KERTAS 1 (BAHAGIAN B) (JAWAPAN)

TAJUK: KERAJAAN BANI UMAIYAH
a) PERKEMBANGAN PENDIDIKAN

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Nyatakan dua orang khalifah yang juga Dua orang khalifah yang juga ulama dalam bidang

ulama dalam bidang al-Qur’an, tafsir, al-Qur’an, tafsir, hadis, nahu

hadis, nahu [SPM 14] ● Umaiyah bin Abi Sufian

[2 m] ● Umar bin Abdul Aziz

2 Nyatakan dua institusi pendidikan yang Dua institusi pendidikan:

wujud ketika itu [SPM 14] ● Masjid
[2m] ● Istana Khalifah

3 Jelaskan dua kesan positif perkembangan Dua kesan positif perkembangan pendidikan:

pendidikan zaman Bani Umaiyah kepada ● Lahir ramai sarjana dalam pelbagai bidang

bangsa Eropah [SPM 14] ● Terhasilnya banyak karya yang diterjemahkan ke

[4 m] beberapa bahasa seperti Perancis dan Inggeris

4 Apakah nama pusat penyebaran ilmu pada Nama pusat penyebaran ilmu:

zaman bani Umaiyah [1 m] Kota Basrah

5 Nyatakan dua disiplin ilmu yang dikenali Dua disiplin ilmu yang dikenali sebagai at-Tadwin:

sebagai at-Tadwin ● Penulisan

[2 m] ● Pembukuan

6 Nyatakan dua jenis ilmu naqli yang Dua jenis ilmu naqli:

disebarkan kerajaan bani Umaiyah. ● Tafsir

[2 m] ● Qiraat

● Tauhid

7 Nyatakan dua jenis ilmu aqli yang Dua jenis ilmu aqli

disebarkan kerajan Bani Umaiyah ● Mantik

[4 m] ● Ilmu hisab

● Geografi

8 Nyatakan dua tokoh bidang Bahasa arab Dua tokoh bidang Bahasa arab:

kerajaan bani umaiyah. ● Sibawaih

[2 m] ● Al-Farazdaq

● Jarir Amru bin Abi Rabi‘ah

9 Nyatakan dua ilmuwan di zaman bani Dua ilmuwan:

Umaiyah ● Ibnu Rushd
[2 m] ● Al-Zahrawi

● Ibnu Hazim

● Ibnu Farnas

10 Jelaskan dua faktor yang membawa Dua faktor yang membawa kepada perkembangan

kepada perkembangan pendidikan pada pendidikan pada zaman Umaiyah:

zaman Kerajaan Bani Umaiyah

[4 m] ● Khalifah Umayyah amat mengambil berat

perkembangan pendidikan

48 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

● Khalifah Abdul Malek bin Marwan dan Umar bin
Abdul Aziz adalah juga tokoh ulamak dalam bidang
al-Quran, tafsir, hadis dan nahu

● Kota Basrah menjadi pusat penyebaran ilmu ketika
itu

● Bahasa Arab adalah Bahasa pengantar utama
pemerintahan Bani Umayyah

11 Jelaskan dua contoh kemajuan pada Dua contoh kemajuan pada zaman tersebut selain

zaman tersebut selain daripada kemajuan daripada kemajuan pendidikan:

pendidikan

[4 m] ● Strategi peperangan yang dilaksanakan oleh khalifah

● Tentera laut terdiri daripada 1700 buah kapal perang

● Bilangan tentera yang semakin bertambah

● Khalifah mengemaskini Baitul mal

● Kerajaan membina saliran air untuk mengairi

kawasan pertanian.

12 Jelaskan dua faktor yang membawa Dua faktor yang membawa kepada kegemilangan

kepada kegemilangan pemerintahan pemerintahan kerajaan Bani Umaiyah:

Kerajaan Bani Umaiyah.

[4 m] ● Kecekapan dan kebijaksanaan khalifah dalam

mentadbir dan memajukan negara

● Kecintaan yang tinggi terhadap ilmu pengetahuan

dalam kalangan pemerintah dan rakyat jelata

● Kestabilan ekonomi yang membolehkan banyak

pembangunan dan kemudahan disediakan untuk

rakyat

● Kekuatan barisan tentera yang sanggup
mempertahankan tanah air dan menyebarkan

dakwah

● Wujudnya hubungan yang baik antara kerajaan dan

rakyat

● Semangat jihad yang tinggi di kalangan umat Islam

pada zamannya

13 Jelaskan kesan pendidikan zaman kerajaan Kesan pendidikan zaman kerajaan Umaiyah kepada

Umaiyah kepada bangsa Eropah bangsa Eropah

[4 m] ● Kota Cordova menjadi pusat ilmu pengetahuan di

Eropah:

● Terdapat banyak perpustakaan di Andalus

● Beberapa kolej dan universiti di bina di Andalus

● Ramai pelajar dari Eropah datang ke Andalus untuk

belajar pelbagai ilmu pengetahuan

● Karya/ buku sarjana pada zaman Bani Umaiyah

telah dibawa ke Eropah dan diterjemah dari bahasa

Arab ke bahasa Inggeris dan Perancis

49 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

b) KEGEMILANGAN & KEJATUHAN KERAJAAN BANI UMAIYAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Nyatakan dua faktor mendorong Dua faktor mendorong kegemilangan kerajaan Bani

kegemilangan kerajaan Bani Umaiyah Umaiyah:

[SPM 11] ● Kedudukan ekonomi yang stabil dan mantap
[4 m] ● Rakyat terdidik dengan sikap membudayakan ilmu

● Semangat jihad yang tinggi dalam kalangan rakyat

● Organisasi ketenteraan yang kuat dan dan

berdisiplin

● Jaringan perhubungan yang baik antara kerajaan

dengan rakyat

● Kecekapan dan kebijaksanaan khalifah dalam

memacu kejayaan negara

2 Jelaskan dua kesan positif kegemilangan Kesan positif kegemilangan kerajaan Bani Umaiyah

kerajaan Bani Umaiyah terhadap terhadap masyarakat

masyarakat pada zaman itu [SPM 11] ● Umat Islam dikenali sebagai ummatan wasatan, iaitu

[4 m] umat yang menjadi tempat pergantungan dan contoh

bagi umat lain

● Umat Islam terkenal di seluruh dunia terutamanya

dalam bidang ilmu pengetahuan

● Martabat umat Islam di serata dunia dapat

dipertingkatkan

3 Jelaskan dua faktor kegemilangan Faktor kegemilangan tamadun Islam:

tamadun Islam pada ketika itu [SPM 16] ● Kecekapan dan kebijaksanaan khalifah memajukan

[4 m] negara

● Penguasaan ilmu pengetahuan kerana khalifah dan

rakyat mencintai ilmu

4 Terangkan dua kesan positif Dua kesan positif kegemilangan pemerintahan Bani

kegemilangan pemerintahan Kerajaan Umaiyah terhadap masyarakat pada zaman itu:

Bani Umaiyah terhadap masyarakat pada ● Lahirnya sarjana-sarjana Islam yang pakar /dalam

zaman itu. pelbagai bidang ilmu pengetahuan

[4 m] ● Peningkatan ekonomi rakyat /melalui usaha yang

dilakukan oleh khalifah

● Rakyat dapat menikmati kemudahan/ yang

disediakan oleh kerajaan

5 Jelaskan tiga peranan khalifah dalam Tiga peranan khalifah dalam membangunkan

membangunkan tamadun Islam pada tamadun Islam pada zaman Umayyah :

zaman Kerajaan Bani Umaiyah ● melaksanakan pemerintahan berdasarkan syariat

[3 m] Islam

● memberi persamaan taraf kepada orang Islam

● memecat pegawai kerajaan yang tidak

bertanggungjawab

● mengadakan hubungan baik dengan pihak musuh

● menggiatkan usaha meningkatkan sistem pendidikan

● menjadikan Kota Madinah sebagai pusat ilmu dan

pendidikan

50 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

6 Terangkan dua faktor yang membawa Dua faktor yang membawa kepada kejatuhan

kepada kejatuhan Kerajaan Bani Umaiyah. kerajaan Bani Umaiyah:

[4 m] ● sikap pemerintah yang mementingkan diri sendiri

● sikap pemerintah yang terpengaruh dengan dunia

● pemilihan pemimpin tidak mengikut syura

● penentangan ulama terhadap pemerintah

● pemerintah yang dilantik tidak layak

7 Jelaskan dua faktor yang membawa Dua faktor yang membawa kepada kegemilangan

kepada kegemilangan pemerintahan pemerintahan kerajaan Bani Umaiyah:

kerajaan Bani Umaiyah

[4 m] ● Kecekapan dan kebijaksanaan khalifah dalam

mentadbir dan memajukan negara

● Kecintaan yang tinggi terhadap ilmu pengetahuan

dalam kalangan pemerintah dan rakyat jelata

● Kestabilan ekonomi yang membolehkan banyak

pembangunan dan kemudahan disediakan untuk

rakyat

● Kekuatan barisan tentera yang sanggup

mempertahankan tanah air dan menyebarkan

dakwah

● Wujudnya hubungan yang baik antara kerajaan dan

rakyat

● Semangat jihad yang tinggi di kalangan umat Islam

pada zamannya

51 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: PENYEBARAN ISLAM PADA ZAMAN KERAJAAN ABBASIAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Penyebaran Islam berlaku secara meluas Dua faktor dalaman yang mendorong penyebaran Islam

pada zaman kerajaan Bani Abbasiah. pada zaman tersebut:

Nyatakan dua faktor dalaman yang

mendorong penyebaran Islam pada zaman ● Keinginan penduduk setempat yang tertarik dengan

tersebut Islam

[4 m] ● Galakan daripada khalifah yang menyediakan

peruntukan khas untuk pendakwah

● Dasar kerajaan menyamakan bangsa Arab dan

bukan Arab

● Kedudukan Baghdad yang menjadi tumpuan dalam

bidang ilmu dan perdagangan antarabangsa

2 Jelaskan dua kesan penyebaran Islam Dua kesan penyebaran Islam kepada masyarakat Bani

kepada masyarakat Bani Abbasiah Abbasiah daripada aspek ilmu pengetahuan:

daripada aspek ilmu pengetahuan ● Membuka pintu terhadap perkembangan pemikiran

[4 m] umat

● Lahirnya pelbagai bidang ilmu seperti al-Quran,

Hadis, Nahu, Falak, Geografi dsb

● Melahirkan pakar dalam pelbagai bidang ilmu

3 Terangkan dua kesan positif penyebaran Dua kesan positif penyebaran Islam dalam aspek

Islam dalam aspek kemasyarakatan kemasyarakatan:

[4 m] ● Islam mengubah konsep perhambaan / penindasan

kepada konsep keadilan

● Islam membawa konsep keadilan sesama manusia

● Orang bukan Islam mendapat layanan baik dengan

mendapat hak yang sama

TAJUK: PERKEMBANGAN PENDIDIKAN PADA ZAMAN KERAJAAN ABBASIAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Nyatakan dua institusi pendidikan yang Dua institusi pendidikan yang wujud pada zaman

wujud pada zaman kerajaan Bani kerajaan Bani Abbasiah:

Abbasiah ● Masjid

[4 m] ● Istana khaliah

● Perpustakaan / Baitul Hikmah / Darul Hikmah

● Pusat pengajian / sekolah / madrasah / universiti

2 Jelaskan dua kesan penguasaan ilmu Dua kesan penguasaan ilmu dalam membina tamadun:

dalam membina tamadun ● Memperluaskan penguasaan ilmu fardhu Ain dan

[4 m] ilmu Fardhu Kifayah / ilmu aqli dan ilmu naqli

● Melahirkan ramai tokoh ilmuan Islam

● Melahirkan umat Islam yang kuat dari segi mental

dan fizikal

3 Jelaskan dua bukti yang menunjukkan Dua bukti yang menunjukkan bahawa ilmu pengetahuan

bahawa ilmu pengetahuan berkembang berkembang pesat pada zaman Abbasiyah:

pesat pada zaman Abbasiyah ● Kota Baghdad menjadi pusat kecemerlangan ilmu

52 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

[4 m] ● Lahirnya ramai cendekiawan dan pakar pemikir
Islam dalam pelbagai bidang imu

Jelaskan kesan perkembangan pendidikan Kesan perkembangan pendidikan pada zaman Abbasiyah
pada zaman Abbasiyah terhadap terhadap kebangkitan tamadun Eropah:
kebangkitan tamadun Eropah
● Menjadi pemangkin kepada kebangkitan Eropah
[2 m] sehingga tercetusnya Renaissance

● Karya ilmuan Islam diterjemah ke dalam pelbagai
bahasa di dunia

TAJUK: PERKEMBANGAN SAINS DAN TEKNOLOGI PADA ZAMAN KERAJAAN ABBASIAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Jelaskan dua kesan penemuan sains dan Dua kesan penemuan sains dan teknologi:

teknologi pada zaman Abbasiyah ● Umat Islam lebih maju berbanding umat lain

[4 m] ● Status dan kebolehan umat Islam diiktiraf di mata

dunia

● Ramai orang bukan Islam memeluk Islam

● Umat Islam menguasai ilmu sains dan teknologi

● Andalus dan Sicily menjadi tumpuan pencinta ilmu

2 Jelaskan dua faktor perkembangan sains Dua faktor perkembangan sains dan teknologi

dan teknologi pada zaman Abasiyyah ● Aktiviti penterjemahan yang pesat merangkumi

[4 m] pelbagai bidang

● Galakan para khalifah yang amat menitikberatkan

perkembangan ilmu

● Proses globalisasi ilmu

3 Khalifah-khalifah Abbasiyah amat Program untuk memajukan bidang sains:

mengambil berat tentang perkembangan ● Mengadakan seminar perubatan yang dihadiri oleh

sains dan teknologi. pakar perubatan seluruh dunia pada musim haji

Terangkan tiga program yang ● Menyediakan peruntukan wang yang banyak dalam
bidang penyelidikan
dilaksanakan untuk memajukan bidang ini.
Membina pusat penyelidikan seperti balai cerap
[4m] ●

4 Huraikan tiga bukti kecintaan para Bukti kecintaan khalifah terhadap ilmu pengetahuan:
khalifah terhadap ilmu pengetahuan.

[3 m] ● Mereka pernah menerima kitab-kitab sebagai

tebusan terhadap tentera-tentera Rom yang ditawan.

● Menerima pembayaran jizyah dalam bentuk kitab.

● Memberi banyak hadiah kepada kerajaan Rom

untuk mendapatkan kerja dalam bidang perubatan.

Penguasaan ilmu sains dan teknologi amat Kepentingan penguasaan ilmu sains:
penting pada masa kini. ● Tidak ketinggalan dalam arus kemodenan
Nyatakan dua kepentingan tersebut. ● Mampu bersaing
● Tidak mudah ditindas
[2 m]

53 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

54 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: AL- IMAM AL-SYAFI’E RAHIMAHULLAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Imam al-Shafie r.h. seorang yang gigih Dua alasan bagi menyokong pernyataan tersebut :

menuntut ilmu. ● Berjaya menghafaz al-Quran ketika berusia 9 tahun
Kemukakan dua alasan bagi menyokong ● Menghafaz kitab al-Muwatta’ karangan Imam Malik
pernyataan tersebut.
● Menghabiskan usia remajanya dengan menghadiri

[2m] ● kelas ilmu di Masjid al-Haram
Sanggup merantau mencari ilmu

● Memperuntukkan masa untuk mencari ilmu

2 Jelaskan dua faktor yang mendorong Dua faktor yang mendorong Imam al-Shafie r.h.

Imam al-Shafie r.h. mengembangkan ilmu mengembangkan ilmu pengetahuan :

pengetahuan. ● Untuk melindungi hadis daripada pemalsuan
[4m] ● Kesedaran tugas dakwah adalah wajib

● Perkembangan pendidikan dan penterjemahan

● Galakan khalifah

● Keistimewaan beliau dalam pelbagai ilmu seperti

hadis dan fekah

3 Nyatakan dua hasil karya Imam al-Shafie Dua hasil karya Imam al-Shafie r.h. yang termasyhur :

r.h. yang termasyhur ● Al Um

[2m] ● Ar Risalah

4 Terangkan dua dua bukti kegigihan Imam Dua dua bukti kegigihan Imam al-Syafie dalam

al-Syafie dalam menuntut ilmu. menuntut ilmu :

[4m] ● Belajar al-Quran ketika berusia lima tahun dan

menghafaz keseluruhan ketika berusia sembilan

tahun

● Sanggup mengembara ditempat yang jauh utk

menuntut ilmu seperti Iraq, Parsi, Pelastin dan

Yaman

5 Jelaskan dua keistimewaan beliau. Dua keistimewaan beliau :

[4m] ● Ingatan yang kuat hingga boleh menghafaz al-Quran

dan kitab Muwattak dalam usia muda

● Boleh menggantikan gurunya mengajar ketika

gurunya ada sesuatu urusan.

● Mahir dalam bidang penulisan dan mampu

mengubah syair dan sajak yg indah

6 Imam al-Shafie r.h ialah pengasas Mazhab Dua kelebihan Imam al-Syafie :

Syafie. ● Bijak dalam berkata-kata
Nyatakan dua kelebihan Imam al-Syafie ● Pandar bersajak dan bersyair
rahimullah. ● Berjaya menghafaz al-Quran pada usia 9 tahun
● Tekun menuntut ilmu walaupun dalam lingkungan
[4m]

usia remaja

7 Jelaskan dua sumbangan beliau bagi Dua sumbangan beliau bagi meningkatkan keilmuan

meningkatkan keilmuan Islam. Islam :

[4m] ● Mengarang beberapa kitab yang mahsyur dalam

pelbagai bidang seperti Ibtalal-Ihtishsan, Ar Risalah

dll

55 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

● Mengasaskan kaedah-kaedah tertentu dalam
mensabitkan hukum dalam berijtihad mengikut
tempat dan suasana.

● Tidak menggalakkan penggunaan logik akal dalam
penetapan hukum.

8 Nyatakan riwayat hidup Imam Syafie r.h. Riwayat hidup Imam Syafie r.h :
[4m] ● Nama sebenar beliau ialah Muhammad bin Idris bin
al Abbas bin Uthman.

● Dilahirkan di Gaza, Palestin
● Lahir pada tahun 150 hijrah/ 767 masihi.
● Meninggal dunia pada tahun 204 hijrah/ 820 masihi.

9 Nyatakan sebab Imam Syafie r.h digelar Sebab Imam Syafie r.h digelar bapa usul fiqh:

bapa usul fiqh. Beliau orang pertama yang menulis buku di bidang

[2m] tersebut.

10 Jelaskan dua sumbangan Imam Syafie r.h Dua sumbangan Imam Syafie r.h :
[4m] ● Mengasaskan Mazhab Syafii hingga berkembang
pesat ke Kepulauan Melayu

● Pengasas kaedah tertentu dalam mensabitkan hokum
● Berhujah dengan golongan anti hadis

11 Nyatakan cara pembahagian masa menurut Cara pembahagian masa menurut Imam Syafie r.h :

Imam Syafie r.h ● 1/3 untuk menulis ilmu
[3m] ● 1/3 untuk beribadat

● 1/3 untuk beristirehat

56 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: AL- IMAM AHMAD BIN HANBAL RAHIMAHULLAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Imam Ahmad bin Hambal r.h. adalah Riwayat hidup Imam Ahmad:

pengasas bagi mazhab Hambali. ● Nama sebenar Ahmad bin Muhammad bin Hambal
Jelaskan riwayat hidup beliau secara ● Lahir pada Rabiul Awal 164 H
ringkas. ● Lahir di Baghdad, Iraq
● Keturunan nabi Muhammad s.a.w.
[4m]

● Merupakan murid Imam al-Shafie r.h.

● Wafat pada 231 H ketika berumur 77 tahun di

Baghdad

2 Huraikan dua keperibadian Imam Ahmad Dua keperibadian Imam Ahmad :

r.h. dari sudut ketaqwaannya ● Kuat beribadat seperti solat 300 rakaat setiap hari,
[4m] membaca al-Quran 1/7 dan khatam setiap minggu

dalam solat

● Zuhud seperti menolak jawatan kadi

● Berhati-hati memilih hadis

● Bertaqwa kepada Allah SWT

3 Terangkan dua ujian yang dilalui oleh Ujian yang dilalui oleh beliau :

beliau semasa hayatnya ● Pernah dipenjara dan dipukul dengan cemeti

[2m] sehingga berdarah

● Kemiskinnan dalam kehidupan

4 Jelaskan dua sebab yang mendorong Dua sebab yang mendorong usaha gigih Imam Ahmad

usaha gigih Imam Ahmad r.h. dalam r.h. dalam bidang ilmu :

bidang ilmu. ● Minat yang mendalam dalam bidang ilmu sehingga
[4m] sebahagian besar hidupnya dihabiskan untuk

mencari ilmu.

● Daya ingatan yang kuat

5 Senaraikan empat hasil karya Imam Empat hasil karya Imam Ahmad :

Ahmad bin Hambal r.h. ● Al-Musnad
[4m] ● Tafsir al-Quran

● Al-Nasikh Walmansukh

● Al-Muqaddam Walmuakhir

● Jawabatul Quran

● Al-Tarikh

● Al-Manasik al-Kabir

● Al-`Illah

● Al Solah

6 Jelaskan dua bukti kesungguhan Imam Dua bukti kesungguhan Imam Ahmad bin Hanbal r.h.

Ahmad bin Hanbal r.h. dalam menuntut dalam menuntut ilmu.

ilmu. ● Sentiasa membawa alat tulis dan kertas untuk
[4m] menulis sesuatu yang berfaedah.

● Menghabiskan sebahagian besar hidupnya untuk

mencari ilmu.

● Sanggup mengembara ke beberapa buah negeri

seperti Kufah, Basrah dan Syam untuk menambah

ilmu.

57 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

7 Mengapakah Imam Ahmad digelar Sebab digelar Al Hakim :

Alhakim ? Menghafaz lebih daripada 700,000 hadis serta

[2m] mempunyai ilmu yang mendalam dalam ilmu hadis.

TAJUK : AL-IMAM AL-GHAZALI RAHIMAHULLAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Senaraikan bidang ilmu yang dikuasai Bidang ilmu yang dikuasainya

oleh Imam al-Ghazali r.h ● Ilmu Nahu
[2m] ● Ilmu Falsafah

● Bahasa Arab

● Fekah

● Ilmu Kalam/Usul

● Tasawwuf

● Mantiq

● Politik

2 Imam al-Ghazali r.h. adalah tokoh Islam Dua sumbangan beliau:

yang terkemuka dalam sejarah tamadun ● Penasihat agung Perdana Menteri Nizam al-Mulk
Islam. ●
Terangkan dua sumbangan beliau dalam Menjadi tenaga pengajar kanan Amir Nizamiah
bidang ini. ● Baghdad
● Mendokong fahaman al-Asya’irah
[4m]
Menolak fahaman ahli falsafah dalam ilmu kalam

● Pelopor golongan sufi

● Menghasilkan karya pelbagai bidang ilmu

3 Imam al-Ghazali r.h. adalah seorang tokoh Peranan ahli fikir:

Islam terkenal. ● Mengajar dan mendidik umat Islam kembali kepada
Jelaskan peranan beliau sebagai seorang ● Allah
ahli fikir Islam.
Menghasilkan pelbagai karya yang menjadi rujukan
[2m] sepanjang zaman

● Menolak fahaman yang mengelirukan dari meresap

dalam ilmu kalam

4 Jelaskan dua hujah kegigihan Imam al- Dua hujah kegigihan Imam al-Ghazali r.h. dalam

Ghazali r.h. dalam menuntut ilmu. menuntut ilmu:

[2m] ● Tabah dan bersemangat kuat dalam menuntut ilmu

● Berjaya menghafaz al-Quran dalam usia muda

● Berusaha menguasai ilmu al-Quran, Hadis, mantiq,

usuluddin dan falsafah

● Sanggup mengembara ke beberapa tempat untuk

mendalami ilmu pengetahuan

5 Imam al-Ghazali digelar Hujjatul Islam Digelar hujjatul Islam kerana:
Nyatakan sebab beliau digelar demikian Kecekapan, kemahsyuran dan kekuatannya dalam
[2m] membela agama Islam

58 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

6 Senaraikan dua jawatan yang pernah Dua jawatan yang pernah disandang oleh beliau :

disandang oleh beliau ● Penasihat agung Perdana Menteri Nizam al-Mulk

[4m] ● Tenaga pengajar kanan di Universiti Nizamiyah, di

Baghdad dan Naisabur

7 Senaraikan dua karya agung Dua karya agung :
beliau.SPM16]
● Ihya’Ulumuddin
[2m] ● Tuhafat al-Falasifah

8 Jelaskan sumbangan beliau dalam Sumbangan beliau dalam perkembangan ilmu:

perkembangan ilmu [SPM 16] Menghasilkan karya dalam pelbagai bidang ilmu

[2m] termasuk dalam bidang falsafah, mantik, tasawuf, akhlak,

kenegaraan dan siasah

TAJUK: AL-SAYYID JAMALUDIN AL-AFGHANI

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Terangkan riwayat hidup Sayyid Riwayat hidup:
Jamaludin Al-Afghani
● Nama penuh beliau ialah Sayyid Jamaludin bin
[4m] Safdar Al-Afghani.

● Dilahirkan pada tahun 1254H/1838M
● Tempat lahir beliau ialah perkampungan As’ad

Abad,Kabul
● digelar ‘Sayyid’ kerana salsilah keturunan beliau

bersambung dengan Ali k.w. dan Rasulullah s.a.w.
juga bersambung dengan Imam At-Tarmizi,ulama
hadis yang terkenal.

● Beliau meninggal dunia pada 5 Syawal 1314H/9
Mac 1897M(60 tahun)

2 Nyatakan sifat-sifat peribadi Sayyid Sifat-sifat peribadi:

Jamaludin Al-Afghani. ● Berani memperjuangkan kebenaran.
[2m] ● Suka merantau

● Tekun menuntut ilmu

3 Idea islah yang dibawa oleh Sayyid Erti Islah

Jamaludin Al-Afghani memberi kesan Islah ialah pembaikian atau perubahan terancang ke arah

positif terhadap umat Islam. yang lebih baik

Apakah erti islah?

[2m]

4 Jelaskan dua kesan islah tersebut Dua kesan Islah;

[4m] ● Dapat meningkatkan daya fikir umat Islam.

● Mengembalikan keyakinan umat Islam tentang

kemuliaan dan kekuatan yang ada pada mereka.

● Timbul kesedaran di kalangan umat Islam untuk

berjuang membebaskan tanah air daripada

penjajahan barat.

59 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

5 Jelaskan dua bentuk islah yang dibawa Dua bentuk islah yang dibawa oleh Sayyid
oleh Sayyid Jamaludin Jamaludin;

[4m] ● Mengkritik Taqlid A’ma (mengikut membuta tuli).
●
● Menyeru umat Islam kembali kepada ajaran Islam
yang tulen.
●
Cuba menyedarkan umat Islam tentang keburukan
fanatik mazhab yang memecah belahkan kesatuan
umat Islam.

Menyedarkan umat Islam supaya menumpukan
perhatian kepada usaha-usaha untuk memerdekakan
tanah air dan pemikiran mereka daripada
penjajahan.

6 Terangkan latar pendidikan Sayyid Latar pendidikan Sayyid Jamaludin:

Jamaludin. ● Mendapat pendidikan awal daripada ayahnya hingga
[4m] berumur 10 tahun di Agfhanistan.

● Menguasai pelbagai ilmu seperti al-Quran,hadis,

falsafah, Mantik Usuluddin,perubatan dan Ilmu

Kalam semasa umur 18 tahun.

● Pada 1286H, beliau merantau ke India untuk

mendalami Matematik Moden

● Meneruskan pengajian di Universiti Al-Azhar,Mesir

7 Jelaskan dua sumbangan beliau dalam Dua sumbangan beliau dalam bidang pemikiran dan

bidang pemikiran dan gerakan Islam gerakan Islam:

[4m] ● Merupakan penggerak perjuangan menentang

penjajah.

● Telah merantau ke beberapa buah Negara untuk

menyatukan umat Islam dan mengembalikan

keyakinan mereka menentang penjajah melalui

pidatonya yang bernas.

● Menghasilkan karya ilmiah yang bermutu untuk

tatapan umat Islam hingga kini.

8 Nyatakan dua hasil karya Sayyid Dua hasil karya Sayyid Jamaludin;

Jamaludin ● Al-Urwatul Wusqa
[2m] ● Akhbar Misr

● Akhbar Al-Tijarah

● Akhbar Al-Khafiqin

9 Jelaskan dua sebab mengapakah kita Sebab-sebab kita perlu kepada islah;

perlu kepada idea islah ● Untuk memajukan diri melalui pelaksanaan ajaran
[4m] Islam yang murni.

● Mengubah pemikiran umat Islam agar bangun

menentang semua bentuk penjajahan.

● Meyakinkan umat Islam kesesuaian ajaran Islam

setiap masa dan tempat

10 Apakah maksud Taqlid Al-A’ma? Maksud Taqlid Al-A’ma;

[2m] Maksud Al-A’ma ialah mengikut secara membuta tuli.

60 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

11 Soalan KBAT Cadangan isi:

Gerakan islah yang dibawa oleh sayyid ● Dapat meningkatkan daya fikir umat Islam.
Jamaludin Al-Afghani memberi inspirasi ●
kepada gerakan Islam di Malaysia. Mengkaji semula fahaman dan amalan masyarakat
Huraikan ● serta membetulkan menurut tafsiran Al-Quran dan
Al-Sunnah.
[4m]
Telah berjaya mengembalikan keyakinan umat

Islam tentang kemuliaan dan kekuatan yang ada

pada diri mereka.

● Lahir kesedaran di kalangan umat Islam untuk

berjuang membebaskan tanah air daripada

penjajahan barat.

TAJUK: AL- SYEIKH MUHD ABDUH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Syeikh Muhammad Abduh adalah tokoh Dua sifat peribadi beliau yang boleh dicontohi oleh

Islah yang agung. pelajar:

Nyatakan dua sifat peribadi beliau yang ● Berani menyatakan idea

boleh dicontohi oleh pelajar ● Tegas dan penyayang kepada anak-anak murid
[2m] ● Tokoh yang berketrampilan

● Kuat ingatan

● Memiliki semangat juang yang tinggi

● Berpandangan luas

2 Jelaskan pendekatan dakwah yang Pendekatan dakwah Syeikh Muhammad Abduh:

digunakan oleh beliau dalam ● Mengadakan majlis pengajian di masjid

menyampaikan idea Islah (Metode Islah ● Menggunakan media massa sebagai perantara

Syeikh Muhammad Abduh) ● Menggunakan karya-karya ilmiah
[4m] ● Melalui jawatan yang disandang

3 Gerakan pembaharuan yang dilakukan Dua pembaharuan yang telah beliau perkenalkan:

oleh Syeikh Muhammad Abduh telah ● Dari segi akidah: berdasarkan al-Quran dan as-

mempengaruhi pembangunan umat Islam. Sunnah dan menolak taklid buta

Jelaskan dua pembaharuan yang telah ● Dari segi integrasi ilmu: Ilmu wahyu dan ilmu akal

beliau perkenalkan digabungkan

[4m] ● Dari segi pengurusan dan pentadbiran: Perancangan

dan pelaksanaan dilakukan secara sistematik

4 Jelaskan dua idea Islah yang dibawa oleh Idea Islah yang dibawa oleh Syeikh Muhammad Abduh:

beliau ● Menyeru umat Islam supaya kembali kepada ajaran

[4m] yang asli dan murni berpandukan al-Quran dan as-

Sunnah

● Menyesuaikan ajaran Islam dengan kehendak zaman

● Menolak taklid buta

● Menggesa umat Islam mempelajari ilmu naqli dan

aqli

5 Terangkan kesan perjuangan Islah beliau Kesan perjuangan Islah beliau dalam bidang ilmu:

dalam bidang ilmu ● Mewujudkan mata pelajaran seperti Matematik,

[4m] Geografi, Sejarah, Geometri dan Seni Khat

● Menyediakan peruntukan untuk gaji guru dari

61 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

perbendaharaan negara dan wakaf negara
● Membaiki asrama pelajar dengan menekankan aspek

keselamatan dan kesihatan
● Mewujudkan piawaian dalam penganugerahan sijil

TAJUK: HAMKA

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 HAMKA merupakan tokoh ulama di Dua karya beliau dalam bidang sastera:

nusantara yang menghasilkan karya dalam ● Tenggelamya kapal Van Der Wijck)

pelbagai bidang. ● Di Bawah Lindungan Kaabah

Nyatakan dua karya beliau dalam bidang ● Laila Majnun
sastera
● Mandi cahaya di Tanah Suci

● Menunggu beduk berbunyi

2 Senaraikan jawatan yang pernah Jawatan yang pernah disandang oleh HAMKA:

disandang oleh HAMKA ● Pensyarah di Universiti Islam Jakarta

● Pensyarah di Universiti Muhammadiah Padang

Panjang

● Rektor Perguruan Tinggi Jakarta

● Pegawai Tinggi Agama Indonesia

● Ketua Umum Majlis Ulama Indonesia

3 Jelaskan dua bukti kegigihan perjuangan Dua bukti kegigihan perjuangan HAMKA dalam

HAMKA dalam mengembangkan dakwah mengembangkan dakwah Islamiah:

Islamiah. ● Menerbitkan Majalah Khatibul Ummah

● Mengasaskan Persatuan Hindia Timur

● Mengasaskan Kolej al-Muballighin

● Menerbitkan majalah Pedoman Masyarakat

● Mengasaskan majalah-majalah berunsur dakwah

seperti Menara, Merdeka, Pemandangan, Panji

Masyarakat dan Gema Islam

4 Nyatakan anugerah Universiti Kebangsaan Anugerah Doktor Kehormat
Malaysia kepada HAMKA

5 Jelaskan kelebihan HAMKA dalam aspek Kelebihan HAMKA:

berikut. a) Beliau petah berpidato sehingga pernah diberi

a) petah berpidato penghormatan untuk berpidato dalam satu

b) berjiwa seni rancangan radio Arab Saudi

c) berani b) Berjiwa seni: Penulisan beliau dalam mengandungi

gaya bahasa yang indah. Rangkap-rankap pantun

dan syair sering dijadikan selingan dalam karya-

karya beliau

c) Mengatur siri pidato untuk membangkitkan
semangat umat Islam menentang pihak Belanda
semasa berlaku revolusi terhadap penjajajah
Belanda

62 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

6 Soalan KBAT

Setelah HAMKA melalui pelbagai ujian Saya akan berusaha bersungguh-sungguh menuntu ilmu

dan halangan dalam pencarian ilmu, beliau kerana ilmu dapat menjadikan seseorang mulia pada

kemudiannya telah dinobatkan sebagai pandangan manusia dan di sisi Allah. Hal ini telah

tokoh ulama tersohor di Nusantara. dijelaskan dalam al-Quran melalui firman Allah yang

bermaksud “Allah mengangkat darjat orang-orang yang

Merujuk pernyataan di atas, bagaimanakah berilmu”. Oleh itu kita hendaklah tekun dan terus

anda mencontohi HAMKA untuk menjadi berusaha mencari ilmu agar beroleh kejayaan yang

seorang pelajar cemerlang cemerlang.

63 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

64 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ADAB BERHIAS DIRI

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Nyatakan dua contoh amalan berhias diri Dua contoh amalan berhias diri yang dilarang dalam

yang dilarang dalam Islam Islam:

[2m] ● Memakai emas dan sutera tulen bagi lelaki

● Berpakaian berlainan jantina

● Menyambung rambut atau memakai rambut palsu

● Membuat tatu pada anggota badan

● Memakai susuk

● Melakukan pembedahan plastic untuk kecantikan.

2 Nyatakan dua etika berpakaian dalam Dua etika berpakaian dalam Islam:

Islam ● Bertujuan menutup aurat

[2m] ● Tidak menyerupai pakaian upacara agama bukan

Islam

3 Terangkan dua akibat tidak Dua akibat tidak mementingkan kekemasan diri dalam

mementingkan kekemasan diri dalam kehidupan:

kehidupan ● Mendapat kemurkaan Allah SWT (1m) kerana

[4m] ingkar perintahNya (1m).

● Dipandang rendah oleh orang bukan Islam (1m)

kerana tidak menjaga maruah diri (1m)

● Masyarakat tidak yakin dengan kebolehan yang

dimiliki kerana penampilan tidak menarik (1m)

● Mudah mendapat penyakit (1m) kerana tidak

menjaga kebersihan diri (1m).

4 Terangkan dua kesan melakukan amalan Dua kesan melakukan amalan yang dilarang ketika

yang dilarang ketika berhias diri berhias diri:

[4m] ● Dipandang rendah oleh orang bukan Islam (1m)

kerana tidak menjaga maruah diri (1m)

● Mendapat kemurkaan Allah SWT (1m) kerana

ingkar perintahNya (1m).

5 Jelaskan dua hikmah Islam Dua hikmah Islam menitikberatkan adab berhias diri:

menitikberatkan adab berhias diri ● Disukai Allah dan manusia

[4m] ● Menjauhkan diri dari kehinaan

● Mendapat pahala kerana menzahirkan nimat Allah

● Menjaga maruah diri dan agama

6 Cadangan isi
“PAKAIAN MENCERMINKAN Pakaian menutup aurat dapat memelihara maruah.
PERIBADI”

Berdasarkan pernyataan di atas, Berpakaian sopan menjadi contoh teladan

kemukakan hujah anda

[4m]

65 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ADAB MENZIARAHI JENAZAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Nyatakan dua adab menziarahi jenazah Dua adab menziarahi jenazah:
[2m] ● Membaca Al-Quran dan berzikir.
● Menunaikan Solat jenazah.
● Mengucapkan takziah kepada keluarga si mati
● Menunjukkan rasa sedih.
● Tidak makan dan minum.
● Memakai pakaian menutup aurat.

2 Jelaskan dua hikmah menziarahi jenazah Dua kelebihan menziarahi jenazah:
[4m] ● Dapat mengeratkan silaturrahim.
● Mengurangkan tekanan emosi keluarga jenazah.
● Menginsafi kematian.

3 Jelaskan dua perkara yang dilarang ketika Dua amalan yang harus dijauhi semasa menziarahi

menziarahi jenazah. jenazah:

[4m] ● Meratap atau meraung.

● Membuat perkara yang menyinggung perasaan

keluarga jenazah.

● Membebankan keluarga jenazah dengan permintaan

yang mereka tidak mampu

4 Seorang rakan anda baru sahaja kematian Dua tindakan yang perlu anda lakukan untuk

bapanya. menenangkan emosinya:

Jelaskan dua tindakan yang perlu anda ● Menasihatinya agar redha dan pasrah dengan
lakukan untuk menenangkan ketentuan takdir
emosinya.[SPM 11]
● Memintanya agar bersabar dengan dugaan daripada

Allah SWT
[4m] ● Membantu meringankan bebannya dalam hal

pengurusan jenazah

● Memaklumkan kepada ahli keluarga dan sahabat

yang mengenali

5 Terangkan dua perbezaan cara menziarahi Dua perbezaan cara menziarahi jenazah muslim dan

jenazah muslim dan bukan muslim bukan muslim:

[4m]

Menziarahi Jenazah Menziarahi Jenazah

Muslim Bukan Muslim

Semasa ziarah disunatkan Tidak perlu berdoa.
berdoa, membaca al-
Quran dan berzikir.

Memakai pakaian yang Memakai warna-warna
tidak ditentukan warnanya tertentu seperti hitam.

Digalakkan memberi Bawa buah tangan
sumbangan derma contohnya bunga.
kebiasaan berbentuk
wang.

I

66 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ZIKRULLAH PENGUBAT HATI

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Jelaskan maksud zikir. Maksud zikir :
[2m] Zikir ialah mengingati Allah SWT dengan hati, lisan dan

perbuatan

2 Nyatakan dua sebab kita perlu beradab Dua sebab kita perlu beradab ketika berzikir :

ketika berzikir. ● Supaya tidak mengganggu ketenteraman orang lain
[4m] ● Untuk mencapai kesempurnaan dalam ibadat

● Selaras dengan sunnah Rasulullah SAW

● Supaya zikir diterima Allah

3 Nyatakan dua contoh lafaz zikir Dua contoh lafaz zikir :

[2m] ● Subhanallah

● La ilahail lallah

● Alhamdulillah

● Astagfirullah

● Allahu Akbar

4 Jelaskan dua adab berzikir kepada Allah Dua adab berzikir kepada Allah S.W.T :

S.W.T. ● Menyebut lafaz zikir dengan betul serta memahami

[4m] maksudnya.

● Berzikir dalam keadaan bersih dan suci daripada

hadas.

● Zikir dengan lafaz-lafaz yang terdapat di dalam nas

al-Quran atau al-Sunnah.

● Merasa kehebatan, kekuasaan dan keagungan Allah.

5 Huraikan dua kesan beradab ketika Dua kesan beradab ketika berzikir :

berzikir ● Dikasihi Allah kerana Allah menyukai orang yang
[4m] melakukan sesuatu dengan sebaik-baiknya.

● Mendapat ketenangan jiwa disebabkan sentiasa

mengingati Allah.

● Mendapat pahala kerana berzikir adalah amalan para

rasul dan orang-orang soleh.

● Mendidik jiwa supaya sentiasa mengingati Allah

dalam apa jua situasi.

6 Terangkan dua hikmah beradab ketika Dua hikmah beradab ketika berzikir :

berzikir. ● Melahirkan keinsafan dalam diri dan mensyukuri

[4m] nikmat kurniaan Allah.

● Membentuk keperibadian yang mulia dan terpuji

kerana berzikir amalan para rasul dan orang-orang

soleh.

● Dirahmati dan dikasihi oleh Allah kerana Allah

menyukai orang yang melakukan sesuatu dengan

sebaik-baiknya.

67 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

7 Terangkan dua akibat kepada umat Islam Dua akibat kepada umat Islam yang tidak berzikir :

yang tidak berzikir. ● Mudah digoda syaitan kerana jauh daripada Allah.
[4m] ● Jiwa sentiasa dalam kegelisahan sehingga mudah

melakukan maksiat.

8 Bagaimanakah cara mengingati Allah Cara mengingati Allah SWT melalui lisan

SWT melalui lisan? Menyebut kalimah zikir seperti La ilahaillallah, Allahu

[2m] Akbar dan lain-lain.

9 Nyatakan dua situasi dilarang berzikir. Dua situasi dilarang berzikir :
[2m] ● Di dalam tandas
● Di tempat-tempat yang kotor

10 Jelaskan dua kelebihan berzikir. Dua kelebihan berzikir :
[4m] ● Mendapat ketenangan jiwa

● Mendidik jiwa agar sentiasa mengingati Allah

11 Terangkan dua kerugian orang yang tidak Dua kerugian orang yang tidak berzikir :

berzikir? ● Terdedah dengan perkara yang dimurkai oleh Allah
[4m] kerana mudah dikuasai oleh syaitan.

● Berada dalam gelisah kerana jauh daripada rahmat

Allah

12 Soalan KBAT

Bagaimanakah zikir dapat melahirkan Cadangan isi :

generasi yang berakhlak? ● Mendidik jiwa agar sentiasa ingat kepada Allah.
[2m] ● Menghalang daripada dipengaruhi bisikan syaitan

untuk melakukan kemungkaran.

13 Soalan KBAT

Zikrullah merupakan santapan rohani bagi Cadangan isi :

melahirkan generasi berakhlak. Huraikan Dapat membentuk akhlak insan mukmin yang

hujah anda untuk menyokong pernyataan sejati/dengan mempamerkan akhlak yang mulia dan

di atas. istiqamah dalam ibadat./ Dengan itu mereka yang

[4m] sentiasa memiliki peribadi yang cemerlang akan menjadi

contoh kepada masyarakat yang lain./Oleh itu kita

hendaklah sentiasa mengingati Allah dengan

membanyakkan amal ibadat kepada Allah.

68 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ADAB DENGAN RASULULLAH SAW

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

1 Rasulullah S.A.W adalah manusia pilihan Dua cara beradab kepada Rasulullah S.A.W:

dan paling mulia di sisi Allah S.W.T. ● Berselawat kepada nabi

Jelaskan dua cara beradab kepada ● Tawadhu’ dan bersopan santun
Rasulullah S.A.W [2m] ● Menziarahi maqam Rasulullah
● Mengasihi para sahabat
● Beriltizam dengan sunnah Rasulullah

2 Nyatakan dua tingkah laku yang tidak Dua tingkah laku yang tidak beradab terhadap

beradab terhadap Rasulullah S.A.W Rasulullah S.A.W:

[2m] ● Tidak berselawat kepada Rasulullah S.A.W apabila

nama baginda disebut

● Engkar perintah Rasulullah S.A.W

3 Jelaskan dua kelebihan mencontohi Dua kelebihan mencontohi keluhuran peribadi

keluhuran peribadi Rasulullah S.A.W Rasulullah S.A.W:

[4m] ● Mendapat kesejahteraan hidup di dunia dan

keredaaan Allah di akhirat

● Melahirkan insan beradab sesama makhluk

4 Nyatakan maksud sahabat nabi Maksud sahabat nabi:
[2m] ● Mereka yang memeluk Islam dan sempat berjumpa

dengan nabi Muhammad SAW (1m) ketika
hayatnya walaupun seketika sahaja dan meninggal
dunia dalam keadaan beragama Islam (1m)

5 Nyatakan dua sebab umat Islam perlu Dua sebab umat Islam perlu beradab dengan Rasulullah

beradab dengan Rasulullah S.A.W S.A.W

[4m] ● Rasulullah S.A.W merupakan rasul terakhir yang

menjadi penutup menyempurnakan rasul-rasul

sebelumnya

● Rasulullah S.A.W adalah utusan kepada seluruh

umat manusia

6 Jelaskan kerugian bagi mereka yang Kerugian bagi mereka yang meninggalkan sunnah

meninggalkan sunnah Rasulullah S.A.W. Rasulullah S.A.W. dalam kehidupan

dalam kehidupan ● Tidak mendapat syafaat nabi ketika di akhirat

[4m] ● Boleh merosakkan iman kepada diri sendiri

● Terhapus pahala di atas kebaikan yang dilakukan

7 Di negara kita, sambutan maulidurrasul Pada pandangan saya, sambutan maulidurrasul bukanlah

merupakan program tahunan yang diisi satu pembaziran (1m) dan ia wajar diteruskan kerana

dengan pelbagai aktiviti yang bersesuaian. menjadi tanda ingatan dan kasih kita kepada Rasulullah

Namun begitu, terdapat segelintir pihak SAW. (1m) Namun begitu, aktiviti yang dilaksanakan di

yang tidak bersetuju dengan sambutan dalam sambutan perlulah bersesuaian seperti selawat,

yang diadakan ini dengan alasan ia satu forum dan sebagainya. (1m) Kesimpulannya, kita

pembaziran. hendaklah sentiasa beradab dengan Rasulullah SAW agar

mendapat syafaat baginda di akhirat kelak. (1m)

Berikan pandangan anda.

[4m]

69 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ADAB DENGAN PEMIMPIN

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN
1 Apakah maksud pemimpin
Maksud pemimpin:
[2m] Orang yang dipertanggungjawabkan memimpin

sekumpulan manusia atau sesebuah organisasi

2 Apakah maksud ulil amri? Ulil Amri ialah pemimpin atau ulama
[2m]

3 Jelaskan dua ciri pemimpin menurut Islam Dua ciri pemimpin menurut Islam:
[2m] ● Beriman dan bertakwa kepada Allah.
● Bersikap adil.
● Berilmu pengetahuan.
● Berfikiran terbuka
● Tegas melaksanakan hukum Allah

4 Nyatakan dua tanggungjawab pemimpin Dua tanggungjawab pemimpin terhadap rakyat:

kepada rakyat. ● Menjaga agama.
[4m] ● Berlaku adil.

● Menyediakan keperluan asas.

5 Nyatakan dua tanggungjawab rakyat Dua adab rakyat terhadap pemimpin:

terhadap pemimpin ● Mentaati pemimpin.
[4m] ● Membantu pemimpin.

● Memberi sokongan yang padu.

● Menasihati pemimpin dengan cara yang baik.

6 Jelaskan dua kesan tidak taat kepada Dua kesan tidak taat kepada pemimpin:

pemimpin ● Pemimpin tidak dapat melaksanakan tugas dengan

[4m] lancar

● Sistem pendidikan tidak dapat dilaksanakan dengan

sempurna

● Musuh Negara berpeluang melemahkan ekonomi

dan dan negara

70 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

7 Soalan KBAT

Pemimpin merupakan manusia biasa yang Cadangan isi :

tidak dapat lari dari melakukan kesilapan.

Huraikan pandangan anda apakah yang ISI Pada pandangan saya,
menyebarkan aib atau memburuk-
akan terjadi sekiranya rakyat menegur burukkan pemimpin merupakan
satu kesalahan dan perbuatan
pemimpin dengan cara menyebarkan aib yang ditegah dalam Islam

atau memburuk-burukkan pemimpin kerana ia akan menyebabkan
maruah pemimpin tercalar,
secara terbuka.

[4m]
HURAIAN

HURAIAN seterusnya akan mengakibatkan
LENGKAP (sebab/ usaha pembangunan yang
akibat/contoh) dirancang oleh pemimpin tidak
dapat dilaksanakan dengan baik

KESIMPULAN Oleh itu, sebagai seorang rakyat,
kita sepatutnya menegur
pemimpin mengikut saluran yang
betul tanpa mengaibkan
pemimpin tersebut.

TAJUK: ADAB BERJIHAD

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

Jihad atau perjuangan menegakkan agama Pengertian jihad menurut Islam:

1 Allah swt di atas muka bumi ini amat Jihad ialah usaha yang dilakukan oleh seseorang muslim

dituntut dalam Islam. dengan menggunakan seluruh kemampuan untuk

Nyatakan pengertian jihad menurut Islam. menegakkan islam demi mendapat keredhaan Allah

[2 m] S.W.T

2 Jelaskan dua kelebihan dan kemuliaan Dua kelebihan dan kemuliaan yang telah dijanjikan oleh

yang telah dijanjikan oleh Allah SWT Allah SWT kepada orang yang berjihad:

kepada orang yang berjihad. ● Mendapat ganjaran pahala yang besar di sisi Allah

[4m] di hari akhirat kelak

● Allah S.W.T akan mengangkat darjat orang yang

berjihad di jalan-Nya

● Allah menyediakan untuk mereka syurga yang

terbentang luas dan penuh kenikmatan yang tiada

bandingnya

3 Beri contoh anda berjihad dalam bidang Contoh berjihad dalam bidang ilmu:

ilmu ● Berjaga pada waktu malam untuk mengulangkaji

[2m] pelajaran

● Membataskan waktu untuk menonton televisyen

semata-mata untuk mempelajari ilmu

● Menggunakan wang saku sekolah untuk membeli

buku buku pelajaran

71 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

4 Nyatakan dua cara berjihad dengan harta Dua cara berjihad dengan harta:
[4m] ● Membelanjakan harta ke jalan yang diredhai Allah
● Mendapatkan harta dengan cara yang halal

5 Berjihad menghapuskan kezaliman dan Dua peringkat jihad selain daripada berjihad

kemungkaran merupakan salah satu menghapuskan kezaliman dan kemungkaran:

daripada peringkat jihad menurut ● Berjihad membaiki diri

pandangan Ibnu Qayyim al-Jauziah ● Berjihad melawan syaitan

Nyatakan dua peringkat jihad selain ● Berjihad melawan orang kafir harbi dan golongan
daripada yang dinyatakan di atas
munafik

[4m]

6 Jelaskan dua adab yang perlu diamalkan Dua adab yang perlu diamalkan ketika berjihad:

ketika berjihad ● Mempunyai niat yang ikhlas supaya perjuangannya

[4m] diredhai Allah

● Sanggup berkorban apa saja demi mencapai
matlamat perjuangan

● Sentiasa beriltizam dan istiqamah dalam perjuangan
agar mencapai kejayaan

● Mematuhi arahan ketua supaya matlamat tercapai

● Mempunyai semangat berpasukan seperti
bekerjasama dan bantu- membantu

7 Soalan KBAT
Bagaimanakah jihad dapat mendorong Cadangan isi :
remaja sekolah mencapai kejayaan Remaja sekolah yang mempunyai semangat jihad akan
cemerlang dalam peperiksaan. Huraikan memiliki tahap kesabaran yang tinggi. Dengan itu,
[4m] mereka akan cekal dan tabah menghadapi ujian dan
dugaan seperti kata pepatah Arab ‘man jadda wajada’.
Oleh itu kita tidak boleh menjadikan kegagalan sebagai
penghalang untuk berjaya sebaliknya menjadikannya
sebagai peluang untuk terus cemerlang

72 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B

TAJUK: ADAB MEMBERI DAN MENERIMA HADIAH SERTA SEDEKAH

BIL SOALAN SKEMA JAWAPAN

Jelaskan dua kelebihan memberi hadiah Dua kelebihan memberi hadiah dan sedekah :

1 dan sedekah. ● Mendapat ganjaran pahala daripada Allah SWT.

[2m] ● Disukai oleh manusia

● Rezeki akan bertambah

2 Nyatakan dua jenis sedekah. Dua jenis sedekah :
● Menyelesaikan masalah orang lain
[2m] ● Membuang perkara yang menghalang di jalan.
● Memberi khidmat kepada orang lain

3 Jelaskan dua adab memberi hadiah dan Dua adab memberi hadiah dan sedekah :

sedekah. ● Hadiah dan sedekah diberikan dengan niat yang
[4m] ikhlas kerana Allah tanpa mengharapkan sebarang

balasan.

● Memberi barangan yang disayangi dan tidak

mengungkit barangan yang diberi.

4 Jelaskan dua ganjaran yang akan Dua ganjaran yang akan dikurniakan oleh Allah SWT

dikurniakan oleh Allah SWT terhadap terhadap orang yang memberi sedekah :

orang yang memberi sedekah. ● Mendapat ganjaran pahala daripada Allah SWT.
[4m] ● Disukai oleh manusia

● Rezeki akan bertambah Mendapat ganjaran pahala

daripada Allah SWT.

5 Soalan KBAT

Salah satu adab memberi dan menerima Cadangan isi :

hadiah serta sedekah ialah tidak Hati penerima akan terluka dengan sikap pemberi

mengungkit semula barang yang telah (I)/menyebabkan hubungan silaturahim menjadi keruh

diberi. (H) Kesannya, imej Islam akan tercalar dengan akhlak

Ramalkan perkara yang akan berlaku dan sahsiah yang ditonjolkan (HL)./ Justeru itu, kita

sekiranya adab di atas tidak di amalkan hendaklah sentiasa menjaga adab ketika memberi hadiah

[4m] dan sedekah agar dirahmati Allah SWT (K)

73 | PanduanGuru @ S P M 2 0 1 9 K1/B