๔๖
ผู้ใช้บริการ หมายถึง บุคคลที่สามารถใช้บริการของห้องสมุดได้ ได้แก่ นักเรียน
นักศึกษา คณาจารย์ บุคลากรของสถาบันอุดมศกึ ษา ศิษย์เก่า นักธุรกิจ ประชาชนท่ัวไปตลอดจน
ผใู้ ชบ้ ริการจากต่างประเทศดว้ ย
นักศึกษา หมายถงึ นักศึกษาหรอื นสิ ิตทกี่ ำลังศกึ ษาอยใู่ นสถาบันอุดมศกึ ษา
ฐานข้อมูลเชิงพาณิชย์ หมายถึงฐานข้อมูลที่ห้องสมุดเป็นสมาชิกโดยเสียค่า
สมาชิก
ระบบการศึกษา หมายถึง ระบบการศึกษาตามที่ระบุไว้ในพระราชบัญญัติ
การศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๔๒หมวด ๓มาตรา ๑๕ซึ่งจัดการศึกษาเป็นสามรูปแบบ คือ
การศึกษาในระบบการศึกษานอกระบบ และการศกึ ษาตามอัธยาศยั
งบดำเนินการ หมายถึง งบประมาณที่สถาบันอุดมศึกษาได้รับในการดำเนิน
กิจกรรมของสถาบันอุดมศึกษาในหมวดเงนิ เดือน ค่าจ้างชั่วคราว หมวดตอบแทนใช้สอยและวัสดุ
และค่าสาธารณูปโภค และอาจรวมถึงหมวดเงินอุดหนุนด้วยในบางกรณีสาขาวิชา หมายถึง
สาขาวชิ าตามการจำแนกสาขาวชิ าตามมาตรฐานสากล(International Standard Classification
of Education : ISCED ) ขององค์การศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมสหประชาชาติ หรือ
ยเู นสโก (UNESCO)กำหนดมาตรฐานหอ้ งสมดุ สถาบนั อดุ มศกึ ษา พ.ศ. ๒๕๔๔ดังต่อไปนี้
ตอนที่ ๑
โครงสร้างและการบรหิ าร
ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา มีหน้าที่หลักในการส่งเสริมการเรียน การสอน การ
วิจัยทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม และบริการทางวิชาการแก่สถาบันอุดมศึกษาทุกระบบการศึกษา
และแก่สังคม ตลอดจน ส่งเสริมการเรียนรู้ด้วยตนเอง อย่างต่อเนื่องและตลอดชีวิต ดังน้ัน
สถานภาพอำนาจหนา้ ท่ี ความรับผิดชอบของห้องสมดุ สถาบันอดุ มศึกษา และความรบั ผดิ ชอบของ
ผู้บริหารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ควรกำหนดไวอ้ ยา่ งชัดเจน ดงั น้ี
๑.๑ ห้องสมุดสถาบนั อุดมศึกษาควรมีสถานภาพเทา่ หนว่ ยงานทางวิชาการระดับ
คณะ ของสถาบันอุดมศึกษา
๑.๒ ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรกำหนดนโยบายในการบริหารไว้เป็น ลาย
ลักษณอ์ ักษรมกี ารแบง่ หน่วยงานและ ระบบสายการบงั คับบญั ชาไว้อยา่ งชดั เจน
๑.๓ ผู้บริหารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรขึ้นตรงต่อผู้บริหารสูงสุดของ
สถาบันอดุ มศกึ ษาต้นสงั กดั และควรมสี ่วนร่วมโดยตรง ในการบรหิ ารงานสถาบนั อดุ มศึกษา
๑.๔ ผู้บริหารห้องสมดุ สถาบันอุดมศึกษาควรได้รบั การแตง่ ต้งั เป็นคณะกรรมการ
บริหารของสถาบันอุดมศึกษาและเป็นกรรมการในชุดต่างๆ ของสถาบันต้นสังกัดตามความ
เหมาะสม เพื่อให้ได้รับทราบความ ก้าวหน้าในการดำเนินงานของสถาบันอุดมศึกษา และ
ความก้าวหน้าทางวิชาการอันจะทำให้ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาสามารถ สนองต่อภาระหน้าที่
ของสถาบันอดุ มศกึ ษาต้นสังกัดและทันต่อความต้องการอยา่ งมปี ระสิทธภิ าพ
๔๗
๑.๕ หอ้ งสมดุ สถาบนั อุดมศึกษาควรมีคณะกรรมการ ดงั ตอ่ ไปนี้
๑.๕.๑ คณะกรรมการกำหนดนโยบายทำหน้าที่กำหนดนโยบาย ในการ
พฒั นาติดตาม ดแู ลและประเมนิ ผล หอ้ งสมุดสถาบนั อุดมศึกษาให้เป็นไปตามนโยบายที่กำหนด
๑.๕.๒ คณะกรรมการบริหารหอ้ งสมุดสถาบันอดุ มศึกษาทำหน้าท่ีกำกับ
ดูแล การบริหารงานของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาให้สอดคล้องกับนโยบาย และเป็นไปอย่างมี
ประสทิ ธิภาพ
๑.๖ สถาบันอุดมศึกษาอาจมีห้องสมุดแห่งเดียว หรืออาจมีห้องสมุดกลางและ
หอ้ งสมุดสาขาระบบบริหารงานห้องสมดุ สถาบันอุดมศึกษาควรเปน็ ระบบศนู ย์รวมการบริหาร
ตอนที่ ๒
งบประมาณและการเงนิ
หอ้ งสมุดสถาบันอดุ มศกึ ษาควรได้รบั งบประมาณอยา่ งเพียงพอ เพ่อื ให้สามารถปฏิบัติงาน
ในหน้าที่และความรับผิดชอบ ของหน่วยงานต้นสังกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ งบประมาณให้
คำนวณตามส่วน โดยถืออัตราส่วนอย่างน้อยร้อยละ ๘ของงบประมาณทั้งหมดของ
สถาบันอุดมศึกษางบประมาณของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาต้องแยกเป็น อิสระในกรณีที่มี
ห้องสมุดสาขา ผู้บริหารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษามีหน้าที่จัดเตรียมและบริหารงบประมาณเพื่อ
การดำเนินงานสำหรับห้องสมุดสาขาตามความจำเปน็ และเหมาะสม รายได้ที่ได้จากกิจกรรมและ
บริการของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ให้สงวนไว้สำหรับเป็นค่าใช้จ่ายที่จำเป็นของห้องสมุด
นอกเหนือจากงบประมาณท่ไี ดร้ บั
ตอนที่ ๓
บคุ ลากรห้องสมดุ สถาบันอุดมศึกษา
บุคลากรในห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรมีคุณสมบัติ จำนวน และประเภทตาม
ความจำเป็นและอย่างเพียงพอเพื่อ พัฒนาห้องสมุด ดูแลรักษา และให้บริการทรัพยากร
สารสนเทศอย่างมีประสิทธิภาพ และสอดคล้องกับนโยบายและ วัตถุประสงค์ของ
สถาบนั อุดมศึกษา การพิจารณาจำนวนและคุณสมบตั ิของบุคลากรให้คำนึงถึงจำนวนและขอบเขต
ของทรัพยากรสารสนเทศห้องสมุดสาขา หน่วยบริการ ชั่วโมงบริการอัตราการเพิ่มของทรัพยากร
สารสนเทศใหม่ อัตราการยืม - คืน ลักษณะของกระบวนการทางเทคนิค เทคโนโลยีสารสนเทศท่ี
นำมาใช้ และลักษณะของบริการ ท่ีตอ้ งการ รวมถึงลกั ษณะของการบรกิ ารเฉพาะ โดยเฉพาะอยา่ ง
ย่งิ จะต้องมบี คุ ลากรทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ เพื่อพัฒนาระบบงานเทคโนโลยสี ารสนเทศของ
ห้องสมดุ
๔๘
๓.๑ คณุ สมบัติ
๓.๑.๑ ผู้บริหารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ควรมีวุฒิไม่ต่ำกว่าปริญญาโท และ
ควรมีความรู้พื้นฐานทางบรรณารักษศาสตร์และสารสนเทศศาสตร์ และจะต้องมีประสบการณ์ใน
การบรหิ ารงานไมน่ อ้ ยกวา่ ๕ปีหรอื ใหเ้ ปน็ ไปตาม พ.ร.บ. ของสถาบันนั้น ๆ
๓.๑.๒ ผู้ปฏิบัติงานในระดับหัวหน้าฝ่าย ควรมีวุฒิอย่างต่ำปริญญาโท และมีพื้น
ความรู้ในสาขาที่ปฏิบัติงานไม่ ต่ำกว่าปริญญาตรี กับมีประสบการณ์ในการปฏิบัติงานห้องสมุด
อย่างน้อย ๒ ปี หรือ เป็นผู้ที่มีวุฒิไม่ต่ำกว่าปริญญาตรีและมีประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน
ห้องสมุดไม่ น้อยกวา่ ๓ ปี
๓.๒ จำนวนบุคลากรในงานห้องสมดุ สถาบันศึกษา ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา แต่ละ
แหง่ ควรจดั สรรบุคลากรตำแหน่งตา่ งๆ ตามความเหมาะสม ดังน้ี
๓.๒.๑ งานบริหารและงานธุรการ ควรประกอบด้วย ผู้อำนวยการห้องสมุด รอง
ผู้อำนวยการ ผู้ช่วยผู้อำนวยการหัวหน้าฝ่ายเลขานุการบริหาร และตำแหน่งอื่นๆ เช่น เจ้าหน้าท่ี
วิเคราะห์นโยบายและแผน พนักงานธุรการ เจ้าหน้าที่ธุรการ เจ้าหน้าที่สารบรรณ ช่าง
อิเล็กทรอนิกส์ นักวิชาการพัสดุ นักวิชาการการเงิน และบัญชี พนักงาน/เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมูล
นักการภารโรงและตำแหน่งอ่นื ๆตามความเหมาะสม
๓.๒.๒ งานพื้นฐานของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ควรประกอบด้วยงาน
ดังต่อไปนี้
(๑) งานพัฒนาทัพยากรสารสนเทศ ควรประกอบด้วยบรรณารักษ์ ทำ
หนา้ ทีข่ อและแลกเปลย่ี นบรรณารักษ์ทำหน้าท่ีคัดเลือกและจัดซื้อบรรณารักษ์ทำหน้าท่ีบำรุงรักษา
และตรวจสอบพนักงาน ห้องสมุด พนักงาน/เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมูล และพนักงานซ่อมหนังสือ
(๒) งานวิเคราะห์ทรัพยากรสารสนเทศควรประกอบด้วย บรรณารักษ์
พนักงาน/เจ้าหน้าที่ห้องสมดุ พนักงาน/เจ้าหน้าทีบ่ ันทึกข้อมูล
(๓) งานสื่อโสตทัศน์และสื่ออิเล็กทรอนิกส์ ควรประกอบด้วย
บรรณารักษ์นักวิชาการโสตทัศนศึกษา พนักงานโสตทัศนศึกษา พนักงาน/เจ้าหน้าที่บันทึกข้อมลู
และช่างศิลป์
(๔) งานวารสารควรประกอบด้วย บรรณารักษ์เจ้าหน้าที่/พนักงาน
ห้องสมุดและพนักงาน/เจา้ หนา้ ทบี่ นั ทกึ ข้อมลู
(๕) งานเอกสารและสิ่งพิมพ์รัฐบาล ควรประกอบด้วย บรรณารักษ์
พนักงาน/เจ้าหนา้ ทหี่ อ้ งสมุด และพนักงาน/เจา้ หน้าทีบ่ ันทกึ ขอ้ มลู
(๖) งานบริการยืม- คืน งานเจ้าหน้าที่ห้องสมุด บรรณารักษ์บริการยืม
ระหว่างห้องสมุดเจ้าหน้าที่ตรวจ สอบทางเข้า - ออก เจ้าหน้าที่จัดเก็บหนังสือ เจ้าหน้าท่ี
ตรวจสอบชั้นหนังสอื และเจา้ หนา้ ท่ีทำความสะอาดหนงั สือและช้นั หนงั สือ
(๗) งานบริการอ้างอิง ให้คำปรึกษาและช่วยค้นคว้า ควรประกอบด้วย
บรรณารักษ์ หรือนักเอกสารสนเทศ เจ้าหน้าท่ีห้องสมุด (ถ่ายเอกสาร) พนักงาน/เจา้ หน้าที่บันทึก
ข้อมูล
๔๙
(๘) งานผลิตคู่มือสืบค้นพิเศษ งานผลิตดรรชนแี ละสาระสังเขปค้นเรือ่ ง
ทั่วไปควรประกอบด้วย บรรณารักษ์หรือนักเอกสารสนเทศเจ้าหน้าที่พนักงาน/เจ้าหน้าที่บันทึก
ขอ้ มูล
(๙) งานสง่ เสริมและเผยแพรบ่ ริการวชิ าการงานบริการวิชาการแก่สังคม
และประชาสมั พันธ์ ควรนกั วิชาการ ช่างศิลป์ พนักงานห้องสมดุ และเจา้ หน้าท่บี ันทกึ ข้อมลู
(๑๐) งานระบบงานเทคโนโลยีสารสนเทศ ควรประกอบดว้ ยนักวิชาการ
คอมพิวเตอร์ และบรรณารักษ์หรอื นกั เอกสารสนเทศท่มี ีความรูท้ างคอมพิวเตอร์
(๑๑) งานจดหมายเหตุสถาบันอุดมศึกษาควรประกอบดว้ ยบรรณารักษ์
นักเอกสารสนเทศ
(๑๒) หากหอ้ งสมดุ สถาบันอดุ มศึกษาใดมีงานนอกเหนือจากท่ีระบุไว้ให้
พิจารณาผปู้ ฏบิ ตั ิงานตามความเหมาะสม
๓.๓ สูตรสำหรับคำนวณจำนวนผู้ปฏิบัติงานในห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาสำหรับ
จำนวนผู้ปฏบิ ัตงิ านในห้องสมดุ สถาบันอดุ มศกึ ษา ให้คำนวณตามสตู รดงั น้ี
๓.๓.๑ จำนวนผู้ปฏิบัติงานระดับวิชาชีพ คำนวณจากจำนวนนักศึกษา รวมกับ
จำนวนหนงั สอื ดังน้ี
(๑) ถ้าจำนวนนักศึกษาทั้งหมดไม่เกิน ๑๐,๐๐๐ คน ให้ใช้สัดส่วน
นักศึกษา ๕๐๐ คน ต่อ บรรณารักษ์ ๑ คน ส่วนจำนวนนักศึกษาที่เกินจาก ๑๐,๐๐๐ คนแรกขึ้น
ไปให้ใช้สัดสว่ นนักศึกษาทกุ ๒,๐๐๐ คน ตอ่ บรรณารักษ์ ๑ คน
(๒) จำนวนหนังสือ ๑๕๐,๐๐๐ เล่มต่อบรรณารักษ์ ๑ คน และจำนวน
หนังสอื ท่เี พ่มิ ขึ้นใน แต่ละปที กุ ๆ ๒๐,๐๐๐ เลม่ ตอ่ บรรณารักษ์ ๑ คน
๓.๓.๒ จำนวนผู้ปฏิบัติงานระดับวิชาชีพอื่นๆ พนักงานและเจ้าหน้าที่อื่นๆ ให้มี
จำนวนตามความเหมาะสม
ตอนท่ี ๔
ทรพั ยากรสารสนเทศ
หอ้ งสมุดสถาบันอดุ มศกึ ษาควรจัดหาและรวบรวมทรัพยากรสารสนเทศที่มีการบันทึก
ในทกุ รูปแบบ ได้แก่ วัสดตุ ีพิมพ์ โสตทศั นวัสดุ สารสนเทศที่บันทึกในรูปเสียง รูปส่อื อเิ ล็กทรอนิกส์
รูปกราฟิก และฐานข้อมูลเชิงพาณิชย์ ให้ครบถ้วน ตามความจำเป็นและอย่างต่อเนื่อง เพื่อ
สนองตอบภาระหน้าที่ของสถาบันอุดมศึกษาต้นสังกัด ดำเนินการจัดเก็บอย่างมีระบบเพื่อให้
สามารถสบื คน้ ได้อยา่ งมปี ระสิทธภิ าพ สอดคลอ้ งกับความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี นอกจากนี้ ต้อง
มีหลักเกณฑ์ การเพิ่มจำนวนทรัพยากรสารสนเทศอย่างมีระบบและต่อเนื่องให้สอดคล้องกับ
นโยบาย เป้าหมายของสถาบันอดุ มศึกษา
๔.๑ ทรัพยากรสารสนเทศพื้นฐานที่จะต้องจัดหาเข้าห้องสมุด สถาบันอุดมศึกษามี
ดงั นี้
๕๐
๔.๑.๑ ทรัพยากรสารสนเทศที่ส่งเสริมหลักสูตรและกิจกรรมทางวิชาการ ของ
สถาบนั อุดมศกึ ษา ทุกระบบการศึกษา
๔.๑.๒ ทรพั ยากรมาสนเทศที่ผลติ และเผยแพร่โดยสถาบนั อุดมศกึ ษา ตน้ สังกัด
๔.๑.๓ ทรัพยากรสารสนเทศทางศิลปวัฒนธรรม ทรัพยากรสารสนเทศท้องถ่ิน
และภูมปิ ัญญาทอ้ งถน่ิ
๔.๑.๔ ทรัพยากรสารสนเทศที่ส่งเสริมความสนใจใคร่รู้ สติปัญญา และ
นนั ทนาการ ตลอดจนแนวทางในการประกอบอาชพี และดำรงชีวิตอยา่ งมีความสุข
๔.๒ ปัจจัยท่ีต้องคำนงึ ในการจดั หาทรัพยากรสารสนเทศ
๔.๒.๑ ขอบเขตและลกั ษณะของหลกั สตู รในสถาบนั อดุ มศกึ ษา
๔.๒.๒ จำนวนและลกั ษณะของโครงการบณั ฑิตศกึ ษา
๔.๒.๓ วธิ กี ารจัดกระบวนการเรยี นรู้
๔.๒.๔ จำนวนนกั ศึกษาทั้งในระดบั ปริญญาตรี และบัณฑิตศกึ ษา
๔.๒.๕ จำนวนวทิ ยาเขต ศูนย์การเรียนและหนว่ ยงานเรียกชื่ออย่างอ่ืน ในแต่ละ
สถาบันอุดมศกึ ษาและลกั ษณะของสารสนเทศท้องถิ่นของแตล่ ะทอ้ งถนิ่
๔.๒.๖ ความต้องการของคณาจารย์ในการสอน การวิจัย และการบริการทาง
วชิ าการแกส่ งั คม และบคุ ลากรอ่ืนๆ ในสถาบนั อดุ มศึกษา
๔.๒.๗ ความต้องการของผู้ใชท้ ่ีจะศึกษาใหล้ ึกซ้ึงในเรื่องใด เร่อื งหน่ึงซ่ึงห้องสมุด
สถาบนั อดุ มศึกษาไม่สามารถ ยืมทรพั ยากรสารสนเทศที่ตอ้ งการไดจ้ ากห้องสมดุ อืน่
สูตรสำหรบั คำนวณจำนวนทรัพยากรสารสนเทศ จำนวนทรัพยากรสารสนเทศ ใหใ้ ช้
สตู รสำหรบั คิดคำนวณ ดงั น้ี
๔.๓ หนังสอื
๔.๓.๑ จำนวนหนังสอื /นกั ศกึ ษา ๑๕ เลม่ / ๑ คน
๔.๓.๒ จำนวนหนงั สือ/อาจารย์ ๑๐๐ เล่ม/ ๑ คน
๔.๓.๓ หนงั สือเฉพาะสาขาวิชา ๕๐๐ เล่ม สำหรับระดับปริญญาตรี ๓๐,๐๐ เลม่
สำหรับระดบั ปริญญาโทกรณีท่ไี ม่มีการเปดิ สอนในระดับอื่นท่ีสูงกว่าระดับปริญญาโท ๖,๐๐๐ เลม่
สำหรบั ระดับปรญิ ญาโทกรณีที่ไม่มีการเปดิ สอนในระดบั อื่นที่สูงกวา่ ระดบั ปริญญาโท ๖,๐๐๐ เล่ม
สำหรบั ระดับการศึกษาเฉพาะทาง ๖ ปี ๒๕,๐๐๐ เลม่ สำหรบั ระดับปริญญาเอกห้องสมุด
สถาบันอุดมศึกษาควรมีหนงั สือจำนวนไมน่ ้อยกวา่ ๑๐๐,๐๐๐เล่ม และจะต้องมีตัวเลม่ หนังสอื
อย่างน้อยร้อยละ ๕๐ท้ังนี้ จำนวนทรพั ยากรสารสนเทศ ในรปู สอ่ื อื่นๆ ให้นบั เท่ากบั จำนวนเล่ม
ของหนงั สือทบี่ ันทกึ ลงสอ่ื ทีส่ ามารถคน้ หามาใช้ได้ทนั ที
๔.๔ วารสาร ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรมีวารสารเฉพาะสาขาวิชาตามความ
จำเป็นของแต่ละสาขาวิชาที่เปิดสอนเป็นวิชาเอก วิชาโท ของสถาบันอุดมศึกษา ทั้งนี้ให้คำนึงถึง
การบอกรับวารสาร ดว้ ยวธิ ีอ่นื เช่น การส่ังซือ้ บทความวารสารและสาระสังเขปซ่ึงสามารถส่ังฉบับ
๕๑
พิมพ์ทางสื่ออิเล็กทรอนิกส์ได้ทันทีรวมทั้งการบอกรับวารสารอิเล็กทรอนิกส์ วารสารประเภทให้
ความรทู้ ว่ั ไปและเพือ่ ความจรรโลงใจ ใหม้ จี ำนวนตามความ เหมาะสม
ตอนที่ ๕
อาคาร สถานท่ี และครภุ ณั ฑ์
อาคารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรตง้ั อยูท่ ี่สะดวกสำหรับผู้ใช้ มีสัดส่วนเป็นเอกเทศ มี
เนื้อที่สำหรับเก็บทรัพยากรสารสนเทศ อย่างเพียงพอ และเหมาะสมกับลักษณะของทรัพยากร
สารสนเทศ ขนาดของห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาและเนื้อที่ในส่วนต่างๆ ควรคำนึงถึงจำนวน
นักศึกษา จำนวนบุคลากร และเนื้อที่ที่จำเป็นต่อการปฏิบัติงานของบุคลากร ตลอดจนจำนวน
ทรัพยากรสารสนเทศ ซึ่งการคิดคำนวณเนื้อท่ีห้องสมุดจะรวมถึงเนื้อที่สำหรับเครื่องมือและ
อปุ กรณใ์ นการใหบ้ ริการท่ตี ้องใชเ้ ทคโนโลยีประเภทต่างๆ ของหอ้ งสมุดด้วย
๕.๑ การสร้างอาคารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรคำนึงถึงความต้องการ ในการใช้
เนื้อที่ในอนาคต และได้รับการออกแบบอย่างเหมาะสมและถูกต้องตามมาตรฐานการก่อสร้าง
อาคารอปุ กรณ์ อำนวยความสะดวกในตวั อาคารควรใหเ้ หมาะสมกบั ลักษณะงาน และภาระหน้าท่ี
ทั้งนี้ผู้บริหารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา ต้องเป็นผู้หนึ่งในคณะกรรมการดำเนินการจัดสร้างและ
ตรวจรบั อาคาร
๕.๒ ครุภัณฑ์ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา เชน่ โตะ๊ เก้าอี้ ควรออกแบบให้ไดม้ าตรฐาน
๕.๓ พื้น เพดาน และผนังอาคารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรประกอบด้วย วัสดุ
เกบ็ เสียง
๕.๔ อาคารห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรมีระบบควบคุมอุณหภูมิ ความชื้น การ
ระบายอากาศ แสงว่าง และระบบป้องกันสาธารณภัย อย่างเหมาะสมและได้มาตรฐาน เพ่ือ
ป้องกันและบำรงุ รกั ษา ทรัพยากรหอ้ งสมุดมิใหเ้ กดิ การชำรุดเสียหายกอ่ นเวลาอันสมควร
๕.๕ ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรจัดอาคารสถานที่สำหรับคนพิการ โดยเพิ่มสิ่ง
อำนวยความสะดวกสำหรบั คนพิการ เช่น ทางขึน้ -ลง ห้องนำ้ ลฟิ ตแ์ ละทีน่ ัง่ อ่านหนงั สอื
๕.๖ สูตรสำหรบั คำนวณเนื้อทีข่ องห้อง.สมุดสถาบนั อดุ มศึกษา
๕.๖.๑ เนื้อที่สำหรับผู้ใช้จำนวนที่สำหรับศึกษาค้นคว้าภายในห้องสมุด
สถาบันอุดมศึกษา ให้มีจำนวนที่นั่งร้อยละ ๒๕ ของผู้ใช้โดยเฉลี่ยต่อวันโดยคิดพื้นที่ประมาณ
๒.๒๕ – ๓.๑๕ ตารางเมตร/คน ทั้งนี้ให้จัดห้องศึกษาเดี่ยวและห้องศึกษากลุ่มสำหรับนักศึกษา
และอาจารยต์ ามความเหมาะสมจำนวนเน้ือท่ีสำหรับวางอุปกรณ์ อิเลก็ ทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์
สำหรบั ผู้ใช้ ควรมเี น้อื ทไี่ ม่ตำ่ กวา่ ร้อยละ ๒๕ ของจำนวนท่ีนั่งในห้องสมดุ
๕.๖.๒ เนื้อที่สำหรับเก็บหนังสือและวารสารเย็บเล่ม สำหรับจำนวน
๑๕๐,๐๐๐ เล่มแรก ๐.๐๐๙๐ ตารางเมตร/เล่มสำหรับ จำนวน ๑๕๐,๐๐๐ เล่มต่อไป ๐.๐๐๘๑
ตารางเมตร/เล่มสำหรับจำนวน ๓๐๐,๐๐๐ เล่มต่อไป ๐.๐๐๗๒ ตารางเมตร/เล่ม ถ้าจำนวน
หนังสือทั้งหมดมากกว่า ๖๐๐,๐๐๐ เล่มขึ้นไป ๐.๐๐๖๓ ตารางเมตร/เลม่ ทั้งนี้ควรจะเตรยี มเน้อื
ท่สี ำหรับทรพั ยากรสารสนเทศทจี่ ะเพ่ิมขน้ึ ในอนาคตดว้ ย
๕๒
๕.๖.๓ เนื้อที่สำหรับบุคลากรผู้ปฏิบัติงานเนื้อที่สำหรับการปฏิบัติงาน ของ
บุคลากรสำหรับการให้บริการจัดวางเอกสารการทำงาน เครื่องมือ และอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์
คอมพิวเตอร์ และอุปกรณ์อื่นๆ ให้คิดเนื้อที่ เป็น ๑ ใน ๘ ส่วน จากเนื้อที่รวมทั้ง หมดของเนื้อท่ี
สำหรับผใู้ ช้และเน้ือท่สี ำหรบั จัดเกบ็ หนงั สือ
ตอนท่ี ๖
การบริการ
บริการต้องมุ่งส่งเสริมให้ความสะดวกแก่ผู้ใช้ทุกประเภท และส่งเสริมการเรียนรู้ด้วย
ตนเอง ต้องหาวิธีการ เครื่องมือ เทคโนโลยีที่ทันสมัย และโทรคมนาคมที่จำเป็น เพื่อช่วยให้
ผู้ใช้บริการสามารถเข้าถึงทรัพยากรสารสนเทศ อย่างรวดเร็วและครบถ้วนตามความต้องการ ทั้ง
บรกิ ารให้เปล่าและบรกิ ารท่ีต้องเสยี ค่าธรรมเนยี ม ดงั นี้
๖.๑ ต้องจัดใหม้ ีการปฐมนิเทศนกั ศึกษา การสอน หรือร่วมสอนการคน้ ควา้ ทรัพยากร
สารสนเทศ ตลอดจนช่วยคน้ คว้า และใหค้ ำปรึกษาทางวิชาการ
๖.๒ จัดให้มบี รกิ ารยืม - คนื โดยกำหนดระเบียบเพ่ือใหผ้ ูใ้ ช้รับบริการอยา่ ง เสมอภาค
ตามสิทธิทคี่ วร
๖.๓ ต้องมบี ริการสืบคน้ ผ่านเครือขา่ ยภายในประเทศ เครือข่ายอนิ เตอร์เนต็ และสอน
การส่อื เล็กทรอนิกส์
๖.๔ ต้องมีชว่ั โมงบริการอย่างสม่ำเสมอและเหมาะสม
๖.๕ หากมกี ารเรยี นการสอนนอกสถาบันอุดมศกึ ษาควรจดั ใหม้ ีการบริการ เพื่อใหผ้ ู้ใช้
สามารถเขา้ ถงึ ทรัพยากรสารสนเทศไดต้ ามความต้องการ
๖.๖ ตอ้ งมีการพัฒนาคณุ ภาพการบริการด้านต่างๆ อย่างต่อเนอ่ื งและสม่ำเสมอ
๖.๗ สง่ เสรมิ ให้มกี ารใชท้ รัพยากรสารสนเทศร่วมกัน เพ่ือให้มีการใชท้ รัพยากร
สารสนเทศอย่างกวา้ งขวางและประหยัด
ตอนที่ ๗
ความร่วมมือระหว่างหอ้ งสมุดสถาบนั อดุ มศกึ ษา
ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรดำเนินการให้เกิดความร่วมมอื โดยการสร้างเครือขา่ ย
เชื่อมโยงเพื่อให้มีการใช้ทรัพยากรและเทคโนโลยีร่วมกัน โดยคำนึงถึงหลักการประหยัดและ
ประสิทธิภาพของบริการ ทั้งนี้ ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาทุกแห่งควรได้รับ งบประมาณประจำปี
เพือ่ การนดี้ ้วย
๕๓
ตอนท่ี ๘
การประเมินคุณภาพหอ้ งสมุดสถาบันอุดมศกึ ษา
ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรมีระบบการประเมินคุณภาพของห้องสมุด
สถาบันอุดมศึกษา เพื่อเป็นแนวทางในการจัดการ ให้เป็นไปตามมาตรฐานห้องสมุด
สถาบนั อดุ มศึกษาและสอดคล้องกบั นโยบายการประกนั คุณภาพการศึกษาแห่งชาติ ท้ังนี้ห้องสมุด
สถาบนั อุดมศกึ ษาทุกแหง่ ควรได้รับงบประมาณเพื่อการนีด้ ว้ ย
ทั้งนี้ในการนำมาตรฐานห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาไปปฏิบัติเพื่อให้ถึงมาตรฐาน
ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษา พ.ศ. ๒๕๔๔ห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาควรมีการดำเนินการให้ครบ
ตามที่มาตรฐานกำหนดภายใน ๕ปี นับจากวันประกาศใชม้ าตรฐานฉบบั น้ี เม่อื พ้น ๕ปแี ล้วควรจัด
ให้มีการดำเนินการ ประเมินคุณภาพห้องสมุดเพื่อรอบรับการประกันคุณภาพการศึกษาของ
สถาบันอุดมศึกษาตอ่ ไป โดยอาจจะกระทำในทุกๆ ๕ปี
สำหรับห้องสมุดสถาบันอุดมศึกษาที่ใช้การศึกษาระบบเปิด หรือระบบการศึกษา
ทางไกล อาจใช้มาตรฐานนโ้ี ดยอนุโลม และอาจปรบั เปลีย่ นบางขอ้ ให้สอดคล้องกับสภาพการเรียน
การสอนของสถาบันอุดมศกึ ษาได้
ประกาศ ณ วนั ท่ี ๑๔ สงิ หาคม พ.ศ. ๒๕๔๔
(รองศาสตราจารยสงคราม เหลืองทองคํา)
รองปลดั ทบวงมหาวิทยาลัยรกั ษาราชการแทนปลดั
ทบวงมหาวิทยาลัย
๕๔
ภาคผนวก ข
ประกาศสมาคมห้องสมดุ แห่งประเทศไทย
ในพระราชปู ถัมภส์ มเด็จพระเทพรัตนราชสดุ าฯสยามบรมราชกุมารี
เรื่องมาตรฐานห้องสมุด พ.ศ. ๒๕๔๙
มาตรฐานห้องสมุด พ.ศ.๒๕๔๙ จัดทำขึ้นเพื่อให้สอดคล้องกับหลักการจัดการศึกษา
เพื่อพัฒนาสังคมไทยให้เป็นสังคมแห่งความรู้และการเรียนรู้ ตามพระราชบัญญัติการศึกษา
แห่งชาติ พ.ศ.๒๕๔๒ และที่แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่๒) พ.ศ.๒๕๔๕ เพื่อการตอบสนองการเรียนรู้
ด้วยตนเอง ความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี ความต้องการของบุคคลและสังคม เพอื่ สง่ เสริมคุณภาพ
และพัฒนาห้องสมดุ ใหเ้ ป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวติ มเี กณฑแ์ ละแนวทางการบริหารจัดการ
ห้องสมุดสู่มาตรฐานสากล สมาคมห้องสมุดแห่งประเทศไทยในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระเทพ
รัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกมุ ารี จงึ กำหนดมาตรฐานหอ้ งสมดุ ไวด้ ังน้ี
ขอ้ ๑ ประกาศนี้เรียกวา่ "ประกาศสมาคมห้องสมดุ แหง่ ประเทศไทยในพระราชปู ถมั ภ์
สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมาร เรื่อง มาตรฐานหอ้ งสมุด พ.ศ.๒๕๔๙
ข้อ ๒ ใหใ้ ช้ประกาศนี้ ถัดจากวันประกาศ เป็นต้นไป
ข้อ ๓ ในประกาศน้ี
ห้องสมุด หมายถึง แหล่งการเรียนรู้ท้ังภาครฐั และเอกชน ท่ีจดั ต้ังเพื่อเป็นแหล่ง
การเรียนรู้ ให้บริการทรัพยากรสารสนเทศ อาจมีชื่อเรียกว่า หอสมุด ห้องสมุด สำนักหอสมุด
สถาบันวิทยบริการ ศูนย์บรรณสาร ศูนย์สารสนเทศ สำนักวิทยบริการ หรือชื่ออืน่ ใดที่มีภารกิจใน
ทำนองเดยี วกัน
บคุ ลากร หมายถงึ บคุ คลท่ีปฏบิ ตั งิ านในห้องสมุด มีหนา้ ที่แตกต่างกันตามภาระ
งาน มีจุดมุ่งหมายในการปฏิบัติงาน เพื่อจัดเก็บ รวบรวม ดำเนินงานด้านเทคนิคและบริการ
สารสนเทศ บุคลากรที่จำเป็นประกอบด้วย ผู้บริหารห้องสมุด ผู้ปฏิบัติงานในระดับวิชาชีพ
บรรณารักษศาสตร์ สารนิเทศศาสตร์ สารสนเทศศาสตร์ หรอื ช่อื อ่นื ใดด้านห้องสมุด และผู้อ่ืนใดที่
มีพ้ืนฐานความรู้ทางวิชาการด้านอื่นทีจ่ ำเป็น สำหรับการปฏบิ ตั ิงานในหอ้ งสมดุ
ผรู้ ับบรกิ าร หมายถึง กลุ่มเป้าหมายทห่ี ้องสมดุ ต้องให้บริการ
ขอ้ ๔ กำหนดมาตรฐานหอ้ งสมดุ พ.ศ. ๒๕๔๙ ดงั ตอ่ ไปนี้
๕๕
หมวด ๑
วสิ ยั ทัศน์ พนั ธกจิ เป้าหมายและยุทธศาสตร์
วสิ ยั ทศั น์
ห้องสมุดเปน็ พลังขับเคล่อื นสังคม ไปสสู่ ังคมแหง่ ความรแู้ ละการเรียนรู้
พันธกจิ
๑. พัฒนาห้องสมดุ ให้เป็นแหลง่ ความรแู้ ละการเรียนรู้ตลอดชวี ิต
๒. พฒั นาบุคลากรห้องสมุดให้มศี ักยภาพ และสมรรถภาพทางวชิ าการและวชิ าชีพ
๓. พัฒนาทรพั ยากรสารสนเทศให้สอดคลอ้ งกับความกา้ วหน้า และความต้องการของ
สังคม
๔. พัฒนาบริการสารสนเทศใหม้ คี ุณภาพ และส่งเสรมิ ทักษะการเขา้ ถงึ แหลง่
สารสนเทศของผู้รบั บรกิ าร
๕. พัฒนาการบริหารจัดการใหม้ ปี ระสิทธิภาพและประสิทธิผล
เปา้ หมาย
๑. เพื่อใหม้ ีบริการห้องสมุดอยา่ งทว่ั ถงึ และผู้รับบรกิ ารพงึ พอใจ
๒. เพอ่ื ใหม้ ีบคุ ลากรทีม่ ีศักยภาพและสมรรถภาพทางวิชาการและวิชาชีพทเี่ หมาะสม
ตามอตั ราสว่ นที่ สอดคล้องกับลักษณะและปรมิ าณงาน
๓. เพอ่ื ให้มีทรัพยากรสารสนเทศหลากหลายรูปแบบ สอดคลอ้ งกับหลกั การจดั
การศึกษา เพื่อสรา้ งสงั คมแห่งความรู้และการเรยี นรู้
๔. เพ่อื ให้มีกจิ กรรมส่งเสรมิ การอา่ น การเรียนรู้ และการนำความร้ไู ปใช้ประโยชนใ์ น
การพัฒนาตนและสงั คม
๕. เพ่ือใหม้ ีการจัดการทรัพยากรดา้ นอาคาร สถานที่ และสง่ิ อำนวยความสะดวก
ต่างๆแก่ผู้รบั บริการ อย่างมปี ระสทิ ธภิ าพและประสิทธผิ ล
ยุทธศาสตร์
๑. จัดกิจกรรม บรกิ ารและส่งเสริมการอ่านอยา่ งเป็นรปู ธรรมตามนโยบายของรัฐ
๒. เสนอใหม้ กี ฎหมาย ระเบียบ ข้อบงั คบั ในการสร้าง สนับสนุนและพฒั นาห้องสมดุ
๓. กำหนดมาตรฐานหอ้ งสมุดทั้งมาตรฐานกลาง มาตรฐานหอ้ งสมดุ แตล่ ะประเภท
มาตรฐานงานเทคนิค และทางเทคโนโลยีท่ีเก่ียวข้อง
๔. พฒั นาศกั ยภาพและสมรรถภาพของบุคลากรหอ้ งสมดุ อย่างต่อเนื่อง
๕. พฒั นาเครือขา่ ยและความรว่ มมอื ระหว่างหอ้ งสมดุ
๖. ส่งเสริมใหม้ ีการประกนั คุณภาพห้องสมุด
๗. สร้างและสง่ เสริมกลไกการตลาด การส่ือสาร และการประชาสัมพันธ์หอ้ งสมุด
๕๖
หมวด ๒
การบริหาร
ห้องสมุดมีหน้าที่หลักในการบริหารจัดการทรัพยากร และบริการสารสนเทศตาม
นโยบายเป้าหมายและโครงสร้างขององค์กร โดยมีคณะกรรมการกำหนดนโยบายในการพัฒนา
และประเมินผลการดำเนินงาน มีผู้บริหารห้องสมุดและบุคลากรห้องสมุดทำหน้าที่ตามภาระงาน
ห้องสมุด คณะกรรมการบริหารห้องสมุดประกอบด้วย ผู้บริหาร ผู้ปฏิบัติงาน และผู้รับบริการ
ห้องสมุดหรือชุมชน เพื่อการมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการที่ดี โดยมุ่งเน้นการพัฒนาคุณภาพให้
เกดิ ประโยชน์แกผ่ ูใ้ หบ้ รกิ ารและผู้รบั บรกิ าร
หมวด ๓
งบประมาณ
หอ้ งสมุดควรไดร้ ับงบประมาณจากองค์กรเจ้าสงั กดั อยา่ งพอเพยี ง และจัดหารายได้อ่ืน
ใหส้ ามารถดำเนินงานตามเปา้ หมายได้อย่างมีประสทิ ธภิ าพ งบประมาณของห้องสมุดควรแยกเป็น
อิสระจากงบประมาณส่วนรวมของพระองค์ รายได้ที่ได้จากกิจกรรมและบริการของห้องสมุดควร
สงวนไว้เปน็ คา่ ใช้จ่าย เพื่อการพฒั นาห้องสมดุ นอกเหนอื จากงบประมาณท่ีไดร้ ับจากเจ้าสังกัด
หมวด ๔
บุคลากร
หอ้ งสมุดควรมีบุคลากรท่ีมวี ุฒิ คณุ สมบตั ิ และอัตรากำลังตามความจำเป็น สอดคล้อง
กับนโยบายเป้าหมายขององค์กร การพิจารณาจำนวนและคุณสมบัติของบุคลากร ต้องคำนึงถึง
จำนวนผู้รบั บริการ ทรพั ยากร เทคโนโลยี และบริการสารสนเทศของห้องสมุด การกำหนดคุณวุฒิ
คุณสมบัติ หน้าที่ความรับผิดชอบและจำนวนบุคลากร ให้เป็นไปตามประกาศมาตรฐานของ
ห้องสมุดแต่ละประเภท ควรพิจารณาให้มีตำแหน่งบุคลากรด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการ
สื่อสาร เพื่อพัฒนาระบบงานเทคโนโลยีสารสนเทศของห้องสมุด และกำหนดให้มีการพัฒนา
บุคลากรอย่างต่อเน่อื ง ทนั ตอ่ ความก้าวหนา้ ทางวชิ าการและเทคโนโลยี
หมวด ๕
ทรพั ยากรสารสนเทศ
ห้องสมุดควรกำหนดนโยบายและหลักเกณฑ์การจัดหา เพื่อเพิ่มจำนวนทรัพยากร
สารสนเทศอย่างมรี ะบบและต่อเนื่อง สอดคล้องกบั นโยบายและเป้าหมายขององคก์ รภายใต้บริบท
ของชมุ ชนและสงั คม หอ้ งสมดุ ต้องจัดหาและรวบรวมทรัพยากรสารสนเทศหลากหลายรูปแบบทั้ง
ส่อื สิ่งพมิ พ์ ส่อื โสตทศั น์ และสอ่ื อิเล็กทรอนิกส์ ใหค้ รอบคลมุ และทนั ต่อความก้าวหน้าทางวิชาการ
และเทคโนโลยี และมีการจัดเก็บอย่างเป็นระบบ เพื่อให้ผู้รับบริการสามารถสืบค้นและเข้าถึง
สารสนเทศไดอ้ ยา่ งสะดวก รวดเร็ว
๕๗
หมวด ๖
อาคาร สถานที่และครภุ ัณฑ์
อาคาร สถานที่ห้องสมุดควรตั้งอยู่บริเวณศูนย์กลางชุมชน มีการออกแบบอย่าง
เหมาะสมตามมาตรฐานทางสถาปัตยกรรมและวิศวกรรม บุคลากรห้องสมุดมีส่วนร่วมในการ
ออกแบบ โดยคำนึงถึงความต้องการของผู้ให้บริการและผู้รับบริการทุกกลุ่มเป้าหมายและการ
ขยายพื้นที่ในอนาคต ควรมีพื้นที่ปฏิบัติการและพื้นที่บริการดา้ นเทคโนโลยี ห้องเก็บวัสดุอุปกรณ์
ห้องนํ้าและอื่นๆตามความเหมาะสม ครุภัณฑ์ห้องสมุดควรได้มาตรฐานและเพียงพอสำหรับการ
ปฏิบัติงานและการจัดเก็บทรัพยากรสารสนเทศ มีระบบควบคุมอุณหภูมิ ความชื้น การระบาย
อากาศ แสงสว่าง เสียง ระบบป้องกันสาธารณะภัยอย่างเหมาะสมและได้มาตรฐาน เพื่อป้องกัน
และบำรงุ รกั ษาทรัพยากรสารสนเทศมใิ ห้เกิดชำรดุ เสยี หายก่อนเวลาอนั สมควร
หมวด ๗
การบรกิ าร
ห้องสมุดควรมีบริการพื้นฐาน และบริการอื่นๆ ตามความเหมาะสม ในรูปแบบท่ี
หลากหลาย มีระเบียบการให้บริการเพื่อให้ผู้รับบริการทุกกลุ่มเป้าหมายได้รับการบริการอย่าง
เสมอภาค สามารถเข้าถึงทรพั ยากรสารสนเทศได้อย่างรวดเรว็ ตามความตอ้ งการ โดยใช้เทคโนโลยี
ที่ทันสมัย มีการนำกลยุทธ์การตลาดและการประชาสัมพันธ์มาใช้ในการจัดบริการและกิจกรรม
ห้องสมุดเชิงรุก
หมวด ๘
เครอื ขา่ ยและความร่วมมือระหว่างหอ้ งสมุด
ห้องสมดุ ควรสรา้ งพนั ธมิตร และเครอื ขา่ ยความรว่ มมือระหวา่ งห้องสมดุ และการ
เรียนรอู้ ่ืน เพื่อสนับสนนุ แห่งความรู้และการเรยี นรู้ และการใช้ทรัพยากรสารสนเทศรว่ มกัน
หมวด ๙
การประเมินคณุ ภาพห้องสมุด
หอ้ งสมดุ ควรมีระบบประกนั คุณภาพและตวั ชี้วัด เพอ่ื ใช้ในการประเมนิ คุณภาพและ
พฒั นาศักยภาพในการบรหิ ารจัดการหอ้ งสมุด
๕๘
ประวัติผ้จู ัดทำ
๑. ชอ่ื – นามสกลุ ภาษาไทย) : นางสดุ ฤทัย จันทรวงษ์
ชือ่ – นามสกลุ (ภาษาองั กฤษ) : Mrs.Sutruethai Chantarawong
๒. รหสั ประจำตัวนักวจิ ยั : ๐๐๑๓๔๔๐๓
๓. ตำแหนง่ ปจั จุบัน บรรณารกั ษช์ ำนาญการ กล่มุ งานห้องสมุดและสารสนเทศ
สังกดั มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวทิ ยาลัย วทิ ยาเขตพะเยา
อำเภอเมือง จังหวดั พะเยา โทรศพั ท์ ๐๘-๙๙๙๗-๙๙๘๖
โทรสาร ๐๕๔-๘๗๐-๑๐๑ E-mail [email protected]
๔. ประวัตกิ ารศึกษา
๔.๑ ศศ.บ. (มนุษยศาสตร์) สาขาบรรณารักษศาสตร์
มหาวทิ ยาลยั รามคำแหง
๔.๒ ศศ.ม. (พฒั นาสังคม) สาขาพฒั นาสังคม
มหาวทิ ยาลัยนเรศวร
๕. สาขาวชิ าการท่ีมคี วามชำนาญพิเศษ
๕.๑ บริหารจดั การงานหอ้ งสมุด
๕.๒ คอมพวิ เตอร์
๕.๓ วิเคราะหข์ ้อมลู ระบบ SPSS
๖. ประสบการณ์ทเี่ กยี่ วกับการทำงาน
๖.๑ ทำงานตำแหน่งบรรณารักษ์ ต้ังแตป่ ี พ.ศ.๒๕๓๔- ปจั จุบัน
๖.๒ รับผิดชอบบรรยายรายวิชา บรรณารักษศาสตร์เบื้องต้น (ในขณะนั้นยังไม่มีการ
เปล่ียนช่อื รายวชิ า) ตั้งแต่ปี พ.ศ.๒๕๓๕
๖.๓ รับผิดชอบบรรยายรายวิชา เทคนิคการศึกษาระดับอุดมศึกษา ถึงปี พ.ศ.๒๕๕๙
(ปี พ.ศ. ๒๕๕๗ บรรยายร่วมกับอาจารยอ์ กี ทา่ นหนง่ึ )
๗. ประสบการณ์ที่เก่ียวข้องกับการบริหารงานวิจัย
๗.๑ นกั วิจัยเรื่อง บทบาทเครือข่ายของพระสงฆ์ในการสงเคราะหผ์ ู้ป่วยเอดส์และผู้ที
ได้รับผลกระทบ กรณีศึกษาพระสงฆใ์ นจงั หวัดพะเยา
๗.๒ นกั วิจยั เร่ือง การจัดการเรยี นการสอนทเ่ี น้นผู้เรียนเป็นสำคัญ มหาวิทยาลัยมหา
จฬุ าลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตพะเยา
๗.๓ นักวจิ ัยเร่ือง หลกั ธรรมทีส่ ่งเสรมิ สุขภาพผสู้ ูงอายุชุมชนวัดศรีโคมคำ ตำบลเวียง
อำเภอเมืองจังหวดั พะเยา
๗.๔ นักวจิ ัยเร่อื ง การจัดการพพิ ิธภัณฑ์ทอ้ งถ่ินของวัดในจงั หวัดพะเยา.
๕๙
๘. ผลงานทางวิชาการ
๘.๑ จัดทำ บทที่ ๓ การใช้ห้องสมุด ตำราเรียนรายวิชา เทคนิคการศึกษาระดับ
อดุ มศกึ ษา ของมหาวิทยาลยั มหาจุฬาลงกรณราชวทิ ยาลัย
๘.๒ เอกสารเรื่อง การใช้ห้องสมุด ใช้สำหรับประกอบการเรียนการสอนรายวิชา
เทคนิคการศึกษาระดบั อุดมศึกษา มหาวทิ ยาลัยมหาจฬุ าลงกรณราชวทิ ยาลยั วทิ ยาเขตพะเยา
๘.๓ คู่มือปฏิบัติงาน การบริหารจัดการห้องสมุด มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราช
วิทยาลัย วทิ ยาเขตพะเยา
๘.๔ คู่มือการทำรายงานทางวิชาการ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย
วทิ ยาเขตพะเยา
๘.๕ เอกสาร “คู่มือการสืบค้นทรัพยากรห้องสมุด” ใช้สำหรับประกอบการอบรม
พระนิสิต,นสิ ิตของ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตพะเยา ในกิจกรรมอบรม
การใชฐ้ านข้อมูลออนไลนก์ ลมุ่ งานทะเบยี น, กลมุ่ งานห้องสมุด
๘.๖ เอกสาร คู่มือการจัดการทรัพยากรบริจาคห้องสมุด มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลง
กรณราชวิทยาลัย วิทยาเขตพะเยา