ชุดกิจกรรมการเรียนรู้เรื่อง การจำแนกพืช

ก

ก







คำนำ


ชุดกิจกรรมการเรียนรู้เรื่อง การจำแนกพืช เป็นส่วนหนึ่งของรายวิชาวิทยาศาสตร์และ

เทคโนโลยี รหัสวิชา ว 14101 ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และ
ื
เทคโนโลยี โดยเนื้อหาในเล่มนี้ประกอบด้วย การจำแนกพชดอกและพืชไม่มีดอก การจำแนกพืช
ใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดี่ยว จัดทำขึ้นโดยอิงตามมาตรฐานการเรียนรู้ และตัวชี้วัดของกลุ่ม

สาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน
พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง 2560) นักเรียนสามารถเรียนรู้จากชุดกิจกรรมด้วยตนเอง
ตามศักยภาพของตนเอง มีทักษะทางวิทยาศาสตร์ตามจุดประสงค์ทกำหนด และบรรลุตาม
ี่
จุดประสงค์ของหลักสูตรต่อไป



วิจิตรา อุทจันทร์

ข







สารบัญ


เรื่อง หน้า

คำนำ……………………………………………………………………………………………………………………………..ก
สารบัญ…………………………………………………………………………………………………………………………..ข
คำชี้แจงสำหรับครู……………………………………………………………………………………………………………1

บทบาทครู………………………………………………………………………………………………………………………2
คำชี้แจงสำหรับนักเรียน……………………………………………………………………………………………………3
มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัด…………………………………………………………………………………………4

จุดประสงค์การเรียนรู้……………………………………………………………………………………………………….5
แบบทดสอบก่อนเรียน………………………………………………………………………………………………………7

กิจกรรมที่ 1 เรื่อง พืชดอกและพืชไม่มีดอก…………………………………………………………………..…….12
ใบความรู้ที่ 1 พืชดอกและพืชไม่มีดอก……………………………………………………………………………….14

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 1 ค้นคว้าและเรียนรู้กันเถอะ………………………………………………………………..16
ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 มาลองคิดกันเถอะ………….………………………………………………………………..17

กิจกรรมที่ 2 เรื่อง พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่…………………………………………………………….18

ใบความรู้ที่ 2 เรื่อง พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่……………………………………………………………20
ใบบันทึกกิจกรรมที่ 3 ค้นคว้าและเรียนรู้………………………………………………………………………..…..22

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 4 มาลองคิดกันเถอะ………….………………………………………………………………..23

แบบทดสอบหลังเรียน………………………………………………………………………………………………………24
ภาคผนวก……………………………………………………………………………………………………………………….29
บรรณานุกรม…………………………………………………………………………………………………………………..38

1






คำชี้แจงสำหรับครู






ให้ครูศึกษาขั้นตอนของการใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้เรื่อง การจำแนกพืช
กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4
ให้เข้าใจ และปฏิบัติตามขั้นตอน ดังนี้

1. ครูแจ้งจุดประสงค์ในการเรียนและนำเข้าสู่บทเรียน
2. แบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่ม กลุ่มละ 5-6 คน
3. ครูอธิบายวิธีการใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ เรื่อง การจำแนกพืช
กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4

4. อธิบายให้นักเรียนเข้าใจเกี่ยวกับการปฏิบัติตนของนักเรียน

5. ครูให้นักเรียนที่ไม่เขาใจได้ซักถามเกี่ยวกับขั้นตอนและวิธีการใช้ชุดกิจกรรม
้
การเรียนรู้ หรือบทบาทของนักเรียนเองตลอดจนข้อข้องใจอื่นๆ

6. ต้องให้นักเรียนต้องทำแบบทดสอบกอนเรียน ก่อนทำกิจกรรมในแต่ละชุด
่
โดยใช้เวลาไม่เกิน 15 นาที

7. แจกชุดกิจกรรมการเรียนรู้ให้นักเรียนกลุ่มละ 1 ชุด

8. ให้นักเรียนทำกิจกรรมให้แล้วเสร็จในเวลาที่กำหนดให้ อย่างเคร่งครัด
9. ถ้านักเรียนไม่ผ่านเกณฑ์ที่ระบุไว้ ครูควรให้นักเรียนเรียนซ่อมเสริม

แล้วทำแบบทดสอบหลังเรียนให้ผ่านเกณฑ์ที่กำหนดไว้

2






บทบาทครู







บทบาทหน้าที่ของครู ในการใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ควรปฏิบัติ ดังนี้
1. ให้ครูศึกษาวิธีการใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้ให้เข้าใจ

2. ครูควรค้นคว้า และหาข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับเนื้อหาที่เกี่ยวข้อง
3. ครูควรเตรียมความพร้อม ทั้งเตรียมสถานที่ และเตรียมการสอนล่างหน้า
4. ครูต้องให้นักเรียนทำแบบทดสอบกอนเรียนทุกครั้ง ก่อนทำกิจกรรมการเรียนรู้
่
6. ครูผู้สอนควรดูแลในขณะทำกิจกรรมอย่างใกล้ชิด เพื่อสามารถให้คำแนะนำ

นักเรียนได้เป็นรายบุคคล

8. ครูควรสรุปความรู้ที่จากการทำกิจกรรมการเรียนรู้ โดยให้การอภิปรายร่วมกันใน
ห้องเรียน แล้วจึงให้นักเรียนทำแบบทดสอบหลังเรียน

3



คำชี้แจงการใช้ชุดกิจกรรมการเรียนรู้


สำหรับนักเรียน




1. ให้นักเรียนศึกษาชุดกิจกรรมก่อนที่จะทำกิจกรรมทุกครั้ง เพื่อให้มีความรู้
ความเข้าใจ ในจุดประสงค์การเรียนรู้ และสามารถทำกิจกรรมได้อย่างถูกวิธี
2. วางแผน และจัดเตรียมอุปกรณ์ที่ใช้ประกอบการเรียนรู้ของตนเองหรือของกลุ่ม


ให้พร้อมสำหรับการปฏิบัติกิจกรรมตามที่ได้รับมอบหมาย
3. ให้นักเรียปฏิบัติกิจกรรมการเรียนรู้ตามขั้นตอนอย่างเคร่งครัด เพื่อให้เกิด
ประสิทธิภาพสูงสุด

4







มาตรฐานการเรียนรู้และตัวชี้วัดวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ชุดกิจกรรมการเรียนรู้เรื่อง การจำแนกพืช





ชุดกิจกรรมการเรียนรู้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เรื่อง การจำแนกพืช

ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 มีมาตรฐานการเรียนรู้ ตัวชี้วัด จุดประสงค์การเรียนรู้ สาระสำคัญและ
สาระการเรียนรู้ ดังนี้


สาระที่ 1 สิ่งมีชีวิตกับกระบวนการดำรงชีวิต
มาตรฐานการเรียนรู้
มาตรฐาน ว 1.3 เข้าใจกระบวนการและความสำคัญของการถ่ายทอดลักษณะทาง
พันธุกรรม สารพันธุกรรม การเปลี่ยนแปลงทางพันธุกรรมที่มีผลต่อสิ่งมีชีวิต ความหลากหลายทาง

ชีวภาพและวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต รวมทั้งนำความรู้ไปใช้ประโยชน์

ตัวชี้วัด


ว1.3 ป.4/2 จำแนกพืชออกเป็นพืชดอกและพืชไม่มีดอกโดยใช้การมีดอกเป็นเกณฑ์ โดยใช้
ข้อมูล

ที่รวบรวมได้

5











สาระสำคัญ

นักวิทยาศาสตร์จำแนกพืชเป็น 2 กลุ่มใหญ่ๆ คือ พืชดอกและพืชไม่มีดอก


โดยใช้การมีดอกเป็นเกณฑ์ และพืชมีดอกสามารถจำแนก โดยใช้โครงสร้างภาพนอก
เป็นเกณฑ์ แบ่งพืชดอกออกเป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยว และพืชใบเลี้ยงคู่





สาระการเรียนรู้



พืชดอกและพืชไม่มีดอก
พืชใบเลี้ยงเคี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่

6








จุดประสงค์การเรียนรู้







ด้านความรู้ ด้านทักษะ ด้านคุณลักษณะ





1. สามารถจำแนกพืชดอกและพืช ทักษะกระบวนการทาง 1. มีวินัย
ไม่มีดอกตามเกณฑ์ได้ วิทยาศาสตร์ 2. ใฝ่เรียนรู้


2. สามารถจำแนกพชใบเลี้ยงคู่ - ทักษะการสังเกต 3. มุ่งมั่นในการทำงาน
ื
- ทักษะการจำแนกประเภท
4. มีจิตวิทยาศาสตร์
และพืชใบเลี้ยงเดี่ยวตามเกณฑ์ได้ - ทักษะกระบวนการกลุ่ม
- ทักษะการคิด









...ก่อนที่เพื่อนๆ ไปจะทำชุดกิจกรรมการเรียนรู้....
ขอให้ทุกคนมาทำแบบทดสอบก่อนเรียนกันกอน นะคะ
่
ลอง…..มาวัดความรู้กันค่ะ

7








แบบทดสอบก่อนเรียน เรื่อง การจำแนกพืช




คำชี้แจง: ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถกต้องที่สุดเพียง แล้วทำเครื่องหมายกากบาท ( X )
ู

ลงในกระดาษคำตอบที่กำหนดให้ (10 คะแนน)

1. ข้อใดคือกลุ่มของพืชดอก


ก. สน มะลิ มอส

ข. มอสส์ ผักกูด เฟิร์น


ค. ปรง มอสส์ เฟิร์น

ง. กุหลาบ ชบา มะลิ

2. ข้อใดคือกลุ่มของพืชดอก


ก. มอส สน ผักตบชวา

ข. มอส เฟิร์น ผักกูด


ค. เฟิร์น ไผ่ ผักแว่น

ง. ปรง ผักกูด จอก


3. พืชไม่มีดอกมีลักษณะสำคัญอย่างไร

ก. มีการสร้างเมล็ดจากดอก

ข. ลำต้นมีข้อปล้องที่ชัดเจน


ค. สืบพันธุ์ด้วยสปอร์

ง. มีระบบรากแก้ว

8







4. พืชดอกมีลักษณะสำคัญคือข้อใด

ก. ลำต้นไม่มีข้อปล้อง

ี่
ข. มีดอกทในการสืบพันธุ์

ค. เส้นใบเป็นแบบร่างแห

ง. มีรากฝอย

5. พืชใบเลี้ยงคู่มีลักษณะสำคัญ คือข้อใด

ก. เส้นใบเป็นเส้นขนาน

ข. เป็นพืชดอกที่มีระบบรากฝอย

ค. มีใบเลี้ยงงอกออกมา 2 ใบ

ง. ใบเรียวยาว

6. พืชใบเลี้ยงเดี่ยวมีลักษณะสำคัญ คือข้อใด

ก. มีระบบรากฝอย

ข. ลำต้นไม่มีข้อปล้องที่ชัดเจน

ค. มีใบเลี้ยงงอกออกมา 2 ใบ

ง. ขอบใบหยัก เป็นสีเขียวสด

9







7. เราจัดมะพร้าวเป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยว เพราะอะไร

ก. ขอบใบหยัก เป็นสีเขียวสด

ข. มีดอกที่ใช้ในการสืบพันธุ์

ค. เส้นใบเป็นร่างแห

ง. มีระบบรากฝอย

8. อ้อย จัดเป็นพืชประเภทใด และลักษณะรากเป็นแบบใด


ก. ใบเลี้ยงเดี่ยว มีระบบรากฝอย

ข. ใบเลี้ยงคู่ มีระบบรากฝอย


ค. ใบเลี้ยงคู่ ไม่มีระบบรากแก้ว

ง. ใบเลี้ยงเดี่ยว มีระบบรากแก้ว

9. ลักษณะภายนอกในข้อใด ไม่ใช้ ในการจำแนกพืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่

ก. ใบ

ข. ราก

ค. ลำต้น

ง. เมล็ด


10. ข้อใดไม่เกี่ยวข้องกับส่วนประกอบของพืชดอก


ก. กลีบเลี้ยง


ข. เกสรตัวผู้

ค. สปอร์


ง. กลีบดอก

10







กระดาษคำตอบแบบทดสอบก่อนเรียน
ิ
ี่
กลุ่มสาระการเรียนรู้วทยาศาสตร์และเทคโนโลย ชั้นประถมศึกษาปีท 4
ี
เรื่อง การจำแนกพืช






ข้อที่ ก ข ค ง


1

2


3

4
5

6

7

8

9

10







ชอ…………………………….นามสกุล………………………
ื่

่
ี
ี
ี่
เลขท………ชั้นประถมศกษาปท 4/......
ึ

11






















กิจกรรมที่ 1



พืชดอกและพืชไม่มีดอก

12






กิจกรรมที่ 1

พืชดอกและพืชไม่มีดอก



จุดประสงค์
1. สามารถจำแนกพืชดอกและพืชไม่มีดอกตามเกณฑได้ (K)
์
2. เกิดทักษะการจำแนกประเภท (A)
ั่
3. มีจิตวิทยาศาสตร์และมุ่งมนในการทำงาน (P)

สื่อการเรียนการสอน

1. ใบความรู้ที่ 1 เรื่อง พืชดอกและพืชไม่มีดอก
2. ใบบันทึกกิจกรรมที่ 1 เรื่อง ค้นคว้าและเรียนรู้กันเถอะ
3. ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 เรื่อง มาลองคิดกันเถอะ


ขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรม
1. ให้นักเรียนศึกษาใบความรู้ที่ 1 เรื่อง พืชดอกและพืชไม่มดอก โดยใช้เวลา 20 นาที
ี

2. เริ่มทำตามกิจกรรมที่ 1 โดยแต่ละคนให้ทำตามขั้นตอนจากใบบันทึกกิจกรรมที่ 1
จนถึงใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 ตามลำดับ (ใช้เวลา 60 นาที)

3. เมื่อนักเรียนทำการบันทึกข้อมูลลงในใบกิจกรรมบันทึกเรียบร้อยแล้ว ร่วมกันสรุป

ความรู้ในห้องเรียน
ระยะเวลา

ระยะเวลาในการทำกิจกรรมที่ 1 ใช้เวลา 20 นาที

13







ใบความรู้ที่ 1
พืชดอกและพืชไม่มีดอก




พืชเป็นสิ่งมีชีวิตที่สามารถสร้างอาหารเองได้ แต่ไม่สามารถเคลื่อนที่เองได้ พืชต่างๆ รอบตัวเรา
มีหลากหลายชนิด พืชแต่ละชนิดนั้นมีโครงสร้างและส่วนต่างๆ แตกต่างกันไป เมื่อเราใช้เกณฑ์การมีดอก
จัดกลุ่มพืชนั้นสามารถแบ่งได้ 2 กลุ่มหลักๆ ได้แก่ พืชดอก และพืชไม่มีดอก


พืชไม่มีดอก
จัดได้ว่าเป็นพืชชั้นต่ำ ขยายพนธุ์ด้วยสปอร์ สามารถสร้างอาหารได้เหมือนพืชดอก ยกตัวอย่าง
ั
เช่น ปรง มอสส์ เฟิร์นข้าหลวง จอก และแหน เป็นต้น



มอสส์ เฟิร์น










ที่มา https://pixabay.com/th/photos
ที่มา https://garden-review.com



แหน แหน








ที่มา https://thaifarmer.lib.ku.ac.th/news ที่มา https://medthai.com

14






พืชดอก

จัดได้ว่าเป็นพืชชั้นสูง มีดอกเพื่อใช้ในการสืบพันธุ์ ยกตัวอย่างเช่น หญ้า กุหลาบ บัว
มะลิ ชบา เป็นต้น เราสามารถการจำแนกพืชดอกโดยใช้ลักษณะโครงสร้างของดอกได้ ดังนี้
- ดอกสมบูรณ์ คือ ดอกทมีส่วนประกอบของดอกครบทั้ง 4 ส่วน
ี่
ได้แก่ ดอกบัว ดอกพริก ดอกกุหลาบ ดอกพู่ระหง ดอกมะเขือ เป็นต้น



กุหลาบ บัว











ที่มา https://home.kapook.com ที่มา https://thai-herbs.thdata.co/page



- ดอกไม่สมบูรณ์ คือ ดอกทมีส่วนประกอบไม่ครบทั้ง 4 ส่วน ซึ่งขาดส่วนใด
ี่
ส่วนหนึ่งไป ตัวอย่างเช่น ดอกมะระ ดอกมะละกอ ดอกบวบ ดอกมะพร้าว และดอกตำลึง เป็นต้น



ดอกตำลึง ดอกมะระ










ที่มา https://www.technologychaoban.com ที่มา http://www.raiporjai.com/bittergourd.php

15




ใบบันทึกกิจกรรมที่ 1 พืชดอกและพืชไม่มีดอก

…ค้นคว้าและเรียนรู้กันเถอะ…

ี่
ชื่อ………………………………………………………………………ชั้น……………………เลขท………………


คำชี้แจง: ให้นักเรียนดูภาพแล้วจำแนกพืชต่อไปนี้ ออกเป็นกลุ่มพืชที่มีดอกและพืชไม่มดอก (เวลา 30 นาที)
ี


กุหลาบ แหนแดง บัว









ปรงป่า มอสส์ ดอกมะระ











กลุ่มพืชไม่มีดอก กลุ่มพืชดอก

16



ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 พืชดอกและพืชไม่มีดอก


…มาลองคิดกันเถอะ…

คำชี้แจง: ให้นักเรียนศึกษาข้อมูลจากใบความรู้ที่ 1 แล้วนำความรู้ที่ได้มาตอบคำถามต่อไปนี้


(ใช้เวลา 30 นาที)

1. เราใช้เกณฑ์ใดในการจำแนกพืชดอกและพืชไม่มีดอก


…………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………………………………………………………


…………………………………………………………………………………………………………………………………………




2. จงบอกลักษณะที่สำคัญของพืชดอก

…………………………………………………………………………………………….
…………………………………………………………………………………………….
…………………………………………………………………………………………….







3. จงบอกลักษณะที่สำคัญของพืชไม่มีดอก

………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………





ี่
ชื่อ…………………………………………………………………ชั้น……………………เลขท………………

17



















กิจกรรมที่ 2


พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่

18






กิจกรรมที่ 2

พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่



จุดประสงค์

ื
1. สามารถจำแนกพชใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดี่ยวตามเกณฑ์ได้ (K)
ิ
2. มีความใฝ่เรียนรู้ในการทำกจกรรม (A)
3. เกิดทักษะทางวิทยาศาสตร์ (P)



สื่อการเรียนการสอน
1. ใบความรู้ที่ 2 เรื่องพืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่

2. ใบบันทึกกิจกรรมที่ 1 เรื่อง สำรวจและเรียนรู้

3. ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 เรื่อง มาลองคิดกันเถอะ

ขั้นตอนการปฏิบัติกิจกรรม

1. ให้นักเรียนศึกษาใบความรู้ที่ 2 เรื่อง พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่
(ใช้เวลา 20 นาที)
2. เริ่มทำกิจกรรมที่ 1 โดยให้แต่ละคนทำตามขั้นตอนจากใบบันทึกกิจกรรมที่ 1 จนถึง

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 ตามลำดับ (ใช้เวลา 60 นาที)

3. เมื่อนักเรียนทำการบันทึกข้อมูลลงในใบกิจกรรมบันทึกเรียบร้อยแล้ว ร่วมกันสรุป
ความรู้ในห้องเรียน


ระยะเวลา

ใช้ระยะเวลาในการทำกิจกรรมที่ 1 ใช้เวลา 20 นาที

19






ใบความรู้ที่ 2
พืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่



เมื่อนักเรียนได้ทราบแล้วว่า พืชนั้นแบ่งออกเป็นพืชดอกและพืชไม่มีดอก ถ้าทำการสำรวจ
พืชเราจะพบว่า กลุ่มพืชที่มีจำนวนมากที่สุดก็คอ พืชดอก เพื่อสะดวกในการศึกษานักวิทยาศาสตร์จึง
ื

ใช้ลักษณะของราก ลำต้น และใบของพืช มาเป็นเกณฑ์ในการจัดกลุ่มพืชดอก ซึ่งแบ่งได้ 2 ประเภท

พืชใบเลี้ยงเดี่ยว

เป็นพืชที่มีใบเลี้ยงงอกออกมาเป็นใบแรกของเมล็ด ซึ่งลักษณะใบ มักจะเป็นใบแคบ เรียวยาว

และตั้งตรง โดยเส้นใบของพืชนั้นจะเรียงตัวกันเป็นแบบขนาน ตัวอย่างเช่น หญ้า ข้าวโพด ต้นข้าว
มะพร้าว กล้วย ขิง ข่า ตะไคร้ เป็นต้น



ต้นกล้วย ตะไคร้










ที่มา https://www.khaosod.co.th/lifestyle/news ที่มา https://sites.google.com/site/

takhirchk/laksna-phrrn-mi



ต้นข้าว ต้นอ้อย










ที่มา https://pixabay.com/th ที่มา https://arit.kpru.ac.th

20







พืชใบเลี้ยงคู่
เป็นพืชที่มีใบเลี้ยงงอกออกจากเมล็ด 2 ใบ ลักษณะเส้นใบจะเป็นแบบร่างแห ส่วนของ

ี
กลีบดอกมดอก 4-5 กลีบ หรือทวีคูณสี่หรือทวีคูณห้าแล้วแต่ดอก ลักษณะรากเป็นรากแก้ว และ
ลำต้นมีท่อลำเลียงเรียงต่อกันเป็นวง เช่น ถั่ว ชบา มะม่วง กุหลาบ มะขาม มะละกอ เป็นต้น



ชบา มะม่วง










ที่มา https://puechkaset.com ที่มา https://www.panmai.com





มะขาม มะลิ










ที่มา https://treeitems.com ที่มา https://www.sanook.com

21






ใบบันทึกกิจกรรมที่ 3 พืชใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดียว

…ค้นคว้า และเรียนรู้…



คำชี้แจง: ให้นักเรียนดูภาพแล้วจำแนกพืชต่อไปนี้ ออกเป็นกลุ่มพืชใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดี่ยว
ให้ถูกต้อง (เวลา 30 นาที)




















่
1. พืชใบเลี้ยงเดี่ยว ได้แก…………………………………………………………………………………………………………

………………………………………………………………………………………………………………………………………………

..

2. พืชใบเลี้ยงคู่ ได้แก…………………………………………………………………………………………………………………
่

……………………………………………………………………………………………………………………………………………….







ี่
ชื่อ…………………………………………………………………ชั้น……………………เลขท………………

22






ใบบันทึกกิจกรรมที่ 4 พืชดอกและพืชไม่มีดอก

…มาลองคิดกันเถอะ…

คำชี้แจง: ให้นักเรียนศึกษาข้อมูลจากใบความรู้ที่ 2 แล้วนำความรู้ที่ได้มาตอบคำถามต่อไปนี้

(ใช้เวลา 30 นาที)


1. จงอธิบายลักษณะที่สำคัญของพืชใบเลี้ยงคู่ พร้อมวาดภาพประกอบ













2. จงอธิบายลักษณะที่สำคัญของพืชใบเลี้ยงเดี่ยว พร้อมวาดภาพประกอบ

























ชื่อ…………………………………………………………………ชั้น……………………เลขท………………
ี่

23







แบบทดสอบหลังเรียน เรื่อง การจำแนกพืช





คำชี้แจง: ให้นักเรียนเลือกคำตอบที่ถกต้องที่สุดเพียง แล้วทำเครื่องหมายกากบาท ( X )
ู

ลงในกระดาษคำตอบที่กำหนดให้ (10 คะแนน)

1. พืชดอกมีลักษณะสำคัญคือข้อใด


ก. ลำต้นไม่มีข้อปล้อง

ข. มีดอกทในการสืบพันธุ์
ี่

ค. เส้นใบเป็นแบบร่างแห

ง. มีรากฝอย

2. พืชใบเลี้ยงคู่มีลักษณะสำคัญ คือข้อใด


ก. เส้นใบเป็นเส้นขนาน

ข. เป็นพืชดอกที่มีระบบรากฝอย


ค. มีใบเลี้ยงงอกออกมา 2 ใบ

ง. ใบเรียวยาว


3. พืชใบเลี้ยงเดี่ยวมีลักษณะสำคัญ คือข้อใด

ก. มีระบบรากฝอย

ข. ลำต้นไม่มีข้อปล้องที่ชัดเจน


ค. มีใบเลี้ยงงอกออกมา 2 ใบ

ง. ขอบใบหยัก เป็นสีเขียวสด

24






4. ข้อใดคือกลุ่มของพืชดอก

ก. สน มะลิ มอส


ข. มอสส์ ผักกูด เฟิร์น

ค. ปรง มอสส์ เฟิร์น


ง. กุหลาบ ชบา มะลิ

5. ข้อใดคือกลุ่มของพืชดอก


ก. มอส สน ผักตบชวา

ข. มอส เฟิร์น ผักกูด


ค. เฟิร์น ไผ่ ผักแว่น

ง. ปรง ผักกูด จอก

6. พืชไม่มีดอกมีลักษณะสำคัญอย่างไร


ก. มีการสร้างเมล็ดจากดอก

ข. ลำต้นมีข้อปล้องที่ชัดเจน


ค. สืบพันธุ์ด้วยสปอร์

ง. มีระบบรากแก้ว

25




7. เราจัดมะพร้าวเป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยว เพราะอะไร

ก. ขอบใบหยัก เป็นสีเขียวสด

ข. มีดอกที่ใช้ในการสืบพันธุ์

ค. เส้นใบเป็นร่างแห

ง. มีระบบรากฝอย

8. อ้อย จัดเป็นพืชประเภทใด และลักษณะรากเป็นแบบใด

ก. ใบเลี้ยงเดี่ยว มีระบบรากฝอย


ข. ใบเลี้ยงคู่ มีระบบรากฝอย

ค. ใบเลี้ยงคู่ ไม่มีระบบรากแก้ว


ง. ใบเลี้ยงเดี่ยว มีระบบรากแก้ว

9. ข้อใดไม่เกี่ยวข้องกับส่วนประกอบของพืชดอก

ก. กลีบเลี้ยง

ข. เกสรตัวผู้

ค. สปอร์

ง. กลีบดอก

10. ลักษณะภายนอกในข้อใด ไม่ใช้ ในการจำแนกพืชใบเลี้ยงเดี่ยวและพืชใบเลี้ยงคู่

ก. ใบ

ข. ราก

ค. ลำต้น

ง. เมล็ด

26







กระดาษคำตอบแบบทดสอบหลังเรียน
ิ
ี
กลุ่มสาระการเรียนรู้วทยาศาสตร์และเทคโนโลย ชั้นประถมศึกษาปีท 4
ี่
เรื่อง การจำแนกพืช






ข้อที่ ก ข ค ง


1

2


3

4
5

6

7

8


9
10






ชอ…………………………….นามสกุล………………………
ื่

เลขท………ชั้นประถมศกษาปท 4/......
่
ี
ี่
ึ
ี

27




























ภาคผนวก

28






เฉลยแบบทดสอบก่อนเรียนและหลังเรียน

ิ
ี่
ี
กลุ่มสาระการเรียนรู้วทยาศาสตร์และเทคโนโลย ชั้นประถมศึกษาปีท 4
เรื่อง การจำแนกพืช









ก่อนเรียน หลังเรียน
ข้อที่ คำตอบ ข้อที่ คำตอบ

1 1

2 2

3 3
4 4

5 5

6 6

7 7
8 8
9 9

10 10

29






















แนวคำตอบและเกณฑ์การให้คะแนน

ั
แบบบนทึกกิจกรรม

30







แนวการตอบและเกณฑ์การให้คะแนน

ใบกิจกรรมที่ 1

…ค้นคว้าและเรียนรู้กันเถอะ…


คำชี้แจง: ให้นักเรียนดูภาพแล้วจำแนกพืชต่อไปนี้ ออกเป็นกลุ่มพืชที่มีดอกและพืชไม่มดอก (เวลา 20 นาที)
ี

กุหลาบ แหนแดง บัว










ปรงป่า มอสส์ มะระ










กลุ่มพืชไม่มีดอก กลุ่มพืชดอก


แหนแดง กุหลาบ

ปรงป่า บัว


มอสส์ มะระ


เกณฑ์การให้คะแนน อยู่หน้าถัดไป

31







เกณฑ์การให้คะแนนการสำรวจและการบันทึกข้อมูล
แบบบันทึกกิจกรรมที่ 1







รายการประเมิน


5 คะแนน 4 คะแนน 3 คะแนน 2 คะแนน 1 คะแนน 0 คะแนน


ตอบชื่อพืช ตอบชื่อพืช ตอบชื่อพืช ตอบชื่อพืช ตอบชื่อพืช ตอบชื่อพืช
ู
ได้ถูกต้อง ได้ถูกต้อง ได้ถูกต้อง ได้ถูกต้อง ได้ถูกต้อง ไม่ถกต้อง
5-6 ชนิด 4 ชนิด 3 ชนิด 2 ชนิด 1 ชนิด

32







แนวการตอบและเกณฑ์การให้คะแนน

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 2 พืชดอกและพืชไม่มีดอก
…มาลองคิดกันเถอะ…


คำชี้แจง: ให้นักเรียนศึกษาข้อมูลจากใบความรู้ที่ 1 แล้วนำความรู้ที่ได้มาตอบคำถามต่อไปนี้
(ใช้เวลา 20 นาที)


1. เราใช้เกณฑ์ใดในการจำแนกพืชดอกและพืชไม่มีดอก
ี
เราจะใช้ดอกเปนเกณฑ์ในการจำแนกพืชดอกและพืชไม่มดอก ตอบได้ ให้ 1 คะแนน
็





2. จงบอกลักษณะที่สำคัญของพืชดอก

ื่
ื
เป็นพืชที่มีดอกเพอใช้ในการสืบพันธุ์ มีส่วนประกอบของดอกคอ
กลีบเลี้ยง
กลีบดอก เกสรตัวผู้ เกสรตัวเมีย ตอบได้ ให้ 2 คะแนน






3. จงบอกลักษณะที่สำคัญของพืชไม่มีดอก

เป็นพืชที่ขยายพันธุ์ด้วยสปอร์ สามารถสร้างอาหารได้
เหมือนพืชดอก ตอบได้ ให้ 2 คะแนน

33




แนวการตอบและเกณฑ์การให้คะแนน

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 3 พืชใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดียว

…ค้นคว้า และเรียนรู้…

คำชี้แจง: ให้นักเรียนดูภาพแล้วจำแนกพืชต่อไปนี้ ออกเป็นกลุ่มพืชใบเลี้ยงคู่และพืชใบเลี้ยงเดี่ยว

ให้ถูกต้อง (เวลา 20 นาที)



















1. พืชใบเลี้ยงเดี่ยว ได้แก ตะไคร้ อ้อย กล้วย เขียนถูกต้องและตอบได้ ให้ 2.5 คะแนน
่




่
2. พืชใบเลี้ยงคู่ ได้แก ชบา มะขาม มะลิ เขียนถูกต้องและตอบได้ ให้ 2.5 คะแนน

34






แนวการตอบและเกณฑ์การให้คะแนน

ใบบันทึกกิจกรรมที่ 4 พืชดอกและพืชไม่มีดอก

…มาลองคิดกันเถอะ…



คำชี้แจง: ให้นักเรียนศึกษาข้อมูลจากใบความรู้ที่ 2 แล้วนำความรู้ที่ได้มาตอบคำถามต่อไปนี้

(ใช้เวลา 20 นาที)

1. จงอธิบายลักษณะที่สำคัญของพืชใบเลี้ยงคู่ พร้อมวาดภาพประกอบ


เป็นพืชที่มีใบเลี้ยงงอกออกจากเมล็ด 2 ใบ ลักษณะเส้นใบจะเป็นแบบร่างแห
ี
กลีบดอกมดอก 4-5 กลีบ หรือทวีคูณสี่หรือทวีคูณห้าแล้วแต่ดอก ลักษณะรากเป็นรากแก้ว






2. จงอธิบายลักษณะที่สำคัญของพืชใบเลี้ยงเดี่ยว พร้อมวาดภาพประกอบ


เป็นพืชที่มีใบเลี้ยงงอกออกมาเป็นใบแรกของเมล็ด ซึ่งลักษณะใบ
เป็นใบแคบ เรียวยาว เส้นใบของพืชนั้นจะเรียงตัวกันเป็นแบบขนาน












เกณฑ์การให้คะแนน อยู่หน้าถัดไป

35







เกณฑ์การให้คะแนนการสำรวจและการบันทึกข้อมูล
แบบบันทึกกิจกรรมที่ 4








รายการประเมิน


2.5 คะแนน 1 คะแนน 0 คะแนน



คำตอบถูกต้อง คำตอบถูกต้อง คำตอบไม่ถูกต้อง
เนื้อหาครบถ้วน เนื้อหาไม่ครบถ้วน เนื้อหาไม่ครบถ้วน

36




บรรณานุกรรม



ั
เพ็ญพกตร์ ภู่ศิลป์, และพลอยทราย โอฮาม่า. (2565). หนังสือเรียนรายวชาพื้นฐาน
ิ
ี
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลย ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เล่ม 1. กรุงเทพฯ :
อักษรเจริญทัศน์ อจท. จำกัด.

ิ
ประดิษฐ์ เหล่าเนตร์, และณัฐภัสสร เหล่าเนตร์. (2561). หนังสือเรียนรายวชาพื้นฐาน
วิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 . กรุงเทพฯ : แม็คเอ็ดดูเคชั่น
จำกัด.


พจนา เพชรคอน. (2563). โครงสร้างและหน้าที่ของพืชดอก. สืบค้นเมื่อ กันยายน 17,

2565, https://www.scimath.org/lesson-biology/item/10518-
2019-07-18-01-42-50

37