คำนำ

คาํ นํา

รายงานเล่มน้ีเป็นส่วนหน่ึงของรายวิชา ศ23101 เพ่ือใหไ้ ดศ้ ึกษาการวิจารณ์งานศิลปะ โดยได้
ผา่ นการศึกษาผา่ นแหล่งความรู้ต่างๆอาทิเช่น ตาํ รา หนงั สือ และแหล่งความรู้จากเวบ็ ไซตต์ ่างๆโดยรายงานเล่ม
น้ีตอ้ งมีเน้ือหาเก่ียวกบั การวิเคราะห์ผลงานทศั นศิลป์

ผจู้ ดั ทาํ หวงั เป็นอยา่ งยงิ่ วา่ จะเป็นประโยชนต์ ่อผทู้ ่ีจะตอ้ งการศึกษาแนวทางการวิเคราะห์ผลงาน
ทศั นศิลป์ เป็นอยา่ งยงิ่

คณะผจู้ ดั ทาํ

สารบัญ หนา้

เร่ือง ก
ข
คาํ นาํ 1
สารบญั 2
ความหมายของการวิเคราะห์ผลงานศิลปะ 3
คุณสมบตั ิของนกั วิจารณ์และทฤษฏีการสร้างงานศิลปะ 4
การวเิ คราะห์และการประเมินคุณค่าของงานศิลปะ 5-6
แนวทางการวิเคราะห์และประเมินคุณค่าของงานศิลปะ 7
ข้นั ตอนการทาํ งานวาด
การวิเคราะห์หลกั องคป์ ระกอบศิลป์

การวเิ คราะห์วจิ ารณ์งานศิลปะ

การวิเคราะห์งานศิลปะ หมายถึง การพิจารณาแยกแยะศึกษาองคร์ วมของงานศิลปะ
ออกเป็นส่วนๆ ทีละประเดน็ ท้งั ในดา้ นทศั นธาตุ องคป์ ระกอบศิลป์ และความสมั พนั ธ์ต่างๆ ในดา้ นเทคนิค
กรรมวิธีการแสดงออก เพอื่ นาํ ขอ้ มูลที่ไดม้ าประเมินผลงานศิลปะวา่ มีคุณค่าทางดา้ นความงาม ทางดา้ นสาระ
และทางดา้ นอารมณ์ความรู้สึกอยา่ งไร

คุณสมบัติของนักวจิ ารณ์และทฤษฏกี ารสร้างงานศิลปะ

คุณสมบตั ิของนักวจิ ารณ์

1. ควรมีความรู้เก่ียวกบั ศิลปะท้งั ศิลปะประจาํ ชาติและศิลปะสากล

2. ควรมีความรู้เก่ียวกบั ประวตั ิศาสตร์ศิลปะ

3. ควรมีความรู้เก่ียวกบั สุนทรียศาสตร์ ช่วยใหร้ ู้แง่มุมของความงาม

4. ตอ้ งมีวิสยั ทศั นก์ วา้ งขวาง และไม่คลอ้ ยตามคนอื่น

5. กลา้ ที่จะแสดงออกท้งั ท่ีเป็นไปตามหลกั วชิ าการและตามความรู้สึกและประสบการณ์

ทฤษฎกี ารสร้างงานศิลปะ จดั เป็ น 4 ลกั ษณะ ดงั นี้

1.นิยมการเลียนแบบ (Imitationalism Theory) เป็นการเห็นความงามในธรรมชาติแลว้ เลียนแบบไวใ้ หเ้ หมือนท้งั
รูปร่าง รูปทรง สีสนั ฯลฯ

2. นิยมสร้างรูปทรงที่สวยงาม (Formalism Theory) เป็นการสร้างสรรคร์ ูปทรงใหม่ใหส้ วยงามดว้ ยทศั นธาตุ
(เสน้ รูปร่าง รูปทรง สี น้าํ หนกั พ้นื ผวิ บริเวณวา่ ง) และเทคนิควิธีการต่างๆ
3. นิยมแสดงอารมณ์ (Emotional Theory)เป็นการสร้างงานใหด้ ูมีความรู้สึกต่างๆ ท้งั ท่ีเป็นอารมณ์อนั
เน่ืองมาจากเร่ืองราวและอารมณ์ของศิลปิ นท่ีถ่ายทอดลงไปในชิ้นงาน

4. นิยมแสดงจินตนาการ (Imagination Theory) เป็นงานที่แสดงภาพจินตนาการ แสดงความคิดฝันท่ีแตกต่างไป
จากธรรมชาติและส่ิงที่พบเห็นอยเู่ ป็นประจาํ

แนวทางการวิเคราะห์และประเมินคุณค่าของงานศิลปะ

แนวทางการวเิ คราะห์และประเมินคุณค่าของงานศิลปะ

1. ดา้ นความงาม

เป็นการวเิ คราะห์และประเมินคุณค่าในดา้ นทกั ษะฝีมือ การใชท้ ศั นธาตุทางศิลปะ และการจดั องคป์ ระกอบศิลป์
วา่ ผลงานชิ้นน้ีแสดงออกทางความงามของศิลปะไดอ้ ยา่ งเหมาะสมสวยงามและส่งผลต่อผดู้ ูใหเ้ กิดความชื่นชม
ในสุนทรียภาพเพียงใด ลกั ษณะการแสดงออกทางความงามของศิลปะจะมีหลากหลายแตกต่างกนั ออกไปตาม
รูปแบบของยคุ สมยั ผวู้ ิเคราะห์และประเมินคุณคา่ จึงตอ้ งศึกษาใหเ้ กิดความรู้ ความเขา้ ใจดว้ ย

2. ดา้ นสาระ

เป็นการวิเคราะห์และประเมินคุณค่าของผลงานศิลปะแต่ละชิ้นวา่ มีลกั ษณะส่งเสริมคุณธรรม จริยธรรม
ตลอดจนจุดประสงคต์ ่างๆ ทางจิตวิทยาวา่ ใหส้ าระอะไรกบั ผชู้ มบา้ ง ซ่ึงอาจเป็นสาระเกี่ยวกบั ธรรมชาติ สงั คม
ศาสนา การเมือง ปัญญา ความคิด จินตนาการ และความฝัน

3. ดา้ นอารมณ์ความรู้สึก

เป็นการคิดวิเคราะห์และประเมินคุณค่าในดา้ นคุณสมบตั ิท่ีสามารถกระตุน้ อารมณ์ความรู้สึกและสื่อความหมาย
ไดอ้ ยา่ งลึกซ้ึงของวสั ดุ ซ่ึงเป็นผลของการใชเ้ ทคนิคแสดงออกถึงความคิด พลงั ความรู้สึกที่ปรากฏอยใู่ นผลงาน

ข้นั ตอนการทาํ ผลงาน
1 เตรียมอุปกรณ์ในการวาดภาพ เช่น ดินสอ ยางลบ สีไม้
2 ร่างภาพดว้ ยดินสอ

3 เมื่อร่างภาพเสร็จใหล้ งดว้ ยสีไม้
4 เม่ือภาพลงสีเสร็จแลว้ ตดั ดว้ ยปากกาดาํ หรือดินสอee

การวเิ คราะห์หลกั องค์ประกอบศิลป์

เอกภาพ การจดั ภาพโดยรวมมีความเป็นเอกภาพดว้ ยเส้น รูปร่าง รูปทรง สี แสงเงาที่สมั พนั ธ์กลมกลืน

กนั ท้งั รูปคนและธรรมชาติ ทาํ ใหท้ ้งั ภาพดูเป็นอนั หน่ึงอนั เดียวกนั
ดุลยภาพ แสดงภาพโมนาลิซาตรงแกนกลาง วางท่าอยใู่ นแนวรูปสามเหลี่ยม จดั วางทิวทศั น์ไวใ้ นบริเวณ

วา่ ง มลั กั ษณะของดุลยภาพแบบซา้ ยขวาเท่ากนั ซ่ึงใหค้ วามรู้สึกสงบทางกายภาพ

จุดเด่น แสดงจดั เด่นอยบู่ นใบหนา้ มีดวงตาท่ีใหค้ วามรู้สึกเหมือนมองผดู้ ูผลงานอยตู่ ลอดเวลาและรอย

ยมิ้ ท่ีเป็นปริศนา
ความกลมกลืน แสดงการจดั ภาพของส่วนประกอบต่างๆ ทางทศั นธาตุ ท้งั รูปแบบของเส้น รูปร่าง รูปทรง
สี ขนาด สดั ส่วน แสงเงา บริเวณวา่ ง และพ้นื ผวิ ไดอ้ ยา่ งสมั พนั ธ์กลมกลืนกนั ท้งั เทคนิค วธิ ีการ สร้างสรรค์ ซ่ึง
สอดประสานกบั อารมณ์ ความรู้สึกของภาพไดอ้ ยา่ งงดงาม

ความขดั แยง้ แสดงความขดั แยง้ ในดา้ นน้าํ หนกั สี แสงเงา ส่วนรวมของภาพมีความเขม้ คล้าํ ต่างกบั ส่วนใบ
หนา้ ที่ใชน้ ้าํ หนกั สี สงเงาอ่อนกวา่ แต่มีผลดีคือช่วยส่งเสริมบริเวณส่วนใบหนา้ ใหม้ ีความเจิด
จา้ เด่นชดั และงดงามยง่ิ ข้ึน