛТИН АВЛОД»НИНГ ТАРИХИЙ FАЛАБАСИ Ёқуббоев, 16 ёшли Жавоҳир Синдоров,
дарвозаси бўлган Ислом Айниқса, 44-Бутунжаҳон шахмат фотларининг сертификатлари тантанали 20 ёшли Шамсиддин Вохидов ҳамда жа-
Каримов номидаги Тошкент олимпиадасида Ўзбекистон номини равишда топширилди. моамиз фахри бўлган 27 ёшли Жаҳонгир
халқаро аэропорти не-не улуғлаган – Нодирбек Абдусатторов, Вахидовдан иборат жамоа биронта ўйинда
қувончли онларга гувоҳ бўлмаган Нодирбек Ёқуббоев, Жавоҳир Синдо- – Юртимизга олтин медаль билан мағлубиятга учрамади.
дейсиз. ров, Жаҳонгир Вахидов ва Шамсиддин қайтг­ анимиздан жуда ҳам хурсандмиз.
Вохидовларнинг яқинлари, шунингдек, Кеча давлатимиз раҳбарининг бизга Умумжамоа натижаларига кўра, 188
Аммо тарихларга татигулик улуғ ға- олимпиадада юртимиз хотин-қизларининг қўнғироқ қилганлиги, алоҳида табрик та мамлакат орасида ҳамюртларимиз
лабага эришган шахматчиларни кутиб шахматдаги иқтидорини кўрсатган Нилу- йўллаганлиги барчамизга катта ғурур олтин медалга эга чиққан бўлса, кумуш
олиш, улар иштирокидаги дастлабки қу- фар Ёқуббоева, Умида Омонова, Мафтуна бағишлади. Ўзбекистон шахмати тарихи- ва бронза медаллари Арманистон ҳамда
вонч лаҳзалари, 44-Бутунжаҳон шахмат Бобомуродова, Афрўза Ҳамдамова ҳамда да биринчи марта олтин медални қўлга Ҳиндистон жамоаларига насиб этди.
олимпиадасида кечган ҳаяжонли онлар Маржона Маликованинг ота-оналари, киритдик, – дейди Жаҳонгир Вахидов.
таассуроти айнан шу ердан бошланаёт- устозлари беҳад хурсанд. – Бизни қўллаб-қувватлаган барчага, Қизлар ўртасидаги олимпиада баҳсла-
ганлигида ҳам бир ҳикмат бордек. Президентимизга чин кўнгилдан раҳмат рида Украина жамоаси олтин медаль би-
Соат миллари 02.55 ни кўрсатди. айтамиз. Мана шундай қўллов, эътибор лан тақдирланди. Кейинги поғоналардан
Дарҳақиқат, Ўзбекистон шахматчи- Ғолиб спортчиларимизни Деҳлидан олиб ва ғамхўрлик туфайли ғалабага эришдик. Грузия ва Ҳиндистон жамоалари жой
ларининг Ҳиндистонда 188 та давлат келган HY 426 рейсли авиалайнер Тош- олди. 162 та давлат жамоалари ўртасида
жамоалари иштирокида ўтган 44-Бутун- кентга қўнгани эълон қилинди. Диллар – Ҳар бир тур жуда мураккаб кечди. кечган баҳсларда ўзбекистонлик қизлар
жаҳон шахмат олимпиадасида ғолибликка ажиб завқдан ҳаприқади. Дунё вун- Босим кучли бўлди. Бундай натижани жамоаси 31-ўринни эгаллади.
эришгани барчамизга чексиз ифтихор деркиндлари иштирокидаги шиддатли кўрсатишимизни ўзимиз ҳам кутмаган-
бағишлади. Бу муваффақият халқимиз- «ақл баҳслари»да юртни шарафлаган дик. Бизни дуо қилиб, қўллаб-қувватлаб Яна бир эътиборли ҳолат. Бутун-
нинг интеллектуал салоҳияти не чоғли спортчиларимиз давлатимиз байроғини турган барча юртдошларимизга раҳмат. жаҳон шахмат олимпиадасида жамоавий
баландлигини дунёга яна бир карра на- баланд кўтарган ҳолда аэропорт холига Ўйлайманки, ғолиблик йўлимиз энди баҳслардан ташқари индивидуал натижа-
мойиш этди. кириб келишади. Карнай-сурнай, мусиқа бошланди, – дейди Нодирбек Ёқуббоев. лар бўйича ҳам ғолиблар аниқландики,
садолари остида Ченнай олимпиадаси бунда истеъдодли шахматчиларимиз му-
Пойтахт аэропорти. Соат миллари қаҳрамонларига гуллар тақдим этилди. – 44-шахмат олимпиадасини катта носиб кўрсаткичларни қайд этди.
02.30 ни кўрсатмоқда. Вақт алламаҳал ҳаяж­ он билан кузатдим, – дейди Нодир-
бўлишига қарамасдан бу ерда ҳаёт қай- Тошкент халқаро аэропортининг кенг бек Абдусатторовнинг отаси Фазлиддин Жумладан, Жаҳонгир Вахидов 4-тах-
найди. Кимдир олис юртларга саёҳатга, майдонида ташкиллаштирилган маросимда Очилов. – Ҳар бир ота ўз жигарбанди тада ўйнаган шахматчилар ичида олтин,
ўқишга, ишга ошиқаётган бўлса, ким- сўзга чиққан Ўзбекистон Республ­ икаси Бош Ватани учун курашишини, ғолиб чиқи- Нодирбек Абдусатторов 1-тахтадаги
лардир жаннатмонанд юртимизга ошуфта вазири А. Арипов Ўзбекистон Республикаси шини истайди. Шукур. Фарзандларимиз шахматчилар орасида кумуш, Нодирбек
бўлиб Ўзбекистонга келмоқда. Президенти Шавкат Мирзиёевнинг ғолиб ишончимизни оқлади. Ёқуббоев эса 2-тахтадаги шахматчилар
шахматчиларга йўллаган табригини ўқиб ўртасида бронза медалига сазовор бўлди.
Биз эса Ҳиндистоннинг Ченнай шаҳрида эшиттирди. Шахмат олимпиадасида жасорат
ўтган 44-Бутунжаҳон шахмат олимпиа- кўрсатган ёш спортчилар, мураббийлар, Ўзбекистон ёшларининг интеллекту-
дасида жонажон Ватанимизнинг шону Шунингдек, кутиб олиш маросимида мутахассисларнинг 13 кун мобайнида 188 ал салоҳиятини бутун дунёга кўрсатган
шуҳратини оламга тараннум этган спортчи- Ўзбекистон халқ шоири Маҳмуд Тоир, та мамлакатнинг энг сара, энг кучли «ақл ғолиб шахматчиларимизнинг ёрқин
ларимизни кутиб олишга чоғланмоқдамиз. 44-Бутунжаҳон шахмат олимпиадаси ғоли- гимнастикаси» соҳиблари билан шид- ютуғи энг улуғ, энг азиз байрамимиз –
би Нодирбек Абдусатторов ушбу ғалаба- датли баҳсларда матонат кўрсатганлиги Ўзбекистон мустақиллигининг 31 йиллик
Шу муносабат билан бу ерга жам бўл- нинг тарихий аҳамияти, мамлакатимизда таҳсинга лойиқ. айёмига муносиб совға бўлганлигини
ган жамоатчилик вакиллари, шахматчи- ёшлар камолоти йўлида олиб борилаётган эътироф этиш жоиз. Йиллар ўтса-да,
лармизнинг ота-оналари, яқинлари, шоир ислоҳотларнинг самараси не чоғли ҳаёт- Давлатимиз раҳбари табригида ай- 44-Бутунжаҳон шахмат олимпиадасининг
ва ёзувчилар, санъатимиз дарғалари, бахш бўлаётганлигини эътироф этишди. тилганидек, ўзбек шахмат мактабининг тафти, унинг шукуҳи юксалса юксалади-
журналистлар барча-барчанинг кўнглида шон-шуҳратини юксак босқичга олиб ки пасаймайди. Зеро, Ченнайдаги «салб
олам-олам завқу ҳаяжон. Шундан сўнг Ватан шаънини улуғла- чиққан азму шижоатли, ватанпарвар юриш» янги-янги ғалабаларни бошлаб
ган шахматчиларимизга Ўзбекистон ёшлар энг катта бойлигимиз, миллати- келса, не ажаб.
Шахмат олимпиадасида зафар қучган Республикаси Президенти совғаси енгил мизнинг «олтин фонди»дир.
шахматчиларимизни олис Деҳлидан олиб автомобилларнинг калитлари, пул муко- Музаффар шахматчиларимизни ку-
келаётган самолётнинг муаззам пойтахт Шиддатли баҳсларда 17 ёшли Нодир- тиб олиш маросимида Ўзбекистон Рес­
аэропортига қўнишига 15 дақиқача вақт бек Абдусатторов, 20 ёшли Нодирбек публикаси Президентининг маслаҳатчи-
бор. Гулдасталар кўтарган юртдошлари- си А. Абдувоҳидов иштирок этди.
мизнинг қувончи чексиз.
(ЎзА)

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 3

# Xalqaro hamkorlik

ЎЗБЕКИСТОН
РЕСПУБЛИКАСИ
МУДОФАА ВАЗИРИ
ГЕНЕРАЛ-ЛЕЙТЕНАНТ
БАҲОДИР ҚУРБОНОВ
МАМЛАКАТИМИЗГА
РАСМИЙ ТАШРИФ БИЛАН
КЕЛГАН ТОЖИКИСТОН
РЕСПУБЛИКАСИ МУДОФАА
ВАЗИРИ ГЕНЕРАЛ-
ПОЛКОВНИК ШЕРАЛИ МИРЗО
РАҲБАРЛИГИДАГИ ҲАРБИЙ
ДЕЛЕГАЦИЯНИ ҚАБУЛ

ўЗБЕкистон – тожикистон:ҚИЛДИ.

дўстона муносаБатлар Янада кЕнГаЙмоªда

Расмий учрашувда ге- Муҳокамалардан сўнг Тожикистон Тожикистон мудофаа лик-муҳандислик билим юртида таҳ-
нерал-лейтенант Баҳодир Республикаси ҳарбий хизматчилари- вазири раҳбарлигидаги сил олаётган тожикистонлик ёшлар
Қурбонов Ўзбекистон ва нинг Ўзбекистон олий ҳарбий таълим ҳарбий делегация гене- билан ўзаро суҳбатлашди. Уларнинг
Тожикистон Республикаси муассасаларида таҳсил олишини рал-лейтенант Баҳодир билим олишлари ҳамда келажакдаги
ўртасида ўрнатилган дўсто- ташкиллаштириш борасида қўшимча Қурбонов ҳамроҳлигида режалари билан қизиқди.
на муносабатларга алоҳида шартнома имзоланди. Ўзбекистон Республикаси
тўхталиб, келгусида унинг мудофаасини бошқариш Шундан сўнг Тожикистон мудофаа
доираси янада кенгайтири- миллий маркази фаолияти вазири билим юрти ҳовлисига рамзий
лишига ишонч билдирди. билан яқиндан танишди. кўчат ўтқазди.

Шунингдек, учрашув да- Куннинг иккинчи Ташриф давомида Тожикистон
вомида ҳамкорлик маса- қисмида Тожикистон ҳар- мудофаа вазири бошчилигидаги ҳар-
лалари нафақат сиёсий, бий делегацияси Ахбо- бий делегация «Термиз» дала-ўқув
иқтисодий, маданий ва гу- рот-коммуникация тех- майдонида ўтказилган Ўзбекистон –
манитар соҳаларда, бал- нологиялари ҳамда алоқа Тожикистон ҳарбийлари иштирокидаги
ки мудофаа ва хавфсиз- ҳарбий институти ҳамда «Ҳамдўстлик – 2022» биргаликдаги
лик соҳаларида ҳам мисли Чирчиқ олий танк қў- ўқув машғулотларини кузатишди.
кўрилмаган босқичларга мондонлик-муҳандислик
кўтарилгани таъкидланиб, мудофаа билим юртида бўлиб, олий ҳарбий Шунингдек, тожикистонлик ҳар-
соҳасидаги ўзбек-тожик муносабат- таълим муассасаларида яратилган бийлар Хоразм вилоятида бўлиб,
ларининг ҳолати, уларни кенгай- шарт-шароитлар, ўқув машғулот- Хива шаҳрининг диққатга сазовор
тириш чоралари ҳамда минтақавий лари жараёнларини кўздан кечи- тарихий обидалари ва зиёратгоҳлари
хавфсизлик масалалари муҳокама ришди. Генерал-полковник Шерали билан ҳам яқиндан танишдилар.
этилди. Мирзо Чирчиқ олий танк қўмондон-
Рўзиқул оЧИлоВ,
«Vatanparvar»

4 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Hamdo‘stlik – 2022

дўстона ўªув,

Ён ҚЎШнИнг – Жон ҚЎШнИнг. ЎЗбЕк «Сариосиё» чегара назорат-ўт- моатчилик вакиллари дўстона қарши
Ва тоЖИк халҚлаРИ ЎРтасИдагИ казиш пункти орқали «Ҳамдўстлик олдилар. Жануби-ғарбий махсус
ҚЎШнИЧИлИкнИ бундан-да ПуРМаЪно – 2022» ўқувида иштирок этувчи ҳарбий округ қўшинлари қўмондони
ИбоРа бИлан Ифодалаб бЎлМайдИ. қўшни давлат ҳарбийлари Термиз генерал-майор Зайнобиддин Иминов
ЧункИ бу ИккИ ҚаРдоШ халҚнИнг шаҳрига етиб келишди. Тожикистон меҳмонлар делегациясини кутиб
ҚЎШнИЧИлИгИ таРИхИй, МаданИй, Республикаси Қуролли Кучлари олиш жараёнида генерал-майор
МаЪнаВИй ҚадРИЯтлаРИ асРлаР Бош штаби бошлиғи ўринбосари Эгамзод Шароф Худойберди ва бош-
даВоМИда бИР-бИРИга ЧаМбаРЧас генерал-майор Эгамзод Шароф Ху- қа тожикистонлик ҳарбийларнинг
боҒланИб кЕтган. дойберди бошчилигидаги делегация Сурхон заминига ташрифидан мам-
чегара назорат-ўтказиш пунктида нунлигини билдирди. Тожикистонлик
Турли соҳаларда дўстлик ва Ўзбекистон Республикаси Қуролли ҳарбий хизматчилар белгиланган
қардошлик ришталарини янада мус- Кучлари Бош штаби бошлиғи ўрин- манзилларга жойлаштирилди.
таҳкамлаб бораётган бу икки миллат босари полковник Фаррух Зиябоев
вакиллари кейинги йилларда ҳарбий ҳамда Жанубий оператив қўмондон- «Ҳамдўстлик – 2022» биргалик-
йўналишда ҳам ҳамкорлик алоқала- лик бошлиғи полковник Пўлатжон даги ўқувига бағишланган машғу-
рини ривожлантириб бормоқда. Ҳар Сотволдиев томонидан кутиб олинди. лотларга тайёргарлик кўриш мақ-
йили ўзбекистонлик ва тожикистон- садида ўзбек ва тожик офицерлари
лик ҳарбий хизматчилар иштироки- Ўзбекона карнай-сурнай садолари иштирокида амалга ошириладиган
да икки томонлама ўқув-машғулот остида қарши олинган меҳмонлар ҳаракатлар режалари ўрганиб чиқил-
йиғинлари икки давлатнинг турли махсус транспорт воситаларида ди. Ўқувнинг иккинчи куни тантана-
ҳудудларида ўтказиб келинади. Бу «Термиз» умумқўшин дала-ўқув ли очилиш маросими билан давом
сафар ана шундай ўқув-машғулот майдонида жойлашган ҳарбий қисмга эттирилди. Жануби-ғарбий махсус
йиғини уч асрлик тарихга эга Термиз етиб келди. Бу ерда қардош халқ ҳарбий округ қўшинлари қўмондони
шаҳрида ўтказилди. ҳарбий хизматчиларини Сурхондарё ҳамда Тожикистон Республикаси Қу-
вилояти фахрийлари, ёшлар ва жа- ролли Кучлари Бош штаби бошлиғи
ўринбосари очилиш маросимида бир-
галикдаги ўқув давлатларимиз ўрта-
сидаги дўстлик ришталарини янада
мустаҳкамлашига ишонч билдирди.

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 5

жанГовар ру²

Muallif suratga olgan

Икки давлат мадҳияси садолари спорт мусобақалари, миллий таомлар ведка маълумотлари ёрдамида шарт- дирларнинг муваффақияти ҳақи-
остида Ўзбекистон ва Тожикистон ошхонаси ва Термиз шаҳрига саёҳат ли душман жойлашган ҳудудларга да ҳисоботлари етказилди. Ўқув
Республикалари давлат байроқлари каби турли маданий тадбирлардан аниқлик киритилди. Зудлик билан жараёнларига масъул офицерлар
кўтарилди. «Ҳамдўстлик – 2022» ўқу- баҳраманд бўлди. мото-ўқчи, пиёда ва танк қўшинлари, барчага жанговар техникалар
вига жалб этилган жасур ўғлонлар шунингдек, артиллериячилар ёрда- ва қурол-аслаҳаларни жанговар
ҳарбий оркестр садолари остида саф ҲаРбИй тЕхнИкалаР мида «душман» гуруҳларига зарба- ҳолатдан чиқариш ҳақида буйруқ
майдонидан шахдам ўтдилар. суРонИ лар берилди. Уларнинг ҳужумлари бериб, генерал-лейтенант Баҳодир
ҳаводан вертолётлар ҳамда самолёт- Қурбоновга биргаликдаги ўқувнинг
Тантанали очилиш маросимидан Ўзбекистон ва Тожикистон Респуб- лар томонидан қўллаб-қувватланди. муваффақиятли якуни бўйича ҳи-
кейин «Термиз» умумқўшин да- ликалари мудофаа вазирлари гене- собот берди. Ўзбекистон ва Тожи-
ла-ўқув майдони ўқув нуқталарида рал-лейтенант Баҳодир Қурбонов ҳамда «Термиз» умумқўшин дала-ўқув кистон Республикалари мудофаа
ва тўсиқлар йўлакларида ўзбек майдони узра ҳарбий техникалар ва вазирлари «Ҳамдўстлик – 2022»
биргаликдаги ўқув ташкилотчи-
ларини эришилган ютуқлар билан
табриклади.

Шундан сўнг ўқув қатнашчи-
лари ҳарбий қисм саф майдонида
сафланди. Жараёнларда фаол
қатнашган ҳар икки давлат ҳар-
бий хизматчилари Ўзбекистон ва
Тожикистон Республикалари Му-
дофаа вазирликлари томонидан
медаллар, эсдалик нишонлари
ва қимматбаҳо совғалар билан
тақдирландилар.

асрор РЎЗИбоЕВ,
«Vatanparvar»

ҳарбий хизматчилари томонидан генерал-полковник Шерали Мирзо, Сур- жанговар қурол-аслаҳалар сурони
кўргазмали машқлар бажарилди. хондарё вилояти ҳокими Тўра Боболов оламни тутди. Танк ва БТР экипаж-
Машқлар жараёнида ҳарбийларимиз ва бошқа масъул шахслар қўмондонлик лари, миномётчилар батареялари,
яқин масофада жанг олиб бориш, кузатув пунктидан жой эгаллади. Бир зенит қурилмалари, танкка қарши
ярадорларни эвакуация қилиш, ҳафтадан кўпроқ тайёргарлик кўрилган бошқарилувчи ракета мосламалари,
шартли душман ҳужумини қайтариш «Ҳамдўстлик – 2022» ўзбек-тожик бир- гранатомёт ҳисоблари, мерганлар
каби амалий машғулотларда иштирок галикдаги ўқувининг асосий босқичига ва пиёда қўшинлар кетма-кетлик-
этишди. Ушбу машқларни кузатиш старт берилди. да икки давлат чегарасини бузиб
жараёнида тожикистонлик ҳарбий- кирмоқчи бўлган шартли душман
лар ҳам ўзларини синаб кўришди. Биргаликдаги ўқув режасига кўра, тўдаларига ажал ёмғирини ёғдирди.
икки давлат чегара ҳудудида шартли
Икки давлат ҳарбийлари машғу- қуролланган жангари гуруҳлар ҳа- Бирин-кетин қўмондонлик бошқа-
лотнинг якуний қисмига қизғин тай- ракати аниқланди. Учувчисиз учиш рув пунктига ўқувда ўз бўлинмалари
ёргарлик кўриш билан бирга дўстона аппаратлари ёрдамида олинган раз- ҳаракатини бошқариб турган коман-

6 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Mardi maydonlar

Шарқий ҳарбий маЙдони
округ Наманган
гарнизонидаги
ҳарбий қисм ҳарбий
хизматчилари

чиниªиш«Ғурумсарой» дала-

ўқув майдонидаги
амалий
машғулотларда
ўз билим ва
кўникмаларини
такомиллаштириб
бормоқда.

Бўлинмаларда ҳарбий хизмат- тайёргарлиги бўйича амалий – Ҳарбий хизматчиларнинг Бу орқали юрт ҳимоячилари
чиларнинг ахлоқий-руҳий ҳолати- машғулотларда иштирок этиб, малака даражаларини узлуксиз чиниқиш, тобланиш ва машқ
ни мустаҳкамлаш, амалий билим назарий билимларини амалда ошириб боришда бундай машғу- майдонида ўз кўникмаларини
ва кўникмаларини оширишга мустаҳкамлади. Мард ва сергак лотларнинг ўрни катта, – дейди баҳолаш имкониятига эга бўла-
қаратилган ушбу машғулотда йигитлар машғулот раҳбари майор майор Азиз Ҳасанов. – Чунки ушбу дилар.
норғул ўғлонлар ўз маҳорат- Алишер Деҳқоновнинг кўрсатма- жараёнда назарий билимлар амал-
ларини намойиш этишди. Унда ларига асосланиб, белгиланган да кўрсатилади. Сўнг эгалланган д. РЎЗИҚулоВ
Ватанимиз посбонлари асосан нишонларни аниқ мўлжалга олган кўникмалар белгиланган меъёрлар
тактик тайёргарлик ҳамда отиш ҳолда яксон этишди. асосида синовдан ўтказилади.

Kichik serjant Hayot OTABOYEV suratga olgan

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 7

# “ArMI – 2022” kundaligi

мусоБаªалар

Бошланиш арафасида

Аввал хабар берганимиздек, «АрМИ – 2022»
Халқаро армия ўйинлари 13 августдан
27 августга қадар дунёнинг 12 та
давлатида ўтказилади. Ўзбекистон
жорий йилда Халқаро армия
ўйинларининг бешта мусобақасига
мезбонлик қилмоқда.

Хусусан, Жиззахдаги «Фо- экскурсия, маданий ва дам олиш Хусусан, Ўзбекистон Мудофаа борган вакилларимиз ҳам даст-
риш» полигонида «Дала ошхо- ҳамда спорт тадбирлари ташкил вазирлиги ҳарбий хизматчиларидан лабки тайёргарлик жараёнлари-
наси» ва «Қуролсоз уста» мусо- этилмоқда. иборат жамоаларимиз ҳам бу йилги га киришиб кетди. Улар ҳозирда
бақалари, Самарқанддаги «Са- «АрМИ – 2022» баҳсларида муносиб ўрмон шароитида бажариладиган
заган» полигонида «Хавфсиз МусобаҚага ҚуРЪа иштирок этиш учун малакали мута- вазифалар кетма-кетлиги бўйича иш
муҳит», Шарқий ҳарбий округда таШландИ хассислар томонидан тайёрланди. олиб бормоқда.
«Йўл патрули» ва Чирчиқ олий Ҳарбийларимиз ўтган йилги ютуқлар- «десант взводи» йўналишида
танк қўмондонлик-муҳандислик Айни пайтда Халқаро армия ўйин- дан ҳам юксакроқ натижаларни юртимиз шарафини ҳимоя қилади-
билим юртида «Содиқ дўст» му- ларининг Россия Федерациясида ўт- қайд этиб, халқаро майдонда юрт ган йигитларимиз эса Жазоир Халқ
собақаси ўтказилади. казиладиган мусобақаларини ёритиш байроғини баланд кўтаришни қатъий Демократик Республикасига етиб
учун Москва вилоятида бўлиб турган мақсад қилган. Ҳозирда йўналишлар бориб, ўқув нуқталари билан тани-
Айни кунларда иштирокчи мухбиримиз лейтенант Исломжон бўйича иштирок этадиган жамоала- шиб чиқмоқда, мусобақа олдидан
жамоалар белгиланган манзилга Қўчқоровнинг хабар беришича, римиз бирин-кетин мусобақа бўлиб ўтказиладиган тайёргарлик машғу-
етиб келиб, ўзлари учун ажра- «АрМИ – 2022» доирасида ўткази- ўтадиган ҳудудларга етиб бориб, лотларини олиб бораётир. Қолган
тилган жойлардан ўрин олди. ладиган «танк биатлони» мусо- жойлашмоқда. жамоаларимиз ҳам режа бўйича
Жумладан, «содиқ дўст» му- бақасига қуръа ташлаш маросими мусобақалар бўлиб ўтадиган ҳудуд-
собақасида қатнашувчи Жазоир бўлиб ўтди. Унда делегация аъзолари Халқаро армия ўйинларининг ларга етиб бормоқда.
делегацияси пойтахтимизда ҳамда оммавий ахборот воситалари «Эльбрус ҳалқаси» мусобақаси
тантанали кутиб олинди. Ислом ходимлари иштирок этди. бу йил ҳам Россия Федерацияси фоРИШда ИккИта
Каримов номидаги Тошкент Кабардино-Балкария Республикаси- МусобаҚа
халқаро аэропортида қарши Қуръа натижаларига кўра, 1-ди- нинг Терскол шаҳрида бўлиб ўтади.
олинган меҳмонлар Чирчиқ олий визионда қатнашадиган Ўзбекистон Ҳарбий хизматчиларнинг тоғ тайёр- VIII Халқаро армия ўйинлари
танк қўмондонлик-муҳандислик Мудофаа вазирлиги ҳарбий хизмат- гарлиги бўйича маҳоратини синовдан бошланаётгани шов-шуви аллақа-
билим юртига жойлаштирилди. чиларидан иборат жамоамиз қизил ўтказадиган мазкур йўналиш мусо- чон нафақат юртимизда, балки
рангли танкда Вьетнам, Венесуэла бақаси ўзининг бир қатор мураккаб- жаҳон айвонида ҳам тарқала бош-
Бундан ташқари, «АрМИ ва Қозоғистон танкчилари билан ликлари билан алоҳида ажралиб лади. Шу кунгача Марказий ҳарбий
– 2022» Халқаро армия ўйин- иккинчи юришда ҳаракатланадиган туради. Хавфли ва экстремал вази- округда жойлашган «Фориш» поли-
ларининг «хавфсиз муҳит» бўлди. Полковник Жума Аташев ятларда тўғри қарор қабул қилиш, гонига Россия, Вьетнам, Беларусь,
мусобақаларида иштирок этув- бошчилигидаги жамоамизга 1-диви- ироданинг мустаҳкамлиги, кучли Тожикистон каби давлатларнинг
чи барча жамоалар Марказий зионда Озарбайжон, Беларусь, Вьет- сабр-бардош ва ўзига бўлган ишонч вакиллари келгани ҳақида мухби-
ҳарбий округнинг «Сазаган» нам, Венесуэла, Қозоғистон, Хитой, мусобақада катта аҳамият касб римиз капитан Азиз Норқулов хабар
дала-ўқув майдонига етиб Қирғизистон, Мўғулистон ва Россия этади. Ҳозирда жамоамиз мусобақа берди.
келди. Меҳмонлар ўзбекона Федерацияси давлатлари жамоала- бўлиб ўтадиган ҳудудда дастлабки
урф-одатларга кўра кутиб ри рақиблик қилади. Халқаро армия тайёргарлик машғулотларини олиб Юртимизга «АрМИ – 2022» Халқа-
олинди ҳамда саф майдонида ўйинларининг энг қизиқарли ва бормоқда. Маълумот ўрнида айтиб ро армия ўйинларида қатнашиш учун
давлатлар мадҳияси янгра- шиддатли йўналиши ҳисобланадиган ўтиш керакки, ўзбекистонлик ҳарбий келаётган иштирокчилар қучоқ очиб,
ди ва байроқлар кўтарилди. «Танк биатлони» мусобақаси Россия хизматчилар ўтган йили «Эльбрус гўё, неча йиллик қадрдонлардек
Шунингдек, «АрМИ – 2021» Федерациясининг Москва вилоятида ҳалқаси» мусобақасида мезбон дав- қарши олинмоқда. Аслида ҳам улар
доирасидаги мусобақада ғо- жойлашган «Алабино» полигонида латдан кейин фахрли 2-ўринни қўлга давомли мусобақалар мобайнида
либ бўлган Хитой жамоаси бўлиб ўтади. киритган эди. яқин кишидек қадрли бўлиб қолга-
томонидан ташкилотчи бўлган ни рост. Бир оз муддат об-ҳавога,
Ўзбекистон томонига «Хавфсиз – Жамоамиз «Фориш» полигони- «отлиқ марафон» йўналиши- табиатга мослашиб, кўникиб олган
муҳит» мусобақасининг кўчма да мусобақага жиддий тайёргарлик да иштирок этадиган жамоамиз ҳам мусобақа иштирокчилари ўзларига
кубоги топширилди. кўрди. Йигитларимизнинг кайфияти мусобақа бўлиб ўтадиган ҳудуд – бириктирилган ҳарбий техникаларни
аъло даражада. Энг муҳими шу, Мўғулистоннинг Улан-Батор шаҳрига қабул қилиб, қизғин тайёргарликни
Эндиликда ушбу мусобақада менимча, – дейди жамоа мураббий- етиб борди. Йигитларимиз ҳозирда бошлаб юборишди. «Фориш» поли-
Ўзбекистон, Россия, Беларусь, ларидан бири подполковник Исмоил беллашув ўтказиладиган ўқув нуқта- гонига «дала ошхонаси» ҳамда
Эрон, Хитой ва Вьетнам дав- Наврўзов. – Экипажларимиздаги ҳар лари билан яна бир бор танишиб, «Қуролсоз уста» мусобақалари
латларининг ҳарбий жамоалари бир иштирокчи бир тану бир жон тайёргарлик машғулотларини ўтка- бўлиб ўтади. Шунингдек, қатор хори-
ўзаро беллашади. Мусобақа бўлиб, «Мен ғолиб!» шиори остида зишмоқда. 2021 йилги баҳсларда жий делегациялар «йўл патрули»
ўтказиладиган «Сазаган» да- ҳаракат қилган ҳолда, юқори нати- ҳарбийларимиз фахрли 2-ўринни мусобақасида иштирок этиш учун
ла-ўқув майдонида Халқаро жалар билан юртимизга қайтамиз. банд этган эди. Қўқонга етиб келди. Жамоалар ман-
армия ўйинларига муносиб зилларга жойлаштирилган.
тайёргарлик кўрилган. Яъни ЖаМоалаР тайЁРгаРлИкнИ Беларусь Республикасида бўлиб
иштирокчилар учун қулай ва боШладИ ўтадиган «Ишончли қабул» мусо- Ишонамизки, бу йил ҳам мамла-
зарур шароитлар яратилган. бақасида иштирок этиш учун етиб катимиз ва халқаро майдонларда
Жумладан, замонавий ётоқхона, Дунё армияларининг жанговар бўлиб ўтадиган мусобақаларда ҳар-
ошхона, спорт майдончалари, тайёргарлиги чиғириқдан ўтувчи, бий хизматчиларимиз юртимиз шаъ-
сифатли алоқа тизими, валюта чинакам матонат ва маҳорат синови нини муносиб ҳимоя қилиб, совринли
айирбошлаш шохобчаси, савдо бўлган Халқаро армия ўйинлари бош- ўринларга эга бўлади.
нуқталари ҳамда матбуот марка- ланиш арафасида. Мазкур нуфузли
зи ташкил этилган. Ўзбекистонга мусобақага барча иштирокчи давлат лейтенант
келган хорижий давлатлар ҳар- жамоалари йил давомида жиддий дилшод РЎЗИҚулоВ
бий жамоалари учун диққатга тайёргарлик кўрган.
сазовор, тарихий обидаларга тайёрлади.

8 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust
Qo‘mondon VA yosh
# Okruglarda nima gap? ofitserlar muloqotI

Yoshlar uchun imkoniyatlar Farg‘ona garnizonidagi harbiy qismda yosh ofitserlar bilan o‘quv-uslubiy
yig‘in o‘tkazildi. Yig‘in davomida Sharqiy harbiy okrug qo‘shinlari qo‘mondoni
“Qoraqalpog‘iston san'at saroyi” davlat muassasasida Qoraqalpog‘iston polkovnik Lutfullа Buzrukov ofitserlarga kerakli tavsiya va ko‘rsatmalarni
Respublikasida “Yoshlar daftari”ga kiritilgan yoshlarning avtotransport berish bilan bir qatorda, o‘z tajribasi va harbiylik hayoti davomida bosib
vositalari haydovchilarini tayyorlash kurslarida o‘qish xarajatlarini hamda o‘tgan yo‘llari bilan o‘rtoqlashdi.
bir oylik safarbarlik chaqiruvi rezervida xizmatni o‘tashi uchun pul badalini
to‘lab berishga bag‘ishlangan tadbir tashkil etildi.

O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Yoshlar ishlari agentligi Qoraqalpog‘iston Ochiq muloqot tarzida o‘tkazilgan erishishda ahamiyat qaratishi lozim bo‘lgan
Mahkamasining 2022-yil 7-iyun kunidagi Respublikasi boshqarmasi boshlig‘i Po‘lat tadbir avvalida bugungi kunda harbiy jarayonlar haqida gapirib, kerakli tavsiyalarni
“Yoshlar muammolarini o‘rganish va hal Maxsetbayevga tantanali ravishda topshirildi. xizmatchilarimiz xalqaro miqyosda berib o‘tdi.
etish tizimini yanada takomillashtirish erishayotgan yutuqlari va ko‘rsatayotgan
chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qaror ijrosini San’at saroyi sahnasida ijtimoiy natijalari haqida so‘z yuritildi. Shundan so‘ng Tadbir qiziqarli va savol-javoblarga boy
ta’minlash maqsadida o‘tkazilgan tadbirda himoyaga muhtoj 400 ga yaqin yoshlarning okrug qo‘shinlari qo‘mondoni har bir ofitser tarzda o‘tkazildi. Yakunda yosh ofitserlarga
O‘zbekiston Yoshlar ishlari agentligi hamda safarbarlik chaqiruvi rezervi xizmati badalini xizmat faoliyatida yuzaga kelishi mumkin okrug qo‘shinlari qo‘mondonining esdalik
agentlikning Qoraqalpog‘iston Respublikasi va avtotransport vositalari haydovchilarini bo‘lgan qiyinchiliklar, ularni bartaraf etish sovg‘alari topshirildi.
boshqarmasi, Nukus shahri hokimligi, tayyorlash kurslarida o‘qish xarajatlarini choralari, o‘zining bilim va ko‘nikmalarini
O‘zbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik qoplab berish uchun subsidiyalar ajratish oshirib borishda hamda yuqori natijalarga Sharqiy harbiy okrug
xizmati, Shimoli-g‘arbiy harbiy okrug bo‘yicha vaucherlar taqdim etildi. matbuot xizmati
qo‘shinlari qo‘mondonligi, Qoraqalpog‘iston
Respublikasi mudofaa ishlari boshqarmasi, Tadbir ko‘tarinki kayfiyatda bo‘lib o‘tdi. Harbiy jamoaning
shahardagi jami 64 mahallaning “Yoshlar Yoshlar ishlari agentligi rahbari bilan bo‘lib psixologik manzarasi
daftari”ga kiritilgan yoshlari va ularning o‘tgan onlayn suhbat davomida yoshlar
ota-onalari hamda yoshlar yetakchilari va ota-onalar davlatimizning e’tibor va Navoiy garnizonidagi harbiy qismlarning birida «Axloqiy-ruhiy tayyorgarlik
qatnashdi. g‘amxo‘rligidan mamnun ekanini bildirib, kuni» doirasida muddatli harbiy xizmatchilar ishtirokida «Harbiy jamoaning
minnatdorlik izhor etishdi. psixologik manzarasi» mavzusida psixologik treninglar o‘tkazildi.
Tadbirni O‘zbekiston Yoshlar ishlari
agentligi direktori Alisher Sa’dullayev onlayn Uchrashuv so‘ngida ishtirokchilar birodarlikni va jamoa jipsligini oshirishga
videomuloqot orqali ochib berdi. So‘ng Shimoli-g‘arbiy harbiy okrug safarbarlik qaratildi.
Shimoli-g‘arbiy harbiy okrug qo‘shinlari chaqiruvi rezervi batalyonidagi shart-
qo‘mondoni polkovnik Farhodjon Shermatov sharoitlar, Nukus garnizoni Ma’naviyat Jamoaviy treninglar davomida askarlar
hukumatimiz tomonidan yoshlarga va ma’rifat markazidagi harbiy okrug stress, qo‘rquv, diqqat ko‘lamining buzilishi
qaratilayotgan e’tibor va g‘amxo‘rliklar, tarixidan so‘zlovchi tarix muzeyi kabi psixik jarayonlar yuzasidan amaliy
xususan, mamlakatimizda yoshlarga hamda avtomototransport vositalari hamda nazariy bilimlarga ega bo‘lishdi.
berilayotgan imtiyozlar to‘g‘risida batafsil haydovchilarini tayyorlash bo‘yicha ta’lim
to‘xtalib o‘tdi. muassasasi faoliyati bilan yaqindan Treninglar so‘ngida muddatli harbiy
tanishishdi. xizmatchilar yana bir bor jamoa jipsligi
Shu kuni “Yoshlar daftari”ga kiritilgan yengilmas kuch garovi ekanligiga ishonch
nukuslik yoshlar uchun ajratilgan vaucher Shimoli-g‘arbiy harbiy okrug hosil qilishdi.
matbuot xizmati
Markaziy harbiy okrug
Texnik ta'minot sarhisobi matbuot xizmati

Qurolli Kuchlarimizda yaratilgan imkoniyatlardan to‘g‘ri, tezkor va oqilona Mashg‘ulotlarning asosiy maqsadi harbiy
foydalanish bo‘yicha amaliy o‘quv-uslubiy mashg‘ulotlar muntazam olib xizmatchilar bilan ekstremal vaziyatlarda
borilmoqda. Ana shunday tadbirlardan biri Toshkent shahridagi Mudofaa aniq va tez qaror qabul qilish, askariy
vazirligiga qarashli harbiy qismlarning birida o‘tkazildi.

muzey bilan tanishuv

Har qanday davlat taraqqiyot sari intilar ekan, doimo tarixga nazar tashlab,
urf-odatlar, an'analar va qadimiy yodgorliklarni o‘rganishga va saqlashga
intilishi tabiiy. Ayniqsa, bu borada muzeylarning o‘rni beqiyos.

Tadbir avvalida texnik ta’minot Mazkur sarhisob davomida polkovnik Muzeylar ma’naviy yetuk, komil insonni Shu sabab Axborot-kommunikatsiya
yo‘nalishida qurol-yarog‘ hamda jangovar, Jur’at Yakubov so‘zga chiqib, qo‘shinlar tarbiyalashda o‘ziga xos o‘rin tutadi. texnologiyalari va aloqa harbiy instituti
yengil va maxsus texnikalar ko‘rgazmasi miqyosida olti oy davomida texnik ta’minot Saqlanayotgan tarixiy ashyolar, nodir muddatli harbiy xizmatchilari Qurolli Kuchlar
tashkil etilib, ma’lumotlar tinglandi. yo‘nalishida amalga oshirilgan ishlar qo‘lyozmalar, hujjatlar avlodlarga tarixdan, davlat muzeyida bo‘ldilar.
Avtosaroylar hamda texnik xizmat ko‘rsatish va muammoli masalalar yuzasidan o‘z ajdodlarimiz hayoti, yuksak ma’naviyatidan
maskanlari qaytadan ta’mirlangani to‘g‘risida mulohazalarini bildirdi. Hisobot yakunida hikoya qiladi. Muzeyda askarlar muzeyning yaratilish
taqdimotlar qilindi. kelgusida bajarilishi lozim bo‘lgan maqsad va O‘zbekiston Respublikasi Qurolli
va vazifalar belgilab olindi. Kuchlarining shakllanish tarixi bilan
Shuningdek, mudofaa vazirining tanishdi. Ekspozitsiyada namoyish etilgan
qurollanish va qurollantirish bo‘yicha Ta’kidlash kerakki, bu kabi o‘quv-uslubiy eksponatlar o‘tmishdan hozirgi kungacha
o‘rinbosari harbiy qismda yaratilgan shart- mashg‘ulotlarning tashkil etilishi harbiy zaminimizda ishlatilgan qurol-yarog‘lar
sharoitlar to‘g‘risida ijobiy va tahliliy, xizmatchilarda o‘ziga bo‘lgan ishonchni va uning mudofaasi tarixini o‘z ichiga
shu bilan bir qatorda tanqidiy fikrlarini oshiradi va qo‘yilgan vazifalarni to‘laqonli oladi. Eksponatlar tarkibiga tosh va o‘q
bildirib o‘tdi. Xizmat faoliyati davomida bajarishda ko‘nikmalarini rivojlantirishga uchlaridan tortib, zamonaviy qurollargacha
foydalanish uchun zarur bo‘lgan maxsus xizmat qiladi. o‘rin olgan.
texnikalar harbiy qismlarga tantanali
ravishda topshirildi. Mayor Farruxbek SOTIVOLDIYEV Ekskursiya yakunida muzey xodimi
askarlarning savollariga batafsil javob berdi.

Mayor Sherqo‘zi HAKIMOV

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 9

# Muqaddas burch

маªсад
сари шижоат Билан
Муддатли ҳарбий Муддатли ҳарбий
АСКАРЛАР ҲАЁТИ ҚИЗИҚАРЛИ ВОҚЕАЛАРГА хизматчи, оддий аскар хизматчи, оддий аскар
БОЙ. АРМИЯ САФЛАРИДА ХИЗМАТ ҚИЛГАН бунёдбек РаҲМатоВ: ферузжон ШайМуҲаММадоВ:
ЙИГИТ БОРКИ, ҲАРБИЙЧА ҲАЁТНИ СОҒИНИБ
ЭСЛАЙДИ. БИР СЎЗ БИЛАН АЙТГАНДА, – Оилада тўрт ўғилнинг кенжаси- – «Ватанга қасамёд» тантана-
ҲАРБИЙ ХИЗМАТ АСКАР УЧУН ЧИНАКАМ ман. Отамнинг ҳарбийларга чексиз си ҳаётимдаги энг эсда қоларли
ЙИГИТЛИК МАКТАБИ БЎЛИБ, ҲАЁТ ҳурмати ўлароқ, биз, фарзандлар кун бўлиб қолади. Биласизми,
ЙЎЛЛАРИНИ ТЎҒРИ ИЗГА СОЛИШДА МУҲИМ ҳарбий либосдаги инсонларга ҳавас нега? Чунки маросим ҳақида
АҲАМИЯТ КАСБ ЭТИШИ БОР ГАП. билан улғайдик. Шунинг учун бўлса онамга хабар беролмагандим.
ЭЪТИБОРИНГИЗГА ШИМОЛИ-ҒАРБИЙ керак, армия ҳаётига тез кўникдим. Катта тайёргарлик кўрилган тан-
ҲАРБИЙ ОКРУГ НУКУС ГАРНИЗОНИ ҲАРБИЙ Армия мен учун ҳақиқий ҳаёт мак- тана ҳам бошланди. Ота-оналар
ҚИСМЛАРИДАН БИРИДА ЎЗ ЙИГИТЛИК таби бўляпти. Биринчи навбатда қўлида гулдасталар билан бир
БУРЧИНИ ЎТАЁТГАН, ХИЗМАТИДАН МАМНУН ота-она, яқинларимнинг мен учун сафда туришибди. Уларга қараб
ВАТАНИМИЗ ҲИМОЯЧИЛАРИ БИЛАН КЕЧГАН нақадар қадрли эканликларини анг- ўксиндим. Нуқул: «Онамга хабар
САМИМИЙ СУҲБАТНИ ҲАВОЛА ЭТАМИЗ. лаб етдим. Тартиб-интизомга қатъий бермадим, қанийди, келганида»,
риоя қилишни, зиммамизга юклатил- дердим ўзимга. Бир вақт қасамёд
ган вазифага масъулият билан ёнда- қабул қилиб бўлиб сафга тураёт-
шишни ўргандим. Шундай экан, бу ганимда менга кўтарилган қўл-
мактаб сабоғи мен учун ҳам, бошқа ларни кўрдим. Кўзларимга ишон-
сафдошларим учун ҳам бутун умрга мадим. Яхшилаб разм солсам...
татийди, десам, муболаға бўлмайди. бу онажонимнинг қўллари эди!
Энг муҳими, ўтган давр мобайнида Қанийди болалик чоғларимдаги
келажакдаги мақсадимни белги- каби онамнинг олдига югуриб
ладим: ҳарбий хизматни контракт борсам. Лекин энди мен эркатой
бўйича давом эттириб, юртимизнинг «Ферузжон» эмас, балки «оддий
тинчлиги ва осойишталигини таъмин- аскар Шаймуҳаммадов» эдим...
лашга муносиб ҳиссамни қўшмоқчи- Ҳарбий хизмат бу шунчаки ҳарбий
ман. Бу қароримни оиламдагилар ҳам либос кийиш дегани эмас. Ҳарбий
мамнуният билан қувватлаши аниқ. хизмат – шарафли масъулиятни
елкага ортмоқ, мард ва жасур
ўғлонлар сафида Ватанга садоқат
билан хизмат қилмоқ, дегани
асли. Мен шундай шарафга эриш-
ганимдан фахрланаман. Шунинг
учун намунали ҳарбий хизматчи
бўлишга, ўтаётган ҳар бир ку-
нимиздан унумли фойдаланишга
ҳаракат қиляпман.

Муддатли ҳарбий Муддатли ҳарбий ҚОРАҚАЛПОҒИМ
хизматчи, оддий аскар хизматчи, оддий аскар
самандар ЭРкИноВ: озодбек ҲайдаРоВ: Муддатли ҳарбий Қувончу ташвиши, қадрияти бир,
хизматчи, оддий аскар Кўнгли бир, дини бир, оқибати бир.
– Оиламизда акам ҳарбий хиз- – Ҳарбий хизматга Беко- диёрбек нуРМуҲаММЕдоВ: Кўҳна Жайҳун қалби, азиз тупроғим,
матчи. У ҳозирда Навоий вилоя- бод туманидан чақирилганман. Эй менинг қардошим, Қорақалпоғим!
тидаги ҳарбий қисмлардан бирида Эгнимга ҳарбий либос кийган – Армияни бошқача тасаввур
хизмат қилади. Акамга ҳавас қилиб, куним зиммамга шарафли ва қилардим. Лекин мен ўйлагандан Қорақалпоқ, ўзбек – сўнмас чароғим!
қалбимда Ватан ҳимоячиси бўлиш масъулиятли вазифа юкланга- буткул ўзгача қиёфада кўз олдимда Куну тун ҳилпираб турган байроғим.
орзуси уйғонган. Болалигимдан нини ҳис қилганман. Бу ерда намоён бўлди. Ҳарбий қисмимизда Икки халқ, битта жон – кўзим-қароғим,
бўш вақт топдим дегунча, макта- ўтаётган ҳар бир кун жисмонан яратилган шарт-шароитлар ва биз, Эй менинг қариндош, Қорақалпоғим!
бимиздаги волейбол, футбол ва ва маънан юксалишимизга катта аскарларга кўрсатилаётган ғамхўр-
таэквондо бўйича тўгаракларга ҳисса қўшяпти. Санъатга ишти- лик ва эътибор армия ҳақидаги та- Бу элнинг Бердақу Кенисбойи бор,
қатнардим. Спорт билан мунтазам ёқим баланд. Ҳарбий қисмимизда саввурларимни буткул ўзгартирди. Ибройим, Гулистон, Муҳаббати бор.
шуғулланганим ҳарбий ҳаётда ҳам фаолият юритаётган «Бадиий Ҳарбий хизматга келгунимга қадар Тўрткўлим, Мўйноғим – гуллаган боғим,
қўл келяпти. Энг асосийси, ҳарбий ҳаваскорлик» тўгарагининг фа- фотостудияда сураткаш ва тасвирчи Эй менинг қондошим, Қорақалпоғим!
қисмда спорт машғулотларини оллариданман. Турли маданий бўлиб ишлаганман. Ҳозирда ҳарбий
давом эттиришим учун имконият тадбирларда иштирок этяпмиз. хизматни ўташ билан бир қаторда Ибройим сўзидан олдим бир калом!
бор. Бундан жуда хурсандман. Бу Ҳарбий хизматнинг менга манзур ҳарбий округ матбуот хизматида «Жайхун жағасинда ўскен байтерек,
ерда жуда кўп тенгдошларим билан бўлган яна бир жиҳати, бу ерда ҳам малакамни ошириб боряпман. Туби бир, шақаси мин болер демек.
дўстлик ришталарини боғладик. интилишларингиз, қизиқиш- Қалбимда ҳарбий журналистикага Сен сондай саяли, қуяшли элсен,
Самимий муҳит сабаб бўлса керак, ларингизни ҳам юзага чиқара қизиқиш уйғонди. Муддатли ҳарбий Тинишлиқ ҳам иғбал сендеги тилек!..»
ҳарбий ҳаётга жуда тез мослашдим. оласиз. Бунинг учун етарлича ҳизматни ўтаб бўлганимдан сўнг
Спорт, жанговар ва маънавий-маъ- шарт-шароит яратилган. Ватанга ҳарбий журналистика йўналишида Жамшид наЗаРоВ,
рифий тайёргарлик машғулотлари- хизмат олий қадрият эканини таҳсил олишни, Қуролли Кучлари- Музработ тумани касб-ҳунар
ни пухта ўзлаштириш менинг асо- англаганим сайин мардлар йў- мизда ҳарбий журналистлар билан
сий мақсадимга айланган. Ҳарбий лини тутганимдан қалбим фахру бирга хизмат қилишни ўз олдимга мактаби директорининг
хизматдан сўнг Чирчиқ олий танк ифтихор ҳиссига тўлиб боряпти. мақсад қилиб олдим. ёшлар билан ишлаш
қўмондонлик-муҳандислик билим бўйича ўринбосари
юртида ўқишни ният қилганман.
Орзумга эришиш учун ҳозирданоқ Шоҳиста абдуРаҲМоноВа,
ҳаракатни бошлаб юборганман. Шимоли-ғарбий ҳарбий округ

матбуот хизмати ходими

10 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Mard o‘g‘lon

аслиддиннинГ

муваффаªиЯт сири
Мардлик йигитларнинг сийратига ҳам, сувратига ҳам ҳусн бўла
оладиган фазилат. у ҳар доим юрт ўғлонларини шу юрт, шу замин
учун жон куйдиришга, уни асраб-авайлашга ундаб туради, жасоратга
чорлаб туради. Шу сабабли юрт қўриш йигитлар учун шон-шараф
иши, муқаддас бурч саналади. тарихимиз зарварақларидан маълумки,
азал-азалдан боболаримиз юрт тинчлиги, халқимиз фаровонлиги
учун жон-жаҳди билан кураш олиб боришган.

Она Ватанимизнинг бир қарич ери- – Шу кунгача хизматда эри- Устоз сифатида талабчан ва қат- қаттиққўл ва талабчан ота. Онам қиш-
ни мардонавор ҳимоя қилиб, мислсиз шаётган ютуқларингиз бисёр. тиққўлман. Шогирдларимнинг машғу- лоғимизнинг қўлигул чеварларидан.
мардлик намуналарини кўрсатишган. Халқаро армия ўйинлари ва қатор лотлардаги иштирокини қатъий назорат Пазанда ва яратувчанликни яхши
Ўша довюрак боболаримизнинг жа- спорт мусобақаларидаги зафарли қиламан. Тош кўтариш – оғир спорт кўрадиган аёл. Мен мана шу инсон-
сурлиги, халқпарварлиги, мардлиги, иштирок... Албатта, осон бўлмаган. тури. Бунда мушакларнинг чидамлилиги ларнинг меҳру муҳаббатини ҳис қилиб
Ватанга бўлган меҳр-муҳаббати бугун Бунинг учун нималарга эътибор муҳим аҳамият касб этади. Зеро, мушак- улғайганман. Бахтли оила деганда,
тақдирини юрт тақдири билан чамбар- бериш зарур, деб ўйлайсиз. Яъни ларни чиниқтириш машқларини яхши ота-онамни кўз олдимга келтираман.
час боғлаган ҳарбийларимизнинг, юрт муваффақиятга эришиш сирингиз ўзлаштирган спортчиларга ҳар доим Оиламиз қишлоғимиздаги намунали
қўришга отланган ўғлонларимизнинг нимада? зафар ёр бўлади. оилалардан бири. Фарзандлардан ҳам-
хатти-ҳаракатларида, азму шижоат- мамиз ҳаётда ўз ўрнимизни топганмиз.
ларида акс этмоқда. «Ватан тарихини – Тинимсиз меҳнат қилган инсон – Нега айнан шу спорт турини Акам ва мен ҳарбий хизматчимиз. Бир
нима безаб туради, деб сўрасалар, албатта ўйлаган мақсадига етади. Биз танлагансиз? Унинг ўзига хослиги укам дадамнинг ҳунарини эгаллади.
ҳеч иккиланмай, шижоату жасорат, ёшлигимиздан меҳнатда тобланиб нимада? Кенжа укам эса талаба.
маърифату адолат, садоқату ҳимоят ўсганмиз. Ота-онам шундай тарбия-
ва шу билан бирга, эр йигитларнинг лашган. Биласиз, қишлоқда иш кўп – Қизиқишим кучли бўлган. Асли – Бахтга қандай таъриф бе-
кўрки бўлган мардлик, дегим келади», бўлади. Оилада тўрт ўғил улғайган бу спорт тури қадимдан оммалашган. расиз?
деган эди бир суҳбатда таниқли ёзув- бўлсак, ҳар биримизнинг ўзимизга Яқин-яқингача вилоятларда тўй-ҳашам
чилардан бири. Демак, мардлик доим яраша юмушларимиз бор эди. Яъни бўлганда, дорбозлар билан бирга тош – Инсоннинг саодатли турмуши –
қадрланган ва қадрланиб келмоқда. суягимиз меҳнатда қотган. Далада кўтарувчи полвонлар ҳам томошалар бахт. Ота-онасининг тириклиги – бахт.
Кичик сержант Аслиддин Нурмама- ишлаганмиз, кетмон чопганмиз. Шу- қўйишганига кўп бора гувоҳ бўл- Орзуларининг ушалиши – бахт. Соғлом
товнинг жорий йилда Президентимиз нинг баробарида спорт тўгаракларига ганмиз. Вақти келиб, бу спорт тури эканлиги – бахт. Ҳаётда ўз ўрнини то-
фармонига мувофиқ таъсис этилган ҳам боришни канда қилмаганман. янада оммалашди. Уни бугун ҳақиқий пиши – бахт... Бу рўйхатни узоқ давом
«Мард ўғлон» давлат мукофоти билан Мактабда «Миллий кураш» тўгарагига полвонлар спорти, деб эътироф эти- эттиришим мумкин. Бир сўз билан айт-
тақдирланиши фикримизнинг яққол қатнардим. Кейинчалик тош кўтариш шади. Табиийки, ҳаддан ташқари ганда, ҳар қадамда яхшилик қидириб
исботидир. Қуролли Кучларимиз билан шуғулландим. 2019 йили тош куч-қувват талаб қиладиган бу спорт яшайдиган, ҳаётга позитив нигоҳ билан
сафида шундай эътирофга муносиб кўтариш бўйича Мудофаа вазирли- турида машғулотларда узилиш бўлмас- қарайдиган инсон учун осуда ўтаётган
ўғлонлар кўп. Бу билан ҳар қанча иф- ги миқёсида ўтказилган мусобақада лигидан ташқари, қандай овқатланиш ҳар бир кунда бахт мужассам. Буни
тихор қилсак, арзийди. Қуйида кичик 3-ўринни, 2021 йили эса 2-ўринни ҳам муҳим аҳамият касб этади. Яъни англаш учун инсонда қалб кўзи уйғоқ
сержант Аслиддин Нурмаматов билан эгаллаганман. 2020 йили Мудофаа бу спорт тури қатъий тартиб-қоидани, бўлиши керак. Айтишади-ку, ҳаёт кўз
бўлган суҳбатни эътиборингизга ҳаво- вазирлиги миқёсида ўтказилган «Энг интизомни талаб қилади. Маҳоратли очиб юмгунчалик фурсатда тез ўтиб
ла қиламиз. илғор разведка аълочиси» кўрик-тан- полвон бўламан, деган спортчи бу қо- кетади. Шундай экан, шу фурсатларни
ловида жамоавий 3-ўринни эгалла- идаларга амал қилиши шарт. бахтиёр ўтказишга нима етсин?!
– Аввало, мукофот муборак дик. 2020 йилда бўлган эсда қоларли
бўлсин! Айни вақтда тенгдошла- воқеалардан яна бири Россия Феде- – Спортдан ташқари яна қизиқа- – Агар ҳарбий бўлмаганингиз-
рингиз сизга ҳавас қилаётгани, рациясида бўлиб ўтган Халқаро армия диган машғулотингиз борми? да... Ҳеч ўйлаб кўрганмисиз шу
сафдошларингиз эса сиз каби ўйинлари доирасида ўтказилган «От- ҳақда?
бўлишга интилаётгани, шубҳасиз. лиқ марафон» мусобақасида иштирок – Албатта. Китоб ўқишга қизиқаман.
Айтинг-чи, қалбингизда шарафли этдим. Ўшанда жамоамиз мусобақанинг Ўткир Ҳошимовнинг «Икки эшик ораси» – Агар ҳарбий бўлмаганимда ҳарбий
касбга ҳавас қачон уйғонган? иккита шарти (!) – отларни ушлаш, ва Саид Аҳмаднинг «Уфқ» китоблари спортчи бўлардим (кулади). Ҳа, ростдан
эгарлаш ҳамда қисқа масофага аралаш – энг севимли асарларим. Яна жаҳон ҳам шундай бўларди. Чунки ҳаётимни
– Болаликдан шу соҳага меҳрим эстафета баҳсларида рекорд натижани адабиётига қизиқаман. Аҳмад Лутфи шу соҳасиз тасаввур қилолмайман.
баланд. Ҳали жуда кичкиналигимда янгилади. Чавандозлигим, отлар билан Қозончи ва Рашод Нури Гунтегин-
кўча-кўйда ҳарбий либос кийган ин- тез «тил топишишим» мана шу белла- нинг асарлари ёқади. Яқинда қўлимга – Инсонлардаги қайси фазилат-
сонларни кўрсам, энтикиб кетардим. шувда асқатган. Хайриддин Султоннинг «Одамлардан ни қадрлайсиз?
Ўша вақтларда мендан: «Келажакда тинглаб ҳикоя» китоби тушиб қолди.
ким бўлмоқчисан?» деб сўрашса, Жорий йил ҳам самарали бўлди. Тўпламга киритилган ҳикоялар ҳаётий- – Меҳнатсеварликни қадрлайман.
ҳарбий бўламан, дердим. Ҳозир Шогирдларим қатор ютуқларга эришди. лиги билан менга ёқди. Ундаги ҳар бир Зеро, меҳнат инсонни улуғлайди, му-
қариндошларим билан бир давра- Уларнинг ютуғи – менинг ҳам ютуғим. қаҳрамон тақдирида биз билан ёнма-ён ваффақиятига замин яратади. Қийин-
да ўтириб қолсак, ўша гапларимни яшаётган ташвиши, ғами, шодлигию қу- чилик ва тўсиқлардан қўрқмасликка
эслаб «Болалигингдан ниятинг қатъ- – Шогирдларингиз? Демак, вончи таниш ва қадрдон бўлган инсон- ўргатади. Шунинг учун ҳам меҳнатсе-
ий бўлган экан-да», деб кулишади. аллақачон устозлик мақомига ларнинг кечмиши жуда чиройли бадиий вар инсон ҳар қандай жамоада қадр
9-синфни тамомлаб, ҳарбий лицейга эришгансиз. Бу жуда қувонарли ифодаланган. Ишонасизми, китобни топиб бораверади.
ўқишга кирмоқчи бўлганман. Аммо ва ибратга арзийди. Шу ўринда бир нафасда ўқиб чиқдим. Мутолаадан
баъзи сабабларга кўра, мақсадимга бу йўналишдаги фаолиятингизга олган таассуротларим бир олам. – Келажакдаги мақсадингиз?
эришолмадим. Ўшанда жуда ўксин- батафсил тўхталсангиз. – Келаси йили олий таълим му-
гандим. Мактабни тамомлаб, Жиззах – Ота-онангиз, оилангиз ҳақида ассасасига ўқишга киришни мақсад
вилоятининг Мирзачўл туманидаги – Бугунги кунда ўн нафарга яқин гапириб берсангиз. қилганман. Офицер сифатида ҳарбий
касб-ҳунар коллежида ўқидим. 2015 шогирдим ҳарбий округ ва Мудофаа хизматни давом эттирмоқчиман. Бу –
йил коллежни тамомлаб, олий таълим вазирлиги миқёсида, бир нечтаси халқа- – Ота-онам қишлоқнинг содда, менинг энг катта орзум.
муассасасига ўқишга ҳужжат топ- ро мусобақаларда фахрли ўринлар- меҳнатсевар инсонлари. Дадам бир – Мазмунли суҳбатингиз учун
ширдим. Афсуски, омадим келмади. ни эгаллаб келяпти. Масалан, жорий умр далада меҳнат қилиб, шу билан ташаккур.
Ўша йили мудофаага кўмаклашувчи йилда шогирдларим – кичик сержант бирга, дурадгорлик касби орқали
«Ватанпарвар» ташкилотида чаван- Муҳаммадали Ортиқов +90 кг, контракт тўрт фарзандни вояга етказганлар. Майор
дозлик йўналиши бўйича уч ой таҳсил бўйича ҳарбий хизматчи, оддий аскар Меҳрибон, аммо фарзанд тарбиясида гулнора ҲоЖИМуРодоВа
олдим (чавандозликка қизиқардим, Ҳусан Қўзибоев 90 кг, кичик сержант
вилоятимизда ва қўшни вилоятларда Фазлиддин Мажидов 80 кг вазн тоифа- суҳбатлашди.
бўлган кўпкари-улоқларда совринли сида куч тузилмалари ўртасида Мудофаа
ўринларни қўлга киритганман). Ке- вазирининг кубоги учун «Мен ғолиб!»
ласи йили эса муддатли ҳарбий хиз- шиори остида ўтказилган тош кўтариш
матга йўл олдим. Кейин эса хизматни мусобақасида фахрли 1-ўринни қўлга ки-
контракт бўйича давом эттирдим. Бу ритди. Яқинда кичик сержантлар Муҳам-
йил Қуролли Кучлар сафида хизмат мадали Ортиқов ва Фазлиддин Мажидов
қилаётганимга беш йил бўлди. Қозоғистон Республикасининг Олмаота
шаҳрида бўлиб ўтган халқаро мусобақа-
да 3-ўринни эгаллаб қайтишди...

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 11

# Xorij tajribasi НОМЗОДЛАРНИ
САРАЛАШ
Ҳозирги кунда АҚШнинг ТАРТИБИ
ҳарбий-сиёсий раҳбарияти
Махсус операциялар кучлари (АҚШ МИСОЛИДА)
(МОК) бўлинмаларининг

ҳарбий хизматчилари
тайёргарлиги ва саралаш
курсларининг фаолиятига
алоҳида эътибор қаратмоқда.

Хусусан, МОК ҳарбий хизматчи- Барча номзодлар ис- сўнг мактаб битирувчилари ўз навбат- автоматдан ўқ отишда жуда
ларини тайёрлаш учун Ж.Ф. Кеннеди тисносиз, ўта оғир ша- чилик пунктларига юборилади. яхши натижаларни кўрсатиши
номидаги Урушнинг махсус усуллари роитларда омон қолиш керак.
бўйича марказ фаолият юритмоқда. курсини ўташлари МОК шахсий таркиби армиянинг Кейинчалик ҳар бир аскар
Бу марказда номзодлар тўртта ҳарбий керак. жисмоний тайёргарлиги бўйича тест текшириш комиссиясининг кўр-
мутахассислик бўйича («қурол-аслаҳа синовларида келтирилган стандарт- сатмасига биноан бирлаштирилган
бўйича мутахассис», «муҳандис-са- Иккинчи ларга жавоб бериши керак. Улардан қурол дастурига мувофиқ, 18 та ма-
пёр», «мутахассис-алоқачи», «тиббий босқичда номзод- асосийлари қуйидагилардир: МОК лака топшириғини бажариши керак.
йўриқчи») тайёргарликдан ўтади. лар омон қолиш, ҳарбий хизматчилари дала фор- «А» тезкор отряд командирлари ва
Ж.Ф. Кеннеди номидаги Урушнинг қийин йўналишлар- масида 50 м жиҳозсиз сузишлари, уларнинг ўринбосарлари қўшимча
махсус усуллари бўйича марказ АҚШ- да ҳаракатланиш, умумий оғирлиги 25 кг бўлган тўлиқ равишда шахсий таркиб иштирок
нинг Шимолий Каролина штатининг жанговар вазиятларда жанговар ускунада 12 км масофада этмайдиган тактик-штаб ўйинларини
Форт-Брэгг шаҳрида жойлашган. авиация зарбалари ва (кундузи ва тунда) ерга йўналтирил- ўтказиш натижаларига кўра кредит
артиллерия оловларини ганлик маҳоратини намойиш этиши, олишлари керак. Текшириш «А» бў-
МОК номзодларни танлаш их- йўналтиришни ташкил линмасининг жанговар техника билан
тиёрий равишда миллий Қуролли этиш бўйича билим ва ама- 32 км масофага юриши билан тугайди.
Кучлар ҳарбий хизматчилари ораси- лий кўникмаларини такомиллашти- МОК бўлинмаларининг жанговар
дан амалга оширилади. Номзодлар ради. Ушбу босқичнинг асосини опе- тайёргарлигининг муҳим элементла-
фақат «сержант» ҳарбий унвонидаги рацияни тайёрлаш, режалаштириш ридан бири бу – ҳар йили бир ойга
(I даражали сержант), хизмат мудда- ва амалга ошириш учун Шимолий мўлжалланган махсус мақсадли гуруҳ
тини узайтиришда чекловлари бўл- Каролина ўрмонларида «Робин Саге» таркибидаги машғулотлардир. Улар
маган, шунингдек, охирги шартнома машқи ташкил этади. континентал АҚШда ёки минтақавий
даврида судланмаган эркаклар бўли- қўшма қўмондонлик масъулияти зона-
ши мумкин. Истиқболли номзодлар Кейинги босқич – тилни ўрганиш. сига кирадиган мамлакатлар ҳудуди-
МОКда хизмат қилиш истаги ҳақида Тилнинг мураккаблигига қараб, дарс- да ўтказилади. Иккинчисига Америка
ҳужжат топширишдан олдин Жоржия лар 17 дан 23 ҳафтагача берилади. Қуролли Кучларининг минтақавий
штатидаги Форт Беннинг шаҳридаги Одатда, 95 фоиз номзодлар барча можароларга қаратилганлиги сабабли
ҳаво-десант курсини тамомлаб, шарт- тестларни муваффақиятли топшири- устунлик берилади.
номани имзолашлари ва дунёнинг шади. Тилни ўқитишда номзодларда Машқларнинг тартиби шуки, у
исталган нуқтасида парашют билан чет тилда мулоқот қилиш кўникмала- жанговар тайёргарлик даражаси-
сакрашни ўз зиммаларига оладилар. ри шакллантирилади. Асосий эътибор дан қатъи назар, барча МОК бир-
оғзаки нутққа, тинглаб тушунишга ва ликлари ва бўлинмаларини уларга
Курснинг умумий баҳоси битта ўқув- ҳарбий терминологияни ўрганишга жалб қилишга имкон беради. Ушбу
чи учун 40 минг АҚШ долларини ташкил қаратилган. тадбирлардан олдин 4-5 кун давом
этади. Курснинг мураккаблигини ҳи- этадиган бир қатор дала машқлари
собга олган ҳолда, 70 фоиз номзодлар Тил тайёргарлиги тугагандан сўнг бўлиб ўтади, улар давомида сув
курсни тамомлашга муяссар бўлади. махсус кучлар тил ихтисослигига ва ҳаво орқали симуляция қилин-
Шунингдек, МОКга киришни истаган қараб, 30 кунлик махсус гуруҳларда ган душман ҳудудига саботаж ва
номзодлар Қуролли Кучлар сафида амалиёт ўташга юборилади, шундан разведка гуруҳларини олиб чиқиш
камида икки йил хизмат қилган, ўрта масалалари ишлаб чиқилади. Ҳар
мактаб маълумотига эга (12 йил), мах- Мок бЎлИнМалаРИга ноМЗодлаРнИ танлаШ бир отряд жанговар ҳаракатларнинг
фий ҳужжатлар билан ишлаш ҳуқуқига Ва саРалаШ таРтИбИ белгиланган ҳудудини ва бузғун-
қабул қилинган ва юқори (IQ) даража- чилик объектларини, ярадорларни
сига эга бўлиши керак. Мезонлар Ж.ф. кеннеди маркази эвакуация қилиш усулларини ва
бунда ишлатиладиган одатий сиг-
Номзодлар уч ҳафта давомида Ёши I. Қабул қилиш давомида талаблар налларни ўрганади, алоқа билан
синовдан ўтказилади. Шу билан бир- Бўйи Эркаклар: оф. 20–35, сержантлар 18–38, аҳолидан 18–28 таъминлаш ва ташкил этиш маса-
га, уларнинг ахлоқий ва психологик Оғирлиги лаларини ишлаб чиқади.
фазилатлари ҳамда ақл даражаси Маълумоти 175–180 см Бир вақтнинг ўзида шартли душ-
текширилади. Якуний синов босқичи 75 кг ман қўшинлари учун машғулотлар
«партизан асирлиги». Синовларнинг Чаққонлик олиб борилади. АҚШ Қуруқликдаги
барча турлари ва босқичларидан Ўрта (олий) қўшинлари МОК қўмондонлиги улар-
ўтган номзодлар марказда махсус II. дастлабки босқичда нинг сони бўйича Америка қўшинлари
уруш усуллари бўйича фаолият юри- қўллаб-қувватлайдиган партизан
тадиган малака курсларига ўқишга 10х10 – югуриш кучларидан уч баравар устун бўлиши
кирадилар. керак, деб ҳисоблайди.
Чидамлилик Сузиш – 500 м (457,2 м) 12:30 сон. дам олиш 10 дақиқа АҚШ Махсус операциялар кучлари
Машғулотлар умумий давомийли- жамбо – 50 марта бўлинмаларига номзодларни сара-
ги 22 ҳафта бўлган бошланғич курс лашда номзодларга қўйилган талаб ва
билан бошланади. Бироқ бўлғуси Тезкорлик 100 м ва 3 км 10.30 дақиқа эҳтиёжлар ўсиб боради. Бу эса ном-
тиббиёт мутахассислари, масалан, Куч Тортилиш – 10 марта зодларга берилаётган жисмоний ва
Техаснинг Форт Хьюстон шаҳридаги руҳий юкламаларга уларнинг чидам-
31 ҳафталик тиббий тайёргарлик Эгилувчанлик Танани букиш билан (пресс) 50 марта лилигини босқичма-босқич оширади.
курсларидан ва алоқа мутахассислари III. асосий курсда
Форт-Брэггдаги 8 ҳафталик тайёргар- Подполковник
лик курсларидан ўтадилар. Махсус Дастлабки Қўл жанги санъати ва руҳий тайёргарлик машғулотлари, нодир туРҒунбоЕВ
кучларнинг асосий курси иккита асо- босқич гуруҳ таркибида махсус ўқувлар ҳамда
сий босқичдан иборат: асосий ҳарбий операцияларни режалаштириш
мутахассислик бўйича тайёргарлик
(13 ҳафта) ва якуний тайёргарлик Кейинги Ҳафта охирида нотаниш ҳудудларда кундузги ва тунги
(9 ҳафта). Барча машғулотлар Форт- босқич юришлар, назорат текширув машқлари
Брэггда ўтказилади.
IV. Ўқув марказининг асосий вазифалари
Бошланғич ўқитиш фанларини
ўзлаштириш даражасини текшириш Жангни режалаштириш (офицерлар учун) ва кадрлар
турли вазифаларни амалий бажа- тайёрлаш
риш ва тестларни топшириш орқали
амалга оширилади. Хусусан, барча Чет эл МОКлари мутахассисларини ўқитиш
номзодлардан тактик тайёргарлик,
разведка, қурол-яроғ ва ҳарбий Бутун ўқув курси Фуқаролик маъмурияти ва жамоатчилик билан ишлашни
техника, тоғли ҳудудларда опера- давомида ўргатиш
циялар, муҳандислик тайёргарлиги, номзодлар
радиотехника ва шифр ускуналари Чет тилларни ўқитиш
билан ишлаш, ернинг йўналиши ва ўрганиши шарт
топографияси бўйича синовлардан Дунёнинг турли минтақаларидаги ҳарбий-сиёсий ва
ўтиш талаб этилади. иқтисодий вазият билан мунтазам танишиш

Махсус операцияларни режалаштириш, ташкил этиш ва
ўтказиш соҳасидаги концептуал қоидаларни ишлаб чиқиш

Аҳоли орасида ғоявий тарғибот ишларини, жангариларга
руҳий таъсир этиш ва психологик тадбирлар

12 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Vatan himoyasi – muqaddas burch

давоми. боши 1-саҳифада

СЎНГГИ ЙИЛЛАРДА ҚУРОЛЛИ мард аскарГа
КУЧЛАР ТИЗИМИДА ОЛИБ
БО Р И Л А Ё Т ГА Н Я Н Г И Ч А
И С Л ОҲОТЛ А Р Т У ФА Й Л И
ЮРТИМИЗДА ШАКЛЛАНГАН
«ХАЛҚ БИЛАН АРМИЯ – БИР ТАНУ
БИР ЖОН» ДЕГАН ЭЗГУ АНЪАНА,
АЙНИҚСА,ИЖОДКОРЛАРИМИЗВА
ҲАРБИЙ ХИЗМАТЧИЛАР ОРАСИДА
ТОБОРА МУСТАҲКАМЛАНИБ

БОРМОҚДА.

«Мард аскарга совға» туркумидаги Қуролли Кучлар Олий Бош Яқинда дунё юзини кўрган «Мард батта чуқур маъно бор. Бу китоб-
тўпламларда истеъдодли адиблари- Қўмондони Шавкат Мирзиёев аскарга совға» туркумидаги китобларни лар мардларнинг мардларига,
мизнинг юксак инсоний фазилатлар томонидан Хавфсизлик Кен- ана шу ҳамкорликнинг изчил давоми си- ботирларнинг ҳам энг ботир-
тараннум этилган энг сара ҳикоялари, гашининг кенгайтирилган йиғилишида фатида баҳоласак, адашмаган бўламиз. ларига бағишланади.
шеър ва достонларидан парчалар, шу мамлакатимиз Қуролли Кучларини Айни вақтда ушбу китоб-
мавзудаги машҳур қўшиқларнинг матн- янада ислоҳ қилиш, жумладан, ҳарбий Ўз ҳаётини дунёдаги энг шарафли
лари жамланган. кадрларни тайёрлаш, уларнинг жан- ва муқаддас вазифага – Ватан ҳимоя- лардан ўрин олган гўзал ва етук
говар руҳини ошириш, ёшларимизни сига бағишлаган ҳарбий хизматчилари- асарларнинг муаллифлари ҳам – ҳазрат
Уларнинг барчаси юрт ҳимоячила- ҳарбий-ватанпарварлик ва маъна- миз ва ижодкор зиёлиларимиз ўртасида Алишер Навоийдан тортиб Муҳаммад
рини юксак ватанпарварлик, жасорат вий-ахлоқий қадриятларимизга ҳурмат мана шундай якдиллик ва ҳамкорлик Юсуфгача, Бобур Мирзодан тортиб Али-
ва матонат, фидойиликка даъват этади. руҳида тарбиялаш, улар қалбида она тобора кучайиб бораётгани жуда эъ- шер Ибодиновгача, Зулфияхонимдан
юртга садоқат, мардлик ва жасорат тиборлидир. тортиб Зебо Мирзаевагача – барча-бар-
«Мард аскарга совға» лойиҳасини туйғуларини мустаҳкамлаш, бу борада чалари сўз лашкарининг шижоатли
мунтазам давом эттириш ва ушбу китоб- таъсирчан тарғибот ишларини олиб Тарихимизнинг қайси даврини ол- жангчиларидир. Уларнинг энг кучли,
ларни тез орада барча ҳарбий қисмлар бориш борасида бир қатор муҳим ва- майлик, халқимиз азалдан ўз ҳаётининг энг таъсирчан асарлари, шунингдек,
ва округлар, ҳарбий таълим муассаса- зифалар белгилаб берилган эди. қалқони бўлган, уни турли бало-қазо- Маданият вазирлиги томонидан тай-
ларига етказиш режалаштирилган. лардан ҳимоя қиладиган, эгнига ҳарбий ёрланган ҳарбий-ватанпарварлик
Давлатимиз раҳбарининг топши- либос кийган ўғлонларига ҳамиша кат- мавзусидаги ёрқин қўшиқлар тўплами
Тақдимот маросимида сўзга чиққан риқларига биноан, Ўзбекистон Рес- та ишонч ва ҳурмат билан муносабатда бундан буён мард аскар ва сержантлар,
Ўзбекистон Республикаси Прези- публикаси Мудофаа ва Маданият бўлганини кўрамиз. офицер ва генералларимизнинг маъна-
дентининг маслаҳатчиси Хайриддин вазирликлари, Ёзувчилар уюшмаси, вий ҳамроҳига айланади, уларни доимо
Султонов, Ўзбекистон Республикаси Маънавият ва маърифат кенгаши томо- «Мард аскарга совға» туркумидаги юксак марраларга руҳлантиришга хиз-
мудофаа вазири Баҳодир Қурбонов, нидан ушбу йўналишда алоҳида дастур китоблардан ўрин олган энг сара шеър мат қилади, деб ишонамиз.
Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси раи- ишлаб чиқилиб, қабул қилинди. Ана ва ҳикояларни ўқиб, бу ҳақиқатга яна
си Сирожиддин Саййид, Ўзбекистон шу дастур доирасида Қуролли Кучлар бир бор ишонч ҳосил қилиш мумкин. Бугунги кунда дунёда ва минтақа-
халқ шоири Иқбол Мирзо, таниқли тизими ҳарбий хизматчилари, ҳарбий мизда турли хавф-хатар ва таҳдидлар,
шоирлар – Зебо Мирзаева, Суҳроб Зиё таълим муассасалари курсантлари учун Жасорат, мардлик, қаҳрамонлик қуролли тўқнашувлар тобора кучайиб
ва бошқалар ихчам ва қулай ҳажмда «Мард аскарга совға» туркумида ихчам ва баҳодирликни, қўлига қурол тут- бораётган бир даврда юртимизда тинч-
нашр этилаётган ушбу китоблар аскар китобларни нашр этиш йўлга қўйилди. ган Ватан ҳимоячисини улуғлаш, унга лик ва барқарорликни сақлаш, шу
ва курсантларнинг доимий ҳамроҳига меҳр-эътибор кўрсатиш – адабиёт ва мақсадда Қуролли Кучларимизнинг
айланиб, уларни она Ватанимизга му- Айни вақтда ушбу туркумдаги даст- санъатимизнинг доимо бош мавзула- қудрати ва салоҳиятини ошириш, ҳар-
носиб фарзанд бўлишга, эл-юртимиз лабки 11 та китоб нашрга тайёрланиб, ридан бўлиб келади. бий хизматчиларнинг ватанпарварлик
озодлиги, халқимиз фаровонлиги учун жами 35 минг нусхада чоп этилди. туйғуси ва жанговар руҳини юксалти-
курашишга, мана шу йўлда жон фидо Ёдингизда бўлса, машҳур «Алпомиш» риш ҳал қилувчи аҳамият касб этмоқда.
этган буюк аждодларимиз ва қаҳрамон Ҳаммамизга маълумки, сўнгги йил- достонида Барчин ўзига совчи қўйган Бунга барчамиз – мана шу гўзал ва
юртдошларимизга муносиб бўлишга ларда Қуролли Кучлар тизимида амалга алп ўғлонлар олдига оғир шарт қўяди. бетакрор юртда, жонажон Ўзбекисто-
даъват этишига ишонч билдирдилар. оширилаётган кенг кўламли ислоҳот- нимизда яшаётган, миллати, тили ва
лар туфайли юртимизда «Халқ билан Яъни: динидан қатъи назар, ҳар бир фуқа-
Тадбирда Ўзбекистон халқ артистла- армия – бир тану бир жон» деган эзгу «Минг қадамдан ро, ҳар бир ватандошимиз нафақат
ри – Муҳаммадали Абдуқундузов, Озод- тамойил тобора мустаҳкам қарор топ- гувоҳмиз, балки биринчи навбатда
бек Назарбеков, Гулсанам Мамазоито- моқда. Халқ ва армия ўртасида қарор мис тангани урганга – масъулдирмиз.
ва, Ўзбекистонда хизмат кўрсатган ар- топаётган мана шундай якдиллик, Мен тегаман
тистлар – Азим Муллахонов, Тошпўлат айниқса, ижодкорларимиз ва ҳарбий Мир Алишер Навоий қандай буюк
Маткаримов ва бошқа санъаткорлар хизматчилар орасида тобора мус- мана шундай мерганга», дейди. гуманист инсон бўлгани тарихдан
томонидан ижро этилган саҳна кўри- таҳкамланиб бораётгани барчамизни Энди, минг қадамдан ўқ-ёй билан яхши маълум. Ул зотнинг сафар
нишлари ва қўшиқлар йиғилганларда мамнун этади. мис тангани бехато уриш учун йигит чоғида чодирига ин қўйган мусича
катта таассурот қолдирди. албатта, ҳозирги тил билан айтганда, уясини буздирмасдан, қуш токи по-
Бугунги кунда шоир ва ёзувчилари- моҳир снайпер бўлиши керак. лапонларини учирма қилиб кетгунига
баҲодИР ЎҒлонлаРга миз, санъаткорларимиз, театр ва кино Шу нуқтаи назардан қараганда, қадар кутгани тилларда достон бўл-
баҒИШланган кИтоблаР актёрлари, рассомлар доимий равишда бугун қадрли ҳарбийларимизга тақдим ган. Аммо шундай беозор инсон ҳам
ҳарбий қисмларда бўлиб, аскарлар би- этилаётган ушбу туркумнинг «Мард юрт бошига иш тушганида, эл-улус
хайриддин султоноВ, лан самимий учрашувлар ўтказмоқда. аскарга совға» деб номланишида ал- тинчлигига хавф туғилганида қўлига
Ўзбекистон Республикаси Замонамиз қаҳрамонлари бўлган мард қилич олиб жангга кирганки, бу унинг
Президентининг ва ватанпарвар ҳарбийларимиз ҳақида нафақат сўз мулкининг, айни вақтда
маслаҳатчиси турли бадиий асарлар яратилмоқда. ҳарб жабҳасининг ҳам амири бўлга-
Мудофаа вазирлиги қошида тузилган нидан далолат беради ва барчамизни
Жорий йилнинг январь ойида Ўз- Жамоатчилик кенгашида кўплаб та- аждодлар жасоратидан ибрат олишга
бекистон Республикаси Президенти, ниқли ижодкорларимиз ҳам фаолият ундайди.
олиб бормоқда.

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 13

Ҳарбий хизматчиларимизга яхши маълумки, Зеро, чинакам Ватан ҳимоячиси бўлиш учун қилиш керак?» деган саволларга «Мард аскарга совға»
энг кичик ҳарбий гуруҳ, яъни бўлинма 11 киши- аскарлар нафақат ҳарбий сир-синоатларни эгал- китоблар тақдимотида жавоб олдик, десам, муболаға
дан ташкил топади. Шу маънода, «Мард аскарга лаши, шунингдек, маънан баркамол ва руҳан бўлмайди.
совға» туркумидаги дастлабки 11 та китобни ма- тетик бўлишлари даркор. Айнан маънавият ва
жозий маънода бадиий адабиётимизнинг 11 ном- маърифат, миллий ўзлигимизни англаш орқали Ушбу тадбирда мен ҳарбий хизматчида миллий
дан иборат кичик бир бўлинмаси, дейиш мумкин. ҳақиқий ватанпарвар, юртга содиқ ўғлонларни ғурур ва жанговар руҳ шаклланиши ва ривожлани-
тарбиялаб вояга етказиш, халқимизнинг маъ- шида шоир ва ёзувчиларимиз, санъаткорларимиз,
Мудофаа вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси, навий ва миллий дунёқарашини юксалтиришга театр ва кино актёрларининг ўрни беқиёс эканини
Маданият вазирлиги, Республика Маънавият ва эришишимиз мумкин. Бу борада, ҳеч шубҳасиз, кўрдим.
маърифат маркази ҳамкорлигида «Мард аскарга адибларимиз томонидан яратилаётган бадиий
совға» лойиҳасини мунтазам давом эттириш ва асарларнинг ўрни, хизмати беқиёсдир. Бу китобларда жамланган она Ватанга садоқат,
ушбу китобларни тез орада барча ҳарбий қисмлар фидойилик, мардлик ва жасорат каби фазилатлар та-
ва округлар, ҳарбийлаштирилган таълим муасса- Мен фурсатдан фойдаланиб, ҳурматли ёзувчи раннум этилган энг сара ҳикоялар, шеър ва достонлар
саларига етказиш режалаштирилган. ва шоирларимиз, маданият ва санъат намоянда- бизда катта таассурот уйғотмоқда.
ларига «Мард аскарга совға» туркумидаги мана
Ўйлаймизки, ихчам ва қулай ҳажмда нашр шундай долзарб мавзудаги китобларни тайёрлаб Бу китоблардан академияда бўлиб ўтадиган
этилаётган ушбу китоблар аскар ва курсант- бизга тақдим этаётгани, миллий армиямизнинг турли маданий-маърифий тадбирлар, спорт мусо-
ларнинг доимий ҳамроҳига айланиб, уларни маънавий қиёфасини юксалтириш, унинг жан- бақалари, жисмоний машғулотлар, парк-хўжалик
она Ватанимизга муносиб фарзанд бўлишга, эл- говар руҳини мустаҳкамлаш йўлидаги катта кунлари ва дам олиш соатларида кенг фойдала-
юртимиз озодлиги, халқимиз фаровонлиги учун хизматлари учун барча ҳарбийларимиз номидан нишни йўлга қўямиз.
курашишга, мана шу йўлда жон фидо этган буюк чуқур миннатдорлик билдираман.
аждодларимиз ва қаҳрамон юртдошларимизга Ватан уЧун, МИллат уЧун,
муносиб бўлишга даъват этади. халҚ уЧун!

муносиБ совFа сирожиддин саййИд,
Ўзбекистон халқ шоири

Бу дунёда кураш кетар туну кун,
Ҳар қарич онг, ҳар бир қарич қалб учун.
Уйғон, болам, энг бебаҳо бахт учун ‒
Ватан учун, миллат учун, халқ учун.

Жаҳолатнинг байроғи ҳам қорадир,
Инсон яшар ёруғлик барҳақ учун.
Ҳар ўғил-қиз, билсанг, жигарпорадир ‒
Ватан учун, миллат учун, халқ учун.

Ошу нон деб ном сотганлар, аё, сиз,
Ўйламангким рўзғорлари талх учун,
Кураш кетар тинимсиз ва аёвсиз ‒
Ватан учун, миллат учун, халқ учун.

Разолат тинч турмас ахир ҳеч қачон,
Отлангандай ҳар тонг ҳарбу зарб учун,
Ҳушёр бўлгил, бедор бўлгил, болажон ‒
Ватан учун, миллат учун, халқ учун.

«МИллИй РуҲ – ВатанПаРВаРлИк – Боболаринг хокин бориб суриштир,
ЕнгИлМас куЧ» Энг МуҲИМ оМИл Туғларию туғроларни кўр кучин:
Умрлари бошдан-оёқ курашдир ‒
баҳодир ҚуРбоноВ, бахтиёр нуРИллаЕВ, Ватан учун, миллат учун, халқ учун.
Ўзбекистон Республикаси оддий аскар
мудофаа вазири Маърифатдан нажот изла, иста ком,
Инсон тафаккурининг юксалишида китобнинг Ўқиган ҳар бир китобинг бир устун,
Бугунги кунда миллий армиямиз ҳарбий хиз- ўрни ва аҳамияти беқиёсдир. Шу боис Президенти- Бир қўрғондир, мустаҳкам бир истеҳком ‒
матчилари онгига Ватанимиз дахлсизлигини, миз, Қуролли Кучлар Олий Бош Қўмондони Шавкат Ватан учун, миллат учун, халқ учун.
миллий мустақиллигимизни кўз қорачиғидай Мирзиёев томонидан илгари сурилган 5 та муҳим
асраш, ҳар қандай тажовузга қарши мардона- ташаббусда китоб мутолаасига алоҳида эътибор Давр сендан шиддат кутар, жадал қил,
вор курашиш, юрт ҳимоячиси номини шараф қаратилган. Инсон китоб мутолаа қилар экан, унинг Ёш жонингга шунча таҳдид, хавф учун,
билан оқлашдек шарафли ғояни, миллий ғурур онги ва тафаккури юксалади, инсонпарварлик, Умрингни ҳар онин жангу жадал бил ‒
ва жанговар руҳни чуқур сингдириш – Қуролли меҳр-оқибат, яхшилик, ҳалоллик ва поклик каби Ватан учун, миллат учун, халқ учун.
Кучларда юқори жанговар шайлик, барқарор олижаноб ҳис-туйғулар, шунингдек, инсоннинг ха-
ахлоқий-руҳий ҳолат ҳамда шахсий таркибнинг рактери ва турмуш тарзида зарур бўладиган ижобий Шу миллатнинг кўрки сенсан, нақши сен,
ғалабага бўлган мустаҳкам ишончини таъмин- хатти-ҳаракатлар шаклланади ва ривожланади. Жисму жонинг сафарбар эт, қалқ бутун.
лашнинг энг муҳим шарти ҳисобланади. Ёвузликка ўзинг тургин қарши сен ‒
Қуролли Кучлар академиясида бўлиб ўтган Ватан учун, миллат учун, халқ учун.
Шу боис Ўзбекистон Республикаси Президенти, «Мард аскарга совға» китоблар тақдимотида
Қуролли Кучларимиз Олий Бош Қўмондони Шавкат иштирок этиб, ҳарбий хизматчининг онги ва та- Элнинг шаъну шавкати ҳам зиёси
Мирзиёев раҳбарлигида сўнгги йилларда миллий факкури, миллий руҳи ва ғурури юксалиши, қи- Сўнмас асло то бор экан бу очун.
армиямизнинг жанговар қобилияти ва унинг маъ- йин ва оғир вазиятларда тўғри ва оқилона қарор То уйғоқдир ҳар бир кўзи қароси ‒
навий қиёфасини тубдан ўзгартириш борасида қабул қила олиши, ўзига ишончи ортишида қади- Ватан учун, миллат учун, халқ учун.
кенг қўламли ишлар амалга оширилмоқда. мий ва бой тарихимиз, миллий урф-одатларимиз,
адабиёт ва санъатимиз беқиёс ўрин тутишига яна Эл аЗИЗ, Инсон аЗИЗ
Бу ўринда биргина мисол. Давлатимиз раҳ- бир бор ишонч ҳосил қилдим.
барининг 2021 йил 30 ноябрь куни «Ўзбекистон Иқбол МИРЗо,
Республикаси Мудофаа вазирлиги қўшинларида Армиянинг кучи ва қудратини белгилайдиган Ўзбекистон халқ шоири
«Амир Темур жанговар байроғи учун» мусобақа- энг муҳим омиллардан бири аскарлар қалбидаги
сини ташкил этиш чора-тадбирлари тўғрисида»ги ватанпарварлик туйғуси билан бевосита боғлиқ Мўътабар меросдир бизга: ер азиз, осмон азиз,
қарори қўшинларда хизмат қилаётган ҳарбий эканини инобатга олган ҳолда, «Мард аскарга Бу муқаддас юртимизда эл азиз, инсон азиз.
хизматчилар учун дастуриламал бўлди. совға» лойиҳасини мунтазам давом эттириш
лозим, деб ҳисоблайман. Ушбу китоблар мен ва Табаррук тупроқда унган майсалар ҳам тўтиё,
Бундан ташқари, ҳарбий хизматчилар ўртасида сафдошларимни ҳамиша эл-юрт ҳимоясига шай Боғбон меҳри бирла боқсанг, гул азиз, бўстон азиз.
ўзаро ижобий тажриба алмашиш ва соғлом рақобат туришга, Ватанимиз озодлиги, халқимиз фаро-
муҳитини шакллантириш, уларнинг жанговар ва вонлиги йўлида жон фидо этган буюк аждодла- Беқадр кечди замонлар, беқадр ўтди башар,
касбий тайёргарлигини, ўзига ишончини мустаҳкам- римиз ва қаҳрамон юртдошларимизга муносиб Қадр топган шул даврни бил азиз, даврон азиз.
лаш мақсадида «Мен ғолиб!» шиори остида 90 га издош бўлишга даъват этиб туради.
яқин армия ўйинлари ўтказилиши йўлга қўйилди. Имонли севгай Ватанни, имонсизлар беватан,
катта таассуРот Муҳаддислар юртидир бу, дил азиз, имон азиз.
Амалга оширилган ана шундай ишлар на- уйҒотМоҚда
тижасида билаги кучга тўлган, ўзига ишончи Азизим, қардош дўстим, боғимиздир мунтазир,
мустаҳкам бўлган ўғлонларимиз Халқаро армия асадбек абдусаттоРоВ, Меҳмондўст ўзбек элига кел, азиз, меҳмон азиз.
ўйинларида, шунингдек, АҚШ, Туркия, Буюк Қуролли кучлар
Британия ва бошқа бир қатор етакчи хорижий академияси курсанти Қутлуғ Ватаннинг мадҳига қўлда созим тинмагай,
давлатларда турли мутахассислар ўртасида ўт- Азиз юртдан илҳом олсанг, шеър азиз, достон азиз.
казиб келинаётган нуфузли халқаро танлов ва Жангда душман устидан ғалаба қозониш,
мусобақаларда ғолибликни қўлга киритиб, ҳеч душманга муносиб зарба бериш учун ҳарбий Мўътабар меросдир бизга: ер азиз, осмон азиз,
кимдан кам эмаслигини яққол намоён этишмоқда. хизматчи жисмонан бақувват бўлиши шарт. Бироқ Бу Янги Ўзбекистонда эл азиз, инсон азиз.
жангчи жисмоний жиҳатдан кучли бўлиб, аммо
Албатта, эришилган бундай ютуқлар ҳамма- унда миллий ғурур ва жанговар руҳ шакллан- «Янги Ўзбекистон» газетаси,
мизга катта ғурур ва ифтихор бағишлаб, кучи- маган бўлса, мағлубиятга юз тутиши муқаррар. 2022 йил 9 август, 160-сон
мизга куч ва ғайрат қўшади.
«Ҳарбий хизматчида миллий ғурур ва жанго-
Давлатимиз раҳбарининг: «Ҳар бир аскар ва вар руҳ қандай пайдо бўлади? Бунинг учун нима
сержантда, офицер ва генералда, бутун шахсий
таркибда миллий руҳ ва ғурур кучли бўлиши
керак. Миллий руҳ – бу енгилмас куч», деган
фикрларида катта ҳаётий ҳақиқат мужассам.

14 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Sana

ÔÀÕÐÈÉËÀÐÍÈÍÃ

10 ÉÈËËÈÊ ÒЎÉÈ
Ўзбекистон Республикаси Мудофаа вазирлиги фахрийлари тилади. Шунингдек, мудофаа
ишлари бўйича кенгашлари ташкил этилганига 10 йил тўлди. вазирининг тегишли буйруғи-
га кўра, бир гуруҳ фахрийлар
Қуролли Кучлар давлат музе- 4 709 нафар фахрий Мудофаа «Малакали устоз», «Намунали Muallif suratga olgan
йида ушбу шонли сана муно- вазирлигининг эсдалик ва кўкрак хизмати учун» кўкрак нишонла-
сабати билан ташкил этилган нишонлари ҳамда қимматбаҳо ри ҳамда қимматбаҳо совғалар
тантанали тадбирда Ватанимиз совғалари билан тақдирланди. билан тақдирланди.
тинчлиги ва осойишталиги йў-
лида кўп йиллар фидокорона – Бугунги кунда қўшинлар- Тадбир сўнгида Қуролли
хизмат қилиб, бугунги кунда ёш да «Устоз-шогирд» анъанасини Кучлар Марказий ашула ва рақс
авлодга намуна бўлиб келаётган давом эттириш борасида бой
нуроний фахрийларнинг меҳнати ҳаётий ва кўп йиллик тажрибага ансамбли томонидан
эътироф этилди. эга фахрийларнинг ўрни алоҳи- ижро этилган концерт
да, – дейди Мудофаа вазирлиги дастури мусиқий байрам
Мудофаа вазирининг ўринбо- фахрийлари ишлари бўйича туҳфаси бўлди.
сари полковник Ҳамдам Қаршиев марказий кенгаши раиси, ис- Лейтенант Дилшод РЎЗИҚУЛОВ,
мудофаа вазирининг фахрийлар- теъфодаги полковник Абубакир
га йўллаган байрам табригини Наврўзов. – Улар ёш офицер ва «Vatanparvar»
ўқиб эшиттирди. Таъкидланга- сержантларга ўз касбининг моҳир
нидек, мудофаа вазирининг 2012 устаси бўлишда ҳар томонлама
йил 11 августдаги буйруғига кўмаклашиб келмоқда. Мамла-
мувофиқ, вазирлик тизимида катимизда ёши улуғ инсонларга
фахрийлар марказий кенгаши алоҳида ҳурмат-эътибор кўрсати-
ҳамда унинг ҳудудий кенгашла- лаётганидан қувончимиз чексиз.
рига асос солиниб, ўтган давр
мобайнида улар томонидан қў- Тантанали тадбирда мустақил
шинларда янги анъаналар жорий Ўзбекистоннинг биринчи мудо-
этилиб, ёшларни ҳарбий-ва- фаа вазири генерал-полковник
танпарварлик руҳида тарбиялаш Р. Аҳмедов, Ўзбекистон фахрий-
борасида салмоқли ишлар амалга ларининг ижтимоий фаолиятини
оширилди. Охирги 3 йил давоми- қўллаб-қувватлаш «Нуроний»
да фахрийларни ҳар томонлама жамғармаси марказий кенгаши
қўллаб-қувватлаш, ижтимоий раиси ўринбосари Ш. Ғиёсов, Ўз-
ҳимоясини кучайтириш мақса- бекистон мудофаасига кўмакла-
дида 6 мингдан ортиқ ҳарбий шувчи «Ватанпарвар» ташкилоти
пенсионер ишга жойлаштирилди, раиси Ҳ. Ботиров, Миллий гвар-
100 дан ортиғининг фарзандла- дия фахрийлар кенгаши раиси
рига олий таълим муассасаларига ўринбосари Б. Тошпўлатов Му-
имтиёзли тарзда ўқишга кириш дофаа вазирлиги фахрийларини
учун тавсияномалар берилди. самимий қутлаб, фаолиятларида
улкан зафарлар ёр бўлишини

# Qatralar

УМР МАНЗАРАЛАРИ

ЖАВОБСИЗ МУҲАББАТ чигандек бўлди-ю, яна бошлади. истаб термилганида оғриқларини Йўлингдан яхшилар чиқ-
– Ойижон, беринг менга, – аритолмаслигингдир... дими?
У икки яшар боласини эрка-
латарди. Осмонга ирғитиб ушлаб ранги қоғоздек заиф келинчак Кутиш азобини-чи, била- Ҳа. Улар боламни олиб кета-
олди, юз-кўзларидан ўпди, ши- гўдагини меҳр билан бағрига санми? ётган «Тез ёрдам» машинасига
рин сўзлар айтди: жоним, жаҳо- босди. Гўдак шу ондаёқ тинди. йўл берган одамлар эди.
ним... Овқатлантирди, ювинтир- «Боламни бой беряпман» де-
ди. Сўнг каравотига ётқизди. Уйғониб қизи ётган томонга қа- ган даҳшатли қўрқув ичида «Тез Фидокорликни учрат-
ради. У ҳолсизлигидан ёстиқлар- ёрдам»ни кутишдир. дингми?
Бола эса... ўша-ўша, маъни- га суяниб, тонг ғира-ширасида
сиз, бақрайган нигоҳлари билан юзи янада оппоқ оқарган кўйи Энг олис йўлни биласанми? Фидокорлик... Уни икки дунё
ҳаракатсиз ётарди. яраси битмаган қорни устида Нажот илинжида уйингдан ши- ўртасидаги қизимнинг оғриқ
ётган боласига меҳр билан тер- фохонага қадар бўлган йўлдир. азобларидан ёрилиб, қуриб-қов-
О, бор туриши шафқат она, милиб, кўкрак тутарди. Нотекис йўллардан ҳеч жираган лабларидан учган
сен нақадар фидокорсан! азият чекдингми? «Чақалоғим менсиз нима қила-
О, оналик туйғуси, сен нақа- Ҳа, оғриқдан ҳушини йўқота- ди?» деган саволида санитар
*** дар буюксан! ётган болангнинг музлаб бораёт- замбилида ётган кўйи гўдагидан
ОНАЛИК ган қўлларини кафтингда тутиб узилолмаётган ярим юмуқ кўзла-
*** рида кўрдим...
Негадир чақалоқ кўп безовта БИЛАСАНМИ?.. турганингда «Тез ёрдам» маши-
бўлди. Қизига раҳми келди, опе- Инобат НОДИРШОҲ
рациядан кейин ҳали ўнгланга- Энг даҳшатли ожизлик насининг силкиниши юрагингни
ни йўқ, яраси очилиб кетмасин нима?
тағин, бешикни ўзи ирғай бошла- қоқ иккига бўлиб юборгандек
ди. Аммо гўдак йиғидан тўхтай Бу дард билан олишаётган
демасди. Ечиб олди. Бирпас тин- азият чекасан ва у замон «оҳ-ҳ»
болангга ёрдам беролмаслик,
деган нола бўғзингдан отилиб
оғриқлардан инграб сенга нажот
чиқади.

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 15

# Millat ko‘zgusi # Tilbilimdan bir chimdim

BARCHAMIZ TIL ДУНЁ КЕЗГАН

POSBONLARIMIZ «КУРКА»

Shu o‘rinda Mudofaa vazirligi tizimida 25 декабрь - кўпчилик ғарбликлар курка ейдиган кун.
Инглизларда бу кун - кристмас, французларда - ноел,
ham yuqorida keltirilgan vazifalar bo‘yicha яъни Исо пайғамбарнинг туғилган куни сифатида
нишонланади. Курка ейиш удуми дин билан боғлиқ
bir qator maqsadli ishlar amalga эмас, Америка қитъаси очилгач, яқин ўтмишда пайдо
бўлган, унгача оврўпаликлар куркани билишмаган. Шу
oshirib kelinayotganini ta’kidlash боис бу қуш номида чалкашликлар бор.

joiz. Xususan, vazirlikning www. Французлар уни «дайнд» («dinde») дейишади,
француз тили изоҳли луғати («Le petit Robert»)
mudofaa.uz sayti to‘liq lotin yozuviga да ёзилишича, бу номнинг дастлабки кўриниши:
«ҳинд хўрози» («coq d’inde»), «ҳинд товуғи» («poule
asoslangan o‘zbek alifbosida faoliyat d’inde») шаклида бўлган, кейинчалик қисқариб,
курканинг урғочисига нисбатан – «dinde», эркаги –
olib borayotgan bo‘lsa, “Vatanparvar” «dindon» деб атала бошлаган. Лекин бу ном дастлаб
куркага нисбатан эмас, мазкур луғатда ёзилишича,
gazetasi bosqichma-bosqich shu асосан Ҳабашистонда тарқалган куркасимон бошқа
бир қуш – бек товуғига (русча: цесарка) нисбатан
yo‘lda chop etilmoqda. ишлатилган. Курканинг асл ватани эса – Амери-
ка, Мексика ҳисобланади. Курка Америкадан илк
Ushbu harbiy nashrda tilimizni бора Оврўпага испанлар томонидан келтирилган ва
француз тилида унга нисбатан ҳам «dinde», яъни
asrab-avaylash, uning qadr- «ҳинд товуғи» номи қўлланила бошлаган (аммо бу
номланишда Колумбнинг Америка қитъасини ҳинд
qimmati, nufuzini yanada oshirishga ороллари деб ўйлаши ёки Америка ҳиндулари но-
мининг алоқаси йўқ, чунки француз тилида «dinde»
bag‘ishlangan o‘nlab tahliliy va сўзи сал олдинроқ пайдо бўлган).

ilmiy maqolalar yil davomida chop etish Туркча маълумотларга кўра, Ҳабашистонда
тарқалган мазкур куркасимон қуш ўша пайтларда
Til qanday tarix va maqomga ega bo‘lmasin, allaqachon an’ana tusiga kirib ulgurgan. Ayniqsa, Усмонлиларга ҳам маълум бўлиб, турклар уни «бек
gazeta sahifalarida harbiy atamalarning kelib товуғи» деб билишган, эҳтимол, ўша даврларда ҳинд
ва ҳабашларни кишилар у қадар фарқлай билма-
avvalo u mamlakatning qadim va zamonaviy chiqishi, harbiy unvon va lavozimlarning tarixi ганлигидандир, бу қуш, шунингдек, «ҳинди қуш»,
va ularning turkiy tilimizda nomlanishi, harbiy «ҳинд қуши» ҳам деб аталган. Француз тилига ҳам
qiyofasi, madaniyat va san’ati, xalqning xohish- ishtibohlar va ularning izohlari doimiy ravishda унинг «ҳинд товуғи» («poule d’inde») бўлиб ўтиши-
да, эҳтимол, туркча «ҳинд қуши» номининг таъсири
istaklarini o‘zida mujassam etuvchi muhtasham berib boriladi. бўлиши мумкин. Инглиз тилида бу қушнинг дастлаб
Darvoqe, yillar davomida harbiy sohada til «туркия қуши» («turkey bird»), кейинчалик қисқача
qadriyatdir. Millat tili umuminsoniy ma’no kasb bo‘yicha o‘z yechimini kutayotgan masalalar «turkey» деб номланишида эса ўша даврларда Ўрта
Ер денгизида туркларнинг ҳукмронлиги ва денгиз
etar ekan, uning himoyasi, buguni va kelajagi ham bor ediki, bugungi kunda ular ham asta- йўлидан келган кўпгина маҳсулотларни инглизлар
sekinlik bilan bartaraf etilmoqda. Masalan, турклар воситасида келган деб ўйлаганлиги таъси-
uchun qayg‘urish ham umuminsoniy ahamiyat “Harbiy atamalarning izohli lug‘ati” kitobining рида бўлган.

kasb etmog‘i lozim. bir necha bor qayta va to‘ldirilgan holda nashr Французлар куркани «ҳинд товуғи» («poule
d’inde») деб турган бир пайтда ҳиндларнинг ўзлари
etilishi, “Mard askarga sovg‘a” rukni ostida harbiy- бу қушни Америкадан келтирилгани сабабли дастлаб
«Перу товуғи» деб аташган. Кейинчалик ҳинд тилига
Shu ma’noda yurtimizda har bir vazirlik, vatanparvarlik ruhidagi 11 kitobdan iborat she’r ҳам инглизча «turkey» – «тарка» бўлиб ўзлашган.
tashkilot va muassasalarda til bo‘yicha maslahatchi va hikoyalarning o‘quvchilar qo‘liga yetib borishi
lavozimining joriy etilishi ham bu mulkni asrab- shular jumlasidandir. Курка Оврўпага келтирилмасдан бурун унинг Аме-
Bundan tashqari, harbiy sohadagi uzoq рикадаги аждодлари ёввойи ҳолатда яшаган ва бу
avaylash bir kishining emas, millat yumushi парранданинг барча хонакилашган ҳозирги насллари
yillardan beri tilimizga o‘rnashgan ko‘pgina xorijiy Оврўпада чатиштириш йўллари билан яратилган.
ekanligini anglatib turadi. Кейинчалик курка Оврўпа бўйлаб ва ундан хорижга
Bu yo‘lda katta qadamlar tashlanayotgani va so‘zlarning o‘zbek tilidagi muqobilini topish va тарқалар экан, аксарият тилларга испан, француз
qisqa vaqt ichida ijobiy natijalarga erishilayotganini amalda joriy etish, bu borada ilmiy izlanishlar ва инглизча номларнинг бошқа тилларга ўгирилган
ham e’tirof etish zarur. Quvonarlisi, o‘zbek tilining olib borish, qator tahliliy materiallar orqali keng шаклларида кўчган. Жумладан, рус тилига ҳам бу
davlat tili sifatidagi nufuzini oshirish, davlat tilini jamoatchilik fikrini o‘rganish ishlari ham faol tarzda қуш номи дастлаб «индейский петух», «индейская
milliy qadriyat sifatida targ‘ib qilish, unga nisbatan yo‘lga qo‘yilgan. птица/курица» бўлиб ўтган, кейинчалик эса қисқача
O‘zim ham uzoq yillar davomida harbiy «индейка» деб аталиб кетган.
milliy g‘urur hissini tarbiyalash, eng muhimi, davlat
tiliga oid muammolarni hal qilishda ilmiy-amaliy sohada faoliyat olib borganim bois ko‘plab harbiy Хўш, ўзбек тилида «курка» номи қандай ва қа-
yondashuvni rivojlantirish maqsad qilib olindi. atamalarning kelib chiqishi, bugungi zamonaviy чон пайдо бўлган? Илгари куркасимонлар оиласига
Buning samarasi o‘laroq, Vazirlar Mahkamasining so‘zlarning turkiy tilimiz bilan munosabatlariga мансуб бирор қуш шундай аталганми? Афсуски, бу
Ma’naviyat va davlat tilini rivojlantirish masalalari oid tahliliy materiallarni o‘qib-o‘rganishga harakat каби саволларга аниқ жавоб йўқ. «Курка» ва унга
qilaman. яқин сўз қадимги туркий битиклар, «Девону луғоти-т-
departamenti Vazirlar Mahkamasi турк» ёки Навоий асарларида учрамайди. Бобур ҳам
Masalan, rus tilidagi «Бобурнома»да ўнлаб қушлар номини келтирган,
huzuridagi O‘zbek tilini rivojlantirish аммо «курка» номи ёки шунга ўхшаш қуш таърифи
karaul (qorovul), yesaul «Бобурнома»да ҳам мавжуд эмас. Бизнингча, «кур-
jamg‘armasi, Respublika Ma’naviyat Rus tilidagi karaul (yasovul), kamesh (qamish), ка» сўзи ўзбек тилига ғарбий славян тилларидан
va ma’rifat markazi, Yozuvchilar (qorovul), yesaul (yasovul), berkut (burgut) kabi o‘nlab, татар тили орқали ўтган бўлиши мумкин. Хусусан,
uyushmasi, Fanlar akademiyasi, русча «курица» («товуқ»)нинг украин тилидаги
kamesh (qamish), berkut yuzlab so‘zlar turkiy tildan шакли: «курка», Шарқий Оврўпадаги баъзи славян
Yoshlar ishlari agentligi, Oliy va o‘rta халқлари тилларида бу парранданинг номи «кур-
(burgut) kabi o‘nlab, o‘zlashtirilganini ko‘pchilik ка»га яқин талаффуз этиларкан. «Курка» инглизча
maxsus ta’lim vazirligi, Innovatsion «turkey»нинг бизгача бузилиб етиб келган шакли
rivojlanish vazirligi bilan hamkorlikda yuzlab so‘zlar turkiy tildan bilmas. Bunday atamalarni ҳам бўлиши мумкин.
yana ko‘plab sanash mumkin.
joriy yilda uchinchi marta “Qadring o‘zlashtirilganini ko‘pchilik Bu borada harbiy Абдувоҳид ҲАЙИТ
baland bo‘lsin, ona tilim!” respublika bilmas. Bunday atamalarni
tanlovi e’lon qilinishi ham bu kabi xizmatchilarimizning o‘zlari
amaliy ishlarning yorqin ifodasidir. yana ko‘plab sanash ham sohada uchrayotgan
mumkin. til bo‘yicha muammoli
Eng asosiysi, ushbu tanlovning
vaziyatlarga munosabat
muhim vazifalari sifatida mehnat
jamoalarida davlat tili imkoniyatlaridan to‘liq va bildirishsa, ularning yechimlarini ko‘rsatgan
to‘g‘ri foydalanishni targ‘ib etish, vazirlik, idora, holda fikr-mulohazalarini bayon etib borishsa,
xo‘jalik birlashmalari va ularning quyi bo‘g‘inlarida ko‘zlagan maqsadlarimiz sari qadamlarimiz
nomlar, e’lonlar, targ‘ibot materiallari matnining yanada tezlashgan bo‘lar edi.
Ushbu mulohazalar kalavaning bir uchi.
davlat tilida xatosiz yozilishiga erishish, vazirlik,
idora, xo‘jalik birlashmalari muassisligidagi Gazetaning keyingi sonlarida harbiy atamalarning
ommaviy axborot vositalarining lotin yozuviga Qurolli Kuchlar tizimida o‘qitilish metodlari,
asoslangan o‘zbek alifbosiga to‘liq o‘tishini yaratilgan darslik va qo‘llanmalar bo‘yicha batafsil
ta’minlash, mehnat jamoalaridagi turli millat va to‘xtalib o‘tamiz.

elatlar vakillarining davlat tilini o‘rganishi uchun Ahror ABDURAHIMOV,
qulay shart-sharoit yaratish, ma’naviy-ma’rifiy ishlar mudofaa vazirining ma’naviy-ma’rifiy
samaradorligini oshirish, davlat tili to‘g‘risidagi ishlar samaradorligini oshirish, davlat tili
qonun hujjatlariga rioya etilishini ta’minlash kabi to‘g‘risidagi qonun hujjatlariga rioya etilishini
ustuvor masalalarning belgilab qo‘yilishini muhim ta’minlash masalalari bo‘yicha maslahatchisi
tashabbus sifatida baholash mumkin.

16 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

# Kelajagimiz egalari

ßÍÃÈ ЎÇÁÅÊÈÑÒÎÍ

ÁÓͨÄÊÎÐËÀÐÈ

Бугун Хусусан, Қашқадарё вилояти- мат итлари иштирокидаги кўри-
мамлакатимизда нинг Нишон тумани чегара олди нишлар йиғилганлар эътиборига
ёшларга эътибор ҳар маҳаллаларида истиқомат қи- ҳавола этилди.
қачонгидан ҳам юқори. лаётган ёшлар ўртасида ташкил
Уларнинг билим олишлари, этилган «Кўпкураш» ҳарбий-ва- Мамлакатимизнинг шимолий
ҳар соҳада илғор, юрт корига танпарварлик мусобақаси ҳам сарҳадларини қўриқлаётган ДХХ
ярайдиган ватанпарварлар бўлиб «Миллий армиямиз ёшлар ни- Чегара қўшинларига қарашли ҳар-
улғайишлари учун барча зарур шарт- гоҳида» шиори остида ўтказилди. бий қисмнинг бир гуруҳ ҳарбийла-
шароитлар яратилган. Эртамиз эгаларининг Ёшларнинг жисмонан баркамол ри эса Нукус шаҳрида истиқомат
бўш вақтларини мазмунли ўтказиш, бўлишларини таъминлаш, улар қилаётган 50 нафар ўғил-қиз би-
қизиқиш ва истеъдодларини янада ўртасида соғлом турмуш тар- лан бирга Марказий Осиёда ягона
ривожлантириш мақсадида Давлат зини тарғиб этишга қаратилган бўлган И.В. Савицкий номидаги
хавфсизлик хизмати Чегара мазкур мусобақада Қирққулоч Қорақалпоғистон давлат санъат
қўшинларига қарашли ҳарбий маҳалласининг «Арслон», Бал- музейида бўлдилар.
қисмлар томонидан ҳам хияк маҳалласининг «Дўстлик»,
қатор тадбирлар Нишон маҳалласининг «Нишон» Экскурсия давомида ёшлар му-
ҳамда Каптарли маҳалласининг зей экспонатлари билан яқиндан
ўтказиб «Қалқон» жамоалари ўзаро бел- танишиш орқали Қорақалпоғистон
келинмоқда. лашдилар. Республикасининг тарихи, мада-
нияти, урф-одат ва анъаналари,
Иштирокчилар тезкор са- ҳудудининг флора ва фаунаси
вол-жавоб, пневматик милтиқ- ҳақида ўзлари учун кўплаб янги
дан ўқ отиш, АК-74 автоматини маълумотларга эга бўлдилар.
йиғиш, турникда тортилиш ҳамда
эстафета каби шартларни зукко- Шундан сўнг ДХХ Чегара қўшин-
лик, эпчиллик ҳамда чаққонлик ларига қарашли ҳарбий қисмда эр-
билан қисқа фурсатларда тез ва тамиз эгалари учун «Командир ва
тўғри бажаришга ҳаракат қил- ёшлар учрашуви» ташкил этилди.
дилар. Учрашув давомида бугун миллий
армиямизда амалга оширилаётган
Мусобақада ёшларнинг жамоа изчил ислоҳотлар, ҳарбий хизмат-
бўлиб ишлаш, бир-бирини қўл- чилар ва уларнинг оила аъзолари
лаб-қувватлаш, ўзаро аҳиллик, учун яратилаётган шарт-шароит ва
уюшқоқлик ва ҳамжиҳатлик каби қулайликлар, ҳарбийликнинг ша-
тушунчалари янада мустаҳкамла- рафи ва масъулияти ҳамда миллий
ниб, куч бирликда экани амалда армиямиз сафларида хизмат қила-
намоён бўлди. Қизғин ва муроса- ётган ёш ҳарбийларга берилаётган
сиз баҳслар якунига кўра, Кап- имтиёзлар хусусида сўз юритилди.
тарли маҳалласининг «Қалқон» Самимий, очиқ мулоқот тарзида
жамоаси ғолиб бўлиб, туман кечган суҳбат ҳамда сарҳадла-
босқичига йўлланмани қўлга римиз посбонлари билан ўтган
киритди. бир кун ёшларда катта таассурот
қолдирди.
Мусобақанинг 2-гуруҳ баҳсла-
ри ҳам қизғин руҳда кечди. Унда Шу мазмундаги тадбирлардан
тўртта маҳалланинг «Тинчлик», яна бири Фарғона вилоятининг
«Истиқлол», «Абдулла Қодирий» Қувасой шаҳрида жойлашган
ва «Ёшлар» жамоалари ўзаро баҳс ҳарбий қисмда бўлиб ўтди. «Уч
олиб борди. Якуний натижаларга авлод учрашуви» шаклида ўт-
кўра, кичик сержант А. Болтаев казилган мазкур тадбирда ДХХ
мураббийлик қилаётган «Тинч- Чегара қўшинлари фахрийлари
лик» жамоаси рақибларидан устун катта сержантлар – Н. Расулов,
келиб, туман босқичига йўл олди. О. М а в л о н о в , с е р ж а н т л а р
Тадбир давомида ёшларнинг ки- – З. Маҳкамов ва О. Матёқубов
тобхонлик маданиятини ошириш ҳарбий хизмат машаққатларини
мақсадида китоб ярмаркаси ҳам сабот билан енгиб ўтган ибратли
ташкил этилди. ҳаёт йўллари хусусида ёшларга
сўзлаб бердилар.
Ғолиб ва совриндорлар Нишон
тумани ҳокимлиги томонидан Тадбир давомида ДХХ Чегара
қўшинларининг Термиз шаҳридаги
диплом, медаллар ва қим- «Ёш чегарачилар» ҳарбий ака-
матбаҳо совғалар билан демик лицейи ва ушбу масканда
тақдирландилар. Тад- таълим олувчилар учун яратилган
бир давомида чега- шарт-шароит ва қулайликлар, би-
рачи ўғлонлар то- тирувчиларга бериладиган имтиёз-
монидан жанго- лар ҳақида ҳам тўхталиб ўтилди.
вар чиқишлар, Шундан сўнг ёшлар ҳарбий қисм
кинологлар- ҳаёти билан ҳам яқиндан таниш-
нинг хиз- дилар.

Умуман олганда, республикамиз
бўйлаб ДХХ Чегара қўшинларига
қарашли ҳарбий қисмларда ўт-
казилаётган тадбирлар давомида
ёшларнинг маънавий оламини
бойитишга, уларни янги-янги

марралар сари руҳлантириб, то-
бора юксалиб бораётган Янги
Ўзбекистонимизнинг асосий
бунёдкорлари эканлик-
ларини қалбан ҳис
этишларига эришиш-
га катта эътибор
қаратилмоқда.

Майор Фарида БОБОЖОНОВА
ДХХ Чегара қўшинлари

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 17

# Hikoya ÂÎҚÅÀ

ÈÊÊÈ
Университет боғи ҳар
иккиси учун ҳам ғоят қадрли

эди. Бу ерда талабаликнинг
масъуд дамлари кечган. Кекса

шаҳар, кекса чинорлар,
улуғвор осудалик кўп
ҳолларнинг гувоҳи

асли.

– Қаранг-а, лаҳза... Болаларнинг қий-чуви- Ҳадди сиғмади. Мен ҳақимда бордим. Мендек қишлоқи йигит
вақт шу қадар тез дан юрагим орқага тортиб кетди. ёмон хаёлларга бормасин тағин, бегона бир қиз сочини ушлаб
кечибди, – деди қиз Улар тўдалашиб турган томонга деб ўйлади. Яна энди уни қайтиб кўришга ҳадди бормиди?! Аммо
узун-узун киприкла- югурдим. Ўў-ўўў... даҳшат... кўрмаслиги ҳам мумкинлигини қизиқиш устунлик қилди. Ёнин-
рини пирпиратиб жил- синглим кўлмакда юзтубан тушиб ўйлаб, юраги безовталанди. гизда ўтириш баҳонасида илон-
маяр экан, – илк талабалик ётарди. Жонҳолатда кўтариб, Ўқишни битириб, ҳар ким ҳар дек тўлғаниб ётган сочингизни
кезларим олдиндаги тўрт йил уйга чопдим. Худди уйда нажот томонга кетади. Агар уста рассом кафтларим билан билмагандек
жуда кўпдек туюлган. бордек. Аям бизни кўрди-ю, бў- бўлганидами... мана шу баҳайбат босдим. Бехос ўрнингиздан ту-
– Йиллар қандай кечгани- сағага ўтириб қолди. Агар озгина кекса чинор тагидаги ўриндиқда расиз-у, ясама сочингиз узилиб
ни билмайман, аммо бу шаҳар эътиборли бўлганимда эди... Бир ўз хаёлларига ғарқ бўлган йигит тушади. Шу хаёлда қаҳ-қаҳ уриб
мен учун шаҳарларнинг энг лаҳзагина... Ўзимни ҳеч кечирол- ва қиз тасвирини боплаб чизган кулишга тайёр эдим. Ўрнингиз-
аълоси бўлиб қолади. майман... Мен йилларки, бу ҳақда бўларди ва бу лаҳзалар умрбўйи дан турдингиз-у, «ваҳ-ҳҳ», деб
Қизнинг кўзлари маъюс бировга ёрилолмадим, айниқса, у билан сақланиб қоларди. бошингизни ушладингиз. Сочла-
тортди. Бир муддат жимлик- онам ҳаммадан беркитиб кўз ёши рингиз ҳақиқий экан!
дан сўнг йигитга боқди ва тўкканини сезиб қолсам, англам- – Саид ака, – деди қиз жим-
деди: сиз бир ғам, айбдорлик ҳисси бу- ликни бузиб, – мен анчадан бери Кулиш сизга жуда ярашади.
– Саид ака, сиздан жуда тун тану жонимни эгаллаб олади. кундалик тутаман. Шу ерда мен ...Ўша куни дарсда йиқилиб
миннатдорман, тутқаноқ... учун дафтаримга бир нарсалар тушдингиз. Негадир ҳамма ўзини
шу хасталик. Мен у қандай – Кўп куюнманг, сиз ҳам бола қоралаб бермайсизми? Фақат олиб қочди. Отилиб ёнингизга
бошланиб, тугашини бил- бўлгансиз, кичкина боланинг қў- менга боғлиқ бўлсин. Мен билан бориб, ёрдам бергим келди, ий-
майман... мен... мен ўша лидан нима ҳам келар эди? боғлиқ икки воқеани ёзинг: би- мандим. Балки бирортаси ёрдам
пайтда нима бўлганини ҳам рини ўқиб, чин юракдан кулайин, берар деган умид билан қизларга
эслолмайман. Кўрганларим – Мен ака эдим, синглим бе- иккинчисини ўқиганда кўзла- боқдим, йўқ, улардан нажот йўқ.
атрофимдагиларнинг даҳшат даво хаста эди, унга кўз-қулоқ римга ёш келсин. Домламиз «Тез ёрдам»га қўнғи-
ва қўрқув тўла нигоҳлари, бўлишим керак эди... Кўчада роқ қилдилар. Кутишдан фойда
ўзларини мендан олиб қочиш- жўраларим каби тўп тепиб ўй- – Ажойиб қизсиз! – деди йигит йўқ. Чидолмадим, биринчи ёрдам
ларидан эзиламан. Биргина нагим келарди. Синглим билан жилмайиб. – Шу тобда хаёлимга кўрсатдим. Бошингизга қўйишга
сиз мендан ўзингизни олиб бу нарса қийин эди. Чунки у бир ҳеч нима келмаяпти. Яхши, ури- юмшоқ нарса изладим. Яна ўша
қочмадингиз, аксинча, ёрдам ерда ўтиролмас, ҳамма нарсага ниб кўраман. Фақат бир шарти сумбул сочларингиз... Уларни
бериб келдингиз. қизиқарди, ўғил болалар бир бор. йиғиб, бошингизга болиш каби
– Шаҳло, менга ортиқча нарсани талашиб қолсак, у ҳам қўйдим. Ўзингизга келаверма-
баҳо берманг. Шунчаки, бу қаердандир етиб келарди. Акамга – Қандай шарт экан? дингиз. «Тез ёрдам» машинасига
ҳолат менга болаликдан та- тегмаларинг, дея чийилларди. – Менинг олдимда ўқимайсиз. чиқиб, сизни ўзим кузатиб бор-
ниш. Тўққиз яшар синглимда Умуман менга алоқаси бўлмаса Беринг дафтарингизни. дим. Юзингиз пахтадек оқариб
бор эди бу дард. Тиниб-тин- ҳам аралашарди. Жўраларим – Сабрим етмайди. кетган, кўзларингиз юмуқ, ҳимоя-
чимас қизалоқ бўлганидан кулишар, кейин ёлғондакамига – Унда ёзмайман. сиз гўдак каби ғудранишингиз-
аям кўча-кўйда шу ҳолга қўрқиб тарқалишарди. Касал бўл- – Розиман! Ёзинг! дан эзилиб кетдим. Касалхонага
тушгудек бўлса, ваҳима- гани учун улар ҳам унинг раъйига Йигит қизга орқасини ўгириб, етгунча муздек қўлларингизни
га тушмаслигим, унга қан- қарашарди. Синглим вафотидан тез-тез ёза бошлади. Шаҳлонинг кафтимда тутиб, шу сўзларни
дай ёрдам кўрсатишим мум- кейин негадир севиб ўйнайдиган тоқати тугаб борарди. Жуда такрорлаб бордим: «Аллоҳ, синг-
кинлигини ўргатардилар. ўйинларим ҳам татимай қолди. мўралагиси келди. Нималарни лимни ҳаётга қайтар!..»
Аммо... Ўшанда баҳор эди. Ортимга қарамай бемалол ша- ёзяпти экан? Саид жиддий эди. Кўз ёши қалбни ҳалимлашти-
Шаррос ёққан ёмғирдан ке- талоқ отишим мумкин бўлгани Ниҳоят тугатди. ради. Сизга ҳатто йиғи ҳам яра-
йин қуёш чарақлаб чиқди. ҳолда ўйнагим келмай қолди. У – Биламан, сиз ҳозироқ ўқи- шади. Аммо кулишингиз яхши-
Бундай вақтда болаларнинг ўзи билан болалигимни, болалик масангиз, ёрилиб кетасиз, – деди роқ, кулги кўпроқ ярашади.
уйда ўтиришини тасаввур шўхликларимни ҳам олиб кетди. Шаҳлога қараб кулимсираб. Қиз дафтарини ёпиб, бағрига
қилиб бўлмайди. Кўчадан Ўша пайтда кўп нарсалар мен – Мана, дафтарингиз, мен кет- босди. Бирмунча вақт шундай
ўртоқларимнинг овозларини дардисар деб билганим, доимо дим. Хайрлашишни ёқтирмайман, ўтирди. Сўнг қўзғалди.
эшитдим-у, ташқарига югур- халақит берадиган, мени ноқулай – шундай деб университет томон- Икки қадам берироқда улкан
дим. Синглим ҳам ортимдан аҳволга солиб қўядиган синглим га илдам одимлар билан кетди. чинор панасида унинг дам кулиб,
эргашмаслиги учун дарвозани билан қизиқарли бўлган экан... Шаҳло икки дақиқа зўрға чидаб дам йиғлаб турган ҳолатини ку-
маҳкам қилиб ёпдим. Очишга туриб, шарт дафтарни очди. затиб турган йигитни пайқамади.
кучи етмасди, дарвоза маҳкам Иккиси ҳам жим қолдилар. ...Сизни илк марта универ- Дафтарини энг қимматли буюм-
ёпилган эди... Кейин бола- Шаҳло унга таскин бўладиган ситетда кўриб, ҳайратдан оғзим дек маҳкам бағрига босганича,
лигимга бориб ўйин билан сўз топа олмади. Илк бор ким- очилиб қолган. Сочларингиз шу боғ оралаб катта йўл томон бир-
овора бўлиб қолдим, уни бир дир уни ўзига яқин олиб, кўнгил қадар узун, умримда бунақасини бир одимлаб кетди.
лаҳза кўздан қочирдим. Бир сирларини очди. Қизнинг шу кўрмаган эдим. Бирга ўқиши-
кунга қадар бирорта яқин дўсту мизни билганимдан кейин жуда Инобат НОДИРШОҲ
дугонаси йўқ эди. Саидга меҳри севиндим. Сочларингиздан кўз
товланди, унинг бақувват қўлла- узиб бўлмасди. Балки, ҳақиқий
рини кафтларида тутгиси келди. сочлар эмасдир, деб шубҳага

18 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT SPORT # Dzyudo

D I Y O R A IKKI KARRA OSIYO CHEMPIONI!
Qozog‘iston poytaxti Nur-
Sulton shahrida dzyudo Qozog‘istonda o‘tkazilgan dzyudo chempioni Yoko Diyora KELDIYOROVA. MVSM
bo‘yicha Osiyo chempionatining ilk kunida Onoga qarama- sportchisi. Dzyudo bo‘yicha xalqaro
bo‘yicha navbatdagi Osiyo yurtimizning uch nafar sportchisi shohsupaga qarshi keldi va toifadagi sport ustasi. Ko‘p karra
chempionati o‘tkazildi. Unda ko‘tarildi. –52 kg vazn toifasida bellashgan imkoniyatni boy O‘zbekiston chempioni. Yozgi universiada
MVSM vakili Diyora Keldiyorova barcha berib, kumush va Butunjahon umumarmiya o‘yinlarida
qatnashgan O‘zbekiston raqibalarini mag‘lubiyatga uchratib, ikkinchi medal bilan bronza medalni qo‘lga kiritgan. 2021-
terma jamoasi a’zolari bitta bor Osiyo chempionligiga erishdi. Dzyudo kifoyalandi. yil aprel oyida Turkiyaning Antaliya
oltin, 2 ta kumush va 6 ta Vatani vakillari mazkur chempionatni 9 ta –73 kg vazn shahrida o‘tkazilgan musobaqada barcha
bronza, jami 9 ta medallarni oltin, 3 ta bronza medal bilan yakunlaganini toifasida raqiblarini mag‘lubiyatga uchratib, “Katta
qo‘lga kiritishdi. Sovrindorlar inobatga olsak, Diyoraning yutug‘i darajasi bellashgan Dubulg‘a” turnirlarida g‘oliblikka erishgan
safidan Mudofaa vazirligi Oliy nechog‘li yuqoriligi yanada oydinlashadi. hamyurtimiz birinchi ayol dzyudochi sifatida yurtimiz
sport natijalarini rivojlantirish Boz ustiga, u finalda aynan yaponiyalik Murodjon sporti tarixidan joy olgan. Bu g‘oliblikni
markazi (MVSM) vakillaridan dzyudochini, amaldagi jahon chempioni Yo‘ldoshevdan 2022-yil aynan Antaliya “Katta Dubulg‘a”sida
yaponiyalik Ai Shishimeni birinchi ham takrorlagan. 2021-yil Bishkekda o‘tkazilgan
4 nafari joy oldi, bosh daqiqadayoq mag‘lubiyatga uchratdi! qozog‘istonlik Osiyo–Okeaniya birinchiligida kumush
qahramon Diyora Keldiyorova Daniyar medalni qo‘lga kiritgan. Qit’a chempionligiga
Birinchi kuni –66 kg vazn toifasida Shamshayevga 2018-yilda erishib, 2021-yili bronza medalga
bo‘ldi. bellashgan MVSM vakili Muhriddin Tilovov qarshi kechgan so‘nggi ega bo‘lgan, 2022-yilda ikkinchi bor g‘olib
va –57 kg vaznda kurashgan hamyurtimiz final bahsida omad yuz chiqdi.
# Yengil atletika Nilufar Ermagambetova bronza medalga o‘girdi va u ham kumush
sazovor bo‘ldi. medal bilan taqdirlandi. Bronza
medal uchun bahsni muvaffaqiyatli
O‘rta vazn toifalarida kechgan ikkinchi o‘tkazgan Shohista Nazarova (–70 kg) va
kungi bellashuvlarda hamyurtlarimiz Obidxon No‘monov (–73 kg) qit’a birinchiligi
2 tadan kumush va bronza medallarni qo‘lga sovrindori bo‘ldi.
kiritishdi. –70 kg vazn toifasida tatamiga
chiqqan MVSM vakili Gulnoza Matniyozova – Qit’a birinchiligi og‘ir vazn toifasidagi
finalda yaponiyalik uch karra jahon polvonlar bahsi bilan yakunlandi. Murosasiz
kechgan bahslarda MVSM vakili Shohruh
Baxtiyorov (+100) va dzyudochimiz
Bekmurod Oltiboyev (+100) faollik ko‘rsatdi
– bronza medalni qo‘lga kiritishdi.

Shu tariqa dzyudochilarimiz Osiyo
chempionatini bitta oltin, 2 ta kumush va 6 ta
bronza, jami 9 ta medallar bilan umumjamoa
hisobida uchinchi o‘rinda yakunlashdi.
Aslida vakillarimiz ikkinchi o‘rinni egallagan
Mo‘g‘uliston (2 ta oltin, 5 ta bronza) terma
jamoasidan 2 ta ko‘p medalni qo‘lga
kiritishdi, lekin ularning hisobidagi oltin 2
ta bo‘lgani bois, O‘zbekiston umumjamoa
hisobida uchinchi bo‘lib qayd etildi.

ARMIYAMIZ ATLETI

Polshada yengil atletika bo‘yicha “Brilliant liga” musobaqasi “BRILLIANT LIGA” G‘OLIBI

bo‘lib o‘tdi. Balandlikka sakrash bahslarida qatnashgan
Mudofaa vazirligi Oliy sport natijalarini rivojlantirish markazi
(MVSM) vakili Safina Sadullayeva oltin medalni qo‘lga kiritdi.

Jahon sport jamoatchiligi azal- U balandlikka sakrash bahslarida 1.92 metr navbatda xalqaro maydonda “O‘zbekiston raqobatchilik qilgandi. Jumladan, aprel
azaldan yengil atletikaga katta e’tibor natija ko‘rsatib, musobaqaning oltin medalini Nadejdasi” deb nom qozongan xalqaro oyida Antaliyada o‘tkazilgan xalqaro
qaratgan. Axir u bejiz “Olimpiya o‘yinlari qo‘lga kiritdi. Shu paytga qadar yurtimiz toifadagi sport ustasi katta leytenant turnirda Safina 1.92 metr natija bilan g‘olib
qiroli” deb yuritilmaydi. Ayniqsa, “axborot atletlari “Brilliant liga” musobaqasida Nadejda Do‘sanovani tilga olishadi. Chunki chiqqan, Nadejda esa 1.82 metr natija
asri” deb bashorat qilinayotgan XXI g‘olib chiqmagandi. Safina Sadullayeva u balandlikka sakrash bo‘yicha O‘zbekiston bilan 4-o‘rinni egallagandi. Oradan ko‘p
asrning boshida bu sport turini kengroq jahon chempionatidan keyingi o‘rinda va Osiyo rekordchisi (rekord – 1.98 metr) o‘tmay, ya’ni 1–2-may kunlari Turkiyaning
ommaviylashtirishga, uni yanada turuvchi mazkur nufuzli musobaqada zafar hisoblanadi. Bu rekordni keyinchalik Mersin shahri mezbonlik qilgan xalqaro
rivojlantirishga ko‘pgina mamlakatlarda qozongan birinchi o‘zbekistonlik atletga hamyurtimiz Svetlana Radzivil ham turnirda Sadullayeva 1.94 metr natija
alohida e’tibor berildi. Zero, yozgi aylandi. takrorlagan. 35 yoshdan oshgan bo‘lishiga bilan yana g‘olib chiqdi, Do‘sanova esa
Olimpiada o‘yinlari ichida hali-hamon qaramay, Nadejda Do‘sanova hamon 1.89 metr natija bilan kumush medalga
yengil atletika o‘z mavqeyini saqlagan 1. Safina Sadullayeva (O‘zbekiston) – 1.92 faoliyatini davom ettirmoqda. Xususan, egalik qildi. Ha, Safina Sadullayevaning
holda hukmronlik qilmoqda. Shu bois yirik o‘tgan yili Turkiyaning Antaliya, Mersin “Brilliant liga” musobaqasidagi g‘alabasi
mamlakatlar ham Olimpiya o‘yinlarining 2. Yaroslava Maguchix (Ukraina) – 1.92 va Istanbul shaharlarida o‘tkazilgan turli yurtimizda Nadejda Do‘sanova va
eng ko‘p medallar shodasi ulanadigan darajadagi xalqaro turnirlardan MVSM Svetlana Radzivilning munosib izdoshi
bu sport turi bo‘yicha final bosqich 3. Katerina Tabachnik (Ukraina) – 1.88. vakili Safina Sadullayeva 3 ta oltin va kamol topayotganini ham ko‘rsatdi va
bahslari maydonida o‘z vakillarining iloji Ta’kidlash joiz, endi 24 yoshni qoralagan bitta kumush medal bilan qaytgan va bu bu sportchimizdan muvaffaqiyatlari
boricha ko‘proq bo‘lishini xohlamoqda. musobaqalarda Do‘sanova ham unga bardavomligini kutib qolamiz.
Sa’dullayeva Polshaga kelishdan oldin
Polshada o‘tkazib kelinadigan AQShning Yujin shahrida o‘tkazilgan yengil
yengil atletika bo‘yicha “Brilliant liga” atletika bo‘yicha jahon chempionatida
musobaqasini ham jahon sport muxlislari qatnashdi. U 1.93 metr balandlikni zabt etib,
katta qiziqish bilan kuzatishadi. Nufuzi “A” kvalifikatsiya guruhidan finalga chiqdi.
jihatdan jahon chempionatidan keyingi Ahamiyatlisi, Safina o‘rnatilgan barcha
o‘rinda turuvchi mazkur musobaqaning plankalardan bir urinishda o‘ta oldi. Final
bu yilgisida yurtimiz sportiga oid ajoyib bosqichda esa uning omadi chopmadi. Qayd
voqelik yuz berdi. Bosh qahramon etish joiz, AQShda ko‘rsatilgan 1.93 metr
MVSM vakili Safina Sadullayeva bo‘ldi. Sadullayeva uchun joriy mavsumdagi eng
yaxshi natija bo‘ldi.

Yana bir jihat. Balandlikka sakrash
deganda, yurtimiz sport muxlislari birinchi

Rasul JUMAYEV, «Vatanparvar»

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 19

# Sog‘lom turmush tarzi

МЗОРªКЎРИШ СИРИТЎЙГУНЧАУХЛАНГ 1 ДАҚИҚАЛИК КУЛГИ УМРНИ миз. Бироқ кўпгина тадқиқотлар бир
5 ДАҚИҚАГА УЗАЙТИРАДИ умумий ечимда бирлашмоқда. Яъни
Гап соатлаб ухлаш ҳақида кет- касалликларнинг олдини олиш,
Кулги ва табассум инсонга яхши ижтимоий, жисмоний фаол бўлиш,
У маяпти. Чунки уйқунинг кўпи ҳам, ёмон одатлардан воз кечиш, аъло
ками ҳам зарар. Кунига 6 соатдан кайфият бағишлайди, тушкунликни кайфият ва тиниқиб ухлаш билан
инсон саломатлигини сақлай олади
кам ухласангиз, сизда бир қатор ҳайдайди. Доим яхши кайфиятда ва узоқ умр кечиради.

касалликлар келиб чиқиши ҳеч гап бўлган инсонни эса, турли касаллик- ҲАЁТ – БУ ҲАРАКАТ

эмас: семизлик, диабет, юрак касал- лар ҳам енга олмаслиги исботлан- Илгарилари иқтисодиётнинг
турли соҳаларида жисмоний
ликлари, депрессия ва ҳоказо. Ҳар ган. Инсон таом ёки уйқудан эмас, меҳнат 90 фоиздан зиёдни ташкил
этган бўлса, XXI асрга келиб, ушбу
Ҳар бир инсон узоқ яшаш, бир одам учун энг мақбули – кунига шодлик лаҳзаларидан қувват олади. кўрсаткич кўплаб давлатларда де-
соғлом ва бардам бўлиш ҳақида 7-8 соат ухлаш. Доимо бир вақтда Демак, танамизни ортиқча таом ёки ярли бир фоизгача қисқариб кетди.
ётиб, бир вақтда туришга одатла- уйқу билан қийнашга ҳожат йўқ. Биз иш жойида бўлиб туриб, фақат-
гина клавиш ва тугмачаларни босиш
ўйлайди. Аслида бунинг иложи нинг. Дарвоқе, тушликдан сўнг ярим КАМРОҚ билан кифояланамиз, қолганини
борми? Тўғри, болалар ва соат мизғиб олиш юрак касалликлари ОВҚАТЛАНИНГ роботлар ва механизмларнинг ўзи
хавфини 30 фоизга камайтиради. уддалаяпти, керакли манзилга авто-
ўсмирлар соғлиқни ёшликдан Овқатланишни 40 фоизга қисқар- мобилда етиб оляпмиз, уйга келиб,
асраш нақадар муҳим эканини ФАОЛЛИКНИ ОШИРИНГ тириш билан умрни 1,5 баробар- қулай ўриндиққа жойлашиб оламиз.
га узайтириш мумкин экан. XX Замонавий одам, ҳатто идиш-товоқ-
Спорт билан мунтазам шуғулла- асрнинг 1930-йилларида АҚШнинг ни ҳам ўзи ювмаяпти. Унинг учун бу
нишга имкониятингиз бўлса – жуда ишни идиш ювувчи машина бажар-
моқда. Хуллас, умуман жисмоний
ўз вақтида англамаслиги соз. Бордию, бунинг иложи бўлмаса, Виржиния университети олимлари машғулотларсиз турмуш тарзи. Ахир
спорт залида шуғулланиш ўрнига тўғри ва енгил овқатланиш умрни ҳаёт – ҳаракат дегани эмасми?! Усиз
эса инсон организми эрта қариши
мумкин, аммо ёши улуғ кунига ҳеч бўлмаса ярим соат сайр узайтиришини исботлаган эдилар. ҳам айни ҳақиқатдир. 2017 йилда
кишилар ўз саломатлигига қилинг. Ишга бораётганда бир-икки Чунки кўп ва оғир ҳазм бўладиган мутахассислар томонидан ўтказил-
бекат пиёда юринг, имкон қадар овқатлар ҳазм қилиш тизимида жид- ган мониторинг натижалари шуни
кўрсатадики, пойтахтда яшовчи
беписанд муносабатда бўлиши лифтдан фойдаланманг. Ҳатто 15 дий муаммоларни келтириб чиқара- аҳолининг деярли кўпчилигида
керак эмас. Зеро, саломатликка дақиқалик оддий пиёда юриш ҳам ди. Бу кўпгина касалликларга йўл овқатланиш рациони бир меъёрда
қон босими ва қондаги холестерин очади. Америкалик герантолог ва эмас. Оқибатда уларнинг учдан бир
қисми ортиқча вазндан азият чека-
эътиборсизлик оқибатида кўп даражасини пасайтиришга ёрдам иммунолог шифокор Рэй Уолфорд ди. Шаҳарликларнинг 60 фоизидан
беради. Демак, ҳафтасига 5 маро- тўғри овқатланиш бўйича қуйидаги зиёди камҳаракат ҳаёт тарзида
яшайди. Афсуски, бутун дунёда
овқатланиш, чекиш, спиртли таба 30 дақиқадан пиёда юришни қоидаларни тузиб чиққан: илм-фан ва техниканинг шиддатли
ичимликларга берилиш, одат қилинг ва умрингизни 2 йилга Ёш болаларга парҳез қилиш ривожи билан гиподинамия, камҳа-
узайтиринг. Бу тадқиқот Гарвард ракатлилик, скелет мушаклари ва
умуман тавсия этилмайди. юракка тушаётган юкнинг пасайи-
ши оммавий кўриниш олди. Бироқ
камҳаракат ҳаёт тарзи, университети олимлари томонидан Очлик ҳам тавсия этилмайди. мазкур муаммони соғлом турмуш
ўтказилган бўлиб, улар гиподинамия Очлик билан инсон умрини қисқар- тарзини йўлга қўйиб тўлиқ ҳал
этиш мумкин. Яъни буюк аллома
асаббузарлик ҳолатлари ортиб ва у келтириб чиқарадиган касал- тириши мумкин. Ибн Сино ўз асарларида эслатиб
бораверади. Натижада инсонлар ликлардан сақланиш учун доимий Истеъмол қиладиган овқатла- ўтганидек, жисмоний машғулотлар
тарзда инсонга тушадиган энг кам билан шуғулланиш, овқат ва уйқу-
рингиз 1 800–2 000 килокалориядан ни меъёрда ушлаш саломатликни
сақлаш ва узоқ умр кўришда муҳим
ўртасида инсульт, инфаркт, жисмоний босим қанча бўлишини кам бўлмаслиги лозим. аҳамият касб этади.
ўрганиб боришган. 72 нафар ҳамши- Иложи борича, витаминлар-
қандли диабет, онкологик ва Демак, ҳар бир инсон ўз ҳаёти-
бошқа хасталикларга чалиниш ра билан ўтказилган тадқиқот шуни га бой, табиий маҳсулотлар билан ни асрга тенглаштириш, бақувват
исботладики, улар орасида пиёда озиқланишга одатланинг. Сабзавот бўлиб, ҳаётдан завқланиб яшаш
юришни одат қилганларда инсультга ва мевалардан кўпроқ истеъмол қувватига эга. Хуллас, ҳар кимда
танлаш имконияти бор: спорт би-
хавфи ортади. Бундай ҳолатда чалиниш хавфи камайган. қилинг. лан шуғулланиш ёки ҳар куни жуда
эса ҳатто энг замонавий тиббий Рафинадланган шакардан воз бўлмаганда ярим соат жисмоний
НАФАС МАШҚИНИ БАЖАРИНГ машқларни бажариш ва фаол бў-
шарт-шароитлар ҳам керакли кечинг. лиш, турли касалликларга нисба-
ёрдамни беролмайди. Демак, Ҳозирги шиддатли ҳаётимизда тан иммунитет ҳосил қилиб, узоқ
доимо стресс ҳолатида бўламиз ва ИЖОДИЙ ФАОЛИЯТ БИЛАН умр кўриш. Бизга берилган ана шу
ўзимизни умуман бўш қўймаймиз: ШУҒУЛЛАНИНГ бебаҳо имкониятдан ихтиёрий ра-
ўз навбатида нафас олиш ҳам бузи- вишда юз ўгириш фойдалими ёки
Ижодий ишлар билан шуғулланиш йўқ, бу ёғини ўзингиз ҳал этинг
ҳамда хулоса чиқаринг!
касаллик ўз забтига олса, узоқ лади. Организм ҳужайралари кис- инсон умрини 5-6 йилга узайтиради.
яшаш ҳақида орзу қилиш ҳам лородга тўйинмайди, бу эса турли Бу тадқиқот АҚШнинг Техас уни- Г. ҲОЖИМУРОДОВА тайёрлади.
касалликларнинг келиб чиқишига
верситети олимлари томонидан

бефойда. Унутманг, касал бўлиш туртки бўлади. Кунига ҳеч бўлмаса ўтказилган. Унга кўра, ижодий иш
10 дақиқа нафас машқини бажариш билан завқланиб шуғулланувчи

- ўз саломатлигимизга бепарво учун вақт ажратинг: 10 дақиқа чуқур одамда сурункали тушкунликка ту-
муносабатда бўлганимиз учун нафас олиш юрак фаолиятини ва қон шиш, асаббузарлик хавфи йўқолади.
босимини меъёрга келтиради. Яна Шунингдек, ижодий иш якунига ет-

тўланадиган товон. Хўш, шундай одамни жуда тинчлантиради! гач, инсон тиниқиб ухлайди. Бу эса,
экан, узоқ умр кўришимиз учун организм ва миянинг мириқиб дам
нималарга аҳамият беришимиз ФОЙДАЛИ ЁҒЛАРНИ олишини таъминлайди. Яхши дам
ИСТЕЪМОЛ ҚИЛИНГ эса, кишига куч-қувват бағишлайди.
керак? Олимлар айни шундай
Кўпгина витамин ва микроэле- КЎРСАТКИЧЛАР
ментлар фақат ёғлар билан сўри-
лади. Тухум, авокадо, зайтун ёғи, Бутунжаҳон соғлиқни сақлаш

омиллар устида иш олиб бориб, балиқнинг ёғли турлари, ёнғоқлар ташкилоти тадқиқотларига кўра,
– буларнинг бари албатта дастурхо- инсон умрининг узайиши 10 фоиз са-

керакли тавсиялар тақдим нингизда бўлиши шарт. Чунки улар ломатликка, 20 фоиз наслга, 20 фоиз
этмоқда. Улар бир қараганда, организмни фойдали ёғларга тўй- экология ва иқлимга, 50 фоизи эса,
интиради. Фастфуд ва ширинликни яшаш тарзига боғлиқ. Демак, турмуш

оддий, аммо муҳим бўлиб, эса имкон қадар камайтиринг. Ёғ- тарзимизни яхши тарафга ўзгарти-
сизлантирилган маҳсулотларга ружу риш ўз қўлимизда. Албатта, ҳаёт

саломатлигимизга ижобий қўйманг – шифокорлар улардан катта арифметика эмас, сонларни, дақиқа-
таъсир этади. фойда кутмаслик кераклигини бир ларни қўшиб, айириб, ҳисоб-китоб
неча марта исботлашган. билан умримизни узайтира олмай-

20 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust
Европа қитъасининг марказий қисмида жойлашган Венгрия Республикаси
# Xorij armiyalarida раҳбарияти мамлакат ташқи сиёсатининг муҳим воситаларидан бири
ҳисобланувчи Қуролли Кучларни, шу жумладан, унинг асосий тури
бўлган Қуруқликдаги қўшинларни ривожлантиришга катта
эътибор қаратиб келмоқда. Бу турдаги қўшинлар зиммасига
мустақил равишда ёки Ҳарбий ҳаво кучлари билан узвий ҳамкорликда

мамлакатнинг ҳудудий яхлитлиги ва миллий суверенитетини ҳимоя қилиш,
шунингдек, НАТОнинг Бирлашган Қуролли Кучлари гуруҳлари таркибида турли

вазифаларни ҳал қилишда иштирок этиш учун мўлжалланган.

ВЕНГРИЯ
АРМИЯСИНИНГ

ªУРУªЛИКДАГИ ªЎШИНЛАРИ

Аммо қўшин ихтиёридаги мавжуд фойдаланиш учун мўлжалланган

техниканинг аксарият қисми эскир- NASAMS типидаги тўртта зенит-ра-

ганлиги ёки ўз моторесурсини ўтаб кета комплексини етказиб беради.

бўлгани, баъзилари эса капитал Қуруқликдаги қўшинларнинг

таъмирлашга муҳтож ҳолатга келиб оператив ва жанговар тайёргарлиги

қолганлигини ҳисобга олган ҚҚ мавжуд қўшилма ва қисмларнинг
қўмондонлиги қўл остидаги ҳарбий
Фран- қисмларни асосан Ғарб мамлакатла- жанговар ҳамда сафарбарлик шай-
цияда рида ишлаб чиқарилган замонавий лигини талаб даражасида сақлаш,
ҳам таъ- қуроллар ва ҳарбий техника билан шунингдек, бошқарув органлари ва-
лим олиш- қайта жиҳозлашга йўналтирилган килларининг тажриба ва малакасини
лари йўлга бир қатор дастурларни амалга ошир- мунтазам равишда ошириб боришга
қўйилган. моқда. Жумладан, 2026 йилгача йўналтирилган. Қўшин вакилла-
Ташкилий Германиянинг «Краусс-Маффей Вег- ри НАТОнинг Бирлашган Қуролли
жиҳатдан ҚҚ тарки-
бига 2 та механизация- манн» концернидан «Леопард-2А7» Кучлари томонидан ўтказиладиган
лашган пиёдалар брига-
даси, махсус вазифаларни типидаги 44 та танк ва PzH-2000 ти- «Дефендер юроп» ва «Сейбр гар-
бажарувчи бригада, 5 та полк
(разведка, бошқарув ва алоқа, пидаги 24 та ўзиюрар гаубица харид диан», кўп миллатли кучларнинг
муҳандислик, фронт орти, миналар-
дан тозалаш ва жанговар катерлар қилиниши кўзда тутилган. Бундан «Стедфаст дефендер» деб номланув-
полки), шунингдек, радиокимёвий ташқари, 2020 йилнинг 16 августида
кураш-ҳимоя батальони киради. Венгрия ҳукумати ва Германиянинг чи машқларида, шунингдек, Венгрия
ҚҚнинг асосий тактик қўшилмаси «Рейнметалл» компанияси ўртасида ҳудудидан ташқарида ўтказилади-
ҳисобланувчи пиёдалар бригада- 218 та KF41 «Линкс» типидаги пи- ган турли ҳарбий операциялар ва
лари таркибидан штаб ва штаб ёдалар жанговар машинасини харид миссияларда иштирок этиб келмоқда.
ротаси, пиёдалар, разведка, танк, қилиш ва кейинчалик ҳамкорликда
фронт орти таъминоти батальон- ишлаб чиқариш бўйича умумий миқ- Хулоса ўрнида айтиш мумкинки,
лари, шунингдек, танкка қарши дори 2 млрд долларни ташкил этувчи Венгриянинг Қуруқликдаги қўшинла-
артиллерия ва ўзиюрар артиллерия ри ташкил этилган вақтидан бошлаб
дивизионлари жой олган.
ҚҚ тасарруфида жами 46 та танк шартнома тузилган (уларнинг 172 давлат сиёсатининг муҳим бўғинла-
(34 та Т-72М1, 12 та «Леопард-2А4»),
411 та зирҳланган жанговар машин а таси Венгрияда лицензия бўйича ридан бири бўлиб келмоқда. Сўнгги
(384 та БТР-80, 17 та БРДМ-2,
10 та «Гидран»), 400 дан ортиқ дала ишлаб чиқарилади). Мазкур жанго- йиллар мобайнида ҚҚ қўмондонлиги
артиллерияси тўплари, шунингдек,
миномётлар, танкка қарши воси- вар техниканинг дастлабки партияси мамлакатнинг ҳарбий ва сиёсий
талар ҳамда кўчма зенит-ракета қўшинларга 2024 йилда етказиб бе-
2022 йилнинг 1 январь ҳолатига комплекслари бор. Разведка полки рилиши кутилмоқда. раҳбарияти томонидан қўйилган
кўра, Венгрия армиясининг Қуруқ- Исроилда ишлаб чиқарилган «Скар- вазифаларни самарали ҳамда талаб
ликдаги қўшинлари (ҚҚ) шахсий лайк-1» ва «Гермес-900» типидаги Шунингдек, Туркиянинг «Нурол даражасида бажариш учун ўзига
таркибининг умумий сони 10 450 учувчисиз учиш аппаратлари билан Макина» фирмаси билан 50 та «Ги- қарашли қисм ва бўлинмаларни
кишини ташкил этади. Бу турдаги таъминланган. дран» типидаги зирҳли жанговар замонавий қуроллар ҳамда ҳарбий
қўшинларни бутлаш фақат шарт- машиналарни етказиб бериш бўйича техника билан таъминлаш мақсадида
нома асосида амалга оширилади. шартнома имзоланган бўлиб, 2021 фаол иш олиб бормоқда.
Унтер-офицерлар таркиби учун йилнинг 11 февралида уларнинг
кадрлар тайёрловчи марказий ҳар-
бий мактаб (Сентендре шаҳрида дастлабки 10 таси ҚҚ- ҚЎШИН ТУРИ -
жойлашган) ва М.Зрини номидаги
Миллий мудофаа университети нинг 25-пиёдалар бри-
(Будапешт ш.) ҚҚ учун ҳарбий хиз-
матчилар тайёрловчи асосий ўқув гадасига топширилган. ҚУРУҚЛИКДАГИ ҚЎШИНЛАР
юртлари ҳисобланади. Венгриялик Американинг «Рейтеон»
офицерлар, шунингдек, Буюк Бри-
тания, Германия, Канада, АҚШ ва компанияси Норвегия- Умумий сони – 10 450 киши
нинг «Конгсберг» фир-

маси билан ҳамкорликда

умумий миқдори 410 Жанговар танклар – 46 та

млн долларни ташкил

этувчи шартнома доира- Зирҳли жанговар машиналар – 411 та

сида яқин йиллар ичида Артиллерия тўплари, миномётлар –

Венгрия армиясининг 1 000 тадан ортиқ

ҚҚга кичик радиусларда

П. САЙДИВАЛИЕВ тайёрлади.

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 21

# Armiya qo‘l jangi

Нукус ва Урганч СОВРИНДОРЛАР
гарнизонларидаги ҳарбий
қисмлар вакиллари жанговар АНИªЛАНДИ
руҳ, жамоавий жипслик,
акробатик усуллар, ўточар ва Ҳарбий хизматчиларнинг жисмо- Беллашув
совуқ қуроллардан моҳирлик ний имкониятларини юксалтириш, икки йўна-
армия қўл жанги ва пичоқ билан жанг лишда, яъни 20
билан фойдаланишни қилиш санъатини ривожлантириш, кишидан иборат
кўргазмали қўл жанги спортга кенг жалб этиш ҳамда соғлом жамоа таркибида
мусобақасида намойиш этишди. турмуш тарзига одат қилиш мақсади- ва 2 нафардан ибо-
да Мудофаа вазирлиги қўшинларида рат жуфтлик таркибида олиб борил-
қўл жанги кўргазмали мусобақалари ди. Жамоавий таркибда иштирок- зонларга
ўтказиб келинади. чиларнинг кўргазмали чиқишлари, эътибор
майдонга кириб келиши, танланган қаратилди.
Нукус гарнизонидаги ҳарбий қисм қўшиқ сифати, кийим русуми, актёр-
базасида бўлиб ўтган мусобақанинг лик маҳорати, кўргазмага янгилик Якуний
Шимоли-ғарбий ҳарбий округ босқичи киритгани, акробатик усуллардан натижаларга
жанговар шоуга айланиб, кучли рақо- фойдалангани ҳамда оёқ ва қўл би- кўра, Урганч гарнизонидаги ҳарбий
бат, шиддат ва матонат билан кечди. лан берилган зарбаларнинг самараси қисм вакиллари 1-ўринни, Нукус
каби мезонлар бўйича баҳоланди. гарнизонидаги ҳарбий қисмнинг ик-
Уч босқичда ўтказиладиган ушбу кита жамоаси 2 ва 3-ўринларни қўлга
мусобақа ҳарбий жамоаларнинг жипс- Жуфтлик баҳсларини баҳолашда киритди. Фахрли ўринларга сазовор
лигини таъминлаб, ҳамжиҳатликда икки нафар ҳарбий хизматчи қу- бўлган жамоалар кубок, фахрий ёр-
ҳаракат қилиш, жамоаларда жанго- ролсиз ва қурол билан кўргазмали лиқ ва қимматбаҳо совғалар билан
вар руҳни юксалтириш, қурол билан чиқиши ҳамда қўл жанги усулларини тақдирланди.
мураккаб қўл жанги элементларини намойиш этиши, жангга янгилик ёки
намойиш этиш ҳамда бу спортни ўзига хослик киритгани ҳамда акро-
оммалаштириш каби мақсадларни ўз батик усулларни бажариши каби ме-
ичига олади.

Шимоли-ғарбий ҳарбий округ матбуот хизмати

СПОРТВА# “Vatanparvar” – mening tanlovim!”
ТЕХНИКА УЙFУНЛИГИДА

Ўзбекистон Республикаси
мудофаасига кўмаклашувчи

«Ватанпарвар» ташкилотининг

Бухоро вилояти кенгаши

тасарруфидаги Жондор тумани

ўқув спорт-техника клубида

ёшларнинг ҳар томонлама

етук, жисмонан бақувват,

маънавий баркамол бўлиб

вояга етишлари, шунингдек, Жорий йилнинг 7 ойи давомида томонидан 2 та вилоят, 7 та туман лакали мутахассисларни тайёрлаш
улар қалбида Ватанга ташкилот томонидан ҳарбий-ва- ҳамда 6 та клуб мусобақалари ўт- учун ташкилотимиз етарли ўқув
танпарварлик йўналиши бўйича 54 казилди. Бунинг натижаси ўлароқ, моддий базага эга, замонавий синф
меҳр-муҳаббат туйғуларини та, маънавий-маърифий 42 та ҳамда спортчиларимиз республика, вилоят хоналари, зарур шарт-шароитлар,
шакллантириш борасида 34 тадан ортиқ оммавий-спорт тад- миқёсидаги мусобақаларда муваф- барча керакли техник қурилмалар
муайян ишлар амалга бирлари ўтказилди. фақият қозониб келмоқда. Шулардан ҳамда транспорт воситалари билан
оширилмоқда. Асадбек Ражабов мотоспорт бўйича таъминланган, бу ўз навбатида,
Маълумки, ёшларни Ватанга са- республика чемпиони, Ҳусаной Чо- бўлажак ҳайдовчилар малакасини
Жондор тумани ўқув доқатли, эл-юрт учун фидойи хизмат риева, Динара Шавкатова, Фирдавс оширишда ҳар томонлама қўл ке-
спорт-техника клуби тарки- қиладиган, жисмонан ҳамда маънан Саидов, Озодбек Ғуломовлар ўқ отиш лаётир.
бида 995 нафар аъзо бўлиб, соғлом қилиб тарбиялашда спортнинг спорт тури бўйича вилоят ғолибла-
улар битта бошланғич ташки- ўрни беқиёс. Шунинг учун ҳам ташки- ридир. «Ватанпарвар» ташкилоти Жон-
лотга бирлашган. Ташкилотда лотимизда спортни оммалаштириш ва дор тумани ўқув спорт-техника клуби
ёшларни ҳарбий-ватанпар- ривожлантиришга катта эътибор бе- Ҳарбий-ватанпарварлик ва спорт ўқув курсларида техник касбларга
варлик руҳида тарбиялаш рилмоқда. «Ватанпарвар» ташкилоти тадбирлари вилоят, туман ҳокимли- ўқиётган, «Ёшлар дафтари»га ки-
борасидаги ишлар тизимли, Жондор тумани ўқув спорт-техника ги, мудофаа ишлари бўлими, Ёшлар ритилган ёшларда кучли мотивация
босқичма-босқич ва самарали клубида «Ҳаво милтиғидан ўқ отиш», ишлари агентлиги ҳамда туман халқ уйғотиш мақсадида турли соҳа му-
ташкил этилган. Шу мақсадда «Ёзги биатлон», «Мото», «Картинг», таълими бўлими билан ҳамкорликда тахассисларини жалб қилган ҳолда
маҳалла ҳамда энг чекка ҳу- «Дуатлон» каби спортнинг техник ва ўтказилмоқда. Айни пайтда мазкур семинар-тренинглар ўтказилмоқда.
дудларда маънавий-маърифий амалий турлари бўйича тўгарак ва даргоҳда халқ хўжалигининг турли Бундан ташқари, аҳолининг кенг
тадбирлар, спортнинг техник секциялар фаолият олиб бормоқда. тармоқлари учун «В», «ВС», «С», қатламлари орасида ҳаракат хавф-
ва амалий турлари бўйича Ҳозирда ташкилотда 5 та секция ва «D», «Е» тоифали ҳайдовчилар тай- сизлигини таъминлаш, йўл-транспорт
турли кўргазмалар намойиши тўгарак мавжуд бўлиб, уларда 65 ёрланмоқда. Шунингдек, ҳайдовчи- ҳодисаларининг олдини олишга қа-
мунтазам ўтказилмоқда. нафар спортга қизиқувчан ёш қамраб лар малакасини ошириш курслари ратилган тушунтириш ишлари олиб
олинган. Вилоят ва туман миқёсида ҳам ташкил этилган. Жорий йилнинг борилмоқда.
бир неча бор спорт мусобақалари 7 ойи давомида 466 нафар ҳайдовчи
ташкил этилди. Жорий йилда Жондор тайёрланиб, бу борадаги режанинг Т. ЭРГАШЕВ,
тумани ўқув спорт-техника клуби тўлиқ бажарилишига эришилди. Ма- Жондор тумани ЎСТК бошлиғи

22 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust

REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA # Mudofaaga ko‘maklashuvchi “Vatanparvar” tashkilotlarida

O‘QISHGA TO‘GARAKLAR SIZGA
MARHAMAT! MUNTAZIR!

O‘zbekiston Respublikasi mudofaasiga ko‘maklashuvchi O‘zbekiston Respublikasi mudofaasiga ko‘maklashuvchi
“Vatanparvar” tashkiloti Qashqadaryo viloyati kengashi “Vatanparvar” tashkiloti Xorazm viloyati kengashi tasarrufidagi
tasarrufidagi Chiroqchi tumani o‘quv sport-texnika klubi tuman Urganch tumani o‘quv sport-texnika klubi haydovchilik kasbini
hududida istiqomat qilayotgan yoshlarni va barcha xohlovchilarni egallamoqchi bo‘lgan barcha xohlovchilarni “B”, “BC”, “CE”, “BE”,
haydovchilikning “B”, “BC” toifalariga hamda “B”dan “C”ga qayta “D” toifali haydovchilik kurslariga o‘qishga, shuningdek, sportning
tayyorlash va malaka oshirish kurslariga o‘qishga taklif qiladi.
texnik va amaliy turlari - “Havo miltig‘idan o‘q otish”, “Yozgi
Bundan tashqari, “Havo miltig‘idan o‘q otish”, “Karting” hamda “Duatlon” biatlon”, “Aviamodel” kabi seksiya va to‘garaklarda shug‘ullanishga
kabi seksiyalarga ham qatnashishingiz mumkin. Agar o‘qimoqchi yoki sportning
texnik va amaliy turlari bilan shug‘ullanmoqchi bo‘lsangiz, bunda sizga yoshlarni taklif etadi.
harbiy-vatanparvarlik ruhida tarbiyalash borasida faoliyat olib borayotgan
“Vatanparvar” tashkiloti ko‘makdosh bo‘lishini unutmang! Chunki bu yerda
mashg‘ulotlar qiziqarli va yuqori saviyada tashkil etilgan. Ko‘p yillik, boy tajribaga
ega mutaxassislar sizlarga bilganlarini o‘rgatishga shay.

Chiroqchi shahri Kunchiqar ko‘chasi 33-uy. Mashg‘ulotlar malakali mutaxassislar tomonidan olib borilishi kafolatlanadi.Xizmatlar litsenziyalangan. Xizmatlar litsenziyalangan.
90 675-33-79; 91 641-04-00. Nazariy va amaliy mashg‘ulotlar bilan shug‘ullanish uchun barcha imkoniyatlar
yaratilgan.
REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA REKLAMA
Agar siz mehnat bozorida talab yuqori bo‘lgan elektrogazpayvandchi,
avtochilangar, traktorchi-mexanizator va boshqa kasblarni egallamoqchi
bo‘lsangiz, albatta, “Vatanparvar” tashkilotiga murojaat qiling!

Urganch tumani markazi Navro‘z shaharchasi “Vatanparvar”
tashkiloti o‘quv binosi.

99 593-51-66; 91 430-55-66.

JONDORLIK YOSHLAR
JONBOZLIK
KO ‘ R S AT M O Q D A

O‘zbekiston Respublikasi mudofaasiga
ko‘maklashuvchi “Vatanparvar” tashkilotining Buxoro
viloyati kengashi tasarrufidagi Jondor tumani o‘quv
sport-texnika klubida yoshlarning har tomonlama yetuk,
jismonan baquvvat, ma’nan barkamol bo‘lib voyaga
yetishlari, shuningdek, ular qalbida Vatanga mehr-u
muhabbat tuyg‘ularini shakllantirish borasida ko‘plab
amaliy ishlar qilinmoqda.

Jumladan, keyingi yillarda klubda barkamol bo‘lib shakllanishlari muhim, xalq ta’limi bo‘limlari, Yoshlar ishlari Fursatdan foydalanib, Jondor tumani Xizmatlar litsenziyalangan.
yoshlarni harbiy-vatanparvarlik – deydi O‘STK boshlig‘i Tavakkal agentligi va boshqa ko‘plab davlat va o‘quv sport-texnika klubi jamoasi tumanda
ruhida tarbiyalash bilan bir qatorda, Ergashev. – Shu bois ma’naviy va harbiy- jamoat tashkilotlari bilan hamkorlikda istiqomat qilayotgan barcha yoshlarni “B”,
ularni jismonan sog‘lom, ma’nan vatanparvarlik targ‘iboti doirasida turli turli soha vakillari ishtirokida davra “BC”, “BE”, “CE”, “D” toifali haydovchilik
yetuk insonlar sifatida kamol tadbirlar o‘tkazilmoqda. Bunday tadbirlar suhbatlari, uchrashuvlar tashkil kurslariga o‘qishga hamda sportning texnik
topishlariga ham alohida e’tibor ayniqsa, tashkilotimizda o‘tkazilayotgan etilmoqda. Bundan tashqari, va amaliy turlari – “Havo miltig‘idan o‘q
qaratilmoqda. Shu bois ham bu ochiq eshiklar kuni yigit-qizlarning yoshlarning “Vatanparvar” tashkiloti otish”, “Karting”, “Motokross” hamda
yerda “Havo miltig‘idan o‘q otish”, boshlang‘ich tashkilotlar faoliyati bilan faoliyatiga bo‘lgan qiziqishlarini “Yozgi biatlon” kabi seksiya va to‘garaklarda
“Motokross”, “Yozgi biatlon” hamda tanishib borishiga xizmat qilmoqda. yanada oshirish maqsadida turli sport shug‘ullanishga taklif etadi. Mashg‘ulotlar
“Karting” kabi sportning texnik va Ularga “Vatanparvar” tashkiloti faoliyati, musobaqalari tashkil etilmoqda. malakali mutaxassislar tomonidan olib
amaliy turlari bo‘yicha seksiya va yo‘nalishlari, mamlakatimiz ijtimoiy borilishi kafolatlanadi.
to‘garaklar ishlab turibdi. Buning hayotida tutgan o‘rni haqida ma’lumot Ayni paytda ko‘p yillik, boy tajribaga
natijasida tizim tashkilotlari o‘rtasida berildi. Shuningdek, “Vatanparvar” – ega malakali mutaxassislar faoliyati Jondor tumani “Oqshix” mahalla
o‘tkazilayotgan turli musobaqalarda mening tanlovim!”, “Uch avlod uchrashuvi”, haydovchilarni tayyorlash tizimining fuqarolar yig‘ini “Vatanparvar”
jondorliklar muvaffaqiyat qozonib, “Biz vatanparvarlarmiz!”, “Yangi takomillashuviga munosib hissa tashkiloti o‘quv binosi.
yuqori o‘rinlarni egallamoqda. O‘zbekiston yoshlari birlashaylik!” shiorlari qo‘shmoqda. Bevosita ularning sa’y-
ostida o‘tkazilayotgan tadbirlar shular harakatlari bilan “B”, “BC”, “BE”, 90 511-14-55.
– Yoshlarimizning nafaqat jumlasidandir. Tuman mudofaa ishlari, “CE” va “D” toifali haydovchilar
jismonan, balki ma’nan ham tayyorlanmoqda.

Akbar ALLAMURODOV

VATANPARVAR № 32122-0a2v2g-uysitl 23

# Ogohlik – davr talabi
FAOLLIKKA CHORLAYMIZ

O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil
9-sentabrdagi “Yong‘inlar profilaktikasi kunlarini o‘tkazish va
yong‘in xavfsizligi choralarini kuchaytirish to‘g‘risida”gi qarori
ijrosini ta'minlash maqsadida O‘zbekiston Respublikasi Mudofaa
vazirligi qo‘shinlarida har chorshanba Yong‘inlar profilaktikasi kuni

o‘tkazib kelinmoqda.

Bu tadbirni o‘tkazishdan asosiy yuzasidan yig‘ilishlar o‘tkazildi. Ularda
maqsad yana bir bora uy-joy, harbiy qism, harbiy obyektlar, turarjoy fondi va
korxona, tashkilot va muassasalarda hududlarning yong‘inga qarshi holati
yong‘in xavfsizligiga e’tiborni kuchaytirish, tanqidiy tahlil qilindi, kerakli chora-
aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish, tadbirlar ishlab chiqildi. Unutmaslik
insonlarning yong‘in xavfsizligi qoidalariga kerakki, aniqlangan kamchiliklar bartaraf
rioya qilishini ta’minlash bilan bir qatorda etilsa, ularning ijrosi to‘la ta’minlansagina,
davlat va jamoat mulkini yong‘indan asrash, xalqimizning fidokorona mehnati evaziga
insonlarning is gazidan zaharlanishi hamda orttirgan boyliklari, bino, inshoot va harbiy
elektr tokidan tan jarohati olishining oldini texnikalar, asosiysi, insonlar hayotini
olishdir. Umuman olganda, kutilmagan asrab qolishga, O‘zbekiston Respublikasi
baxtsiz hodisalardan ogoh bo‘lish. Qurolli Kuchlarining jangovar shayligini
ko‘chaytirishga o‘z hissamizni qo‘shgan
Toshkent garnizonida joylashgan bo‘lamiz.
harbiy shaharchada Toshkent garnizoni
yong‘in nazorati inspeksiyasi va Toshkent Mudofaa vazirligi qo‘shinlarida yong‘in
viloyati favqulodda vaziyatlar boshqarmasi profilaktikasi tadbirlari davom etmoqda.
mutaxassislari bilan hamkorlikda o‘tkazilgan Ularda butun shaxsiy tarkibni faol ishtirok
tadbir aynan yuqoridagi maqsadlarga etishga chorlaymiz.
qaratildi.
Mayor O‘tkir CHORIYEV,
Yong‘inlar profilaktikasi kuni doirasida Toshkent garnizoni yong‘in nazorati
yong‘in xavfsizligini ta’minlash masalasi inspeksiyasi boshlig‘ining o‘rinbosari

G`ARAZLI ILLATLARGA

QARSHIMIZ

Inson hayotini izdan chiqaruvchi chetlab o‘tayotgani yo‘q va butun dunyoga shundaki, hozirgi kunga kelib, Iroq va masalalariga oid siyosiy-huquqiy hujjatlar
eng xavfli tahdid ma’naviy tahdiddir. o‘z xavfini solmoqda. Uning ta’sir doirasi, Suriya davlatlari hududida qariyb 8,5 BMT, Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligi,
Diniy ekstremizm va terrorizm kabi ayniqsa, yoshlar orasida diniy mafkurani million kishi terrorchilik guruhlari batamom Shanxay hamkorlik tashkiloti doiralarida
illatlardan ogohlantirish orqali davlat targ‘ib etishda yaqqol namoyon bo‘lyapti. Bu nazorat o‘rnatgan hududlarda o‘z huquq imzolangan. Hozirda O‘zbekiston BMTning
tomonidan xalqimizni xavf-xatarlardan ko‘rinishdagi xavflarga qarshi yurtimizda turli va erkinliklaridan butunlay mahrum bo‘lgan terrorizmga qarshi kurashishga qaratilgan
saqlashga harakat qilinmoqda. Chunki targ‘ibot-tashviqot ishlari muntazam o‘tkazib holda yashamoqda. Bunday guruhlar ushbu asosiy 13 ta hujjatini ratifikatsiya qilgan.
kelinmoqda. Mazkur tashviqotlar nafaqat hududlarda ommaviy qatl, garovdagilarni Shuningdek, O‘zbekiston, AQSh, Rossiya,
terrorizm inson uchun eng muhim OAV orqali, balki turli tashkilot, ayniqsa, qiynab o‘ldirish, xotin-qizlarni zo‘rlash yoki Xitoy hamda Markaziy Osiyo mamlakatlari
boylik hisoblangan tinchlik, xotirjamlik o‘quv muassasalarida seminar-trening ularni qul qilib sotish kabi qabih ishlarga qo‘l bilan xalqaro terrorizmga qarshi kurashda
hamda davra suhbatlari tarzida amalga urib, bu orqali o‘zlarini e’tiqodi puch inson samarali hamkorlik qilib kelmoqda.
va insonlar orasidagi hamjihatlikka oshirilmoqda. sifatida namoyon etmoqda.
raxna soluvchi omil hisoblanadi. Bu Din ishlari bo‘yicha qo‘mita, O‘zbekiston
ijtimoiy illat fuqarolar orasidagi mehr- Ma’lumotlarga ko‘ra, bugun dunyoda Global muammo sifatida e’tirof musulmonlari idorasi, O‘zbekiston xalqaro
oqibat, osoyishtalikni tubdan yemiradi, 500 ga yaqin tashkilot terrorchilik harakati etib kelinayotgan diniy ekstremizm va islom akademiyasi, Respublika Ma’naviyat
bilan shug‘ullanmoqda. Ularning 80 foizi terrorizmga qarshi kurashda fuqarolar, targ‘iboti markazi qator davlat idoralari va
g‘arazli harakatlarga yetaklaydi. islom niqobi ostida faoliyat yuritadi. Siyosiy asosan yoshlarning mafkuraviy immunitetini manfaatdor tashkilotlar bilan birgalikda
hokimiyatga intilayotgan terrorchilik oshirish va har bir insonning bu boradagi har yili diniy ekstremizm va terrorizmga
Diniy ekstremizm diniy bag‘rikenglik tashkilotlari, diniy-ekstremistik guruhlar ma’naviyatini oshirish dolzarb ahamiyat qarshi kurash bo‘yicha tizimli faoliyat
hamda hamfikrlikni rad etib, aqidaparastlar mamlakatlardagi ijtimoiy-siyosiy vaziyatga kasb etmoqda. Og‘ir hamda tahlikali olib borilmoqda. OAV, internet, tele- va
ongiga kuchli ta’sir ko‘rsatadi va psixologik o‘zlarining salbiy ta’sirini o‘tkazishga davrda yoshlarni yovuz kuchlardan asrash radioeshittirish dasturlarida turli chiqishlar,
bosim o‘tkazadi. Ushbu psixologik ta’sir urinmoqda. hamda “oila – mahalla – ta’lim muassasasi” barcha turdagi o‘quv muassasalari, tashkilot
bilan eng kuchli shakldagi zo‘ravonlik va hamkorligini yanada kuchaytirish, ota- va korxonalar, mahallalarda tadbirlar
agressivlikni fuqarolar orasida yoyadi. Bu illat So‘nggi yillarda Yaqin Sharq onalarning farzand tarbiyasiga alohida o‘tkazilmoqda.
hozirgi kunga kelib, hech qaysi mamlakatni mamlakatlarida islomiy davlat qurish e’tibor bergan holda, ularni doimiy nazorat
maqsadi ostida insoniyatga qarshi qilib borishlari juda muhimdir. Chunki millat Vatanimizda hukm surayotgan tinch
qator jinoyatlar sodir etilmoqda. Qonli davomchilarining komil inson bo‘lib yetishishi va osuda hayotimizni asrash, yurtimiz
fojialar tufayli ushbu davlatlar yalpi ichki hayoti davomida olgan tarbiyasiga bog‘liq. mustaqilligi va barqarorligiga munosib hissa
mahsulotining o‘sish sur’ati keskin pasayib, qo‘shish shu aziz zaminda yashayotgan
ishsizlik darajasi ortmoqda. Eng achinarlisi O‘zbekiston qator mintaqaviy tashkilotlar har bir fuqaroning asosiy vazifalaridan biri
doirasida qabul qilingan ekstremizm va bo‘lmog‘i lozim.
terrorizmga qarshi kurashga qaratilgan
shartnomalarda ko‘zda tutilgan vazifalarni Nodira ABDUSATTOROVA,
bajarishda faol qatnashmoqda. Terrorizmga Toshkent davlat sharqshunoslik
qarshi kurash, uni batamom bartaraf etish
universiteti talabasi

24 2022-yil № 32 VATANPARVAR
12-avgust
MANTIQNI YOQ
# Biz bilmagan dunyo
Ko‘pchilik bu narsani urfdan qolgan,
YETTI IQLIM deb o‘ylaydi. U shamolni yoqtirmaydi,
tez-tez qo‘zg‘alib turadi, uchib ketadi.
TILSIMI Tailandda dastlabki avtomobillar qatnovi
boshlanganda u tufayli ko‘p avtohalokatlar
ro‘y bergani aytiladi.

Uning nimaligini toping.

Javob: shlyapa.

BILASIZMI?

Iqlim lotincha “klima” (“og‘ish”) so‘zidan Turklar millat bilimli insonlar qo‘lida
kelib chiqqan. U fanga miloddan avvalgi ekanligini bir necha asrlar avval bilishgan.
II asrda yashagan Gipparx tomonidan Iqtidorli bolalarni axtarib, maktablarga jalb
kiritilgan. qila boshlashgan. Olimlar tayyorlaydigan
Andarun maktabi o‘qituvchilari shahar,
Gipparx Yerning odamlar istiqomat o‘rtadagi farq shundaki, Muso al- va Ozarbayjon, Arminiya viloyati, qishloqlar bo‘ylab qobiliyatli bolalarni
qiladigan qismini o‘n ikki bo‘lakka Xorazmiyning “Kitob surat ul-arz” Barda’a (Barda), Nashava (Naxichivon) axtarishar edi. Bolani imtihon qilishgach,
ajratadi. Yunon olimi Ptolomey esa bu asari Ptolomey an’anasiga, shaharlari bor. ma’qul kelsa, sochini tagi bilan olib
miqdorni sakkiztagacha kamaytiradi. Ahmad al-Farg‘oniyning tashlashgan.
Lekin shunday bo‘lsa-da, u o‘z “Kitob al-harakat as- …Yettinchi iqlim Sharqda Yajuj
qalamiga mansub “Jo‘g‘rofiya” asarida samoviya va javomi’ mamlakatining shimolidan boshlanadi, Bu orqali biror joyida yoriq, qashqa
iqlimlar nazariyasiga amal qilmay, ilm an-nujum” so‘ng turkiy mamlakatlar (Markaziy yo‘qmi deb, boshini ham tekshirishgan.
jo‘g‘rofiy joylarni mintaqalar bo‘yicha asari hindlar Osiyo)dan, so‘ng Jurjon (Kaspiy) Boshi zarba yegan bo‘lsa, unday bolalar
taqsimlagan. an’anasiga dengizining shimolidan, so‘ng Rum ilm ishiga yaramaydi deb hisoblangan va
asoslangan. dengizi (Qora dengiz)ni kesib saqlablar uni olishmagan.
Jo‘g‘rofiyani iqlimlar nazariyasiga Aniqrog‘i, (slavyanlar) mamlakatidan o‘tadi va
to‘la rioya etgan holda ilk bor Muso al-Xorazmiy G‘arb (Atlantika) dengizida tugaydi”. Dyumaning “Uch mushketyor” romanida
al-Xorazmiy (780–850-yillar) bayon iqlimlar tavsifini rub’i mushketyorlarning jangga tayyorgarlik
qilgan. U Yer sharining ma’mur, ma’murning eng g‘arbiy Ko‘rinib turibdiki, Ahmad ko‘rishi haqida yozilgan. Ularni ikki xil
tushunarliroq qilib aytganda, insoniyat chekkasidan – Afrikaning al-Farg‘oniy katta kenglikdagi o‘lkalarni holatda o‘rgatishar ekan. Birinchi holatda
yashaydigan obod qismini yetti iqlimga Atlantika ummoni qirg‘og‘iga tavsiflash asnosi o‘zining asl Vatani qilichdan bo‘sh turgan qo‘l jangchining
ajratadi. Ptolomeydan farqli o‘laroq, yaqin orollaridan boshlab, eng – Movarounnahr shaharlari haqida orqasida turadi. Ikkinchi holatda qilichdan
mintaqalar, mamlakatlar va ulardagi sharqiy chekkasigacha, ya’ni Tinch batafsilroq to‘xtalgan. Bundan tashqari, xoli qo‘l yonga ko‘tarilgan bo‘ladi. Bu
jo‘g‘rofiy hududlarni emas, balki okeanidagi yapon orollarigacha Yajuj mamlakati deb Sharqdagi usulning ham o‘z sababi bor.
birinchi iqlimdan to yettinchi iqlimgacha davom ettiradi. Kenglama yo‘nalishida afsonaviy yerni emas, balki hozirgi
bo‘lgan joylarni tavsiflaydi. Bu borada ekvatorial yerlardan to shimoliy Mo‘g‘ulistonning sharqi va Xitoyning Ya’ni ular kunduzi jang qilganda birinchi
uning 836–847-yillar oralig‘ida bitilgan qutbiy yerlargacha bo‘lgan hududlar shimoli-sharqiga mos keladigan aniq holatda turishadi. Ikkinchi holatda esa
“Kitob surat ul-arz” risolasi beqiyos to‘g‘risida so‘z yuritadi. Al-Farg‘oniy jo‘g‘rofiy hududni ko‘rsatgan. qorong‘ida jang qilishga to‘g‘ri kelganda,
ahamiyatga ega. esa, gapni rub’i ma’murning eng bo‘sh qo‘lda chiroq ushlab turishadi.
sharqiy chetidan boshlaydi. Risoladagi
Kitobda quruqlik, suv va tog‘likdan tartib bo‘yicha keyingi besh iqlim tavsifi @Vatanparvargazetasi_bot
iborat 2 402 ta jo‘g‘rofiy joyning o‘rni diqqatga sazovorligi bilan alohida “Vatanparvar” birlashgan tahririyati
keltiriladi. Mamlakatlar, shaharlar, ajralib turadi. Ularda Markaziy Osiyo bilan bog‘lanish uchun telegram bot
buloqlar, daryolar, ko‘llar, dengizlar, hamda bu mintaqaga tutash yerlarning
tog‘lar va orollar iqlimlar bo‘yicha viloyat-shaharlari batafsil tilga olinadi. SHU SONNING
taqsimlanadi. Bu nazariya jo‘g‘rofiya Mana, ayrim misollar: ELEKTRON SHAKLI
fanining keyingi rivojiga salmoqli ta’sir
ko‘rsatdi. Xususan, Yerning ma’mur “To‘rtinchi iqlim Sharqdan
qismini iqlim mintaqalari asosida boshlanadi va Tibetdan, so‘ngra
o‘rganishni osonlashtirdi. Xurosondan o‘tadiki, bunda Xo‘jand,
Ustrushona, Farg‘ona, Samarqand,
Al-Xorazmiy g‘oyasini yana bir Balx, Buxoro, Hirot, Amuya, Marvarrud,
buyuk bobokalonimiz Ahmad al- Marv, Saraxs, Tus, Nishopur shaharlari
Farg‘oniy (798–865-yillar) o‘zining bor. Undan so‘ng Jurjon, Qumis,
“Kitob al-harakat as-samoviya va Tabariston, Demovand, Qazvin,
javomi’ ilm an-nujum” (“Samoviy Daylam, Ray, Isfahondan o‘tadi.
harakatlar va umumiy ilmi nujum
kitobi”, odatda, “Astronomiya asoslari Beshinchi iqlim Sharqda Yajuj
haqidagi kitob” deb ataladi) asarida mamlakatidan boshlanadi, so‘ng
davom ettirgan. Olim asarning Xurosonning shimolidan o‘tadi. Unda
to‘qqizinchi bobini jo‘g‘rofiyaga Taroz – savdogarlar shahri, Navokat
bag‘ishlaydi. Yetti iqlimning barchasini (Navkat), Xorazm, Isfijob (Sayram),
ulardagi mamlakatlar, viloyatlar va Turarband (O‘tror – hozirgi Aris)
shaharlar bilan birga tasvirlaydi. Faqat

Podpolkovnik To‘lqin RAIMOV tayyorladi.

MUASSIS Tahririyat kengashi: Bosh muharrir: Navbatchi: leytenant Dilshod Ro‘ziqulov Gazeta juma kuni chiqadi.
polkovnik Hamdam Qarshiyev podpolkovnik Ahror Ochilov Sahifalovchi: Dilnoza Meliqo‘ziyeva Gazeta 1992-yilning 24-iyunidan chiqa
polkovnik Otabek Yuldashev Musahhih: Mastura Qurbonova boshlagan.
polkovnik Alisher Boboxonov ISSN 2010-5541
Maqsud Abilov Gazeta O‘zbekiston Matbuot Buyurtma: Ã-0805 Nashr ko‘rsatkichi: 114.
va axborot agentligida 2008-yil Hajmi: 6 bosma taboq Bahosi: kelishilgan narxda.
O‘ZBEKISTON Tahririyatga kelgan qo‘lyozmalar 6-iyunda 0535 raqami bilan Bichimi: A3
RESPUBLIKASI taqriz qilinmaydi va mualliflarga ro‘yxatga olingan. Adadi: 29 479 nusxa “Sharq” nashriyot-matbaa aksiyadorlik
qaytarilmaydi. Bosishga topshirish vaqti: 14:00 kompaniyasida chop etildi.
MUDOFAA Mudofaa vazirligi Axborot va ommaviy Telefonlar: Topshirildi: 14:30 Bosmaxona manzili: Toshkent shahri,
VAZIRLIGI kommunikatsiyalar departamenti kotibiyat: 71 260-36-50 Buyuk Turon ko‘chasi, 41-uy.
– “Vatanparvar” birlashgan buxgalteriya: 71 260-35-20 Gazetaning yetkazib berilishi uchun obunani
www.mudofaa.uz tahririyatining kompyuter markazida yuridik bo‘lim: 71 260-29-41 rasmiylashtirgan tashkilot javobgar. 123456
sahifalandi. faks: 71 260-32-29 Mualliflar fikri tahririyat nuqtayi nazaridan
farqlanishi mumkin. Manzilimiz:
100164, Toshkent, Universitet ko‘chasi, 1-uy.

t.me/mv_vatanparvar_uz www.mv–vatanparvar.uz mudofaavazirligi mudofaavazirligi www.youtube.com/c/UzArmiya
t.me/mudofaavazirligi www.mudofaa.uz