จดหมายข่าวปิดทองหลังพระ เล่ม 3 กรกฎาคม 2565

PIDTHONG NEWS

สาระเพ่อื การพฒั นาชนบทอย่างย่ังยืน ฉบบั ที่ 3 / กรกฎาคม 2565

หนา้ 8 หนา้ 14

กลมุ่ “มะพร้าวบา้ นแป้น” ปิดทองหลงั พระฯ รว่ มมอื ภาคี
เดินหน้าแปรรูป
สร้างมูลคา่ -เพิ่มรายไดส้ ชู่ มุ ชน อบรมนกั พั ฒนาแหลง่ น�้ำต�ำบล

หนา้ 26 9 จังหวดั อสี าน

ต้นหม่อน แห่งบ้านเมืองไผ่ หนา้ 30

สร้างรายไดเ้ พิ่ม มูลนิธิปิดทองหลังพระฯ
เตบิ โตด้วยน�้ำ รว่ มกับวสิ าหกิจชุมชนทเุ รียนคุณภาพชายแดนใต้
ขยายผลจากความสามคั คี
เปดิ จองออนไลน์ (Pre-order)

เจ้าของ | มูลนิธิปิ ดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชด�ำริ ส�ำนักงานปลัดส�ำนักนายกรัฐมนตรี ท�ำเนียบรัฐบาล เลขที่ 1 ถนนนครปฐม เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร 10300,
สถาบันส่งเสรมิ และพัฒนากจิ กรรมปิ ดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชด�ำริ สถาบันส่งเสรมิ และพัฒนากิจกรรมปิ ดทองหลงั พระ สืบสานแนวพระราชด�ำริ อาคาร RCP ชั้น 2 โซน A
เลขที่ 101 ไทยพาณิชย์ ปาร์ค พลาซ่า ถนนรัชดาภิเษก แขวงจตุจกั ร เขตจตุจกั ร กรุงเทพมหานคร 10900 โทรศัพท์ 0-2611-5000 โทรสาร 0-2658-1413 | ท่ีปรึกษากอง
บรรณาธิการ นายการณั ย์ ศุภกิจวิเลขการ, นายจาํ เรญิ ยุตธิ รรมสกุล, นายวีรเทพ พิรโรจน์ | บรรณาธกิ าร นางสาวพิจติ รา ย้มิ จนั ทร์ | ผชู้ ว่ ยบรรณาธกิ าร นายสุชาติ ถนอม ผจู้ ดั ท�ำ |
บริษัท แอร์บอร์น พรินต์ จ�ำกัด 1519/21 ซอยลาดพร้าว 41/1 ถนนลาดพร้าว แขวงสามเสนนอก เขตห้วยขวาง กรุงเทพมหานคร 10310 โทรศัพท์ 0-2939-9700
โทรสาร 0-25512-2208 e-mail : [email protected], [email protected]

สารบญั

ข่าวปิ ดทอง

4 คณะกรรมาธิการการแกป้ ั ญหาความยากจน 5 การอบรมเชิงปฏบิ ัติการสรา้ งแนวรว่ ม
และลดความเหล่ือมล้�ำ วุฒสิ ภา ลงพ้ืนท่ศี ึกษาดูงาน เพื่อการสื่อสารสาธารณะ
โครงการทุเรยี นคณุ ภาพสามจงั หวัดชายแดนใต้ เขตรกั ษาพันธุ์สัตว์ป่ าหว้ ยขาแขง้

6 “เกษตรกรยะลา” ยกระดบั ทุเรยี นคณุ ภาพ 8 กลมุ่ “มะพรา้ วบ้านแป้ น” เดนิ หนา้ แปรรูป
สรา้ งกฎเหลก็ คุมเขม้ หา้ มตัดทเุ รยี นอ่อน สรา้ งมลู คา่ - เพิ่มรายได้สู่ชมุ ชน

10 “มนั ญ่ีป่ นุ ” พืชเศรษฐกจิ ทางเลือกใหม่ 12 “แบงก์ชาต”ิ ลงพื้นทเี่ สรมิ ความรู้
ของเกษตรกรบ้านละโพ๊ะ แนะน�ำดา้ นการเงนิ แก่เกษตรกรหนองเลิงเปื อย
อ.แมล่ าน จ.ปั ตตานี
ผา่ ตดั ตอ้ กระจกใส่เลนส์แก้วตาเทียมเพ่ือผหู้ า่ งไกล

ฝึ กอบรมหลักสูตรนกั บรหิ ารมหานครระดบั สูง รุน่ ท่ี 17

เรอื่ งจากปก รายงานพิเศษ

14 ปิ ดทองหลงั พระฯ รว่ มมือภาคี 18 ผลส�ำเรจ็ พ้ืนท่ตี ้นแบบฯ จงั หวัดชายแดนใต้
อบรมนักพัฒนาแหล่งน้�ำตำ� บล 9 จงั หวัดอีสาน ชุมชนพึ่งตนเองยกระดับรวมกลุ่มเสรมิ ความเขม้ แข็ง

เรอ่ื งเลา่ ชาวปิ ดทองฯ เรอื่ งเลา่ จากน้�ำ

22 สัญญาใจ... ทุเรยี นคุณภาพ กรงปิ นงั 26 ตน้ หมอ่ น แหง่ บา้ นเมอื งไผ่ สรา้ งรายไดเ้ พิ่ม
ผลผลิตจากการพัฒนาแหง่ ชายแดนใต้ เตบิ โตด้วยน้ำ� ขยายผลจากความสามัคคี

มลู นธิ ิปิ ดทองหลังพระฯ ตอ่ ยอด สรา้ งผลิตภณั ฑ์ “ไส้อ่ัวไกส่ มนุ ไพรบ้านสวนดอก”
ล�ำขนาด เปิ งใจแ๋ ต้
รว่ มกับวิสาหกิจชมุ ชนทุเรยี นคุณภาพชายแดนใต้ ไข่ไกบ่ ้านเวียงแกว้
“สด ดี มคี ณุ ภาพ ราคาไมแ่ พง” 32
เปิ ดจองออนไลน์ (Pre-order) 30
31

ข่าวพ้ืนท่ปี ิ ดทอง

เยีย่ มชมแปลงทุเรียนตวั อย่าง “วสิ าหกิจชุมชนทุเรียนคณุ ภาพลมุ่ น้ำ�สายบรุ ี (มะนังดาลงั )”

คณะกรรมาธิการการแกป้ ัญหาความยากจนและลดความเหลอ่ื มล้ำ� วฒุ สิ ภา

ลงพ้ื นทศ่ี ึกษาดูงานโครงการทุเรียนคุณภาพ
สามจงั หวัดชายแดนใต้

รบั ฟังขอ้ มูลพื้นฐานพน้ื ทต่ี น้ แบบสามจังหวดั ชายแดนใต้ นายสังศิต พิริยะรังสรรค์ ประธาน ชุมชนกลุ่มเล้ียงแพะรายย่อย ต.ท่านำ้ �
รว่ มพดู คุยซกั ถาม คณะกรรมาธกิ ารการแกป้ ญั หาความยากจน อ.ปะนาเระ จ.ปัตตานี ทีเ่ ป็นหัวเรย่ี วหวั แรง
พรอ้ มให้คำ�แนะน�ำ การผลิตสนิ ค้าเกษตรกับชมุ ชน และลดความเหล่ือมล�้ำ วุฒิสภา และคณะ สำ�คัญ ที่ทำ�ให้แพะบ้านท่านำ้ �มีช่ือเสียง
ลงพ้ืนที่ศึกษาดูงานในพื้นที่ โครงการ เป็นที่ต้องการของตลาดในสามจังหวัด
เพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตร ชายแดนใต้ ร่วมรับฟังข้อมูล แลกเปลี่ยน
ใ ห ้ มี คุ ณ ภ า พ ต า ม ศ า ส ต ร ์ พ ร ะ ร า ช า ความรู้จากการทำ�งานในพ้นื ที่
สามจังหวัดชายแดนใต้ หรือโครงการ
ทเุ รยี นคณุ ภาพฯ สถาบนั สง่ เสรมิ และพฒั นา นอกจากน้ียังมี นายสมมาตร บารา
กิจกรรมปิดทองหลังพระ สืบสานแนว นายอำ�เภอสายบุรี นายชาลี สติ บศุ ยเ์ กษตร
พระราชด�ำริ ในแปลงทุเรียนของ มะตอ จังหวัดปัตตานี พร้อมด้วยเจ้าหน้าท่ี
เฮ ดาหะกา เกษตรกรแปลงตัวอย่าง สำ�นักงานเกษตร จังหวัดปัตตานี นาง
วสิ าหกจิ ชมุ ชนทเุ รยี นคณุ ภาพลมุ่ นำ�้ สายบรุ ี นพวรรณ เเก้วมณี เกษตรอำ�เภอสายบุรี
(มะนงั ดาลงั ) โดยรว่ มแลกเปลย่ี นขอ้ คดิ เหน็ พรอ้ มดว้ ยเจา้ หนา้ ทสี่ ำ�นกั งานเกษตรอำ�เภอ
ในเรื่องการส่งเสริมอาชีพ และการบริหาร สายบุรี หัวหน้าส่วนราชการ ปลัดอำ�เภอ
จัดการน�้ำด้วย กำ�นนั ผ้ใู หญ่บ้าน และผู้ท่ีเก่ยี วข้องเข้ารว่ ม
ทราบปญั หา เพื่อนำ�ไปพจิ ารณาหาแนวทาง
อกี ทง้ั ยงั มี สมาน ผา่ นพรม เกษตรกร แก้ไขต่อไป ณ แปลงเกษตรกร หมู่ที่ 3
ต้นแบบปิดทองหลังพระฯ ประธานกลุ่ม ต.มะนังดาลำ� อ.สายบุรี จ.ปัตตานี
ปลูกผัก ศูนย์ไร่เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง
บา้ นฮแู ตทวู อ ต.โคกเคยี น อ.เมอื งนราธวิ าส ขอบคุณขอ้ มลู จาก โครงการทเุ รียนคณุ ภาพ สามจงั หวดั ชายแดนใต้
และ สุนีย์ ชุมนพรัตน์ ประธานวิสาหกิจ

4  ข่าวปิ ดทอง

ขา่ วพื้นทปี่ ิ ดทอง

การอบรมเชงิ ปฏบิ ตั กิ ารสรา้ งแนวรว่ ม
เพ่ือการส่ือสารสาธารณะเขตรกั ษาพันธุ์สัตว์ป่ าหว้ ยขาแขง้

นายการัณย์ ศุภกจิ วเิ ลขการ ปิดทองหลังพระฯ มลู นธิ ิสืบนาคะเสถียร มลู นิธิห้วยขาแขง้ และผู้เข้ารว่ มอบรม
บรรยากาศการอบรม
ร่วมพูดคุย แลกเปลย่ี น มูลนิธิปิดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชด�ำริ ร่วมกับมูลนิธิสืบนาคะเสถียร
เกยี่ วกบั ยทุ ธศาสตรก์ ารทำ�งานของปิดทองหลังพระฯ และมูลนิธิห้วยขาแข้งอุทัยธานี จัดการอบรมเชิงปฏิบัติการสร้างแนวร่วมเพ่ือการสื่อสาร
สาธารณะ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง ภายใต้โครงการ “นวัตกรรมวิถีชีวิตและ

การสร้างเครือข่ายท่ีเป็นมิตรต่อสัตว์ป่าของชุมชนอริโยทัย ๑ (ช.๑) และพ้ื นที่

ขยายผล” ระหว่างวันที่ 25-28 พฤษภาคม 2565 ณ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า
ห้วยขาแข้ง จ.อุทัยธานี ให้กับผู้เข้าร่วมโครงการสร้างแนวร่วมดูแลพ้ืนท่ีแนวกันชน
ผนื ป่าห้วยขาแขง้

การอบรมคร้ังน้ีเพื่อให้เกิดการสื่อสารกับชุมชนบริเวณรอบเขตป่าห้วยขาแข้ง
ในการสร้างความเข้าใจเร่ืองการจัดการพ้ืนท่ีกันชนให้ชุมชนเกิดความเข้มแข็ง
และมีแนวทางการดูแลแนวพื้นท่ีกันชนโดยชุมชนเอง ผ่านกระบวนการศึกษาข้อมูล
ศึกษาพื้นที่และพูดคุยแลกเปล่ียนจากผู้มีประสบการณ์ในการตระหนักถึงคุณค่า
ของทรัพยากร สร้างจิตส�ำนึกในการดูแลพ้ืนท่ีบริเวณขอบป่ากันชนห้วยขาแข้ง
ใหเ้ ป็นแนวพ้ืนท่ปี ้องกันของเขตรกั ษาพันธ์สุ ตั ว์ปา่ ห้วยขาแขง้ อย่างยั่งยืนต่อไป

โดยกิจกรรมในวันที่ 28 พฤษภาคม 2565 ซึ่งเป็นการดำ�เนินกิจกรรมเป็นวันท่ี 4
ของการอบรม นายการณั ย์ ศภุ กจิ วเิ ลขการ ผอู้ ำ�นวยการสถาบนั สง่ เสรมิ และพฒั นากจิ กรรม
ปิดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชดำ�ริ ได้ร่วมพูดคุยแลกเปลี่ยนเก่ียวกับยุทธศาสตร์
การทำ�งานของมลู นธิ ปิ ดิ ทองหลงั พระฯ ทำ�เปน็ แนวทางการดำ�เนนิ งานบรเิ วณแนวขอบพน้ื ท่ี
กันชนห้วยขาแข้ง ให้กับผู้เข้ารับการอบรม เพื่อให้ทราบถึงยุทธศาสตร์การทำ�งาน
ของมูลนธิ ิฯ สำ�หรับการพัฒนาโครงการร่วมกนั ต่อไปในอนาคต

ขา่ วปิ ดทอง  5

ขา่ วพื้นทป่ี ิ ดทอง

“เกษตรกรยะลา” ยกระดบั ทเุ รยี นคณุ ภาพ
สรา้ งกฎเหลก็ คุมเข้มห้ามตัดทุเรยี นอ่อน

ตวั แทนกลมุ่ วิสาหกจิ ทเุ รียนคณุ ภาพ ลงนาม ยกระดบั ทเุ รียนยะลา

ตัวแทนจาก 9 วิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพจังหวัดยะลา

จบั มอื ยกระดบั มาตรฐานผลผลติ สรา้ งมาตรการเขม้ ปอ้ งกนั ทเุ รยี น

ออ่ นออกสตู่ ลาด ฤดกู าลปี 2565 เสนอเกษตรจงั หวดั กอ่ นประกาศ

เปน็ เกณฑห์ ลกั ใหเ้ กษตรกรปฏบิ ตั ติ าม หากผดิ เงอ่ื นไข มบี ทลงโทษ

ชดั เจน

แนวทางมาตรการเก็บเก่ียวผลผลิต ฤดูการผลิตปี 2565 เกิดข้ึนจากแนวคิด
ของวิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพ 9 แห่ง ในโครงการเพ่ิมประสิทธิภาพสินค้าเกษตร
ให้มีคุณภาพตามศาสตร์พระราชา จังหวัดชายแดนใต้ หรือโครงการทุเรียนคุณภาพ
จ.ยะลา ท่ีต้องการกำ�หนดแนวทางมาตรการเก็บเกี่ยวผลผลิตของชาวสวนทุเรียน
ในจังหวัดยะลา เป็นการควบคุมคุณภาพของทุเรียน ไม่ให้มีทุเรียนอ่อน มีคุณภาพ และ
ได้นำ�เสนอแนวทางมาตรการเก็บเกี่ยวให้กับสำ�นักงานเกษตรจังหวัดยะลา พิจารณา

6  ขา่ วปิ ดทอง

ข่าวพื้นทป่ี ิ ดทอง

ความเหมาะสมเพื่อเสนอผู้ว่าราชการจังหวัดออกประกาศเป็น ปะปนออกไป โดยเรมิ่ วางมาตรการเกบ็ เกย่ี วทเ่ี ขม้ งวดตง้ั แตผ่ ลผลติ
แนวปฏิบัติตอ่ ไป ร่นุ ท่ี 1 ของปี 2565 ประมาณกลางเดือนกรกฎาคมนี้

วิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพ 9 แห่งจังหวัดยะลา แนวทางมาตรการการเก็บเก่ยี วทุเรียน ฤดูกาลผลิตปี 2565
ประกอบดว้ ย วสิ าหกจิ ชมุ ชนทเุ รยี นคณุ ภาพแปลงใหญบ่ นั นงั สาเรง โดยสรุปคือ สมาชิกต้องมีรายงานคาดการณ์ปริมาณผลผลิต
วสิ าหกจิ ชมุ ชนทเุ รยี นคณุ ภาพชา้ งเผอื ก กาลอรามนั วสิ าหกจิ ชมุ ชน เรม่ิ ตงั้ แตว่ ันทีท่ ุเรียนเร่มิ ออกดอก จนถึงวันเกบ็ เก่ยี ว เพ่อื รวบรวม
ชีปะขาวตาช้ี วิสาหกิจชุมชนผลิตทุเรียนคุณภาพกรงปินัง แจ้งเป็นรายงานให้กับเกษตรอำ�เภอหรือเกษตรกรตำ�บลบันทึกไว้
วิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพศรีบางลาง วิสาหกิจชุมชนถำ้ �ทะลุ มกี ารร่วมหารอื ในกลุม่ เพื่อวางแผนวันเกบ็ เกีย่ ว โดยก่อนเกบ็ เกีย่ ว
วิสาหกิจชมุ ชนทุเรยี นคณุ ภาพสาโตะตลิง่ ชนั วิสาหกิจชุมชนทุเรยี น 1 เดอื น จะมกี ารอบรมใหค้ วามรสู้ มาชกิ เรอื่ ง วธิ กี ารคดั เลอื กทเุ รยี น
คุณภาพบ้านนิคมกือลอง และวิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพบ้าน คณุ ภาพเพอื่ การส่งออก
เขาน้ำ�ตก มีสมาชกิ 136 ราย ทเุ รียนร่วมโครงการ 5,233 ต้น
ตวั แทนกลมุ่ จะนำ�ขอ้ มลู คาดการณผ์ ลผลติ ไปเจรจาซอื้ ขายกบั
ตัวแทนเกษตรกรลงนามในหนังสือท่ีส่งให้กับเกษตรจังหวัด ผู้ส่งออก โดยกอ่ นเกบ็ เก่ียวผลผลติ 3-5 วัน สมาชิกต้องนำ�ทุเรยี น
ยะลา ประกอบดว้ ย นายมะสอื ดี กุโน ประธานกลุม่ วิสาหกิจชมุ ชน มาตรวจวัดเปอร์เซ็นต์แป้งท่ีสำ�นักงานเกษตรอำ�เภอใกล้บ้าน หรือ
ทุเรียนคุณภาพบันนังสาเรง นายอับดุลกอดิร มะลาเฮง ประธาน จุดบริการในหมู่บ้าน เมื่อผ่านเกณฑ์จะมีใบรับรองให้เกษตรกร
กลุ่มวิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพกรงปินัง และนายยูซุฟ อาล เก็บเกี่ยวได้ตามลักษณะทุเรียนดีที่กำ�หนดไว้ โดยเกษตรตำ�บล
อับดิลละฮ์ ประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพสาโตะ อาสาเกษตร หรือคณะกรรมการกลุ่ม จะออกสุ่มตรวจคุณภาพ
ตล่งิ ชัน ในวันเก็บเก่ียวจริง หากพบว่ามีทุเรียนอ่อน ก็ให้หน่วยงานที่
รับผิดชอบบังคับใช้กฎหมายอย่างเคร่งครัด โดยหน่วยงานต้องมี
กลุ่มวิสาหกิจชุมชนเกษตรกรท่ีรวมตัวพัฒนาทุเรียนคณุ ภาพ การประชาสัมพันธ์ให้เกษตรกรทราบมาตรการต่างๆ อย่างทั่วถึง
เรม่ิ จากการวางเปา้ หมายพฒั นาทเุ รยี นหนามเขยี ว ซ่ึงเป็นท่ีต้องการ โดยฤดูกาลทุเรียนสามจงั หวดั ชายแดนใต้ ปี 2565 จะเริม่ จำ�หน่าย
ของตลาด ไมม่ ีหนอน มกี ระบวนการผลติ มาตรฐาน GAP (Good ผลผลิตได้ประมาณเดือนกรกฎาคม ซ่ึงหมดฤดูกาลของทุเรียน
Agriculture Practices) หรือการผลิตทางการเกษตรท่ีดีและ ภาคตะวนั ออกแล้ว แตค่ วามต้องการทเุ รียนยงั คงมีอยู่
เหมาะสม มีการพัฒนาผลผลิตท่ีดีต่อตลาด ไม่ให้มีทุเรียนอ่อน
ตั้งแต่ปี 2561 ท่ีสถาบันสถาบันส่งเสริมและพัฒนากิจกรรม
กล่มุ วิสาหกิจหารอื ข้อก�ำ หนดร่วมกนั ปิดทองหลังพระสืบสานแนวพระราชดำ�ริ เข้าไปเร่ิม โครงการ
ทุเรียนคุณภาพท่ีจังหวัดยะลา เพื่อต่อยอดโครงการ “ทุเรียน
ซิต้ี”ปัจจุบันโครงการขยายพื้นที่ครอบคลุม 3 จังหวัดทั้ง ยะลา
นราธิวาสและปัตตานี ได้รับการยอมรับในมาตรฐานของทุเรียน
คณุ ภาพมากขน้ึ มกี ารสง่ ออกไปจำ�หนา่ ยตา่ งประเทศโดยเฉพาะจนี
ที่เป็นลูกค้ารายใหญ่ เกษตรกรท่ีผ่านการศึกษาเรียนรู้จนเกิด
ความชำ�นาญมากข้ึน ได้รับการส่งเสริมให้เกิดการรวมกลุ่มเป็น
วิสาหกิจชุมชนทุเรียนคุณภาพ แล้ว 20 กลุ่ม มีเกษตรกรจำ�นวน
270 ราย ตน้ ทเุ รยี นประมาณ 9,877 ตน้ ทำ�ใหเ้ กษตรกรมรี ายได้
จากทเุ รยี น รวมแลว้ ถงึ 116,429,556 บาท

ข่าวปิ ดทอง  7

ข่าวพื้นที่ปิ ดทอง

ผลผลิตมะพร้าวบ้านแป้น

กลุ่ม “มะพร้าวบ้านแป้น”

เดินหนา้ แปรรูป
สร้างมลู ค่า

เพ่ิ มรายได้สชู่ มุ ชน

นายกัสมัน แวกะจิ หัวหน้างานพื้นที่ต้นแบบประยุกต์ตามแนวพระราชดำ�ริ นายกัสมนั แวกะจิ
จ.ปตั ตานี สถาบนั สง่ เสริมและพัฒนากจิ กรรมปดิ ทองหลังพระ สบื สานแนวพระราชดำ�ริ
กล่าวถึงการคืนข้อมูลให้กับชุมชนและทำ�ประชาคมหมู่บ้าน พบว่า ชุมชนบ้านแป้น
มีพ้ืนที่ 520 ไร่ ปลูกมะพร้าวประมาณเกือบ 7,000 ต้น หากรวมท้ังตำ�บลแป้นแล้ว
มพี ้นื ทีป่ ลูกมะพร้าวถึง 3,800 ไร่ โดยเกษตรกรสะทอ้ นปัญหาวา่ ผลผลติ มะพร้าวนอ้ ยลง
จากที่เคยไดผ้ ลต้นละ 30 ลกู ขนึ้ ไป ตอนนไี้ ด้เพียงต้นละ 25 ลกู เท่านน้ั

ในการสนับสนุนให้เกษตรกรพัฒนาการปลูกมะพร้าว โดยเจ้าหน้าที่เข้าไปทำ�
การสำ�รวจสวนกพ็ บวา่ ผลผลติ ทลี่ ดลงเกดิ จากการไมไ่ ดด้ แู ลใสป่ ยุ๋ บางสว่ นเปน็ ตน้ มะพรา้ ว
เก่าอายุ 40-60 ปี จึงเร่ิมต้นแก้ปัญหาด้วยการแนะนำ�ให้เกษตรกรใส่ปุ๋ยบำ�รุงต้น ส่งผล
ให้มีผลผลิตเพิ่มข้ึน จากเดิมต้นละ 25 ลูก เป็น 35-40 ลูกต่อต้น ส่วนต้นแก่ท่ีมีอายุ
40 ปขี น้ึ ไป ใหป้ ลกู ตน้ มะพรา้ วใหมแ่ ซมไว้ รอจนอายุ 3 ปี จงึ โคน่ ตน้ เกา่ ทง้ิ จะไดม้ ผี ลผลติ
ต่อเน่ือง

8  ขา่ วปิ ดทอง

ขา่ วพ้ืนที่ปิ ดทอง

ผลิตภัณฑ์ “ปยุ๋ จากมะพรา้ ว” นายกัสมัน กล่าวเพิ่มเติมว่า หลังจากให้องค์ความรู้ต่างๆ จนเพิ่มผลผลิตได้แล้ว
ปิดทองหลังพระฯ ได้ร่วมกับหน่วยงานในพื้นท่ีพาสมาชิกไปศึกษาเรียนรู้ดูงานที่
อ.ทับสะแก จ.ประจวบคีรีขันธ์ และท่ี จ.สุราษฎร์ธานี จนในปี 2563 มีการจดทะเบียน
จัดตั้งวิสาหกิจชุมชนกลุ่มมะพร้าวบ้านแป้นข้ึน โดยมีสมาชิก 125 ราย ช่วงแรกทางกลุ่ม
รบั ซื้อมะพร้าวจากสมาชกิ และขายเปน็ ลกู สด เฉลย่ี ราคา 5-18 บาทตอ่ ลูก

ปัจจุบัน มะพร้าวมีราคาขายไม่ต่ำ�กว่าลูกละ 10 บาท เร่ิมเพิ่มมูลค่าด้วยการ
ปอกมะพร้าวเพื่อคั้นกะทิขาย สัปดาห์หนงึ่ ประมาณ 1,000 กว่าลกู ทำ�ใหม้ ีเปลือกมะพร้าว
จำ�นวนมาก จึงต่อยอดด้วยการนำ�เปลือกแห้งมาสับเป็นลูกเต๋า ใส่กระสอบและถุงขาย
เป็นปุย๋ ช่วยสร้างอาชีพเสริมให้คนในชุมชนมรี ายไดเ้ ฉล่ยี วนั ละ 300-400 บาทตอ่ คน

ส่วนมะพร้าวที่ไม่ได้ขนาดก็ค้นั เปน็ กะทิ นำ�ไปทำ�กาละแม ตามสูตรโบราณของชุมชน
บ้านแป้น ทำ�ให้กาละแมมีรสชาติอร่อย ลูกค้ากินแล้วติดใจ เพราะทำ�จากกะทิสดๆ ท่ีมี
ความหอมและมัน ไม่หวานมาก สามารถส่งขายได้ในหลายจังหวัดทั่วประเทศ โดยจะ
ทำ�ตามออเดอร์ ขายในราคากโิ ลกรัมละ 100 บาท ปัจจบุ นั อยู่ระหวา่ งการพฒั นาในเรอื่ ง
แพก็ เกจจิง้ ให้สวยงาม

“ภายในปีน้ี วิสาหกิจชุมชนกลุ่มมะพร้าวบ้านแป้น เตรียมแปรรูปมะพร้าวทำ�เป็น
ผลติ ภัณฑอ์ ่ืนๆ อกี อยา่ งเช่น น�้ำ มนั มะพร้าวสกัดเย็น และถา่ นอดั แท่ง อกี ทัง้ กำ�ลงั ศกึ ษา
การทำ�โมบายจากกะลามะพร้าวอีกด้วย คิดว่าจะช่วยสร้างมูลค่าเพ่ิมทางการตลาดให้กับ
“มะพรา้ ว” บ้านแป้น ได้อยา่ งแนน่ อน” นายกสั มนั กล่าว

กาละแมบา้ นแป้น ท่ีใชก้ รรมวธิ ีการผลติ แบบโบราณ

ขา่ วปิ ดทอง  9

ข่าวพื้นท่ีปิ ดทอง บา้ นละโพ๊ะ ต.ป่าไร่ อ.แม่ลาน จ.ปัตตานี เปน็ พื้นทต่ี น้ แบบ
น.ส.ณัฐชนาพร ไชยผลอนิ ทร์
ประธานกลมุ่ แปลงใหญ่ขา้ วนาโยน อีกแห่งที่ทางสถาบันส่งเสริมและพั ฒนากิจกรรมปิดทอง

หลังพระ สืบสานแนวพระราชด�ำ ริ เข้าไปชว่ ยปรับปรงุ แหล่งน�ำ้

โดยรว่ มกบั ชาวบา้ นซอ่ มแซมคไู สไ้ ก่ เมอื่ น�ำ้ อดุ มสมบรู ณส์ �ำ หรบั

ทำ�การเกษตรแล้ว ได้ส่งเสริมการปลูก “มันหวานญี่ปุ่น

เน้ือสีม่วง” ภายใต้กิจกรรมการส่งเสริมการทำ�เกษตรแบบ

ผสมผสาน มาตรฐานปลอดภัยของพื้ นที่ต้นแบบปิดทอง

หลังพระฯ ซ่ึงพืชดังกล่าวเป็นอีกทางเลือกหน่งึ ในการสร้าง

รายไดใ้ หก้ บั เกษตรกร

น.ส.ณฐั ชนาพร ไชยผลอินทร์ ประธานกลมุ่ แปลงใหญ่ข้าวนาโยนบ้านละโพะ๊
กลา่ ววา่ ปนี ้ีปิดทองหลงั พระฯ ไดส้ ง่ เสรมิ ให้ปลกู มันหวานญปี่ นุ่ เป็นปแี รก โดยทาง
สมาพนั ธ์ SME จ.ปัตตานี สนับสนนุ องค์ความรูป้ ยุ๋ และตน้ พันธ์ุ จำ�นวน 6,000 ต้น
เบื้องต้นมีสมาชิกเข้าร่วม 5 ราย ร่วมกันปลูกในแปลงทดลองเน้ือท่ี 1 ไร่ ท่ีอยาก
ทดลองปลูก เน่ืองจากราคาในท้องตลาดของมันหวานญี่ปุ่นจะอยู่ที่ 40-50 บาท
ต่อกิโลกรัม ขณะที่มันเทศพ้ืนบ้านที่เกษตรกรทางกลุ่มปลูกอยู่แล้ว จะขายได้
กโิ ลกรมั ละ 20 บาทเทา่ นนั้

“มันญ่ปี ุ่น”

พื ชเศรษฐกิจทางเลือกใหม่

ของเกษตรกรบา้ นละโพ๊ะ อ.แม่ลาน จ.ปัตตานี

10  ขา่ วปิ ดทอง

ขา่ วพื้นท่ปี ิ ดทอง

“คดิ วา่ มนั หวานญป่ี นุ่ นา่ จะไดร้ าคาดี เนอ่ื งจากตอนนใ้ี นพน้ื ท่ี พื้นท่ปี ลกู มันหวานญป่ี ุ่นของกลุ่มฯ
ยงั มคี นปลกู ไมม่ ากนกั ท�ำ ใหเ้ ปน็ ทต่ี อ้ งการของตลาด โดยคาดวา่ ใน
ปีน้ีผลผลิตมันหวานญ่ีปุ่นน่าจะได้ประมาณ 700-800 กิโลกรัม ตง้ั แตบ่ รรพบรุ ษุ เนอ่ื งจากพชื ตระกลู มนั ไมต่ อ้ งดแู ลมาก เพราะไมม่ ี
ตอ่ ไร่ แมจ้ ะมพี อ่ คา้ คนกลางติดตอ่ มาขอซอ้ื แบบเหมาแปลง แต่ยัง ศัตรูพืชรบกวน อาจมีปัญหาบ้าง กรณีหากเก็บผลผลิตเกินเวลา
ไมต่ กลง เนอ่ื งจากราคาทเ่ี สนอมายงั ต�ำ่ อยู่ ทางกลมุ่ ฯจงึ อยากจะหา และสามารถเก็บผลผลิตไว้ได้นาน ส่วนใหญ่จะขายได้หมดใน
ตลาดขายเองมากกวา่ โดยขายแบบหัวสดและนำ�มานงึ่ ขายให้กับผู้ ช่วงเวลาไม่ถึงเดือน เพราะทางภาคใต้มีเทศกาลบุญเดือน 10
บริโภคในพ้ืนที่ หากว่าในปีน้ีสามารถขายและมีตลาดรองรับ มีตลาดรองรับอยูแ่ ลว้
คาดว่าปหี น้าจะมเี กษตรกรหันมาปลูกเพิ่มมากขนึ้ แน่นอน”
ประธานกลมุ่ ฯ ยังได้ยืนยนั ว่า ด้วยการดแู ลเอาใจใส่ บวกกบั
น.ส.ณัฐชนาพร ให้ข้อมูลด้วยว่า ในการปลูกมันหวานญ่ีปุ่น ประสบการณ์ที่ปลูกมันเทศมาอย่างยาวนาน ทำ�ให้มั่นใจได้ว่า
ทางกลุ่มใช้ความรู้และประสบการณ์จากการปลูกมันเทศมา “มันหวานญ่ีปุ่น” น่าจะเป็นพืชเศรษฐกิจตัวใหม่ ที่สร้าง
รายได้และเป็นความหวังของเกษตรกรบ้านละโพ๊ะ จ.ปัตตานี
อย่างแน่นอน

ข่าวปิ ดทอง  11

ขา่ วพ้ืนท่ปี ิ ดทอง มปี ระชาชนให้ความสนใจเขา้ ร่วมผ่าตดั ตอ้ กระจกเป็นจ�ำ นวนมาก

“แบงก์ชาติ” ลงพื้ นท่เี สรมิ ความรู้ ผา่ ตัดตอ้ กระจก
แนะน�ำดา้ นการเงนิ ใสเ่ ลนส์แก้วตาเทยี มเพื่อผูห้ ่างไกล
แกเ่ กษตรกรหนองเลิงเปือย
สถาบันส่งเสริมและพัฒนากิจกรรมปิดทองหลังพระ
วนั ที่ 23 ม.ิ ย. 2565 ทผี่ า่ นมา ธนาคารแหง่ ประเทศไทย สำ�นกั งาน สืบสานแนวพระราชดำ�ริ ร่วมกับภาควิชาจักษุวิทยา คณะ
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ลงพ้ืนท่ีให้ความรู้ พร้อมท้ังให้คำ�ปรึกษา แพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ โดยหน่วยแพทย์
การจัดการด้านการเงิน การบริหารหน้ีสิน รวมถึงการออมเงิน อาสามูลนิธิจักษุเชียงใหม่ มูลนิธิแพทย์อาสา สมเด็จพระศรี
ในโครงการ “เพ่ือนคู่คิดการเงินเกษตรกร” แก่เกษตรกรโครงการ นครินทราบรมราชชนนี โรงพยาบาลเทพรัตน์เวชชานุกูล
พัฒนาแก้มลิงหนองเลิงเปือย อันเน่ืองมาจากพระราชดำ�ริ อ.ร่องคำ� เฉลิมพระเกียรติ 60 พรรษา โรงพยาบาลวัดจันทร์
และ อ.กมาลาไสย จ.กาฬสินธ์ุ โดยมีเกษตรกรท่ีสนใจเข้าร่วมรับฟัง เฉลิมพระเกียรติ สำ�นักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่
และสมคั รเขา้ ร่วมโครงการฯ กว่า 147 ราย จัดโครงการผ่าตัดต้อกระจกใส่เลนส์แก้วตาเทียม ให้กับ
ประชาชนที่มีฐานะยากจน และอยู่ในพื้นที่ห่างไกล โดยจาก
ช่วงแรกของกิจกรรม นายวีรเทพ พิรโรจน์ รองผู้อำ�นวยการ การคัดกรองผ้ปู ่วย 235 ราย จาก 5 อำ�เภอ 3 จงั หวดั ไดแ้ ก่
สถาบันฯ กล่าวถึงจุดประสงค์ในการจัดโครงการ“เพ่ือนคู่คิด เชียงใหม่ ลำ�ปาง และแม่ฮ่องสอน มีผู้ป่วยต้อกระจกและ
การเงินเกษตรกร” ตอ่ มา นายศรณั ย์ ธำ�รงรตั น์ ผอู้ ำ�นวยการอาวโุ ส ตอ้ เนื้อทต่ี ้องผา่ ตดั จำ�นวน 48 ราย แยกเปน็ ตอ้ กระจก 39
ธนาคารแห่งประเทศไทย สำ�นักงานภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ราย 40 ดวงตา ต้อเนื้อ 1 ราย 1 ดวงตา ผปู้ ว่ ยจำ�นวน 8 ราย
กล่าวทำ�ความเข้าใจและแนวทางให้คำ�ปรึกษาต่างๆ แก่เกษตรกร และได้ส่งต่อเพ่ือการรักษาที่โรงพยาบาลนครพิงค์และ
เช่น หากจ่ายหน้ีไม่ไหวไม่รู้จะเร่ิมต้นอย่างไร ถ้าต้องการปรับการ โรงพยาบาลวัดจันทร์เฉลิมพระเกยี รติต่อไป
ผ่อนหน้ี ต้องเตรียมข้อมูลอย่างไร โดยแนะนำ�วิธีการบริหารจัดการ
และหาวิธีการบรรเทาภาระหน้ีให้เกษตรกร พร้อมทั้งได้สรุปขั้นตอน
การแก้ไขหน้ีของเกษตรกร จากนั้น ได้มีการแบ่งกลุ่มย่อยออก
เปน็ กลมุ่ เลก็ ๆ เพอ่ื ใหค้ ำ�ปรกึ ษาและขอ้ แนะนำ�แกเ่ กษตรกรใหส้ ามารถ
บรหิ ารจดั การและบรรเทาภาระหน้ีได้

เจา้ หนา้ ท่ีใหค้ ำ�แนะน�ำ ด้านการเงนิ กบั เกษตรกร

12  ข่าวปิ ดทอง

ขา่ วพ้ืนทีป่ ิ ดทอง

ฝกึ อบรมหลกั สตู รนกั บรหิ ารมหานครระดบั สงู รนุ่ ที่ 17

ส ถ า บั น ส่ ง เ ส ริ ม แ ล ะ พั ฒ น า กิ จ ก ร ร ม นายจำ�เรญิ ยตุ ธิ รรมสกุล ถ่ายทอดประสบการณ์การนำ�แนวพัฒนาของมูลนธิ ิฯ มาปรับใช้ในพนื้ ที่ตา่ งๆ

ปิดทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชดำ�ริ รว่ มกบั

ส ถ า บั น พั ฒ น า ข้ า ร า ช ก า ร ก รุ ง เ ท พ ม ห า น ค ร

จดั การฝกึ อบรมหลกั สตู รนักบริหารมหานครระดับสงู รุ่นท่ี 17
โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาศักยภาพบุคลากรของ

กรุงเทพมหานคร ให้มีวิสัยทัศน์เป็นผู้นำ�การเปลี่ยนแปลง
ในหลายๆ ด้าน และมีความรับผิดชอบท่ีเพ่ิมมากข้ึน พร้อม
ด้วยคุณธรรมและจริยธรรม อีกทั้งยังเป็นการเสริมสร้าง
สัมพนั ธภาพ ระหว่างนกั บรหิ ารทเี่ ข้ารว่ มการฝกึ อบรม

ท้ังน้ี ผู้เข้ารับการฝึกอบรมจะได้ร่วมกิจกรรม และเรียนรู้
ในลักษณะของการบูรณาการความคิด รวมถึงการศึกษาข้อมูล
เชิงพื้นที่ในกรุงเทพมหานคร และนำ�เสนอเป็นผลงานวิชาการ
เพื่อมุ่งพัฒนาการบริหารจัดการกรุงเทพมหานครให้เกิดประโยชน์
สูงสดุ ต่อประชาชน โดยมผี ูเ้ ขา้ รบั การอบรม 27 คน

ในการอบรม ศ. ดร.ชาตชิ าย ณ เชียงใหม่ ที่ปรกึ ษาสถาบนั ฯ
ไดบ้ รรยายหลกั การแนวคดิ การพฒั นาเชงิ พนื้ ทต่ี ามแนวพระราชดำ�ริ
โดยมี 3 ประเด็นสำ�คัญ ได้แก่ 1. การพัฒนาเชิงพื้นท่ี 2. การ
ทำ�งานตามหลักการ เข้าใจ เข้าถึง พัฒนา 3. ข้ันตอนและวิธีการ
ศึกษาชุมชนเพ่ือวิเคราะห์โอกาสและความเสี่ยง และยกตัวอย่าง
การทำ�งานในพื้นท่ีต้นแบบ จ.น่าน จ.เพชรบุรี และสามจังหวัด
ชายแดนใต้ เปน็ ต้น

นอกจากน้ี นายจำ�เริญ ยุติธรรมสกุล รองผู้อำ�นวยการ
สถาบันฯ ได้บรรยายการนำ�แนวทางการพัฒนาของมูลนิธิฯ
มาปรับใช้ในการแก้ปัญหาของประชาชนในพื้นท่ีน้ันๆ เพื่อเป็น
แนวทางให้ผู้อบรมนำ�ไปประยุกต์ใช้ในการศึกษาชุมชนพื้นท่ี
ในกรุงเทพฯ และนายทัณฑวัต พุทธวงศ์ หัวหน้าพื้นที่ได้
แลกเปล่ียนประสบการณ์การพัฒนาพ้ืนที่ต้นแบบสามจังหวัด
ชายแดนใตด้ ้วย

ศ. ดร.ชาติชาย ณ เชยี งใหม่ บรรยายในหวั ข้อ การพัฒนาเชิงพ้ืนทต่ี ามแนวพระราชด�ำ ริ

ข่าวปิ ดทอง  13

เรอ่ื งจากปก

ปิ ดทองหลังพระฯ ร่วมมอื ภาคี

อบรมนกั พัฒนาแหลง่ น�ำ้ ต�ำบล
9 จังหวัดอีสาน

14  ขา่ วปิ ดทอง

เรอื่ งจากปก

นายสาธิต มณผี าย ถา่ ยทอดประสบการณด์ ้านแหลง่ น�ำ้ ใหผ้ ู้เขา้ รว่ มอบรม

การฝกึ อบรมเรยี นรแู้ ละปฏบิ ตั จิ รงิ การพัฒนาแหลง่
นำ้� ขนาดเลก็ และการจดั ทำ� แผนปฏบิ ตั กิ ารโครงการขนาด
เลก็ ดา้ นทรพั ยากรนำ�้ ระดบั ตำ� บล 9 จงั หวดั ประกอบดว้ ย
นครราชสีมา บุรีรัมย์ สุรินทร์ ศรีสะเกษ มหาสารคาม
รอ้ ยเอด็ ยโสธร อำ� นาจเจรญิ และอบุ ลราชธานี ระหว่าง
วนั ที่ 22–24 ม.ิ ย. ทโี่ รงแรมเพชรรชั ตก์ ารเ์ ดน้ จ.รอ้ ยเอด็
ด�ำเนินการโดยความร่วมมือระหว่างสถาบันส่งเสริมและ
พัฒนากจิ กรรมปดิ ทองหลงั พระ สบื สานแนวพระราชดำ� ริ
กบั หนว่ ยงานภาคที เ่ี กยี่ วขอ้ ง มนี ายจำ� เรญิ ยตุ ธิ รรมสกลุ
รองผู้อ�ำนวยการสถาบันฯ และนายปิติธรรม ฐิติมนตรี
ทีป่ รกึ ษาสถาบันฯ เขา้ รว่ ม

ผเู้ ขา้ รบั การอบรม ประกอบดว้ ย ตวั แทนหนว่ ยงาน 9 จงั หวดั ภาคอสี าน
อาทิ หน่วยงานระดับอำ�เภอ ตำ�บล องค์กรปกครองท้องถ่ิน (อปท.)
ในพนื้ ทเ่ี ปา้ หมาย, อปท. กองชา่ ง สำ�นกั งานปลดั อปท. เจา้ หนา้ ทวี่ เิ คราะห์
นโยบายและแผน, ตัวแทนกลุ่มผู้ใช้น้ำ� เจ้าหน้าท่ีปิดทองฯ และผู้ประสาน
โครงการฯ เป็นต้น ก่อนหน้าน้ีได้จัดฝึกอบรมรูปแบบเดียวกันในพื้นท่ี
3 จังหวัด ประกอบด้วย เชียงราย เชยี งใหม่ และพะเยา ท่ีจ.เชียงราย

ขา่ วปิ ดทอง  15

เรอื่ งจากปก

แหล่งน้�ำ ทเี่ คยเข้ารว่ มโครงการฯ

วิทยากรผู้อบรม เป็นผู้เช่ียวชาญเร่ืองนำ้ �จากหน่วยงานท่ีดำ�เนินการเรื่องนำ้ � อาทิ นายสาธิต มณีผาย
ท่ีปรึกษาทรงคุณวุฒิ กรมชลประทาน, นายชัยวัฒน์ จันทวี รักษาการผู้เชี่ยวชาญ สำ�นักงานทรัพยากรน้ำ�
แห่งชาติ (สทนช.) นายกษิเดช สุรจิรชาติ นายชัยประเสริฐ เนตรอนงค์ นายสุเทพ สาลักษณ์ ผู้เช่ียวชาญ
ด้านการพัฒนาแหลง่ นำ้ � ปดิ ทองหลงั พระฯ

โครงการฯมุ่งพัฒนาแหล่งน้ำ�ขนาดเล็ก ใน 9 จังหวัด ลุ่มนำ้ �มูล ที่ทาง สทนช.เก็บข้อมูลศึกษา
พบว่าเป็นพ้ืนท่ีน้ำ�ท่วมและน้ำ�แล้งซ้ำ�ซาก ขณะเดียวกันเป็นลุ่มนำ้ �ท่ีมีปริมาณนำ้ �ฝนตกปริมาณมากเป็น
อันดับต้นๆ ของประเทศ แต่ไม่สามารถกักเก็บน้ำ�ได้ในช่วงที่มีนำ้ �ล้น จึงจำ�เป็นท่ีหน่วยงานต่างๆ จะต้อง
บูรณาการการทำ�งานร่วมกัน ตั้งแต่ ต้นนำ้ � กลางนำ้ � และปลายน้ำ� เพ่ือให้ชาวบ้านในพื้นท่ีลุ่มนำ้ �มูล
มนี ำ้ �กนิ น้ำ�ใช้ และมนี ำ้ �ทำ�การเกษตรเพยี งพอ

ในการอบรมครงั้ นี้ ผเู้ ขา้ รบั การอบรมจะไดเ้ รยี นรกู้ ารจดั ทำ�แผนทนี่ ้ำ� การจดั การสมดลุ น้ำ� และการสำ�รวจ
รายละเอียดแหล่งนำ้ � และสามารถนำ�ไปปฏิบัติให้เป็นรูปธรรม ท้ังการจัดทำ�ข้อมูลแผนท่ีนำ้ �ระดับตำ�บล
การจัดการสมดุลน้ำ� การสำ�รวจออกแบบรายละเอียด ประมาณการ การปรับปรุงซ่อมแซมเสริมศักยภาพ
แหล่งนำ้ �ขนาดเล็ก หรือก่อสร้างใหม่ พร้อมกับจัดทำ�เป็นโครงการพัฒนาแหล่งนำ้ �ขนาดเล็กระดับตำ�บล

16  ข่าวปิ ดทอง

เรอ่ื งจากปก

เพื่อให้เกิดประโยชน์และความย่งั ยืน
นอกจากน้ีผู้เข้าอบรมยังได้เรียนรู้การทำ�แผนปฏิบัติการ

โครงการขนาดเล็กด้านทรัพยากรนำ้ �ระดับตำ�บล ของ อปท.
และสามารถบูรณาการกับแผนงานและแหล่งงบประมาณ
จากแหล่งต่างๆ ได้ โดยประสานสอดรับกับแผนแม่บทการ
บริหารจัดการทรัพยากรน้ำ� 20 ปี (พ.ศ. 2561-2580)
ตามแนวทางหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงและยุทธศาสตร์
ชาติ 20 ปี

การพัฒนาแหล่งนำ้ �ขนาดเล็กประเภทต่างๆ ในพ้ืนท่ี
ประกอบดว้ ย 1. ประเภทหนองนำ้ � และแกม้ ลงิ 2. ฝายชะลอน้ำ�
และฝายทดน้ำ� 3. สระเกบ็ น้ำ�ชุมชน และอ่างเกบ็ น้ำ� 4. ระบบส่ง
น้ำ� คูดิน คูดาด และระบบท่อส่งน้ำ� โดยการอบรมมีการฝึก
ปฏิบัติการจัดทำ�แผนงาน โครงการและฐานข้อมูลสำ�หรับ
บูรณาการแผนเพ่ือบริหารจัดการทรัพยากรนำ้ �ของประเทศไทย
THAI WATER PLAN : TWP การจัดทำ�แผนปฏบิ ัตกิ ารโครงการ
ขนาดเล็กด้านทรัพยากรนำ้ �ระดับตำ�บล และเรียนรู้แผนแม่บท
การบรหิ ารจัดการทรพั ยากรน้ำ� 20 ปี

ท้ังนี้ สถาบันส่งเสริมและพัฒนากิจกรรมปิดทองหลังพระ
สืบสานแนวพระราชดำ�ริ ได้มีการจัดฝึกอบรมรูปแบบเดียวกัน
ในพ้นื ทีภ่ าคเหนือ 3 จงั หวดั ประกอบดว้ ย เชียงราย เชยี งใหม่
และพะเยา ท่ี จ.เชียงราย เม่ือวันท่ี 15–17 มถิ ุนายนทผ่ี ่านมา
โดยมีหน่วยงานระดับอำ�เภอ ตำ�บล อปท.ในพ้ืนท่ีเป้าหมาย
8 อปท. กองช่าง สำ�นักงานปลัด อปท. เจ้าหน้าที่วิเคราะห์
นโยบายและแผน ตวั แทนกล่มุ ผูใ้ ชน้ ำ้ � เข้ารว่ มอบรมดว้ ย

เชื่อได้ว่า ผลที่ได้ย่อมเกิดขึ้นโดยตรงกับการพัฒนา
แหล่งน้ำ�ขนาดเล็กในทุกกระบวนการ เพราะทำ�ให้ผู้มีหน้าท่ี
รับผิดชอบของหลายหน่วยงาน โดยเฉพาะ อปท.และภาคี
เครือข่ายเข้าใจและปฏิบัติการไปในแนวทางเดียวกัน ผู้คน
ในเขตลุ่มน้ำ�มูลและพ้ืนท่ีเก่ียวเน่ืองก็จะได้รับผลประโยชน์
อยา่ งเต็มที่

ผ้เู ขา้ รว่ มอบรมได้ฝึกปฏิบัติจริง

ข่าวปิ ดทอง  17

รายงานพิ เศษ
18  ขา่ วปิ ดทอง

รายงานพิ เศษ

ผลส�ำเร็จพ้ื นท่ีตน้ แบบฯ
จังหวดั ชายแดนใต้

ชมุ ชนพึ่ งตนเอง
ยกระดบั รวมกล่มุ
เสริมความเข้มแขง็

นายทัณฑวัต พุ ทธวงค์ หัวหน้างานพื้ นท่ีต้นแบบจังหวัด
ชายแดนใต้ สถาบันส่งเสริมและพั ฒนากิจกรรมปิ ดทองหลังพระ
สืบสานแนวพระราชดำ�ริ กล่าวว่า พื้ นที่ต้นแบบฯในสามจังหวัด
ชายแดนใต้ของจังหวัด นราธิวาส ยะลา และปั ตตานี จำ�นวน
6 หมู่บ้าน ปิ ดทองหลังพระฯ เร่ิมเข้าไปดำ�เนินการต้ังแต่ปี 2559
ปั จจุบันถือว่าประสบผลสำ�เร็จเป็ นที่น่าพอใจ มีการพัฒนาแหล่งน้ำ�
เพ่ื ออุปโภคบริโภคครบทุกครัวเรือน และมีแหล่งน้ำ�ใช้ทำ�เกษตร
ตลอดท้งั ปี 1,920 ไร่

สำ�หรับกิจกรรมส่งเสริมอาชีพ มีเกษตรกรเข้าร่วม 761 ครัวเรือน และพัฒนา
รวมกลุ่มจัดต้ังเป็นวิสาหกิจชุมชน 6 แห่ง กลุ่มอาชีพ 2 กลุ่ม และกลุ่มผู้ใช้น้ำ� 4 กลุ่ม
เกิดรูปแบบการบริหารจัดการกลุ่มที่ชุมชนพึ่งตนเองได้ โดยมีการสำ�รวจความสำ�เร็จ
ด้านเศรษฐกิจ พบว่าครัวเรือนผ่านเส้นความยากจนจาก 699 ครัวเรือน เพิ่มเป็น
879 ครวั เรอื น จากทม่ี อี ยู่ 1,119 ครวั เรือน หรือเพม่ิ ข้นึ ร้อยละ 13.53

ด้านสังคมจิตวิทยา ชุมชนเกิดกระบวนการร่วมคิด ร่วมวางแผน ร่วมปฏิบัติ มีกลุ่ม
เกษตรกร เกิดความสามัคคีในชุมชน เช่ือมโยงการทำ�งานกับชุมชนอ่ืนๆ การสร้างความ
เข้มแข็งให้กับกลุ่มน้ัน ใช้หลักการให้ชุมชนเกิดกระบวนการร่วมคิด ร่วมวางแผน
ร่วมปฏิบัติ ประชาชนมีแหล่งทุนในการประกอบอาชีพ มีการบริหารจัดการอย่างเป็น
ระบบ โปรง่ ใส และมกี ารตรวจสอบบัญชีการเงินโดยกรมตรวจบญั ชสี หกรณ์

ข่าวปิ ดทอง  19

รายงานพิ เศษ

นอกจากน้ียังส่งเสริม BCG หรือ Bio-Circular-Green Economy การซ่อมแซมและพฒั นาระบบน้ำ�ให้มีประสทิ ธภิ าพ
หรือการพัฒนาเศรษฐกิจแบบองค์รวมแบบ 3 มิติไปพร้อมกัน ท้ังระบบ
เศรษฐกิจชีวภาพ การใช้ทรัพยากรชีวภาพอย่างคุ้มค่า ระบบเศรษฐกิจ
หมุนเวียน การนำ�วัสดุต่างๆ กลับมาใช้ให้ได้ประโยชน์สูงสุด และระบบ
เศรษฐกิจสีเขียว แก้ปัญหามลพิษ เพื่อลดผลกระทบต่อโลกอย่างย่ังยืน
ให้ชุมชนดูแลส่ิงแวดลอ้ ม

“ปัจจยั ความส�ำ เรจ็ ดังกล่าว เริ่มจากมองการพัฒนาแบบองค์รวม เนน้
กระบวนการพัฒนา การค้นหาปัญหาที่แท้จริง หรือการระเบิดจากภายใน
การมีส่วนรว่ ม และการบรู ณาการความรว่ มมือจากทกุ ภาคส่วน”

นายทณั ฑวตั ยงั กลา่ วเพม่ิ เติมวา่ ทิศทางในอนาคตจะเนน้ นำ�นวัตกรรม
เทคโนโลยีมาต่อยอดด้านการส่งเสริมอาชีพภาคการเกษตร เพื่อลดแรงงาน
ลดต้นทุน และเหมาะสมแก่เกษตรกรวัยรุ่นยุคใหม่ให้เข้าถึงได้ แปรรูป
สร้างมูลค่าเพิ่มของสินค้า ลักษณะทำ�น้อยได้มาก เน้นทำ�ตลาดออนไลน์
และการตลาดเพือ่ สขุ ภาพ

การจะขยายและต่อยอดผลโครงการฯ ด้วยการให้หน่วยงานภาครัฐ
องค์กรปกครองส่วนท้องถ่ิน ผู้นำ�ชุมชน ประชาชนท่ัวไป และนักศึกษา
ได้มาเรียนรู้และฝึกปฏิบัติ การพัฒนาพื้นท่ีต้นแบบการประยุกต์ใช้
แนวพระราชดำ�รใิ หเ้ ป็น Social Lab ของการพฒั นาชนบท

นายทณั ฑวตั พทุ ธวงค์ กลุ่มกระจูดบาราฮาเกีย
หวั หนา้ งานพน้ื ทต่ี น้ แบบจงั หวัดชายแดนใต้

20  ขา่ วปิ ดทอง

รายงานพิ เศษ

เกษตรกรมีคณุ ภาพชวี ิตทดี่ ขี น้ึ

เกษตรกรผู้ปลกู สมุนไพรกบั รางวัลอาสาสมคั รสาธารณสุขหมบู่ า้ นดีเดน่ เร่ิมต้นท่ีหมู่บ้านฮูแตทูวอ ต.โคกเคียน อ.เมือง จ.นราธิวาส
โดยจดั อบรมและฝกึ ปฏิบัติ 3 หลกั สตู ร ประกอบด้วย 1. การประยุกต์
ใช้กระบวนการเข้าใจ เข้าถึง พัฒนา เพื่อให้ได้ปัญหาความต้องการ
ที่แท้จริงของชุมชน ด้านโครงสร้างพื้นฐาน นำ้ � ดิน การลดรายจ่าย
นำ�ไปสูก่ ารจดั ทำ�แผนพฒั นาชมุ ชน 2. การประยุกตใ์ ช้แนวพระราชดำ�ริ
“ทฤษฎีใหม่” ข้ันที่ 2 และ 3 การรวมกลุ่มและเชื่อมโยงภายนอก
และ 3. การวางแผนและการฝึกปฏิบัติด้านการปลูกพืชและเล้ียงสัตว์
ให้มีรายได้ตลอดทั้งปี โดยร่วมกับมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์
เขยี นหลกั สตู รนขี้ ้ึน

ปดิ ทองหลงั พระฯ ยงั มกี ารสง่ เสรมิ ปราชญช์ าวบา้ นทมี่ าใหค้ วามรู้
มีการคัดเลือกจากเกษตรกรที่หัวไวใจสู้ ทำ�แล้วประสบความสำ�เร็จ
เป็นผู้มีความพร้อมที่จะถ่ายทอดประสบการณ์ ปัจจุบันอยู่ในระหว่าง
จดั ทำ�ชดุ องคค์ วามรรู้ วม 20 ราย เพ่ือเปน็ แหลง่ เรยี นรแู้ กผ่ ทู้ ส่ี นใจตอ่ ไป
ขณะเดียวกันได้สร้างคนรุ่นใหม่ในพื้นที่ให้เป็นนักพัฒนาเพ่ือขับเคล่ือน
การพฒั นาในพนื้ ท่ตี ่อไปในอนาคต

ขา่ วปิ ดทอง  21

เรอ่ื งเล่าชาวปิ ดทองฯ
22  ข่าวปิ ดทอง

เรอ่ื งเลา่ ชาวปิ ดทองฯ

นายอบั ดุลกอดริ มะลาเฮง สัญญาใจ...
ประธานวสิ าหกจิ ทุเรียนคณุ ภาพกรงปินัง จ.ยะลา
ทุเรียนคุณภาพ

กรงปินงั

ผลผลติ จากการพัฒนาแหง่ ชายแดนใต้

วิสาหกิจทุเรียนคุณภาพกรงปี นัง ก่อต้ังจาก
ความต้ังใจของเกษตรกรจังหวัดยะลา เพ่ือการ

พั ฒนาทุเรียนให้ได้มาตรฐานจากองค์ความรู้ใหม่
ท่ีต่อยอดจากสวนด้ังเดิมที่มีอยู่ พลิกโฉมหน้า
สร้างรายได้หลักแสน พร้อมพั นธสัญญาที่จะ
ผลติ ทุเรยี นคณุ ภาพด้วยใจบรสิ ุทธิ์

“เชอื่ ไหมวา่ บางคนปลกู ทเุ รยี นมาทงั้ ชวี ติ ยงั ดทู เุ รยี นออ่ นแกไ่ มเ่ ปน็ เลย
ขายไมไ่ ด้ราคาบา้ ง โดนพ่อค้าคนกลางมาเหมาถูกๆ บา้ ง มนั เปน็ วงจรแบบนี้
มาตลอด”

น่ีคือคำ�บอกเล่าของ นายอับดุลกอดิร มะลาเฮง ประธานวิสาหกิจ
ทุเรียนคุณภาพกรงปินัง จ.ยะลา ที่ทำ�ให้เห็นว่า ในอดีตเกษตรกรผู้ปลูก
ทุเรยี น อ.กรงปินงั ตอ้ งทนอย่กู บั การโดนกดราคาซ้ำ�แล้วซ้ำ�เลา่ เพราะเพยี ง
แค่ไมม่ อี งค์ความร้ใู นการทำ�การเกษตรเทา่ นน้ั

ข่าวปิ ดทอง  23

เรอ่ื งเล่าชาวปิ ดทองฯ

แตแ่ ลว้ เกษตรกรผปู้ ลกู ทเุ รยี น อ.กรงปนิ งั กม็ คี วามหวงั ขนึ้ มาอกี
ครั้ง เม่ือโครงการทุเรียนคุณภาพ 3 จังหวัดชายแดนใต้ โดยสถาบัน
สง่ เสรมิ และพฒั นากิจกรรมปดิ ทองหลังพระ สืบสานแนวพระราชดำ�ริ
ได้นำ�องค์ความรู้ต้ังแต่วิธีการปลูก บำ�รุงต้น ดอก การดูแลทุเรียน
ในแต่ละช่วง เพ่ือให้ได้ทุเรียนคุณภาพ “หนามเขียว ไม่มีหนอน” ท่ี
สามารถส่งออกท้งั ในและตา่ งประเทศได้

“ปิดทองฯมาช่วยสอนทุกอย่าง และคอยติดตามลงแปลงอย่าง
ใกล้ชิด เพอื่ ให้ทุเรียนบ้านเราไดต้ ามคุณภาพจริง ๆ จากแตก่ อ่ นทเุ รียน
อ่อนแก่นี่ดูกันไม่เป็นเลย ขายได้กิโลละ 40-50 บาทก็ต้องขาย
เพราะเราไมม่ ีความรู้ เด๋ยี วนีไ้ ม่ต้องกังวลแล้ว เพราะทเุ รยี นคณุ ภาพดี
ขายยงั ไงกไ็ ด้ราคา”

24  ขา่ วปิ ดทอง

เรอื่ งเล่าชาวปิ ดทองฯ

สมาชกิ กลุ่มทุเรียนคุณภาพกรงปีนงั

ทุกวันน้ีนอกจากเกษตรกรผู้ปลูกทุเรียนกรงปินัง
จะนำ�องค์ความรู้ไปพัฒนาคุณภาพทุเรียนจนสามารถ
มรี ายไดเ้ พ่ิมข้ึน จากในอดตี ปลี ะแค่ 30,000-50,000 บาท
เป็นปีละมากกว่า 100,000 บาท แล้วแต่จำ�นวนมากน้อย
ของแต่ละสวนแล้ว ปัจจุบันยังได้รวมตัวกันเป็นวิสาหกิจ
ทุเรียนคุณภาพกรงปินัง จ.ยะลา ที่มีสมาชิกกว่า 28 ราย
ทเุ รียนหมอนทองคุณภาพกว่า 600 ตน้

“แมป้ ีนที้ ุเรียนจะไมเ่ ยอะ แต่เรายงั ต้องรักษาคุณภาพ
ไม่มีแล้วคำ�ว่าดูทุเรียนอ่อนแก่ไม่เป็น พอได้ความรู้จาก
ปิดทองฯ ทุกวันน้ีทุเรียนท่ีเราตัดขาย รับรองว่ามีคุณภาพ
ไม่มีการนำ�ทุเรียนอ่อนมาขาย ทุเรียนของวิสาหกิจเรา
ฮาลาลทุกลูก เพราะเราทำ�ด้วยใจบริสุทธ์ิ ไม่หลอกลวง
ผูบ้ ริโภค ซ่ึงถือวา่ ฮาลาลมาต้งั แต่ใจของเราแล้ว”

ข่าวปิ ดทอง  25

เรอ่ื งเล่าจากน้�ำ

ตน้ หม่อน

แหง่ บ้านเมอื งไผ่ สรา้ งรายได้เพ่ิม
เตบิ โตด้วยน้ำ� ขยายผลจากความสามคั คี

26  ขา่ วปิ ดทอง ใบหม่อนท่เี ติบโตอย่างสมบูรณ์ เพราะไดร้ ับนำ�้ อยา่ งเตม็ ที่

เรอ่ื งเล่าจากน้�ำ

ผลจากโครงการฝ่ าวิกฤติด้วยเศรษฐกิจและสังคมฐานรากให้
พัฒนาก้าวไปตามแนวพระราชดำ�ริ ซ่อมแซมแหล่งน้ำ�ชุมชนลุ่มน้ำ�มูล
5 โครงการ ใน 5 จงั หวัดภาคอีสาน ส่งผลใหบ้ ้านเมอื งไผ่ หมู่ 4 ตำ�บล
เมืองบัว อำ�เภอชุมพลบุรี จงั หวัดสุรินทร์ หน่ึงในชุมชนที่เข้าร่วมคร้ังน้ี
สามารถขยายผล ต่อยอดจำ�หน่ายใบหม่อนเลี้ยงไหม และส่งโรงงาน
ทำ�ชาขายประเทศญ่ปี ่ นุ ได้เพ่ิมขึน้

หลังจาก นายวิทวัส เอ้ือนไธสง ประธานวิสาหกิจชุมชนกลุ่มปลูกหม่อนเลี้ยงไหมบ้านเมืองไผ่
ร่วมกับทีมคณะกรรมการกลุ่มประสานกับพ่อค้าผู้รับซื้อใบหม่อนเข้ามาดูแปลงหม่อนในพ้ืนท่ีจนได้ข้อตกลง
ทำ�สัญญาซื้อขายให้ทางกลุ่มผู้ปลูกหม่อนเลี้ยงไหม ส่งใบหม่อนให้ในราคากิโลกรัมละ 7 บาทตลอดท้ังปี
สมาชิกของกลุ่มจะเก็บรวบรวมส่งให้ทุกเช้า โดยเริ่มมาตั้งแต่วันที่ 27 พฤษภาคมท่ีผ่านมา เกิดจากผลของ
การทำ�ระบบส่งน้ำ�เข้าแปลงต้นหม่อน โดยการร่วมมือสนับสนุนของตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยกับ
สถาบนั สง่ เสริมและพฒั นากจิ กรรมปดิ ทองหลงั พระ สืบสานแนวพระราชดำ�ริ

“ตอนนใี้ บหมอ่ นก�ำ ลงั โตและสวย มพี อ่ คา้ มารบั ซอ้ื ใบ และสว่ นหนงึ่ คอื เลยี้ งจ�ำ หนา่ ยเสน้ ไหม วตั ถปุ ระสงค์
ของกลุ่มคืออยากให้สมาชิกชาวบ้านในชุมชนมีอาชีพเสริมและมีรายได้เสริมเพื่อใช้จ่ายในครัวเรือน ส่วนทาง
ผู้รบั ซอื้ ใบหมอ่ นนำ�ส่งบรษิ ทั ท�ำ ชาใบหม่อนส่งประเทศญปี่ ุ่น”

บ้านเมืองไผ่ ในตำ�บลเมืองบัว เป็นชุมชนท่ีปลูกหม่อนเลี้ยงไหมท่ีใหญ่ที่สุดของอำ�เภอชุมพลบุรี
จังหวัดสุรินทร์ มีพื้นที่ปลูกหม่อน 12 ไร่ แบ่งเป็นแปลงหม่อน 53 แปลง สมาชิกกลุ่มวิสาหกิจผู้ปลูกหม่อน
38 ราย จะมีรายไดป้ ระมาณ 700 บาท ตอ่ การเกบ็ ใบหม่อนขาย 1 คร้ังต่อแปลง จดั เปน็ รายได้หลกั ของชมุ ชน

พอ่ คา้ มารับซอ้ื ใบหม่อนถงึ ชุมชน

ขา่ วปิ ดทอง  27

เรอื่ งเล่าจากน้ำ� ทั้งจากการขายใบหม่อน และนำ�ใบหม่อนไปเล้ียงตัวไหมเพ่ือทำ�ใยไหม
ส่งขาย หลังจากสาวเส้นไหมหมดแล้ว ยังนำ�ตัวอ่อนหนอนไหมท่ีเป็น
นายวิทวัส เอ้ือนไธสง ดกั แดจ้ ำ�หน่ายเสรมิ เพิ่มรายไดอ้ กี ด้วย
ประธานวิสาหกจิ ชุมชน
กลุ่มปลูกหม่อนเลยี้ งไหมบา้ นเมอื งไผ่ แต่การปลูกต้นหม่อนไม่สามารถทำ�ได้ตลอดท้ังปี จากปัญหา
เรอ่ื งระบบสง่ นำ้ �เขา้ แปลงทำ�ไดไ้ มเ่ ตม็ ประสทิ ธภิ าพ แมใ้ นบรเิ วณหมบู่ า้ น
ชมุ ชนร่วมแรงรว่ มใจกันขุดแนวทอ่ + ต่อระบบน�้ำ เขา้ แปลงหม่อน จะมีแหล่งน้ำ�อยู่ ทำ�ให้ช่วงหน้าแล้ง ต้นหม่อนขาดน้ำ�และยืนต้นตาย
28  ขา่ วปิ ดทอง เพราะระบบนำ้ �เข้าไมถ่ ึงแปลงปลูกหมอ่ น ใบไม่สมบูรณ์ ขายไมไ่ ด้ราคา
แม้พอ่ คา้ คนกลางจะรับซอื้ ไมอ่ น้ั แตเ่ กษตรกรก็ไม่มขี ายให้

การเสริมศักยภาพระบบส่งน้ำ�หนองยาง บ้านเมืองไผ่ เกิดข้ึนใน
ปี 2565 มีการจัดสรรงบสนับสนุนตามโครงการฝ่าวิกฤติด้วยเศรษฐกิจ
และสังคมฐานรากให้พัฒนาก้าวไปตามแนวพระราชดำ�ริ ซ่อมแซม
แหล่งน้ำ�ชุมชนลุ่มนำ้ �มูล 5 โครงการ ใน 5 จังหวัดภาคอีสาน ทำ�ให้
เกษตรกรพร้อมต่อยอดสร้างอาชีพหลังได้รับนำ้ � บ้านเมืองไผ่เป็นหนึ่ง
ในโครงการด้วยงบประมาณ 311,000 บาท สำ�หรับค่าวัสดุอุปกรณ์
และมชี าวบ้านในชุมชนมาร่วมแรงทำ�โครงการด้วยตนเอง

นายวิทวัส กล่าวว่า ชาวบ้านที่ทราบเร่ืองโครงการฯ ดีใจและ
ตน่ื ตวั กนั มาก ชมุ ชนทน่ี เี่ ขม้ แขง็ ขอความรว่ มมอื อะไรกร็ ว่ มแรงรว่ มใจกนั
ขาดเพียงแค่เสริมระบบนำ้ �ให้ทั่วถึง ชุมชนก็จะไปได้ไกล จะเห็นได้ว่า
แม้แต่ผู้สูงอายุก็มาช่วยลงมือลงแรงต่อท่อเข้าแปลงหม่อน เพราะ
เขาอยากไดน้ ้ำ�จรงิ ๆ

การดำ�เนินโครงการฯในพ้ืนท่ีบ้านเมืองไผ่มี 2 จุด ประกอบด้วย
การต่อท่อเสริมระบบกระจายน้ำ�เข้าแปลงปลูกหม่อนความยาว
ประมาณ 2,120 เมตร อีกจุดคือบริเวณแปลงปลูกผักอินทรีย์ชุมชน
ใช้ระบบโซลาร์เซลล์สูบนำ้ �ขนาด 300 วัตต์ จำ�นวน 3 แผง ก่อสร้าง
หอถังนำ้ � สูง 6 เมตร พร้อมถังเก็บนำ้ �จำ�นวน 2,500 ลิตร 2 ถัง
มพี ้นื ท่รี บั ประโยชน์ 15 ไร่

“ต่อไปหนา้ แลง้ ต้นหม่อนทีน่ ี่กไ็ ม่ตอ้ งยนื ต้นตายและสามารถขาย
ได้อย่างต่อเน่ือง ให้ชุมชนมีรายได้ตลอดทั้งปี นอกจากน้ียังมีแปลงผัก
ทชี่ ว่ ยลดรายจา่ ยและหากเหลอื กข็ ายเพอ่ื เปน็ รายไดเ้ สรมิ ใหก้ บั เกษตรกร
อกี ดว้ ย และในอนาคต จะสรา้ งทน่ี ใี่ หเ้ ปน็ ศนู ยเ์ รยี นรหู้ มอ่ นไหมครบวงจร
เรยี กไดว้ ่าใครอยากรเู้ กยี่ วกับหมอ่ นไหม ต้องนึกถงึ บ้านเมืองไผ”่

เรอื่ งเลา่ จากน้�ำ

นางสาววันเพญ็ หาญเสมอ ทุกอยา่ งส�ำ เรจ็ ได้ดว้ ยการร่วมแรงรว่ มใจของชมุ ชน
นายอำ�เภอชมุ พลบรุ ี
นางสาววันเพ็ญ หาญเสมอ นายอ�ำ เภอชุมพลบุรี กลา่ ววา่ หลังจาก
กลุ่มปลูกหม่อนเลี้ยงไหมบ้านเมืองไผ่ มีการบริหารจัดการระบบนำ้ �ในแปลง
หม่อน ตลอดท้ังการบำ�รุงดูแลจนต้นหม่อนโตไวใบสวย เป็นจุดเร่ิมต้น ท่ีมี
พอ่ คา้ สนใจเขา้ มารบั ซอื้ ใบหมอ่ นสง่ บรษิ ทั ทำ�ชาใบหมอ่ นกบั สมาชกิ กลมุ่ ปลกู
หม่อนบ้านเมืองไผ่ โดยข้อตกลงน้ัน จะมารับซื้อใบหม่อนอย่างน้อยสัปดาห์
ละ 3 วัน ทกุ สัปดาห์ ทุกเดอื น ทำ�ให้สมาชกิ ในกลุ่มมีการจำ�หนา่ ยใบหม่อน
และการเลีย้ งเพอื่ ขายเส้นไหม เป็นรายไดเ้ สริมเพม่ิ เข้ามาในครัวเรอื น

“ตอ้ งขอบคณุ ตลาดหลกั ทรพั ยแ์ หง่ ประเทศไทย และ ปดิ ทองหลงั พระฯ
ที่ได้นำ�โครงการดี ๆ ช่วยเสริมศักยภาพชุมชน หน่วยงานราชการก็มองว่า
ชุมชนทีน่ ีเ่ ขม้ แขง็ หากไดเ้ สริมและตอ่ ยอดอกี เพียงนดิ เดยี ว ก็จะพัฒนาไปได้
อกี ไกล เราเชื่อว่าเมอื่ นำ�้ มา ก็จะไดเ้ ห็นแปลงหมอ่ นท่ีนเี่ ขียวและอุดมสมบูรณ์
ตลอดท้งั ปี”

ขา่ วปิ ดทอง  29

ต่อยอด สรา้ งผลิตภณั ฑ์

มูลนธิ ปิ ดิ ทองหลงั พระฯ ร่วมกับวิสาหกิจชุมชนทุเรียนคณุ ภาพชายแดนใต้

เปิดจองออนไลน์ (PRE-ORDER)

ชวนล้มิ ลองรสชาติของบาตามัส ที่สุดของทเุ รยี นหมอนทองจากชายแดนใต้
บาตามสั คือ ทเุ รียนหมอนทองรสชาตดิ ีในพ้ืนท่ีสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ ทม่ี ีรสชาตเิ ป็นเอกลักษณ์โดดเด่น ดว้ ยความหอม
หวานมนั อร่อยจนไดร้ ับสมญานามว่า ราชาทุเรยี นชายแดนใต้ แตกตา่ งจากทเุ รยี นหมอนทองในแหล่งอืน่ ๆ ของประเทศไทย
ปีนี้ ผู้ที่ชื่นชอบรับประทานทุเรียน จะมีโอกาสสั่งซื้อทุเรียนคุณภาพก่อนใคร เม่ือมีการเปิดขายผ่านช่องทางออนไลน์โดยสามารถ
ส่งั จองได้ทางแอปพลเิ คชันไลนโ์ ครงการทุเรียนคณุ ภาพ  https://shop.line.me/@853pyuvr

น�ำ้ หนัก 7 กโิ ลกรมั ในราคากล่องละ 1,300 บาท ฟรคี ่าจัดส่ง
ตัง้ แตว่ นั น้ี จนกว่าสินค้าหมด
รีบส่งั ซือ้ ด่วน มจี �ำนวนจ�ำกัดแค่ 500 กล่องเทา่ นน้ั เน่อื งจากทเุ รยี นภาคใตป้ นี ้ี มผี ลผลิตน้อยลง
จากการเปล่ยี นแปลงของสภาพอากาศ

การเปิดจองทุเรียนออนไลน์คร้ังนี้ เป็นการช่วยเหลือเกษตรกรในการเพิ่มช่องทางการจำ�หน่ายผลผลิตที่ได้รับพัฒนาคุณภาพ
จนไดม้ าตรฐาน GAP และเปน็ ชอ่ งทางให้ผู้บรโิ ภคมโี อกาสได้ลิ้มลองรสชาติของทเุ รยี นจากสามจังหวดั ชายแดนใต้

มูลนิธิปิดทองหลังพระฯ ได้ส่งเสริม
ให้เกษตรกรชาวสวนทุเรียน พัฒนา
กระบวนการผลิตให้มีคุณภาพมาต้ังแต่
ปี 2561 ปจั จุบันเกษตรกรได้ยกระดบั เป็น
วสิ าหกจิ ชมุ ชนรวม 20 กลุม่ ในสามจังหวดั
ชายแดนใต้ (จังหวัดนราธิวาส ยะลา
และปตั ตานี)

30  ขา่ วปิ ดทอง

ต่อยอด สรา้ งผลิตภัณฑ์

ไข่ไก่บา้ นเวยี งแก้ว

“สด ดี มีคณุ ภาพ ราคาไม่แพง”

บ้านเวียงแก้ว ตำ�บลศรีดอนมูล อำ�เภอเชียงแสน ไขไ่ ก่ สดใหม่ พรอ้ มเสริ ฟ์ ทกุ วัน

จัง ห วั ด เ ชี ย ง ร า ย อี ก ห น่ึ ง ห มู่ บ้ า น ข ย า ย ผ ล โ ค ร ง ก า ร ยาเสพตดิ โดยใชก้ ลไกของอาสาพฒั นาทางเลอื ก AD ( Alternative
Development) คนในพื้นท่ีท่ีมีจิตอาสาเพื่อพัฒนาบ้านเกิด
ร้อยใจรักษ์ พื้ นท่ีชายแดนภาคเหนือ ท่ีวันน้ีประสบความ ของตนเอง รวมตัวเป็นทีมงานเฉพาะกิจ ที่มาจากท้ังผู้นำ�ชุมชน
ข้าราชการ ทหารชุดมวลชนสัมพันธ์ และชาวบ้านที่ต้องการ
สำ�เร็จจาก “กลุ่มไก่ไข่ ร้อยใจรักษ์บ้านเวียงแก้ว” ด้วยการ แก้ไขปัญหาในชุมชน สนใจไข่ไก่บ้านเวียงแก้ว ติดต่อที่

สนับสนุนองค์ความรู้การเลี้ยงไก่ไข่ เพ่ื อลดค่าใช้จ่ายค่า เบอร์ 08-3539-5695

อาหารในชมุ ชนเม่อื เหลือจงึ จำ�หน่ายใหก้ บั พ่อคา้ ในพ้ืนท่ี ชมุ ชน ทอ้ งถ่ิน และภาครัฐ บรู ณาการการท�ำ งานร่วมกนั

ปัจจุบันกลุ่มไก่ไข่บ้านเวียงแก้ว มีสมาชิก 22 ราย ผลัดกัน
ดูแลไก่ไข่ 1,500 ตัว เก็บไข่ส่งขายให้พ่อค้าในพื้นท่ีราคาแผงละ
100 บาทแบบคละไซซ์ เรียกได้ว่าขายดิบขายดี เพราะเป็นไข่ไก่
คุณภาพ สด ใหม่ วันต่อวัน มีเท่าไหร่พ่อค้าในพ้ืนท่ีเหมาหมด
ด้วยความสามัคคี การซื่อสัตย์ รวมถึงการวางแผนกลุ่มและ
ปฏิบัติตามกฎของกลุ่มอย่างเคร่งครัด ส่งผลให้ วันนี้ “กลุ่มไก่ไข่
รอ้ ยใจรกั ษ์บ้านเวียงแก้ว” ประสบความสำ�เร็จอย่างชดั เจน

สถาบันสง่ เสริมและพฒั นากิจกรรมปิดทองหลังพระ สบื สาน
แนวพระราชดำ�ริ ได้นำ�แนวทางการพัฒนาทางเลือก ขยายผล
โครงการร้อยรักษ์ ไปยังพ้ืนท่ีชายแดนภาคเหนือ 4 จังหวัด
ไดแ้ ก่ เชียงใหม่ เชียงราย พะเยา และแมฮ่ ่องสอน เพือ่ แก้ไขปัญหา

ขา่ วปิ ดทอง  31

ตอ่ ยอด สรา้ งผลิตภัณฑ์

ไสอ้ ัว่ ไก่สมนุ ไพร ไสอ้ ว่ั ไก่ครบเคร่อื งสมุนไพร เนน้ คุณภาพ สด สะอาด
บ้านสวนดอก
รสชาติอร่อย โดยกลุ่มไส้อ่ัวไก่บ้านสวนดอก ต.บ้านแซง
ลำ� ขนาด เปิงใจ๋แต้
อ.เชียงแสน จ.เชียงราย มีเคล็ดลับจากการนำ�วัตถุดิบ
ไส้อั่วไก่สมุนไพรบา้ นสวนดอก รสชาติหอมอรอ่ ย ใครไดช้ มิ ก็ติดใจทุกราย
สดใหม่ในชุมชนมาป่ ันเป็นเครื่องแกงสมุนไพรผสม

คลุกเคล้ากับไก่บด พร้อมเครื่องปรุงรสเข้มข้น ด้วย

วัตถุดิบชั้นเลิศที่นำ�มารวมกัน ทำ�ให้ไส้อั่วไก่สมุนไพรของ

บา้ นสวนดอก มรี สชาตหิ อม อรอ่ ย ใครได้ลองชิมก็ตดิ ใจ

ทกุ ราย จนมคี ำ�ส่งั ซ้อื มาจากท่วั ประเทศ

แนวคิดการผลิตไส้อั่วไก่บ้านสวนดอก เกิดจากปัญหาไก่ในชุมชน
ไมส่ ามารถสง่ ออกขายได้ เนอ่ื งจากการระบาดของไวรสั COVID-19 ชมุ ชนเลย
มแี นวคดิ อยากแปรรูปไกม่ าเปน็ ผลติ ภณั ฑ์ตา่ งๆ ดว้ ยบา้ นสวนดอก เป็นหนงึ่
ในพื้นที่ขยายผลโครงการร้อยใจรักษ์ ภายหลังการประชุมในชุมชน
ทางโครงการฯได้สนับสนุน ส่งสมาชิกกลุ่มไปศึกษาดูงานผลิตไส้อ่ัวสมุนไพร
จนได้ผลติ ภณั ฑท์ ตี่ อบโจทย์ สามารถจำ�หน่ายทั้งในชมุ ชนและพ้นื ทีอ่ นื่

ไม่เพียงการพัฒนาผลิตภัณฑ์ที่เป็นเอกลักษณ์ของชุมชนจนได้รับ
ความนิยม ทางกลุ่มยังเพิ่มช่องทางจำ�หน่ายไปยังโฮมสเตย์รอบๆ ชุมชน
ที่ช่วยเสริมรายได้ในระดับครัวเรือน และตอนนี้กลุ่มไส้อ่ัวฯ ยังได้เพ่ิมเมนู
ใหม“่ ไสอ้ ว่ั หมสู มนุ ไพร” เพอื่ ใหต้ รงกบั ความตอ้ งการของตลาดทง้ั ในและนอก
จังหวัดเชียงราย

ผู้ที่ชอบรับประทานไส้อ่ัว สามารถสั่งซื้อ “ไส้อ่ัวสมุนไพร
บา้ นสวนดอก” ติดต่อโทรศพั ท์ 09-5682-9079 จ�ำ หนา่ ยในราคาไม่แพง
ขนาด 350 กรัม เพียงแพ็กละ 100 บาท เท่ากันท้ังไส้อ่ัวไก่และหมู
พร้อมจัดสง่ ทั่วประเทศ

32  ข่าวปิ ดทอง