หน่วยที่ 6 เครื่องไส

วิชาผลิตชิ้นส่วนเคร่อื งมอื กล1
รหสั วิชา 20102-2008

หน่วยท่ี 6
เครอ่ื งไสและงานไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเคร่อื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

เครื่องไสแนวนอน

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเคร่ืองมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอื่ งไสและงานไส

เครื่องไสแนวต้ัง

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเคร่อื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

เครื่องไส Planer

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครือ่ งไสและงานไส

ส่วนประกอบต่าง ๆ ของเคร่ืองไสนอน
1 ฐานเคร่ือง
2 ชุดแคร่เลอ่ื น APRON
3 โครงเครื่อง
4 เพลาปรับระยะชัก
5 คนั โยกบงั คบั เปลยี่ นเฟื อง
6 ชุดแคร่เลอ่ื น
7 ชุดป้ อมมดี

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครือ่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

ฐานเคร่ืองไสนอน ทาดว้ ยเหลก็ หล่อ เป็นส่วนที่รองรับน้าหนกั ท้งั หมดของเครื่อง เป็น
ชิ้นส่วนท่ีวางอยบู่ นพ้นื โรงงาน ส่วนใหญ่จะมีฐานรองเคร่ืองรองรับเพื่อความสะดวกในการ
ปรับระดบั

โครงเคร่ือง เป็ นเหล็กหล่อท่ีหล่อติดกับฐานเคร่ื อง เป็ นโครงหลักที่ใช้ยึด
ส่วนประกอบตา่ งๆ ของเครื่อง ภายในเป็นโพรงประกอบดว้ ยชุดส่งกาลงั ของเคร่ือง

Apron

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอ่ื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

เสาเครื่อง เป็นชิ้นส่วนเดียวกนั โครงเคร่ือง จะเป็นส่วนท่ีเคล่ือนที่ ข้ึนลงของรางเลื่อน
ขวางและชุดโตะ๊ งาน

รางเลอ่ื นขวาง สามารถเคลื่อนที่ข้ึนลงไดบ้ นเสาเคร่ือง เป็นรางสาหรับให้ Apron ซ่ึงมี
โตะ๊ งานติดต้งั อยเู่ คลื่อนท่ีในแนวขวางซา้ ยขวา ดว้ ยเพลาเกลียวป้ อนบนรางเล่ือนขวางน้ี

Apron เป็นส่วนท่ีเคล่ือนที่ซา้ ยขวาบนรางเล่ือนขวาง ท่ี Apron จะมีโตะ๊ งานจบั ยดึ อยู่

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

แคร่เลอ่ื น เป็ นชิ้นส่วนที่อยดู่ า้ นบนของเครื่องไส ทาหนา้ ที่เคลื่อนที่เดินหนา้ และถอย
หลงั เพ่ือทาใหม้ ีดไสตดั งาน สาสมารถปรับระยะชกั ไดเ้ พื่อใหม้ ีความเหมาะสมกบั ความยาว
งานท่ีไส และสามารถปรับความเร็วของคู่จังหวะชักต่อนาทีไดเ้ พื่อความเหมาะสมกับ
ชิ้นงาน

หัวเครื่องไส เป็ นชิ้นส่วนที่ยึดติดอย่ดู า้ นหน้าของแคร่เล่ือน หัวเคร่ืองไสทาหน้าท่ี
เคลื่อนข้ึนลงเพ่ือป้ อนมีดไสกินลึกลงไปในชิ้นงาน สามารถปรับองศาไดเ้ พื่อใชใ้ นการไส
งานใหเ้ ป็นมุมต่างๆ

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอื่ งไสและงานไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอ่ื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครือ่ งไสและงานไส

1) แขนหมุนป้ อน ใชส้ าหรับป้ อนมีดไสกินลึกชิ้นงาน
2) ขีดสเกลป้ อนลึก ทาหนา้ ท่ีเป็นขีดบอกตาแหน่งป้ อนกินลึกชิ้นงาน
3) แท่นเลื่อนป้ อมมีด ทาหนา้ ท่ีเล่ือนข้ึนลงเพอ่ื ป้ อนมีดกินลึกในชิ้นงาน
4) กลอ่ งนอก เป็นท่ียดึ ของกลอ่ งมีด
5) กล่องมีด เป็ นส่วนท่ียึดติดอยู่กบั กล่องนอก สามารถกระดกข้ึนไดข้ ณะท่ี
แคร่เล่ือนถอยกลบั เพอ่ื ป้ องกนั มีดไสเสียดสีกบั ชิ้นงาน
6) ป้ อมมีดไส เป็นส่วนท่ียดึ ติดอยกู่ บั กล่องมีด ใชส้ าหรับจบั ยดึ มีดไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

ปากกาจับงานไส เป็นส่วนท่ีจบั ยดึ บนโตะ๊ งาน เพ่อื ใชจ้ บั ยดึ ชิ้นงานทาให้
สามารถจบั ยดึ ชิ้นงานไดส้ ะดวกและรวดเร็วมาก

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเคร่ืองมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เคร่อื งไสและงานไส

ด้ามจับมดี ไส เป็ นอุปกรณ์จับยดึ มดี ไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครื่องไสและงานไส

อปุ กรณ์จับยดึ ชิ้นงานไสแบบต่างๆ

Adjustable Block T-Slot Clamp

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

การจับยดึ ชิ้นงานด้วยปากกาโดยมเี หลก็ แท่งขนานรองและมโี ลหะกลมจบั ยดึ

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครื่องไสและงานไส

การจบั ยดึ ชิ้นงานด้วยแท่งฉาก

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอ่ื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอ่ื งไสและงานไส

การต้ังระยะห่างระหว่างชุดหัวเครื่องไสกบั ชิ้นงาน

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เคร่อื งไสและงานไส

6.5 การคานวณความเร็วในงานไส
งานไสจะมีจงั หวะงานจงั หวะเดียวคือจงั หวะเดินหนา้ ไสงานละจงั หวะสูญ

เปล่า คือ จงั หวะชกั กลบั ซ่ึงจะเร็วกวา่ จงั หวะไสงาน ถา้ แบ่งเป็น 5 หน่วย จะใชเ้ วลา
เดินหนา้ 3 หน่วยและถอยหลงั กลบั จะใชเ้ วลา 2 หน่วย ความเร็วในงานไสท่ีควรรู้จกั
คือ

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครื่องไสและงานไส

ความเร็วตดั ในงานไส ค่าความเร็วตดั ในงานไสจะมีเฉพาะช่วงเดินหนา้ ไสงานเท่าน้นั
ซ่ึงจะใชเ้ วลา 3/5 เท่า ของเวลา 1 คู่จงั หวะชกั มีหน่วยวดั เป็น เมตร/นาที มีสูตรการ
คานวณดงั น้ี

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอื่ งไสและงานไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอื่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอื่ งไสและงานไส

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครอ่ื งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เคร่อื งไสและงานไส

การบารุงรักษาเคร่ืองไส

1. ควรหมนั่ ตรวจสอบน้ามนั เครื่องในโครงเครื่องอยเู่ สมอ เพราะเป็ นน้ามนั ที่
นาไปหลอ่ ล่ืนชุดส่งกาลงั ภายในและเครื่องไสบางรุ่นยงั ฉีดไปหล่อลื่นส่วนที่เคลื่อนที่
ตา่ งๆ อีกดว้ ยตวั อยา่ งเช่น แคร่เลื่อน ฯลฯ

2. ควรปรับระยะชกั และความเร็วของคู่จงั หวะชกั /นาที ใหเ้ หมาะสมเพ่ือเป็ น
การยืดอายกุ ารทางานของเครื่องไส ในการปรับความเร็วต่างๆ จะตอ้ งโยกคนั บงั คบั
ใหต้ รงตาแหน่งเพ่ือป้ องกนั เฟื องขบกนั ไม่เตม็ หนา้ อาจจะทาใหเ้ ฟื องสึกหรอหรือเกิด
รอยเยนิ ของเฟื องส่งกาลงั ได้

3. ทาความสะอาดเครื่องไสทุกคร้ังหลงั เลิกใชเ้ ครื่องแลว้ ทาการชโลมดว้ ยน้ามนั
4. ในการปรับโต๊ะงานข้ึนลง จะตอ้ งคลายเกลียวท่ีขารองรับน้าหนกั ของโต๊ะ
งานทุกคร้ังหลงั จากปรับไดต้ าแหน่งกข็ นั เกลียวใหแ้ น่นอยา่ งเดิม

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครือ่ งมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนท่ี 6 : เครอื่ งไสและงานไส

ความปลอดภยั ในการใช้เคร่ืองไส

1. ก่อนใชท้ ุกคร้ังจะตอ้ งตรวจดูความพร้อมของเคร่ืองไสทุกคร้ัง
2. ผปู้ ฏิบตั ิงานจะตอ้ งแต่งกายใหร้ ัดกุมถูกตอ้ งตามหลกั ความปลอดภยั เช่น มี
ชุดฝึกงาน สวมรองเทา้ นิรภยั สวมแวน่ ตานิรภยั
3. ต้งั ระยะชกั และความเร็วเครื่องไสใหถ้ กู ตอ้ ง
4. จะตอ้ งต้งั ระยะห่างของชุดหวั เคร่ืองไสกบั ชิ้นงานใหเ้ หมาะสม
5. ขณะวดั ขนาดงานจะตอ้ งหยดุ เคร่ืองไสก่อนวดั ขนาดงานทุกคร้ัง
6. จะตอ้ งใชแ้ ปรงปัดเศษโลหะ หา้ มใชม้ ือหยบิ หรือปัดเศษโลหะ เพราะเศษ
โลหะหรือรอยเยนิ ของชิ้นงานอาจบาดมือได้

วิชา : ผลิตชิ้นส่วนเครื่องมือกล1(20102-2008)
หน่วยการเรียนที่ 6 : เครอื่ งไสและงานไส

ความปลอดภัยในการใช้เครื่องไส

7. ขณะเริ่มเดินเคร่ืองไสชิ้นงานควรจะตอ้ งค่อยๆ โยกคลตั ช์เพ่ือเดินเครื่องไส
งานเพื่อป้ องกนั การกระแทกของแคร่เลื่อน อาจจะเกิดอนั ตรายได้ และในการโยก
คลตั ชไ์ สงานจะตอ้ งทาดว้ ยตนเองไม่ตอ้ งใหเ้ พ่ือนช่วย

8. การจบั ยึดมีดไส ควรจะตอ้ งใชเ้ หลก็ แผ่นที่เป็ นเหลก็ เหนียวรองหนา้ มีดไส
และหลงั มีดไส เพื่อป้ องกนั การหักกระเด็นของมีดไส เน่ืองจากมีดไสมีความแข็ง
และเกลียวจบั ยึดมีดไสก็มีความแข็ง เมื่อขนั ยึดมีดไสแน่นมากจะทาให้มีดไสแตก
กระเดน็ โดนผปู้ ฏิบตั ิงานได้

9. ขณะไสงานควรยืนอยดู่ า้ นขา้ งๆ เคร่ืองไสอยา่ ยืนหนา้ เคร่ืองไส เพราะอาจ
ประสบอุบตั ิเหตุได้ เช่น แคร่เล่ือนมากกระแทกส่วนต่างๆ ของร่างกาย หรือเศษ
โลหะที่ร้อนกระเดน็ มาเขา้ ตากรณีไม่สวมแวน่ ตา หรือโดนส่วนต่างๆ ของร่างกายได้