บทที่ 9
การป้องกันและหลีกเลี่ยงสถานการณ์คับขัน
ด . ช . พ ง ศ์ สุ น น ท์ ส ร้อ ย ศ รีเ ก ตุ ม . 2 / 7 เ ล ข ที่ 5
ความหมายและอันตรายของสถานการณ์ขับคัน
หมายถึง ภาวะหรือเหตุการณ์ที่กำลังประสบ
อยู่ ณ เวลานั้นซึ่งก่อให้เกิดอันตรายโดยอาจ
เสียทรัพย์สินเสียใจบาดเจ็บสูญเสียอวัยวะ
หรืออาจเสียชีวิตซึ่งต้องได้รับการช่วยเหลือ
อย่างเร่งด่วน
แนวปฎิบัติเมื่ออยู่ในสถานการณ์คับขัน
- ผู้ประสบภัย
ตั้งสติและหาหนทางทำให้สถานการณ์ดีขึ้นห่วงชีวิต
ให้มากกว่าทรัพย์สินและพยายามขอความช่วยเหลือ
ด้วยวิธีต่าง ๆ
- ผู้ช่วยเหลือ
ตั้งสติหาทางช่วยเหลือที่จะไม่ทำให้ตนเองเกิด
อันตรายและไม่ทำให้สถานการณ์แย่ลงขอความช่วย
เหลือเพิ่มเติมหากมีความจำเป็น
การป้องกันและหลีกเลี่ยงสถานการณ์คับขันที่อาจนำไปสู่อันตราย
1.ภัยจากบุคคล
- ถูกคนร้ายจับตัวเป็นตัวประกัน
ตั้งสติให้ดี ใช้การเจรจาด้วยคำพูดที่โน้มน้าว
จิตใจ การหลีกเลี่ยงทำได้โดย ไม่เข้าไปใกล้ชิดกับคนที่มี
ลักษณะอาการแปลก ๆ หากพบเห็นควรเดินให้ห่าง
และไม่ควรเหม่อลอยขณะเดินลำพัง
- ถูกคนร้ายจี้หรือปล้น
ควรพยายามจดจำลักษณะรูปร่าง หน้าตา
บุคลิกลักษณะ ส่วนสูง สำเนียงการพูด เพื่อแจ้งแก่เจ้า
หน้าที่ตำรวจ หลีกเลี่ยงโดยไม่สวมเครื่องประดับของมี
ค่า ถ้าสวมใส่ก็ต้องปิดให้มิดชิด และกระเป๋าควรสะพาย
ไว้ด้านหน้า
- ถูกบังคับและข่มขืน
ใช้ทักษะการสื่อสารด้วยคำพูดที่สุภาพ หรือ
อาจแสร้งทำเป็นคล้อยตามเพื่อให้คนร้ายตายใจ หลีก
เลี่ยงโดยอย่าไว้ใจคนมากเกินไป ไม่เที่ยวในสถาน
บันเทิงในเวลากลางคืน และการใช้บริการรถโดยสารก็
ควรระมัดระวัง อย่าไปลำพังคนเดียวควรมีเพื่อนไปด้วย
- คนร้ายเข้าบ้านขณะเราอยู่ในบ้าน
ให้ตะโกนไล่คนร้าย ปิดห้องให้หนาแน่น รีบกด
โทรศัพท์หมายเลข 191 เพื่อแจ้งเหตุด่วนเหตุร้าย ควร
จำรูปร่างลักษณะของคนร้ายให้ได้มากที่สุด เพื่อแจ้ง
ความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจ หลีกเลี่ยงโดยการทำรั้วรอบ
ขอบชิดให้ดี ใส่กุญแจอย่างหน้าแน่น เปิดไฟเวลากลาง
คืน หน้าบ้านและรอบๆ ตามความจำเป็นและควรเลี้ยง
สุนัขที่เห่าเก่งๆไว้ด้วย
- ถูกหาเรื่องหรือไปมีเรื่องทะเลาะวิวาท
ควรมีความอดทนอดกลั้น ใช้คำพูดสุภาพ และ
หาทางหลบหลีกจากบริเวณนั้นให้โดยเร็วที่สุด
หลีกเลี่ยงโดยไม่แสดงกิริยาที่น่าหมั่นใส้และควร
พูดจาสุภาพเรียบร้อย
- อยู่ในเหตุการณ์ที่มีคนทะเลาะวิวาททำร้ายกัน
ห้ามปรามด้วยคำพูด หากไม่ได้ผลให้ดึงหรือ
แยกตัวออกไปทันที และโทรหาเจ้าหน้าที่ตำรวจ หลีก
เลี่ยงโดยการไม่เที่ยวกลางคืน ไม่ดื่มสุราและเล่นการ
พนัน ไม่คบคนชั่วเป็นมิตร
2. ต้องมีทักษะชีวิตที่สำคัญดังนี้
การเจรจาต่อรอง การปฏิเสธ และการเอาตัวรอด
การมีสติอยู่ตลอดเวลาและดำเนินชีวิตอย่างไม่ประมาท
จะช่วยลดความเสี่ยงต่อสถานการณ์อันตรายได้
3. การป้องกันตัวด้วยมือเปล่า
หากไม่สามารถหลีกเลี่ยงการต่อสู้
ให้ตั้งสติให้ดีแล้วสังเกตว่าคนร้ายมีอาวุธหรือ
ไม่มีมีจำนวนกี่คนประเมินสถานการณ์เพื่อ
เตรียมรับมือกับคนร้าย
4. ภัยจากยานพาหนะ
- ถูกรถเฉี่ยวชน
จดจำหมายเลขทะเบียนรถที่เฉี่ยวชน ถ้าบาดเจ็บให้
ไปรักษาตัวก่อนแล้วจึงไปแจ้งความ การหลีกเลี่ยง
โดยข้ามถนนอย่างระมัดระวัง ถ้ามีสะพานลอยหรือ
ทางม้าลายควรข้ามที่นั่น
- รถชนกัน
ต้องระมัดระวังการเคลื่อนไหวร่างกาย เพราะกระดูก
อาจหักหรือเคลื่อน ทำการปฐมพยาบาลเท่าที่ทำได้ ขอ
ความช่วยเหลือจากเจ้าหน้าที่ตำรวจ การหลีกเลี่ยงถ้า
เป็นคนขับขี่ต้องไม่ขับรถเร็วและห้ามประมาท ถ้าเป็นผู้
โดยสาร เมื่อเห็นผู้ขับขี่ขับยานพาหนะไปค่อนข้างเสี่ยง
ต่อการเกิดอุบัติเหตุควรตักเตือนและไม่ควรไปด้วย
- รถยนต์ตกน้ำ
ถ้ารถจมน้ำให้เลื่อนกระจกด้านข้างลงเพื่อให้น้ำเข้า
แล้วจะเปิดประตูรถได้สะดวก อาจใช้ของแข็งทุบ
กระจกให้แตกในกรณีที่มีของแข็งอยู่ในรถการหลีก
เลี่ยงถ้าเป็นคนขับก็ต้องขับอย่างระมัดระวังไม่ประมาท
ถ้าเป็นผู้โดยสารก็ช่วยเตือนคนขับด้วยถ้าเห็นว่ามีความ
เสี่ยงต่อการตกน้ำ
- รถจักรยานยนต์ล้ม
ควรสวมหมวกนิรภัยและถ้ารถล้มควรรีบพาตัว
เองเข้าสู่ข้างทางเพราะอาจถูกรถคันอื่นชนได้ การหลีก
เลี่ยงโดยต้องขับขี่อย่างระมัดระวัง
- เรือล่มขณะโดยสาร
ควรใส่เสื้อชูชีพไว้ก่อน ถอดรองเท้าและเสื้อผ้า
หนาๆออก พยายามหาที่เกาะที่คิดว่าสิ่งนั้นลอยน้ำได้
การหลีกเลี่ยง ควรพิจารณาถึงสภาพความปลอดภัยใน
การโดยสาร หรือถ้ามีคลื่นลมแรงก็ไม่ควรเดินทางทาง
เรือข้ามไปยังเกาะ
5. ภัยธรรมชาติ
- น้ำป่าไหลหลากขณะเล่นน้ำตก
หากเห็นน้ำเปลี่ยนเป็นสีแดงหรือโคลนขุ่น
ต้องเลิกเล่นน้ำตก ให้รีบขึ้นที่สูงเพราะจะมีน้ำป่าไหล
หลากลงมาท่วมบริเวณนั้น การหลีกเลี่ยงจะต้องไม่เล่น
น้ำตกในฤดูฝนหรือมีป้ายห้ามเล่น
- น้ำท่วมจากการมีน้ำป่าไหลมาหลังฝนตกหรือมี
ฝนตกหนัก
ต้องรีบหนีขึ้นที่สูงและฟังการเตือนภัยจาก
ทางราชการ การหลีกเลี่ยงฟังข่าวเรื่องลมฟ้าอากาศถ้า
เห็นว่าอาจเกิดน้ำท่วมได้ควรไปพักอยู่ในที่ปลอดภัย
ก่อนถ้าเป็นไปได้อาจย้ายบ้านเรือนไปตั้งอยู่ที่น้ำไม่ท่วม
- ลมพายุ
ควรหลบอยู่ในที่ที่มั่นคงแข็งแรงอย่าอยู่ที่
โล่งแจ้งและไม่ควรอยู่ใต้ต้นไม้ใหญ่เพราะอาจหักโค่น
มาทับเราได้ การหลีกเลี่ยงต้องฟังข่าวลมฟ้าอากาศ
- สึนามิ
คลื่นยักษ์ที่เกิดจากการเคลื่อนตัวของแผ่นดินใต้
ทะเลก่อให้เกิดความเสียหายมากถ้าเห็นน้ำทะเลลงมาก
ผิดปกติหรือได้ยินสัญญาณเตือนภัยให้รีบหนีขึ้นที่สูง
โดยเร็วถ้าลอยเรืออยู่กลางทะเลก็อย่าเข้าฝั่ งอย่างเด็ด
ขาด การหลีกเลี่ยง ต้องฟังข่าวเรื่องลมฟ้าอากาศ
- โคลนถล่ม
เกิดบริเวณที่ใกล้ภูเขาลำห้วยถ้าได้ยินเสียงอื้ออึง
น้ำเปลี่ยนเป็นสีแดงหรือให้รีบออกจากพื้นที่นั้นโดยเร็ว
การหลีกเลี่ยง ต้องฟังข่าวเรื่องลมฟ้าอากาศ
- แผ่นดินไหว
รีบออกจากอาคารสูง หรือหลบอยู่ใต้โต๊ะที่มี
ความแข็งแรง การหลีกเลี่ยง ต้องฟังข่าวเรื่องแผ่นดิน
ไหวและเตรียมพร้อมไว้
6. ภัยอื่นๆ
- ไฟไหม้ ควรหนีออกมาจากที่นั้นโดยเร็วใช้ผ้าปิดปาก
ปิดจมูก ขณะหนีไฟ ต้องห่วงชีวิตมากกว่าทรัพย์สิน
ควรระมัดระวังเรื่องการจุดไฟ การใช้เครื่องใช้ไฟฟ้า
- อยู่ในเหตุการณ์ขู่วางระเบิด หนีออกมาจากที่นั้นให้
เร็วที่สุด และไปหลบในที่ที่ปลอดภัย หลีกเลี่ยงจาก
สถานที่ที่มีการขู่วางระเบิด
- ตกน้ำ หรือ จมน้ำ ถ้าว่ายน้ำไม่เป็นต้องร้องให้คน
ช่วย หลีกเลี่ยงการเล่นน้ำในทะเล น้ำตก หรือหากเล่น
ควรใส่เสื้อชูชีพหรือห่วงยางขณะเล่นด้วย
- สิ่งของที่มีน้ำหนักตกใส่ ต้องไม่เข้าไปบริเวณดัง
กล่าว หลีกเลี่ยงการเข้าไปอยู่ในที่ที่มีการก่อสร้างตึกสูง
- ไฟฟ้าชอร์ต รีบยกสะพานไฟลงหรือใช้วัสดุแห้งคล้อง
ตัวหรืองัดออกมาจากที่เกิดเหตุซึ่งตัวเองก็ต้องระวังใน
เรื่องไฟฟ้าชอร์ต การหลีกเลี่ยง ระมัดระวังเรื่องการใช้
เครื่องใช้ไฟฟ้า มือเปียกก็ไม่ควรเสียบปลั๊กไฟ
- ตึกถล่ม รีบหนีออกมาจากตึกนั้นโดยเร็ว พยายาม
ร้องขอความช่วยเหลือ ไม่ควรเข้าไปในตึกที่มีการก่อสร้าง
ไม่ได้มาตรฐานหรือตึกเก่าที่กำลังจะทุบทิ้ง
- พลัดตกจากที่สูง ถ้าอยู่ในที่สูงจะต้องใช้ความ
ระมัดระวังเป็นพิเศษถ้าปีนป่ายในที่สูงควรมีสายรัดเพื่อ
ความปลอดภัยด้วย ไม่ควรปีนป่ายบนที่สูงถ้ามีความ
จำเป็นจะต้องใช้อุปกรณ์ที่แข็งแรง เช่น บันไดช่าง เป็นต้น
- ป้ายสูงใหญ่ล้มทับ มักเกิดตอนลมแรง เมื่อเกิดลมแรง
อย่าเข้าใกล้ป้ายสูงใหญ่
- เล่นกีฬาแล้วมีอาการเหนื่อยมากผิดปกติหรือแน่น
หน้าอก ให้พักทันทีถ้าอาการไม่ดีขึ้นให้หลาย ๆ น่าส่ง
แพทย์โดยเร็ว อย่าเล่นกีฬาหักโหมจนเกินไป อย่าฝืนเล่น
ต่อถ้าเริ่มแน่นหน้าอกก็ควรหยุดเล่นและนั่งพักยิ่งถ้าผู้ที่มี
โรคประจำ ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ
- ล้มศีรษะฟาดพื้น ควรระมัดระวังในการเดินโดยเฉพาะ
บริเวณที่มีพื้นเปียกหรือลื่น ถ้ามีโรคประจำตัว เช่น มักมี
อาการวูบบ่อยๆ เริ่มมีอาการดังกล่าวเกิดขึ้นแล้วให้รีบนั่ง
ลง ห้องน้ำต้องไม่ลื่นอาจนำแผ่นกันลื่นมาปูบนพื้นห้องน้ำ
ก็ได้
การขอความช่วยเหลือเมื่อเกิดสถานการณ์คับขัน
การขอความช่วยเหลือเมื่อเกิดสถานการณ์คับขัน
ร้องตะโกนขอความช่วยเหลือหากอยู่ในสถานการณ์
ที่ไม่สามารถส่งเสียงพูดได้ให้ส่งสัญญานเขียนส่ง
ข้อความหรืออาจขอความช่วยเหลือจากแหล่งขอ
ความช่วยเหลือตามเหตุการณ์และหน่วยงานเฉพาะที่
รับผิดชอบ