course63

๕๐

รายวชิ า ศิลปะ หน่วยการเรียนรู้
รหสั วชิ า ศ ๑๔๑๐๑ กลุม่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ

ชนั้ ประถมศึกษาปีที่ ๔
เวลาเรยี น ๘๐ ชั่วโมง/ปี

หน่วย เรอื่ ง ตวั ชว้ี ัด เวลาเรียน/ หมายเหตุ
ท่ี ชว่ั โมง/สปั ดาห์ -
-
ทัศนศิลป์ ศ ๑.๑ ป.๔/๑ -
ศ ๑.๑ ป.๔/๓
๑ รูปร่างรปู ทรง ๕

๒ ทัศนธาตุ ๘

๓ วรรณะสีกับงานศลิ ปะ ศ ๑.๑ ป.๔/๒ ๗
ป.๔/๗ ป.๔/๙ ๖
๔ ภาพพิมพส์ วยงาม ศ ๑.๑ ป.๔/๔

๕ ภาพสวยงามตามจนิ ตนาการ ศ ๑.๑ ป.๔/๕ ๗ -
๖ ศิลปะกับวัฒนธรรมทอ้ งถ่ิน ป.๔/๖ ป.๔/๘ ๔
ศ ๑.๒ ป.๔/๑ ๓ -
-
๗ ท้องถ่นิ ไทย ศลิ ปะไทย ศ ๑.๒ ป.๔/๒ ๔ -
๔ -
๘ ดนตรี ศ ๒.๑ ป.๔/๑ ๔
ดนตรีนา่ รู้ ป.๔/๓ ๓
ศ ๒.๑ ป.๔/๒ ๓
๙ เครือ่ งดนตรี ป.๔/๖
ศ ๒.๑ ป.๔/๔
๑๐ โน้ตดนตรีสากลและโนต้ ดนตรี
ไทย ศ ๒.๒ ป.๔/๕
ป.๔/๗
๑๑ บทเพลงไพเราะ ศ ๒.๒ ป.๔/๑

๑๒ วิถีชวี ิตกบั เพลงท้องถ่นิ

๕๑

หน่วย เรือ่ ง ตวั ช้วี ัด เวลาเรียน/ หมายเหตุ
ท่ี ศ ๒.๒ ป.๔/๒ ช่วั โมง/สปั ดาห์ -

๑๓ คุณค่างานดนตรี ศ ๓.๒ ป.๔/๑ ๒ -
ศ ๓.๑ ป.๔/๒ -
๑๔ นาฏศลิ ป์ ศ ๓.๑ ป.๔/๓ ๓ -
๓
พนื้ ฐานนาฏศิลป์
๓
๑๕ ทา่ ประกอบเพลงและศัพท์การ
ละครไทย

๑๖ สนกุ กบั จงั หวะพน้ื เมือง

๑๗ นาฏศลิ ปไ์ ทย ศ ๓.๑ ป.๔/๔ ๓

๑๘ การละครเบื้องตน้ ศ ๓.๑ ป.๔/๕ ๒

๑๙ นาฏศลิ ปน์ า่ รู้ ศ ๓.๒ ป.๔/๑ ๓
๒๐ คุณค่านาฏศลิ ปไ์ ทย ป.๔/๓ ๓
ศ ๓.๒ ป.๔/๑
รวม ป.๔/๓ ๘๐ ชั่วโมง

๕๒

รายวชิ า ศลิ ปะ หนว่ ยการเรยี นรู้
รหสั วชิ า ศ ๑๕๑๐๑ กลุ่มสาระการเรยี นรู้ศิลปะ

ชั้นประถมศกึ ษาปีท่ี ๕
เวลาเรยี น ๘๐ ชว่ั โมง/ปี

หนว่ ย เรอ่ื ง ตัวช้วี ัด เวลาเรยี น/ หมายเหตุ
ท่ี ชว่ั โมง/สปั ดาห์ -

ทัศนศลิ ป์ ๑๖

๑ พ้ืนฐานงานศลิ ป์ ศ ๑.๑ ป.๕/๑

ป.๕/๒ ป.๕/๖

ป.๕/๗

๒ สรา้ งสรรค์งานศลิ ป์ ศ ๑.๑ ป.๕/๓ ๑๔
๑๐ -
ป.๕/๔ ป.๕/๕

๓ งานศลิ ป์กบั วฒั นธรรม ศ ๑.๒ ป.๕/๑

ป.๕/๒

ดนตรี

๔ องค์ประกอบดนตรี ศ ๒.๑ ป.๕/๑ ๕-
๑๑
ป.๕/๒

๕ ทกั ษะดนตรี ศ ๒.๑ ป.๕/๓

ป.๕/๔ ป.๕/๕

ป.๕/๖ ป.๕/๗

๖ ดนตรกี ับมรดกทางวฒั นธรรม ศ ๒.๒ ป.๕/๑ ๔-

ป.๕/๒

นาฏศิลป์

๗ นาฏศิลปใ์ นทอ้ งถิ่น ศ ๓.๒ ป.๕/๑ ๔-
๑๒ -
ป.๕/๒

๘ การแสดงนาฏศิลป์และการละคร ศ ๓.๑ ป.๕/๒

ป.๕/๓ ป.๕/๔

ป.๕/๕

๙ การชมการแสดงนาฏศลิ ปไ์ ทย ศ ๓.๑ ป.๕/๑ ๔-
๘๐ ช่ัวโมง
ป.๕/๖

รวม

๕๓

รายวิชา ศิลปะ หนว่ ยการเรียนรู้
รหัสวชิ า ศ ๑๖๑๐๑ กลุ่มสาระการเรยี นรศู้ ลิ ปะ

ช้ันประถมศกึ ษาปีที่ ๖
เวลาเรียน ๘๐ ช่ัวโมง/ปี

หน่วย เร่อื ง ตัวช้วี ัด เวลาเรยี น/ หมายเหตุ
ท่ี ชว่ั โมง/สัปดาห์

ทัศนศลิ ป์

๑ พื้นฐานงานศิลป์ ศ ๑.๑ ป.๖/๑ ๙ -
ป.๖/๒ ๑๙ -
๒ ศลิ ป์สร้างสรรค์ ศ ๑.๑ ป.๖/๓
ป.๖/๔ ป.๖/๕ ๑๒ -
๓ ทศั นศลิ ป์สะทอ้ นชวี ติ ป.๖/๖ ป.๖/๗
ศ ๑.๒ ป.๖/๑
ดนตรี ป.๖/๒ ป.๖/๓
๔ องคป์ ระกอบดนตรี
๕ ประเภทของเคร่อื งดนตรี ศ ๒.๑ ป.๖/๑ 2-
๖ ทฤษฎดี นตรี ศ ๒.๑ ป.๖/๒ 6-
๗ ปฏิบัตเิ ครือ่ งดนตรงี ่ายๆ ศ ๒.๑ ป.๖/๓ ๔-
๘ ประวัติศาสตร์ดนตรี ศ ๒.๑ ป.๖/๔ ๖-
ศ ๒.๒ ป.๖/๑ 2-
นาฏศิลป์ ป.๖/๒ ป.๖/๓
๙ นาฏลีลา ศ ๒.๑ ป.๖/๑ 2-
๑๐ แสดงละครไทย 6-
๑๑ ร้องเลน่ เต้นรำ ศ ๓.๑ ป.๖/๑ ๖-
๑๒ องคป์ ระกอบละครไทย ศ ๓.๑ ป.๖/๒ 4-
๑๓ นาฏศิลปพ์ นื้ บ้านอาเซยี น ศ ๓.๑ ป.๖/๓ 2-
ศ ๓.๑ ป.๖/๖
ศ ๓.๑ ป ๖/๑ ๘๐ ช่ัวโมง
ป ๖/๒ ป ๖/๓
ป ๖/๔ ป ๖/๕
ป ๖/๖
ศ ๓.๒ ป ๖/๑

รวม

๕๔

โครงสรา้ งรายวชิ า (กลมุ่ สาระการเรียนร้ศู ลิ ปะ)

รายวิชา ศิลปะ ช้นั ประถมศึกษาปีท่ี ๑

รหัสวิชา ศ ๑๑๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ช่ัวโมง/ปี

อัตราส่วนคะแนน ระหว่างเรยี น : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดับ ชอ่ื หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลาเรยี น นำ้ หนัก
(ชวั่ โมง) คะแนน
ท่ี การเรยี นรู้ ตวั ชว้ี ัด
๑๐
๑ ทศั นศิลป์ ศ ๑.๑ ป.๑/๑  รปู รา่ ง ลักษณะ และขนาดของ ๑๒
ศิลปะใน ป.๑/๒ ๒๓ ๒๕
ธรรมชาตแิ ละ สง่ิ ต่างๆ รอบตัวในธรรมชาติ และ
สง่ิ ทม่ี นุษยส์ ร้างขึ้น
สง่ิ แวดล้อม  ความรู้สกึ ท่มี ตี อ่ ธรรมชาตแิ ละ
สง่ิ แวดลอ้ มรอบตวั เช่น รสู้ ึก
๒ สร้างสรรค์ ศ ๑.๑ ป.๑/๓ ประทับใจกบั ความงามของบรเิ วณ
งานศลิ ป์ ป.๑/๔ ป.๑/๕ รอบอาคารเรยี น หรอื รู้สกึ ถึงความ
ไมเ่ ป็นระเบียบ ของสภาพภายใน
หอ้ งเรยี น

 การใช้วสั ดุ อุปกรณ์ เช่น
ดนิ เหนยี ว ดินนำ้ มนั ดินสอ พกู่ ัน
กระดาษ สเี ทียน สีนำ้ ดินสอสสี ร้าง
งานทศั นศลิ ป์
 การทดลองสดี ว้ ยการใช้สนี ้ำ
สีโปสเตอร์ สีเทยี น และสีจาก
ธรรมชาตทิ ่หี าได้ในทอ้ งถ่นิ
 การวาดภาพระบายสตี าม
ความร้สู ึกของตนเอง

๓ งานศลิ ป์ใน ศ ๑.๒ ป.๑/๑  งานทศั นศลิ ปใ์ นชีวิตประจำวัน ๕ ๕
ชีวิตประจำวนั

๕๕

ลำดับ ชือ่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลาเรยี น น้ำหนัก
ตวั ชว้ี ัด (ชั่วโมง) คะแนน
ท่ี การเรียนรู้
ศ ๒.๑ ป.๑/๑  การกำเนดิ ของเสียง 4 6
ดนตรี ป.๑/๒ - เสยี งจากธรรมชาติ 4 6
๔ เสียงและการ - แหลง่ กำเนิดของเสียง 12 8
- สสี ันของเสยี ง
กำเนดิ เสยี ง
 ระดับเสียงดัง-เบา (Dynamic)
๕ จงั หวะและ ศ ๒.๑ ป.๑/๓  อัตราความเรว็ ของจงั หวะ
การรอ้ งเพลง ป.๑/๔
(Tempo)
๖ ดนตรีกบั ชีวติ ศ ๒.๑ ป.๑/๕
ศ ๒.๒ ป.๑/๑  การอ่านบทกลอนประกอบ
ศ ๒.๒ ป.๑/๒ จังหวะ
 การรอ้ งเพลงประกอบจังหวะ
กจิ กรรมดนตรี

- การร้องเพลง
- การเคาะจงั หวะ
- การเคลื่อนไหวประกอบบท
เพลง
 ตามความดงั -เบาของบทเพลง
 ตามความช้าเรว็ ของจงั หวะ

 เพลงทใี่ ช้ในชีวิตประจำวนั
- เพลงกลอ่ มเด็ก
- บทเพลงประกอบการละเล่น
- เพลงสำคัญ (เพลงชาติไทย

เพลงสรรเสรญิ พระบารม)ี
 ทมี่ าของบทเพลงในทอ้ งถ่นิ
 ความน่าสนใจของบทเพลงใน
ทอ้ งถิ่น

๕๖

ลำดบั ชื่อหนว่ ย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชี้วัด เรยี น คะแนน

(ชว่ั โมง)

นาฏศลิ ป์ ศ ๓.๑ ป.๑/๑  การเคลอื่ นไหวลกั ษณะตา่ ง ๆ 12 12
ศ ๓.๑ ป.๑/๒ - การเลียนแบบธรรมชาติ
๗ นาฏศิลป์ ศ ๓.๒ ป.๑/๒
พน้ื ฐาน การเลยี นแบบคน สัตว์ ส่งิ ของ
 การใชภ้ าษาท่า และการประดิษฐ์
ทา่ ประกอบเพลง

 การแสดงประกอบเพลงทีเ่ กีย่ วกับ
ธรรมชาตสิ ตั ว์

 การแสดงนาฏศลิ ป์

๘ การละเลน่ ศ ๓.๒ ป.๑/๑  การละเลน่ ของเด็กไทย 54

ของเดก็ ไทย - วธิ กี ารเล่น 34

- กตกิ า - ๘๐
- ๒๐
๙ การเป็นผู้ชม ศ ๓.๑ ป.๑/๓  การเป็นผชู้ มทดี่ ี ๘๐ ๑๐๐
ทด่ี ี ชวั่ โมง คะแนน

รวมคะแนนระหว่างเรียน
สอบปลายภาคเรียน

สรุป

๕๗

โครงสร้างรายวชิ า (กลุม่ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ)

รายวชิ า ศิลปะ ชนั้ ประถมศกึ ษาปีที่ ๒

รหสั วิชา ศ ๑๒๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ชั่วโมง/ปี

อัตราสว่ นคะแนน ระหวา่ งเรยี น : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดับ ชอ่ื หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชี้วัด เรยี น คะแนน
ศ ๑.๑ ป.๒/๑  รปู ร่างของสิง่ ท่อี ยู่ในธรรมชาติและ (ชวั่ โมง)
ทศั นศิลป์ ส่ิงท่มี นษุ ยส์ รา้ งขนึ้ มีลักษณะเฉพาะท่ี ๗ 4
๑ พนื้ ฐานงาน ศ ๑.๑ ป.๒/๒ แตกต่างกนั ตามลกั ษณะและ
ป.๒/๓ ประเภทของสิ่งนน้ั ๗ 4
ศลิ ป์  สิง่ ต่างๆ ที่อย่ใู นธรรมชาติและ
สิ่งแวดล้อม ประกอบด้วยทัศนธาตุ
๒ ทศั นธาตใุ น ต่างๆ ซ่งึ เปน็ พ้ืนฐานในการ
งานทศั นศลิ ป์ สร้างสรรค์ผลงานทัศนศิลป์
 การสร้างสรรคง์ านทศั นศลิ ป์แต่ละ
ประเภท จะต้องใช้ทัศนธาตุตา่ งๆ ให้
ถกู ตอ้ ง เหมาะสม

๓ ภาพวาดจาก ศ ๑.๑ ป.๒/๖  การวาดภาพจากประสบการณ์ ๗ 8
๗ 8
ประสบการณ์ ป.๒/๗ เพ่ือถ่ายทอดเร่อื งราวเกี่ยวกับ
ครอบครวั ตนเองและเพอื่ นบา้ น

จะต้องรู้จักเลอื กงานทศั นศิลป์ใชใ้ น

การบรรยายเนอื้ หาเรอ่ื งราว

 การวาดภาพประสบการณท์ ่ีฉัน

ประทบั ใจ จะตอ้ งรจู้ ักใช้

องคป์ ระกอบของทัศนธาตตุ า่ งๆ เพื่อ

บรรยายเร่อื งราวท่ตี ้องการวาด

๔ งานศิลปะ ศ ๑.๑ ป.๒/๕  การสร้างภาพปะติดโดยการตัด

ภาพปะตดิ หรือฉกี กระดาษนนั้ จะต้องทำตาม

จากกระดาษ ขั้นตอน โดยใช้และดแู ลรักษาวสั ดุ

และอปุ กรณอ์ ยา่ งถกู วธิ ี

๕๘

ลำดบั ชื่อหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา น้ำหนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชี้วัด เรียน คะแนน
 การสรา้ งสรรคง์ านโครงสรา้ ง (ชั่วโมง)
๕ งานโครงสร้าง ศ ๑.๑ ป.๒/๔ เคลอื่ นไหวนั้น จะตอ้ งมที กั ษะ ๘ 10
เคลอ่ื นไหว ป.๒/๘ พ้นื ฐานในการใชว้ สั ดุและอุปกรณ์
อย่างถกู ต้อง เหมาะสม ๔ 6
๖ งานศิลปะใน ศ ๑.๒ ป.๒/๑  งานปน้ั งานแกะสลัก งานภาพ
ชวี ติ ประจำวนั ป.๒/๒ แขวน และงานภาพหมุนเปน็ การ
สรา้ งสรรคผ์ ลงานทัศนศิลป์ 3 มิติ
ซง่ึ ต้องใช้วสั ดุและอปุ กรณต์ า่ งๆ ใน
การสรา้ งสรรคผ์ ลงานอยา่ งถูกตอ้ ง
เหมาะสม
 งานทศั นศลิ ปป์ ระเภทต่างๆ ใน
ทอ้ งถิ่น มีวิธกี ารสร้างและใชว้ ัสดุ
อปุ กรณท์ ี่แตกต่างกนั ซง่ึ งาน
ทัศนศลิ ปท์ ีพ่ บเห็นใชวี ติ ประจำวัน
เหล่านีล้ ้วนมีความสำคัญ
 การศกึ ษางานศิลปะ วิธกี ารสรา้ ง
และวัสดอุ ปุ กรณ์ที่ใช้ในการสรา้ งงาน
ในท้องถน่ิ ของตนเองจะทำให้เราเหน็
คุณค่า ความสำคัญของงานศลิ ปะ รัก
และหวงแหนทอ้ งถ่ินของตนเองมาก
ยิง่ ขึน้

ดนตรี

๗ เสียงและ ศ ๒.๑ ป.๒/๑  เสียงมีความแตกต่างกันหรอื ๔ 6
คล้ายคลึงกันตามแหล่งกำเนดิ ของ
คุณสมบตั ขิ อง ป.๒/๒ เสยี ง และเสียงสูง-ต่ำ ดัง-เบา ยาว-
เสยี ง
สน้ั ของดนตรี ทำใหเ้ กิดสีสันของเสียง

ตามคณุ สมบตั ิของเสยี งดนตรี

 คนเรามีเสยี งพดู ท่ีไม่เหมอื นกัน จงึ

ทำให้เสยี งขับร้องแตกตา่ งกนั ไปด้วย

แตเ่ สียงดนตรจี ะมีลักษณะดงั หรอื

เบา ข้นึ อยกู่ บั การบรรเลงและ

ลักษณะของเครอื่ งดนตรชี นิดนน้ั

๕๙

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชว้ี ัด เรียน คะแนน
 การเลน่ เครอ่ื งดนตรีประกอบเพลง (ชั่วโมง)
๘ สนกุ กับดนตรี ศ ๒.๑ ป.๒/๓ จะตอ้ งเล่นให้ถกู ต้องตามจังหวะและ ๔ 3
ทำนองเพลง จึงจะเกดิ ความไพเราะ
และการเคลือ่ นไหวรา่ งกายประกอบ
เพลงจะตอ้ งสอดคล้องกับจังหวะและ
เนอ้ื หาของเพลง

๙ เพลงไพเราะ ศ ๒.๑ ป.๒/๔  การขบั รอ้ งเพลงไทยและเพลงไทย ๔ 6
ป.๒/๕ สากล จะต้องขับรอ้ งใหส้ อดคล้องกับ
จงั หวะทำนองเพลง จงึ จะไพเราะ
และนา่ ฟัง ส่วนเพลงปลกุ ใจและ

เพลงสอนใจ เปน็ เพลงทม่ี คี วามหมาย
และความสำคญั รวมทง้ั มีคติสอนใจ
 เพลงปลกุ ใจและเพลงสอนใจเป็น

เพลงท่แี ต่งขึ้น เพือ่ ใหข้ อ้ คิดและคติ
สอนใจ ซงึ่ ผู้ฟังสามารถนำไปใช้

ประโยชนใ์ นชวี ติ ประจำวัน

๑๐ ลักษณะเพลง ศ ๒.๒ ป.๒/๑  บทเพลงในทอ้ งถิ่นมเี อกลกั ษณ์ ๔ 2

ท้องถ่ิน ป.๒/๒ เฉพาะตัว ทัง้ เสยี งร้องและเสียง

เครอื่ งดนตรีท่แี ตกตา่ งกนั ไปตาม

สภาพทางวัฒนธรรม ประเพณี และ

วถิ ีชวี ติ ของคนในทอ้ งถน่ิ

๑๑ ดนตรีกับ ศ ๒.๒ ป.๒/๒  การจดั กิจกรรมในวันสำคัญของ ๔ 3

กิจกรรมในวัน โรงเรยี น และวนั สำคญั ของชาติน้นั

สำคญั มกั ใชด้ นตรเี ข้าไปเปน็ ส่วนรว่ มของ
งาน

๖๐

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนัก
ท่ี การเรยี นรู้ ตัวชวี้ ัด เรียน คะแนน
นาฏศิลป์ ศ ๓.๒ ป.๒/๑  การเคล่ือนไหวขณะอยู่กับที่และ (ชัว่ โมง)
๑๒ การ ป.๒/๒ เคลือ่ นที่เป็นทักษะเบื้องตน้ ของการ ๗ 6
เคล่ือนไหว แสดงนาฏศลิ ป์ ซึง่ การเคลื่อนไหว
เบื้องตน้ ศ ๓.๑ ป.๒/๓ เปน็ การสะทอ้ นอารมณ์ของตนอยา่ ง ๕ 7
ป.๒/๔ อสิ ระ
๑๓ ภาษาท่าและ  การเคลื่อนไหวอยา่ งมีรูปแบบ
นาฏยศพั ท์ ประกอบเพลง ทำให้การแสดง
นาฏศลิ ป์มคี วามสวยงาม ดูสง่างาม
ออ่ นช้อย นา่ ชมมากย่งิ ขึน้
 ภาษาทา่ และนาฏยศพั ท์ เป็น
ทักษะพ้นื ฐานในการแสดงนาฏศิลป์
ไทยและการละคร จึงต้องฝึกให้มี
ความออ่ นชอ้ ย สวยงาม
 เพลงทีใ่ ช้ประกอบการแสดงต่างๆ
เช่น การละคร การใช้ภาษาท่าหรอื
นาฏยศัพท์ประกอบเพลง จงึ ต้องมี
ความออ่ นชอ้ ย ลีลางดงามตามแบบ
นาฏศลิ ป์ไทย

๑๔ การชมการ ศ ๓.๑ ป.๒/๕  การชมการแสดงท่ดี ี ผู้ชมจะต้องมี ๒ 2
แสดง หลักการชมทถี่ กู ตอ้ งรวมท้ัง
แสดงออกและปฏิบัตอิ ยา่ งเหมาะสม

๑๕ การละเลน่ ศ ๓.๒ ป.๒/๑  การละเลน่ พ้นื บ้าน สามารถ ๖ 5
พืน้ บ้าน ป.๒/๒ ป.๒/๓
เช่ือมโยงกบั วิถกี ารดำรงชวี ิตของคน
ไทยในภมู ิภาคตา่ งๆ การละเล่นทำให้
เกิดความสนกุ สนาเพลดิ เพลนิ คนใน
ท้องถิน่ เกิดความภาคภมู ิใจ

รวมคะแนนระหว่างเรยี น - ๘๐
สอบปลายภาคเรียน - ๒๐
๘๐ ๑๐๐
สรุป ชั่วโมง คะแนน

๖๑

โครงสรา้ งรายวชิ า (กลุม่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ)

รายวชิ า ศลิ ปะ ชน้ั ประถมศกึ ษาปีท่ี ๓

รหสั วชิ า ศ ๑๓๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ชั่วโมง/ปี

อตั ราสว่ นคะแนน ระหว่างเรยี น : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดบั ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรียน นำ้ หนัก
ท่ี การเรยี นรู้ ตวั ชีว้ ัด (ช่ัวโมง) คะแนน
ทัศนศลิ ป์  รูปร่างของสง่ิ ทอี่ ยใู่ นธรรมชาตแิ ละ
๑ รูปรา่ ง ศ ๑.๑ ป.๓/๑ สง่ิ ทม่ี นุษย์สรา้ งขน้ึ มีลกั ษณะและ ๗ 4
รูปทรงและ ป.๓/๓ ป.๓/๙ รปู แบบทีแ่ ตกต่างกัน
ทัศนธาตุ  ทัศนธาตุเป็นส่วนประกอบตา่ งๆ ที่
อยู่ในธรรมชาติ ส่งิ แวดล้อม และงาน
ทศั นศิลป์
 งานทศั นศลิ ป์ สามารถจัดกล่มุ หรอื
หมวดหมตู่ ามทัศนธาตุท่ีเนน้ ในงาน
ทัศนศลิ ปน์ ัน้ ๆ ซึ่งจดั ไดห้ ลากหลาย
รปู แบบ

๒ รปู รา่ ง ศ ๑.๑ ป.๓/๑๐  การลงมือสรา้ งสิ่งของเคร่อื งใช้ ๘ ๕
สง่ิ ก่อสรา้ งต่างๆ ตอ้ งมีการออกแบบ
รปู ทรง ใหม้ ีรปู ร่าง รูปทรงทเี่ หมาะสม เพ่อื
ในงาน ประโยชนใ์ นการใช้งานและความ
ออกแบบ สวยงาม

๓ ภาพวาด ศ ๑.๑ ป.๓/๒  การสรา้ งสรรค์ผลงานการวาดภาพ ๙ 8
ภาพศลิ ป์ ป.๓/๔ ป.๓/๖ ให้มคี วามสวยงาม ตอ้ งเลือกใชว้ ัสดุ
ป.๓/๘
และอุปกรณใ์ ห้เหมาะสมกับงาน
 การวาดภาพสง่ิ ของท่อี ยรู่ อบตัวเรา

น้นั ผู้วาดควรศกึ ษาและเขา้ ใจ
หลกั การในการวาด เพอื่ ให้สามารถ
วาดภาพไดอ้ ย่างสวยงาม และตรงกบั

ความเป็นจริง
 การใช้สปี ระเภทตา่ งๆระบายภาพ

จะต้องปฏบิ ตั ิตามขน้ั ตอนอย่าง
ถูกต้องเพ่อื ให้ไดผ้ ลงานทสี่ วยงาม

๖๒

ลำดบั ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรียน นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชวี้ ัด (ชวั่ โมง) คะแนน
และสามารถบอกสง่ิ ทช่ี นื่ ชมและสง่ิ ที่
ควรปรบั ปรงุ ในผลงานของตนเองได้
อยา่ งเหมาะสม
 การวาดภาพจากความคดิ และ
จนิ ตนาการนั้น ควรปฏิบตั ติ าม
หลกั การวาดท่ถี ูกตอ้ งเพื่อให้ได้
ผลงานทม่ี คี วามสวยงาม และควร
แสดงความคิดเห็นในงานทศั นศิลป์
ของตนเองอย่างเหมาะสม

๔ งานป้ัน ศ ๑.๑ ป.๓/๒  การสร้างสรรคผ์ ลงานป้นั ให้มีความ ๑๐ ๑๕
พาเพลิน
ป.๓/๕ ป.๓/๗ สวยงาม ต้องเลือกใชว้ ัสดุและ
อุปกรณใ์ ห้เหมาะสมกบั งาน
ป.๓/๘  งานปั้นเปน็ งานทัศนศลิ ป์แขนง

หนง่ึ การสร้างสรรคผ์ ลงานปน้ั ตอ้ ง

ใช้งานวสั ดอุ ุปกรณ์ต่างๆ อยา่ งถูกวิธี

และดแู ลรักษาอย่างเหมาะสม

 การสรา้ งสรรค์ผลงานป้ันจากวัสดุ

สงั เคราะหแ์ ละวัสดุจากธรรมชาติ

จะต้องปฏบิ ตั ติ ามหลกั และวธิ กี ารปัน้

โดยใช้วสั ดแุ ละอุปกรณ์ต่างๆ อยา่ ง

ถูกต้อง และสามารถระบุสิ่งท่ีชน่ื ชม

และสิง่ ทค่ี วรปรบั ปรงุ ในผลงานปั้น

จากวัสดุสังเคราะห์ของตนเองได้

อยา่ งเหมาะสม

 การสร้างสรรคผ์ ลงานปนั้ เพ่อื

ถ่ายทอดจนิ ตนาการ ผปู้ ้นั จะตอ้ ง

ปฏิบตั ติ ามหลกั การปนั้ จึงจะได้

ผลงานท่ีมคี วามสวยงาม และ

สามารถระบสุ ่งิ ท่ชี ่ืนชมและสิง่ ท่คี วร

ปรบั ปรุงในผลงานปั้นของตนเองได้

อยา่ งเหมาะสม

๖๓

ลำดบั ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลาเรยี น นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชวี้ ัด (ชว่ั โมง) คะแนน
๕ เรยี นรศู้ ิลปะ ศ ๑.๓ ป.๓/๑  ผลงานศิลปะในท้องถน่ิ มี
ทอ้ งถ่นิ ป.๓/๒ ความสำคัญ และมีคุณคา่ ซ่ึงถูกสร้าง ๖ ๘
ขน้ึ มาจากวิถชี ีวติ ประเพณี และ
ดนตรี ศ ๒.๑ ป.๓/๑ วัฒนธรรม โดยจะมคี วามแตกตา่ งกัน ๔ ๕
๖ เคร่อื งดนตรี ศ ๒.๑ ป.๓/๒ ออกไปในแตล่ ะท้องถิ่น ๔ 3
 ผลงานศิลปะในท้องถ่นิ สร้างสรรค์
นา่ รู้ ศ ๒.๑ ป.๓/๓ ขึ้นโดยใชว้ สั ดุ อปุ กรณท์ ี่หาไดง้ า่ ย ๔ ๔
๗ สัญลกั ษณ์ ป.๓/๗ และมมี ากในทอ้ งถิน่

ทางดนตรี  เคร่ืองดนตรแี ตล่ ะชนดิ มีรูปรา่ ง
ลกั ษณะและมีเสียงที่เกิดจากวิธกี าร
๘ บทเพลงใน บรรเลงแตกตา่ งกนั
ชวี ติ ประจำวั  สัญลกั ษณท์ างดนตรเี ป็นพนื้ ฐาน
น สำคัญในการเรียนดนตรี เสยี งและ
จังหวะของดนตรีมีลกั ษณะตา่ งกนั
สามารถใช้รปู ภาพหรอื สัญลกั ษณ์
แทนกนั ได้
 เพลงชาติ เพลงสรรเสริญพระ
บารมี และเพลงประจำโรงเรยี นแต่ง
ขน้ึ มาโดยดจู ากเรอื่ งราวของส่งิ ที่
กล่าวข้นึ
 ดนตรีเปน็ ส่วนประกอบหนงึ่ ท่ที ำ
ใหก้ ารจัดงานต่างๆ ดมู ีชีวิตชวี า เรา
จงึ ควรเลอื กใช้บทเพลง และดนตรี
ใหเ้ หมาะสมกบั บรรยากาศของงาน

๙ สนุกกับ ศ ๒.๒ ป.๓/๔  การขบั ร้องเพลงเป็นกจิ กรรมทาง ๔ ๕
ดนตรี ป.๓/๕ ป.๓/๖ ดนตรรี ปู แบบหนงึ่ โดยผูข้ ับรอ้ ง

จะต้องมคี วามรู้เบื้องตน้ เก่ยี วกับ
ประเภทของการขับร้องเพลง และ
ลกั ษณะการขบั ร้องเพลงแตล่ ะ
ประเภทเครือ่ งดนตรีแตล่ ะชนิดมี
วิธกี ารบรรเลงแตกต่างกันไปตาม
ลักษณะของเคร่ืองดนตรีชนิดนัน้ ๆ

๖๔

ลำดับ ชือ่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรยี น น้ำหนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชวี้ ัด (ชวั่ โมง) คะแนน
เราจงึ ควรศกึ ษาวิธีการและรูปแบบ
๑๐ ดนตรี ศ ๒.๒ ป.๓/๑ การบรรเลงเพื่อใหส้ ามารถบรรเลงได้ ๔ 3
ทอ้ งถิ่น ป.๓/๒ อยา่ งถกู ต้อง
เอกลกั ษณ์  การแสดงความคดิ เหน็ ตอ่ เสียงขับ ๔ ๕
ทอ้ งถนิ่ ศ ๓.๒ ป.๓/๑ รอ้ งทำใหน้ ักรอ้ งสามารถพฒั นา
ทักษะการขับรอ้ งเพลงให้ดีย่ิงข้ึน
นาฏศิลป์  การเคลื่อนไหวประกอบเพลง
๑๑ ลลี าการ แตล่ ะประเภทจะตอ้ งเคลื่อนไหว
ร่างกายใหส้ อดคล้องกบั จงั หวะ
เคลอ่ื นไหว ทำนอง และความหมายของเพลง
 ดนตรที อ้ งถ่ินเป็นสมบตั ขิ องคนใน
ท้องถิน่ นน้ั ๆ ซง่ึ มคี ณุ ค่าทาง
วัฒนธรรม และแสดงถงึ ภูมิปัญญา
ของคน ในท้องถิน่
 ดนตรกี บั วถิ ชี วี ิตของคนในท้องถ่นิ
เป็นส่ิงทีม่ ีความผกู พนั กันมาช้านาน
เปน็ เครือ่ งมอื ท่ใี ชป้ ระกอบกจิ กรรม
ต่างๆ ในทอ้ งถ่นิ ซึ่งจะแตกตา่ งไป
ตามวถิ ชี ีวิต ประเพณแี ละวฒั นธรรม
ของแตล่ ะท้องถน่ิ

 การรำวงมาตรฐาน การแสดงท่า
ประกอบเพลงพระราชนิพนธ์ การ
เคลื่อนไหวในสถานการณ์สน้ั ๆ หรือ
สถานการณ์ท่ีกำหนด เปน็ การ
เคล่อื นไหวรา่ งกายในรปู แบบตา่ งๆ
โดยผู้เคล่อื นไหวจะต้องคำนงึ ถงึ
องคป์ ระกอบต่างๆ ในการแสดงอยา่ ง
เหมาะสม

๑๒ ภาษาท่า ศ ๓.๑ ป.๓/๒  การแสดงนาฏศิลปไ์ ทยมหี ลักและ ๔ ๕

และ วธิ กี ารในการปฏิบตั ินาฏศิลป์ โดยมี

นาฏยศัพท์ การฝึกภาษาท่าเพื่อส่ืออารมณ์

ของมนษุ ย์ และการฝึกนาฏยศัพท์

๖๕

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรยี น นำ้ หนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชวี้ ัด (ช่ัวโมง) คะแนน
๑๓ การแสดง
นาฏศิลป์ ศ ๓.๑ ป.๓/๓  การแสดงนาฏศลิ ป์หรือละครไทย ๔ ๔

๑๔ ความเป็นมา ป.๓/๔ ป.๓/๕ นน้ั ผแู้ สดงควรทราบเกยี่ วกบั ๔ ๓
นาฏศิลป์ บทบาทหนา้ ท่ขี องตนเอง และปฏิบัติ
ตน ตามบทบาทหน้าที่ทีไ่ ด้รบั อย่าง ๔ ๓
๑๕ นาฏศิลป์ เตม็ ความสามารถ - ๘๐
ท้องถิ่นไทย  การชมการแสดงนาฏศิลป์หรือ - ๒๐
ละครไทยนนั้ ผู้ชมจะต้องเข้าใจ ๘๐ ๑๐๐
บทบาทหน้าทีข่ องตนเอง และปฏบิ ัติ ชั่วโมง คะแนน
ตนตามมารยาทในการแสดง
 นาฏศิลปส์ ามารถนำไปประยกุ ตใ์ ช้
บรู ณาการกบั รายวิชาอน่ื ๆ ได้ โดย
ช่วยใหก้ ารเรียนรมู้ ีความสนุกสนาน
และเขา้ ใจง่าย

ศ ๓.๒ ป.๓/๒  นาฏศิลป์ไทยมีเอกลกั ษณ์ท่ี
ป.๓/๓ แตกต่างจากนาฏศิลปข์ องชาตอิ ื่นๆ

มีความสวยงาม อ่อนช้อยมคี วาม
สำคญั ตอ่ การดำรงชวี ติ ของคนไทย
 นาฏศิลป์ไทยถอื กำเนิดมาพรอ้ ม
กับชนชาตไิ ทย โดยมีท่ีมาจาก
ความเช่ือ วถิ ีชีวิตความเป็นอยู่ และ

การรับ อารยธรรมอินเดยี และคน
ไทยแสดงความเคารพตอ่ สง่ิ เคารพ
ทางการแสดงนาฏศลิ ปห์ รือครบู า
อาจารย์ คอื การไหว้ครนู าฏศลิ ป์

ศ ๓.๒ ป.๓/๑ การแสดงนาฏศลิ ปพ์ นื้ บา้ นในแต่ละ
ท้องถนิ่ มลี กั ษณะแตกต่างกันไปตาม

วฒั นธรรม ขนบธรรมเนยี มประเพณี
และวถิ ีการดำเนินชวี ติ ของคนใน
ทอ้ งถิน่

รวมคะแนนระหวา่ งเรียน

สอบปลายภาคเรียน

สรุป

๖๖

โครงสรา้ งรายวชิ า (กลุ่มสาระการเรียนรศู้ ลิ ปะ)

รายวิชา ศิลปะ ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔

รหสั วิชา ศ ๑๔๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ชั่วโมง/ปี

อัตราสว่ นคะแนน ระหวา่ งเรียน : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชวี้ ัด เรียน คะแนน
 ส่งิ ต่างๆ ในธรรมชาติ สิ่งแวดลอ้ ม (ชว่ั โมง)
ทัศนศลิ ป์ รวมทั้งงานทศั นศลิ ป์ต่างก็มีลกั ษณะ ๗
๑ รปู ร่างรูปทรง ศ ๑.๑ ป.๔/๑ ของรูปรา่ ง รปู ทรงท่แี ตกตา่ งกัน ๕
ออกไป

๒ ทศั นธาตุ ศ ๑.๑ ป.๔/๓  ทัศนธาตเุ ปน็ องค์ประกอบทสี่ ำคัญ ๘ ๘
ของสง่ิ ต่างๆ ในธรรมชาติ
ส่งิ แวดลอ้ ม และงานทัศนศิลป์

๓ วรรณะสกี ับ ศ ๑.๑ ป.๔/๒  สีเป็นองค์ประกอบสำคัญในการ ๗ ๕
งานศลิ ปะ ป.๔/๗ ป.๔/๙ สรา้ งงานศิลปะให้สวยงาม ซงึ่ สีท่ี ๖ ๗
ปรากฏในวงจรสีน้ันเกดิ จากแมส่ ีหลกั
 สีวรรณะอุ่นและสวี รรณะเยน็ มี

อทิ ธพิ ลต่ออารมณข์ องมนุษย์
แตกต่างกัน
 การวาดภาพระบายสีโดยใช้สี

วรรณะอนุ่ และสวี รรณะเยน็ เพอ่ื
ถ่ายทอดความรสู้ ึก และจินตนาการ

น้ันจะต้องเลือกใช้วรรณะสีอย่าง
เหมาะสม เพือ่ การสรา้ งสรรค์

๔ ภาพพิมพ์ ศ ๑.๑ ป.๔/๔  การพมิ พภ์ าพให้ไดภ้ าพท่สี วยงาม
สวยงาม และแปลกตา ต้องรจู้ ักเลอื กใช้วัสดุ
อุปกรณ์ให้ถูกต้องเหมาะสม รวมถึง
ความคิดสรา้ งสรรค์ในการออกแบบ

งานพมิ พภ์ าพ

๖๗

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชีว้ ัด เรียน คะแนน
(ชัว่ โมง)
๕ ภาพสวยงาม ๗
ตาม ศ ๑.๑ ป.๔/๕  การสรา้ งสรรคง์ านการวาดภาพให้ ๗
จนิ ตนาการ ป.๔/๖ ป.๔/๘ มคี วามสวยงาม ตอ้ งเลือกใชว้ ัสดุและ

อปุ กรณใ์ หเ้ หมาะสมกับงานและมี

หลกั การปฏิบัติท่ถี กู ตอ้ ง
 การจดั ระยะ นำ้ หนกั และแสงเงา

ของภาพอยา่ งเหมาะสม ยอ่ มทำให้
ภาพวาดมคี วามสวยงาม และมคี วาม
สมจริงมากขึ้น

 การระบายสีภาพโดยเน้นเรือ่ ง มติ ิ
ของภาพใหม้ คี วามลกึ มีแสงเงาท่ี

ถูกต้อง และมนี ้ำหนกั ภาพที่
เหมาะสม เปน็ ส่งิ สำคัญในการวาด
ภาพ ทำให้ภาพมคี วามสวยงามและมี

ความสมจริง

๖ ศลิ ปะกับ ศ ๑.๒ ป.๔/๑  งานทัศนศิลปใ์ นทอ้ งถ่ินจะสะท้อน ๔ ๓
วัฒนธรรม วิถีชีวิต วฒั นธรรมของคนในทอ้ งถ่ิน
ทอ้ งถน่ิ
และวฒั นธรรมในทอ้ งถ่ินจะมีผลตอ่
การสรา้ งงานทศั นศลิ ป์ในท้องถ่ิน

๗ ท้องถน่ิ ไทย ศ ๑.๒ ป.๔/๒  งานทัศนศิลป์ในแต่ละท้องถิน่ มี ๓ ๓

ศลิ ปะไทย ความแตกต่างกันไปตามวถิ ีชีวิตของ

คนทมี่ าจากวัฒนธรรมต่างๆ

ดนตรี ศ ๒.๑ ป.๔/๑  การแบง่ ประโยคเพลง และรู้ใน ๔ ๓
๘ ดนตรีน่ารู้ ป.๔/๓ ความหมายของประโยคเพลงจะทำ
ใหเ้ ขา้ ใจในความหมายของบทเพลง

 จงั หวะทงั้ ชา้ และเร็วในเพลงมผี ล
ต่อความรู้สึกตอ่ ผู้ฟงั หรือผู้ขับร้อง

เพลงแต่ละเพลงจะมีทิศทางการ
เคล่อื นทขี่ ้ึน-ลงของทำนอง และ
รูปแบบการเคลื่อนท่ขี องทำนอง

ตา่ งกัน

๖๘

ลำดบั ช่อื หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชี้วัด เรียน คะแนน
 เครอ่ื งดนตรีในปจั จบุ นั มหี ลาย (ชั่วโมง)
๙ เคร่ืองดนตรี ศ ๒.๑ ป.๔/๒ ประเภท เราจงึ ต้องจำแนกประเภท ๔ ๔
ป.๔/๖ ของเครื่องดนตรไี ทย และเครื่อง
ดนตรสี ากลจำพวก เครอ่ื งดดี เครื่อง
สี เครือ่ งตี และเคร่ืองเปา่
 การใช้และการดูแลรักษาเคร่ือง
ดนตรไี ทยและเครื่องดนตรีสากล
อย่างถกู วิธีและปลอดภัย จะทำให้
เครือ่ งดนตรมี ีอายุการใชง้ านยาวนาน
และมีเสียงท่ไี พเราะ

๑๐ โน้ตดนตรี ศ ๒.๑ ป.๔/๔  การอ่าน และการเขยี นโนต้ ดนตรี ๔ ๔

สากลและโน้ต ไทย และโน้ตดนตรสี ากลเป็นความรู้

ดนตรไี ทย และทกั ษะพื้นฐานในการขบั รอ้ งเพลง

และบรรเลงดนตรี

๑๑ บทเพลง ศ ๒.๒ ป.๔/๕  การขับรอ้ งเพลงไทยให้ไพเราะ ๓ ๔
ไพเราะ ป.๔/๗ จะตอ้ งปฏบิ ัตติ ามหลักการขับร้อง
เพลงไทย

 การขบั รอ้ งเพลงสากลให้ไพเราะ
จะตอ้ งปฏบิ ัติตามหลกั การขับร้อง

เพลงไทย

๑๒ วถิ ีชีวิตกับ ศ ๒.๒ ป.๔/๑  ผลงานดนตรีพ้ืนเมืองถูก ๓ 3

เพลงทอ้ งถิน่ สรา้ งสรรคจ์ ากคนในทอ้ งถน่ิ ซึง่

สะท้อนวิถีชวี ิตและมคี วามสมั พันธ์

กับผู้คนในท้องถ่นิ

๑๓ คณุ ค่างาน ศ ๒.๒ ป.๔/๒  การอนุรกั ษ์ส่งเสริมวัฒนธรรมทาง ๒ ๒
ดนตรี ดนตรีมีความสำคญั และมีความ

จำเปน็ อยา่ งยิ่ง จึงควรมีแนวทางใน
การอนุรักษอ์ ยา่ งเหมาะสม

๖๙

ลำดบั ชอื่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา น้ำหนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ช้วี ัด เรยี น คะแนน
ศ ๓.๒ ป.๔/๑  ภาษาท่าและนาฏยศพั ทเ์ ปน็ ทักษะ (ช่ัวโมง)
นาฏศิลป์ ศ ๓.๑ ป.๔/๒ พ้นื ฐานทางนาฏศลิ ปแ์ ละการละครท่ี ๓ ๔
๑๔ พื้นฐาน ใช้ในการสื่อความหมายและอารมณ์ ๓ ๕
ศ ๓.๑ ป.๔/๓  การแสดงทา่ ประกอบเพลงและ
นาฏศิลป์ ศัพทท์ างการละครไทย เปน็ การใช้ ๓ ๓
ศ ๓.๑ ป.๔/๔ ภาษาท่าและนาฏยศัพท์ทางการ
๑๕ ทา่ ประกอบ ละครในการสอ่ื ความหมายและ ๓ ๓
เพลงและ ถ่ายทอดเรอ่ื งราว
ศพั ทก์ าร  การแสดงการเคลอ่ื นไหวในจงั หวะ
ละครไทย พืน้ เมอื งสามารถประดิษฐ์ทา่ ทางหรอื
ทา่ รำประกอบตามความคดิ ของตน
๑๖ สนุกกบั
จงั หวะ  การแสดงนาฏศิลป์ไทยมีทั้งการ
พืน้ เมือง แสดงประเภทค่แู ละประเภทหมู่ ตอ้ ง
ใช้ทักษะทางนาฏศิลป์ เพื่อให้มคี วาม
๑๗ นาฏศลิ ปไ์ ทย สวยงาม

๑๘ การละคร ศ ๓.๑ ป.๔/๕  การละครเบ้อื งตน้ เปน็ การเลา่ สงิ่ ที่ ๒ ๑
๓ ๒
เบือ้ งต้น ชน่ื ชอบในการแสดง โดยการเลา่ เรอ่ื ง

จะตอ้ งเนน้ จดุ สำคญั ของเรอ่ื ง และ

ลักษณะเด่นของตัวละคร

๑๙ นาฏศลิ ปน์ า่ รู้ ศ ๓.๒ ป.๔/๑  นาฏศิลปท์ ่ัวไป มีประวัตคิ วาม

ป.๔/๓ เป็นมาจากธรรมชาติ ส่วนนาฏศลิ ป์

ไทยมปี ระวัติความเปน็ มาจาก

การละเล่นของชาวบา้ นในท้องถ่นิ

 การไหว้ครมู คี วามสำคัญตอ่ วิชา

นาฏศิลป์ โดยจดุ ประสงค์ในการไหว้

ครกู เ็ พือ่ เป็นการแสดงความเคารพ

ในการเรียนและการแสดงนาฏศิลป์

๗๐

ลำดบั ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรยี นรู้ ตวั ชี้วัด เรียน คะแนน
 นาฏศลิ ปไ์ ทยเป็นมรดกทาง (ชั่วโมง)
๒๐ คณุ ค่า ศ ๓.๒ ป.๔/๑ วัฒนธรรมที่มีคณุ คา่ จงึ ควรรักษา ๓ ๒
นาฏศลิ ป์ไทย ป.๔/๓ และสบื ทอดการแสดงนาฏศิลป์
ใหค้ งอยู่
 การชมการแสดงนาฏศิลป์และการ
แสดงทอ้ งถน่ิ ให้ไดร้ ับความร้แู ละ
ความเพลิดเพลนิ ต้องร้หู ลักการชม
และรจู้ กั พิจารณาเปรยี บเทียบการ
แสดงท่ีมาจากวัฒนธรรมอน่ื ๆ

รวมคะแนนระหวา่ งเรยี น - ๘๐
สอบปลายภาคเรียน - ๒๐
๘๐ ๑๐๐
สรปุ ช่ัวโมง คะแนน

๗๑

โครงสรา้ งรายวชิ า (กล่มุ สาระการเรยี นรู้ศลิ ปะ)

รายวชิ า ศลิ ปะ ชนั้ ประถมศกึ ษาปีท่ี ๕

รหสั วิชา ศ ๑๕๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ช่วั โมง/ปี

อตั ราส่วนคะแนน ระหวา่ งเรยี น : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดบั ชื่อหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตัวชว้ี ัด เรียน คะแนน
(ชัว่ โมง)
ทศั นศิลป์ ศ ๑.๑ ป.๕/๑ ๑๕
๑ พ้ืนฐานงาน ป.๕/๒ ป.๕/๖  รปู รา่ ง ลกั ษณะ และขนาดของ ๑๖
ป.๕/๗ ส่ิงต่างๆ รอบตวั ในธรรมชาติ และ
ศลิ ป์ สงิ่ ที่มนษุ ยส์ ร้างขนึ้ ตามอารมณ์
และความรูส้ ึกของผู้สร้างสรรค์
ผลงานทัศนศิลป์ แสดงถงึ จังหวะท่ี
มองเห็น
 งานทัศนศลิ ปแ์ ต่ละประเภทมี
ความแตกต่างกันออกไป เราจึงควร
ศึกษาทำความเข้าใจความแตกต่าง
เพื่อให้สร้างสรรค์ผลงานทัศนศิลป์
แต่ละประเภทไดอ้ ยา่ งเหมาะสม
 รู้ปัญหาในการจดั องค์ประกอบ
ศลิ ป์ และสื่อความหมายในงาน
ทศั นศลิ ปข์ องตน และสามารถบอก
วธิ กี ารปรบั ปรงุ งานให้ดีข้ึน
 ประโยชน์ และคณุ ค่าของงาน
ทศั นศลิ ป์ ที่แตกต่างกนั ตาม
ประเภทของงาน เราจึงต้องศึกษา
ทำความเข้าใจความแตกตา่ งเหล่าน้ี
เพอื่ ให้สรา้ งสรรคผ์ ลงานได้อยา่ ง
เหมาะสม สวยงาม

๗๒

ลำดบั ชือ่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา น้ำหนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชี้วัด เรียน คะแนน
๒ สร้างสรรค์ ศ ๑.๑ ป.๕/๓  นำ้ หนกั แสงเงา และการใช้ (ชั่วโมง)
งานศิลป์ ป.๕/๔ ป.๕/๕ วรรณะสมี ีผลต่อการวาดภาพแสดง ๑๔ ๑๕
แสงเงาตามธรรมชาติ เพ่ือให้มี
๓ งานศิลป์กบั ศ ๑.๒ ป.๕/๑ ความสวยงามสมจรงิ ๑๐ ๑๐
วัฒนธรรม ป.๕/๒  การสร้างสรรค์ผลงานป้ัน ผู้ป้นั
จะตอ้ งรูจ้ กั วสั ดอุ ปุ กรณท์ ่ใี ช้ในงาน
ปัน้ วิธกี ารใชง้ านและวธิ ีการดแู ล
รกั ษาและปฏิบตั ติ ามหลักการปน้ั
นอกจากน้ียังตอ้ งรู้จกั สงั เกตสิง่
ตา่ งๆ ท่ีอยรู่ อบตัว และมีความคิด
สรา้ งสรรค์ เพือ่ ให้ผลงานมีความ
สวยงาม
 ในการสรา้ งสรรคง์ านพมิ พภ์ าพ
ควรคำนงึ ถึงจดุ เด่นในภาพ สีสัน
รปู ร่าง รูปทรงในภาพซึ่งมี
ความสำคัญ เพราะทำให้ผลงาน
ทัศนศลิ ปม์ คี วามสวยงาม
 งานทัศนศิลป์แต่ละประเภทมี
ลกั ษณะรูปแบบงานทีแ่ ตกต่างกัน
ซึ่งในชมุ ชนแตล่ ะแหง่ ล้วนมีผลงาน
ทศั นศิลป์ทีม่ ีคุณค่า แสดงถงึ ความ
เปน็ เอกลักษณ์ของท้องถน่ิ
 งานทศั นศลิ ปแ์ ต่ละประเภทมี
ลกั ษณะรูปแบบงานแตกต่างกัน
เราจงึ ควรศึกษาความรเู้ กย่ี วกับงาน
ทัศนศิลป์แต่ละประเภทจากแหล่ง
เรยี นรู้และนทิ รรศการศลิ ปะ

๗๓

ลำดบั ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ช้วี ัด เรียน คะแนน
(ช่ัวโมง)
ดนตรี ๕
๕
๔ องคป์ ระกอบ ศ ๒.๑ ป.๕/๑  การสื่ออารมณ์ของบทเพลงดว้ ย

ดนตรี ป.๕/๒ องค์ประกอบดนตรี
- จังหวะกบั อารมณ์ของบเพลง

- ทำนองกับอารมณ์ของบทเพลง

 ลักษณะของเสยี งนักร้องกลมุ่

ตา่ งๆ ลกั ษณะเสียงของวงดนตรี

ประเภทตา่ งๆ

 เคร่อื งหมายและสญั ลักษณ์ทาง

ดนตรีบันไดเสยี ง ๕ เสียง

Pentatonic scale

โนต้ เพลงในบันไดเสยี ง ๕ เสียง

Pentatonic scale

๕ ทกั ษะดนตรี ศ ๒.๑ ป.๕/๓  การบรรเลงเครือ่ งประกอบ ๑๑ ๑๐

ป.๕/๔ ป.๕/๕ จงั หวะ
 การบรรเลงเคร่อื งดำเนนิ ทำนอง
ป.๕/๖ ป.๕/๗  การรอ้ งเพลงไทยในอตั ราจงั หวะ

สองช้ัน

 การร้องเพลงสากล หรือไทย

สากล

 การร้องเพลงประสานเสยี งแบบ

Canon Round

 การสรา้ งสรรคป์ ระโยคเพลง

ถาม – ตอบ

 การบรรเลงดนตรีประกอบ

กจิ กรรม นาฏศลิ ป์

 การสรา้ งสรรคเ์ สียงประกอบการ

เล่าเรอื่ ง

๗๔

ลำดับ ชื่อหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชี้วัด เรยี น คะแนน
(ชว่ั โมง)
๖ ดนตรีกบั ศ ๒.๒ ป.๕/๑  ดนตรีกบั งานประเพณี ๔ ๕
มรดกทาง
วัฒนธรรม ป.๕/๒ - บทเพลงในงานประเพณีใน

ท้องถิ่น

- บทบาทของดนตรีในแต่ละ

ประเพณี

 คุณค่าของดนตรจี ากแหลง่
วฒั นธรรม
- คุณคา่ ทางสังคม
- คุณคา่ ทางประวตั ิศาสตร์

นาฏศิลป์ ศ ๓.๒ ป.๕/๑  การแสดงนาฏศิลป์ประเภทต่างๆ ๔ ๕
๗ นาฏศลิ ป์ ๑๒ ๑๐

ในทอ้ งถิ่น ป.๕/๒

๘ การแสดง ศ ๓.๑ ป.๕/๒  องคป์ ระกอบของนาฏศลิ ป์

นาฏศลิ ปแ์ ละ ป.๕/๓ ป.๕/๔ - จังหวะ

การละคร ป.๕/๕ - ทำนอง

- คำรอ้ ง

- ภาษาทา่

- นาฏยศพั ท์

- อุปกรณ์

 การแสดงนาฏศลิ ป์

- ระบำ

- ฟอ้ น

- รำวงมาตรฐาน
 การประดษิ ฐท์ า่ ทางประกอบ

เพลงหรอื ทา่ ทางประกอบเร่อื งราว

 องค์ประกอบของละคร

- การเลอื กและเขียนเค้าโครงเรอื่ ง

- บทละครส้นั ๆ

๗๕

ลำดับ ช่ือหน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลา นำ้ หนกั
ท่ี การเรยี นรู้ ตัวช้วี ัด เรียน คะแนน
 ทมี่ าของการแสดงนาฏศิลป์ (ช่ัวโมง)
ชุดตา่ ง ๆ นาฏศิลป์ นาฏศลิ ป์
พนื้ เมือง การละเล่นของหลวง
การแสดงโขน และละคร

๙ การชมการ ศ ๓.๑ ป.๕/๑  หลกั การชมการแสดง ๔ ๕

แสดง ป.๕/๖  การถ่ายทอดความรูส้ ึกและ

นาฏศลิ ป์ไทย คณุ ค่าของการแสดงนาฏศลิ ปโ์ ขน

ละคร

รวมคะแนนระหว่างเรยี น - ๘๐
สอบปลายภาคเรยี น - ๒๐
๘๐ ๑๐๐
สรุป ชวั่ โมง คะแนน

๗๖

โครงสรา้ งรายวชิ า (กล่มุ สาระการเรยี นร้ศู ลิ ปะ)

รายวิชา ศิลปะ ช้นั ประถมศกึ ษาปีที่ ๖

รหัสวิชา ศ ๑๖๑๐๑ เวลาเรียน ๘๐ ชวั่ โมง/ปี

อตั ราสว่ นคะแนน ระหวา่ งเรียน : ปลายปี = ๘๐ : ๒๐

ลำดบั ช่อื หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคญั เวลาเรยี น นำ้ หนัก
ท่ี การเรยี นรู้ ตัวช้ีวัด (ชวั่ โมง) คะแนน
ทศั นศิลป์
๑ พื้นฐานงาน ศ ๑.๑ ป.๖/๑  สีคู่ตรงขา้ มในวงสธี รรมชาติ ถ้า ๙ ๘
ศิลป์ ป.๖/๒ นำมาวางคกู่ นั จะทำใหเ้ กดิ
ความรสู้ กึ ขดั แย้งหรอื ตัดกัน
 หลกั การจดั ภาพด้วยขนาด
สัดส่วน ความสมดุลในการสร้าง
งานทัศนศลิ ป์

๒ ศลิ ป์ ศ ๑.๑ ป.๖/๓  การสร้างมติ ขิ องงานทศั นศลิ ป์ ๑๙ ๒๐
สรา้ งสรรค์ ป.๖/๔ ป.๖/๕ ดว้ ยแสงเงาและน้ำหนกั ในรูปแบบ
ป.๖/๖ ป.๖/๗ 2 มิติ และ 3 มิติ

 การใช้หลักการเพิ่ม หลกั การลด
และหลกั การผสมผสานในการ
สรา้ งสรรคง์ านปนั้
 รูปและพ้ืนที่ว่างประกอบไปดว้ ย
จดุ เส้น รปู ร่าง รปู ทรง และสี ท่ไี ม่
สามารถแยกออกจากกนั ได้
 การสร้างสรรค์งานทัศนศิลปโ์ ดย
ใชส้ ีคูต่ รงข้าม หลักการจัดขนาด
สดั ส่วน และความสมดลุ มี
ความสำคญั ในผลงานทศั นศิลป์
 การสรา้ งงานทศั นศิลป์เป็น
แผนภาพ แผนผงั และ
ภาพประกอบ

๗๗

ลำดับ ชอื่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรยี น นำ้ หนัก
ท่ี การเรยี นรู้ ตัวชว้ี ัด (ชวั่ โมง) คะแนน
๓ ทัศนศลิ ป์
สะท้อนชีวิต ศ ๑.๒ ป.๖/๑  บทบาทของงานทศั นศิลป์ใน ๑๒ ๑๒

ดนตรี ป.๖/๒ ป.๖/๓ ท้องถิ่น ไดแ้ ก่ เปน็ ผลิตภัณฑ์ 2 2
๔ องคป์ ระกอบ 6 4
สง่ิ ของเครอ่ื งใช้ เป็นที่อย่อู าศัย ๔ 4
ดนตรี ๖ 8
๕ ประเภทของ เปน็ สิ่งตกแตง่ เปน็ อาชพี และ

เคร่อื งดนตรี เป็นอนุสรณส์ ถานท่ีสะท้อนชีวิต
๖ ทฤษฎีดนตรี
และสงั คม
๗ ปฏบิ ัติเครือ่ ง
ดนตรงี า่ ยๆ  ศาสนามีอทิ ธพิ ลอย่างยงิ่ ต่อการ

สรา้ งสรรค์งานทัศนศิลป์ในทอ้ งถิ่น

ทั้งงานจติ รกรรม งานประติมากรรม

งานสถาปัตยกรรม และงาน

หตั ถกรรม

 อทิ ธิพลทางวฒั นธรรม ประเพณี

และวิธีชีวิตความเป็นอย่มู ผี ลต่อการ

สร้างสรรคง์ านทัศนศิลป์ในแต่ละ

ภาคให้มีความแตกต่างกัน

ศ ๒.๑ ป.๖/๑ องค์ประกอบดนตรี และศพั ท์สังคตี

ศ ๒.๑ ป.๖/๒ ๑. เครอ่ื งดนตรไี ทยแตล่ ะภาค
๒. บทบาท และหน้าทีข่ องเคร่ือง
ดนตรี
๓. ประเภทของเครือ่ งดนตรสี ากล

ศ ๒.๑ ป.๖/๓ ๑. เครอ่ื งหมายและสญั ลกั ษณ์ทาง
ดนตรี
๒. โนต้ บทเพลงไทย อัตราจงั หวะ
สองช้ัน
๓. โนต้ บทเพลงสากลในบนั ไดเสียง
C Major

ศ ๒.๑ ป.๖/๔ ๑. การรอ้ งเพลงประกอบดนตรี
๒. การสรา้ งสรรคร์ ปู แบบจงั หวะ
และทำนองด้วยเครอ่ื งดนตรี

๗๘

ลำดับ ชือ่ หน่วย มาตรฐาน/ สาระสำคัญ เวลาเรยี น นำ้ หนัก
ท่ี การเรียนรู้ ตวั ชี้วัด (ช่วั โมง) คะแนน

๘ ประวัตศิ าสตร์ ศ ๒.๑ ป.๖/๑ ดนตรไี ทยในประวตั ิศาสตร์ 2 2

ดนตรี ป.๖/๒ ป.๖/๓ - ดนตรีในเหตกุ ารณ์สำคญั ทาง 2 2
6 4
ศ ๒.๒ ป.๖/๑ ประวตั ิศาสตร์
๖ 8
- ดนตรใี นยคุ สมยั ต่างๆ
4 4
- ดนตรีอทิ ธพิ ลของวัฒนธรรมท่มี ี 2 2

ต่อดนตรี - ๘๐
- ๒๐
นาฏศิลป์ ๘๐ ๑๐๐
ชั่วโมง คะแนน
๙ นาฏลลี า ศ ๓.๑ ป.๖/๑ การประดิษฐ์ทา่ ทางประกอบเพลง

ปลุกใจ หรือเพลงพน้ื เมือง หรอื

ทอ้ งถิน่ เนน้ ลลี า หรืออารมณ์

๑๐ แสดงละคร ศ ๓.๑ ป.๖/๒ การออกแบบสร้างสรรค์

ไทย - เคร่อื งแตง่ กาย

- อุปกรณ์ ฉากประกอบการ

แสดง

๑๑ ร้องเล่นเตน้ รำ ศ ๓.๑ ป.๖/๓ การแสดงนาฏศิลป์ และการแสดง

ละคร

- รำวงมาตรฐาน

- ระบำ

- ฟ้อน

- ละครสรา้ งสรรค์

๑๒ องค์ประกอบ ศ ๓.๑ ป.๖/๖ องคป์ ระกอบทางนาฏศลิ ปแ์ ละการ

ละครไทย ละคร

๑๓ นาฏศิลป์ ศ ๓.๑ ป.๖/๑ ความหมาย ความเปน็ มา

พน้ื บ้าน ป.๖/๒ ป.๖/๓ ความสำคัญของนาฏศิลป์และละคร

อาเซียน ป.๖/๔ ป.๖/๕ ในอาเซียนและสากล

ป.๖/๖

ศ ๓.๒ ป.๖/๑

รวมคะแนนระหว่างเรยี น

สอบปลายภาคเรียน

สรปุ

๗๙

อภิธานศพั ท์

ทศั นศลิ ป์

โครงสรา้ งเคลื่อนไหว (mobile)

เปน็ งานประตมิ ากรรมท่ีมโี ครงสร้างบอบบางจัดสมดลุ ดว้ ยเส้นลวดแขง็ บาง ๆ ทม่ี ีวัตถรุ ปู ร่าง
รูปทรงต่าง ๆ ท่ีออกแบบเชอื่ มติดกับเสน้ ลวด เป็นเครอ่ื งแขวนท่ีเคลอื่ นไหวได้ด้วยกระแสลมเพยี งเบา ๆ

งานส่อื ผสม (mixed media)

เป็นงานออกแบบทางทศั นศิลปท์ ่ีประกอบดว้ ยหลายสอ่ื โดยใช้วัสดหุ ลาย ๆ แบบ เช่น กระดาษ
ไม้ โลหะ สรา้ งความผสมกลมกลืนด้วยการสรา้ งสรรค์

จังหวะ (rhythm)

เป็นความสัมพันธ์ของทัศนธาตุ เช่น เส้น สี รูปร่าง รูปทรง น้ำหนักในลักษณะของการซำ้ กนั
สลับไปมา หรือลักษณะล่ืนไหล เคลื่อนไหวไม่ขาดระยะจงั หวะที่มีความสัมพันธ์ตอ่ เนื่องกันจะช่วยเน้น
ให้เกิดความเด่น หรือทางดนตรีก็คือการซ้ำกันของเสียงในช่วงเท่ากันหรือแตกต่างกันจังหวะให้
ความรสู้ กึ หรอื ความพอใจทางสุนทรยี ภาพในงานศลิ ปะ

ทศั นธาตุ (visual elements)

สิ่งที่เป็นปจั จัยของการมองเห็นเปน็ ส่วนต่าง ๆ ที่ประกอบกันเป็นภาพ ได้แก่ เส้น น้ำหนัก
ทีว่ า่ ง รปู รา่ ง รปู ทรง สี และลักษณะพ้นื ผวิ

ทศั นียภาพ (perspective)

วิธเี ขยี นภาพของวตั ถใุ หม้ องเห็นว่ามรี ะยะใกล้ไกล

ทศั นศลิ ป์ (visual art)

ศิลปะที่รับรูไ้ ด้ดว้ ยการเห็น ได้แก่ จิตรกรรม ประติมากรรม ภาพพิมพ์ และงานสร้างสรรค์อื่น ๆ
ที่รบั รดู้ ว้ ยการเห็น

ภาพปะตดิ (collage)

เป็นภาพท่ที ำข้ึนดว้ ยการใชว้ ัสดตุ ่าง ๆ เชน่ กระดาษ ผา้ เศษวสั ดุธรรมชาติ ฯลฯ ปะติดลง
บนแผ่นภาพดว้ ยกาวหรือแป้งเปียก

วงสีธรรมชาติ (color circle)

คอื วงกลมซึง่ จัดระบบสีในแสงสรี งุ้ ท่ีเรียงกันอยู่ในธรรมชาติ สีวรรณะอุน่ จะอยู่ในซีกท่ีมีสีแดง
และเหลือง สว่ นสวี รรณะเยน็ อยู่ในซีกทมี่ ีสเี ขยี ว และสมี ่วง สคี ู่ตรงข้ามกนั จะอยตู่ รงกันข้ามในวงสี

๘๐

วรรณะสี (tone)
ลักษณะของสีที่แบ่งตามความรูส้ ึกอุ่นหรอื เย็น เช่น สีแดง อยู่ในวรรณะอุ่น (warm tone)

สีเขียวอยใู่ นวรรณะเย็น (cool tone)
สีคูต่ รงข้าม (complementary colors)

สีที่อยตู่ รงกันข้ามกนั ในวงสีธรรมชาตเิ ป็นคูส่ กี ัน คอื สคี ทู่ ี่ตัดกนั หรอื ตา่ งจากกนั มากทส่ี ดุ เช่น
สีแดงกับสีเขยี ว สีเหลืองกบั สีมว่ ง สีน้ำเงนิ กบั สสี ้ม
องคป์ ระกอบศิลป์ (composition of art)

วิชาหรือทฤษฎที ี่เก่ยี วกับการสร้างรูปทรงในงานทศั นศิลป์

๘๑

ดนตรี

การดำเนินทำนอง (melodic progression)

๑. การกา้ วเดนิ ไปข้างหนา้ ของทำนอง

๒. กระบวนการดำเนินคอรด์ ซงึ่ แนวทำนองขยบั ทลี ะขัน้

ความเข้มของเสยี ง (dynamic)

เสียงเบา เสยี งดงั เสียงที่มีความเขม้ เสียงมากก็ย่งิ ดังมากเหมอื นกบั loudness

ดน้ สด

เป็นการเล่นดนตรหี รือขับร้อง โดยไม่ได้เตรียมซ้อมตามโน้ตเพลงมาก่อน ผู้เล่นมีอิสระในการ
กำหนดวิธีปฏิบัติเครื่องดนตรีและขับร้อง บนพื้นฐานของเนื้อหาดนตรีที่เหมาะสม เช่น การบรรเลง
ในอัตราความเรว็ ท่ยี ืดหยุ่น การบรรเลงดว้ ยการเพิ่มหรือตดั โน้ตบางตัว

บทเพลงไล่เลยี น (canon)

แคนอน มาจากภาษากรีก แปลว่า กฎเกณฑ์ หมายถึงรูปแบบบทเพลงที่มหี ลายแนวหรือดนตรี
หลายแนว แตล่ ะแนวมีทำนองเหมือนกัน แต่เริ่มไม่พร้อมกันแต่ละแนว จงึ มที ำนองทีไ่ ล่เลียนกันไปเป็น
ระยะเวลายาวกว่าการเลียนทั่วไป โดยทั่วไปไม่ควรต่ำกว่า ๓ ห้อง ระยะขั้นคู่ระหว่างสองแนว
ที่เลียนกันจะห่างกันเป็นระยะเท่าใดก็ได้ เช่น แคนอนคู่สอง หมายถึง แคนอนที่แนวทั้งสอง
เริ่มท่ีโน้ตหา่ งกนั เปน็ ระยะคู่ ๕ และรักษาระยะคู่ ๕ ไปโดยตลอดถือเป็นประเภทของลีลาสอดประสาน
แนวทำนองแบบเลยี นทีม่ ีกฎเกณฑ์เขม้ งวดทส่ี ุด

ประโยคเพลง (phrase)

กลมุ่ ทำนอง จงั หวะท่ีเรยี บเรียงเช่อื มโยงกันเป็นหน่วยของเพลงท่มี คี วามคดิ จบสมบรู ณ์ใน
ตัวเอง มักลงท้ายด้วยเคเดนซ์ เป็นหนว่ ยสำคญั ของเพลง

ประโยคเพลงถาม - ตอบ

เป็นประโยคเพลง ๒ ประโยคที่ต่อเนื่องกันลีลาในการตอบรับ – ส่งล้อ – ล้อเลียนกัน
อย่างสอดคล้อง เป็นลักษณะคล้ายกันกับบทเพลงรูปแบบ AB แต่เป็นประโยคเพลงสั้น ๆ ซึ่งมักจะมี
อัตราความเร็วเท่ากันระหว่าง ๒ ประโยค และความยาวเท่ากัน เช่น ประโยคเพลงที่ ๑ (ถาม)
มีความยาว ๒ ห้องเพลง ประโยคเพลงที่ ๒ (ตอบ) ก็จะมีความยาว ๒ ห้องเพลง ซึ่งจะมีลีลาต่างกัน
แต่สอดรับกนั ไดก้ ลมกลนื

๘๒

ผลงานดนตรี

ผลงานท่สี ร้างสรรค์ขน้ึ มาโดยมีความเกย่ี วข้องกับการนำเสนองานทางดนตรี เชน่ บทเพลง
การแสดงดนตรี

เพลงทำนองวน (round)

เพลงที่ประกอบด้วยทำนองอย่างนอ้ ย ๒ แนว ไลเ่ ลยี นทำนองเดยี วกัน แต่ต่างเวลาหรือจังหวะ
สามารถไลเ่ ลียนกันไปได้อยา่ งตอ่ เน่อื งจนกลับมาเร่มิ ตน้ ใหม่ได้อีกไม่มวี ันจบ

รูปร่างทำนอง (melodic contour)

รปู รา่ งการขึน้ ลงของทำนอง ทำนองทีส่ มดลุ จะมีทิศทางการข้นึ ลงทเ่ี หมาะสม

สีสนั ของเสียง

ลักษณะเฉพาะของเสียงแต่ละชนิดท่ีมีเอกลักษณเ์ ฉพาะต่างกัน เช่น ลักษณะเฉพาะของสีสัน
ของเสียงผู้ชายจะมีความทุ้มต่ำแตกต่างจากสีสันของเสียงผู้หญิง ลักษณะเฉพาะของสีสันของเสียง
ของเดก็ ผ้ชู ายคนหน่งึ จะมีความแตกตา่ งจากเสียงเดก็ ผู้ชายคนอน่ื ๆ

องคป์ ระกอบดนตรี (elements of music)

ส่วนประกอบสำคัญท่ีทำให้เกดิ เสียงดนตรี ได้แก่ทำนอง จังหวะ เสียงประสาน สีสันของเสียง
และเน้อื ดนตรี

อตั ราความเร็ว (tempo)

ความชา้ ความเร็วของเพลง เช่น อัลเลโกร(allegero) เลนโต (lento)

ABA

สัญลกั ษณ์บอกรปู แบบวรรณกรรมดนตรแี บบตรีบท หรือเทอร์นารี (ternary)

ternary form

สังคีตลักษณส์ ามตอน โครงสร้างของบทเพลงที่มีส่วนสำคัญขยับทีละขัน้ อยู่ ๓ ตอน ตอนแรก
และตอนที่ ๓ คือ ตอน A จะเหมือนหรือคล้ายคลึงกันทั้งในแง่ของทำนองและกุญแจเสียง
ส่วนตอนที่ ๒ คือ ตอน B เป็นตอนที่แตกต่างออกไป ความสำคัญของสังคีตลักษณ์นี้ คือ การกลับมา
ของตอน A ซึง่ นำทำนองของส่วนแรกกลับมาในกุญแจเสยี งเดิมเป็นสงั คีตลักษณท์ ี่ใช้มากทส่ี ดุ โดยเฉพาะ
ในเพลงร้อง จงึ อาจเรียกวา่ สงั คตี ลกั ษณเ์ พลงรอ้ ง (song form) กไ็ ด้

๘๓

นาฏศิลป์
การตีบท

การแสดงท่ารำตามบทร้อง บทเจรจาหรือบทพากย์ควรคำนึงถึงความหมายของบท แบ่งเป็น
การตีบท ธรรมชาติ และการตบี ทแบบละคร
การประดษิ ฐท์ ่า

การนำภาษาทา่ ภาษานาฎศิลป์ หรือ นาฏยศัพท์มาออกแบบ ให้สอดคลอ้ งสมั พนั ธก์ ับจงั หวะ
ทำนอง บทเพลง บทรอ้ ง ลีลา ความสวยงาม
นาฏยศพั ท์

ศัพท์เฉพาะทางนาฎศิลป์ ที่ใช้เกี่ยวกับการเรียกท่ารำ กิริยาที่แสดงมีส่วนศรี ษะใบหน้าและ
ไหล่ สว่ นแขนและมอื ส่วนของลำตัว ส่วนขาและเท้า
บุคคลสำคญั ในวงการนาฎศิลป์

เปน็ ผู้เชีย่ วชาญทางนาฎศิลป์ และภมู ปิ ญั ญาทอ้ งถิ่นท่สี รา้ งผลงาน
ภาษาทา่

การแสดงท่าทางแทนคำพดู ใชแ้ สดงกริ ยิ าหรืออริ ยิ าบถ และใชแ้ สดงถงึ อารมณ์ภายใน
ส่วนขาและเทา้

กิริยาแสดง เช่น กระทบ ยืดยุบ ประเท้า กระดกเท้า กระทุ้ง จรด ขยับ ซอย วางส้น ยกเท้า
ถดั เทา้
ส่วนแขนและมอื

กิรยิ าที่แสดง เชน่ จบี ตงั้ วง ลอ่ แกว้ ม้วนมือ สะบัดมือ กรายมอื สา่ ยมอื
สว่ นลำตัว

กริ ยิ าทแ่ี สดง เช่น ยกั ตัว โย้ตัว โยกตัว
ส่วนศีรษะใบหนา้ และไหล่

กริ ยิ าท่ีแสดง เช่น เอียงศรี ษะ เอยี งไหล่ กดไหล่ กล่อมไหล่ กล่อมหน้า

๘๔

สิ่งทีเ่ คารพ
ในสาระนาฎศิลป์มีสิ่งที่เคารพสืบทอดมา คือ พ่อแก่ หรือพระพรตฤษี ซึ่งผู้เรียนจะต้อง

แสดงความเคารพ เมือ่ เรม่ิ เรยี นและก่อนแสดง
องค์ประกอบนาฎศลิ ป์

จังหวะและทำนองการเคลื่อนไหว อารมณ์และความรู้สึก ภาษาท่า นาฎยศัพท์ รูปแบบของ
การแสดง การแต่งกาย
องค์ประกอบละคร

การเลือกและแตง่ บท การเลอื กผู้แสดง การกำหนดบุคลกิ ของผู้แสดง การพัฒนารูปแบบของ
การแสดง การปฏิบัติตนของผู้แสดงและผ้ชู ม

๘๕

คณะผจู้ ัดทำหลักสูตรสถานศึกษา กลุ่มสาระการเรียนรศู้ ลิ ปะ

๑. นายเฉลิมชล ดำสอน หัวหนา้ กลุ่มสาระการเรียนรู้ศลิ ปะ
๒. นางสาวชนดิ าภา ทัพเย็น ครผู ู้สอนวชิ าทศั นศิลป์
๓. นางขวญั ทิพย์ วิจกั ขณส์ งั สิทธ์ิ ครูผู้สอนวิชาทัศนศลิ ป์
๔. นางนูรยี า อสมั ภนิ วฒั น์ ครูผสู้ อนวิชาทัศนศลิ ป์
๕. นายสภุ ัทร ลิลาพันสทิ ธิ ครผู สู้ อนวชิ าดนตรี
๖. นายศรัณย์ สดาษเสดียร ครูผสู้ อนวิชาดนตรี
๗. นางโสภา ภัทรชุตกิ ุล ครูผู้สอนวิชานาฏศิลป์
๘. นางสาวจนั ทมิ า พบิ ลู ย์ ครผู ู้สอนวชิ านาฏศิลป์
๙. นางสาวอรอมุ า ทบั ไทร ครูผสู้ อนวิชานาฏศลิ ป์

๘๖

หลักสตู ร : กลมุ่ สาระการเรยี นร้ศู ิลปะ
ผู้จดั ทำ : คณะกลุม่ สาระการเรียนรู้ศลิ ปะ
โรงเรียน : โรงเรียนอนุบาลภูเกต็
สังกดั : สำนกั งานเขตพื้นท่กี ารศกึ ษาประถมศกึ ษาภเู ก็ต

คณะกรรมการผู้บริหารสถานศึกษา และคณะกรรมการสถานศึกษาได้รับการพิจารณา
ตรวจสอบ หลักสตู รกลุ่มสาระการเรียนรศู้ ิลปะเลม่ นี้ถูกตอ้ ง และเห็นควรในการจัดกจิ กรรม การเรียนรู้

ภายในหอ้ งเรียน และเป็นหลักสตู รโรงเรียนอนุบาลภูเกต็ ฉบับปรับปรุงพทุ ธศักราช ๒๕๖๓ (บูรณาการ
สาระการเรยี นรู้ทอ้ งถนิ่ )

คณะกรรมการตรวจหลกั สูตร ………………….…………….…..หัวหน้ากลุม่ สาระการเรยี นรู้ศิลปะ
(.............................................)

…………………………..…..……หัวหนา้ ฝา่ ยวชิ าการ
(.............................................)

……………………………....……รองผ้อู ำนวยการฝา่ ยวชิ าการ
(.............................................)

……………………..…….………..ผ้อู ำนวยการ
(..............................................)

………………………..….………..คณะกรรมการสถานศกึ ษา
(..............................................)

อนมุ ัตเิ ม่อื วันที…่ ……....เดือน…………...........พ.ศ……...…