99
3บทที่ รูจ้ กั โทษและปรบะทโทยี่ ช3 นข์ องกัญชา
แลระู้จักกโญัทษชแงละประโยชนข์ องกญั ชาและกัญชง
สาระสาคสญั าระส�ำ คญั
กกกกกกก1. โทษของกัญชาและกญั ชง
1.1 ผลกระทบต่อร่างกายและผลข้างเคียง ผู้เช่ียวชาญเกี่ยวกับสารเสพติดจากสาขาต่าง ๆ
และรายงานทางวิชาการ พบว่า กัญชามีผลกระทบต่อร่างกายเกี่ยวกับระบบหัวใจและหลอดเลือด
ผลต่ออาการติดยา นอกจากกระทบต่อการใช้ชีวิตตามปกติแล้ว กัญชายังมีโทษต่อทุกส่วน
ของร่างกาย ผู้เสพกัญชา ร่างกายจะเส่ือมโทรม ทาลายระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย และทาลายสมอง
ก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อโรคมะเร็งปอด ทาร้ายทารกในครรภ์ มีผลกระทบต่อทางเดินหายใจ หัวใจ
และหลอดเลือด กัญชาจะเพ่ิมอตั ราการเต้นของหัวใจเร็ว เมือ่ ใชก้ ัญชาในปริมาณมาก และยาวนานต่อเนื่อง
ไม่สามารถควบคุมอาการติดยาได้
1.2 ผลกระทบต่อจติ ใจ ฤทธิข์ องกัญชาและกัญชงทาให้ผู้เสพมีความผิดปกติทางความรู้สึก
ความคิด อาการ หรือพฤติกรรมต่าง ๆ จิตฟ่ันเฟือน มีอาการประสาทหลอน ความคิดสับสนนาไปสู่
โรคจติ เวช หรอื ภาวะซึมเศร้าได้
1.3 ผลกระทบต่อครอบครัว ชุมชน และสังคม การเสพกัญชาและกัญชงทาให้มี
ผลกระทบต่อครอบครัวทาลายความสุขในบ้าน เป็นท่ีรังเกียจของชุมชน ทาลายช่ือเสียงวงศ์ตระกูล
อาจเพม่ิ ความรนุ แรงถึงข้นั เกดิ ปญั หาอาชญากรรมต่าง ๆ ในชุมชน และสังคมตามมาได้
1.4 ผลกระทบต่อประเทศชาติ เมื่อประชากรเสพติดกัญชามาก ส่งผลให้ทาลาย
เศรษฐกิจ สูญเสียงบประมาณในการดูแลรักษาผู้ท่ีเสพติดกัญชา ทาลายความม่ันคงของประเทศ
ต้องสูญเสียทรัพยากรมนุษย์ท่ีมีคุณภาพในการพัฒนาประเทศ การพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศก็จะ
เป็นไปอย่างเช่ืองช้า เกิดข้อขัดแย้งทางการเมือง หรือความไม่สงบระหว่างประเทศ ทาให้เสื่อมเสีย
ชอ่ื เสียง และเกียรตภิ มู ใิ นสายตาของชาวตา่ งชาติได้
กกกกกกก2. ประโยชน์ของกัญชาและกัญชงทางการแพทย์ สารสกัดจากกัญชาที่นามาใช้ประโยชน์
ทางการแพทย์ มีสารกลุ่ม แคนนาบินอยด์ (Cannabinoid) ท่ีมีสารออกฤทธ์ิสาคัญ 2 ชนิด คือ
แคนนาบิไดออล (Cannabidiol, CBD) มีคุณสมบัติลดอาการเจ็บปวด อักเสบ ชักเกร็ง คลื่นไส้ และสาร
เตตราไฮโดรแคนนาบินอล (Tetrahydrocannabinol, THC) มีคุณสมบัติต่อจิตประสาททาให้
ผ่อนคลาย ลดอาการตึงเครียด สารสกัดจากกัญชาทางการแพทย์แบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม (1) สารสกัด
กัญชาท่ีมีข้อมูลทางวิชาการท่ีสนับสนุนชัดเจน (2) สารสกัดกัญชาช่วยในการควบคุมอาการ ควรมีข้อมูล
รายวิชา ทช33098 กัญชาและกญั ชงศึกษา เพอ่ื ใช้เปน็ ยา หนงั สือเรียนสาระทกั ษะการด�ำ เนินชวี ติ 101
อยา่ งชาญฉลาด | ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
111100000000
ททททคคเเคเคเเเเเกกกกสสสสปปปปพพพพูงููงงูงััััญญญญววววาาาา็็็็นนนนสสสสีีีียยยยงงงงาาาาชชชชววววดุุดดดุุสสสสมมมมงงงงาาาาิิิชชชิช่่่่พพพพววววปปปปตตตตาาาานนนนออออลลลล้้้้ออออกกกกปปปปออออาาาางงงงดดดดรรรรออออรรรรดดดดััััะะะะงงงงททททยยยยภภภภกกกกนนนนีสี่สส่ีส่ีูููู่่่่่ภภภภััััยยยยออออัั้ั้ั้้นนนนนนนนาาาาเเเเบบบบบับบััับยยยยปปปปกกกกใใใใสสสส็็็็นนนนททททตตตตาาาานนนนสสสส่่ีี่ีี่ไไไไ้้้้รรรรกกกกุุุนุนนนดดดดาาาานนนนาาาา้้้้เเเเมมมมคคคครรรรพพพพาาาาีีีีกกกกััััญญญญคคคคสสสสิ่่่ิิ่ิมมมมาาาาววววาาาาเเเเรรรรตตตตบบบบแแแแรรรรคคคคิิิิมมมมลลลลคคคคสสสสััััดดดดุุุุะะะะมมมมกกกกเเเเแแแแใใใใลลลลััััดดดดลลลลนนนนดดดดืืืืออออกกกกะะะะููููททททแแแแกกกกััััญญญญลลลล((((าาาา3333แแแแขขขขงงงงชชชช))))ลลลลกกกกออออาาาาสสสสะะะะาาาางงงงมมมมาาาารรรรรรรรแแแแาาาารรรรัััับบบบแแแแพพพพใใใใสสสสพพพพรรรรชชชชททททกกกกออออ้้้้ใใใใททททยยยยดััดดดัั งงงงนนนน์์์์ยยยยกกกกโโโโแแแแทททท์์์์ดดดดัญัััญญญแแแแลลลลาาาายยยยผผผผชชชชะะะะงงงงกกกกนนนนาาาาแแแแกกกกรรรรททททไไไไพพพพาาาาะะะะททททยี่ย่ี่ยีีย่ รรรรททททททททังััังงงยยยยแแแแขขขขรรรรยยยยพพพพววววาาาา์์์์แแแแมมมมดดดดงงงงผผผผททททีีีีกกกกสสสสขขขขนนนนยยยยาาาาาาาา้อ้อ้อ้อรรรรไไไไ์์์์จจจจธธธธมมมมททททออออาาาาาาาาลลูลูลููยยยยนนนนรรรรเเเเจจจจปปปปณณณณุุุุญญญญาาาาเเเเ็็็็นนนนพพพพสสสสกกกกาาาาตตตตุุุุขขขข่่ื่่ืืืกกกกออออตตตต้้้้ออออาาาาใใใใใใใใ1111หหหหหหหหรรรรงงงง6666วววว้้้้ผผผผคคคค้้้้ใใใใิิิิจจจจชชชชูููู้้้้ปปปปตตตตาาาาััััยยยย้้้้ตตตตนนนน่่่่ววววาาาาสสสสาาาารรรรยยยยึึึึงงงงนนนนรรรรัััับบบบไไไไถถถถบบัับับัััััดดดดบบบบึึึึงงงงกกกก้้้้สสสสรรรรยยยยปปปปััััาาาาบบบบนนนนาาาารรรรรรรรปปปปุุุุนนนนททททะะะะใใใใททททรรรร่่ีี่ีี่ชชชชมมมมสสสสะะะะ้้้้ยยยย่ช่ชชีช่ี่ีีีีีีกกกกิิิิททททโโโโััััาาาาดดดดััััญญญญยยยยธธธธจจจจเเเเิิิิผผผผชชชชจจจจชชชชาาาาลลลลนนนนนนนนกกกกาาาา์์์์
กขขขกกขกกแกกแกผผแผแกกผกกลลลลออออกกกกกกกกกกกกลลลละะะะงงงงกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกาาาาัญญัญัญััญัััญญญกกกกกกกกกกกกรรรรกกกกกกกกกกกกชชชชชชชชเเเเกกกกกกกกกกกกาาาารรรรงงงงผแแแแ22221111ทททท3333ียยยีีียล....ลลลล........าาาานนนนะะะะกงงงงเเเเรรรรเเเเเเเเกกกกกกกกพพพพพพพพาพพพพท้ทู้ทู้้ทูู าาาาญญัญัญััรืื่่่ื่ออออืื่่่่อืออือืืออือ่ื่อื่่ รรรรค่ี่คี่ีีค่คเใใใใชชชชใใใใใใใใแแแแรหหหหหหหหหหหหาาาางงงงพพพพีย้มมม้ม้้ดดดดม้ม้้ม้ม้้้้ตตตตททททนทททีทีีีคคีีคีคีรรรรหหหหยยยยะะะะรักักกัักวววววววว์์์์หหหหาาาาู้ทษษษษงัังงัังมมมมนนนนะะะะคี่ รรรรกัักกัักกกกกาูููู้้้้ าาาาถถถถคคคคดรรรรึึงงงึงึววววหแแแแโโโโาาาาททททสสสสวมมมมษษษษววววเเเเังงงงงขขขขแแแแหหหหา้้าา้า้ลลลลใใใใาาาาะะะะจจจจคคคคปปปปววววเเเเรรรรกกกกาาาาะะะะมมมมยย่ีี่ยี่่ียโโโโรรรรววววยยยยูููู้้้้กกกกชชชชแแแแบัับบบัันนนนลลลลโโโโข์ข์ข์์ขะะะะททททออออททททษษษษงงงงกกักกััั ขขขขกกกกษษษษออออญััญญััญะะะะงงงงชชชชกกกกกกกกาาาาาาาาัญญัญัญั แแแแรรรรชชชชคคคคลลลลาาาาิิิิดดดดะะะะแแแแววววกกกกลลลลเิิิเิเเัญัญััญญคคคคะะะะชชชชรรรรกกกกาาาางงงงััญัญญญั ะะะะหหหหชชชชงงงง์์์์เเเเกกกกแแแแยี่ยย่่ีี่ยี ลลลลววววะะะะกกกกปปปปับับับับรรรรโโโโททททะะะะโโโโษษษษยยยยแแแแชชชชลลลลนนนนะะะะ์์ขขขข์์ ปปปปออออรรรรงงงงะะะะกกกกโโโโญััญญัญัยยยยชชชชชชชชนนนนาาาา์์์์
ขขขขกกกกกกกกออออกกกกบบบบกกกกขขขขกกกก่า่่า่าากกกกยยยยกกกกขบบบบเเเเนนนนอทททท้ืื้อ้ื้อืออบททททหหหหขี่ี่่ี่ี 3333าาาา่ ยเเเเเเเเรรรรรรรรรรรรจู้จููู้้้จจเอ่อ่ออ่ืออ่อืืื่ือ่ืื่่ื นักัักักกงงงงงงงงโโโโือ้ททททททททททททห่่ี่่ีี่่ีีีีี่่ ษษษษ11112222าแแแแปโปโโปปโลลลลททททรรรระะะะษษษษะะะะปปปปขขขขโโโโรรรรยยยยออออะะะะชชชชงงงงโโโโนนนนกกกกยยยย์์ขข์ขข์ญัญัญััญชชชชออออนนนนชชชชงงงงขข์ขข์์์าาาากกกกแแแแออออญัญััญญั ลลลลงงงงกกกกชชชชะะะะญญััญญััาาาากกกกแแแแญญััญัญัชชชชลลลลาาาาชชชชะะะะแแแแงงงงกกกกลลลลญัญัญััญะะะะกกกกชชชชัญัญญัญังงงงททททชชชชาาาางงงงงงงงกกกกมมมมาาาาขขีีขีีขรรรรออออแแแแบบบบพพพพขขขขทททท่าา่า่า่ ยยยยยยยย์์์์เเเเนนนนอือ้ื้้ื้ออื หหหหาาาา ดดดดงังังังั นนนนีีี้้ี้้
ชชชชกกกสกสกสกสสสสกสกกกกกssssiiiiบืบืบืืบอื่อ่่ืืือ่อกกกกกกกกกกกกttttออื่่ืื่ออ่ื eeeeโโโโกกกกกกกกกกกกคคคคปปปปรรรร////กกกกกกกกกกกกน้นน้น้้ ttttงงงงรรรรกกกกกกกกกกกกhhhhจจจจพพพพะะะะาาาากกกกกกกกกกกกeeeeมิิิิมมมกกกกกกกกกกกกกกกกกกกกppppพพพพสออออ333322121112eeeehhhh์์์์อื่บบบบ............nnnnttttบบบบttttปaaaaกกกกรรรรppppชชชชชชชชชชชชllllิษิษิษิษราาาา::::ttttื่ืื่ื่่่ือ่ื่ออือื่ออออื่อื่ื่ออื่อ////yyyyะททััััททรรรรห//ห/ห/หบบบบบบบบffffกwwwwเเเเooooนนนนททททททททรรรรเเเเอออออwwwwrrrrงังงงัััคคคคีียยียียคคคคddddสสสสบกกกกววววwwwwววววนนนนrrrrืืืืออออพพพพาาาาuuuuกาาาา....มมมมppppมิมมมิิิมมมมggggากกกกโโโโnnnnhhhhพพพพกกกกรััััญญญญททททaaaaaaaaััััญญญญเไ์ไไไ์์์ ชชชชษษษษร////ททททrrrrmmmmาาาาttttชชชชียขขขขhhhhสสสสจจจจาาาาออออนaaaaooooุุุดดุดดกกกกาาาางงงงccccssssยยยยกกกกัััับบบบกกกกyyyy----ออออดััดัดัดัััญัญญญkkkkกกกก....ดดดดmmmmhhhhาาาาชชชชไไไไยยยยxxxxรรรรมมมมaaaaาาาาาาาาnnnnรรรรร่่รร่่รhhhhววววััััggggกกกกไไไไะะะะเเเเิิิิiiiiมมมมdddd----ศศศศษษษษบบบบkkkkร่ร่่่รรษษษษooooaaaaุุปุปปุปาาาาะะะะllllโโโโyyyyีีีีทททท....ศศศศบบบบรรรรaaaaาาาาี่่พี่ีพพพ่ีผผุุุผุผคคคคccccสสสส....แูู้แู้้้แแูมมิิมิมิ ttttตตตตชชชชตตตตhhhhพพพพรรรรืื่ื่ื่่ออออง่ง่ง่ง่////แ์์แ์แแ์์์์์ ผผผผttttหหหหสสสสhhhhูููู้้้้เเเเ่ง่่งง่งขขขขืืบืืบบบ////กกกกkkkkีีีียยยยคคคคาาาาnnnnนนนน้น้น้นน้รรรรooooรรรรจจจจwwwwดดดดักกกัักั าาาารรรรษษษษllllกกกกeeee....าาาาภภภภddddhhhhโโโโญญญญรรรรggggttttคคคคeeeetttt....ppppยยยยผผผผ////aaaassssคุคุคุคุกกกก::::rrrrใใใใ////าาาาttttหหหห////ททททiiiiccccssssมมมมิิิิพพพพiiiillll่่่่tttteeeeไไไไeeeeยยยยมมมม////ssss์์์์4444ร่รร่ร่่....gggg5555ะะะะรรรรoooo3333บบบบ่ืื่่ื่ืนนนนoooo////ผุผุผผุุรรรรกกกกggggะะะะแแ้แููู้แู้้ ััญญัญัญllllเเเเตตตตeeeeรรรร่่งงง่ง่ชชชช....ิิิิงงงงccccาาาาศศศศooooัััักกกกmmmmดดดด////ิิิิ์์์์
102 หนังสอื เรียนสาระทกั ษะการด�ำ เนนิ ชวี ิต เพอ่ื ใช้เปน็ ยา อยา่ งชาญฉลาด | ระดับมธั ยมศกึ ษาตอนปลาย
รายวชิ า ทช33098 กัญชาและกญั ชงศึกษา
101
เร่ืองที่ 1เรโือ่ ทงษทข่ี 1องโกทัญษขชอาแงกลัญะกชัญาแชลงะกญั ชง
กกกกกกกผู้เช่ียวชาญเก่ียวกับสารเสพติด จากสาขาต่าง ๆ ได้แก่ จิตเวชศาสตร์ เคมี เภสัชวิทยา
นิติวิทยาศาสตร์ ระบาดวิทยา ตารวจ และนักกฎหมาย ร่วมกันวิเคราะห์ โดยการใช้เทคนิคเดลไฟล์
ในการจัดลาดับ ไดข้ อ้ มูลว่า กญั ชาอยู่ในลาดับท่ี 15 ใน 20 ชนิด ของสาร “โอสถลวงจิต” (Psychotropic
Drugs) ท่ีสง่ ผลต่อร่างกาย จติ ใจ พฤติกรรม สังคม และสัมพนั ธ์กบั โรคตบั ปอด หัวใจ และหลอดเลือด
ไม่ควรเสพกัญชาท้ังก่อน และระหว่างการตั้งครรภ์ เพราะอาจมีผลเสียต่อมารดา และทารกในครรภ์
นอกจากนี้ควันของกัญชามีสารประกอบทางเคมี ทั้งอินทรีย์และอนินทรีย์จานวนมาก น้ามันดิบ (Tar)
ควนั จากกัญชา มีคุณสมบตั ิใกลเ้ คียงกบั ควันบหุ ร่ี ที่เป็นสารกอ่ มะเร็ง และมกี ารศึกษาทบทวนรายงาน
ทางวิชาการในปี พ.ศ. 2558 พบว่ามีความสัมพันธ์ระหว่างการเสพกัญชากับการเกิดเน้ืองอกในลูกอัณฑะ
ของเพศชาย โดยกัญชามผี ลกระทบตอ่ รา่ งกาย จิตใจ สงั คม และประเทศชาติ ดังนี้
กกกกกกก1. ผลกระทบต่อรา่ งกายและผลข้างเคียง
1.1. ทาลายสมรรถภาพร่างกาย ผู้เสพกัญชาในปริมาณมาก เป็นระยะเวลานาน ๆ จะทาให้
ร่างกายเส่ือมโทรม จนไมส่ ามารถปฏบิ ตั ิงานใด ๆ ได้ โดยเฉพาะการทางานที่ต้องใชแ้ รง ความคิด และ
การตัดสินใจ รวมท้ังขาดแรงจูงใจ (Amotivation Syndrome) คือ การขาดแรงจูงใจของชีวิต ไม่คิด
ทาอะไรอยากอยู่เฉย ๆ ไปวัน ๆ ซึ่งมีผลกระทบต่อการดาเนินชีวิตและการทางานเป็นอย่างมาก
ผลกระทบเฉียบพลัน ทาให้เกิดอาการกระวนกระวาย ต่ืนกลัว เสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ การเสพติด
กัญชามีผลร้ายคล้ายกับการติดยาเสพติดชนิดอื่น ๆ การใช้กัญชาระยะส้ันเพ่ิมความเสี่ยงต่อผล
ไม่พึงประสงค์ท้ังแบบไม่รุนแรงและรุนแรง (Minor And Major Adverse Effects) ผลข้างเคียง
(Side Effects) ทพ่ี บบอ่ ย ได้แก่ อาการมึนงง (Dizziness) เหน่ือยลา้ (Tired) เสย่ี งตอ่ การเสพตดิ และ
อันตรายจากการบรโิ ภคเกนิ ขนาด อาจทาให้เกิดโรคจติ เภทในเยาวชน
1.2 ทาลายสมอง การเสพกัญชาแม้เพียงในระยะสั้นทาให้ผู้เสพบางราย สูญเสียสมาธิ
ความทรงจา เพราะฤทธิ์ของกัญชาจะทาให้สมอง และความจาเส่ือม เกิดความสับสน วิตกกังวล
หากผู้เสพเป็นผู้มีอาการของโรคจิตเภท หรือป่วยเป็นโรคซึมเศร้า มีความเส่ียงทาให้เกิดอาการรุนแรง
มากกว่าคนปกติท่ัวไป มีผลต่อระบบประสาท เลือดไปเล้ียงสมองเพ่ิมมากขึ้น ทาให้ควบคุมการ
เคลอ่ื นไหวของร่างกายลดลง เกิดอาการตกสูง ตกตา่ กะระยะผิด มือไมม่ แี รง อาจทาให้งว่ งซึม ไม่มีสมาธิ
พูดไม่ชัด การตอบสนองส่ิงต่าง ๆ ช้าลง การใช้กัญชาติดต่อกันเป็นเวลานานอาจจะส่งผลกระทบ
ต่อความจาท้ังชนิดที่ผ่านมาไม่นาน (Recent Memory) และที่ผ่านมานาน (Remote Memory)
เนื่องจากการเสพติดกัญชาจะทาให้ขนาดของสมองส่วนฮิปโปแคมคัส (Hippocampus) ลดลง และ
บางครั้งพบความผิดปกติของสมองส่วนอะมิกดาลา (Amygdala) ซึ่งสมองทั้งสองส่วนนี้ทาหน้าที่
เกยี่ วกับความจา
รายวิชา ทช33098 กัญชาและกัญชงศึกษา เพ่อื ใช้เปน็ ยา หนงั สือเรียนสาระทักษะการด�ำ เนนิ ชีวิต 103
อย่างชาญฉลาด | ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย
102
1.3 เพิ่มความเสี่ยงทาให้เกิดมะเร็งปอด เน่ืองจากผู้เสพจะสูบควันกัญชาเข้าไปในปอด
ลกึ นานหลายวนิ าที การสบู บหุ ร่ีทนี่ ากัญชามาทาเป็นไส้ จานวน 4 มวน จะมผี ลเทา่ กบั สบู บุหร่ี 1 ซอง
หรือ 20 มวน สามารถทาลายการทางานของระบบทางเดินหายใจ ทาให้มีความเส่ียงต่อการเกิด
โรคมะเรง็ ได้มากกว่าคนสูบบหุ รธ่ี รรมดาถึง 5 เทา่ และในกญั ชายังมีสารเคมที ่ีเป็นอันตรายสามารถเกิด
โรคมะเร็งได้
1.4 ทาร้ายทารกในครรภ์ ฉะน้ันหญิงที่เสพกัญชาในระยะต้ังครรภ์ ทารกท่ีคลอด
มีความเส่ียงต่อการผิดปกติทางร่างกาย และสติปัญญามากกว่าปกติ ควรหยุดเสพกัญชาท้ังก่อน และ
ระหว่างตั้งครรภ์ เพราะอาจมีผลกระทบต่อมารดา และทารกในครรภ์ รวมไปถึงหญิงที่กาลังให้นมบุตร
เน่ืองจากมีรายงานการศึกษาพบว่า มีทารกคลอดก่อนกาหนด ทารกน้าหนักตัวน้อย และพบสาร
แคนนาบินอยด์ (Cannabinoid) ในน้านมมารดาท่เี สพกัญชา
1.5 ผลกระทบต่อทางเดินหายใจ (Respiratory Tract System) ทาให้หลอดลมขยาย
เฉียบพลัน การสูบต่อเน่ืองจะเกิดปัญหาต่อระบบทางเดินหายใจ เช่น ไอเร้ือรัง เสมหะมาก
และเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดหลอดลมอักแสบ เป็นต้น การสูบกัญชาอาจมีผลทาให้เป็นมะเร็งจาก
สารก่อมะเร็ง และการสูบบุหรผ่ี สมกญั ชาจะเพิ่มความเสี่ยงการเปน็ มะเรง็ ได้
1.6 ผลกระทบต่อระบบหัวใจและหลอดเลือด (Cardiovascular System) คนท่ีไม่เคย
เสพกัญชามาก่อนจะมีชีพจรเต้นเร็วมากขึ้นได้ 20 เปอร์เซ็นต์ ในช่วง 2 - 3 ช่ัวโมงแรก นอกจากน้ี
ทาให้หลอดเลือดส่วนปลายคลายตัว ความดันโลหิตต่าลงขณะเปล่ียนท่านั่งหรือนอนมาเป็นยืนได้
(Postural Hypotension) กล้ามเน้ือหัวใจบีบตัวทางานมากข้ึน มีความต้องการออกซิเจนมากข้ึน
แต่ร่างกายจะปรับตัวใหม้ ีความทนต่อภาวะนี้ ในเวลา 2 - 3 วนั คนทไี่ ม่เคยเสพบางราย หรอื คนท่ีไม่มี
โรคเกี่ยวกับหลอดเลือด อาจทาให้มีอาการเจบ็ แน่นหน้าอกจากกล้ามเน้อื หวั ใจขาดเลอื ด กัญชาจะเพิ่ม
อัตราการเต้นของหัวใจ อีกทั้งมีผลกระทบต่อโรคต่าง ๆ มีสารระคายเคืองต่อหลอดลม สารก่อมะเร็ง
ทาใหไ้ อ หรืออาจถงึ ขน้ั ป่วยเปน็ โรคหลอดเลือดสมอง (Stroke) และภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตายฉับพลัน
(Heart Attack)
1.7 ภาวะติดยา (Dependence Syndrome) การใช้กัญชาเป็นระยะเวลานาน ๆ
จะทาให้เกิดอาการติดยาประมาณ 1 ใน 10 ของผู้เสพกัญชา ท้ังน้ี อัตราส่วนจะเพิ่มข้ึนเป็น 1 ใน 6
ของจานวนผู้เสพ หากเริ่มเสพตั้งแต่วัยรุ่น ซ่ึงผู้เสพกัญชาจะมีความต้องการอย่างมากท่ีจะเสพ
ไม่สามารถท่ีจะลดการเสพได้ เกิดภาวะการหยุดยา และเกิดพฤติกรรมท่ีไม่เหมาะสม (Withdrawal
Symptoms and Behavioral Systems) มีการรายงานวา่ กัญชาเปน็ ยาเสพติดตวั เริ่มตน้ ทน่ี าไปสู่การ
เสพยาเสพตดิ ชนิดท่ีรา้ ยแรงขึน้ อีกด้วย
กกกกกกก นอกจากผลร้ายท่ีมีต่อร่างกายของผู้เสพแล้ว การขับรถขณะเมากัญชายังก่อให้เกิด
อันตรายได้มาก เพราะฤทธ์ิของกัญชาจะทาให้เสียสมาธิ ทาให้การตัดสินใจผิดพลาด การตอบสนองช้าลง
104 หนังสอื เรยี นสาระทกั ษะการดำ�เนนิ ชวี ิต เพือ่ ใชเ้ ปน็ ยา อย่างชาญฉลาด | ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย
รายวชิ า ทช33098 กญั ชาและกญั ชงศกึ ษา
103
การรับรู้ทางสายตาบิดเบือน ความสามารถในการมองเห็นส่ิงเคลื่อนที่ลดลงจึงเป็นอันตรายอย่างยิ่ง
ต่อผู้ขบั รถยนต์ หรือแมแ้ ต่เดินบนท้องถนนกต็ าม
ถาม สบู กญั ชาทาให้หัวใจเตน้ เรว็ จริงหรอื ไม่
ตอบ จริง เนื่องจากสารในกญั ชาทาใหห้ ลอดเลือดขยายตวั
จงึ ทาใหห้ ัวใจ ต้องเร่งการสูบฉีดเลือด หวั ใจจึงเต้นเร็วขึ้น
กกกกกกกนอกจากนี้ ผลข้างเคียงของการใชก้ ัญชาและกัญชง ทั้งในระยะส้ัน ระยะกลาง ถึงระยะยาว
มีดังน้ี
กกกกกกกผลข้างเคยี งระยะสัน้
กกกกกกกข้อ 1 ผลข้างเคยี งท่พี บบอ่ ย คอื ปากแห้ง ตาแหง้ ตาแดง มนึ งง ตอบสนองต่อสิ่งรอบตัวช้า
มีอาการวติ กจริต
กกกกกกกข้อ 2 ผลข้างเคยี งทพี่ บไม่บ่อยนกั คือ ตาพรา่ มัว ปวดหวั เคลิ้ม
กกกกกกกข้อ 3 ผลข้างเคียงที่พบได้ยาก ควบคุมการทรงตัวร่างกายได้ไม่ดี จานวนสเปิร์มลดลง
ภาวะความดนั ตา่ หัวใจเต้นเรว็ ภาวะซมึ เศร้า ทอ้ งเสีย ตบั อกั เสบ
กัญชาอาจจะทาให้มีภาวะง่วงซึม ดังน้ัน ควรหลีกเล่ยี งการขับขี่ยานพาหนะหลังจาก
การใช้กัญชา กัญชาอาจจะทาให้รู้สึกคอแห้ง เนื่องจากสารสาคัญในกัญชาจะไปปิดกั้นต่อมน้าลาย
ให้ต่อมน้าลายไม่สามารถหล่ังได้ตามปกติ ผู้ใช้กัญชาอาจจะมีภาวะตาแดง หัวใจเต้นเร็ว ความดันต่า
เน่ืองจากสารสาคัญในกัญชามีฤทธิ์ในการขยายหลอดเลือด ผู้ป่วยท่ีมีภาวะโรคหัวใจและความดัน
ควรระวงั ในการใช้กญั ชา และควรอยภู่ ายใตก้ ารดูแลของแพทย์
กกกกกกกผลขา้ งเคียงระยะกลางถงึ ระยะยาว
กกกกกกกภาวะเสพติดกัญชาจะทาให้ผู้ใช้ยาเกิดการเสพติดได้ยากกว่าบุหรี่ แต่การใช้อย่างต่อเน่ือง
ทุกวัน พบว่าประมาณร้อยละ 10 มีโอกาสเสพติดได้ และเม่ือหยุดใช้ยาจะมีอาการถอนยาได้ เช่น
หงุดหงดิ อยากกลบั ไปใช้ยา แตไ่ ม่กอ่ ใหเ้ กดิ อนั ตรายอน่ื ๆ ดงั นนั้ ในการใช้ยารกั ษาโรค เพ่อื ลดการเกิด
ภาวะถอนยา ควรลดขนาดยาลงอย่างช้า ๆ จะช่วยให้ลดการเกิดภาวะถอนยา และการใช้อย่าง
ต่อเนื่อง มีผลต่อการทางานของสมอง หลังใช้กัญชาพบว่าผู้ป่วยอาจมีปัญหาเรื่องความจาในระยะส้นั
เชน่ หลงลืมได้ง่าย หรือมีอาการปวดศีรษะ แต่เม่ือหยดุ การใช้ประมาณ 20 วันจะกลบั ส่ภู าวะปกติ
รายวิชา ทช33098 กญั ชาและกญั ชงศึกษา เพอื่ ใช้เป็นยา หนังสือเรยี นสาระทักษะการดำ�เนินชวี ิต 105
อย่างชาญฉลาด | ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย
104
กกกก การทางานของปอดและหัวใจ พบว่าไม่เพ่ิมความเส่ียงต่อการเป็นโรคถุงลมโป่งพอง หรือ
มะเร็งปอด ทั้งนี้เฉพาะในกลุ่มคนที่สูบกัญชาชนิดเดียว การสูบกัญชา และบุหรี่ร่วมกัน จะทาให้
ความเสีย่ งเพมิ่ ข้นึ ได้
กกกกกกก ในช่วง 2 เดือนแรกหลังการเริ่มใช้ยากัญชา เม่ือตรวจการทางานของตับ (ALT) จะพบการ
เกิดตับอักเสบ ในกรณีหากอาการตับอักเสบไม่รุนแรง สามารถใช้ยาต่อได้ แต่ถ้ามีอาการตับอักเสบ
รนุ แรง แนะนาใหห้ ยดุ ยา หรือลดขนาดยา เพอื่ ปอ้ งกันการเกิดตบั อกั เสบในระยะยาว
กกกกกกกจะเห็นได้ว่า ผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับสารเสพติดจากสาขาต่าง ๆ และรายงานทางวิชาการ พบว่า
กัญชามีผลกระทบต่อร่างกายเกี่ยวกับระบบหัวใจและหลอดเลือด ผลต่ออาการติดยา นอกจาก
กระทบต่อการใช้ชีวิตตามปกติแล้ว กัญชายังมีโทษต่อทุกส่วนของร่างกาย ผู้เสพกัญชา ร่างกาย
จะเสื่อมโทรม ทาลายระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย และทาลายสมอง ก่อให้เกิดความเส่ียงต่อโรคมะเรง็
ปอด ทาร้ายทารกในครรภ์ มีผลกระทบต่อทางเดินหายใจ หัวใจ และหลอดเลือด กัญชาจะเพ่ิมอัตรา
การเต้นของหัวใจเร็ว เมื่อใช้กัญชาในปริมาณมาก และยาวนานต่อเน่ืองไม่สามารถควบคุมอาการ
ติดยาได้
ถาม สบู กัญชาแล้วทาใหป้ ากแหง้ จริงหรอื ไม่
ตอบ จริง เนื่องจากสารในกญั ชาสามารถไปบลอ็ กตอ่ มน้าลาย
ทาให้การสร้างนา้ ลายลดลง เราจงึ รู้สกึ คอแห้ง
ถาม สบู กญั ชาแลว้ ทาใหต้ าแดง คนสูบกัญชาจงึ ชอบใส่แวน่ ดา
จรงิ หรอื ไม่
ตอบ จรงิ เนื่องจากสารในกญั ชาทาใหห้ ลอดเลอื ดขยายตวั
เลือดไปเล้ยี งได้มากขน้ึ จึงทาให้ตาแดง
106 หนงั สอื เรียนสาระทกั ษะการด�ำ เนินชีวติ เพ่ือใชเ้ ป็นยา อย่างชาญฉลาด | ระดบั มธั ยมศกึ ษาตอนปลาย
รายวชิ า ทช33098 กญั ชาและกัญชงศกึ ษา
105
กกกกกกก2. ผลกระทบตอ่ จิตใจ
2.1 ผลต่อเชาว์ปัญญา ทาให้มีความบกพร่องเกี่ยวกับความทรงจา ทั้งผู้เสพระยะสั้น หรือ
ระยะยาว ทาให้สติปัญญาลดลง หรือสูญเสียสมาธิ มีการเรียนรู้ที่ลดลง ความจาช่วงสั้น หลงลืมง่าย
และมีอาการปวดศีรษะ
2.2 ผลต่อความผิดปกติของจิตใจ การใช้กัญชามีความสัมพันธ์กับโรคทางจิตที่มี
ความผิดปกตขิ องความรสู้ ึก ความคดิ อาการหรือพฤติกรรมโรคทางจิต ซง่ึ อาจทาให้มีอาการมากขน้ึ
2.3 ทาลายสุขภาพจิต ฤทธ์ิของกัญชาจะทาให้ผู้เสพมีอาการเลื่อนลอย ฝันเฟื่อง
ความคิดสับสน และมีอาการประสาทหลอนจนควบคุมตัวเองไม่ได้ ซ่ึงถ้าเสพเป็นระยะเวลานานจะทาให้มี
อาการจิตเสื่อม ผลระยะส้ันของกัญชาอาจเปลี่ยนแปลงเมื่อมีการใช้ยากลุ่มโอปิออยด์ร่วมด้วย เช่น
เฮโรอีน หรือเฟนตานิล เป็นต้น การใช้ยาอ่ืนเพ่ิมเข้าไปเพื่อเพิ่มผลทางจิตประสาท หรือ เพ่ิม “ฤทธ์ิลวงจิ”
(Psychotropic Action) ขณะเดียวกันเพ่ิม อนั ตรายจากการใช้ยาเกินขนาด
2.4 มผี ลตอ่ ระบบจิตประสาท ถ้าไดร้ ับกัญชาในขนาดท่สี ูงในระยะส้นั ๆ ทาใหม้ ีอาการ
กระวนกระวาย อาการหลอน มีความหลงผดิ ความจาเสอื่ ม วิตกกงั วล ในระยะยาวทาใหเ้ กิดกลุ่มอาการ
ที่เรียกว่า (Apathetic Syndrome) ประกอบด้วยอาการเฉยเมย รู้สึกไม่ประสบความสาเร็จ ท้อแท้ นาไป
สู่ภาวะซึมเศรา้ เกดิ โรคจิตเวชในผู้ปว่ ยทเ่ี สพกัญชาได้
จะเห็นได้ว่า ฤทธ์ิของกัญชาและกัญชงทาให้ผู้เสพมีความผิดปกติทางความรู้สึก
ความคิด อาการ หรือพฤติกรรมต่าง ๆ จิตฟั่นเฟือน มีอาการประสาทหลอน ความคิดสับสนนาไปสู่
โรคจติ เวช หรือภาวะซมึ เศรา้ ได้
กกกกกกก3. ผลกระทบต่อครอบครวั ชมุ ชน และสงั คม
3.1 ผลกระทบต่อครอบครัว
3..1.1 ทาลายความสุขภายในบ้าน ส่งผลกระทบต่อสภาพจิตใจของสมาชิก
ในครอบครวั เป็นเหตุให้เกิดปัญหาตา่ ง ๆ ตามมา อาจทวคี วามรนุ แรงทาใหค้ รอบครวั แตกแยก
3..1.2 สูญเสียรายได้ของครอบครัว เนื่องจากมีรายจ่ายเพิ่มข้ึน จากการซ้ือยาเสพติด
หรอื บาบดั รักษาผทู้ ต่ี ดิ ยาเสพติด
3..1.3 พ่อ แม่ ผ้ปู กครอง ขาดท่พี ึง่ ในยามเจบ็ ปว่ ย หรือชราภาพ
3..1.4 ทาลายช่ือเสยี งวงศต์ ระกูล และเป็นที่รงั เกียจของสงั คม
3..1.5 ทาให้ครอบครัวเดือดร้อน เพราะคนในครอบครัวที่มีปัญหายาเสพติด
มักจะก่ออาชญากรรม
3..1.6 ครอบครัวที่มีผู้เสพกัญชา มักได้รับความเดือดร้อนในทุกด้าน เช่น การ
ขาดความรับผิดชอบต่อหน้าทีน่ าไปสคู่ วามขัดแย้ง ทะเลาะวิวาท กอ่ ให้เกิดความเครียด และตอ้ งแก้ไข
ปัญหาบ่อย ๆ
รายวิชา ทช33098 กญั ชาและกญั ชงศึกษา เพ่อื ใช้เปน็ ยา หนงั สอื เรียนสาระทกั ษะการด�ำ เนนิ ชวี ิต 107
อยา่ งชาญฉลาด | ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
106
3..1.7 ทาให้สูญเสียสมรรถภาพการทางาน การเสพกัญชามีโอกาสถูกปลดออก
จากงานมากกว่าปกติ ทาใหเ้ กิดผลกระทบตอ่ ครอบครัว ทั้งทางเศรษฐกิจ และสังคม เสยี ทรัพยส์ นิ รายได้
ของครอบครวั เนอ่ื งจากต้องซื้อกญั ชามาเสพ และรักษาโรคทเ่ี กิดจากกญั ชา
3.2 ผลกระทบต่อชุมชน และสงั คม
3.2.1 กอ่ ใหเ้ กิดปัญหาอาชญากรรมต่าง ๆ ในชมุ ชน
3.2.2 เปน็ บอ่ เกดิ ให้ชุมชนเส่ือมโทรม สังคมถูกทาลาย
3.2.3 ทาลายเยาวชน อนั เป็นกาลังสาคัญในการพัฒนาชุมชน และสังคม
3.2.4 สญู เสียรายได้ ทาให้การพัฒนาชุมชน และสงั คมในด้านต่าง ๆ เปน็ ไปอย่าง
เช่อื งช้า
3.2.5 ทรัพย์สินของคนในชุมชน และสังคมเสียหาย เนื่องจากพฤติกรรมทางจิต
ประสาท
3.2.6 กอ่ ใหเ้ กิดปญั หาอบุ ัติเหตเุ นื่องจากฤทธ์ิของกัญชา
3.2.7 ปัญหาการเสพกัญชา ก่อให้เกิดความหวาดระแวงจากประชาชน และสังคม
เป็นวงกว้าง เน่ืองจากเกรงว่าบุตรหลานจะเข้าไปเกี่ยวข้องกับกัญชา หรือถูกประทุษร้ายจากผู้เมากัญชา
หรือมคี วามผดิ ปกตทิ างจติ จากการใช้สารเสพติดกัญชา
กกกกกกก จะเห็นได้ว่า การเสพกัญชาและกัญชงทาให้มีผลกระทบต่อครอบครัว
ทาลายความสุขในบ้าน เป็นท่ีรังเกียจของชุมชน ทาลายชื่อเสียงวงศ์ตระกูล อาจเพ่ิมความรุนแรงถึงขั้น
เกดิ ปญั หาอาชญากรรมตา่ ง ๆ ในชมุ ชน และสังคมตามมาได้
กกกกกกก4. ผลกระทบต่อประเทศชาติ
4.1 ด้านเศรษฐกิจ
4.1.1 ทาลายเศรษฐกจิ และความมัน่ คงของประเทศชาติ
4.1.2 เพิ่มภาระการเสียภาษีของประชาชน เพราะรัฐบาลต้องนาภาษีของ
ประชาชนไปใช้จ่ายในการแก้ไขปญั หายาเสพติด
4.1.3 การพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศเป็นไปอย่างเช่ืองช้า ส่งผลต่อการพัฒนา
ประเทศในภาพรวม
4.1.4 สญู เสียแรงงานในการปฏบิ ตั งิ านทาใหป้ ระเทศขาดรายได้
4.2 ด้านสังคม ประเทศชาติต้องเส่ือมเสียช่ือเสียง และเกียรติภูมิในสายตาของชาว
ต่างประเทศ
4.3 ด้านความม่นั คง
4.3.1 รัฐบาลต้องสูญเสียกาลังเจ้าหน้าที่ และค่าใช้จ่ายในการป้องกันปราบปราม
และรกั ษา ผู้ตดิ ยาเสพติดจานวนมาก
108 หนังสือเรียนสาระทักษะการดำ�เนินชวี ิต เพ่ือใช้เปน็ ยา อย่างชาญฉลาด | ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลาย
รายวิชา ทช33098 กญั ชาและกญั ชงศึกษา
110077
มเงกงกมเใกใกขขขขตตรรหหหหททใใคคททกกนนนนบบะะออออกก่่ววออนนกกรราาาารริิดดสสยยกกงงาาปปใใงงืืลลออืืกกออททกกุุษษหหปปขขรราามมะะาาาาพพรรกกออกกาายย่่ยยาา้้ออรร้้สสสสไไรรยยะะกกงงฤฤาากกงง์์ททมมะะตตขขูู้ัั้ญญพพนนเเมมเเจจกกกกตตเเศศกก่สส่ดดี่ี่าามมััดดททััฒฒาาเเาาเเกกิิกกขขรรรรงงกกสสิินนีีคคแแพพณณศศยยบบะะรรษษนนออีียยยยุุหหณณชช่่ิิมมรรยยใใรรงงแแฐฐททาา้้งงาานนาามมคคชชะะภภะะกกปปลลททตตั้ั้งง44ยยกกตตกกววหหาาาาสสิิะะจจ..ิิาารรใใ44ววาาาา่่ลลาาพพววททมมจจงงะะรรตตงงมมสสาา่าา่กกรรใใาาเเดดดด่าา่งงหหููงงญญ44กกนนรรทท44รราาลลๆๆจจงงููปปแแา้้าุุ..นนถถัั..รรววลลกกาาศศถถเเ33ะะชช33นนลลรรสสเเภภใใยยมมแแ่่าาาาึึ..งงเเ..าามมจจะะกก33รร22ีียยสสาาหหกกววีีรรรรออรรตตืืออัักกเเาาพพงงมมพพะะสสงงาาาาทท็็นนแแิไไิรรงงษษบบผผถถดดยยสสใใกกรรออรรััฒฒเเศศลลไไนนมมทูู้้ทาาปปึึพพงงุุญญูู้้ะะงงหหาาปปดดะะนนผผกกือือขขไี่ไี่รรททยยรรััฒฒรร้้โโววหหกกเเมมูู้้งงททาาปป้ัั้นนาาะะสสดดาาืืออาา่่าา่่ออลลรรปป่่นนปปมมีี่่เเววรรยียีใใใใออยยคคททใใสสออหหรรหหะะาาเเรราาททาาหหรรววฤฤมมพพะะาาดด้เเ้เเสสณณจจะะ้้คคววาารร้้เเสสศศงงสสททืื่่ออตตกกเเททเเาามมพััพมมรราาใใือ่่อืลลททรรงงธธททปปิิดดิิดดาานนนนออไไยยคคมมืืออษษ์์ิิศศขขใใมมกกกกคคหหรรบบกกาาหหด์์ดเเดดฐฐออแแ่่สสััววััญญญญะะสสกกลลาาคคอีีอเ้เ้กกกกลลงงาางงกกชชยยีีรรรรออนนชชชชาารราากกมมิิบบะะจจดดมมิิดดชชาานนจจััออววาารราารรััเเญญรรขขููขขแแกกนนื่ือ่อสสใใแแพพกกมมาาะะททชชนนออ้้ออลลเเชชรรุษุษ่ี่ียยยยตตจจีีััโโฒฒสสหห้้กกขขาางงรรเเาาาางงไไททยยกกาายียีสสดดลลัญัญววปปัักกไไััตตดดนนทททท์์กกษษแแปปงงพพ่่าา้้าาขขษษแแ่่ออรราาชชาานน่ีมี่มยยงงตตยยสสออยยะะตตโโเเแแาาใใาาปปีี้้ีคคีกกศศรรูู่่่่ออโโหหคคงง้้งงผผเเแแิิลลดดผผรรคคุณุณรรททททคครรไไททววูู้้้้ททผผลละะลลกกคคดดะะมมษษรราาาาศศภภเเูู้้ะะุุเเกกีี่่เเขขััญญจจเเ้้อองงะะกกสสมมสสฐฐเเกกททเเาาสส้้าากกิิตตเเบบปปียียมมพพพพกกมมชชพพััรรญญศศงง่่าาววเเรรคค็็่ื่ืนนออิิจจ่ัั่นน็็งงาามมตตเเววรรสสนนชชตตคครรปปขขมมททปปเเชชไไคคิิีีดดคคาามมงงขขััภภิิววีียยปปออออาาาาหหงงรรววเเืืออออูมมูหหปปสสงงดดขขใใออกกงงะะปปาารรงงขขหหงงููิิใใญญปป็็นนรรออมมชชยยบบััััญญนนททรรออสส้้ืืเเออหหงงเเรร่่าาผผาาเเกกสส่่าาคคสสหหาางง่่สสปปภภงงะะรรงงกกิิดดาา่ื่ือองงรรกกรราาผผาาีียยออืืเเเเรราารรรรกกปป้้าามมยย่ืื่ออชชททออาาคคลลททะะววพพเเยยาาตตรรงงกกเเืื่่าาออสสศศะะววเเททรรสสททัฒฒัมมยยชชใใททาาตตาางงพพซซกกััพพชชีียยาาืืาาออญญขขมมชชศศิิททนนึึมม็็จจททตต้้กกลลยยรรชชบบออไไ้้าาาาาาาาเเะะกกมมิิดดาาััาาญญื่่ืออาาตตงงศศ่่ออกกปปงงเเกกใใลล่่สสยยชชกกเเเเ้้ออปปนนรรคครรชชนนรรสสกกรรงงาาาาเเััญญงงรร้้าาววาาะะทท็็นนคคบบีีศศยยิิมมดดววยยสสมมไไแแาาเเชชรราางงไไรรตตรรดดนนขขททรรููญญตตมมลลปปลลรระะาาษษ่าา่้้้้ะะออุุษษศศ่่าาภภแแรรเเะะาาหหกกมมอองงบบฐฐงงสสขขยยูู้้ยยสสลลกก์์ชชววาายยาากกีียยมมััดดบบ์์ททคคึึกกะะๆๆรรััญญ่่าาาากก่่าาิิททจจีีผผแแงงววเเตตเเภภ่ี่ีมมงงสสชชกกคคปปใใลลาารรสสยยิไไิเเีีคคููมมนนพพสสีีงงยยชชมมดดววััพพรรกก่่้้งงงงุุณณิิคคชชููะะกกรราาญญืื่่้้มมออผผรรยยททุุ้้มมเเตตมมุุมมหหภภััะะญญ่ั่ันนงงลลททาา้ั้ัเเงงิิภภกกททคคชชชชสสรราากกใใคคใใชชศศััพพนนืืนนหหิินนออูู้้ดดบบมมีีาายยรรงงาา้้ิิ
ใเกกเใเเรรมใมใSSมมพพนนรรนนัฐฐัyyกกีีีีกกกก่อ่ือื่ืออ่ืmmกกใใาากกาา22นนใใงงาารรรร44กกชชppปปรรนนททนนใ้้ใกกttรรรรปปนนาาooี่ี่าากกัักกะะสส22รรmmททกกกกษษเเาาะะเาาััญญททรssรรใใปปาาเเงง))นนศศททสสอื่โโชชกกรรกกรรกกสสปปศศงาาาาะะคคาาหหััรรดดมมทััจจโโรรเเปปแแจจรราาชชจจยย่ีรรพพลลาาัฐัฐสส2ุุน่่นบบัักกชชกกออออททกกัันนษษกกนนกกเเออปยยััดดมมกกาาััญญปปออ์์์ขข์รรรออเเััญญเเสสรรชชชชะออิิกกพพาาะะเเาานน่่ชชโาากกตตงงื่่ืออสสยาามมกกาารรแแผผเเาาชรรปปาาเเคคญัญัททเเลลลลใใไไปปน็น็นนนชชิิตตแแมมียยี ชช็็นนตตาาข์้้ใใขขตต่่ออดดนนออาา้น้นพพ็็งงอาายยาากกแแออืืชชรราาง((าาสสออััลลบบททMMกกกรรเเสิิสะะสสออี่่ีบบยยตตญัuuรรกก่่ววาาออรราาllาาttหหนนชยียีบบญญััมมเเiippออาาผผััาดดรรเเllลลชชรรััeeสสบบนนรรแใใัักกงงมมเเเเกกลนนSSนนธธททษษขขัันนccะผผออเเาาธธออาาllววกูู้้ปปรรeeอออองงงง่่าาแ์์แัญrr่่ววาารรสสกกooมมลลกกยยแแ์์ ssาาชีีาาปปนนาามมลลiiรรssรรรรงรรดดนนะะ))กกจจแแะะท์์เเดดซซลลิิตตสสรรโโพพ์์า่่ึึุุ่่งงมมยย็็งงเเหหสสววตตงททแแชชหหรรชชกบบาาคคนนาายยรรรราาาแแชชาานน์์ทท์์ัับบงงรชชลลออนนาาปปนนแออะะาางงาารรรราา้ีี้ณณเเพกกบบปปะะณณะะาาาาทเเิิบบนน็็นนาาททรรจจบบออททจจยแแัักกศศปปััยยกกีี่่ยย์พพรรจจรรดดรรออึึงงททสสะะ์์มมยยสส((ยยสสเเCCรรววปปออาา์์ ัับบิิสสaaมมนนใใททเเnnนนใใใใซซหห((หหเเnnสสออNNปป้้ใใaa้้มมหหรรชชeeนน็็ bbีี์์แแกกรรuu้้ททตตiiลลาาาาnnrrาานน้้ooนนชชรรooงงppปปดดออกกiiนนddssลล์์าาาาออyyแแ))ณณููรรกกccกกลลเเแแhhกกาาพพจจะะพพiiััญญจจaาaา่ืื่ออบบททกกttัักกชชใใาาrrนนยยiiชชรรccาางง์์้้ี้ี้
รายวิชา ทช33098 กัญชาและกญั ชงศกึ ษา เพื่อใช้เปน็ ยา หนังสอื เรยี นสาระทักษะการด�ำ เนนิ ชีวติ 109
อยา่ งชาญฉลาด | ระดับมธั ยมศึกษาตอนปลาย
108
กกกกกกกการใช้กัญชาทางการแพทย์เพ่ือรักษาโรค และบรรเทาอาการมีมายาวนาน ปรากฏในตารา
ต่าง ๆ จานวนมาก กญั ชาถอื เป็นยาเสพตดิ ทาให้เป็นอุปสรรคในการผลติ และการศกึ ษาวจิ ัยทางการแพทย์
อย่างมาก มีงานวิจัยท่ีระบุว่า กัญชาสามารถลดอาการคล่ืนไส้อาเจยี นในผู้ที่รับยาเคมีบาบดั หรือเพิ่ม
ความอยากอาหารในผู้ติดเช้ือ และผู้ป่วยเอดส์ รวมทั้งรักษาอาการปวดเร้ือรัง และการหดเกร็ง
ของกล้ามเนื้อ การใช้ทางการแพทย์อื่น ๆ ยังไม่มีข้อมูลเพียงพอเร่ืองความปลอดภัย และประสิทธิผล
ของกัญชา
กกกกกกกกัญชาทางการแพทย์ถือเป็นยาประเภทใหม่ เน่ืองจากกัญชาไม่ใช่ยาครอบจักรวาล หรือยา
รักษาโรค ปัจจุบันทั่วโลกไม่ได้เลือกให้ใช้กัญชาเป็นการรักษาลาดับแรก ในทางกลับกันผู้ป่วยท่ีมีสิทธ์ิ
ได้รบั กัญชา คือผู้ทไ่ี มต่ อบสนองต่อยาอื่น ๆ หรือได้รบั ผลข้างเคยี งจากการใช้ยา ในขณะท่ีมผี ลิตภัณฑ์
กัญชาทางการแพทย์เพียงบางส่วนเท่านั้น ท่ีได้รับการขึ้นทะเบียนอย่างเป็นทางการ และเป็นไปตาม
คุณภาพมาตรฐาน ด้วยเหตุนี้ผู้ควบคุมเกี่ยวกับการใช้กัญชาทางการแพทย์ของผู้ป่วย แพทย์ต้องมี
ขอ้ กาหนดดา้ นความปลอดภัย คณุ ภาพ และประสิทธิภาพของผลติ ภัณฑ์
กกกกกกกสรรพคุณกัญชาทางการแพทย์ จากการศึกษาพบว่า ในกัญชามีสารออกฤทธ์ิ ที่สาคัญ 2 ชนิด
ซ่ึงสามารถนามาใช้บาบัดหรือรักษาโรค ได้แก่ สารแคนนาบิไดออล (Cannabidiol, CBD) มีคุณสมบัติ
ลดอาการเจ็บปวด ลดการอักเสบของแผล ลดอาการชักเกร็ง และลดอาการคลื่นไส้ และสาร
เตตราไฮโดรแคนนาบินอล (Tetrahydrocannabinol, THC) มีคุณสมบัติต่อจิตประสาท ทาให้เกิด
ความผ่อนคลาย และเคลบิ เคลิ้ม หากไดร้ ับปริมาณทเี่ หมาะสม จะชว่ ยลดอาการตึงเครยี ดได้
กกกกกกกรวมถึงกัญชาจาเป็นต้องมีการศึกษาถึงฤทธิ์ของกัญชาเพ่ิมเติม เพื่อความปลอดภัยในการใช้
กัญชาทางการแพทย์ และเลี่ยงผลข้างเคียงของกัญชาท่ีอาจเกิดขึ้นได้ สาหรับผู้ป่วยท่ีไม่ตอบสนอง
ตอ่ ยา สารสกัดกญั ชาเปน็ ทางเลอื กท่ีมีประโยชนต์ อ่ ผู้ป่วยช่วยใหแ้ พทย์หาวิธกี ารรักษาทเ่ี หมาะสมที่สุด
ซง่ึ การใชส้ ารสกัดกัญชาทางการแพทย์แผนปัจจุบันแนะนาการใชร้ ักษา ควบคุมอาการ โดยกรมการแพทย์
กระทรวงสาธารณสุข ประกาศเมื่อ 8 พฤศจิกายน พ.ศ. 2561 เก่ียวกับประโยชน์ของสารสกัด
จากกญั ชาทางการแพทย์ สามารถแบง่ ได้เป็น 3 กล่มุ ดังนี้
กกกกกกก1. กลุ่มโรคหรอื ภาวะทีไ่ ดป้ ระโยชน์ มผี ลการศึกษาวิจัยสนับสนุนชดั เจน
1.1 โรคลมชักท่ีรกั ษายาก และโรคลมชักทีด่ ื้อตอ่ ยารักษา
1.2 ภาวะคล่นื ไส้ และอาเจียนจากยาเคมีบาบัดที่รักษาดว้ ยวิธมี าตรฐานไม่ได้ผล
1.3 ภาวะกล้ามเน้ือหดเกร็ง (Spasticity) ในผู้ป่วยโรคปลอกประสาทเส่ือมแข็ง
(Multiple Sclerosis)
1.4 ภาวะปวดประสาทที่รักษาดว้ ยวิธีอ่ืน ๆ แลว้ ไมไ่ ดผ้ ล (Intractable Neuropathic Pain)
กกกกกกก2. กลมุ่ โรคหรอื ภาวะทีน่ ่าจะได้ประโยชน์ ในการควบคมุ อาการ ตอ้ งการขอ้ มูลวิชาการและ
ศกึ ษาวิจัยสนับสนนุ เพม่ิ เติม
110 หนงั สือเรยี นสาระทักษะการดำ�เนินชีวิต เพ่ือใชเ้ ปน็ ยา อยา่ งชาญฉลาด | ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย
รายวชิ า ทช33098 กญั ชาและกัญชงศึกษา
109
2.1 โรคพาร์กินสัน
2.2 โรคอัลไซเมอร์
2.3 โรคปลอกประสาทอกั เสบ (Demyelinating Disease)
2.4 โรควิตกกังวล (Generalized Anxiety Disorder)
2.5 ผ้ปู ว่ ยทตี่ ้องดูแลแบบประคับประคอง
2.6 ผู้ป่วยมะเร็งระยะสุดท้าย
3. กลุ่มโรคหรือภาวะท่ีอาจจะได้ประโยชน์ในอนาคต ซ่ึงต้องการการศึกษาวิจัยในหลอดทดลอง
และสัตว์ทดลองก่อนนามาศึกษาวิจัยในมนุษย์ เช่น การรักษามะเร็งชนิดต่าง ๆ สารสกัดกัญชาอาจมี
ประโยชน์ในการรักษา แต่ยังขาดข้อมูลจากการวิจัยสนับสนุนที่ชัดเจนเพียงพอในด้านความปลอดภัย
และประสิทธิผล ในทางการแพทย์แผนไทยมีการอนุญาตให้ใช้ตารับยาท่ีมีกัญชาเป็นส่วนประกอบ
ทไ่ี ดม้ ีการคัดเลอื ก และรบั รองโดยกระทรวงสาธารณสุข 16 ตารับ ดังน้ี ยาอัคคินวี คณะ ยาศขุ ไสยาศน์
ยาแก้ลมเนาวนารีวาโย ยาน้ามันสนั่นไตรภพ ยาแก้ลมข้ึนเบื้องสูง ยาไฟอาวุธ ยาแก้นอนไม่หลับ/ยาแก้ไข้
ผอมเหลือง ยาแก้สัณฑฆาตกล่อนแห้ง ยาอัมฤตย์โอสถ ยาอไภยสาลี ยาแก้ลมแก้เส้น ยาแก้โรคจิต
ยาไพสาลี ยาทารดิ สีดวงทวารหนักและโรคผวิ หนงั ยาทาลายพระสเุ มรุ และยาทัพยาธิคุณ
กล่าวโดยสรุป สารสกัดจากกัญชาที่นามาใช้ประโยชน์ทางการแพทย์ มีสารกลุ่ม
แคนนาบินอยด์ (Cannabinoid) ที่มีสารออกฤทธ์ิสาคัญ 2 ชนิด คือ แคนนาบิไดออล (Cannabidiol,
CBD) มีคุณสมบัติลดอาการเจ็บปวด อักเสบ ชักเกร็ง คล่ืนไส้ และสารเตตราไฮโดรแคนนาบินอล
(Tetrahydrocannabinol, THC) มีคุณสมบัติต่อจิตประสาททาให้ผ่อนคลาย ลดอาการตึงเครียด
สารสกัดจากกัญชาทางการแพทย์แบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม (1) สารสกัดกัญชาท่ีมีข้อมูลทางวิชาการ
ท่ีสนับสนุนชัดเจน (2) สารสกัดกัญชาช่วยในการควบคุมอาการ ควรมีข้อมูลทางวิชาการท่ีสนับสนุน
เพ่มิ เตมิ และ (3) สารสกัดกญั ชาทีย่ ังขาดข้อมูลจากการวจิ ัยสนบั สนุนท่ีชัดเจนเพียงพอ ดังนน้ั การนา
สารสกัดกัญชามาใช้ในทางการแพทย์จาเป็นต้องคานึงถึงประสิทธิผล และความปลอดภัยเป็นสาคัญ
และในทางการแพทย์แผนไทย มีการอนุญาตให้ใช้ตารับยาที่มีกัญชาเป็นส่วนประกอบ ท่ีได้มีการ
คัดเลือก และรับรองโดยกระทรวงสาธารณสุข 16 ตารับ การใช้ยาจากกัญชาต้องอยู่ภายใต้การ
ควบคมุ ดูแลของแพทย์ และแพทย์แผนไทย เพอ่ื ใหผ้ ปู้ ว่ ยได้รับประโยชนส์ งู สุด
รายวิชา ทช33098 กัญชาและกญั ชงศกึ ษา เพ่ือใชเ้ ปน็ ยา หนังสอื เรยี นสาระทกั ษะการดำ�เนินชวี ติ 111
อย่างชาญฉลาด | ระดบั มัธยมศกึ ษาตอนปลาย