บทที่ 2.5 กรดนิวคลีอิกและวิตามิน

กรดนวิ คลอี กิ
Nucleic Acid

กระบวนการสงั เคราะห์โปรตนี -

? กรดอะมโิ น
ท่เี ช่อื มตอ่ กัน
เป็นสายยาว
เรยี กว่าอะไร

? หนา้ ที่ของ
โปรตนี
มอี ะไรบ้าง

กรดนิวคลีอกิ (nucleic acid)--

• มี 2 ชนิด คือ DNA และ RNA
• Deoxyribonucleic acid (DNA)

• ทำหน้ำทีเ่ ก็บและถ่ำยทอดข้อมูลทำงพนั ธกุ รรม

• Ribonucleic acid (RNA)

• ทำหนำ้ ทีเ่ กีย่ วขอ้ งกบั กำรสงั เครำะหโ์ ปรตีน

กรดนวิ คลีอิก (nucleic acid)--

• ประกอบดว้ ยหนว่ ยยอ่ ยทีเ่ รียกว่ำ นิวคลีโอไทด์ (nucleotide)
• เชือ่ มตอ่ กนั ด้วย

พนั ธะฟอสโฟไดเอสเตอร์
(phosphodiester bond)
• เป็นสำยยำว เรียกว่ำ

พอลินิวคลีโอไทด์
(polynucleotide)

-นวิ คลีโอไทด์ (nucleotide) 5

• เป็นหน่วยยอ่ ยของกรดนิวคลีอิก
• ประกอบดว้ ย 3 ส่วน ไดแ้ ก่

1. หมฟู่ อสเฟต
2. นำตำลทีม่ ีคำร์บอน 5 อะตอม
3. ไนโตรจีนัสเบส

4 1
3 2

-หม่ฟู อสเฟต (phosphate group)

-ไนโตรจีนสั เบส (nitrogenous base)

เบสที่มีไนโตรเจนเป็นองคป์ ระกอบ

พวิ รีน (purines)

อะดีนนี กวานนี

ไพรมิ ิดนี (pyrimidines)

ไซโทซีน ไทมีน ยรู าซลิ

-นา้ ตาลทม่ี คี าร์บอน 5 อะตอม (pentose) 1
2
5

4
3

ดอี อกซไี รโบส (deoxyribose)

ไรโบส (ribose)

-นิวคลโี อไทด์ (nucleotide)

1. หมู่ฟอสเฟต

3. ไนโตรจนี สั เบส
2. นา้ ตาลที่มีคาร์บอน 5 อะตอม

Adenosine triphosphate (ATP)--

• Adenosine triphosphate (ATP)
• เป็นนิวคลีโอไทด์ที่เปน็ สำรที่ให้พลังงำนสูง

-โครงสร้างของ DNA T
G
T
C
GG AG
CC

AAG

-โครงสร้างของ DNA

• ประกอบด้วย
พอลินิวคลีโอไทด์ 2 สำย
เรียงตัวสลับทิศทำงกนั

• มีส่วนของเบสยึดกนั
ดว้ ยพนั ธะไฮโดรเจน

• สำย DNA บิดเปน็ เกลียวคู่
เวียนขวำ (double helix)

-โครงสร้างของ DNA

• นิวคลีโอไทด์ ประกอบดว้ ย
1. หมู่ฟอสเฟต
2. นำตำลดีออกซีไรโบส
3. ไนโตรจีนัสเบส ไดแ้ ก่
• อะดีนีน (A)
• ไทมีน (T)
• กวำนีน (G)
• ไซโทซีน (C)

-โครงสร้างของ DNA

กำรจับคกู่ นั ของเบส

A=T
• อะดีนีนจับกบั ไทมีน

ด้วยพันธะไฮโดรเจน
2 พันธะ

G≡C
• กวำนีนจับกับไซโทซีน

ด้วยพนั ธะไฮโดรเจน
3 พันธะ

-โครงสรา้ งของ RNA

• ประกอบดว้ ย
พอลินิวคลีโอไทด์ 1 สำย

• นิวคลีโอไทด์ ประกอบด้วย
1. หมูฟ่ อสเฟต
2. นำตำลไรโบส
3. ไนโตรจีนัสเบส ไดแ้ ก่
• อะดีนีน (A)
• ยูรำซิล (U)
• กวำนีน (G)
• ไซโทซีน (C)

กรดนิวคลอี กิ
มี 2 ชนดิ คอื

เป็น DNA ท้าหนา้ ท่ี เปน็ RNA

ทา้ หนา้ ท่ี

พอลนิ วิ คลโี อไทด์ เก็บและถา่ ยทอด พอลนิ วิ คลโี อไทด์ เกีย่ วขอ้ งกบั การ
2 สาย ขอ้ มลู ทาง 1 สาย สังเคราะหโ์ ปรตนี
ประกอบด้วย พันธุกรรม
ประกอบด้วย
หน่วยยอ่ ย คอื นวิ คลโี อไทด์
หนว่ ยย่อย คือ นิวคลโี อไทด์
ประกอบด้วย
ประกอบด้วย

หมู่ฟอสเฟต นา้ ตาลท่ีมี ไนโตรจนี สั เบส หมู่ฟอสเฟต นา้ ตาลทม่ี ี ไนโตรจนี สั เบส
คาร์บอน ไดแ้ ก่ อะดนี นี (A) คารบ์ อน ไดแ้ ก่ อะดนี นี (A)
ไดแ้ ก่ 5 อะตอม ไดแ้ ก่ 5 อะตอม
ดอี อกซี กวานีน (G) ไรโบส
ไรโบส

กวานีน (G)

ไซโทซนี (C) ไซโทซนี (C)

ไทมนี (T) ยรู าซลิ (U)

วติ ามิน
Vitamin

วิตามนิ

จ้าแนกตามความสามารถในการละลายได้เป็น

วิตามินทลี่ ะลายในน้า วิตามินทล่ี ะลายในไขมนั
ไดแ้ ก่ ไดแ้ ก่

วติ ามนิ B วิตามิน C วติ ามิน A วิตามิน D วติ ามนิ E วิตามิน K
เชน่

B1 B2 B3 B5 B6 B7 B9 B12

วิตามินทล่ี ะลายในนา้

วิตามนิ หน้าท่ี แหลง่ อาหาร

B1 • เปน็ โคเอนไซม์ชว่ ยให้เกดิ • ข้าว เนือหมู ตับ
ไทอามนี เมแทบอลิซึมของคาร์โบไฮเดรต ไข่ ยสี ต์
(thiamine)
• ป้องกนั โรคเหน็บชา • เนอื สตั ว์ ตบั ไข่
B2 • การท้างานของระบบประสาท นม ยสี ต์ ผักสี
ไรโบฟลาวิน เขยี ว
(riboflavin) • เป็นโคเอนไซม์
• ป้องกนั โรคปากนกกระจอก • เนือสตั ว์ ตบั ถวั่
B3 • ช่วยในการทา้ งานของเซลลป์ ระสาท ยีสต์
ไนอะซนิ
(niacin) • เปน็ โคเอนไซม์
• บ้ารงุ ประสาท

วติ ามนิ ทล่ี ะลายในนา้

วิตามนิ หน้าที่ แหล่งอาหาร

B6 • เป็นโคเอนไซม์ • เนอื สตั ว์ ตบั ถว่ั
พริ ดิ อกซีน • บ้ารุงประสาท ไข่ นม ปลา ขา้ ว
(pyridoxine) ซ้อมมอื กลว้ ย
ผักใบเขียว
B7
ไบโอตนิ • ชว่ ยในกระบวนการเมแทบอลซิ มึ ของกรด • ตบั ถ่ัวต่าง ๆ
(biotin)
ไขมนั และกรดอะมิโน ผลไม้ มะเขอื เทศ
B9
กรดโฟลคิ • บา้ รุงผิวหนงั ผม กลา้ มเนอื และระบบ แครอท ไข่แดง
(folic acid)
ประสาท ยสี ต์

• ช่วยในการสร้างเซลลเ์ ม็ดเลอื ดแดง • ผกั สเี ขียว ตบั
• ควบคุมการท้างานของสมอง ฟักทอง ถวั่
• ชว่ ยในการสงั เคราะห์กรดนวิ คลอี กิ ธัญพืช ยีสต์

วิตามินทลี่ ะลายในนา้

วิตามนิ หน้าที่ แหล่งอาหาร

B12 • เปน็ โคเอนไซม์ • เนอื หมู ตับ ยสี ต์
โคบาลามนิ • การเจรญิ ของเซลล์เมด็ เลอื ดแดง
(cobalamin) • การทา้ งานของระบบประสาท • ผลไมร้ สเปรยี ว
• ปอ้ งกนั โรคโลหิตจาง เชน่ มะเขือเทศ
สม้ สบั ปะรด
C • การสรา้ งเนอื เย่อื เก่ียวพนั มะขามปอ้ ม
กรดแอสคอรบ์ กิ • ควบคุมเมแทบอลิซมึ ของคอเลสเทอรอล เป็นต้น
(ascorbic acid) • ป้องกันโรคลักปิดลักเปิด

วติ ามินที่ละลายในไขมนั

วติ ามนิ หนา้ ท่ี แหล่งอาหาร

A • บ้ารงุ สายตา ชว่ ยในการมองเหน็ • ไขแ่ ดง
เรทนิ อล • การเปลี่ยนสภาพของเซลล์ บ้ารุงผิวหนัง ผลิตภัณฑจ์ ากนม
(retinol) ผักสีเขยี ว
กระดกู ฟนั ผลไม้สเี หลือง
• พัฒนาการของทารกในครรภ์ เชน่ มะละกอสุก
• ป้องกันโรคตาบอดกลางคนื ฟกั ทอง แครอท
เป็นตน้

D • ช่วยในการเจริญเตบิ โต • นา้ มนั ตบั ปลา นม

แคลซิเฟอรอล • ทา้ งานร่วมกบั แคลเซียมและฟอสฟอรัสใน ตับ ไข่แดง

(calciferol) การสร้างกระดูกและฟัน ปลาทนู ่า

• ปอ้ งกนั โรคกระดูกออ่ น

วิตามนิ ทลี่ ะลายในไขมัน

วิตามนิ หน้าท่ี แหล่งอาหาร

E • ป้องกนั การแตกตัวของเซลลเ์ ม็ดเลอื ดแดง • จมูกขา้ วสาลี

โทโคฟีรอล • จา้ เป็นตอ่ การท้างานของเอนไซม์ ผักสีเขียว

(tocopherol) พืชท่ใี หน้ า้ มัน

เช่น ข้าวโพด

ดอกคา้ ฝอย และ

ธญั พืชอน่ื ๆ

K • ช่วยในการแข็งตวั ของเลือด • ผักสีเขียว มนั ฝร่งั
ฟิลโลควโิ นน น้ามนั พชื
(phylloquinone) มะเขือเทศ