บทที่ 3 Block Chain

องคป์ ระกอบของเทคโนโลยบี ลอ็ กเชน (Blockchain)

Block Chain Consensus Validation

การตรวจสอบความถูกตอ้ งแบบทบทวนทง้ั ระบบและทุก Node ในระบบ
บล็อกเชน (Blockchain) เพ่ือให้แนใ่ จว่าจะไม่มขี อ้ ผดิ พลาดเกดิ ขน้ึ ไม่วา่ จะ
มาจากสว่ นใดก็ตาม
คือสว่ นหนงึ่ ของ Consensus ที่เรียกวา่ Proof-of-Work

องคป์ ระกอบของเทคโนโลยีบลอ็ กเชน (Blockchain)

Block Chain Consensus Validation

หลักการในการทา Validation มีจดุ ประสงคอ์ ยู่ 3 ประการคอื
1. วิธีการในการยอมรับ/ปฏิเสธ รายการใน Block นัน้ ๆ
2. วิธกี ารตรวจสอบทท่ี กุ คนในระบบยอมรบั รว่ มกัน
3. วธิ ตี รวจสอบความถกู ต้องของแตล่ ะ Block

องคป์ ระกอบของเทคโนโลยบี ล็อกเชน (Blockchain)

Block Chain Consensus Validation

3. วธิ ีตรวจสอบความถูกตอ้ งของแต่ละ Block
1) หมายเลข Block โดยตรวจสอบ Block กอ่ นหนา้ ทตี่ ดิ กันว่าเปน็ Block ท่ี
ถกู ตอ้ งหรือไม่ โดยเวลาท่ี Block ถกู สร้างขึน้ ตอ้ งมากกว่าเวลาของ Block ก่อน
หนา้
2) ค่า Nonce โดยการตรวจสอบคา่ Nonce ซึง่ ก็คอื ค่า Hash ของ Block ทไี่ ดม้ า
จาก การทา Proof-of-Work
3) ค่า Previous Hash และคา่ Current Hash โดยการตรวจสอบสถานะเร่มิ ต้น
ใน Block ซงึ่ ตอ้ งมีข้อมูลตรงตามสถานะสดุ ท้ายของ Block ก่อนหน้า

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

บล็อกเชน (Blockchain) แบง่ ออกได้เปน็ 3 ประเภท โดยพิจารณาจาก
ขอ้ กาหนดในการเขา้ รว่ มเปน็ สมาชกิ ของเครอื ขา่ ย คือ

Public Blockchain
Private Blockchain
Consortium Blockchain

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

Public Blockchain

Public Blockchain เปน็ บล็อกเชน (Blockchain) ท่ถี ูกนาไปใชง้ านจรงิ
กบั บิตคอยน์ (Bitcoin) หรอื Ethereum

ประเภทของบล็อกเชน (Blockchain)

Public Blockchain

Ethereum
เปน็ แพลตฟอรม์ (Platform) แบบเปดิ ของบล็อกเชน (Blockchain) ที่
ทาให้ทุกคนสามารถสร้างและใชง้ านแอปพลเิ คชนั (Application) แบบ
กระจาย ขอ้ มลู (Decentralized) ซ่ึงทางานบนเทคโนโลยีบล็อกเชน
(Blockchain) ได้ โดย Ethereum มคี วามคล้ายคลึง กบั บติ คอยน์
(Bitcoin)
ไมม่ ผี ้ใู ดสามารถควบคมุ หรือเป็นเจา้ ของ Ethereum ได้ เน่อื งจาก
Ethereum เป็นโอเพนซอรส์ (Open-Source) ท่สี รา้ งขนึ้ โดยผู้คน
จานวนมากจากทว่ั โลก

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

Public Blockchain

Ethereum
Ethereum มีความแตกต่างจากโปรโตคอล (Protocol) บติ คอยน์
(Bitcoin) เนือ่ งจาก Ethereum ถูกออกแบบมาเพื่อให้ สามารถปรบั ตวั
ได้และมีความยืดหยนุ่ ตอ่ การสร้าง แอปพลิเคชนั (Application) ใหม่ ๆ
บนแพลตฟอรม์ (Platform)
ทุกคน สามารถใช้งานแอปพลเิ คชนั (Application) เหล่าน้ี ได้อย่าง
ปลอดภยั ซึง่ หมายความว่า ข้อมูลทใี่ สเ่ ข้าไปใน Public Blockchain
นัน้ จะถกู เปิดเผยแก่สาธารณชน

ประเภทของบล็อกเชน (Blockchain)

Public Blockchain ขอ้ ดี

องคก์ รไม่จาเปน็ ต้องเสยี ค่าใช้จา่ ยในดา้ นโครงสรา้ งพน้ื ฐาน
(Infrastructure) เชน่ องคก์ รไมจ่ าเป็นต้องลงทุนซอ้ื เซริ ฟ์ เวอร์หรอื
ฮาร์ดดสิ กใ์ หมส่ าหรับระบบนี้ แต่เพยี งแค่ ชาระค่าบรกิ ารรบั สง่ และเกบ็
ข้อมลู จากผู้ให้บรกิ ารตามการใช้งานจรงิ
การสง่ ข้อมูลไปให้ หน่วยงานผู้รับปลายทางก็ไมม่ คี วามจาเปน็ ในการ
สร้างช่องทางรบั สง่ ขอ้ มูลระหว่างกนั องคก์ รผู้สง่ ขอ้ มลู เพยี งแคใ่ สข่ ้อมูลลง
ไปในบลอ็ กเชน (Blockchain) และจา่ หนา้ ซองข้อมลู ถึงองคก์ รผ้รู ับเท่านน้ั
ผ้รู ับกไ็ ดร้ ับ ขอ้ มลู ไปโดยทันที

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

Public Blockchain ข้อเสีย

ข้อมลู ในบลอ็ กเชน (Blockchain) ประเภทน้ี ถูกเปิดเผยแก่สาธารณะ
ต้องพจิ ารณาถงึ วิธกี ารรักษา ความปลอดภยั ของขอ้ มลู ด้วย
บล็อกเชน (Blockchain) ประเภทน้จี ึงเหมาะกบั การใชง้ านแบบที่
ต้องการ ป้องกนั การถูกเซนเซอร์ (Censorship Resistance) เชน่ บติ
คอยน์ (Bitcoin)

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

PPruivbaltice BBlloocckkcchhaaiinn

เป็นการสรา้ งวงบล็อกเชน (Blockchain) ขนึ้ มาใช้งานกนั เองภายในองค์กร
บริษทั ในเครือเทา่ นั้นท่ีมสี ิทธิเขา้ ถึงบลอ็ กเชน (Blockchain) วงนไ้ี ด้
ลดปัญหาในเร่ืองของการเปดิ เผยขอ้ มลู ทีอ่ าจจะพบในวง Public
Blockchain ได้
ค่าใช้จ่ายอาจสงู เพราะองค์กรต้องลงทุนในการสร้างระบบ Infrastructure
ขึ้นมาให้รองรบั การทางานภายในองคก์ ร

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

PPruivbaltice BBlloocckkcchhaaiinn ข้อดี

สามารถปรับกฎเกณฑต์ ่าง ๆ ของ Blockchain Network ใหท้ างานได้ตาม
วตั ถปุ ระสงค์ โดยไม่ตอ้ งออกแบบระบบใหม่
ใชง้ านกบั ระบบที่ต้องการความเรยี บงา่ ย ไม่ซับซ้อน ต้องการความรวดเร็ว
และความโปร่งใส เชน่ ธนาคาร ฯลฯ

ประเภทของบล็อกเชน (Blockchain)

PPruivbaltice BBlloocckkcchhaaiinn ข้อเสยี

ไม่มกี ารกระจายอานาจในการตรวจสอบ (Proof) ทาให้ผ้ยู ืนยนั ความถกู ตอ้ ง
ของ Transaction (Miner) ถูกจากดั

ประเภทของบล็อกเชน (Blockchain)

ConPusobrltiicuBmloBclkocchkacihnain

การรวมกันของ 2 แนวคิดแรกเขา้ ดว้ ยกัน เปน็ การผสาน Public-Private
เขา้ ดว้ ยกนั และเหมอื นจะเป็นการรวม ข้อดีเข้ามาดว้ ยกัน
องค์กรต่าง ๆ ทีม่ ี ลกั ษณะธุรกจิ เหมือนกนั และต้องรบั สง่ แลกเปล่ยี น ข้อมลู
กนั อยแู่ ล้ว มารวมกันตั้งส่งิ ท่ีเรยี กว่า Consortium
เชน่ Consortium Blockchain สาหรบั ธนาคารใช้ในการแลกเปลย่ี นขอ้ มูลการ
โอนเงินกนั ภายในสมาคมธนาคารด้วยกัน และธนาคารทจ่ี ะเขา้ มารว่ ม ในวงได้ต้อง
ไดร้ ับการอนุญาตจากตัวแทนเสียก่อนถงึ จะมีสิทธิเข้าถึงการใช้งานร่วมกันได้

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

ConPusobrltiicuBmloBclkocchkacihnain ข้อดี

องคก์ รจะไม่ตอ้ งกังวลว่าข้อมลู สาคญั ขององค์กรและลูกค้าจะกลายเป็น
ขอ้ มลู สาธารณะ
ค่าใช้จา่ ยดา้ นโครงสร้างพนื้ ฐานของระบบก็ลดลง เนือ่ งจากมีหลายองค์กร
เขา้ มาร่วมกันแบง่ เบาภาระคา่ ใชจ้ ่าย

ประเภทของบลอ็ กเชน (Blockchain)

ConPusobrltiicuBmloBclkocchkacihnain ขอ้ เสีย

ขาดความคล่องตัวในการปรบั ปรุงเปลย่ี นแปลงเงอ่ื นไขการใช้งานต่าง ๆ
เพราะทกุ การเปลีย่ นแปลงจะต้องผ่านมติเห็นชอบจากองค์กรสมาชิกทใี่ ช้
งานร่วมกันกอ่ น

รปู แบบของเครือข่ายบล็อกเชน (Blockchain)

โครงสร้างพื้นฐานของเทคโนโลยีบลอ็ กเชน (Blockchain) สามารถแบง่ รปู แบบ
ของ เครอื ข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain Network) ออกเปน็ 3 ประเภท ได้แก่

Non-Permissioned Public Ledgers
Permissioned Public Ledgers
Permissioned Private Ledgers

รูปแบบของเครือขา่ ยบล็อกเชน (Blockchain)

โครงสร้างพืน้ ฐานของเทคโนโลยีบล็อกเชน (Blockchain) สามารถแบ่งรูปแบบ
ของ เครอื ขา่ ยบลอ็ กเชน (Blockchain Network) ออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่

Non-Permissioned Public Ledgers

บลอ็ กเชนที่ไม่มผี ใู้ ดมสี ทิ ธิอ์ นุญาตให้บุคคลอื่น ๆ สามารถอ่านข้อมลู หรือสง่
รายการธรุ กรรม (Transaction) ขอ้ มลู ได้ แต่เปน็ บลอ็ กเชนท่ีเปดิ ให้ทุกคน
สามารถมีสว่ นรว่ มในกระบวนการ

รปู แบบของเครอื ข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain)

โครงสรา้ งพนื้ ฐานของเทคโนโลยบี ล็อกเชน (Blockchain) สามารถแบ่งรปู แบบ
ของ เครือข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain Network) ออกเปน็ 3 ประเภท ได้แก่

Non-Permissioned Public Ledgers

ประกอบด้วย การกาหนดวา่ บล็อก (Block) ใดถกู เพ่มิ เขา้ ไปในบล็อกเชน
(Blockchain) ตัวอย่างเช่น กลุม่ ของสกุลดิจิทัล (Cryptocurrency) อย่างบติ
คอยน์ (Bitcoin) และ Ethereum ทมี่ องภาพกวา้ งกวา่ บิตคอยน์ (Bitcoin) โดย
ไมจ่ ากัดอยู่แคส่ กุลเงนิ แต่เปน็ ระบบประมวลผลแบบไร้ศูนยก์ ลาง

รูปแบบของเครือขา่ ยบลอ็ กเชน (Blockchain)

โครงสร้างพน้ื ฐานของเทคโนโลยีบล็อกเชน (Blockchain) สามารถแบ่งรูปแบบ
ของ เครอื ข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain Network) ออกเปน็ 3 ประเภท ไดแ้ ก่

NoPne-PrmerimssiossnioendePduPbulibclLicedLegdergsers

เป็นบญั ชี แยกประเภท (Distributed Ledger) ทมี่ ีการคัดเลอื ก ผู้ทเ่ี ขา้ มา
เก่ยี วขอ้ งไว้กอ่ น โดยเครือข่ายน้ันอาจจะมี เจา้ ของอย่แู ล้ว ซึง่ เหมาะกับแอป
พลเิ คชนั (Application) ทตี่ ้องการความรวดเร็วและมคี วามโปร่งใส
ตวั อยา่ งเช่น Ripple เป็นระบบแลกเปลย่ี นหนว่ ยเงินและการโอนเงิน ข้าม
ประเทศ

รูปแบบของเครือข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain)

โครงสร้างพืน้ ฐานของเทคโนโลยบี ลอ็ กเชน (Blockchain) สามารถแบ่งรูปแบบ
ของ เครือขา่ ยบลอ็ กเชน (Blockchain Network) ออกเปน็ 3 ประเภท ไดแ้ ก่

NoPPnee-rPrmmeriismsssiioossnnieoedndePPdruivPbaultibcelLicedLegdergsers

เปน็ Private Blockchain อย่างเตม็ รูปแบบ ท้งั การเขา้ ถึงข้อมูล และการสง่ คา
ขอดาเนินรายการธุรกรรม (Submit Transaction) โดยเครือข่ายบลอ็ กเชน
(Blockchain Network) ถกู จากดั ให้กบั กลมุ่ ที่ถกู กาหนดไวก้ อ่ น
ตวั อยา่ งเช่น Bankchain : ซง่ึ เป็นระบบ Clearing Settlement ท่ที างานบน
บลอ็ กเชน (Blockchain)

รปู แบบของเครอื ขา่ ยบล็อกเชน (Blockchain)

มีคณุ สมบตั ใิ นการชว่ ยให้เกดิ ความปลอดภัยมากกว่าปกติ

โครงสร้างของบลอ็ กเชน (Blockchain) มีส่วนสาคญั คอื Node ทีเ่ ป็น
เสมือนจุดเชื่อมต่อ ทเ่ี ชอ่ื มระหว่างบล็อก (Block) ตา่ ง ๆ จานวนมาก โดย
แตล่ ะ Node จะมบี ัญชธี ุรกรรมอเิ ลก็ ทรอนกิ สข์ อง ผใู้ ชท้ ุกคนในเครอื ขา่ ย
โดยแสดงผลผ่านท่อี ยู่ (Address) ทไี่ ม่ระบตุ ัวตน ทาให้ผ้ใู ช้ทกุ คนใน
เครือขา่ ยสามารถ เห็นรายการเดนิ บญั ชที างการเงนิ ของผใู้ ช้รายอ่ืน ๆ

รูปแบบของเครือขา่ ยบลอ็ กเชน (Blockchain)

มีคณุ สมบัติในการช่วยให้เกดิ ความปลอดภัยมากกว่าปกติ

เชน่ A โอนเงินให้ B จานวน 1,000 และ B จ่ายเงินให้ C จานวน 500
ดังนนั้ ผลลัพธ์ คอื ระบบจะคานวณวา่ B มีเงนิ เหลอื อยจู่ านวน 500 เพราะ
ระบบจะคานวณ หาผลลพั ธจ์ ากประวัตกิ ารเดินบัญชี ไม่ใชต่ วั เลขในบัญชที า
ให้การปรับเปล่ียนขอ้ มลู ในบญั ชี รวมถงึ การปลอมแปลงข้อมูลในบัญชีนัน้ ทา
ได้ยากข้นึ

รูปแบบของเครอื ข่ายบลอ็ กเชน (Blockchain)

มีคณุ สมบตั ิในการช่วยใหเ้ กดิ ความปลอดภัยมากกว่าปกติ

ผู้ใช้สามารถทจี่ ะโอนเงินไปมาไดแ้ บบ Peer-to-Peer โดยใชค้ ีย์สว่ นตวั
(Private Key) ซง่ึ เป็นรหสั ส่วนตวั ของผูใ้ ช้ ส่งคาสงั่ ผา่ นบญั ชีธุรกรรม
อเิ ลก็ ทรอนกิ ส์ จากน้ันระบบจะทาการตรวจสอบวา่ ธุรกรรมนั้นถกู ต้อง
หรอื ไมโ่ ดยจะพิจารณาจากฐานข้อมลู ในแตล่ ะ Node หากพบว่ามขี ้อมูลท่ี
ตรงกนั ระบบก็จะยอมรบั และสามารถทาธรุ กรรมไดส้ าเรจ็

คณุ ลกั ษณะพ้นื ฐานท่ีสาคญั ของเทคโนโลยบี ล็อกเชน (Blockchain)

การจดั เกบ็ ขอ้ มลู ในรูปแบบของ Block โดยเชอื่ มตอ่ แตล่ ะ Block ด้วย Hash
Function และกระจายให้ทกุ Node เกบ็ ทาใหเ้ กิดคุณสมบัติทีส่ าคญั ของ
บลอ็ กเชน (Blockchain) 3 ประการ คอื

ความถูกตอ้ งเท่ยี งตรงของขอ้ มูล (Data Integrity)
ความโปร่งใสในการเข้าถึงขอ้ มูล (Data Transparency)
ความสามารถในการทางานได้อยา่ งตอ่ เนอ่ื งของระบบ (Availability)

คณุ ลกั ษณะพน้ื ฐานท่ีสาคัญของเทคโนโลยีบลอ็ กเชน (Blockchain)

ความถกู ตอ้ งเท่ียงตรงของขอ้ มูล (Data Integrity)

การเชื่อมโยง Block ปจั จบุ ันและ Block กอ่ นหนา้ ด้วย Hash
Function และกระจายใหท้ ุก Node เกบ็ ทาใหข้ อ้ มูลที่ถูกบันทึกลงใน
บลอ็ กเชน (Blockchain) แลว้ ไมส่ ามารถแก้ไข หรอื เปลี่ยนแปลงขอ้ มลู
ได้ (Immutability)
หากมคี วามพยายามใน การแกไ้ ขหรือเปล่ียนแปลงขอ้ มูลทถ่ี กู บนั ทึกลง
ใน Block แล้วจะทาให้ทราบได้ทนั ที เนื่องจากขอ้ มลู ใน Node ดังกลา่ ว
จะมีข้อมลู ทต่ี า่ งออกไปจาก Node อ่ืน ๆ ในระบบ
ไมส่ ามารถสรา้ ง Consensus กับ Node อืน่ ได้ ทาใหถ้ ูกแยกออกจาก
Chain หลักไปในท่สี ุด

คณุ ลกั ษณะพ้ืนฐานทส่ี าคัญของเทคโนโลยบี ล็อกเชน (Blockchain)

ควาคมวโาปมรถง่ ูกใสตใ้อนงกเทายี่รเงขตา้ รถงึงขขออ้ งมขลูอ้ ม(ลูDa(tDaatTaraIntsepgarrietyn)cy)

ทุก Node ในระบบบลอ็ กเชน (Blockchain) จะเกบ็ ข้อมูลเดยี วกัน
ท้งั หมด โดยไม่มี Node ใด Node หน่งึ เปน็ ตัวกลางทมี่ อี านาจแตเ่ พียง
ผู้เดยี วในการเก็บขอ้ มูล ดงั นัน้ การเข้าถึงข้อมูลใด ๆ จึงทาไดจ้ าก Node
ตนเองทันที โดยไม่จาเปน็ ต้องร้องขอขอ้ มลู จากตัวกลาง จงึ เรียกวา่ เปน็
ระบบทมี่ ี ความโปร่งใสในการเขา้ ถงึ ข้อมูลสงู มาก

คณุ ลักษณะพน้ื ฐานทีส่ าคัญของเทคโนโลยบี ลอ็ กเชน (Blockchain)

ความสามคาวราถมใถนูกตารอ้ ทงเาทงยี่านงตไดรงอ้ ขยอ่างขต้อ่ มเนลู อ่ื (งDขaอtงaระInบtบeg(Aritvya)ilability)

ทุก Node ในระบบบลอ็ กเชน (Blockchain) จะเก็บขอ้ มูลเดียวกัน
ท้งั หมด จงึ สามารถ ทางานทดแทนกนั ไดเ้ มือ่ มี Node ทีไ่ ม่สามารถ
ใหบ้ รกิ ารไดใ้ นขณะนน้ั โดยระบบจะทาการคัดลอกสาเนา ข้อมูลใหเ้ ป็น
ข้อมูลชุดเดยี วกนั เมอ่ื Node กลับขน้ึ มาให้บริการไดอ้ ีกครง้ั

ประโยชน์ของเทคโนโลยบี ลอ็ กเชน (Blockchain)

บล็อกเชน (Blockchain) เปน็ เทคโนโลยที ่ี มีศักยภาพในเรอ่ื งของการ
เปลี่ยนแปลงรูปแบบการทาธรุ กรรมในชีวิตประจาวนั โดยไม่ได้จากัดเพยี งแค่
ธรุ กรรมทางการเงินเทา่ นน้ั แต่บล็อกเชน (Blockchain) สามารถนามา
ประยุกตใ์ ช้ในอตุ สาหกรรม ตา่ ง ๆ ได้อีกดว้ ย จากความรว่ มมอื ของไอบีเอ็ม

ประโยชน์ของเทคโนโลยีบล็อกเชน (Blockchain)

ตัวอยา่ ง

หา้ งค้าปลกี รายใหญส่ ญั ชาตอิ เมรกิ ันอย่างวอลมารท์ (Walmart) และ
มหาวทิ ยาลยั ชงิ หวา (Tsinghua) ซ่ึงเป็นสถาบันการศึกษาชน้ั นาของจีน ไดร้ ว่ มกัน
พฒั นา ระบบตรวจสอบยอ้ นกลับ (Traceability) ในสนิ ค้าประเภทอาหารท่ีวาง
จาหน่ายในประเทศจนี โดยใช้เทคโนโลยี บลอ็ กเชน (Blockchain) ซึ่งวอลมาร์ท
(Walmart) เป็นผเู้ ชย่ี วชาญในด้านความปลอดภัย อาหาร โลจิสตกิ ส์ และห่วงโซ่
อุปทาน

ขณะที่ไอบเี อ็ม (IBM) จะสนับสนนุ IBM Blockchain มาเปน็ แพลตฟอร์ม
(Platform) ในการพัฒนาระบบดังกลา่ ว โดยมีมหาวิทยาลัยชิงหวา (Tsinghua)
ทาหนา้ ที่วิเคราะห์ความปลอดภยั ในการทาธรุ กรรม

ประโยชนข์ องเทคโนโลยีบลอ็ กเชน (Blockchain)

ตวั อยา่ ง

รวมทงั้ ระบบทีจ่ ะมารองรบั การใชบ้ ล็อกเชน (Blockchain) ในการพฒั นา
ระบบตรวจสอบยอ้ นกลบั (Traceability) และโลจิสตกิ ส์ในอุตสาหกรรมอาหาร
ของจนี โดย ได้รับการคาดหวงั จากผพู้ ฒั นาวา่ จะชว่ ยใหก้ ารติดตาม และตรวจสอบ
ย้อนกลบั ผลติ ภณั ฑ์อาหารตลอดโซ่อปุ ทานต้งั แตซ่ ับพลายเออร์ (Supplier) จนถงึ
ผู้บริโภค ที่เปน็ ไปอย่างรวดเรว็ และมีประสิทธิภาพมากขนึ้

โดยสามารถแสดงรายละเอยี ดผลิตภัณฑ์อาหารใน รูปข้อมูลดิจทิ ัล เชน่ ฟารม์
ผ้ผู ลิต เสน้ ทางขนสง่ สินค้า โรงงานผผู้ ลติ วันหมดอายุ อุณหภูมกิ ารจัดเก็บ และ
จัดส่งรายละเอียดแบบดิจทิ ัลเชื่อมต่อกับผลิตภัณฑ์อาหารไดด้ ้วย

การนา Blockchain ไปประยุกตใ์ ชใ้ นกระบวนการห่วงโซ่อปุ ทาน

กระบวนการห่วงโซ่อปุ ทานเปน็ กระบวนการสาคัญตง้ั แตก่ ารจดั หา วตั ถุดิบสาหรบั
นาไปผลติ จนกระทง่ั จัดสง่ สินคา้ ไปยังผบู้ ริโภค

ปญั หาสาคญั ของกระบวนการหว่ งโซ่อุปทาน คอื
ยงั ไมม่ เี ทคโนโลยที ่ดี พี อทจ่ี ะคอยตดิ ตามสนิ คา้ และตรวจสอบท่ีมาที่ไปของ
สนิ คา้ กรณีท่สี ินค้าไดร้ ับความเสียหาย
ผูซ้ ้ือและผู้ขายไม่มกี ระบวนการอยา่ งชดั เจนและโปรง่ ใส ในการตรวจสอบ
ตน้ ทุนและทีม่ าของราคาสินค้า
การปลอมแปลงสินค้า
โรงงานผลติ สินค้าทีต่ ่ากว่ามาตรฐาน

การนา Blockchain ไปประยกุ ต์ใช้ในกระบวนการหว่ งโซอ่ ุปทาน

การนาบลอ็ กเชน (Blockchain) เขา้ มาใชใ้ นกระบวนการห่วงโซอ่ ปุ ทานจะช่วย
ใหข้ อ้ มลู ตา่ ง ๆ สามารถระบทุ ่ีมาท่ีไปได้ เชน่

ผทู้ ่ีเก่ียวขอ้ งกบั ผลติ ภณั ฑ์
สถานะของการทดสอบผลิตภณั ฑ์
ราคา
วนั ท่ีผลิต
สถานท่ี
คณุ ภาพของสนิ คา้
โครงสรา้ งพืน้ ฐานของบลอ็ กเชน (Blockchain) ทาใหผ้ มู้ ีสว่ นเก่ียวขอ้ ง ยากท่ีจะ
สามารถถือสิทธิความเป็นเจา้ ของธรุ กรรม และเขา้ ไปแกไ้ ขขอ้ มลู เพ่ือประโยชน์
สว่ นตนในปัจจบุ นั

การนา Blockchain ไปประยุกต์ใช้ในกระบวนการหว่ งโซอ่ ุปทาน

โครงสรา้ งพืน้ ฐานของบลอ็ กเชน (Blockchain) ทาใหผ้ มู้ ีสว่ นเก่ียวขอ้ ง ยากท่ีจะ
สามารถถือสทิ ธิความเป็นเจา้ ของธรุ กรรม และเขา้ ไปแกไ้ ขขอ้ มลู เพ่อื ประโยชน์
สว่ นตนในปัจจบุ นั

การนา Blockchain ไปประยุกตใ์ ช้ในกระบวนการห่วงโซอ่ ปุ ทาน

บรษิ ัท Provenance ไดน้ าบติ คอยน์ (Bitcoin) และ Ethereum-Based
Blockchain มาใชใ้ นการสรา้ งระบบการตรวจสอบยอ้ นกลบั สาหรบั วสั ดแุ ละ
ผลติ ภณั ฑท์ ่ีใชใ้ นกระบวนการผลติ เพ่ือสรา้ งระบบจดั การหว่ งโซอ่ ุปทานท่ี
โปรง่ ใส สามารถรูข้ อ้ มลู วา่ ผลติ สินคา้ อยา่ งไร สภาพแวดลอ้ มมีผลกระทบ
หรอื ไม่ ผลติ ท่ีไหน และใครเป็นผผู้ ลิต

สรุปประเด็นสาคญั

Blockchain คือ ฐานขอ้ มลู (Database) ท่ีเก็บไวใ้ นเครอ่ื งของทกุ คนแต่ไวใ้ จและ
เช่ือถือไดแ้ มใ้ นระบบท่ีไมม่ ีใคร เป็นผดู้ แู ลกลาง คือ ทกุ คนจะสามารถแลกเปล่ยี น
ขอ้ มลู รว่ มกนั ไดโ้ ดยไมต่ อ้ งไปเก็บไวท้ ่ีอ่ืน ทกุ คนถือคนละก๊อบปี้ท่ีหนา้

หลกั การทางาน ของเทคโนโลยบี ลอ็ กเชน Blockchain) คอื ฐานขอ้ มลู จะถกู
แบง่ ปันใหก้ บั ทกุ Node ท่ีอยใู่ นเครอื ขา่ ยและการทางานของเทคโนโลยบี ล็อก
เชน (Blockchain) จะไมม่ ีเครอ่ื งใดเครอ่ื งหน่งึ เป็นศนู ยก์ ลางหรอื เคร่ืองแมข่ ่าย

สรปุ ประเด็นสาคญั

Bบlลoอ็ cกkcเชhนain(Bคloอื cฐkcาhนaขiอn้ ม) ลแู บ(Dง่ อaอtaกbไaดsเ้eป)็นท3่ีเกป็บรไะวเใ้ ภนทเคครอ่ื งของทกุ คนแต่ไวใ้ จและ
เช่ือถPือuไbดlแ้icมBใ้ นloรcะkบcบhทa่ีไinมม่ ีใคร เป็นผดู้ แู ลกลาง คือ ทกุ คนจะสามารถแลกเปล่ยี น
ขอ้ มPลู rรivว่ aมtกeนั Bไดloโ้ cดkยcไhมaต่ inอ้ งไปเก็บไวท้ ่ีอ่ืน ทกุ คนถือคนละก๊อบปี้ท่ีหนา้

Consortium Blockchain

คณุ ลกั ษณะพืน้ ฐานท่ีสาคญั คอื ความถกู ตอ้ งเท่ียงตรงของขอ้ มลู ความโปรง่ ใส
ในการเขา้ ถึงขอ้ มลู และความสามารถในการทางานไดอ้ ยา่ งตอ่ เน่ืองของระบบ

ประเมินประจาหน่วย

ความหมายของ Blockchain

Blockchain คอื ฐานขอ้ มลู (Database) ท่ีเก็บไวใ้ นเครอ่ื งของทกุ คนแตไ่ วใ้ จและ
เช่ือถือไดแ้ มใ้ นระบบท่ีไมม่ ีใคร เป็นผดู้ แู ลกลาง คอื ทกุ คนจะสามารถแลกเปล่ยี น
ขอ้ มลู รว่ มกนั ไดโ้ ดยไมต่ อ้ งไปเก็บไวท้ ่ีอ่ืน ทกุ คนถือคนละก๊อบปี้ท่ีหนา้

ประเมินประจาหนว่ ย

คณุ ลักษณะพ้ืนฐานทส่ี าคัญของเทคโนโลยีบล็อกเชน

ความถูกตอ้ งเท่ียงตรงของขอ้ มลู (Data Integrity)
ความโปรง่ ใสในการเขา้ ถงึ ขอ้ มลู (Data Transparency)
ความสามารถในการทางานไดอ้ ย่างตอ่ เนอ่ื งของระบบ (Availability)

คณุ ลกั ษณะพ้นื ฐานท่ีสาคญั ของเทคโนโลยบี ล็อกเชน (Blockchain)

การจดั เกบ็ ขอ้ มลู ในรูปแบบของ Block โดยเชอื่ มตอ่ แตล่ ะ Block ด้วย Hash
Function และกระจายให้ทกุ Node เกบ็ ทาใหเ้ กิดคุณสมบัติทีส่ าคญั ของ
บลอ็ กเชน (Blockchain) 3 ประการ คอื

ความถูกตอ้ งเท่ยี งตรงของขอ้ มูล (Data Integrity)
ความโปร่งใสในการเข้าถึงขอ้ มูล (Data Transparency)
ความสามารถในการทางานได้อยา่ งตอ่ เนอ่ื งของระบบ (Availability)