บทที่5 ชีวิตในสิ่งแวดล้อม

บทที่ 5

ชี วิตในสิ ง่ แวดล้อม

ครูสุฟติ รี ฮนิ นะ





ความหลากหลายของระบบนเิ วศ

• บรเิ วณต่าง ๆ ของโลกมลี กั ษณะทางภูมศิ าสตรท์ แ่ี ตกต่างกนั ซง่ึ ความแตกต่างทางภูมศิ าสตรน์ ้ีมผี ลต่อลกั ษณะและ

ประเภทของสง่ิ มชี วี ติ ทอ่ี าศยั อยู่ในแต่ละเขตภมู ศิ าสตรด์ ว้ ย

ความแตกต่าง
ระหว่าง ไบโอม และ ระบบนิเวศ
(Biome) (Ecosystem)

ระบบนิเวศ ประกอบดว้ ยโครงสร้างท่เี หมือนกัน 3 ส่วน

1. กลมุ่ สง่ิ มีชีวติ สง่ิ มชี วี ติ ต่าง ๆ ทอ่ี าศยั อยู่รวมกนั ซง่ึ อาจมี 1 ชนิด หรอื มากกวา่ 1 ชนิดข้นึ ไป
2. สง่ิ แวดลอ้ ม องคป์ ระกอบทไ่ี มม่ ชี วี ติ ซง่ึ มคี วามสมั พนั ธก์ บั ระบบนิเวศ เช่น อากาศ แสง นา้ ดนิ
3. แหลง่ ท่อี ยู่อาศยั บรเิ วณทส่ี ง่ิ มชี วี ติ อาศยั อยู่ ซง่ึ มสี ภาพแวดลอ้ มแตกต่างกนั ไปในแต่ละบรเิ วณ

ไบโอมบนบก

ไบโอมทนุ ดรา ไบโอมป่าผลัดใบ

ฤดูหนาวยาวนาน ฤดรู ้อนสน้ั อากาศค่อนขา้ งเย็น
อากาศแห้ง และหนาวเยน็ ตน้ ไมจ้ ะผลดั ใบกอ่ นถงึ ฤดหู นาว
มีน้าแข็งตลอดเวลา และเรมิ่ ผลใิ บหลงั ฤดหู นาวผ่านไป
ฝนตกเป็นหิมะ
ไบโอมทุ่งหญ้าเขตอบอุ่น
ไบโอมไทกา(ป่าสน) พื้นท่โี ลง่ ปกคลมุ ดว้ ยหญา้
ไม่มีต้นไม้ใหญ่
ฤดูหนาวยาวนาน ฤดรู ้อนสั้น
มนี า้ แข็งตลอดเวลา ไบโอมป่าฝนเขตร้อน
ฝนตกเป็นหิมะ
ป่าขนาดใหญ่
ไบโอมทะเลทราย มีพืชและสัตวห์ ลากหลายชนดิ
มีฝนตกชกุ
มอี ากาศร้อนจดั
มคี วามแหง้ แล้ง ไบโอมท่งุ หญ้าเขตร้อน
มพี ชื และสัตวไ์ ม่กีช่ นิด
มอี ากาศรอ้ น
พ้ืนทีป่ กคลมุ ดว้ ยหญา้
มักเกดิ ไฟป่า







การเปลยี่ นแปลงแทนทข่ี องระบบนิเวศ
ecological succession

การเปลี่ยนแปลงแทนท่แี บบปฐมภูมิ

เปน็ การเปลีย่ นแปลงแทนท่ีท่ีเริ่มจากบริเวณที่ไม่เคยมีสง่ิ มีชีวติ มาก่อน จากนัน้ จึงเกิดมี
สิ่งมีชวี ิตกลุ่มแรก เมือ่ สง่ิ มชี ีวิตกล่มุ แรกตายกจ็ ะเกิดสิ่งมีชวี ติ กลุ่มที่สอง ไปเรอื่ ย ๆ
จนในทีส่ ดุ กลายเปน็ สังคมสมบูรณ์ (climax community) ท่มี คี วามสมดลุ ทาง
ธรรมชาติ





ทรพั ยากรธรรมชาติและสง่ิ แวดล้อม
( natural resource and environment )

ประเภทของทรพั ยากรธรรมชาติ

ทรพั ยากรธรรมชาตทิ ใี่ ช้ไม่หมดส้ิน

ทรพั ยากรธรรมชาติทใ่ี ชแ้ ลว้ เกดิ ทนแทนได้

ทรพั ยากรธรรมชาติท่ใี ชแ้ ล้วหมดไป

ปจั จัยหลกั ที่สง่ ผลต่อความเสื่อมโทรมของทรพั ยากรธรรมชาติ

ปัญหาทรัพยากรธรรมชาติและส่ิงแวดลอ้ ม

แบ่งระดบั ปญั หาได้ 3 ระดบั

1.ระดับทอ้ งถิน่ เชน่ การปล่อยน้าเสยี จากกิจกรรมในครัวเรอื น
การปลอ่ ยนา้ เสีย

การทิง้ ขยะในชุมชน
การปลอ่ ยแกส๊ อากาศเสยี จากโรงงานอุตสาหกรรม

การรั่วไหลของสารเคมี

ปญั หาทรพั ยากรธรรมชาติและสิ่งแวดลอ้ ม

2.ระดับประเทศ ปัญหามคี วามรนุ แรงคอ่ นข้างมาก เช่น
ปัญหาการลกั ลอบตัดไมท้ าลายปา่
ปัญหานา้ ทว่ ม ไฟป่า และหมอกควัน

ปัญหาที่มีผลกระทบต่อมนุษยแ์ ละส่ิงแวดล้อม- 3.ระดบั โลก
ทัว่ โลก จนยากตอ่ การแก้ไข

เช่น การละลายของน้าแขง็ ขัว้ โลก
ฝนกรด ภาวะโลกร้อน รูโหวโ่ อโซน