E-BOOK บท12

Plant growth control
and response

นาย เพชรธราวุธ ทองเปลว ม.5/6 เลขที 21

THIGMOTROPISM ( การตอบสนองต่อการสัมผัส )

พืชบางชนดิ ตอบสนองต่อการสัมผัส เชน่ เมือใช้มือแตะ

ทีต้นไมยราบเบา ๆ ใบของ ตน้ ไมยราบจะหบุ อย่ารวดเร็วหรอื

ตน้ กาบหอยแครง ซึงเปนพชื กนิ แมลง

ABSCISIC ACID ( กรดแอบไซซกิ )

เปนฮอรโ์ มนทอี อกฤทธยิ บั ยงั การเจริญเตบิ โตของพชื HYDROTROPISM ( การตอบสนองตอ่ นํา )
ทาํ ให้ พืชทนตอ่ สภาวะเครียดตา่ งๆไดด้ ี มบี ทบาทใน
การเจริญพัฒนาของเอม็ บรโิ อ การพกั ตัวของเมล็ด สงั เกตไดจ้ ากพชื ในบรเิ วณทีแห้งแลง้ เชน่ พืชใน
และของตาพชื พบในพืชทีมรี ะบบทอ่ ลาํ เลียงทวั ไป ทะเลทราย พืชทขี ึนในทะเลทรายจะ ต้องมกี ารปรบั
ตัวเพอื ตอบสนองตอ่ ปรมิ าณนําทมี นี ้อย โดยพชื

บางชนดิ ลดขนาดของใบหรอื เปลียนให้อยใู่ นรูป

ของหนามเพอื ลดการสูญเสยี นาํ

CHEMOTROPISM ( การตอบสนองตอ่ สารเคมี )

เปนการตอบสนองของพืช โดยการเจรญิ เขา้ หาหรอื หนี

จากสารเคมีบางอย่างทเี ปนสิงเร้า เชน่ การงอกของหลอด

ละอองเรณไู ปยงั รังไขข่ องพืช โดยมสี ารเคมบี างอยา่ ง

เปนสิงเร้า GIBBERELLIN ( จบิ เบอเรลลิน )

เปนฮอรโ์ มนพืชทีมโี ครงสร้างโมเลกุลขนาดใหญ่

ควบคุมการเจรญิ เติบโตและมอี ทิ ธิพลตอ่

กระบวนการทางพฒั นาการรวมทงั การยืดของขอ้

การงอก การพกั ตัว การออกดอก การแสดงเพศ

การชกั นําการสรา้ งเอนไซม์ รวมทงั การชราของ

ดอกและผล

CYTOKININ ( ไซโทไคนนิ ) TROPISM ( ทรอพิซึม )

เปนกลมุ่ ของสารควบคุมการเจริญเติบโตทีมี เปนการตอบสนองของพชื ทีตอบสนองตอ่ สิงเร้าที
บทบาทสําคัญในการ ควบคุม การแบ่งเซลล์ เปนแสง พบว่าทปี ลายยอดพืช(ลาํ ต้น) มีทศิ ทาง
การขยายตัวและการเปลยี นแปลงของเซลล์พชื การเจริญเติบโต เจรญิ เข้าหาแสงสวา่ ง มี 2 แบบ
การเบนเข้าหาสิงเร้า และ การเบนออกจากสงิ เร้า

NUTATION ( นเู ทชัน )

เปนการตอบสนองทไี ม่ได้มาจากสงิ เร้าภายนอก
แต่เปนผลมาจากธรรมชาตขิ องพืช ทีควบคมุ โดย
พันธกุ รรม

NASTIC MOVEMENT ( แนสตกิ มูฟเมนต์ )

การเคลอื นไหวเนืองจากการเจรญิ เตบิ โตของพชื
ไม่ถกู กําหนดโดยทศิ ทาง ของปจจัยภายนอกที
มากระต้นุ

BRASSINOSTEROIDS ( บราสสิโนสเตอรอยด์ )

เปนสารกลุ่มสเตยี รอยดท์ ีออกฤทธติ ่อการเจรญิ
เตบิ โตของพืชได้หลากหลาย พบครงั แรกใน
ละอองเรณูของพืชตระกูลผกั กาด

PULVINUS ( พัลไวนัส ) STERESS ( ภาวะเครียด )

กลมุ่ เซลล์ทีมีขนาดใหญผ่ นังเซลล์บาง มคี วามไว เปนสภาวะความเครยี ดทเี กดิ จากปจจัยภายนอก
สูงต่อสิงเรา้ ทีมากระตนุ้ อยบู่ ริเวณโคนก้านใบ ได้แก่ สภาวะ แวดลอ้ มทไี มเ่ หมาะสมตอ่ การเจรญิ
ของพชื บางชนิด เช่น ต้น ไมยราบ เตบิ โต สง่ ผลให้พชื มกี าร เจริญเติบโตทผี ิดปกติ
ไปจากเดมิ โดยสภาวะแวดลอ้ มนัน ประกอบดว้ ย
สิงทไี มม่ ชี วี ิต เช่น นํา อณุ หภูมิ และสงิ ทีมีชีวติ
เช่น แมลงศัตรพู ชื

HALOPHYTE ( พชื ดนิ เค็ม )

เปนพืชชนิดหนงึ ทสี ามารถอยรู่ อดไดท้ ังในและ

รอบ ๆ ดินหรือ นาํ ทมี เี กลอื สงู พชื เหล่านอี าจใช้

วงจรชวี ิตทงั หมดในสภาพ แวดล้อมทมี ีนาํ เกลอื

สูง โดยทัวไปแล้วพบวา่ ฮาโลไฟตน์ นั เตบิ โต ตาม

แนวชายฝงมหาสมทุ ร แต่ยงั สามารถเจรญิ เติบโต

ได้ใน หนองนาํ บงึ และสภาพทะเลทราย

AUXIN ( ออกซนิ )

เรียกยอ่ วา่ IAA เปนฮอรโ์ มนทีพชื สรา้ งจากกลมุ่

เซลลเ์ นือเยอื เจรญิ บรเิ วณ ยอดออ่ นและรากอ่อน

แลว้ แพรไ่ ปยงั เซลลอ์ นื

PLANT GROWTH RETARDANTS
( สารควบคมุ การเจริญเติบโตของพืช )

สารเคมใี ดๆ ทพี ชื ผลิตขนึ เอง และไมไ่ ดผ้ ลติ โดยพชื ซึงมผี ลในการ
ควบคุมการเจริญเตบิ โตของพืช ทังในทางส่งเสริมและยับยงั การ
เจรญิ เติบโต และสามารถทํางานได้ทคี วามเข้มข้นตาํ แต่จะตอ้ ง
ไมใ่ ชส่ ารอาหารพชื