การเกิดผื่นแพ้ยารุนแรง
STEVENS JOHNSON
SYNDROME
สารบัญ
1 Stevens Johnson syndrome. คืออะไร?
2 สาเหตุของ Stevens Johnson Syndrome
3 อาการของ Stevens Johnson syndrome
4 ระยะเวลาในการเกิด Steven Johnson Syndrome
5 Steven johnson sindrom
e มีอันตรายอย่างไร
6 ยาที่ทำให้เกิดอาการ Steven johnson syndrome
7 การรักษา Stevens Johnson syndrome
Stevens Johnson syndrome. คือ
อะไร ?
เป็นชื่อโรคผิวหนังชนิดหนึ่ง นับเป็นปฏิกิริยาแพ้ยาที่รุนแรงที่สุด อาจรุนแรงถึง
ขนาดทำให้เสียชีวิตได้ อาการของการแพ้ยาแบบสตีเวนส์จอห์นสัน ซินโดรมนี้พบว่า
จะเกิดผื่นแพ้ที่ผิวหนัง ทำให้ผิวหนังตายและลอกทั้งตัว นอกจากนั้น ยังเกิดผื่นแพ้ยา
ที่เยื่อบุทั่วร่างกาย เช่น ในปาก หลอดอาหาร ลำคอ หลอดลม กล่องเสียง
ช่องคลอด รูปัสสาวะ และทวารหนัก
สาเหตุของ
Stevens Johnson syndrome
สาเหตุของการเกิดโรคยังไม่ทราบแน่ชัด
ปัจจุบันเชื่อว่าอาการของโรคเป็นผลมา
จากปฎิกิริยาภูมิคุ้มกันของร่างกายที่ตอบ
สนองต่อยาการติดเชื้อหรือการเจ็บป่วย
ต่างๆ ทําให้เกิดการอักเสบของเซลล์
ผิวหนังและเยื่อบุผิวทั่วร่างกายมากกว่า
ร้อยละ 50 ของผู้ป่วยเกิดโรคขึ้นโดยไม่
ทราบสาเหตุชักนำใด ๆ
สาเหตุของ
Stevens Johnson syndrome
สาเหตุเกิดจากยา ที่พบบ่อยได้แก่
ยาต้านไวรัสเอดส์ (เนวิราฟีน อินดินาเวียร์)
ยาต้านอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (แอสไพริน เฟนิลบูทาโซน ไพร็อกซิแคม
ไอบูโพรเฟนไดโคลฟีแนก วาล
เดค็อกซิบ) ยาลดกรดยูริกในเลือด (อัลโลพูรินอล)
ยาปฏิชีวนะ (กลุ่มซัลฟา เพนิซิลลิน เศฟาโลสปอริน เซฟาโลสปอริน ไรเฟมพิซิน
ไซโพรฟล็อกซาซิน อีแทมบูทาล) ยากันชัก (บาร์บิทูเรต เฟนิโทอิน คาร์บามาซีฟีน)
สาเหตุของ
Stevens Johnson syndrome
สาเหตุจากการติดเชื้อ
-เชื้อไวรัสเชื้อเริมเชื้อเอชไอวีไวรัสตับอักเสบคางทูมไข้หวัดใหญ่)
-เชื้อแบคทีเรีย (สเตรปโตค็อกคัสกลุ่มเอคอตีบไทฟอยด์มัยโค
พลาสมา
-เชื้อราและโปรโตวบางชนิด
โรคมะเร็งพบว่ามี โรคมะเร็งหลายชนิดรวมทั้งมะเร็งต่อม
น้ำเหลืองที่ชักนำให้เกิดกลุ่มอาการสตีเวนจอห์นสัน
ผู้ป่วยเด็กมักเกิดจาก โรคติดเชื้อมากกว่าการแพ้ยาและ
มะเร็งส่วนในผู้ใหญ่และคนสูงอายุมักเกิดจากการแพ้ยาและมะเร็ง
มากกว่าโรคติดเชื้อ
อาการของ
Stevens Johnson syndrome
อาการนำของโรคนี้พบว่าก่อนมีผื่นขึ้น 1-14 วันผู้ป่วยจะมีอาการไข้ ปวด
ศีรษะ ปวดเมื่อยตามตัว เจ็บคอ เป็นหวัด ไอ ปวดข้ออาเจียน ถ่ายเหลว เป็น
อาการนํามาก่อนบางคนอาจมีลักษณะเป็นไข้สูงลอยร้อยละ 70 ของผู้ป่วย
จะมีอาการคล้ายไข้หวัด
อาการของ
Stevens Johnson syndrome
อาการที่สำคัญของโรคนี้คือ พบมีผื่นตุ่มขึ้นที่ผิวหนังและเยื่อบุผิวผนที่ผิวหนังเริ่มที่หน้า
คอคางลำตัวแล้วลามไปทั่วร่างกาย เริ่มแรกมีลักษณะเป็นผื่นแดงหรือจุดแดง ต่อมาก
ลายเป็นตุ่มน้ำพุพองและลอกออก ถ้าใช้แรงกดรูดผิวหนังจะเป็นตุ่มน้ำเกิดขึ้นผื่นมักจะไม่
คัน เป็นอยู่นาน 2-6 สัปดาห์และเมื่อหายจะเหลือให้เห็นเป็นรอยคล้ำ
ระยะเวลาในการเกิด
Steven johnson syndrome
ในระยะแรกผู้ป่วยอาจมีไข้และหนาวสั่น ร่วมกับมีอาการไอ เจ็บคอ ปวดหัว
ปวดตามร่างกาย แสบตา หรือรู้สึกอ่อนเพลีย จากนั้นภายใน 2-3 วัน
หรือไม่เกิน 2 สัปดาห์ความผิดปกติทางผิวหนังจึงเริ่มปรากฏ
Steven Johnson Syndrome
มีอันตรายอย่างไร
ภาวะแทรกซ้อน
แผลที่กระจกตา ม่านตาอักเสบ กระจกตาอักเสบ หนังตา ไตวายเฉียบพลัน
ติดกัน ตาแห้ง แพ้แสง ในรายที่เป็นรุนแรง
อาจทำให้ตาบอด ซึ่งพบได้ร้อยละ 8-15 ของทั้งหมด อวัยวะเพศ ช่องคลอดตีบ หนังหุ้มปลายองคชาตติดกัน
ผิวหนังเกิดแผลเป็นที่แลดูน่าเกลียด
ระบบทางเดินหายใจ อาจเกิดภาวะปอดอักเสบ การ ข้ออักเสบ
หายใจล้มเหลว อาการ ภาวะติดเชื้อร้ายแรงอาจรุนแรงถึงขั้นเกิดเป็นภาวะโลหิต
หอบหืดหรือทางเดินหายใจถูกอุดกั้น เป็นพิษ
หลอดอาหารตีบ
ยาที่ทำให้เกิดอาการ
Steven johnson syndrome
ยาปฏิชีวนะ ยาต้านไวรัสเอดส์ ยาต้านอักเสบที่ไม่ใช่
สเตียรอยด์
(กลุ่มซัลฟา เพนิซิลลิน (เนวิราฟีน อินดินาเวียร์)
เศฟาโลสปอริน เซฟาโลสปอ (แอสไพริน เฟนิลบูทาโซน
ริน ไรเฟมพิซิน ไซโพรฟล็อก ไพร็อกซิแคม ไอบูโพรเฟน ได
ซาซิน อีแทมบูทาล) โคลฟีแนก วาลเดค็อกซิบ)
ยาลดกรดยูริก
ในเลือด
ยากันชัก
(อัลโลพูรินอล)
(บาร์บิทูเรต เฟนิโทอิน
คาร์บามาซีฟีน)
การรักษา
Stevens Johnson syndrome
แพทย์จะรับผู้ป่วยโรคนี้ไว้รักษาในโรงพยาบาลจนกว่าจะปลอดภัย เนื่องจาก
ลักษณะคล้ายแผลถูกไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก จึงควรรักษาในหออภิบาลผู้
ป่วยหนัก ICU หรือหออภิบาลผู้ป่วย Burn Unit ทุกราย ในรายที่เป็น
รุนแรง อาจใช้เวลานานหลายสัปดาห์ หรือเป็นแรมเดือน ทั้งนี้พบว่าโรคนี้มี
อัตราการเสียชีวิตประมาณร้อยละ
5-12 ส่วนในรายที่ไม่รุนแรง โรคมักจะหายได้ภายใน 1-2 สัปดาห์ โดยไม่มี
ภาวะแทรกซ้อน ในรายที่ผิวหนังมีการติดเชื้อแทรกซ้อน
ผื่นตุ่มอาจจะหายช้า 2-6 สัปดาห์