3.3 SATELIT BUATAN MANUSIA

BAB 3
KEGRAVITIAN

3.3 SATELIT BUATAN MANUSIA
BUKU TEKS MS : 103 - 110)

DISEDIAKAN OLEH : CIKGU SUHANA ROSELI

DALAM SUBTOPIK INI KITA AKAN BELAJAR TENTANG :

3.3 Satelit Buatan Manusia

3.3.1 Menerangkan bagaimana orbit satu satelit dikekalkan pada
ketinggian tertentu dengan menggunakan halaju satelit yang
sesuai.

3.3.2 Berkomunikasi untuk menerangkan satelit geopegun dan
bukan geopegun.

3.3.3 Mengkonsepsikan halaju lepas.

3.3.4 Menyelesaikan masalah yang melibatkan halaju lepas,v bagi
roket dari permukaan Bumi, Bulan dan Marikh dan matahari.

Satelit buatan manusia mengorbit Bumi

➢ ISS boleh dilihat dari Bumi kerana
bersaiz besar dan mengorbit Bumi
pada ketinggian 408 km.

➢ Satelit MEASAT sukar dilihat kerana
bersaiz kecil dan mengorbit Bumi
pada ketinggian 35,786 km.

➢ Setiap satelit akan bergerak dalam
orbit pada ketinggian tertentu
dengan laju linear satelit yang
tertentu.

Orbit Sebuah Satelit

Rumus
Daya Memusat

dan
Hukum Kegravitian Semesta Newton

digunakan untuk
menerbitkan dan menentukan

laju linear satelit.

Orbit Sebuah Satelit

Satelit yang bergerak dalam
orbit membulat mengelilingi
Bumi akan mengalami daya
memusat iaitu Daya Graviti

Orbit Sebuah Satelit Jika sebuah satelit berada
pada ketinggian, h di atas
Oleh sebab GM adalah permukaan Bumi :
malar, laju linear satelit
hanya bergantung kepada
jejari orbitnya.

Satelit Sistem Kedudukan
Sejagat (GPS) Mengorbit Bumi

Satelit buatan manusia boleh
dilancar untuk kekal mengorbit
pada ketinggian yang tertentu
mengelilingi Bumi dengan jejari
orbit, r jika satelit itu diberikan
laju linear satelit, = GM/r

Satelit Sistem Kedudukan Jika laju linear satelit menjadi kurang
Sejagat (GPS) Mengorbit Bumi daripada laju linear satelit yang
sepatutnya, satelit itu akan jatuh ke
Dalam orbit yang stabil,laju linear orbit yang lebih rendah, dan terus
satelit ialah = GM/r memusar mendekati Bumi sehingga
Laju linear ini adalah cukup besar memasuki atmosfera.
untuk satelit itu bergerak dalam Gerakan satelit dengan laju linear
orbit membulat mengelilingi Bumi. tinggi bertentangan dengan rintangan
Pecutan memusat satelit itu adalah udara akan menjana haba dan boleh
sama dengan pecutan graviti. menyebabkan satelit itu terbakar.

Satelit Geopegun dan Bukan Terdapat 2 jenis satelit yang mengorbit
Geopegun Bumi iaitu satelit geopegun dan satelit
bukan geopegun.

Perbandingan Antara Satelit Geopegun dan Bukan Geopegun

Halaju Lepas

Halaju lepas, v ialah halaju minimum
yang diperlukan oleh objek di
permukaan Bumi untuk mengatasi daya
graviti dan terlepas ke angkasa lepas.

Tenaga Keupayaan Graviti yang
dipunyai oleh suatu objek :

= - di mana Sebuah objek dilancarkan dengan
halaju lepas, v. Objek ini boleh
mengatasi daya gravity dan bergerak
sehingga jarak infiniti dari Bumi.
r = jarak objek dari pusat Bumi

m = Jisim objek

M = Jisim Bumi

Halaju Lepas

Halaju lepas, v dicapai apabila tenaga
kinetik minimum yang dibekalkan
kepada objek itu dapat mengatasi
tenaga keupayaan gravitinya.

Halaju lepas, v bagi suatu objek
bergantung kepada jisim Bumi, M dan
jarak objek dari pusat Bumi, r.
Halaju lepas tidak bergantung kepada
jisim objek, m yang dilepaskan ke
angkasa lepas.

Manfaat dan Implikasi Halaju Lepas

Atmosfera Bumi

Manfaat dan Implikasi Halaju Lepas

Kapal Terbang Komersial

Manfaat dan Implikasi Halaju Lepas

Pelancaran Roket

Menyelesaikan Masalah yang Melibatkan Halaju Lepas BUKU
TEKS
Rumus = 2GM/R boleh digunakan untuk mengira halaju lepas dari MUKASURAT
Bumi dan juga dari jasad lain seperti Bulan, Marikh dan Matahari. 109

Aktiviti 1 :

Menyelesaikan Masalah yang Melibatkan Halaju Lepas

➢ Halaju lepas adalah berbeza antara setiap planet.
➢ Halaju lepas dari Marikh yang kecil menyebabkan atmosfera Marikh 100

kali kurang tumpat daripada Bumi.
➢ Musytari pula mempunyai halaju lepas yang begitu tinggi sehingga gas

panas di permukaan tidak dapat terlepas ke angkasa lepas.
➢ Pengetahuan tentang halaju lepas adalah penting untuk menentukan

bagaimana kapal angkasa dapat mendarat dan berlepas semula dengan
selamat dari sebuah planet.

Contoh 1 : BUKU
TEKS
MUKASURAT
109

Penyelesaian :