• 0Ao8vodko7yfw]jD
7jkoE,ao]qf 7jk0hk,0q; 7jkvkskomjP’ 7kj xUg0Qk-q,l;olaf
^70 # 2h ' 10 # 8200 + ^2000 # 2h + 52000 + ^5000 # 2h + ^3000 # 2h
140 4000 10000 6000
14 180800 186800
114800 118800
170800
@D 9qj’c8j’39f[aosk8k,37’Ijk’]j5,oUD
]k7k0kpma’\qf
&@ WWW du[ ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
]k7k\kddhP’ +
]k7k\kdmao
$W WWW du[ !@ WWW du[
x x
]k7k\kd oE|ad\kd ]k7k\kd oE|ad\kd
dhP’ ! kg dhP’ mao ! kg mao
& WWW du[ ) kg # WWW du[ $ kg
#D vu’8k,37’Ijk’.o0=h @ 9q’j 0Po8n,j .lj[vj o9Eg,af0v’ltg\uzqo]5j,oUD
52 000 = . . . + . . .
52 000 = ( . . . x . . . ) + ( . . . x . . . )
II. .97;k,D
{ djvo9tcdh39f[aosk.f|b’j 8hv’;yg7kt7e39f c]t lhk’0Ao8vodkocdh[ao
sk 9kdoAofegouodkocdh8k,0Ao8voD
{ dvj o9tlhk’39f[aosk|bj’0Bowfh 8hv’gda[de0=h,6omu,j u.sh4nd8hv’D
98
III. [qfg/udsafD
!D 16j3I’]t7vocs’j |b’j D
{ g[nhv’0;k0v’mk’zkj odk’,u8aj’oaj’ !) c4;M]t !& |j;pD
{ g[nhv’-hkp0v’mk’zkj odk’,u8aj’oaj’ !) c4;M]t @W |j;pD
8voc]’,nhohu,u7qog0Qk-q, $!W 7qoD 4k,;jk9t,u8a’j s;jk’9ad[jvoD
dD 9qj’lhk’37’Ijk’cdh39f[aoskD
0D 9qj’0Poltg\uzqo8k,37’Ikj ’.o0=h dD
@D 9qj’c8’j 39f[aosk8k,37’Ijk’cdh39f[aosk]j5,oU G
g’yogs^nv,kc8j8ts^kf
!$ WWW du[
_
g’yo4nwx8ts^kf ]kp9kj pma’\qf
&@ WWW du[
#) WWW du[
+
-N\kdg]ajo
-Nxk -Ndh;p ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
@$ WWW du[ _ WWW du[ & WWW du[
x x
]k7kxk oE|adxk ]k7kdh;p 9eo;os;u
! kg @ kg ! s;u dh;p
# s;u
!@ WWW du[ # WWW du[
#D xhkmv’fuwx8ts^kf]k;-nhlyj’0v’8jk’Mfa’j oUG -nhxk $ dy3]dik,F dy3]dik,]t
!@ WWW du[S -nh-Uo’q; @ dy3]dik,F dy3]dik,]t @& WWW du[F -nh\kdc8’ #
dy3]dik, F dy3]dik,]t & WWW du[S -nhw0jgxaf !W |j;pM]t ! @WW du[ c]t
-nhzadlts^af @ dy3]dik,F dy3]dik,]t ( WWW du[D 4k,;jk]k;9kj pg’yoma’
\qfgmqkj .f L
99
[qfmu 35 dko;afcmd];’pk;
I. dyf9tdeD
!D 9q’j ;afcmd];’pk;0v’I6[]5,j oUfh;pc4[g9hp s^n g-nvd
A BA B
E
C DD C
E FF
I6[ dD I6[ 0D
{ ];’pk;0v’I6[.fpk;d;jkdao L
@D mhk; o;omv’ c]t mhk; cf’ wxmjP;r6F r;dg0qkc8h,glAomk’pjk’0v’
.z]k; .lcj zomuDj 9q’j .-hg-nvdglAo|b’j pk;8k,.9grnjvcmdw]ptmk’pjk’0v’
c8]j t7qoD
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
mk’pjk’0v’mhk;cf’ mk’pkj ’0v’
mhk; o;omv’
95fg]uj,8Qo
{ .zpkj ’mPj ;r6wdd;jkdao L
95fg]u,j 8Qo
II. .97;k,D
dko;afcmd];’pk;c,oj dko-vdsk];’pk;0v’lyj’.fly’j |b’j D gryoj oe
.-hly’j .flyj’|bj’grnvj .-hgxaog7njv’,n.odko;afcmdg-ajoG mvj ow,Fh c4[g9ph F gloA g-nvd
;k’8+MdaowxD
100
III. [qfg/ydsafD a
!D 9qj’cmdmvj o-njG AB, CD, EF, GH fh;pmjvo-nj
c]t mjvo-nj b
GH
BD
AC
EF
@D 9qj’xP[mP[mvj o-nj8+wxoU c]h;9af]Po8k,]efa[c8jlAoskpk;D
AB . . . < . . . < . . .<. . . <. . .
C D
E FJ
G ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
H
I
#D 9q’j .-h]6ddtc9oUgxaosq;|;j p;afcmdI6[ly’j 0v’8jk’MD
$D 9q’j oe.-h];’pk;0v’c4[g9hp s^n glAofhkpgrnjv;afcmd];’pk;0v’I6[]5,j oUG
A BA B
DC
D
C F E F
E
I6[ @
I6[ !
{ ];’pk;0v’I6[.fpk;d;kj dao L
101
[qfmu 36 dko;afcmd];’pk; X8+?
I. dyf9tdeD
!D 9qj’cmd];’Iv[0v’I6[]5,j oU3fp.-h[aomafc]h;8v[7e4k,D
d0
I6[.f,u];’Iv[pk;d;jk L pk;d;kj gmqkj .f L
@D 9qj’.-hglAofhkpcmd8k,Ivp37h’0v’gxnvdsvpgfnjvoU;jk ,u7;k,pk;gmqjkda[
9ad-a’8uc,af L
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
II. .97;k,D
sq;|j;p;afcmd];’pk;.-hle]a[;afcmdG ];’pk;F ];’d;hk’F ];’l6’F
];’Iv[F 7;k,g]ydF 7;k,|kF w]ptmk’F D D D D
sq;|j;p;afcmd];’pk;c,oj c,af X , s^n m ?F v5xt76o0v’c,af,u gf-uc,af
X f- s^n dm ?F -a’8uc,fa X -8 s^n cm ?F ,yo]uc,af X ,, s^n mm ?F mt;u7o6 0v’c,fa ,u
gfdkc,af X fd, s^n dam ?F gIad38c,afX I, s^n hm ?F dy3]c,af X d, s^n km?D
102
mt;u76o sq;|;j p v5xt76o
d, I, fd, , f, -, ,,
km hm dam m dm cm mm
130 2 403
0
50
1 km 3hm = 1300 m 4dm 3 mm = 403 mm
2 m 5dm = 25 cm
III. [qfg/ydsafD
!D ];’pk;0v’I6[ lujc9lkd cmdwfh $ cm c]t # mmD ];’dh;k’cmdwfh
@ cm c]t ( mm . 9q’j 7yfw]j];’Iv[ 0v’I6[lujc9lkdgxao mm.
@D mkh ; lvo 8fa ;’q ,oq ( ;’q ,oq F ];’pk;0v’gloA zkj o.9dk’]f5 Mdoa @ mm
]q’wx8k,]efa[grnjv8yf8+ .ljdao.shgxaoI6[[Q’D ;q’,qomu ! muj.-hgIaf
sq;[Q’oAopk; !F_ cm I6[[Q’oAo9tpk; gmqkj .f L
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
1 2 3 4 5 67
#D 9q’j 8n,j .lj8k8t]k’]5j,oUG
' 100
x 100
];’pk; ];’pk;
];’pk; ];’pk;
cm m
m cm
43 800 4 38
42 4 200 27 000 . . . . .
6 ..... . . . . . 2 28
. . . . . 2 400 . . . . . 42
70 . . . . .
4 ..... 300 . . . . .
........
' 100
103
[qfmu 37 g]dlj;o
I. dyf9tdeD
!D 9q’j la’gdfI6[]5,j oU c]h;8v[7e4k, D
1111
4444
I6[c[’j vvdgxao9adlj;ogmqkj dao L ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
9q’j 0uf]kp.lj ! lj;o 0v’I6[ D
lj;omu0j uf]kpvkj o;jkco;.f L
@D 9qj’la’gdfI6[]5,j oU c]h;8v[7e4k, D
I6[c[’j vvdgxao9adl;j ogmqkj dao L
9q’j 0uf]kp.lj # lj;o0v’I6[ D
lj;omuj0uf]kpvkj o;jkco;.f L
lj;omu[j +0uf]kpvjko;jkco;.f L
lj;omu0j uf]kp c]t lj;omuj[+0uf]kp];,daovjko;kj co;.f L
104
II. .97;k,D
c4[g9hppk; !W cm c[’j vvdgxao & l;j o ltg\udaoc8j]tlj;o ,u];’pk;
@ cm g-ajo G
9eo;or6f0v’g]dl;j o
11111 1 vkj o;jk|b’j lj;oshk
55555 5
r6f0v’g]dl;j o
II. [qfg/ydsafD
!D 9q’j vkj og]dlj;o]5j,oU D
1 24 3 ; 7 6 7
; ; ; ; ; ;
2 35 6 8 7 11
54 8 6 15 32 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ41
; ; ;; ; ; .
69 10 13 20 50 49
@D 9qj’0Pogxaog]dl;j o D
shklj;ocxf S ly[l;j oly[lk, S |bj’l;j ogdQk S g9afl;j oly[ S
sqdlj;o-k; S ly[g9afl;j o-k;shk S -k;gvaflj;olk,ly[S
shkly[g9afl;j oIhvp S gdQkly[sqdlj;oIhvpS Ihvpshkly[lj;olv’Ihvp D
#D 9qj’0Pog]dl;j ocmolj;omu0j uf]kp0v’I6[]5j,oU .lj[voj 9Eg,afD
DDDDDDD DDDDDDD DDDDDDD
105
[qfmu 38 g]dl;j oly[
I. dyf9tdeD
!D I6[lucj 9lkd X dF 0F 7F CF 9F lF - ? xtdv[fh;p I6[9t85]af muj,u0t|kf
! cm x ! cm c]t ];’pk;0v’c8]j tI6[gmqjkda[ !W 8k D
dD 9q’j la’gdfI6[c]h; 0Po8nj,.lj8k8t]k’D
7 I6[ 9eo;o8kdk3i ];’pk;0v’I6[luj ];’d;hk’
c8]j tI6[lucj 9lkd c9lkdXgxao8kdk3i? Xgxao8kdk3i?
0
d d 10 10 10 ' 10 = 1
0 15 10 15 ' 10 = 1, 5
];’pk; 7 35 10 35 ' 10 = 3, 5
C 40 10
9 25 10 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
l 52 10
- 46 10
cm
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
0S 9q’j \kp];’dh;k’0v’c8]j tI6[.ljcdo9eo;o]5j,oUS
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 cm
d0
@D 9qj’la’gdfI6[]j5,oUc]h;8v[7e4k,S
\ \
3 7
= 0,3 = 0,7
10 10
106
{ .oI6[oUc[’j vvdgxaoma’\qf9adl;j o L
{ l;j omuj0uf]kp0Pogxaog]dlj;ogmqjk 3 c]tgxao9eo;omqfltoypq,gmqkj
10
WF#D 9qj’[vdrkdlj;omu[j +0uf]kpgxaog]dlj;o c]t gxao9eo;omqfltoypq,D
II. .97;k,D
9eo;omugj Iqkrq[.\gj -ajoS !F& S #F& S DDD gvhuo;jk9eo;omqfltoypq,g-y’j wfh9kd
dkosko9eo;o4h;o.sh !WD 8q;1kj ’ G 15 ' 10 = 1, 5
35 ' 10 = 3, 5
{ 4hk1kd\kp.lcj do9eo;o 8hv’c[’j s;kj ’mu1j 6]ts;jk’ @ 9eo;o4h;ogxao !W
l;j ogmqkj daoD 2
1
c8]j tlj;ogvuho;jk|b’j l;j oly[ gIqk0Po 1 s^n WF !
10
\kp7;k,;jk G 1 ' 10 = 1 = 0, 1
10
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
8q;1jk’G ;ymuvkj o $#F& vjko;jklujly[lk, c]t shklj;oly[ s^n lulj y[lk,95fshk
gIqk.lj95f X F ? 0Ao]ts;jk’rkdlj;o4h;oda[rkdl;j omqfltoypq,
III. [qfg/ydsafD
!D 9q’j vkj o0uf\kpc]h;0Pogxao9eo;omqfltoypq,16jc8]j t95fD
_ d 0 !W 7 C 9 l !!
_F$ 0 7C &(
&* d
@D 9qj’0Pog]dl;j oly[]5j,oUgxao9eo;omqfltoypq, D
8 25 157 126 218 185 109
10 10
10 10 10 10 10
107
[qfmu 39 g]dl;j oIhvp
I. dyf9tdeD
!D 9qj’la’gdfc]h;0Po8n,j .lj8k8t]k’]5,j oU D
' 100 100 ' 10 ' 10
100 1 128 10 1
128 1,28 245 12,8 1,28
245 2,45 160
160 253
253 138
138 149
149
200 200
@D 9q’j la’gdf8q;1jk’c]h;7yfw]j[A’8+wxD ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
228 = 2 + 2 + 8 = 2, 28 393 =....................... . =............
100 10 100 100
754 =....................... . =............
100
II. .97;k,D
gryoj wfh9eo;omqfltoypq,.\jvudg,nvj gvqk9eo;o4h;osko.sh !WW
Ɣ 9eo;ooU0Pofh;p8q;g]d0v’9eo;o4h;ooAo c]t 0Aofh;p95f]ts;kj ’ @
8q; g]dmhkpD248 ' 100 = 2, 48 ; 1700 ' 100=17, 00 s^n 17
160 ' 100 = 1, 60 s^n 1, 6
Ɣ 4hk0Po.ljcdo9eo;o8hv’c[’j s;jk’lj;oly[gxao !W l;j o ltg\udaoD
1,47
1 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 1,9 2
lj;oc[j’c8]j tmvj oohvpMoAoc,jo|b’j lj;oIhvp
108
0Po 1 s^n WF W! \kp7;k,;jk G 1 ' 100 = 1 = 0, 01
100 100
100 # 1 = 100 # 0, 01 = 1
100
5 # 1 = 5 = 0, 05
100 100
Ɣ !F(# vkj o;jk |bj’95fg9afly[lk, s^n |b’j 95fg9aflk, s^n |b’j 95fg9afl;j oly[
c]t lk,l;j oIhvpD
III. [qfg/ydsafD
!D 9q’j la’gdfc]h;0Po8n,j .l[j jvos;kj ’G
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|j;p |b’j l;j oly[ |b’j l;j oIhvp 0Po
!WW !W
# ! 1 1 34,2
10 100
$ $ 6,25
* @ & ...
& @ ( 5,70
# 0,25
...
!@ ) @ ( ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
@D 9q’j 8n,j .l[j jvos;kj ’0v’8k8t]k’]5j,oU D
400 650 465 10 12
sko!WW sko!W 40 46,5
sko!W
4 6,5 58 17,20 6,37
#D 9qj’0Po9eo;o8+wxoUgxao8q;g]d D
8q;1kj ’G lv’95f-k;lk, @F @#
DDDDD
lk,95fl6oluj DDDDD
DDDDD
sqdsq;|;j plk,lj;oIhvp
9876
sqdly[lk, c]t |bj’l;j oly[ 100
$D 9qj’0Pog]dlj;oIhvp]5j,oUgxao9eo;omqfltoypq, D
752 1254 2349 6103
100 100 100 100
109
[qfmu 40 g]dlj;orao
I. dyf9tdeD
!D 9q’j 7yfw]jc]h;0Po8n,j .l8j k8t]k’]5,j oU D
' 10 5147 6284 7543 7614 8362 8104 x 0,1
' 100 514,7 x 0,01
' 1000 51,47 x 0,001
5,147
@D 9q’j 0Po8nj,.lj.o8k8t]k’]5j,oU D
|b’j lj;o |bj’l;j o |b’j lj;oສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|;j p
ly[ Ihvp rao
345,086 # $ & W ) *
426,83
59,5
24,601
6,710
II. .97;k,D
grnjv.shzqowfhIa[-afg9ogryjo.-h9eo;omqfltoypq,muj,us^kp8q;g]ds^a’9kd95fD
5 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 5,6 5,7 5,8 5,9 6
gryoj c[’j 1 gxao 1
10
5,5 5,51 5,52 5,53 5,54 5,55 5,56 5,57 5,58 5,59 5,6 100
5,55 5,551 5,552 5,553 5,554 5,555 5,556 5,557 5,558 5,559 5,56 1 gxao 1
1000
gryoj c[’j 100
110
!W ! ! ! ! vkj o;kj G
!W !WW !WWW lk,95fsqdIhvpshkly[lv’
s^n lk,95fsqdshklv’
|b’j lj;o |bj’lj;o |bj’l;j o 0Po G #F*&@
sq;ly[ sq;|;j p
ly[ Ihvp rao
!W ! WF! WFW! WFWW!
#*&@
III. [qfg/ydsafD
!D 9qj’la’gdfc]h;0Po8nj,.lj[vj o9Eg,afD
sq; sq; sq; |bj’lj;o |b’j l;j o
Ihvp ly[ |j;p ly[ Ihvp
235 2 5 (2x100)+(3x10)+5+(2x0,1)+(5x0,01)ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
46 3 7 (...x...) + (...x...) + (...x...) + (... x...)
... ... (3 x 100 ) + 6 + ( 7 x 0,1 ) + ( 1 x 0,01 )
... ... ...
10 x 0,001 =
@D 9qj’7eo;og]d]j5,oU G 1 217 x 100 =
0,017 x 1 000 =
10 x 0,01 = 17 x 10 =
1 217 x 10 = 1 217 ' 1000 =
0,017 x 10 = 0,1 ' 10 =
12,17 x 10 =
0,001 x 100 =
17 ' 100 =
#D 9q’j 0Po8nj,.l8j k8t]k’ G sq; sq; |b’j lj;o |bj’lj;o |b’j l;j o
ly[ |;j p ly[ Ihvp rao
12,735
0,304
(3 x 10) + (5 x 0,01) + (6 x 0,001)
ly[shk95f|bj’Ihvp-k;shk
111
[qfmu 41 ]efa[9eo;omqfltoypq,
I. dyf9tdeD
!D 9qj’0Po9eo;o]5j,oU.ljcdo9eo;o
4,1 6,101 6,21 6,1 5,30 5,7
6,001
6,8 6,959 4,40 4,04 5,03
4 5 6 7
4,1 3,4
@D 9qj’la’gdfc]h;0Po9eo;o8nj,.lj.o
3 3,2
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ3,8
II. .97;k,D
grnvj 1kd9af]Po9eo;omqfltoypq,8k,]efa[gIqkxt8y[affa’j oUG
dD la’j gdfg[y’j rkdl;j o4h;o G
9eo;omqfltoypq,musj ^kpd;kj c,jo9eo;omu,j urkdl;j o4h;os^kpd;kj D
8q;1kj ’G *F) > $F_&_
phvo * > $
0D 4hkrkdl;j o4h;oskdgmqjkdao gIqkla’gdfg[y’j 8q;g]dmu ! 0v’rkdl;j omqf
ltoypq, s^n .o8ec|’j |b’j l;j oly[ Xs^a’95f?D 9eo;omusj ^kpd;kj c,oj 9eo;o
muj,u8q;g]dmu ! s^a’9kd95foAos^kpd;kj D
8q;1jk’G *F) > *F !
phvo ) > !
112
7D 4hk;jk8q;g]dmuj|bj’s^a’95fskdpa’gmqjkdao16j8hv’la’gdfg[yj’8q;g]dmu @ s^a’95fF
8q;g]dmuj # sa^’95f c]t 8=jMwxD
8q;1kj ’G 6, 102 > 6,1019
= 1
1 = 0
> 1
0
2
III. [qfg/udsafD
!D 9qj’.ljg7jnv’\kp > ; < s^n = mugj \ktlq,.lj D
2,4 2,3 5,3 5,42 43,7 43,69
1,61 1,66 8,5 8,50 5,430 5,43
9,62 9,620 52,39 53,39 1,99 2
@D 9q’j 0Po9eo;omqfltoypq,muj,u @ 8q;g]ds^a’9kd95fm5dM8q;muj16j]ts;kj ’
3,7 c]t 4 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
99,88 c]t 100,05
0,1 c]t 0,24
#D 9q’j 0Pogru,j 0BoD
gmnvj ]t WF@ c8j !@F) sk !$
gmnjv]t WFW& c8j @W sk @!
$D 9qj’la’gdfc]h;0Po9eo;o8n,j .l.j o
1,26 1,56 1,86
113
[qfmu 42 dkolhk’I6[.odk’sk;
I. dyf9tdeD
!D 9qj’la’gdfI6[dhvos^kp|hk dF 0F 7 c]tI6[c[ !F @F # ]5j,oUc]h;8v[7e4k,D
dD 0D 7D
I6[mkflk,]jP, I6[dhvolkd I6[da[lkd
I6[c[ !D I6[c[ #D
I6[c[ @D ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
{ c8j]tI6[ ,u9ad|hk L ,u9ad9v, L ,u9ad]Pj , L
{ I6[c[.fdq’da[I6[dhvo.f L
{ 9q’j ]vdc[[I6[c[ !F @F # c]h;lhk’gxaoI6[dhvos^kp|hk
II. .97;k,D
dkolhk’I6[.odk’sk;7;olhk’gxaoI6[c[djvo c]h;]vdc[[F c8h,F
9kdoAo8af c]t xtdv[gxaoI6[dhvos^kp|hkD
114
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດIII. [qfg/udsafD
!D 9q’j ]vdc[[I6[c[]5,j oU.ljg9hpc0’D 9kdoAo .sh8afc]h;xtdv[.shgxaoI6[
dhvos^kp|hkD
115
[qfmu 43 I6[c[0v’I6[dhvos^kp|hk
I. dyf9tdeD 7
!D 9q’j g]nvd-njI6[c]h;0Po.ldj hv’c8j]tI6[.sh4nd8hv’D
d0
DDDDDDDDD DDDDDDDDD DDDDDDDDD
C 9 l
DDDDDDDD DDDDDDDD DDDDDDDDDສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
{ I6[9;pS I6[|j;p,qoS I6[m+S I6[mkf]Pj ,S I6[dhvolkdS I6[da[lkd
@D 9q’j 0Po9eo;o|hkF ]jP,F 9v,0v’I6[]5,j oU.l[j vj o9Eg,afD
I6[mkf]Pj , I6[m+lk,]jP,
,u D D D D D D D D D D D D|hk ,u D D D D D D D D D D D D|hk
,u D D D D D D D D D D D D9v, ,u D D D D D D D D D D D D9v,
,u D D D D D D D D D D D D]Pj , ,u D D D D D D D D D D D D]Pj ,
116
I6[dhvolkd I6[da[lkd
,u D D D D D D D D D D D D|hk ,u D D D D D D D D D D D D|hk
,u D D D D D D D D D D D D9v, ,u D D D D D D D D D D D D9v,
,u D D D D D D D D D D D D]jP, ,u D D D D D D D D D D D D]jP,
#D 9q’j la’gdfg[yj’I6[dhvos^kp|hk]5j,ouhc]h;0Po8bj,.l8j k8t]k’
d0 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ 7
c8]j t|hkgxaoI6[
I6[ 9eo;o|hk
9t85]af lujc9lkd lk,c9mPj ’
dD
0D
7D
117
$D 9qj’0Po-njI6[c[]5j,oU.lj[vj o9Eg,afD
dD 0D
DDDDDDDDDD DDDDDDDDDD
&D 9q’j [vdI6[c[mujlk,kfxtdv[.shgxaoI6[dhvolkdwfhD #D
!D @D
$D &D *D ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
*D 9q’j 8afI6[lk,c9ltg\umu,j u0hk’pk; dD
!W cm grnjvlhk’gxaoI6[ Xd?D 4k,;kj
9t.-hI6[lk,c9ltg\u9advao9bj’9tr= L
118
II. .97;k, D
I6[dhvos^kp|hk c,oj I6[dhvomujxtdv[fh;pI6[|hkrP’s^kpI6[g-aoj G
I6[dhvolkdlhk’fh;pI6[9t85]af * I6[gmqkj daoD I6[dhvo ) |hklhk’fh;p
I6[ lk,c9ltg\u ) I6[gmqkj dao
I6[da[lkdlhk’fh;pI6[lucj 9lkd * I6[g-yj’c8j
]tI6[16gj -yj’|hk
daogmqkj daoD
III. [qfg/udsafD
!D 9q’j c8h,I6[]5,j oU.lxj nh,0PoD
I6[da[lkd I6[mkf]Pj , ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດI6[m+dq,
@D 9q’j ]vdc[[I6[]5,j oUc]h;8af c]t xtdv[gxaoI6[dhvos^kp|hkF
dD 0D
7D
119
[qfmu 44 9eo;omqfltoypq, c]t dko;afcmd
I. dyf9tdeD
!D 9q’j 76og]d8+Mdaowxgrnvj -vdskoE|ad0v’lafc8j]t-toyf]j5,oUG
V #F&
dtx6 dq[
V !& V @WF@
d5h’ 2 g xkwoສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
V &F)
g8qkj mtg]
@D ]5’ 7e ,uoE|adgmqjk\kdvb @W |j;pF \kdsj5’ #W |j;p c]t \kd
dhP’ohvp !@ |j;pF I6h;jk\kddhP’ohvp|j;p|bj’|adxt,ko WF!@& kgF
glAozkj o.9dk’cmdwfh WFW( mD \kds5j’|;j p|b’j |adgmqjk\kddhP’ohvp !W
|j;pF \kdvb|j;p|b’j |adgmqjk\kddhP’ohvp !& |j;pD
4k,;jk ]5’ 7e ,uoE|adgmqjk\kddhP’ohvp9ad|j;p L gxao9addy3]dik, L
4hkgvqk\kddhP’ohvpma’\qf mujgmqjkda[oE|ad ]5’ 7e ,k]Po8+dao9tpk;
9adc,af L
120
II. .97;k,D
8k8t]k’dkoxjPosq;|;j p;afcmdmugj Iqkg7up.-h
sq;rao s;q Ivh p sq;ly[ sq;|j;p l;j oly[ lj;oIhvp lj;orao
1000 100 10 1 1 s^n 0,1 1 s^n 0,01 1 s^n 0,001
10 100 1000
8k8t]k’;afcmd];’pk; 8k8t]k’;afcmd,;olko
d, I, fd, , f, -, ,, dd Id fdd d fd -d ,d
km hm dam m dm cm mm kg hg dag g dg cg mg
1 km = 1000 m 1 1 kg = 1000 g 1 g
1000 1 mg = 0,001 g = 1000
1 mm = 0,001 m = m ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
II. [qfg/udsafD
!D 9qj’xjPosq;|j;p;afcmd]5j,ouhS 4,641 kg = ............. g
6,53 kg = .............. g
3,582 km = ............ m 325 g = .............. mg
675 g = ............... hg
1,25 m = ............. dm 5246 g = .............. kg
2 m 51 cm = ............. cm
20 m = ............. cm
215 cm = ............. mm
@D 7v[7;q 0v’ mkh ; l;5 oa mv’ rkdoa wxcmd];’l’6 c]t -’aj oE|da 1l6j d5 lk]k[kh oF
c8j]t7qo,uoE|ad c]t ];’l6’faj’oUG r+l6’ !F*$ m c]t |ad (WF& kg S c,j
8ej d;jkr+ WFW) m c]t |ads^5fr+ !F) kg S mhk; l5;aomv’ 8jed;kj r+ WF@_ m
c]t |ads^5fr+ @_F_ kg S ok’ 8yd 8jed;kj r+ WF$$ m c]t |ads^5fr+ #$ kg
4k,;jkc,j c]t ]6dc8]j t7qo,uoE|ad c]t ];’l6’gmqkj .f L
121
45[qfmu 9eo;omqfltoypq, c]t dko;afcmd];’pk;
I. dyf9tdeD
!D 9qj’cmd];’pk;0v’38 c]t sk’|6F c]h;[vd-nj |6c8j]t383fpvu’.lj
8k8t]k’D
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
-nj ];’pk;0v’38 ];’pk;0v’sk’
|6-y’ # cm &mm sk $ cm $mm # cm (mm sk # cm _mm
|6gInvo # cm !mm sk # cm $mm
$ cm sk $ cm $
|60u !W @ cm @mm sk @ cm *mm
|6ok $ cm &mm sk $ cm ) & cm !mm sk & cm $mm
!W
& cm sk &cm #mm
@S 9q’j la’gdfc]h;0Po8nj,.l.j o
dD 3,1 cm 6,2 cm 9,3cm
0D 4,3 cm 12,9 cm 17,2 cm
122
#D 9q’j 0Po9eo;o.o8k8t]k’]5j,oU
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|;j p 1 11
10 100 1000
56 2 3 1 = 56, 231
135 4
764 8 =.......
831 2 1 =.......
596 4 5 5 =.......
678 3 7 2 =.......
4 =.......
$D 9qj’0Po9eo;o]5j,oUgxao9eo;omqfltoypq,Xgvqk m gxaosq;|j;p?
3m 5 dm ; 1m 138 mm ; 7 cm 6 mm ; 6m 8 dm ;
3 m 15 cm ; 9dm 8 mm ; 4m 67 cm ; 5m 5 mm ;
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
6m 42 cm ; 7 dm 4 cm .
&D 9qj’xP[mP[9eo;omqfltoypq,c8]j t76j]5,j oU 3fp.-hg7nvj ’\kp X < ; > ; = ?
1,9 kg . . . . . . . . 1,90 kg 15,6 kg . . . . . . . . . 16,5 kg
6,4 m . . . . . . . . 5,8 m 20,10 m . . . . . . . . . 20,1 m
90,9 * . . . . . . . . 90,1 L 0,75 L . . . . . . . . . 7,5 L
5,3 L . . . . . . . . 8,3 L 28,4 m . . . . . . . . . 28,1 m
6,50m . . . . . . . . 6,7 m 0,01 kg . . . . . . . . . 0,010 kg
II. .97;k, D
9eo;omqfltoypq,];,,u @ rkdlj;o7n rkdl;j o4h;o c]t rkdl;j o
mqfltoypq,D 4hkoa[c8-j hkpsk0;kF 9eo;omu1j 6jmk’|hk\kp95fc,jo
rkdl;j o4h;oF 9eo;omuj16mj k’s^a’\kp95fc,oj rkdlj;omqfltoypq,D
123
8q;1kj ’ G 3, 105
rkdlj;o4h;o rkdl;j omqfltoypq,
1mm= 1 cm = 0, 1cm
10
l=fepk; !! cm & mm
s^n
s^n !! cm 5
10
!!F & cm
II. [qfg/udsafD ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
!D 9q’j 7yfw]j c]h;0Po8n,j .l[j vj o9Eg,af
dD 4 cm + 3 mm = ................................................cm
0D 5 cm 6 = ................................................cm
10
7D (3 # 1 cm) + 5cm = ................................................cm
10
CD (5 # 2 cm) = ..... cm = ................................................cm
10 10
@D dko0tspkp8q;0v’I;dD
vkmyfmu # vkmyfmu * vkmyfmu )
vkmyfmu !$ vkmyfmu !@
124
g;]k ];’pk;0v’38 ];’pk;0v’sk’
# vkmyf WF( cm !F! cm
* vkmyf !F$ cm @F! cm
) vkmyf !F& cm @F! cm
!@ vkmyf !F* cm !F_ cm
!$ vkmyf !F( cm WF@ cm
dD 38I;dpk;vvdgmqjk.f9kdvkmyfmu # skvkmyfmu ) L
9kdvkmyfmu * skvkmyfmu !$ L
0D sk’0v’I;dpk;vvdgmqjk.f 9kdvkmyfmu # skvkmyfmu ) L
7D c,jow]pt9kdvkmyfmugmqjk.f skvkmyfmugmqjk.f muIj ;d0tspkp8q;w; L
#D 9q’j la’gdfc]h;0Po8n,j .lj.o ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
dD 1,2 cm 1,2 cm 3,6 cm
0D 3,5 cm 10,5 cm 14 cm
$D 9qj’xPj osq;|j;p]5,j oU.shgxao9eo;omqfltoypq,D
5 mm = cm 12 hm = km
hm
81cm = dm 1,45 km = dam
cm
107 dm = m 28,56 hm = cm
526 m = dam 5,74 dm =
6499 dam = hm 82,1 mm =
&D 9qj’0Po9eo;omqfltoypq,.shwfh !W 9eo;oD
*D gsa^d];fglAo|b’j pk; !#(&W cm. 4k,;jkgs^ad];fglAooAopk;9adc,af(m ) L
125
46[qfmu I6[c[[8kj ’M.odko0Po9eo;omqfltoypq,
I. dyf9tdeD
!D 9q’j la’gdfc]h;0uf8=jI6[c[[dko0Pomulj tcf’g4y’9eo;ofP;dao.ldj ao
cxfraog9afIhvpshkly[95fl6oshksqd 0,105
l6o95f|bj’l6oshk ( 4 x 10 ) + 1 + ( 9 x 0,1 ) + ( 3x 0,01 ) + ( 7x 0,001 )
56 93 7
8 000 + 700 + 50 + + 40 + 1 + + +
10 100 1 000
100 1000
9000 + 300 + 10 + 6 + 75
+
lulj y[gvaf95fgdQklk,g9af
10 1000
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
41,937 gdQkraolk,Ihvply[sqd95fg9afl6oshk ( 10 x 0,01 ) + ( 5 x 0,001 )
(9 x 1000) + (3 x 100) + (1x 10) + 6 + (7 x 0,1) + (5 x 0,001) 15 8750,056
+
10 1 000
( 8 x 1 000 ) + ( 7 x 100 ) + ( 5 x 10 ) + ( 5 x 0,01 ) + ( 6 x 0,001 )
@D 9q’j 0Po9eo;o]5j,ouh.oI6[c[[dt9kp0v’dko[;d
8q;1jk’ G 95,153 = 90 + 5 + 0,1 + 0,05 + 0,003
86,3 = .............. 27,56 = ............... 5,92 =....................
5,78 = .............. 43,24 =................ 70,9 = ...................
8,01 = .............. 6,15 = ................ 64,21 = .................
126
#D 9q’j 0Po9eo;o]5j,oU.oI6[c[[dt9kp0v’dko76oD
8q;1jk’ G
8750,056 = (8 x 1000) + (7 x 100) + (5 x10) +( 5 x 0,01 )+ ( 6 x 0, 001)
0,105 = . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
95,06 = . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
27,216 =. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
311,01 = . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
52,07 = . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
$D 9q’j 0Po9eo;omqfltoypq,]5,j oUgxao7evjkoD
8q;1kj ’G $!F_#( = lujly[gvaf95fgdqhklk,g9af
801,05 = .......................................
92,281 =........................................
101,21 = ....................................... ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
30,01 = ......................................
341,002 = ......................................
&D 9q’j 0Po9eo;o]5j,oUgxao8q;g]dD
8q;1kj ’ G shkIhvpg9afly[lv’95f|bj’l6ogdQk &(@F!W_
sqdIhvp-k;shk95flk,g9af S gdQkly[lv’95fsqdcxf S
lujIhvply[g9af95f|b’j l6ocxf S shkly[sqd95flv’gdqhkluj S
cxfly[shk95flk,IhvpsqdgdQk S gdQkly[lk,95fcxfIhvpsqdg9afD
*D 9qj’0Po9eo;omqfltoypq,8=wj xoUgxaog]dlj;oD
8q;1jk’ G 7, 12 = 712
100
0,3 ; 3,5 ; 8,4 ; 9,5 ; 1,6 ;
25,1 ; 50,2 ; 72,3 ; 2,39 ; 0,002 .
127
II. .97;k,D
gIqklk,kf0Po9eo;omqfltoypq,rkp.8hs^kpI6[c[[D
8q;1jk’G
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|j;p l;j oly[ l;j oIhvp lj;orao
2 17 45 3
217 + 0,453 = 217 + 4 + 5 + 3
10 100 1000
= ( 2 x 100 ) + ( 1 x 10 ) + 7 + ( 4 x 0,1 ) + ( 5 x 0,01 ) + ( 3 x 0,001 )
= 217 + ( 4 x 1 ) + ( 5 x 1 ) + ( 3 x 1 )
10 100 1000
= 217,453 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
= lv’Ihvply[g9af95flusj hklk,
III. [qfg/udsafD 41 + 0, 3 + 0, 07=.................
!D 9q’j 0Po9eo;o8nj,.lj[jvo9Eg,afD
8q;1jk’G 3 + 0, 2 + 0, 03 = 3, 23 8 + 3 + 2 =......................
10 100
8 + 0, 03 + 0, 007 =........
451 + 0, 4 + 0, 07=..............
51 + 0, 1 + 0, 07 =...........
315 + ^4 # 0, 5h =............. 39 + 0, 1 + 0, 09 =...............
98 + 0, 4 + 0, 08 =...........
12 + 3 + 2 =.....................
112 + 0, 1 + 0, 01 =......... 10 100
128
@D 9q’j 0uf8+I6[c[[dko0Pomulj tcf’g4y’9eo;ofP;daoD
5 x 1000 + 4 x 100 + (1 x 10 ) + 5 + ( 7 x 0,01 ) + ( 6 x 0,001 ) shkraoljuIhvply[shk95fl6og9afsqd
61 3
7000 + 300 + 60 + 4 + + + 0,542
10 100 1 000
5415,076 g9afraolk,Ihvpsqdly[lu9j 5fsqd|bj’lk,
l6o95fshklulj v’
76
5000 + 400 + 10 + 5 + +
100 1000
7 x 1000 + 3 x 100 + 6 x 10 + 4 + ( 6x 0,1 ) + ( 1 x 0,01 ) + ( 3 x 0,001 )
7364,613 54 2
++
10 100 1000
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
#D 9qj’0Po9eo;o]5,j oUgxao8q;g]dD
lk,95fl6oshk DDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDD S shkly[95flk,ly[gdqhk DDDDDDDDDDDDDDDDDDDS
cxfly[luj95fg9afly[lv’ DDDDDDDDDD S sqd95f-k;cxf DDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDS
lujIhvpsqdly[lv’95f|bj’Ihvp-k;gvaf DDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDD D
$D 9q’j 0Po9eo;o]5j,oUgxao7evkj oD 48,214 = ....................... S
2,38 = .................... S 67,432 = ....................... S
6,29 = .................... S
34,57 = ................... S 125,50 = ...................... .
&D 9qj’0Po9eo;o]5,j oU.oI6[c[[dt9kp0v’dko[;dD
8q;1kj ’ G 3,25 = 3 + 0,2 + 0,05
6,18 = ................... S 8,37 = ...................... S 12,34 =.....................S
27,46 = ................. S 51,27 = .................... .
129
[qfmu 47 dko[;d9eo;omqfltoypq,
I. dyf9tdeD
!D 9q’j la’gdf8q;1kj ’c]h;0Po9eo;omqfltoypq,]5j,oU.oI6[c[[dt9kpD
74,319
( 16j.os^ad $ 16.j o # 16j.os^ad ! 16j.os^ad _ 16j.os^ad
ly[,u s^ad|;j p l;j oly[ lj;oIhvp l;j orao
7jk (W ,u7kj $ ,u7kj WF# ,u7kj WFW! ,u7jk WFWW_
{ fa’j oAo 0Po ($F #!_ .oI6[dt9kpwfhfaj’oU G ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ95,153 S
74,319 = 70 + 4 + 0,3 + 0,01 + 0,009 81,701 .
86,3 S 65,19 S 7,532 S 3,256 S
487,381 S 54,21 S 78,351 S 96,765 S
@D 9q’j [;dg]d]5,j oU G
6,3 13,2 61,75 52,35 78,14
+ + + + +
3,7 6,4 6,21 7,83 6,95
57 + 33,09 = .................. 381 + 71, 68 = ...................
48,11 + 35,89 = ................. 105,2 + 55,84 = ...................
132,60 + 28 = ................. 774 + 0,07 = ...................
130
II. .97;k,D
dko[;d9eo;omqfltoypq,8hv’xt8y[affaj’oU G
i 8ah’g]d.shg7njv’\kp95fg-yj’g7nvj ’\kp95f c]t 8q;g]ds^ad.f.shg-y’j
8q;g]ds^adoAoD
i dko[;d.shxt8y[af7ndaoda[dko[;d9eo;o4h;oD
i .l\j kp95f.ozqo[;d.sh-ndj ao]q’,kD
III. [qfg/udsafD
!D 9qj’[;dg]d]5j,oU G
27,3 35,05 42,45 79,43 38,54
+ + + + +
4,1 4,31 38,24 6,12 21,3
DDDD DDDD DDDD DDDD DDDD
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
@D .odkoc0’j 0aocd;’j oE|ad mhk; 7eI5j’ cd;’j wfhwd !#F$& c,afF mhk; 9aomu
cd;’j wfhwdd;jk mhk; 7eIj5’ @F#* c,afD 4k,;jk mhk; 7eI5j’ cd;’j wfh9ad
c,af L
#D 4hkgvqkl=lk,glAomju,u];’pk;gmqjkdao,k;k’8+dao9tpk;];,daowfhgmqjk.fL
I6h;jkl=glAo|b’j pk; !_FW@ -a’8uc,afD
$D 38t|;j p|yb’j l6’ WF(& c,afF oadIPo7qo|b’j l6’!F#& c,afD g,njvoadIPo7qooU1no
gmy’38t sq;0v’oadIPo7qooUl6’9kdrnho9adc,af L
&D .odkogfuomk’wx3I’IPo mhk; cdh; 8hv’pjk’vvd9kd[hkowx0Bo]qfgxao
w]ptmk’ WF$& dy3]c,afF 0u]j qfxt9emk’gxaow]ptmk’ !@F& dy3]c,afc]h;
pkj ’8+9oq g4’y 3I’IPovdu WF#& d3y ]c,fa ];,w]ptmk’9kd[kh o0v’mkh ; cd;h
g4y’3I’IPo,u9addy3]c,af L
131
[qfmu 48 dko]q[9eo;omqfltoypq,
I. dyf9tdeD
!D 9qj’lhk’mvj o-nmj u,j u];’pk;8k,deoqf.sh c]h;8afvvd8k,mudj eoqf
8q;1jk’ G mjvo-njpk; #F( 8afvvd @F$
3,7
6 4 4 4 4 4 44 7 4 4 4 4 4 44 8
1 4 4 4 4 44 2 4 4 4 4 44 31 4 4 4 4 44 2 4 4 4 4 44 3 144444424444443
8afvvd @ pa’gs^nv !F # 8afvvd WF$
3, 7 _ 2,4 = 1,3
dD mvj o-npj k; !WF& 8afvvd $F@ ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
0D mvj o-njpk; (F( 8afvvd #F#
7D mjvo-npj k; &F) 8afvvd @F*
@D 9qj’]q[g]d8=jwxoU G
_ 481,3 _ 134,27 _ 123,46 _ 354,68 _ 24,212
150,1 46,95 31,23 34,25 6,8
.... ..... ..... ..... .....
II. .97;k,D
dko]q[9eo;omqfltoypq,8hv’xt8y[affaj’oU G
!D 8A’g]d.shg7njv’\kp95fg-yj’g7njv’\kp95f c]t 8q;g]ds^ad.f.shg-yj’8q;g]d
s^adoAoD
@D dko]q[.shxt8y[af7nda[dko]q[9eo;o4h;oD
#D .l9j 5f.ozqo]q[.sh-njdao]q’,kD
132
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|;j p |b’j lj;oly[ |bj’lj;oIhvp
_5
6 7, 2 5
4 1 5, 3 2
1 5 1, 9 3
III. [qfg/udsafD
!D 9q’j lhk’mjvo-nmj u,j u];’pk;8k,deoqf.sh c]h;8afvvd8k,mudj eoqfD
dD mvj o-njpk; )F* 8afvvd &F!
0D mvj o-njpk; !WF# 8afvvd *F@
7D mvj o-njpk; !@F& 8afvvd !WF$
@D 9qj’]q[g]d8=jwxoUD
_ 6, 34 _ 7, 71 _ 5, 94 _ 3, 61 _ 42, 64
2, 16 2, 46 3, 47 2, 47 24, 35
#D 9q’j 8A’[ha’g]dc]h;7yfw]jD ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
4,37 - 2,58 = 8,25 - 9,36 = 7,64 - 5,24 =
34,56 - 32,18 =
75,7 - 24,9 = 68,7 - 21,9 =
$D 9q’j 0Po8q;g]d8nj,.lj.o ]5j,oUD
_ 4, 7 _ 3, 7 _ 8, 6 _ 9, 4
5, 3 8 3, 6
2, 8 2, 6
22 1, 2 5 3, 9 ,28
&D g,njvmhk;7elvovkp5wfh * xu ]k;,uoE|ad @$F( kg c]t ,u];’l6’ !F!( mF
g,nvj vkp50v’]k;wfh !W xu ]k;-aj’wfh #)F@ kg c]t cmd];’l6’wfh !F$@ m
i 9q’j 7yfw]vj af8kgruj,0Bo0v’oE|ad
c]t ];’l6’0v’]k; .o]ts;j k’
* xusk !W xu
133
49[qfmu dko76o9eo;omqfltoypq,da[9eo;o4h;o
I. dyf9tdeD
!D 9q’j la’gdfg[yj’8q;1kj ’c]h;7yfw]j0=h8+wx D
8q;1kj ’G 4 x 3,8 = 3,8 + 3,8 + 3,8 + 3,8 = 15,2
6 x 2,7 = 3 x 4,25 =
7 x 5,5 = 4 x 8,5 =
5 x 7,8 = 8 x 6,4 =
@D 9qj’7yfw]jc]h;0Po8n,j .l8j k8t]k’]5,j oU D
x 10 100 1000 x 10 100 1000
1,5 150 2,31
3,45 3450 4,6 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
5,12 8,42
63,4 85,3
70,2 93,81
II. .97;k,D
dko76o9eo;omqfltoypq,da[9eo;o4h;od=xt8y[af7ndaoda[ dko76o9eo;o
4h;oda[9eo;o4h;o c]h;9yj’\kp95f.ljzqo76o3fp.sh9eo;o8q;g]d16js^a’95f0v’
zqo76ogmqkj da[9eo;o8q;g]d16js^a’95f0v’9eo;omqfltoypq,mujgvqk,k76oD
8q;1kj ’ G
1,5 x 7 = 1,5 + 1,5 + 1,5 + 1,5 + 1,5 + 1,5 + 1,5 = 10,5
s^n 1, 5
x7
10, 5
134
III. [qfg/udsafD lD 2,121 x 3 = ...............
!D 9q’j 7yfw]gj ]d8=jwxoUG -D 4,053 x 4 = ...............
pD 5,215 x 5 = ..............
dD 2,64 x 3 = .......... 9D 7,502 x 6 = ..............
0D 3,42 x 5 = ............ 8D 8,476 x 7 = ...............
7D 5,25 x 6 = ...........
CD 6,51 x 7 = ...........
9D 9,73 x 8 = ............
@D 9qj’7yfw]cj ]h;0Po8nj,.lj8k8t]k’]5j,oUD
x 10 23 x 10 102 3
2,76 10 10 6,14 10
31,4 15,3
8,25 9,125 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
91,6 27,42
6,232 84,37
X @ = !W V !W = !WW c]t # = !W V !W V!W = !WWW ?
!W !W
#D ]5’ 7e,u -nhoEfjn,[=]yl5f grnvj ,k1kp.shc0dfn,j .o’koz6dc0oxu.\jmugj Invo
0v’]k; 9eo;o @ cdaf Xcdaf|bj’,u #W cdh;? I6h;jkoEfn,j cdh;|b’j [ao95oE
WF& ]yfD 4k,;kj oEfn,j ma’\qf,u9ad]yf L
$D xhk 7e9ao -nhxk @F$ kg, dy3]dik,]t !& WWW du[D 4k,;jk]k;8hv’
9jkpg’yo7kj xkma’\qfgmqjk.f L
135
[qfmu 50 m;o7nodjP;da[9eo;omqfltoypq,
I. dyf9tdeD
!D 9q’j la’gdfI6[dko0Poltg\uzqo]5,j oUc]h;7yfw][j A’8+wxD
8q;1jk’G 342 = 34 + 2 = 34, 2
10 10
625 = 6 + 2 + 5 = 6, 25
100 10 100
82648 = 82 + 6 + 4 + 8 = 82, 648
1000 10 100 1000
54 =................; 642 =......................; 758 =...................;
10 10 10
1251 =................; 9872 =......................; 6544 =...................;
100 100 100
82643 =................; 96482 =......................; 75637ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ=...................;
1000 1000 1000
@D 9q’j 0Po.l[j vj o9Eg,afD
100 10 1 1 11
10 100 1000
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|;j p |b’j lj;oly[ |’bj l;j oIhvp |b’j l;j orao
42 3 = 42,3
52 6 =.......
46 5 7 8 =.......
9 0 5 3 =.......
136
#D 9qj’0Po9eo;o]5,j oUgxao8q;g]dD
8q;1kj ’ G
g9afly[lv’95fcxf = 72,8
gdQkly[lk,95fg9afly[luj = ......
......
gdQkIhvpsqdly[lu9j 5flk,ly[g9af = ......
......
sqdIhvplk,ly[lv’95fsqdIhvplk,ly[gvaf= ......
g9afIhvp-k;cxf95fgdQkly[sqd =
lv’raosqdIhvpluj95fg9afIhvpshkly[luj =
$D 9qj’0Po9eo;o]5,j oUgxao7evkj oD ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
41,74 = . . . . . . 5
53,92 = . . . . . .
541,36 = . . . . . .
375,743 = . . . . . .
604,856 = . . . . . .
&D 9q’j 0Po9eo;o8n,j .lj.o
4
4,2
6,20 6,30
6,22
II. [qfg/ydsafD
!D 9qj’9af]Po9eo;o8+wxoUc8|j hvpsks^kp D
4,5 ; 3,2 ; 11 ; 5 ; 7,3 ; 1,2 ; 8,4 ; 6,9 ; 10,4 ; 9 ; 2 .
137
@D 9qj’[vd9eo;omuj|hvpd;j k\6.j oc8j]t0=h8+wxoUD
dD 5,8 ; 7,2 ; 6,2 ; 5,2 ; 4,1 7D 5,4 ; 6,2 ; 7,5 ; 5,5 ; 6,3
0D 9,3 ; 9,1 ; 9,6 ; 9,5 ; 9,9 CD 8,2 ; 7,9 ; 8,1 ; 7,9 ; 8,7
#D 9qj’0Po9eo;o.lj.o .sh4nd8hv’D
3 4 4,2 5
... ... ... ... ...
$D 9qj’0Po.lj[jvo9Eg,afD
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|;j p |b’j lj;o |bj’lj;o |bj’lj;o = 76,38ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
rao =.......
ly[ Ihvp =.......
1 =.......
76 3 8 7 =.......
38 2 5 5
10 5 6
62 4 1 3
59 1 2 0
&D 9qj’0Po9eo;o.l8j k8t]k’D sq;ly[ sq;|;j p |bj’lj;o |bj’lj;o |bj’lj;o
12,735 ly[ Ihvp rao
0,304
(3 x 10)+(5 x 0,01)+( 6x 0,001) 12 7 3 5
sqdIhvplk,l;j orao
g9af95fl6oshk|b’j
138
*D 9q’j la’gdf];’l6’0v’c8]j t7qo c]h;8v[7e4k,D
1m 25 m 8m 10 100 1m 24 cm
100 1m 18 m
9
c]t 100
1m 4 c]t 5 m
10 100
ok’ 7efuD mhk; cdh;D mhk; 7eD ok’ lq,luD ok’ \voD
dD 9q’j [vd];’l6’0v’c8]j t7qogxao cm.
0D 9qj’[vd7qomujl6’d;kj \6j c]t 7qomuj8+kd;jk\6Dj
7D 9qj’7yfw]j7;k,]5f]njo]ts;jk’7qomu8j +kl5fda[7qomujl6’l5fD
(D 9qj’0Po9eo;o8nj,.lj[jvo9Eg,afD
10 x 0,01 = . . . . . . 10 x 0,001 = . . . . . . 0,001 x 100 = . . . . .
1217 x 10 = . . . . . . 1217 ' 100 = . . . . . .
0,017 x 10 = . . . . . . 0,017 x 1000 = . . . . . . 1217 ' 1000 = . . . . .
12,17 x 10 = . . . . . . 17 ' 10 = . . . . . . 17 ' 100 = . . . . .
0,1 ' 10 = . . . . .
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
)D 9qj’]vdc[[8k8t]k’oU7noc]h;8n,j .lj8k,8q;1kj ’D
sq;Ihvp sq;ly[ sq;|j;p 1 1 1 9eo;o g]dlj;o
10
3 100 1000 mqfltoypq, mqfltoypq,
5
8 3,5 3 + 5
12 2 10
4
7 0 5
8 0
0 3 56
0 0
0 0 6
18 2
32 2 05
5
08
0
00
139
[qfmu 51 ];’Iv[
I. dyf9tdeD gxaosq;|;j pgrnvj ;afcmd];’Iv[0v’I6[]5,j oUc]h;8v[
! 9q’j oe.-h0hk’0v’
7e4k,D
I6[ d I6[ 0
I6[ 7 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
I6[ 9
I6[ C
{ c8j]t0hk’0v’c8]j tI6[,u9ad8k X sq;|;j p ? L
{ zqo[;dma’\qfm5d0hk’0v’c8]j tI6[,u9ad8k X sq;|;j p ? L
@D 9qj’-vdsk];’Iv[0v’c8j]tI6[]5j,oU g,nvj I6h;jk c8j]t0hk’0v’sq;|j;p
cmdwfh ! cm
I6[ 0 I6[ 7
I6[ d I6[ 9
I6[ C
I6[ l
{ c8j]t0hk’0v’c8j]tI6[,u9ad-a’8uc,af X cm ? L
{ zqo[;dma’\qfm5d0hk’0v’c8j]tI6[,u9ad-a’8uc,af X cm ? L
140
II. .97;k,D
{ dvj o9t;afcmd];’Iv[0v’I6[|bj’ s^n s^kpI6[8hv’lhk’sq;|;j p;afcmd
];’Iv[glpdvj oD
{ sq;|;j p;afcmd];’Iv[c,oj c,af X m ?F v5xt76o c]t mt;u76o0v’c,afD
{ ];’Iv[0v’c8]j tI6[c,jo];’pk;ma’\qf0v’0hk’ s^n gmqjkdaoda[zqo[;d
];’pk;0v’[aofk0hk’0v’I6[oAoD
III. [qfg/udsafD
!D 9qj’7yfw]j];’Iv[0v’c8j]tI6[]5j,oU3fpoe.-hsq;|;j pc,jo0hk’0v’ D
I6[ d I6[ 0 I6[ 7
I6[ C
I6[ 9 I6[ l I6[ - ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
@D 9qj’7yfw]]j ;’Iv[0v’c8j]tI6[]5,j oUgxao cm g,njvI6h;kj gmqjkda[ ! cm
I6[ 0D I6[ 7D
I6[ dD
36 m
#D l;o8vo|b’j gxaoI6[lucj 9lkdg-yj’,u
];’pk;cmdwfh #* m c]t ];’ 12 m
d;hk’cmd wfh !@ m D 4k,;jk l;o
8vofa’j dk;,u];’Iv[gmqkj .f L
141
[qfmu 52 goNvmuj
I. dyf9tdeD
!D rNoshv’oEgxaoI6[ * c9ltg\uD gryoj .-hfyo]kpgxaoI6[ # c9ltg\ux6shv’oEoUD
i 9qj’oa[g[yj’;jkgryoj .-hfyo]kp9adczoj 9b’j r=fu L
i 9qj’c[j’rNoshv’oEoUgxao * l;j oltg\udaoc]h;mkluc8]j tlj;o
X c[j’9kd.9dk’ ?
i 9qj’0tspkpI6[rNoshv’oEoU.sh.spdj ;kj gdqkj c]h;8afgxao * l;j olt
g\udao3fpg]u,j 9kd.9dk’0v’I6[ * c9D
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
@D 9q’j oe.-hsq;|;j p grnvj ;afcmdgoNvmuj0v’I6[]5,j oUc]h;8v[7e4k,D
d0
{ c8]j t0hk’,u9ad8k L { c8j]t0hk’,u9ad8k L
{ goNvmumj a’\qf,u9ad8k L { goNvmumj a’\qf,u9ad8k L
142
#D lt4komucj s’j oUgxaome,t-kfmujl;p’k,csj’|b’j
9q’j -vd;ymugrnjvxP[mP[ goNvmuj0v’|v’lv’cs’j oUD
$D I6[/kgInvogrD 9qj’-vdskgoNvmu0j v’/kgroAo9tgmqkj da[fyo9u9j addhvoDສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
g0fmjugr
&D 9q’j gvqkI6[9t85]afmu,j u0hk’ ! cm gxaosq;|j;pgrnjv;afcmdgoNvmuj
I, II, III 0v’I6[ dF 0F 7D
! cm III
II IIII III
d 07
143
II. .97;k,D
{ djvo9txP[mP[goNvmuj0v’ @ I6[ s^n s^kpI6[8hv’lhk’sq;
|j;p;afcmdgoNvmujdjvoD
{ sq;|;j p;afcmdgoNvmuj c,oj goNvmuj0v’I6[9t85]afmuj,u0hk’ G
! cm 8+ ! cm ! cm2
! dm 8+ ! dm !WW gmnvj ! dm2
! m 8+ ! m !W WWW gmnjv ! m2
{ I6[c8d8jk’daolk,kf,ugoNvmujgmqjkdaoD
8q;1jk’ G I6[c[8kj ’Mgs^qkj oUxtdv[fh;pI6[9t85]afmujgmqkj daoD
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
III. [qfg/udsafD
!D .oI6[ * vaooU,u & I6[ mu,j ugoNvmujgmqjkdaoF ,u ! I6[ mu,j ugoNvmuj 8jk’\6Dj 9q’j -vdsk
I6[mu,j ugoNvmu8j kj ’\6j 3fp.-hI6[lk,c9 gxaog7nvj ’,n Xsq;|;j p;afcmd?
.odko;afcmdD
144
0 7
d
C l
9
@D ]5’ [q;lu vvdc[[shv’oEgxaoI6[ $ c9lkd c]t I6[9t85]af 7nI6[]5,j oUD 9kd
oAo gryoj .-hfyo]kpgxaoI6[9t85]af x6shv’oEfaj’djk;D
{ 9q’j oa[g[y’j ;jk gryjo.-hfyo]kp9adczjo.oc8]j tI6[ L
{ ma’lv’I6[.-hfyo]kpma’\qf9adczoj L
ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
X I6[ d ? X I6[ 0 ?
#D I6[/kgInvomujd+[+maoc]h;D 9q’j -vdskgoNvmuj0v’/kmujd+[+maoc]h;oAo9tgmqkj da[
fyo9uj9addhvo L
g0fmujd+[+c]h;
$D 9qj’c8h,I6[lujc9lkdmu,j u];’pk;gmqjk ( 8kdk3i c]t ,u];’dh;k’ * 8kdk
3iD 4k,;jk g9hpmujc8h,,uma’\qf9ad8kdk3iD
145
[qfmu 53 sq;|;j p;afcmdgoNvmuj
I. dyf9tdeD
!D 9q’j g]nvdgvqksq;|;j p;afcmdgoNvmuj ! cm2S ! m2 ; 1 km2 mujg\ktlq,le
]a[;afcmdgoNvmuj8+wxoU G
goNvmujshv’IPo goNvmuxj tgmf l x x ]k;
goNvmu|j hkxqd0v’xB,0Po goNvmujfyogInvoD
@D 9qj’0Po9eo;o.l.j o8k8t]k’]5,j oU G
kdm,@2 hIm,@2 dfadm,@2 m,@2 dfm,@2 c-m,@2 m,m,@2
95676 dm2 95676
127,54 dam2 12754
7,49 km2 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ
32765 m2
50 000 cm2
II. .97;k,D
sq;|;j p;afcmdgoNvmujmuj.-hs^kpc,oj G km2 ; m2 ; cm2
8k8t]k’sq;|j;p;afcmdgoNvmuj G
d,@ I,@ fd,@ ,@ f,@ -,@ ,,@
km2 hm2 dam2 m2 dm2 cm2 mm2
50000
00 1
3500000
2900
5 m2 = 50 000 cm2 ; 1 dm2 = 0,01 m2 ;
3,5 km2 = 3500 000 m2 ; 29 cm2 = 2 900 mm2 .
146
III. [qfg/udsafD
!D 9q’j oe.-h8k8t]k’grnjvxjPosq;|;j p;afcmd]5j,oUD
m2 dm2 cm2 42 m2 7 dm2= . . . . . . . . . . cm2
3285 cm2 = . . . . . . . . . . . dm2
42 07 85 180 cm2
32 80 = . . . . . . . . . . . dm2
6
1 52 dm2 = . . . . . . . . . . . m2
52
80 6 m2 80 dm2 = . . . . . . . . . . . cm2
@D 9q’j xPj osq;|j;p;afcmdgoNvmu]j 5j,oUD
60 km2 = . . . . . . . . . . . . hm2 1,4 dm2 = . . . . . . . . . . . . . . mm2
300 mm2 = . . . . . . . . . . . dm2 5 cm2 ສະຫງສ.ວວນ.ລິສຂະສິດ= . . . . . . . . . . . . . . dm2
18 hm2 = . . . . . . . . . . . . dam2 120 m2 = . . . . . . . . . . . . . . cm2
36,4 m2 = . . . . . . . . . . .. hm2 9 dam2 = . . . . . . . . . . . . . . m2
650000 cm2 = . . . . . . . . . . . m2 48000 dm2 = . . . . . . . . . . . . . . m2
#D 9qj’la’gdf8q;1jk’c]h;oe.-h.o0=h8+wxD
115 dm2 25 cm2 = 1 m2 15 dm2 25 cm2
340 m2 50 dm2 = 3 dam2 40 m2 50 dm2
247 dam2 40 m2 = 2 hm2 47 dam2 40 m2
242 dm2 42 m2 =
546 dm2 60 cm2 = ......................
5379 hm2 38 dam2 =
1345 dam2 60 m2 = ......................
......................
......................
147