แม่กวางตัวหนึ่งถูกนายพรานตามล่า มันวิ่งหนีหัวซุกหัวซุนมาหลบในถ ้า เพื่อหวังรอดชีวิต โดยที่ไม่รู้เลยว่าในถ ้ามีสิงโตตัวหนึ่งอาศัยอยู่ สิงโตซุ่มดู จนแม่กวางเดินเข้ามาใกล้ ๆ จากนั นจึงใช้หรงเล็บตะครุบและจับฉีกเนื อ ออกเป็นชิ น ๆ แม่กวางร้องด้วยความเจ็บปวดและพูดว่า "ข้าช่างอาภัพเห ลินเกิน อุตส่าห์วิ่งหนีรอดจากมนุษย์มาได้ แต่ต้องมากลายเป็นเหยื่อของ สิงโตแทน" นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : เมื่อหลบหนีศัตรูจงดูให้แน่ใจก่อนว่าจะไม่ตก เป็นเหยื่อของผู้อื่นอีก พุทธภาษิต : เต ทีฆรตฺต้ โสจนฺติ เย ปมชฺชนฺติ มาณวา. คนประมาท ย่อมเศร้าโศกสิ นกาลนาน.
เช้าวันหนึ่ง แม่ไก่พาลูก ๆ ออกไปเดินเล่นรอบบ้าน จนได้พบกับเจ้า แมวตัวแสบที่แกล้งหลับอยู่ เจ้าแมวเห็นแม่ไก่ไม่สนใจจึงอาศัยจังหวะที่แม่ ไก่เผลอจับลูกไก่มากินทันที สักพักแม่ไก่เห็นว่าลูกไก่หายไปตัวหนึ่ง มันจึง ร้องเรียกลูก เจ้าของบ้านได้ยินจึงเดินออกมาดู ก็พบว่าลูกไก่หายไป เขา รีบออกตามหาจนพบเจ้าแมวตัวแสบนอนอยู่อย่างสบายใจ จึงหยิบไม้ไล่ตี มันทันที เจ้าแมวจึงร้องถามว่า "โอ๊ย ท่านมาตีข้าท้าไมนี่" "ก็เจ้าแอบกิน ลูกไก่ของข้าน่ะสิ" เจ้าของบ้านตอบ แมวปฏิเสธแก้ตัวว่า "ข้าไม่ได้กินนะ ท่านอย่ามาใส่ร้ายข้าสิ" เจ้าของบ้านโมโหจึงพูดว่า "ถ้าเจ้าไม่ได้กิน ท้าไมที่ มุมปากของเจ้าถึงมีขนไก่ติดอยู่ล่ะ" เจ้าแมวจ้านนต่อหลักฐานจึงยอมถูกท้า โทษแต่โดยดี นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ผู้ที่ท้าผิดมักมีพิรุธให้จับได้เสมอ พุทธภาษิต : ปาปํ ปาเปน สุกร้. ความชั่วอันคนชั่วท้าง่าย
สุนัขผู้หิวโหยตัวหนึ่งมุดเข้าไปในโพรงต้นโอ๊คเพื่อกินอาหารที่มีคนมาทิ ง เอาไว้ เมื่อกินเสร็จท้องของมันป่องมากจนไม่สามารถออกมาจากโพรงได้ มันจึงร้องตะโกนขอความช่วยเหลือ "ใครก็ได้ช่วยข้าที" สุนัขป่าอีกตัวเดิน ผ่านมาเห็นจึงถามว่า "มีอะไรให้ข้าช่วยรึ" มันโอดครวญ "ข้าติดอยู่ในนี ช่วย ข้าออกไปทีเถอะ" "แล้วเจ้าเข้าไปในโพรงได้อย่างไรล่ะ" "ข้าก็มุดเข้ามา ตามปกตินั่นแหละ แต่พอข้ากินอิ่มกลับออกไปไม่ได้นะสิ" สุนัขอีกตัวจึงพูด ว่า "ถ้าเช่นนั น เจ้าก็รอให้อาหารมันย่อยเสียก่อน เดี๋ยวเจ้าก็มุดออกมาได้ เองนั่นแหละ" พูดจบมันก็เดินจากไป นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : จงรู้จักท้าอะไรให้อยู่ในความพอดี พุทธภาษิต : อิจฉา โลกสฺมิ ทุชฺชหา. ความอยากละได้ยากในโลก
วันหนึ่งในฤดูหนาว ชาวประมงคนหนึ่งต้องออกเรือไปหาปลาเพื่อมา เลี ยงครอบครัว แต่การจับปลาในฤดูหนาวถือเป็นเรื่องยาก ในระหว่างที่เขา รอปลามาติดเบ็ดนั น ก็มีปลาหมึกยักษ์ตัวหนึ่งโผล่ขึ นมา ชาวประมงพูดขึ น ว่า "ถ้าข้ากระโดดลงไปจับเจ้าในทะเล ข้าคงต้องหนาวตายแน่ แต่ถ้าหากข้า ไม่ลงไป ลูก ๆ ของข้าก็คงจะหิวตายเหมือนกัน" นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ลูกคือสิ่งส้าคัญที่สุดส้าหรับพ่อแม่ พุทธภาษิต : ภัยที่มารดาและบุตรช่วยกันไม่ได้(โดยแท้จริง) ๓ อย่าง เหล่านี มีอยู่สามอย่าง คือ ภัยเกิดจากความแก่ (ชราภย้), ภัยเกิดจาก ความเจ็บไข้ (พฺยาธิภย้), ภัยเกิดจากความตาย (มรณภย้).
วันหนึ่ง ตัวต่อตัวหนึ่งบินมาเกาะที่หัวของงู แล้วมันก็ต่อยเข้าที่หัวของงู อย่างจัง พิษจากเหล็กในท้าให้งูเจ็บปวดมาก มันกระเสือกกระสน ด้วยความทรมาน แต่ก็ไม่รู้ว่าจะแก้แค้นตัวต่อได้อย่างไร ขณะนั นก็มีคนขับ เกวียนผ่านมาพอดี มันจึงเลื อยเข้าไปข้างใต้เกวียนแล้วเอาหัวของมันมุดเข้า ไปใต้ล้อของเกวียน พลางนึกในใจว่า "อย่างน้อยเจ้าก็สมควรตาย ไปพร้อม ๆ กับข้า" นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : การท้าร้ายผู้อื่น อาจเป็นการน้าภัยมาสู่ตนเอง พุทธภาษิต : สัตว์ทั งปวง หวาดต่ออาญา ล้วนกลัวต่อความตาย ควรท้าตนให้เป็นอุปมาแล้ว ไม่ฆ่าเขาเอง ไม่พึงให้ผู้อื่นฆ่า ( ผู้อื่น )
ชายคนหนึ่งมีนิสัยเป็นคนเกียจคร้านมาก ต่อให้มีสิ่งดี ๆ เข้ามากองอยู่ ตรงหน้าเขาก็ยังขี เกียจที่จะหยิบขึ นมา วันหนึ่งเทพเจ้าอยากทดสอบดูว่าชาย คนนี จะเกียจคร้านมากเพียงใด ท่านจึงน้า "ความโชคดี" ใส่ไว้ในกะละมังใบ หนึ่งแล้ววางไว้ตรงหน้าเขา ปรากฏว่าเขาไม่สนใจแม้แต่น้อย แถมยัง เหยียบลงไปในกะละมังจนความโชคดีกระเด็นหายไปอีก เทพเจ้าเห็นความ ขี เกียจของชายคนนี จึงได้แต่พูดว่า "ถ้าเช่นนั น เจ้าก็เป็นคนโชคร้ายตลอดไป แล้วกัน" นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ความขี เกียจไม่เคยน้าพาสิ่งที่ดีมาให้ พุทธภาษิต : ผู้เกียจคร้าน มีความเพียรเลว พึงเป็นอยู่ตั งร้อยปี ส่วนผู้ปรารภความเพียรมั่นคง มีชีวิตอยู่เพียงวันเดียว ก็ประเสริฐกว่า
ชาวสวนคนหนึ่งปลูกต้นแอปเปิ้ลไว้เป็นจ้านวนมาก แต่กลับไม่มีต้นไหน ออกผลให้เขาเลยทั งยังเป็นที่อยู่ของนกและแมลงตัวเล็ก ๆ มากมาย เขาจึง ตัดสินใจที่จะตัดต้นแอปเปิ้ลทิ ง ขณะที่เขาก้าลังจะตัดต้นแอปเปิ้ลทิ ง พวกนก และแมลงก็พากันมาอ้อนวอนว่า "ได้โปรดเถิดท่านต้นไม้พวกนี เป็นที่อยู่ อาศัยของพวกข้า หากท่านเก็บมันไว้ พวกข้าสัญญาว่าจะร้องเพลงให้ท่าน ฟังทุกวันเป็นการตอบแทน" ชาวสวนไม่ฟังเลยแม้แต่น้อย เขาลงมือตัดต้น แอปเปิ้ลไปเรื่อย ๆ จนถึงต้นสุดท้ายที่มีรังผึ งที่เต็มไปด้วยน ้าผึ งห้อยอยู่ เขา จึงเห็นว่าก็มีค่าอยู่เหมือนกัน นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ทุกสิ่งมีค่า หากเรารู้จักพิจารณามองให้เห็น เป็นประโยชน์ของมัน พุทธภาษิต : สลาภ้ นาติมญฺเญยฺย. ไม่ควรดูหมิ่นลาภของตน
ผึ งตัวหนึ่งคิดอยากจะแกล้งเต่าทองซึ่งเป็นเพื่อนของมัน จึงชวนเต่าทอง มากินอาหารเย็นที่รัง เมื่อเต่าทองมาถึงรัง ผึ งก็น้ารังผึ งและรวงผึ งมาให้ เต่าทอง ซึ่งเต่าทองเป็นแมลงที่กินใบไม้เป็นอาหาร เต่าทองกินน ้าผึ งไปได้ นิดเดียวก็บินกลับรังของมัน วันต่อมาเต่าทองคิดอยากจะเอาคืน จึงชวนผึ ง มากินอาหารที่รังของมันบ้าง เมื่อผึ งมาถึงเต่าทองก็เอาใบไม้มาให้ผึ งกิน แต่ผึ งกินไม่ได้ต้องบินกลับรังไป เต่าทองจึงนั่งหัวเราะด้วยความชอบใจ นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : คนที่ชอบกลั่นแกล้งผู้อื่นย่อมถูกเขาเอาคืน เข้าสักวัน พุทธภาษิต : มิตฺตทุพฺโภ หิ ปาปโก. ผู้ประทุษร้ายมิตร เป็นคนเลวแท้
ณ ลานดินแห่งหนึ่ง หนูกับมดสร้างรังอยู่ใกล้ ๆ กัน ต่อมาไม่นานเกิด ฝนตกหนัก ทั งรังหนูและรังมดที่อยู่ใต้ดิน ถูกน ้าท่วม ท้าให้ฝูงมดจมน ้าตาย ไปเป็นจ้านวนมาก ส่วนพวกหนูไม่เป็นอะไรเลย พวกมดสงสัยจึงถามหนูว่า "ท้าไมพวกเจ้าถึงรอดจากน ้าท่วมมาได้ล่ะ" หนูจึงตอบว่า "ก็เพราะว่าพวกข้า ท้าทางเข้าบ้านไว้สองทางยังไงล่ะ พอท้าท่วมทางแรก พวกเราก็รีบหนี ออกไปทางที่สองได้ทัน" นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ควรเตรียมทางหนีทีไล่เผื่อไว้ส้าหรับในทุก ๆ เรื่อง พุทธภาษิต : สเจ ลเภถ นิปก้ สหาย้ จเรยฺย เตนตฺตมโน สติมา. ถ้าได้สหายผู้รอบคอบ พึงพอใจมีสติเที่ยวไปกับเขา.
วันหนึ่งสัตว์ป่าทั งหลายออกมาพบปะพูดคุยกัน ทุกตัวต่างก็พยายามเล่า ถึงความดีของตนเอง หมีตัวหนึ่งเล่าให้สัตว์ตัวอื่น ๆ ฟังว่า "ข้าเป็นผู้ที่มี ความเมตตามากที่สุด เพราะข้าไม่เคยกินมนุษย์ที่ตายแล้วเลยสักครั ง" สุนัข จิ งจอกได้ยินจึงหัวเราะแล้วพูดว่า "โอ้ แสดงว่าเจ้ากินเฉพาะคนที่ยังหายใจ อยู่น่ะสิ อย่างนั นก็ยิ่งแย่กว่ากินคนตายแล้วเสียอีก แล้วอย่างนี จะเรียกว่ามี ความเมตตาได้อย่างไร" พูดจบมันก็เดินจากไป นิทานเรื่องนี สอนให้รู้ว่า : ควรมีความเมตตาต่อผู้อื่นเมื่อเขายังมีชีวิตอยู่ ไม่ใช่ท้าเมื่อเขาได้ตายจากไปแล้ว พุทธภาษิต : เจริญเมตตาจิตมีผลมากกว่าให้ทาน
ผลงานชิ นนี เป็นลิขสิทธิ์ของ ห้องแบ่งปันสื่อการเรียนการสอน https://www.facebook.com/groups/161285404539653/ อนุญาตให้น้าไปใช้เพือการจัดการเรียนการสอนของสมาชิก ในกลุ่มห้องแบ่งปันสื่อการเรียนการสอน VIP เท่านั น ไม่อนุญาตให้น้าไปจ้าหน่ายหรือดัดแปลงเพื่อการจ้าหน่าย ไม่อนุญาตให้น้าไปอัพโหลดใหม่ ถ้าทราบว่ามีสมาชิกท่านใดน้างานในกลุ่มไปจ้าหน่าย / จ่ายแจก / หรือส่งต่อผู้อื่น ขออนุญาตลบออกจากกลุ่มทันที นอกจากนี ด้าเนินการตามกฎหมาย แจ้งเป็นลายลักษณ์อักษร ต่อผู้บังคับบัญชาของท่านต่อไป