T4 BAB 2 MUZ

BAHAN PEMBELAJARAN

TINGKATAN EMPAT

GAMBARAN KESELURUHAN SEJARAH WARISAN NEGARA
TINGKATAN 4 BANGSA

PERJUANGAN NASIONALISME DI NASIONALISME
RAKYAT KE ARAH MALAYSIA SEBELUM
PERANG DUNIA KE-2 NASIONALISME DI
KEMERDEKAAN NEGARA KITA
TANAH AIR
USAHA KE ARAH
KONFLIK DUNIA & KEMERDEKAAN KEMERDEKAAN
PENDUDUKAN JEPUN PERSEKUTUAN
TANAH MELAYU PILIHAN RAYA
ERA PERALIHAN
KUASA BRITISH PERLEMBAGAAN PTM
1957
PERSEKUTUAN TANAH
MELAYU 1948 PEMASYHURAN
KEMERDEKAAN PTM
ANCAMAN KOMUNIS &
PENGISYTIHARAN
DARURAT

KANDUNGAN TINGKATAN 4

1 Warisan Negara Bangsa
2 Kebangkitan Nasionalisme
3 Konflik Dunia dan Pendudukan Jepun di Negara Kita
4 Era Peralihan Kuasa British di Negara Kita
5 Persekutuan Tanah Melayu 1948
6 Ancaman Komunis dan Perisytiharan Darurat
7 Usaha ke Arah Kemerdekaan
8 Pilihan raya
9 Perlembagaan Persekutuan Tanah Melayu 1957
10 Pemasyhuran Kemerdekaan

KEBANGKITAN
NASIONALISME

KEBANGKITAN NASIONALISME

2.1 Maksud Nasionalisme
2.2 Perkembangan Idea Nasionalisme di Barat
2.3 Perkembangan Nasionalisme di Asia
2.4 Perkembangan Nasionalisme di Asia Tenggara
2.5 Kesedaran Nasionalisme di Negara Kita
2.6 Faktor Kemunculan Gerakan Nasionalisme
2.7 Perkembangan Nasionalisme
2.8 Kesan Perkembangan Nasionalisme

KEBANGKITAN ❑ REVOLUSI KEAGUNGAN
❑ REVOLUSI AMERIKA
NASIONALISME MAKSUD ❑ REVOLUSI PERANCIS
NASIONALISME
❑ POLITIK KESAN PERKEMBANGAN IDEA
❑ EKONOMI PERKEMBANGAN NASIONALISME
❑ SOSIAL NASIONALISME DI BARAT

❑ PERJUANGAN

GOLONGAN PERKEMBANGAN PERKEMBANGAN
NASIONALISME NASIONALISME DI
INTELEKTUAL
❑ PERJUANGAN Kebangkitan ASIA

MELALUI PENULISAN

❑ PERJUANAGN MELAUI nasionalisme ❑ NASIONALISMEDI INDIA
PERSATUAN ❑ NASIONALISME DI CHINA

KESEDARAN PERKEMBANGAN ❑ NASIONALISME
NASIONALISME DI NASIONALISME DI
(UTHMANIYAH & MESIR
NEGARA KITA ❑ NASIONALISME DI JEPUN

❑ FAKTOR AGAMA FAKTOR KEMUNCULAN ASIA TENGGARA

❑ PENULISAN KREATIF GERAKAN ❑ NASIONALISME(FILIPINA)
❑ NASIONALISME (BURMA)
❑ MEDIA CETAK NASIONALISME ❑ NASIONALISME(VIETNAM)
❑ NASIONALISME (INDONESIA)
❑ SISTEM PENDIDIKAN ❑ NASIONALISME (THILAND)

❑ KEMUNCULAN GOLONGAN INTELEKTUAL

❑ PENGARUH LUAR DAN SERANTAU

2.1 MAKSUD NASIONALISME Perasaan cinta yang mendalam terhadap
bangsa dan negara
MAKSUD
NASIONALISME Semangat kebangsaan yang menjelaskan
sikap & pendekatan perjuangan
menentang penjajahan dan pembelaan
terhadap bangsa dan negara

Semangat kebangsaan yang membela
bangsa dan negara

Gerakan mencapai kebebasan politik,
ekonomi dan sosial daripada orang asing

2.1 MAKSUD NASIONALISME Perasaan cinta yang mendalam terhadap
bangsa dan negara
MAKSUD
NASIONALISME Semangat kebangsaan yang menjelaskan
sikap & pendekatan perjuangan
Idea nasionalisme berbeza menentang penjajahan dan pembelaan
antara negara dengan zaman terhadap bangsa dan negara
kerana dipengaruhi oleh:
❖ Pengalaman sejarah Semangat kebangsaan yang membela
❖ Pengaruh sekeliling bangsa dan negara

Gerakan mencapai kebebasan politik,
ekonomi dan sosial daripada orang asing

2.1 MAKSUD NASIONALISME

Satu gerakan yang meletakkan
kesetiaan seseorang hanya
kepada negara atau bangsanya

HANS KOHN

Menzahirkan suatu bangsa yang tegap dan
kuat, boleh berdiri atas tapak kaki sendiri
dan mengambil tempat kita yang sebenar

DATO’ ONN JAAFAR

2.1 MAKSUD NASIONALISME

Kesedaran dan ketegasan dri disebabkan
ancaman terhadap hak orang Melayu akibat
kebimbangan terhadap sekularisme dan
imperialisme Barat.
WILLIAM R.ROFF

Konteks Melayu sebelum merdeka:
Perjuangan mendapatkan kembali
kedudukan unggul dalam negara
sendiri
PROF. EMERITUS KHOO KAY KIM

2.1 MAKSUD NASIONALISME

Perjuangan menentang penjajahan melalui persatuan dan
perpaduan kuat. Menentang penjajahan untuk kemerdekaan dengan
berpegang pada tatatertip, adap sopan dan agama Islam bagi
menebus, merebut dan merampas kembali hak mutlak bangsa
DR. BURHANUDDIN AL-HELMI
❑ Fenomena sejagat yang mengiktiraf hak setiap bangsa di
dunia untuk menubuhkan negaranya sendiri dan
memindahkan kedaulatan kepada rakyat
❑ Menuntut kesetiaan ulung individu kpada negara bangsa.

DR. R. SUNTHARALINGAM
Telah wujud sejak zaman Kesultanan Melayu Melaka yang
bercirikan kesetiaan kepada raja dan berpegang pada
faham kebangsaan bersifat ke “Tanah Melayuan”
PROF. ZAINAL ABIDIN ABDUL WAHID

2.2 PERKEMBANGAN IDEA NASIONALISME DI BARAT

LATAR BELAKANG PERKEMBANGAN NASIONALISME

❑ Berkembang hasil daripada gerakan antiraja
(penentangan terhadap pemerintahan beraja)

❖ Revolusi Keagungan di England
❖ Revolusi Perancis
❑ Perjuangan memperoleh kemerdekaan daripada penjajahan
kuasa asing.
❖ Revolusi Amerika.

Mempopularkan prinsip raja berperlembagaan yang menolak
konsep pemerintahan raja berkuasa mutlak dan menekankan
kerajaan patut diasaskan oleh persetujuan antara pemerintah dengan
rakyat dan undang-undang perlu digubal memenuhi hak asasi.

2.2 PERKEMBANGAN IDEA NASIONALISME DI BARAT

❑ Keinginan menegakkan kedaulatan parlimen dan hak
asasi rakyat.

❑ Pemerintahan Raja James II membelakangkan parlimen
semasa menggubal undang-undang

❑ Ahli Parlimen bangkit menentang pemerintahan raja
berkuasa mutlak dengan sokongan Mary II dan
suaminya, Raja William of Orange dari Belanda.

❑ Raja James II melarikan diri ke Perancis setelah
menyedari tiada sokongan.

❑ Dikenali Revolusi Keagungan(Glorious Revolution)
kerana peralihan kuasa berlaku secara aman tanpa
pertumpahan darah.

2.2 PERKEMBANGAN IDEA NASIONALISME DI BARAT

❑ Orang Amerika menentang penjajahan British:
❖ Tidak melindungi hak penduduk Amerika di 13 buah tanah
jajahan British di Amerika.
❖ Menentang pelbagai akta memungut cukai dalam keadaan
tiada wakil Amerika di Parlimen British.

❑ Pemimpin di tanah jajahan menubuhkan kongres yang diketuai
oleh George Washington dan mengisytiharkan perang terhadap
British.

❑ Kongres meluluskan Perisytiharan Kemerdekaan Amerika, ditulis
oleh Thomas Jefferson(Julai 1776) yang menegaskan keperluan
membentuk kerajaan baru jika hak rakyat tidak dijamin.

❑ Revolusi Amerika berakhir pada 1783 apabila British mengakui
kemerdekaan Amerika.

❑ 13 tanah jajahan digabungkan dan diberi nama baru sebagai
Amerika Syarikat

2.2 PERKEMBANGAN IDEA NASIONALISME DI BARAT

❑ Nasionalisme yang memperjuangkan kebebasan,
persamaan dan persaudaraan oleh golongan pemikir
seperti Jean Jacques Rousseau dan Voltaire.

❑ Rousseau mengemukakan keunggulan suara rakyat yang
lebih penting daripada institusi raja dan birokrasi bagi
menjamin kesejahteraan masyarakat.

❑ Raja Louis XVI(1774-1792) dan golongan bangsawan
memerintah secara autokratik dan memonopoli pelbagai
keistimewaan sementara rakyat terbeban dengan
pelbagai cukai

❑ Golongan revolusi menggempur penjara Bastile,
membebaskan tahanan politik dan seterusnya
menggulingkan Raja Louis XVI dan membentuk Republik
Perancis.

2.3 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA

LATAR BELAKANG

Perkembangan nasionalisme di Asia merupakan
kesinambungan idea nasionalisme di Barat kesan
daripada pertembungan yang berlaku dengan
bangsa Eropah berkait kedatangan dan penjajahan
kuasa Eropah di Asia.

2.3 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA

NASIONALISME DI INDIA

LATAR BELAKANG ❑ Reaksi penduduk terhadap dasar imperialisme British.
KEMUNCULAN ❑ Bertitik tolak daripada kebangkitan rakyat dalam Dahagi India

tahun 1857.
❑ Awalnya berpusatkan isu sosioekonomi oleh pertubuhan Brahmo

Samaj dan Arya Samaj yang menggiatkan rasa cinta kepada
budaya tempatan kesan pengaruh budaya Barat.

❑ Pada penghujung abad ke-19 muncul golongan intelektual yang menubuhkan pertubuhan
politik seperti Kongres Kebangsaan India dan Liga Muslim.

❑ Pada awal abad ke-20 muncul gerakan radikal pimpinan Bal Gangadhar Tilak dan Bipin
Chandra Pal yang menggerakkan penentangan secara militan terhadap British.

❑ Selepas Perang Dunia Pertama, Kongres Kebangsaan India(INC) pimpinan Mahatma
Ghandi tidak bekerjasama dengan British dan menjadikan satyagraha sebagai pegangan
gerakan nasionalisme.

❑ Selepas Perang Dunia Kedua, India terbahagi dua, iaitu India dan Pakistan. Pakistan
diisytiharkan merdeka pada 14 Ogos 1947 dengan Muhammad Ali Jinnah menjadi Gabenor
Jeneral Pakistan manakala India merdeka pada 15 Ogos 1947 dengan Jawaharlal Nehru dilantik
menjadi Perdana Menteri pertama.

2.3 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA

NASIONALISME DI CHINA NASIONALISME DI JEPUN
❑ Digerakan oleh pemerintah
❑ Bermula dengan penentangan
terhadap kelemahan pemerintahan Jepun untuk mencapai
Dinasti Manchu yang dianggap orang kemajuan bagi mengelakkan
luar dan gagal menghalang kemasukan imperialisme Barat.
pengaruh Barat ❑ Dilancarkan oleh Maharaja
❑ Tokoh pelopor gerakan ialah Dr. Sun Mikado Meiji dengan
Yat Sen yang mengemukakan Tiga gerakan Pemulihan Meiji
Prinsip Rakyat sebagai ideologi menggunakan prinsip dan
perjuangan, iaitu nasionalisme, semangat bushido
demokrasi dan kebajikan sosial. ❑ Desakan ekonomi dan
❑ Revolusi China pada 1911 berjaya nasionalisme melampau telah
menumbangkan pemerintahan Dinasti menjadikan Jepun sebagai
Manchu dan menubuhkan Republik di kuasa imperialisme di Asia.
China.

2.3 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA

NASIONALISME EMPAYAR UTHMANIYAH DAN MESIR

Kesedaran mempertahankan sistem GERAKAN PAN-ISLAMISME
pemerintahan Islam dan agama Islam ❑ Idea Pan-Islamisme ialah seruan
yang diancam oleh imperialisme barat.
GERAKAN ISLAH penyatuan persaudaraan umat
❑ Gerakan pemulihan Islam yang Islam di seluruh dunia untuk bangkit
menghalang peluasan kuasa Barat.
dipelopori oleh Sayyid Jamal al-Din al- Seruan diasaskan oleh Sayyid Jamal al-
Afghani dan Sheikh Muhammad Din al-Afghani yang menubuhkan al-
Abduh. Urwah al-Wuthqa.
❑ Imperalisme Barat di Mesir telah ❑ Pada 1914, pemimpin empayar
mengubah budaya dan tradisi Uthmaniyah (Khalifah Abdul Hamid II)
kepercayaan masyarakat tempatan. mengeluarkan fatwa menyeru umat
❑ Gerakan Islah menyeru umat Islam Islam yang ditindas penjajah Barat
berpegang teguh pada ajaran Islam bangkit menentangnya dan mendapat
yang sebenar berpandukan al-Quran sokongan di seluruh dunia termasuk di
dan Hadis. Tanah Melayu.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI FILIPINA

❑ Muncul untuk menghapuskan ❑ Pada peringkat awal berbentuk
penjajahan asing propaganda yang dipimpin oleh
Jose Rizal.
❑ Antara tokoh nasionalis ialah:
❖ Jose Rizal ❑ Gerakan ini menuntut:
❖ Andreas Bonifacio ❖ Filipina dijadikan sebahagian
❖ Emilio Aguinaldo. daripada wilayah Sepanyol
❖ Mempunyai hak yang sama
dengan bangsa Sepanyol.

❑ Jose Rizal menubuhkan Liga
Filipina pada tahun 1892.

❑ Kegagalan Gerakan Propaganda
mencetuska idea nasionalisme
lebih radikal.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI FILIPINA

❑ Bonifacio menubuhkan Katipunan ❑ Golongan nasionalis mengubah strategi
untuk mendapatkan kemerdekaan perjuangan dengan menggunakan
melalui revolusi. saluran diplomasi melalui parti politik
sederhana
❑ Usaha Bonifacio dan Aguinaldo
melancarkan Revolusi Flipina pada 1896. ❑ Pemimpin Parti Nasionalis, Sergio
Osmena dilantik menganggotai Dewan
❑ Revolusi gagal menyingkirkan Perhimpunan Filipina pada 1907.
Sepanyol.

❑ Aguinaldo kemudian bekerjasama
dengan Amerika

❑ Berjaya mengusir Sepanyol tetapi
Perisytiharan Kemerdekaan Filipina oleh
Aguinaldo pada 1899 tidak diiktiraf
Amerika sebaliknya Filipina dijajah oleh
Amerika.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI BURMA(MYANMAR)

Manifestasi perjuangan golongan kelas ❑ Gerakan seterusnya berkait pengenalan
menengah, sami Buddha (pongyi), Perlembagaan Burma 1935 yang
Thakin(siswazah universiti) dan golongan memisahkan Burma dengan India yang
petani menentang imperialisme British. merangsang untuk berkerajaan sendiri.
❑ Nasionalisme digerakkan golongan
❑ Golongan Thakin menegaskan orang
kelas pertengahan berpendidikan Burma mesti bertuankan orang
Barat kerana pengaruh British yang Burma. Dr. Ba Maw menang pilihan
mengancam kedudukan agama Buddha. raya 1937 dan menjadi Perdana Menteri
❑ Pada 1906, ditubuhkan Persatuan Belia Pertama.
Buddha untuk mengekalkan tradisi
Buddha dan menggunakan isu kasut. Golongan Sami Buddha kemudiannya
mencetuskan Pemberontakan Saya San
yang mendapat sokongan golongan petani
yang terbeban dengan pelbagai cukai.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI VIETNAM

Muncul akibat perubahan sosiopolitik dan sosioekonomi selepas kedatangan Perancis

Dipelopori oleh golongan bangsawan dan pegawai ❑ Usaha revolusi diteruskan oleh Ho
daripada golongan Mandarin. Golongan ini Chi Minh dan pada September
memperjuangkan pemulihan sistem 1945, Ho Chi Minh mengisytiharkan
pemerintahan beraja. kemerdekaan Republik Demokratik
Vietnam di Hanoi, Vietnam Utara.
❑ Gerakan nasionalisme selepas Perang Dunia Kedua Vietnam Selatan yang berpusat di
bercorak revolusi yang didukung dua aliran Saigon berada di bawah pengaruh
ideologi, iaitu nasionalisme dan komunisme. Perancis dan Amerika Syarikat.

❑ Parti utama aliran nasionalisme ialah Parti ❑ Gerakan menentang penjajahan
Nasionalis Vietnam(VNDQQ) pimpinan Nguyen diteruskan sehingga Republik
Thai Hoc manakala aliran komunis diterajui Parti Vietnam terbentuk pada tahun
Komunis Vietnam (PKV) pimpinan Ho Chi Minh. 1976.

❑ Perjuangan VNDQQ berteraskan demokrasi,
nasionalisme dan sosialisme telah melancarkan
pemberontakan mengusir Perancis pada tahun 1930
tetapi gagal dan Nguyen Thai Hoc dihukum bunuh.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI INDONESIA

NASIONALISME ❑ berkisar isu pendidikan untuk mengubah nasib
PERINGKAT AWAL rakyat akibat dasar penjajah Belanda.

❑ dipelopori oleh Raden Adjeng Kartini yang
berjuang memajukan pendidikan kaum wanita.

Kesedaran nasionalisme berkembang dengan
kemunculan pertubuhan yang lebih tersusun

Muhammadiyah
mempertahankan agama Islam daripada ancaman

sekularisme Barat.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI INDONESIA

Gerakan nasionalisme menjadi semakin Pada 1928, Kongres Pemuda Indonesia
radikal dengan kewujudan parti politik melahirkan ikrar ”Sumpah Pemuda” yang
yang memperjuangkan kemerdekaan menekankan tiga asas untuk mewujudkan
seperti: keutuhan negara bangsa iaitu:
❖ Sarekat Islam ❖ Satu tanah air
❖ Partai Komunis Indonesia(PKI) ❖ Satu bangsa
❖ Parti nasionalis Indonesia(PNI) pimpinan ❖ Satu bahasa.

Soekarno.

SOEKARNO

Meperkukuh perjuangan dengan mempelopori pembentukan
Permuafakatan Politik Kebangsaan Indonesia(PPPKI),

gabungan organsasi dan parti politik Indonesia yang memperjuangkan
kemerdekaan Indonesia.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI THAILAND

CIRI-CIRI ❑ Berbeza daripada gerakan nasionalisme di negara lain
NASIONALISME ❑ TUJUAN:

DI THAILAND ❖ Mempertahankan kemerdekaan negara
❖ Menuntut penglibatan rakyat dalam pemerintahan

❑ Nasionalisme di Thailand dipelopori oleh Raja Thailand melalui usaha
diplomasi dan pemodenan.

❑ Raja Mongkut membina hubungan baik dengan kuasa Barat.
❑ Baginda memodenkan Thailand dengan melaksanakan birokrasi Barat.
❑ Penasihat Barat dibawa masuk untuk melatih pegawai tempatan dalam

pentadbiran kewangan, pelabuhan, kastam, ketenteraan, keselamatan dan
pendidikan.
❑ Dasar Raja Mongkut diteruskan oleh puteranya Raja Chulalongkorn.

2.4 PERKEMBANGAN NASIONALISME DI ASIA TENGGARA

NASIONALISME DI THAILAND

Nasionalisme dalam kalangan rakyat ❖Nai Pridi Phanomyong dan
timbul semasa pemerintahan Raja ❖Field Marshal Phibulsonghram
Vajiravudh yang banyak kelemahan. ❑ menubuhkan Parti Rakyat dan
melancarkan Revolusi Thai pada
1932 yang menamatkan sistem raja
berkuasa mutlak.

Pemerintahan raja berperlembagaan diperkenalkan dengan meletakkan raja di
kedudukan tertinggi tetapi tidak boleh mencampuri urusan pentadbiran.

❑ Nasionalisme seterusnya berkisar rasa tidak puas hati rakyat terhadap
penguasaan ekonomi oleh kapitalis Barat dan Orang Cina.

❑ Phibulsonghram meluluskan undang-undang menyekat penguasaan ekonomi
orang Cina dan menggalakkan peribumi terlibat dalam aktiviti ekonomi.

2.5 KESEDARAN NSIONALISME DI NEGARA KITA

PERJUANGAN MENGHADAPI ANCAMAN LUAR

➢ Kesedaran nasionalisme di negara kita sejak zaman Kesultanan
Melayu Melaka

➢ Berkembang semasa menghadapi ancaman Siam dan British

MELAKA

SULTAN MUZAFFAR SHAH & SULTAN MANSUR SHAH
❑ Berusaha untuk mendapatkan Melaka semula.
❑ Melakukan tiga kali serangan terhadap Portugis.

KEDAH

SULTAN ABDULLAH MUKARRAM SHAH
❑ Berusaha mendapatkan Pulau Pinang kembali yang merupakan sebahagian daripada

wilayah Kedah. Berusaha mendapatkan Pulau Pinang kembali yang merupakan
sebahagian daripada wilayah Kedah.

2.5 KESEDARAN NSIONALISME DI NEGARA KITA

PERJUANGAN MENGHADAPI ANCAMAN LUAR

TOKOH AGAMA

GERAKAN ISLAH
❑ Sheikh Muhammad Tahir Jalaluddin
❑ Hj Abbas Mohd Taha
❑ Syed Sheikh al-Hadi

TOKOH PEMBESAR TEMPATAN

PEMIMPIN TEMPATAN Ciri-ciri Perjuangan:
❑ Penghulu Dol Said ❑ Bersifat setempat
❑ Dato’ Maharaja Lela ❑ Menuntut kebebasan daripada ancaman luar
❑ Dato’ Bahaman ❑ Mahu mendaulatkan wilayah masing-masing
❑ Rentap
❑ Mat Salleh,
❑ Tok Janggut
❑ Hj Abdul Rahman Limbong

2.5 KESEDARAN NSIONALISME DI NEGARA KITA

PERJUANGAN MENGHADAPI ANCAMAN LUAR

PERTUBUHAN SOSIOEKONOMI Ciri-ciri Perjuangan:
❑ Digerakkan oleh golongan berpendidikan
TOKOH GERAKAN:
❑ Ibrahim Hj Yaakob Inggeris dan Melayu
❑ Ishak Hj Muhammad ❑ Perjuangan mengkritik penjajah dan
❑ Ahmad Boestamam
❑ Burhanuddin al-Helmi menyedarkan masyarakat.
❑ Halangan yang dihadapai: kekangan

kewangan, halangan undang-undang, dan
pengawasan ketat pemerintah.

PENULISAN KREATIF DAN AKHBAR TOKOH PELOPOR GERAKAN:
❑ Zainal Abidin Ahmad/Za’ba
❑ Muhamad Rakawi Yusof
❑ Abdul Rahim Kajai
❑ Ibu Zain
❑ Fatimah Yaacob

2.6 FAKTOR KEMUNCULAN GERAKAN NASIONALISME

FAKTOR KEMUNCULAN GERAKAN NASIONALISME

PERANAN AGAMA ❑ Pelajar di Mesir terdedah dengan perjuangan
gerakan islah di Mesir.
❑ Hasil kesusastreaan menjadi wadah
mengungkapkan keperitan hidup bangsa ❑ Pemimpin gerakan ini ialah:
yang dijajah. a. Sayyid Jamal al-Din al-Afghani
b. Sheikh Muhammad Abduh
❑ Contoh hasil karya sastera: c. Rashid Rida
a. Melor Kuala Lumpur
b. Cerita Awang Putat ❑ Seruan gerakan ini ialah:
c. Putera Gunung Tahan a. Umat Islam kembali kepada ajaran Islam
d. Anak Mat Lela GilaHasil sebenar.
b. Berpandukan al-Quran dan al-Hadis.

PENULISAN KREATIF

2.6 FAKTOR KEMUNCULAN GERAKAN NASIONALISME

FAKTOR KEMUNCULAN GERAKAN NASIONALISME

MEDIA CETAK SISTEM PENDIDIKAN

❑ Akhbar dan majalah menjadi ❑ Perkembangan pendidikan moden
penyalur maklumat dan penyebar Islam telah meniupkan semangat
berita. baharu.
❑ Contoh akhbar:
a. Jawi Peranakan menegur campur ❑ Pelajar didedahkan dengan idea tokoh
tangan British dalam hal agama falsafah Islam dan Barat.
Islam dan isu bahasa Melayu
b. Sekola Melayu, Al-Imam, Neracha, ❑ Contoh institusi pendidikan:
dan Pengasuh memuatkan idea a. Madrasah al-Attas (1914) di JB
pembaharuan manakala Fajar b. Madrasah al-Masyhur di P Pinang.
Sarawak menjadi wadah c. Madrasah al-Idrisiyah(1926) di
mengkritik Brooke. Kuala kangsar
d. Raffles Instituition di Singapura
e. Maktab Melayu Kuala Kangsar dan
f. Maktab Perguruan Sultan Idris.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN GOLONGAN INTELEKTUAL

INTELEKTUAL BERPENDIDIKAN AGAMA INTELEKTUAL BERPENDIDIKAN INGGERIS

❑ Kaum Muda melalui gerakan Islah yang ❑ Pada 1905 ditubuhkan Maktab Melayu
menjadikan agama Islam sebagai asas Kuala Kangsar(MCKK) yang melahirkan
kemajuan untuk dunia dn akhirat. intelektual Melayu berpendidikan Inggeris.

❑ Kaum Muda menubuhkan madrasah untuk ❑ MCKK ditubuhkan untuk melatih anak
menyebarkan fahaman Islam bangsawan.

❑ Kesederan terhadap pendidikan ❑ Lepasan MCKK yang bertugas sebagai
menyebabkan banyak madrasah ditubuhkan. pegawai kerajaan menuntut British
ContohnyaMaahad al-Ehya memperbaiki taraf hidup orang Melayu dan
Assharif/Madrasah al-Attas/ Madrasah al- menambah peluang pekerjaan kepada
Khairiyah al-Islamiyyah. orang Melayu dalam pentadbiran.

❑ Gerakan ini membawa idea baru berkaitan ❑ Mereka menyalurkan idea dan tuntutan
pentafsiran terhadap Islam seperti golongan secara berbaik-baik menggunakan akhbar
wanita diberi peluang belajar dan seperti Warta Malaya, Lembaga Malaya dan
menyatukan rumpun Melayu. Utusan Melayu.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN GOLONGAN INTELEKTUAL

INTELEKTUAL BERPENDIDIKAN MELAYU

❑ Pada 1922 ditubuhkan Maktab Perguruan Sultan Idris (SITC)
❑ Lahir ramai tokoh penulis/nasionalis hasil peranan yang dimainkan oleh

lepasan SITC seperti Abdul Hadi Hassan, Abd Hadi Abd Manan, .O.T
Dussek dan Harun Aminurrashid.
❑ Pejabat Karang Mengarang diwujudkan. Za’ba menjadi Ketua
Penterjemahnya.
❑ Kewujudan Pejabat Karang mengarang melahirkan tokoh nasionalis seperti
Buyong Adil dan Abdul Hadi Hassan.
❑ Kurikulum SITC mementingkan mata pelajaran Sejarah dan pendedahan
keagngan empayar Melayu di Alam Melayu.
❑ Tahun 1929, lahir Pertubuhan Ikatan Pemuda Pelajar dan Ikatan
Semenanjung Borneo yang akhirnya melahirkan persatuan radikal, iaitu
Kesatuan Melayu Muda.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PENULISAN

AKHBAR DAN MAJALAH

❑ Memainkan peranan dengan mengenegahkan isu hak dan masa depan
bangsa.

❑ Kegiatan penerbitan akhbar disuburkan oleh Syarikat Jelutong Press.
❑ Muhammad Eunos Abdullah menerajui akhbar Utusan Melayu dan

Lembaga Melayu.
❑ Akhbar lain yang wujud ialah Warta Malaya, Warta Jenaka, Majlis dan

Majalah Guru/Fajar Sarawak.
❑ Akhbar berbahasa Inggeris yang wujud ialah The Malay mail dan The

Malaya Tribune.
❑ Di Sarawak wujud akhbar Fajar Sarawak.
❑ Di Sabah kebanyakan isu pendidiakn, tanah bumiputera dan kewangan

petani disuarakan oleh Ketua-ketua Anak Negeri.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PENULISAN

AKHBAR MASYARAKAT ❑ Editor akhbar Cina merangsang pemikiran
CINA masyarakat Huachiao (kaum Cina seberang laut)
untuk:
a. Mengekalkan identiti
b. Memperjuangkan nasib wanita
c. Menyemai perasaan cinta akan negara China.

❑ Aspirasi akhbar Cina cenderung ke arah negara asal mereka.
❑ Akhbar Cina yang wujud ialah Lat Pau, Modern Daily News dan Nanyang Tsung Hai

Pao/ Chong Shin Yit Pao
❑ Menjelang 1929, orientasi penulisan akhbar Cina lebih bersifat anti imperialisme.

❑ Tahun 1930-an, akhbar Nanyang Siang Pao di Pulau Pinang mula memperjuangkan

soal kesatuan sekerja dan keadilan sosioekonomi masyarakat kelas bawahan.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PENULISAN

AKHBAR
MASYARAKAT INDIA

❑ Kandungan akhbar masyarakat India: Masyarakat India
❖ memperjuangkan kepentingan politik di negara ini
❖ Memperjuangkan sosial masyarakat India

❑ Antara akhbar India ialah Tamil Nesan dan Tamil Murasu.

❑ Akhbar The Indian dan Indian Pioneer memuatkan pemikiran dan

kepentingan perpaduan masyarakat India kelas menengah.

❑ Akhbar Tamin Nesan pula melaporkan perkembangan di India dan

kepentingan sosiopolitik masyarakatnya.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PENULISAN

KARYA KREATIF ❑ Kemunculan novel berjaya meniupkan nasionalisme dalam
kalangan penduduk.

❑ Semua karya yang wujud bertemakan semangat cinta akan
negara dan perjuangan membela nasib bangsa.

❑ Novel Mari Kita Berjuang karya Abdullah Sidek mengajak
masyarakat memerdekakan diri dari aspek ekonomi.

❑ Terdapat puisi bertemakan cinta akan ❑ Cerpen pula bertemakan semangat
negara seperti: pejuang. Contohnya
❖ Angan-angan dalam Gurindam karya ❖ Rumah besar Tiang Sebatang karya
Omar Mustaffa Pak Sako
❖ Sedarlah karya Mahmud Ahmadi ❖ Cerita Awang Putat karya Abd Rahim
❖ Semenanjung karya Harun Kajai
Aminurrashid.
❖ Serunai Pujangga karya Abdul Samad ❖ Di Sini Kita Bukannya Orang Dagang
Ahmad
karya Shamsuddin Salleh.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PERSATUAN

KESATUAN MELAYU SINGAPURA

❑ Kesatuan Melayu Singapura(KMS) ditubuhkan pada 1926.
❑ Tujuan penubuhan KMS ialah:

a. Menggalakkan ahli bergerak aktif dalam persatuan.
b. Memperjuangkan kepentingan orang Melayu dalam politik dan pentadbiran
c. Menyedarkan orang Melayu supaya mementingkan pelajaran teknik dan

pengajian tinggi.
❑ KMS mendorong penubuhan persatuan negeri lain seperti Pstn Melayu Pahang

dan Pstn Melayu N9/ Pstn Melayu Selangor yang dianggotai oleh kakitangan
kerajaan.
❑ Mereka bekerjasama dengan British dan meminta lebih banyak peluang kepada
orang Melayu dalam pentadbiran.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PERSATUAN

PERSATUAN SAHABAT PENA (PASPAM) KESATUAN MELAYU MUDA(KMM)

❑ PASPAM bermula di Pulau Pinang pada ❑ Kesatuan ini ditubuhkan hasil gagasan
1934 ditubuhkan untuk menggalakkan Ibrahim Hj Yaakob pada Mei 1937.
ahli bersatu dan bertukar-tukar
pendapat. ❑ KMM berjuang melalui akhbar Majlis dan
menentang British dengan berusaha
❑ Di Sarawak, PASPAM diasaskan oleh mewujudkan satu gagasan yang dinamakan
Muhammad Rakawi Yusuf. Melayu Raya melalui gabungan Tanah
melayu dan Indonesia.
❑ Kebanyakan ahli PASPAM di Sabah ialah
golongan guru sekolah Melayu, pegawai ❑ KMM menyeru orang Melayu untuk bangun
rendah kerajaan dan peniaga.Antara sebagai satu bangsa yang betamadun dan
tokohnya ialah Mohammad Yaakob, bersopan di tanah airnya.
Mohd Shamsuddin Osman dan Zakaria
Gunn. ❑ KMM dianggap radikal kerana berani
menyuarakan penetangan thdp British dan
membangkitkan perasaan anti-British dalam

penulisan.

2.7 PERKEMBANGAN NASIONALISME

PERJUANGAN MELALUI PERSATUAN
PERSATUAN MASYARAKAT CINA DAN INDIA

❑ Sebelum Perang Dunia Kedua, masyarakat Cina masih menumpukan perhatian kepada keadaan
di China.

❑ Pemimpin Revolusi China seperti Dr. Sun Yat Sin berusaha menjalinkan hubungan dengan
pemimpin Cina di negara kita bagi mendapatkan sokongan menentang kerajaan Manchuria di
China.

❑ Masyarakat Cina yang lahir di Negeri Selat/Cina Peranakan memberi perhatian kepada
kebajikan dan perkembangan politik tempatan negara kita.

❑ Pemimpin masyarakat Cina yang berpendidikan Inggeris seperti Tan Jiak Kim menubuhkan
Persatuan Orang Cina Peranakan British(SCBA) untuk menggalakkan pelajaran tinggi dan
teknikal dalam kalangan masyarakat Cina.

❑ Tan Cheng Lock berusaha menghidupkan SCBA di Melaka dan menuntut peluang berkhidmat
dalam perkhidmatan kerajaan.

❑ Beberapa pertubuhan awal masyarakat India ditubuhkan untuk menjaga kepentingan
masyarakat India di Tanah Melayu. Antara tokoh masyarakat India ialah G.V Thaver dan Dr.
A.M. Soosay yang menubuhkan Malayan Indian Association dan Central India Assiociation of
Malaya.

2.8 KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME

KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME
POLITIK

❑ Kerajaan meningkatkan peluang pekerjaan dalam pentadbiran British.
❑ Bilangan orang Melayu dalam Malayan Civil Service telah bertambah daripada tujuh orang pada

1930 kepada 20 orang pada 1937.
❑ Langkah British memperkenalkan dasar desentralisasi mendorong orang Melayu lebih peka

terhadap masa depan mereka.
❑ Orang Melayu mula menyuarakan kepentingan berpersatuan.
❑ Golongan revolusi memberikan perhatian pendidikan masyarakat Cina. Kelab bacaan dan

pasukan drama ditubuhkan agar masyarakat disini dapat membaca berita dari China.
❑ Sekitar tahun 1921, banyak sekolah Cina didirikan di TM dengan menggunakan bahasa

Mandarin sebagai bahasa pengantar.
❑ Sekitar tahun 1930-an dan 1950-an, muncul masyarakat India yang dilahirkan di Tanah Melayu.

Meraka berusaha membentuk identiti sendiri dan semakin mementingkan perpaduan.
❑ Kemunculan nasionalisme menyebabkan British berhati-hati dan mengadakan beberapa

sekatan.
❑ Tokoh seperti Ibrahim Hj Yaakob/Ishak Hj Muhammad dan Ahmad Boestamam ditangkap dan

dipenjarakan.

2.8 KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME

KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME

EKONOMI

❑ Gesaan Kaum Muda agar memajukan diri dalam pendidikan dan ekonomi
membangkitkan semangat berniaga dalam kalangan masyarakat Melayu.

❑ Tertubuh persatuan kebajikan bernama al-Jamiah al-Khairiah di Singapura yang
berjaya membangkitkan semangat berniaga dan menulis rencana kepentingan
kemajuan.

❑ Za’ba semasa mengajar di SITC berjaya menyedarkan guru pelatih akan pentingnya
pendidikan tinggi dan kurikulum bahasa Inggeris.

❑ Akhbar bahasa Inggeris seperti The Malay Mail dan The Malaya Tribune berusaha

mengasaskan dana bagi membantu orang Melayu melanjutkan pelajaran ke luar
negara.
❑ Terdapat orang Melayu melanjutkan pelajaran ke luar negara seperti Tunku Abdul
Rahman, Tunku Yaacob dan Mohd Zain Ariffin.

2.8 KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME

EKONOMI KESAN PERKEMBANGAN NASIONALISME

❑ Wujud kesedaran tinggi dalam kalangan masyarakat untuk belajar di madrasah dan sekolah
Melayu hasil daripada tuntutan yang disuarakan melalui akhbar dan persatuan.

❑ Lepasan SITC meningkat daripada 58 orang pada tahun 1924 kepada 141 orang pada tahun
1940. Mereka berkhidmat sebagai guru untuk membantu meningkatkan taraf pendidikan
masyarakat.

❑ Kemunculan ramai guru wanita menyemarakkan nasionalisme. Pada 1930, guru wanita di
Johor Bahru menerbitkan akhbar Bulan Melayu. Penggeraknya iaitu Ibu Zain kerap
mengingatkan wanita berkaitan dengan kepentingan ilmu pengetahuan untuk mengangkat
martabat wanita.

❑ Masyarakat India dan Ceylon turut menuuhkan persatuan untuk menjaga kebajikan mereka.
Presiden Malayan Rubber Estate Owner Associaton iaitu E.E.C. Thuraisingham berjaya
membantu meningkatkan perusahaan getah semasa zaman kemelesetan ekonomi pada 1920-
an.

❑ Masyarakat Cina mula meminta kerajaan British menimbangkan penglibatan mereka dalam j/k
kerajaan.

❑ Tan Cheng Lock yang menganggotai Majlis Perundangan Negeri-negeri Selat menuntut British
menjaga kebajikan dan menyediakan dana untuk belajar dalam kalangan masyarakat Cina.

MD MUZAINI SAID ~PERINTAH PERGERAKAN KAWALAN COVID-19 HARI KE-19(AHAD 5 APR 2020)