PICU สื่อสารด้วยใจ X-RAY ปลอดภัย ถูกใจ ถูกคน

ผลงานมหกรรมคุณภาพ
ประจาํ ป 2563

เรอื ง

PICU สอื สารด้วยใจ
X-RAY ปลอดภยั ถูกใจ ถกู คน

ผลงานพัฒนาคุณภาพประจาํ ปี 2563

1. ช่อื ผลงาน/โครงการพัฒนา: PICU สอื่ สารด้วยใจ X-RAY ปลอดภยั ถูกใจ ถูกคน

2. คาํ สาํ คัญ: การส่อื สารทม่ี ปี ระสิทธิภาพ การระบุตวั ผ้ปู ่วย

3. ประเภทกิจกรรม: Change by Innovation (Inno)

4. สมาชกิ ทมี : นางสาวนิตยา ห่นุ ทรัพย์ นางสาวนิศราวรรณ ชัยศร นางสาวโชติมา สินเจมิ ศิริ

นางสาวศิริพร สังขมาลย์ และพยาบาลวิชาชพี หอผู้ปว่ ย PICU

5. สรุปผลงานโดยย่อ: PICU สื่อสารด้วยใจ X-RAY ปลอดภัย ถูกใจ ถูกคน เป็นนวัตกรรมท่ีช่วยลดความ
คลาดเคล่ือนจากการสื่อสารและการระบุตัวผู้ป่วยที่เกี่ยวกับความปลอดภัยของตาม patient safety goals
เป็นนวัตกรรม ในการส่ือสารระหว่างหอผู้ป่วย PICU และเจ้าหน้าที่ X-ray ออกแบบเป็นกระดานป้ายระบุตัว
ผู้ป่วยและระบุเตียงผู้ป่วยที่ต้องการ X-RAY หลังจากพัฒนานวัตกรรมแล้วได้ปรับกระบวนการในการ
ปฏิบัติงานเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการสื่อสารและลดความผิดพลาดในการส่งตรวจ X-ray ผลงานน้ีก่อให้เกิด
ประโยชน์ต่อผู้ป่วยและผู้ปฏิบัติงาน ทําให้ผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัยและการรักษาที่รวดเร็ว ถูกต้อง ปลอดภัย
เกิดความสะดวกแก่ผู้ปฏิบตั งิ าน ลดระยะเวลาในการคน้ หาผู้ปว่ ยของเจ้าหนา้ ท่ี X-RAY
6. ปญั หาและสาเหตโุ ดยย่อ:

เนื่องจากหอผู้ป่วย ICU มีผู้ป่วยท่ีมีอาการวกิ ฤติหลายระบบจึงมีความจําเป็นที่จะต้องไดร้ ับการตรวจ
รักษา และประเมินผลจากการรักษาด้วยการตรวจรังสีทรวงอก (X-RAY) เพ่ือประกอบการรักษาเมื่อมีอาการ
เปลี่ยนแปลง และมีการติดตามภาพตรวจรังสีทรวงอกหลังได้รับการรักษา จากการท่ีเจ้าหน้าที่ คนงาน/ผู้ช่วย
เหลือคนไข้เดินไปส่งใบขอตรวจภาพรังสีทรวงอก มีจํานวนผู้ป่วยที่ต้องได้รับการ X-RAY หลายรายในหน่ึงวัน
และผู้ป่วยท่ีอาการไม่คงที่จะมีการตรวจรังสีทรวงอก (X-RAY) วันละ 2-3 ครั้งต่อรายและมีจํานวนผู้ป่วย
จําเป็นต้องตรวจรังสีทรวงอก (X-RAY) วันละ 3-10 รายโดยเฉพาะช่วง 6.00 น. เปน็ ชว่ งเวลานอกเวลาราชการ
บุคลากรมีน้อย อีกท้ังระบบการส่งขอตรวจยังเป็นระบบต้องส่งใบ request ไม่ได้ส่งแบบ online เมื่อถึงเวลา
เจ้าหน้าท่ีมา X-RAY จะสอบถามซ้ํา ๆ ว่ามี X-RAY เตียงไหนบ้าง ซึ่งบางครั้งเจ้าหน้าท่ีพยาบาลให้การ
พยาบาลผู้ป่วยรายอ่ืนๆ อยู่ ไม่สามารถแจ้งได้ ทําให้การสื่อสารไมม่ ีประสทิ ธิภาพ หรือพยาบาลจําไม่ได้ว่าเตียง
ไหนบ้างจึงเกดิ การล่าช้าในการทาํ งานของเจ้าหนา้ ท่ี X-RAY ซึง่ เป็นสาเหตุทีท่ ําให้เกดิ ความคลาดเคลอื่ นในการ
ระบุตัวผู้ป่วย จึงได้จัดทําตารางแจ้งเตือนผู้ป่วยที่ได้รับการ X-RAY ข้ึน เพ่ืออํานวยความสะดวกให้มากข้ึนใน
งานทํางานของเจา้ หนา้ ท่ีทุก ๆ ฝ่าย
7. วตั ถปุ ระสงคแ์ ละ เป้าหมาย

วัตถปุ ระสงค์ :
1. พฒั นาการส่ือสารระหว่างทมี ให้มีประสทิ ธิภาพ สะดวกและลดขัน้ ตอน
2. เพ่มิ ความแมน่ ยาํ ถูกต้องในการระบตุ วั ผปู้ ่วย

เป้าหมาย : จาํ นวนครั้งในการระบตุ ัวผ้ปู ่วยผิดคนในการตรวจรังสที รวงอก (X-RAY) ระดบั ความ
รุนแรงทีเ่ กิดขึ้นกบั ผู้ป่วย ≥ C = 0
: จาํ นวนคร้ังความผดิ พลาดในการสอื่ สาร ระดบั ความรุนแรงทเ่ี กิดข้ึนกับผ้ปู ่วย ≥ C = 0

: ระดบั ความพึงพอใจ> รอ้ ยละ 80 ระยะเวลา 1 ตลุ าคม 2562 ถึงวันท่ี 31 สิงหาคม 2563
8. กิจกรรมการพฒั นา (process):

1. วเิ คราะห์สถานการณ์ สภาพปัญหาด้วยการใช้เทคนิค 5W1H
2. ออกแบบนวัตกรรมและปรบั ปรงุ กระบวนการทาํ งาน
3. ทดลองใชน้ วตั กรรมและปฏบิ ัติตามกระบวนการทาํ งานใหม่
4. ตดิ ตามประเมินผลลพั ธ์
ใชก้ ระบวนการพัฒนาคุณภาพอยา่ งตอ่ เนอ่ื ง (PDCA) โดยการพัฒนาครง้ั น้ีประกอบด้วย 3 วงจรคณุ ภาพ ดังน้ี
วงจรที่ 1
วางแผน (PLAN)
1. ประชมุ บุคลากรในหนว่ ยงาน เพ่อื ระดมความคดิ เพอ่ื คน้ หาปญั หา แจ้งวัตถุประสงค์ ปญั หาและ
อุปสรรคของการสอ่ื สารในการสง่ ผปู้ ว่ ย X-RAY ทาํ การวเิ คราะห์ปัญหาโดยใชเ้ ทคนคิ 5W1H
มปี ระเด็นดงั น้ี

 Who ใครคือต้นเหตุของปญั หา/ใครเปน็ คนพดู หรือระบุปัญหานี/้ ใครไดร้ บั ผลกระทบจาก
ปญั หานี้
- พยาบาล คนงาน ผู้ชว่ ยเหลอื คนไข้ เจ้าหน้าท่ี X-RAYเป็นผูท้ ี่มสี ว่ นเกย่ี วขอ้ งทไ่ี ดร้ ับ
ผลกระทบจากปัญหานั้น ๆ จุดเริม่ ตน้ ในการระบุปัญหานค้ี อื พนกั งานบรกิ ารท่เี หน็
ประเดน็ การส่ือสารไม่มีประสิทธภิ าพในการมา x-ray ทห่ี อผู้ปว่ ย

 What อะไรจะเกดิ ขึน้ ถ้าปัญหานไี้ ม่ได้รับการแกไ้ ข/มอี ะไรเกิดขน้ึ บ้าง/ผลท่ีกระทบคอื อะไร?
- การสื่อสารไมม่ ีประสิทธิภาพ มีการปฏบิ ตั ิท่ซี ํา้ ซอ้ น เกิดความผิดพลาดในการสื่อสารและ
การระบุตัวผูป้ ่วยในการตรวจ x-ray ไดง้ ่าย

 Where ปัญหานี้เกิดขนึ้ ทีไ่ หน/ปัญหานเี้ กิดผลกระทบทีไ่ หน
- พบปัญหาเกิดที่ หอผู้ป่วย PICU

 When ปัญหานีเ้ กิดขึน้ เม่อื ไร/เมอ่ื ไรทีป่ ัญหาเริ่มเกดิ ขึ้น?
- ปญั หามกั เกิดเมอ่ื มีเจ้าหนา้ ท่ี x-ray เขา้ มาปฏิบัติการ x-ray ใน PICU และสอบถามว่า
ต้องการตรวจผูป้ ่วยรายไหน

 Why ทําไมปญั หานี้จงึ เกดิ ข้นึ
- เจ้าท่ี x-ray มาที่ PICU ตามที่มีการสง่ ใบแจง้ ความต้องการตรวจกับผปู้ ่วย เม่อื มาถึงจะมี
การสอบถามอกี ครัง้ ว่าตอ้ งการ x-ray ผปู้ ว่ ยรายไหน ซง่ึ พยาบาลอาจจาํ ผิดพลาด ตอ้ ง
กลับไปตรวจสอบการรกั ษาซํ้า ทําใหม้ ีโอกาสผดิ พลาดและเกดิ ความล่าช้าในการ
ปฏิบตั ิงานได้

 How คนท่อี ยกู่ ับปญั หาน้รี บั มืออย่างไร/มีกระบวนการหรือวิธีการแกไ้ ขอย่างไร
- คิดนวัตกรรมและปรับกระบวนการทาํ งานให้สามารถสื่อสารไดง้ า่ ย สะดวก ผปู้ ่วย

ปลอดภัย

2. สรปุ ปญั หาและแนวทางแก้ปญั หา
การปฏิบัติ (DO)
1. ร่วมกันออกแบบนวัตกรรม ปา้ ยแจง้ เตอื น โดยนํา
แผน่ กระดาษขนาด 8X10 cm ติดกบั ไม้ไอศครมี ขนาด 15
x 1.7 cm

2.นาํ ปา้ ยแจ้งเตือนผปู้ ว่ ยท่ไี ด้รบั การ X-RAY มาใชง้ านกบั
กลมุ่ เปา้ หมาย โดยการนาํ ป้ายแจง้ เตือนไปวางในกระป๋อง
เกบ็ Lab ปลายเตียงผู้ป่วย (หลังสง่ ใบ X-RAY) ดงั ภาพ

การตรวจสอบ (Check)
1. ประเมินผล

การปรับปรงุ (Act)
1. ประชมุ สรุปปญั หาและอปุ สรรคของการนําป้ายแจ้งเตือนไปใช้ ร่วมระดมความคิดหาแนวทาง

แก้ปัญหา พบวา่
- ป้ายแจ้งเตือนมขี นาดเล็ก
- มองเหน็ ไมช่ ดั เจน
- การใชง้ านไมส่ ะดวกเนือ่ งจากไมม่ ีที่เสียบทเี่ หมาะสม ต้องนาํ ปา้ ยแจง้ เตือนไปเสียบในกลอ่ งเกบ็ Lab
จงึ ไดร้ ะดมความคิดและรว่ มออกแบบการแจง้ เตอื นใหมเ่ ปน็ ตารางแจง้ เตือน

วงจรที่ 2
วางแผน (PLAN)

1. ประชุมสรปุ ปัญหาและอุปสรรคของการนําป้ายแจง้ เตอื นไปใช้ รว่ มระดมความคดิ หาแนวทางแก้ไขและ
ปรับรูปแบบนวัตกรรมและพฒั นาระบบการปฏิบัติงาน
การปฏิบตั ิ (DO)
1. จัดทาํ กระดานแจ้งเตือนระบุ
เปน็ เบอรเ์ ตียงทม่ี ี X-RAY มี
ขนาด 40 x 50 cm

2. จดั ทําใบหมายเลขเตียงและ
ใบ วนั ท่ี เวลาทที่ าํ การ X-RAY
ขนาด 12 x 8 cm

3. นําใบหมายเลขเตียงทุกเตยี ง
(1-10) ไปแขวนทุกเตียง และ
หงายใบใหโ้ ชว์หมายเลขเฉพาะ
เตยี งทตี่ อ้ งการ X-RAY

การตรวจสอบ (Check)
1. ประเมินผลโดยการสรา้ งเครือ่ งมือแบบเก็บเวลา แบบประเมินความพึงพอใจของเจ้าหน้าที่ เกบ็ ขอ้ มลู

เกีย่ วกับ ขนั้ ตอนการปฏิบตั ิ ความสะดวกในการใชง้ าน ความถกู ต้อง (X-RAY ถูกคน) และเวลาในขั้นตอน
การ X-RAY พบว่า

- ลมื หงายใบแจ้งเตือนใหค้ วา่ํ ลงไม่โชวห์ มายเลขหลงั X-RAY ทาํ ให้เกดิ ความเข้าใจผิดในการ X-RAY
-ลมื หงายปา้ ยแจ้งเตอื นข้ึนเพื่อโชว์หมายเลขเตยี งทาํ ให้เจ้าหน้าทีต่ ้องมาสอบถามในตกึ
- ไม่สะดวกในการใช้งานแกผ่ ูป้ ฏบิ ตั ิ

การปรับปรุง (Act)
1. ประชมุ สรุปปญั หาและอุปสรรคของการนาํ ป้ายแจ้งเตือนไปใช้ เพ่อื พัฒนารปู แบบและพฒั นาระบบงานให้

เหมาะสมกบั การใช้งาน

วงจรท่ี 3
วางแผน (PLAN)

1. รว่ มระดมความคดิ และปรับรปู แบบปา้ ยเตอื น X-RAY

การปฏบิ ตั ิ (DO)

- ปรบั ปรุงพฒั นาปา้ ยแจ้งเตือนโดยการพฒั นาปา้ ยแจง้ เตือนทําจากกระดาษท่ีมีสสี นั สดใสนา่ รกั
มลี ายการต์ ูน มหี มายเลขเตยี ง เกบ็ ไว้ประจาํ เตยี งทกุ เตียง โดยเก็บไวใ้ น chart ผปู้ ่วย

- เมอ่ื มีคําส่งั ให้ X-RAY พยาบาลรับคําส่งั
- คนงานนําส่งใบ request X-RAY พร้อมกบั นําปา้ ยแจง้ เตือนมาแขวนบนตารางแจง้ เตอื น
- เจ้าหนา้ ท่หี อ้ ง X-RAY มาถงึ หอผูป้ ่วย นําใบแจง้ เตอื นเขา้ มาสอบถามชื่อผ้ปู ว่ ยท่อี ยปู่ ระจําเตียง
ตามหมายเลข ทาํ ใหเ้ กิดความไมส่ ะดวกในการทาํ งาน มีความเสีย่ งต่อการเกิดความผดิ พลาด
- จึงได้ร่วมระดมความคิดเพือ่ พฒั นาปรบั ปรงุ ป้ายแจ้งเตือนเพิม่ เติม โดยการเพิ่มชอ่ งสําหรับใสช่ ่ือ
ผ้ปู ว่ ย

การตรวจสอบ (Check)
1. ทดลองใช้งาน โดยการปฏิบตั ดิ งั น้ี
- เมอ่ื มีคําสง่ั ให้ X-RAY พยาบาลรบั คําส่งั
- คนงานนําส่งใบ request X-RAY พรอ้ มกบั นาํ ปา้ ยแจ้งเตอื นทพ่ี ัฒนาแลว้ มาแขวนบนตาราง
แจง้ เตอื น

- เจ้าหน้าที่หอ้ ง X-RAY มาถงึ หอผปู้ ว่ ย นาํ ป้ายแจง้ เตือนเดนิ ไปทีเ่ ตียงผปู้ ว่ ย และพลกิ ดา้ นหลงั ปา้ ย
แจง้ เตือนที่มชี อื่ ผู้ปว่ ยเพอื่ ตรวจใหต้ รงกับป้ายขอ้ มือ ทาํ ให้เกดิ ความไมส่ ะดวกในการทํางาน มคี วาม
เสีย่ งต่อการเกิดความผดิ พลาด

การปรับปรุง (Act)
1. ประเมนิ ผล หลังจากพัฒนาป้ายเตือน X-RAY ไดท้ ดลองใช้ พบว่า
- มีความสะดวกในการใช้งาน
- สื่อสารมคี ณุ ภาพ
- X-RAY ถูกตอ้ ง
2. ต่อมาหลังมีการใช้งานได้ประมาณ 1 เดือน พบว่าป้ายมีการชํารุด ขาด ทําให้ต้องทําใหม่อยู่เรื่อย ๆ
จงึ ได้เปล่ยี นจากการใชก้ ระดาษมาเปน็ พลาสติกชนิดแข็ง ขนาด 10 x 7 cm ดงั ภาพ

9. การประเมินผลการเปลย่ี นแปลง (performance) : โดยระบุ

ตวั ช้ีวัดความสําเร็จ เปา้ หมาย ผลลัพธก์ อ่ น ผลลัพธ์ที่ปฏบิ ัติได้
ดําเนินการ ครง้ั ท่ี 1 คร้ังท่ี 2 คร้งั ที่ 3
1. อตั ราการเกดิ ความผดิ พลาด 0
ในการระบตุ ัวผ้ปู ่วย 5 000
0
-X-ray ผดิ คน 0 1 000
- X-ray ผิดตําแหน่ง (near miss) 0 2 000
-X-ray ไม่ครบ 2 000

2. รอ้ ยละความพงึ พอใจ ≥80 - 43.2 75.53 95.28

10. บทเรียนทไ่ี ดร้ บั : เขียนบทเรยี นทไ่ี ด้รบั ในลักษณะของ bullet ในประเดน็ ต่อไปนี้
1. การประสานกับหน่วยงานรงั สิวิทยา คอื มสี มั พันธภาพทด่ี ีขึน้ มีการสอ่ื สารทช่ี ัดเจน
2. เกดิ การเรยี นรู้จากงานประจําท่ีปฏิบตั อิ ยู่สามารถพัฒนาตอ่ ยอดให้เกิดคุณภาพเพมิ่ มากขน้ึ

11. การติดตอ่ กบั ทีมงาน : นางสาวศิริพร สงั ขมาลย์ หอผปู้ ว่ ย PICU โทรศัพท์ 3406
E-mail address: [email protected]

นําเสนอรปู แบบตลาดนดั