ศาลเจ้ากะทู้ ภูเก็ต

คำนำ สำรบญั

เนอื้ หำ 1
2–6
1. ประวัตศิ ำลเจ้ำกะทู้
2. เริ่มตน้ ถือศลี กินผกั 7
3. ข้อควรปฏบิ ัติ ผถู้ ือศลี กินผกั

ประวตั ิ 1

ในอดีตทีต่ ง้ั บริเวณอำเภอกะทู้ จังหวัดภูเก็ต เป็นที่หนึ่งที่อุดมไปด้วย แร่ดีบกุ จึงทำ
ให้คนจีนเริม่ หลั่งไหลเข้ำมำในบ้ำนกะทู้มำกขึ้น และ นำพำควำมเชื่อเดิมกำรนับถือ เทพเจ้ำ
วรี บรุ ษุ และ บรรพชนมำด้วย จงึ ทำใหเ้ กิดศำลเจำ้ กะทู้เปน็ ที่ยดึ จิตใจของชำวบำ้ น

เริ่มต้นถือศิลกินผกั 2

ไล่ทู้เต้ำโบ้เก้ง (ตัวเต็ม: 內杼斗母宮, ตัวย่อ: 内杼斗母宫, พินอิน: Nèi zhù dòu
mǔ gōng ไล่ซุต่ำวหมู่กง, ฮกเกี้ยน: ไล่ทู้เต้ำโบ้เก้ง) หรือ อ๊ำมในทู หรือ ศำลเจ้ำกะทู้ หรือ เรียกว่ำ
ศำลเจ้ำในทู หรือ ฉำ้ ยตึง เปน็ ศำลเจำ้ แหง่ แรกที่เริม่ เทศกำลถือศีลกินผักของภูเก็ต เปน็ ศำลเจ้ำเก่ำแก่
และ ศักดิ์สิทธ์ิ คำว่ำ “เจ๊ียะฉ่ำย” (กินผัก) เป็นภำษำท้องถ่ิน วันประกอบพิธีตรงกับวันขึ้น 1 ค่ำ ถึง 9
ค่ำ (เกำ้ โงย้ โฉย่ อีดถงึ โฉย่ เกำ้ ) ตำมปฏิทินจีนของทกุ ๆปี

3

หลังจากท่ีได้มีคณะงิ้วเดินทางมาจากเมืองจีน มาเปิดการแสดงท่ีบ้านกะทู้ แต่แล้วผู้แสดง ในคณะงิ้ว
เกิดเจ็บป่วยขึ้น ทาให้คณะงิ้วคิดไว้ว่า พวกตนละเลย ไม่ได้ประกอบพิธีกินผัก ซึ่งเคยกระทาเป็นประจาทุกปีท่ี
เมืองจีน จึงตกลงกัน ประกอบพิธีกินผักขึ้นท่ีโรงงิ้วนั้นเอง ภายหลังการประกอบ พิธีกินผักท่ีโรงงิ้วเสร็จแล้ว
โรคภัยไข้เจ็บต่างๆ ก็หายไป จนหมดสิ้น ทาความประหลาดใจให้ชาวกะทู้ ชาวกะทู้ได้เข้าร่วมพิธีกินผัก กบั คณะ
งิ้วดว้ ย แต่ไม่มีใครทราบ และเป็นผู้รู้เกย่ี วกับพธิ นี ีด้ ี ชาวบ้านทาไดเ้ พียง เคารพบชู า และขอขมา แด่ศาลเจ้า

4

จนกระท่ัง ท่ำนผรู้ ู้ เดินทำงไปถึงมณฑลกังไซ้ และเห็นชำวบ้ำน ประกอบพิธีถือศีลกินผัก แต่เขำแนะนำว่ำกำร
ประกอบพิธีนั้น ไม่ถูกต้อง ตำมประเพณีเดิมของฉ้ำยตึ่ง (ศำลเจ้ำ ท่ีมณฑลกังไซ้) และอำสำกลับไป เพื่ออัญเชิญสิ่ง
ศักด์ิสิทธิ์คือควันธูป มำจำกมณฑลกังไซ้ ในตอนกลำงคืน ท่ำนผู้รู้ได้ล่องเรือกลับจำกประเทศจีนมำถึงที่บำงเหลียว
(บำงเหนียว ในปัจจุบัน) และสง่ ข่ำวไปยังชำวกะทู้ว่ำท่ำนผรู้ ู้ได้มำถึงแล้ว ดังน้ันจึงบอกให้ คณะกรรมกำร ในพิธีน้ีมำรับ
ท่ำนผู้รู้ในวนั ถดั ไป (ขึ้น 8 คำ่ เดือน 9) นอกจำกนี้ ทำ่ นผูร้ ู้ ได้นำบทสวดมนต์ จำกตำรำ และคัมภีร์ต่ำงๆ กับเต้ำบูเก็ง มำ
ไวท้ ศี่ ำลเจ้ำฉ้ำยตงึ่

ข้อควรปฏิบตั ิ ผถู้ ือศีลกินผกั 4

1. ชำระร่ำงกำยให้สะอำดตลอดช่วงงำนประเพณีถอื ศลี กินผัก
2. ทำควำมสะอำดเครือ่ งครวั และแยกใช้คนละส่วนกบั ผู้ที่ไม่ได้ถือศลี กินผกั
3. ควรสวมชุดขำวตลอดช่วงงำนประเพณถี ือศีลกินผกั
4. ประพฤติตนดีทง้ั กำยและใจ
5. หำ้ มบรโิ ภคเนื้อสตั ว์
6. หำ้ มมีเพศสมั พันธ์ในชว่ งงำนประเพณีถอื ศลี กินผกั
7. หำ้ มดื่มสรุ ำและของมนึ เมำ
8. ผทู้ ีอ่ ยู่ระหวำ่ งไวท้ กุ ข์ไม่ควรร่วมงำนประเพณีถอื ศลี กินผัก
9. หญิงมีครรภ์ไมค่ วรดพู ธิ ีกรรมใด ๆ ในชว่ งงำนประเพณีถอื ศลี กินผกั
10. หญิงมีประจำเดือนไมค่ วรร่วมพธิ ีกรรมใด ๆ ในชว่ งงำนประเพณีถอื ศลี กินผัก