เร่อื ง การบันทึกบัญชสี หกรณ์การเกษตร
จัดทำโดย
นางสาวเบญจมาศ จำปาทอง 6430201012
นางสาวปวรรณรัตน์ ภูหาด 6430201014
นางสาวสโรชา ดวงมาลัย 6430201019
นางสาวสดุ ารัตน์ บทมาตย์ 6430201021
เสนอ
นางกสุ ุมา แข็งแรง
ผอู้ ำนวยการวทิ ยาลัย
นายวิชา อาญาเมอื ง
รายงานเล่มน้เี ปน็ สว่ นหน่ึงของรายวิชาการสหกรณ์ 30201-2107
ภาคเรียนที่2 ปกี ารศกึ ษา2564
วทิ ยาลัยการอาชีพนวมนิ ทราชินีมุกดาหาร
การบนั ทึกบญั ชีสหกรณก์ ารเกษตร
หัวข้อเร่ือง (Topics)
1. สมดุ บัญชรี ายการข้นั ต้น
2. การผา่ นรายการบญั ชีแยกประเภท
3. การจัดทำงบทดลอง
แนวคดิ สำคญั (Main Idea)
การบนั ทึกบัญชีสหกรณ์การเกษตรเปน็ การจดบันทึกรายการค้าต่างๆ ตามลำดับการเกดิ ของรายการ
ทางการเงินจากเอกสารหลักฐานต่างๆ ทีส่ หกรณ์ไดด้ ำเนินการอยา่ งเปน็ ระเบียบโดยจัดหมวดหมู่แยกประเภท
รายการและจัดทำงบทดลองเพื่อพิสูจน์ความถูกต้องก่อนที่จะสรปุ ผลออกมาในรปู รายงานทางการเงิน เพ่ือ
ประโยชนใ์ นการดำเนินงานของสหกรณ์
สมรรถนะย่อย (Element of Competency)
1. แสดงความรู้เก่ียวกบั การบนั ทึกบัญชีสหกรณ์การเกษตร
2. บนั ทึกบญั ชสี หกรณ์ภาคการเกษตรมาตรฐานการบัญชีและระเบียบท่นี ายทะเบียนกำหนด
จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม (Behavioral Objectives)
1. บอกสมุดบันทึกรายการข้นั ต้นของสหกรณ์การเกษตรได้
2. บนั ทกึ รายการในสมุดรายวันขัน้ ตน้ ได้
3. ผ่านรายการบัญชแี ยกประเภทได้
4. จดั ทำงบทดลองได้
3.1. สมุดบันทกึ รายการขั้นตน้
สมุดบนั ทึกรายการขัน้ ตน้ ของสหกรณก์ ารเกษตรจะใชส้ ำหรบั บนั ทกึ รายการทางการเงินจากเอกสารตา่ งๆ
เรยี งตามลำดับก่อนหลังโดยจะบันทึกรายการทางการเงนิ ทีเ่ กดิ ขนึ้ ก่อนไปบนั ทึกในสมดุ บันทึกรายการขั้นตน้ ก่อนท่ี
จะผ่านไปรายการแยกประเภท ซง่ึ สมุดบันทึกรายการขั้นต้นของสหกรณ์การเกษตรประกอบดว้ ย
3.1.1. สมุดเงนิ สด
สมดุ เงินสดใช้สำหรบั บนั ทึกรายการเกย่ี วกบั การรบั -จา่ ยเงินสด และเงินสดคงเหลือโดยการรับและ
จา่ ยเงินสดทุกกรณตี ้องนำรายการทางการเงนิ จากเอกสารประกอบการรบั -จา่ ย มาบนั ทึกรายการในสมุดเงนิ สด
กอ่ นเสอ
3.1.2 สมุดซ้ือสนิ คา้
สมุดซ้ือสนิ ค้าใชส้ ำหรบั บันทึกรายการเกี่ยวกบั การซื้อสินคา้ มาจำหน่ายหรือซือ้ ผลิตผลทั้งทซี่ อ้ื เปน็ เงนิ
สดและเงนิ เชื่อ เพอื่ ทราบรายละเอยี ดต่างๆ เกีย่ วกบั การซื้อสนิ ค้าทง้ั ท่เี ปน็ สมาชิกและทีไ่ ม่ไดเ้ ป็นสมาชิก
1.3 สมดุ ขายสนิ ค้า
สมุดขายสินค้าใชส้ ำหรับบันทึกรายการเกย่ี วกบั การขายสินค้าท่ีสหกรณ์จดั หามาจำหน่ายหรอื ขาย
ผลติ ผลทส่ี หกรณร์ วบรวมได้ ท้งั ท่ขี ายเป็นเงินสดและเงินเชื่อ เพ่ือทราบรายละเอียดต่างๆ เกี่ยวกบั การขายสนิ ค้า
ท้งั ท่ีเป็นสมาชิกและที่ไม่ได้เป็นสมาชิก
1.4 สมุดรายไดค้ ่าบริการ
สมดุ รายได้ค่าบรกิ ารใช้สำหรับบันทึกรายการเกย่ี วกับการให้บริการสง่ เสริมและเผยแพร่การเกษตร
เชน่ บริการสบู น้ำ ปรบั ปรงุ ท่ีดนิ ไถไรน่ า เป็นตน้ ทั่งที่ใหบ้ ริการเป็นเงินสดและเงนิ เชือ่ เพอ่ื ทราบรายละเอยี ดตา่ งๆ
เกยี่ วกับการใหบ้ ริการท้ังท่เี ป็นสมาชิกและท่ีไม่ไดเ้ ปน็ สมาชิก
1.5 สมดุ รายวันทั่วไป
สมดุ รายวนั ท่วั ไปใชส้ ำหรับบนั ทกึ รายการทางบัญชีที่เกิดข้นึ ซึ่งไม่เก่ยี วกบั การรบั จา่ ยเงนิ สดหรอื
รายการที่ไม่อาจบนั ทกึ ไวใ้ นสมุดบันทึกรายการขั้นตน้ เลม่ อ่ืนได้ ไดแ้ ก่ รายการตามเอกสารใบโอนบัญชีทีจ่ ดั ทำขึ้น
เพ่ือเป็นเอกสารปนะกอบการบนั ทกึ บัญชี ทัง้ น้ีรายการใดที่บนั ทกึ สมุดขน้ั ตน้ เล่มอืน่ แล้วไมต่ อ้ งนำมาบนั ทึกในสมดุ
รายวนั ทวั่ ไปอกี เช่น ซ้ือสินค้าเป็นเงินเช่ือหรือขายสินคา้ เป็นเงนิ เชอ่ื เป็นต้น
3.2 การผ่านรายการบญั ชีแยกประเภท
บัญชแี ยกประเภทเป็นการแยกหมวดหมหู่ รือประเภทหลงั จากการบนั ทกึ ในสมดุ รายวนั ขั้นตน้ แลว้ เช่นบญั ชปี ระเภท
สินทรัพยบ์ ัญชปี ระเภทหนี้สินและบัญชปี ระเภทส่วนทนุ บัญชแี ยกประเภทประกอบดว้ ย
3.2.1 สมดุ บญั ชีแยกประเภททวั่ ไป
สมุดบญั ชีแยกประเภทท่วั ไปใช้สำหรับบันทกึ รายการจากสมดุ บนั ทึกรายการขัน้ ตน้ แยกตามประเภทบญั ชที ี่
จำแนกไว้รายการทางการเงินทุกรายการที่บนั ทึกไวใ้ นสมุดบันทกึ รายการข้นั ตน้ แตล่ ะเล่มจะต้องผา่ นรายการเพ่ือ
นำมาบนั ทกึ ในบัญชแี ยกประเภทท่เี ก่ียวข้องเสมอสมดุ บัญชีแยกประเภททว่ั ไปจงึ เปน็ สมุดรวมทกุ บญั ชที เ่ี กดิ
รายการทางการเงินประเภทต่าง ๆ นนั่ เอง
3.2.2 บัญชีย่อย
เนอ่ื งจากการรบั จ่ายเงนิ บางประเภทแม้จะทราบไดจ้ ากบัญชแี ยกประเภทนนั้ ๆ แล้วกต็ ามพ แตย่ งั มีความ
จำเปน็ ต้องทราบรายละเอียดยอ่ ยแต่ละรายเพื่อประโยชน์ในการควบคุมตรวจสอบจึงต้องมบี ัญชียอ่ ยเพ่ือบันทกึ
รายการทางการเงนิ ที่เกิดขนึ้ แยกยอ่ ยออกไปแตล่ ะรายซึ่งตามปกติ ได้แก่ บญั ชยี ่อยลูกหนี้เงนิ ใหก้ ู้ระยะส้ันบัญชี
ยอ่ ยลกู หนเี้ งินให้กรู้ ะยะปานกลางบัญชยี ่อยลกู หน้ีการคา้ บัญชยี ่อยลกู หน้ีคา่ บริการบญั ชียอ่ ยลูกหนี้อื่น ๆ บัญชียอ่ ย
เจา้ หน้ีเงินรับฝากออมทรัพยบ์ ัญชยี ่อยเจ้าหนี้เงินรับฝากประจำบัญชยี ่อยเจา้ หนี้การคา้ บญั ชีย่อยเจา้ หน้อี ่นื ๆ เปน็
ตน้ ทงั้ นีส้ หกรณต์ ้องจัดให้มีบัญชยี อ่ ยขนึ้ ตามความจำเปน็
3.2.3 ทะเบยี น
ตามปกติทะเบยี นเปน็ สมดุ ชว่ ยสำหรับบันทึกรายการต่าง ๆ จากเอกสารโดยละเอยี ดเพื่อสะดวกในการจดั ทำ
บัญชีและควบคุมตรวจสอบอย่างไรก็ตามสหกรณ์การเกษตรได้ใช้ทะเบียนบางอยา่ งทำหนา้ ท่บี ัญชียอ่ ยด้วยเชน่
ทะเบยี นสมาชกิ และการถือหุ้นทะเบยี นสินทรัพย์ถาวรทะเบียนคุมสนิ ค้าทะเบยี นสถิติธุรกจิ ของสมาชิกและ
ทะเบียนอน่ื ตามความจำเป็น
3.3 การจดั ทำงบทดลอง
การจัดทำงบทดลองจะทำภายหลังจากบนั ทกึ รายการเงนิ ท่ีเกดิ ข้ึนจากการดำเนนิ งานของสหกรณต์ าม
เอกสารประกอบการบนั ทึกบัญชีในสมุดบนั ทึกรายการข้ันต้นประกอบดว้ ยสมุดเงินสดสมุดซ้อื สนิ ค้าสมุดขายสนิ ค้า
สมดุ รายได้ค่าบรกิ ารและสมุดรายวันท่วั ไปโดยเรยี งตามลำดับกอ่ นหลังทรี่ ายการเงินนัน้ เกิดขน้ึ จากนนั้ ผ่านรายการ
บญั ชแี ยกประเภทประกอบด้วยสมุดบญั ชีแยกประเภทท่วั ไปบัญชยี ่อยและทะเบียนต่าง ๆ เรยี บรอ้ ยแล้วเนอื่ งจาก
สหกรณก์ ารเกษตรบนั ทึกบัญชตี ามหลักการบัญชคี ู่รายการเงนิ ทกุ รายการจะบนั ทึกบญั ชี 2 ด้านเสมอคือด้านเดบิต
และดา้ นเครดิตซึง่ จำนวนเงนิ รวมดา้ นเดบติ จะต้องเทา่ กบั ด้านเครดติ เสมอสหกรณจ์ ึงสามารถพสิ ูจน์ความถกู ต้อง
ของการบันทึกบัญชีตามหลกั การบัญชไี ด้โดยการจัดทำงบทดลองดังนัน้ งบทดลองจึงหมายถงึ รายงานทางการเงินท่ี
จัดทำขนึ้ เพ่ือแสดงยอดคงเหลือของบญั ชตี า่ ง ๆ ทุกบญั ชีในสมดุ บัญชีแยกประเภททั่วไป ณ วนั ใดวันหนึ่งเพ่ือพิสจู น์
ความถูกต้องของการบนั ทกึ บัญชีตามหลกั การบัญชีค่ซู ง่ึ จำนวนเงนิ รวมของบัญชที ่ีมียอดคงเหลือด้านเดบติ จะต้อง
เทา่ กับจำนวนเงนิ รวมของบัญชีทีม่ ียอดคงเหลือด้านเครดิตโดยทั่วไปสหกรณ์จะจัดทำงบทดลองประจำเดือน
นำเสนอต่อทป่ี ระชุมคณะกรรมการดำเนนิ การและหนว่ ยงานท่ีเก่ียวข้องให้ทราบถึงความเคล่ือนไหวทางการเงิน
ของสหกรณเ์ พื่อนำข้อมลู ในบทดลองไปใชใ้ นการวางแผนและติดตามประเมินผลการปฏบิ ัติงานตอ่ ไป
เพอ่ื ใหเ้ ข้าใจกระบวนการจัดทำบญั ชีของสหกรณ์การเกษตร (กรณไี มม่ ีภาษีมลู คา่ เพ่ิม) ต้ังแตเ่ รม่ิ บันทึกใน
สมุดบนั ทึกรายการขั้นต้นผา่ นรายการบัญชีแยกประเภทและการจัดทำงบทดลอง
ตวั อย่างการบนั ทึกรายการของสหกรณก์ ารเกษตรแก่นนาดี จำกัด (กรณไี ม่มภี าษีมูลค่าเพ่มิ )
25X1
ม.ค. 1 - รบั คา่ ธรรมเนียมแรกเขา้ ตามใบเสร็จรบั เงินเลม่ ที่ 1 เลขที่ 1-20 จำนวน 1,000 บาทและรับเงินคา่ หุ้น
จำนวน 10,000 บาท
-รับเงนิ ฝากออมทรัพย์จำนวน 3,000 บาทตามใบสง่ เงินฝากออมทรพั ย์ของนางเพชราบญุ เกิด
-จา่ ยคา่ เบี้ยเลีย้ งพาหนะตามใบเบกิ เงนิ เลขท่ี 1 จำนวน 200 บาท
-จ่ายเงินกู้ระยะสน้ั ให้นายโชติชอบช่วยจำนวน 5,000 บาทตามใบรับเงินกเู้ ลขท่ี 1
2 - รบั ชำระหนจ้ี ากลูกหนเ้ี งินกู้ระยะสนั้ ตามใบเสร็จรบั เงินเล่มท่ี 1 เลขที่ 51 จากนางบุญเกิดงามจำนวน
1,000 บาทพร้อมดอกเบี้ย 300 บาท (ลูกหน้ียกมา)
-นำเงินสดฝากธนาคารกรุงไทยจำนวน 8,000 บาท
-จ่ายคนื เงนิ รับฝากออมทรพั ย์จำนวน 1,000 บาทตามใบถอนเงินฝากออมทรัพย์ของนายเขียว
-ถอนเงนิ ฝากธนาคารกรงุ ไทยจาํ นวน 4,000 บาท
-ซ้ือเคร่ืองเขียนแบบพิมพ์ตามใบเบิกเงินเลขที่ 2 จำนวน 500 บาท
-ซื้อเคร่ืองใชส้ ำนักงานต้เู อกสารจำนวน 2,140 บาทตามใบเสรจ็ รบั เงินของร้านสุขสวัสดิ์
3 -ซ้อื ปุ๋ยสูตร 16-20-0 จาก บริษทั ปยุ๋ มา้ บนิ จำกัด เปน็ เงินสดจำนวน 8 กระสอบกระสอบละ 200 บาท
และสูตร 15-15-15 จำนวน 10 กระสอบกระสอบละ 220 บาทตามใบเสรจ็ รับเงินเลขท่ี 50050
5 -ถอนเงินฝากธนาคารกรงุ ไทยจำนวน 58,000 บาท
-ซ้อื ยาปราบศตั รูพืชเซฟวนิ 85 จาก บรษิ ัท เกษตรไทย จำกดั จำนวน 10 ขวดขวดละ 100 บาทเป็น
เงินเช่อื ตามใบกำกบั สนิ คา้ เลขที่ 7/1
-ซอ้ื รถไถเดินตามจาก บรษิ ัท สยามคูโบต้า จำกัด เป็นเงนิ สดจำนวน 2 เครอ่ื งราคาเครื่องละ 26,750 บาท
ตามใบเสร็จรบั เงนิ เลขท่ี 10434
7 -ซอ้ื ขา้ วเปลอื กเจา้ จากสมาชิก (นายแกว้ สุขศรี) เปน็ เงนิ สดจำนวน 250 กโิ ลกรัมกิโลกรัมละ 4
บาทตามใบรบั สนิ คา้ เลขที่ 009
-ขายปุ๋ยสูตร 16-20-0 ให้สมาชกิ (นางจติ เจรญิ ใจ) เปน็ เงนิ สด 4 กระสอบราคากระสอบละ 250 บาทตาม
ใบรบั เงนิ ขายสินค้าเลขท่ี 2008
25X1
ม.ค. 7 -ขายปยุ๋ สูตร 16-20-0 ให้นายเก่งกลา้ หาญเป็นเงนิ เช่อื 3 กระสอบกระสอบละ 300 บาทยาปราบศัตรพู ืช
เซฟวิน 85 จำนวน 2 ขวดขวดละ 120 บาทตามใบกำกับสนิ คา้ เลขท่ี 4/2
-ขายรถไถเดนิ ตามให้นายเอกขยนั ทำเปน็ เงนิ เช่ือ 1 คันคนั ละ 28,000 บาทตามใบกำกบั สินค้าเลขที่ 4/3
10 -ขายขา้ วเปลอื กเจา้ เป็นเงินสด 250 กิโลกรมั กิโลกรัมละ 5 บาทให้ชมุ นุมสหกรณ์การเกษตรเมือง จำกัด
ตามใบรับเงนิ ขายสินคา้ เลขที่ 2009
15 -ใหบ้ ริการไถนาใหน้ ายมนั่ มุ่งดี 10 ไร่ไร่ละ 50 บาทเป็นเงิน 500 บาทได้รบั คา่ บริการเป็นเงนิ สดตาม
ใบเสร็จรบั เงนิ เลม่ ท่ี 1 เลขท่ี 52
20 -ให้บริการสบู นำ้ เขา้ นาเปน็ เงินเช่ือใหน้ ายช่วยชมชอบ 50 ไร่ไรล่ ะ 20 บาทดังน้นั เป็นเงิน 1,000 บาทตาม
ใบสำคญั การให้บริการเลขที่ 9/3
30 -ธนาคารกรงุ ไทย จำกัด คดิ ดอกเบี้ยรับฝากธนาคารประเภทออมทรัพย์จำนวน 700 บาทในสมดุ ค่บู ัญชี
เงินฝากธนาคารของสหกรณ์
ให้ทำ 1. สมดุ บันทกึ รายการขั้นตน้ (สมุดเงนิ สดสมดุ ซื้อสินค้าสมดุ ขายสินค้าสมุดรายได้คา่ บรกิ ารและสมดุ รายวนั
ทวั่ ไป)
2. ผ่านรายการบัญชีแยกประเภท
3. จดั ทำงบทดลอง
สมดุ เงนิ สด หนา้ ที่ 15
ว.ด.ป. เลขที่ ชอ่ื บญั ชแี ละรายการ เลขที่ จานวนเงนิ ว.ด.ป. เลขท่ี ชอ่ื บญั ชแี ละรายการ เลขท่ี จานวนเงนิ
เอกสาร เอกสาร เอกสาร เอกสาร
25x1 001 คา่ ธรรมเนยี มแรกเขา้ 409 25x1 1 001 คา่ เบยี้ เลยี้ ง 505 200 -
ม.ค. 1 002 ทนุ เรอี นหนุ ้ 301 1,000 - ม.ค. 002 ลกู หน้ีเงนิ ใหก้ รู ้ ะยะสนั้ 104 5,000 -
003 เจา้ หนี้เงนิ รับฝากออมทรัพย์ 202
200 - รวมจา่ ย 5,200 -
รวมรับ 3,000 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป 10,400 -
14,000 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 1,600 -
2 004 ลกู หนี้เงนิ ใหก้ รู ้ ะยะสนั้ 15,600 2 003 เงนิ ฝากธนาคารกรงุ ไทย 102 15,600 -
005 ดอกเบย้ี รับจากเงนิ ใหก้ ู ้ 104 1,000 - 004 เจา้ หน้ีเงนิ รับฝากออมทรัพย์ 202 8,000 -
006 เงนิ ฝากธนาคารกรงุ ไทย 401 300 - 005 คา่ เครอื่ งเขยี นแบบพมิ พ์ 506 1,000 -
102 4,000 - 006 เครอื่ งใชส้ านักงาน 106
รวมรับ รวมจา่ ย 500 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 5,300 - 2,140 -
10,400 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป 11,640 -
4,060 -
15,700 - 15,700 -
*เลขทเี่ อกสาร คอื เลขทใี่ บสาคญั รับ ใบสาคัญจา่ ย
สมดุ เงนิ สด หนา้ ท่ี 16
ว.ด.ป. เลขที่ ชอ่ื บญั ชแี ละรายการ เลขท่ี จานวนเงนิ ว.ด.ป. เลขที่ ชอื่ บญั ชแี ละรายการ เลขที่ จานวนเงนิ
เอกสาร เอกสาร เอกสาร เอกสาร
25x1 3,800 -
ม.ค. 3 ไมม่ รี ายการรับ 25x1 007 ซอ้ื ป๋ ยุ 501 3,800 -
รวมรับ - - ม.ค. 3 รวมจา่ ย
502 260 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา -- เงนิ สดคงเหลอื ยกไป 4,060 -
504 53,500 -
4,060 - 53,500 -
4,060 - 4,760 -
58,260 -
5 007 เงนิ ฝากธนาคารกรงุ ไทย 102 58,000 - 5 008 ซอ้ื เครอ่ื งจักรกลการเกษตร 1,000 -
รวมรับ 58,000 - รวมจา่ ย 1,000 -
4,760 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 260 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป 5,760 -
58,260 -
7 008 ขายป๋ ยุ 403 1,000 - 7 009 ซอ้ื ขา้ วเปลอื ก
รวมรับ รวมจา่ ย
1,000 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 4,760 - เงนิ สดคงเหลอื ยกมา
5,760 -
สมดุ เงนิ สด หนา้ ที่ 17
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอ่ื บญั ชแี ละรายการ เลขที่ จานวนเงนิ ว.ด.ป. เลขท่ี ชอื่ บญั ชแี ละรายการ เลขที่ จานวนเงนิ
เอกสาร เอกสาร เอกสาร เอกสาร
25x1 009 ขายขา้ วเปลอื ก 25x1 ไมม่ รี ายการจา่ ย --
ม.ค. 10 รวมรับ 405 1,250 - ม.ค. 10 รวมจา่ ย --
6,010 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 1,250 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป 6,010 -
4,760 - --
15 010 รายไดค้ า่ บรกิ าร 6,010 - ไมม่ รี ายการจา่ ย --
รวมรับ รวมจา่ ย 6,510 -
406 500 - 5 6,510 -
เงนิ สดคงเหลอื ยกมา 500 - เงนิ สดคงเหลอื ยกไป
6,510 -
6,510 -
การบนั ทกึ รายการเก่ยี วกับการซอ้ื สนิ ค้า ในสมุดซื้อสินค้าแยกตามประเภทสนิ ค้า
สมดุ ซอ้ื สนิ คา้ -ป๋ ยุ หนา้ 8
ว.ด.ป. เลขที่ ชอ่ื ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอ่ื จานวนเงนิ
เอกสาร บญั ชี
(เจา้ หนี้ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1
ปรษิ ัทป๋ ยุ
ม.ค. 3 50050 มา้ บนิ จากดั ป๋ ยุ 16-20-0 8 กส. 1,600
2,200
ป๋ ยุ 15-15-15 10 กส. 3,800
3,800
รวม
*เลขทเี่ อกสาร คอื เลขทใ่ี บเสร็จรับเงนิ กรณซี อื้ สนิ คา้ เป็ นเงนิ สด หรอื ใบรับสนิ คา้ กรณีผขู ้ ายไมม่ เี อกสาร
สมดุ ซอ้ื สนิ คา้ -เครอ่ื งจักรกลการเกษตรและอปุ กรณ์ หนา้ 10
ว.ด.ป. เลขที่ ชอื่ ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอื่ จานวนเงนิ
เอกสาร บญั ชี
(เจา้ หนี้ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1 บรษิ ัท รถไถ เดนิ ตาม 2 คนั 53,500 53,500
ม.ค. สยาม คู
5 10434 โบตา้ จากดั
รวม 53,500 53,500
สมดุ ซอื้ สนิ คา้ -ขา้ วเปลอื ก หนา้ 12
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอ่ื ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอื่
เอกสาร บญั ชี
(เจา้ หนี้ เซฟวนิ 85 สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) รวม ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1 จน. 10 ขวด 1,000 1,000
บรษิ ัท 1,000 1,000
ม.ค. 5 7/1 เกษรไทย 1,000
จากดั
1,000
การบันทกึ รายการเกีย่ วกับการรวบรวมผลติ ผล (ซ้ือผลิตผล) ในสมุดซอื้ สนิ ค้า
สมดุ ซอ้ื สนิ คา้ -ขา้ วเปลอื ก หนา้ 40
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอื่ ผซู ้ อื้ รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอื่ จานวนเงนิ
เอกสาร (เจา้ หน้ี บญั ชี
การคา้ ) ขา้ วเปลอื กเจา้ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
รวม ยอ่ ย
นายแกว้ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
สขุ ศรี
25x1 009 250 กก. 1,000 1,000
ม.ค. 7 1,000 1,000
การบันทึกรายการเก่ียวกับการขายสนิ ค้า ในสมดุ ขายสนิ ค้าแยกตามประเภทสินค้า
สมดุ ขายสนิ คา้ -ป๋ ยุ หนา้ 20
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขที่ ชอื่ ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอ่ื
เอกสาร บญั ชี 1,000
(เจา้ หนี้ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย 900
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ 1,900
25x1
ม.ค. 7 2/008 นางจติ ป๋ ยุ 16-20-0 4 กส. 1,000
เจรญิ ใจ
นาย
เกง่ กลา้
4-ก.พ. กลา้ หาญ ป๋ ยุ 16-20-0 ลน.21 3 กส.
900
รวม 1,000 900
*เลขทเี่ อกสาร คอื เลขทใ่ี บรับเงนิ ขายสนิ คา้ กรณีขายสนิ คา้ เป็ นเงนิ สด เลขทใ่ี บกากบั สนิ คา้ กรณีขายสนิ คา้ เป็ นเงนิ สด
สมดุ ขายสนิ คา้ -เครอื่ งจักรกลการเกษตรและอปุ กรณ์ หนา้ 25
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขที่ ชอื่ ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอ่ื
เอกสาร (เจา้ หนี้ บญั ชี
การคา้ ) สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
ยอ่ ย
นายเอก ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
ขยัน
25x1 4/3 รถไถเดนิ ตาม ลน.22 1 คัน 28,000 28,000
ม.ค. 7
รวม 28,000 28,000
สมดุ ขายสนิ คา้ -เคมกี ารเกษตร หนา้ 30
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอื่ ผซู ้ อื้ รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอ่ื
เอกสาร (เจา้ หน้ี บญั ชี
การคา้ ) สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
ยอ่ ย
นาย ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
เกง่ กลา้
25x1
หาญ
ม.ค. 7 4/2 เซฟวนิ 85 ลน.21 2 ขวด 240 240
รวม 240 240
การบนั ทึกรายการเกย่ี วกับการขายผลติ ผล ในสมุดขายสินคา้
สมดุ ขายสนิ คา้ -ขา้ วปลอื ก หนา้ 12
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขที่ ชอื่ ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอื่
เอกสาร ขา้ วเปลอื กเจา้ บญั ชี
(เจา้ หน้ี สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1
ม.ค. 10 2/009 ซสก.เมอื ง 250 กก. 1,250 1,250
จากดั
รวม 1,250 1,250
การบนั ทึกรายการเกย่ี วกับการใหบ้ ริการในสมดุ รายได้คา่ บริการ
สมดุ รายไดค้ า่ บรกิ าร-ปรับพน้ื ท่ี หนา้ 5
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอื่ ผซู ้ อ้ื รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอ่ื
เอกสาร ไถนา บญั ชี
(เจา้ หนี้ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1 10 ไร่ 500 500
ม.ค. 15 1/52 นายมัน่ มงุ่ ดี
รวม 500 500
*เลขทเ่ี อกสาร คอื เลขทใ่ี บเสร็จรับเงนิ กรณีบรกิ ารเป็ นเงนิ สด เลขทใ่ี บสาคญั การใหบ้ รกิ าร กรณใี หบ้ รกิ ารเป็ นเงนิ เชอื่
สมดุ รายไดค้ า่ บรกิ าร-สบู น้า หนา้ 10
จานวนเงนิ
ว.ด.ป. เลขท่ี ชอื่ ผซู ้ อื้ รายการ หนา้ เงนิ สด เงนิ เชอื่
เอกสาร สบู น้า บญั ชี
(เจา้ หน้ี รวม สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ สมาชกิ ผมู ้ ใิ ชส่ มาชกิ
การคา้ ) ยอ่ ย
ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ ปรมิ าณ จานวนเงนิ
25x1 นายชว่ ย ลน.3 50 ไร่ 1,000 1,000
ม.ค. 20 9/3 ชมชอบ
1,000 1,000
สมุดรายวันทัว่ ไป หนา้ 3
ว.ด.ป. เลขท่ี รายการ เลขที่ เดบติ เครดติ
บัญชี
ใบโอน 700 - 700 -
25x1
ม.ค. 30 1/x1 เงนิ ฝากธนาคารกรุงไทย
ดอกเบี้ยเงินฝากธนาคาร
ปรับปรุงดอกเบยี้ เงนิ ฝาก
ธนาคาร
ตวั อย่างการผ่านรายการไปบญั ชแี ยกประเภทท่ัวไป ต่อเนอื่ งจากตวั อย่างการบนั ทึกรายการในสมดุ บนั ทึก
รายการขน้ั ตน้
บญั ชเี งนิ สด เลขที่ 101
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
25x1 1,600 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา
ส.15 14,000 - 5,200 - 10,400 -
1
2 ส.15 5,300 - 11,640 - 4,060 -
3
ส.16 - 3,800 - 260 -
5
ส.16 58,000 - 53,500 - 4,760 -
7
10 ส.16 1,000 - 1,000 - 4,760 -
15
ส.17 1,250 - 6,010 -
ส.17 500 - 6,510 -
บญั ชเี งนิ ฝากธนาคารกรงุ ไทย เลขที่ 102
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 8,000 - 4,000 - 78,300 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา ส.16 - 58,000 - 82,300 -
รว.3 700 - 24,300 -
2 25,000 -
5
30
บญั ชลี กู หน้ีการคา้ เลขท1ี่ 03
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
25x1 ข.20 900 - 2,900 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา ข.25 28,000 - 3,800 -
ข.30 240 - 31,800 -
7 32,040 -
บญั ชลี กู หน้ีเงนิ ใหก้ รู ้ ะยะสนั้ เลขท1ี่ 04
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 5,000 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา
ส.15 5,000 - - - 10,000 -
1
ส.15 - - 1,000 - 9,000 -
2
บญั ชลี กู หนี้คา่ บรกิ าร เลขท1ี่ 05
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ร.10 1,000 - -- 1,000 -
ม.ค. 20 ยอดยกมา
บญั ชเี ครอ่ื งใชส้ านักงาน เลขท1่ี 06
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 2,140 - -- 3,500 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 5,640 -
2
บญั ชเี จา้ หนี้การคา้ เลขท2ี่ 01
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ซ.12 - - 1,000 - 2,000 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 3,000 -
ม.ิ ย. 5
บญั ชเี จา้ หน้ีเงนิ รับฝากออมทรัพย์ เลขท2่ี 02
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 - - 3,000 - 4,000
ม.ค. 1 ยอดยกมา 7,000
ส.15 1,000 - - 6,000
1
2
บญั ชที นุ เรอื นหนุ ้ เลขท3ี่ 01
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 - - 10,000 - 15,000 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 25,000 -
1
บญั ชดี อกเบย้ี รับจากเงนิ ใหก้ ู ้ เลขท4ี่ 01
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ข.20 - - 300 - 2,300 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 2,600 -
2
บญั ชขี ายป๋ ยุ เลขที่ 402
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ข.20 - - 1,900 - 71,900 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 73,800 -
7
บญั ชขี ายเครอ่ื จักรกลเกษตรและอปุ กรณ์ เลขท่ี 403
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ข.20 - - 28,000 - 28,000 -
ม.ค. 8 ยอดยกมา
บญั ชขี ายเคมกี ารเกษตร เลขที่ 404
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ข.30 - - 240 - 240 -
ม.ค. 7
บญั ชขี ายขา้ วเปลอื ก เลขท่ี 405
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ยอดยกมา ข.12 - - 1,250 - 1,300 -
ม.ค. 10 2,550 -
บญั ชรี ายไดค้ า่ บรกิ าร-ปรับพน้ื ท่ี เลขท่ี 406
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ร.5 - - 500 - 500 -
ม.ค. 15
บญั ชรี ายไดค้ า่ บรกิ าร-สบู น้า เลขที่ 407
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ร.10 - - 1,000 - 1,000 -
ม.ค. 20
บญั ชดี อกเบย้ี เงนิ ฝากธนาคาร เลขที่ 408
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 รว.3 - - 700 - 700 -
ม.ค. 30
บญั ชคี า่ ธรรมเนยี มแรกเขา้ เลขท่ี 409
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ยอดยกมา ส.15 - - 1,000 - 100
ม.ค. 1 1,000 -
บญั ชซี อ้ื ป๋ ยุ เลขท่ี 501
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ยอดยกมา ช.8 3,800 - -- 3,600 -
ม.ค. 3 7,400 -
บญั ชซี อื้ เครอื่ งจักรกลการเกษตรและอปุ กรณ์ เลขที่ 502
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ซ.10 53,500 - - - -
ม.ค. 5 53,500 -
บญั ชซี อ้ื การเกษตร เลขท่ี 503
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ซ.12 1,000 - -- -
ม.ค. 5 1,000 -
บญั ชซี อ้ื ขา้ วเปลอื ก เลขที่ 504
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ซ.40 1,000 - -- 1,000 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 2,000 -
7
บญั ชคี า่ เบย้ี เลย้ี ง เลขที่ 505
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 200 - -- 300 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 500 -
1
บญั ชคี า่ เครอื่ งเขยี นแบบพมิ พ์ เลขที่ 506
ยอดคงเหลอื เดบติ ยอดคงเหลอื เครดติ
ว.ด.ป. รายการ หนา้ บญั ชี เดบติ เครดติ
25x1 ส.15 500 - - - 400 -
ม.ค. 1 ยอดยกมา 900 -
2
ตวั อย่างการจัดทำงบทดลอง ต่อเน่ืองจากการผา่ นรายการบญั ชีแยกประเภททว่ั ไป
สหกรณ์การเกษตรแกน่ นาดี จำกดั
งบทดลอง
ณ วนั ท่ี 31 มกราคม 25x1
ชอื่ บญั ชี เลขที่ เดบติ เครดติ
บญั ชี
เงนิ สด 6,510 -
เงนิ ฝากธนาคาร 101 25,000 -
ลกู หน้ีการคา้ 102 32,040 -
ลกู หนี้เงนิ ใหก้ รู ้ ะยะสนั้ 103 9,000 -
ลกู หน้ีใหบ้ รกิ าร 104 1,000 -
เครอื่ งใชส้ านักงาน 105
106 5,640 -
เจา้ หนี้การคา้ 201
เจา้ หนี้เงนิ ฝากออมทรัพย์ 201 3,000 -
ทนุ เรอื นหนุ ้ 301 6,000 -
401 25,000 -
ดอกเบยี้ รับจากเงนิ ใหก้ ู ้ 402 2,600 -
ขายป๋ ยุ 403 73,800 -
ขายเครอื่ งจักรกลเกษตรและอปุ กรณ์ 404 28,000 -
ขายเคมกี ารเกษตร 405 -
406 240 -
ขายขา้ วเปลอื ก 407 2,550 -
รายไดค้ า่ บรกิ าร-ปรับพนื้ ท่ี 408 -
รายไดค้ า่ บรกิ าร-สบู น้า 409 500 -
ดอกเบย้ี เงนิ ฝากธนาคาร 501 1,000 -
คา่ ธรรมเนยี มแรกเขา้ 502
ซอ้ื ป๋ ยุ 503 700
ซอ้ื เครอื่ งจักรกลเกษตรและอปุ กรณ์ 504 1,100
ซอื้ เคมกี ารเกษตร 505
ซอื้ ขา้ วเปลอื ก 506 7,400 -
คา่ เบย้ี เลยี้ งพาหนะ 53,500 -
คา่ เครอื่ งเขยี นแบบพมิ พ์ 1,000 -
2,000 -
- 144,490 -
500 -
900 -
144,490