หนังสือบัญชีภาคปฏิบัติ

145 ตัวอย่างที่ 7.3 ในเดือนมกราคม 2560 กิจการมีรายการขายและรายการซื้อสินค้าที่เกิดขึ้นดังนี้ บริษทัอวยชัยจำ กดั 223 หมู่23 ต.เมืองพำน พำน จ.เชียงรำย เล่มที่01/023 โทร053-777722 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302333 ชื่อลูกค้ำ บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมอืงจ.เชียงรำย โทร053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สียภำษี3522222302231 ลำ ดับที่รำยกำร จำ นวน รำคำต่อหน่วย รวมรำคำ 1 โน๊ตบคุ Acer 30.00 30,000.00 900,000.00 2 Powerbank 800 W 80.00 200.00 16,000.00 รวม 916,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลงัหักส่วนลด 916,000.00 ภำษีมลูคำ่เพิ่ม7 % 64,120.00 980,120.00 -เกำ้แสนแปดหมนื่หน่ึงร้อยยสี่ิบบำทถว้นลงชื่อ.................................ผรู้ับของ ลงชื่อ............................................ผรู้ับเงิน วนัท............ี่ 12/01/60............................ วนัท............ี่ 12/01/60............................ วันที่12 มกรำคม 2560 ใบส่งของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบกำ กบัภำษี รวมท้งัสิ้น

146 บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บ้ำนดู่อ.เมืองจ.เชียงรำย เล่มที่01/06 โทร053-777777 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302231 ชื่อลูกค้ำ บริษทักำรคำ้จำ กดั ถนน พหลโยธิน แขวงอนุสำวรีย์เขต บำงเขน กรุงเทพมหำนคร เลขประจำ ตวัผเู้สียภำษี2561252361222 ลำ ดับที่รำยกำร จำ นวน รำคำต่อหน่วย รวมรำคำ 1 โน๊ตบคุ Acer 12.00 30,000.00 360,000.00 2 Powerbank 800 W 50.00 200.00 10,000.00 รวม 370,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลงัหักส่วนลด 370,000.00 ภำษีมลูคำ่เพิ่ม7 % 25,900.00 395,900.00 -สำมแสนเกำ้หมนื่ห้ำพนัเกำ้ร้อยบำทถว้นลงชื่อ.................................ผรู้ับของ ลงชื่อ............................................ผรู้ับเงิน วนัท............ี่ 13/01/60............................ วนัท............ี่ 13/01/60............................ วันที่13 มกรำคม 2560 ใบส่งของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบกำ กบัภำษี รวมท้งัสิ้น

147 บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บ้ำนดู่อ.เมืองจ.เชียงรำย เล่มที่01/20 โทร053-777777 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302231 ชื่อลูกค้ำ บริษทักำรคำ้จำ กดั ถนน พหลโยธิน แขวงอนุสำวรีย์เขต บำงเขน กรุงเทพมหำนคร เลขประจำ ตวัผเู้สียภำษี2561252361222 ลำ ดับที่รำยกำร จำ นวน รำคำต่อหน่วย รวมรำคำ 1 โน๊ตบคุ Acer 13.00 30,000.00 390,000.00 รวม 390,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลงัหักส่วนลด 390,000.00 ภำษีมลูคำ่เพิ่ม7 % 27,300.00 417,300.00 -สำมแสนเกำ้หมนื่ห้ำพนัเกำ้ร้อยบำทถว้นลงชื่อ.................................ผรู้ับของ ลงชื่อ............................................ผรู้ับเงิน วนัท............ี่ 18/01/60............................ วนัท............ี่ 18/01/60............................ วันที่18 มกรำคม 2560 ใบส่งของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบกำ กบัภำษี รวมท้งัสิ้น

148 บริษทัอวยชัยจำ กดั 223 หมู่23 ต.เมืองพำน พำน จ.เชียงรำย เล่มที่01/033 โทร053-777722 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302333 ชื่อลูกค้ำ บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมอืงจ.เชียงรำย โทร053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สียภำษี3522222302231 ลำ ดับที่รำยกำร จำ นวน รำคำต่อหน่วย รวมรำคำ 1 โน๊ตบคุ Acer 30.00 30,000.00 900,000.00 รวม 900,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลงัหักส่วนลด 900,000.00 ภำษีมลูคำ่เพิ่ม7 % 63,000.00 963,000.00 -เกำ้แสนแปดหมนื่หน่ึงร้อยยสี่ิบบำทถว้นลงชื่อ.................................ผรู้ับของ ลงชื่อ............................................ผรู้ับเงิน วนัท............ี่ 22/01/60............................ วนัท............ี่ 22/01/60............................ วันที่22 มกรำคม 2560 ใบส่งของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบกำ กบัภำษี รวมท้งัสิ้น

149 การบันทึกบัญชี สมุดรายวนัทวั่ ไป หนา้ 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 12 01 ซ้ือสินคา้ ภาษีซ้ือ เงินสด (บันทึกการซ้ือสินคา้เป็นเงินสด) 501 105 101 916,000 64,120 - - 980,120 - 13 01 เงินสด ขายสินค้า ภาษีขาย (บันทึกการขายสินค้าเป็ นเงินสด) 101 401 205 395,900 - 370,000 25,900 - - 18 01 เงินสด ขายสินค้า ภาษีขาย (บันทึกการขายสินค้าเป็ นเงินสด) 101 401 205 417,300 - 390,000 27,300 - - 22 01 ซ้ือสินคา้ ภาษีซ้ือ เงินสด (บันทึกการซ้ือสินคา้เป็นเงินสด) 501 105 101 900,000 63,000 - - 963,000 -

150 บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บ้ำนดู่อ.เมืองจ.เชียงรำย โทร053-777777 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302231 ลำ ดับ วันที่ผู้ซื้อสินค้ำ เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษีรำคำสินค้ำ ภำษมีูลค่ำเพมิ่รวม 1 13/01/2560 บริษทักำรคำ้จำ กดั 2561252361222 370,000.00 25,900.00 395,900.00 2 18/01/2560 บริษทักำรคำ้จำ กดั 2561252361222 390,000.00 27,300.00 417,300.00 760,000.00 53,200.00 813,200.00 รำยงำนภำษขีำย ประจำ เดือน มกรำคม 2560 รวม

151 บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บ้ำนดู่อ.เมืองจ.เชียงรำย โทร053-777777 เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษี3522222302231 ลำ ดับ วันที่ผู้ขำยสินค้ำ เลขประจำ ตัวผู้เสียภำษีรำคำสินค้ำ ภำษมีูลค่ำเพมิ่รวม 1 12/01/2560 บริษทัอวยชัยจำ กดั 3522222302333 916,000.00 64,120.00 980,120.00 2 22/01/2560 บริษทัอวยชัยจำ กดั 3522222302333 900,000.00 63,000.00 963,000.00 1,816,000.00 127,120.00 1,943,120.00 รำยงำนภำษซีื้อ ประจำ เดือน มกรำคม 2560 รวม

152

153 สรุป ภาษีอากรที่เกี่ยวข้องกับรายการค้านอกจากภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาและภาษีเงินได้นิติบุคคล ที่ สำคัญที่พบบ่อยเป็นประจำคือภาษีเงินได้หัก ณ ที่จ่าย เป็นภาษีที่ต้องหักทันทีที่จ่ายเงินซึ่งมัจ่ายเงินเป็นผู้มี หน้าที่หัก ณ ที่จ่ายและนำส่งสรรพากรในเดือนถัดไป ส่วนภาษีภาษีมูลค่าเพิ่ม เป็นภาษีทางอ้อม สำหรับ ผู้ประกอบการจดทะเบียนมีหน้าที่เรียกเก็บภาษีมูลค่าเพิ่ม ปัจจุบันกรณีทั่วไปอัตราร้อยละ 7 กรณีส่งออกอัตรา ร้อยละ 0 ภาษีมูลค่าเพิ่มที่เกิดจากการซื้อสินค้าเรียกว่า ภาษีซื้อ เกิดจากการขายสินค้าเรียกว่าภาษีขาย ภาษี ขายหักด้วยภาษีซื้อ เป็นภาษีที่ชำระหรือขอคืน ซึ่งต้องยืนแบบแสดงรายการเพื่อชำระภาษีในเดือนถัดไป

154 แบบฝึกปฏิบัติ 1. ภาษีหัก ณ ที่จ่าย สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต - บริษทั โปรฟิต จ ากดั 2453 หมู่ 8 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย เลม่ที่01/06 โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302231 ชื่อลกูคา้นำย รักดี 45 ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสำวรีย์เขต บำงเขน กรุงเทพมหำนคร เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษี2561252361233 ล าดบัที่รายการ จ านวน ราคาตอ่หน่วย รวมราคา 1 คำ่จ้ำงเหมำซ่อมคอมพวิเตอร์ 1.00 2,000.00 2,000.00 รวม 2,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลังหักส่วนลด 2,000.00 ภำษีมลูคำ่เพมิ่ 7 % - 2,000.00 สองพนับำทถ้วน- ** หัก ณ ที่จ่ำย 3 %** ลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้รับเงนิ วันที่............13/01/60............................ วันที่............13/01/60............................ วันที่13 มกราคม 2560 ใบสง่ของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากบัภาษี รวมทั้งสิ้น

155 ฉบบัที่1 (ส ำหรับผู้ถูกหกัภำษีณ ทจี่่ำย ใช้แนบพร้อมกับแสดงรำยกำรภำษี ฉบบัที่2 (ส ำหรับผู้ถูกหกัภำษีณ ทจี่่ำย เก็บไว้เปน็หลักฐำน) เลม่ที่…………… เลขที่…………… ผู้มีหนา้ที่หกัภาษีณ ที่จา่ย: เลขประจ ำตวัประชำชน ชื่อ _____________________________________________เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษีอำกร (ก(กรอรอกกเฉเฉพพำะำะกกรรณณีเปีเป็นน็ผผู้ไู้มมม่ ่มเีลขประจจ ำ ำตตัววัปปรระะชชำำชชนน)) ทอี่ยู่ ผู้ถกูหกัภาษีณ ที่จา่ย: เลขประจ ำตวัประชำชน ชี่อ เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษีอำกร (กรอกเฉพำะกรณีเป็นผู้ไมม่เีลขประจ ำตวัประชำชน) ทอี่ยู่ ในแบบ (1) ภ.ง.ด.1ก (2) ภ.ง.ด.1ก พเิศษ (3) ภ.ง.ด.2 (5) ภ.ง.ด.2ก (6) ภ.ง.ด.3ก (7) ภ.ง.ด.53 วนัเดอืน ปีจ ำนวนเงิน ภำษี ที่จ่ำยเงิน ที่จ่ำย หัก ณ ที่จ่ำย 1. เงินเดอืน คำ่จ้ำง เบี้ยเลี้ยง โบนัส ฯลฯตำมมำตรำ40 (1) 2. คำ่ธรรมเนียม คำ่นำยหน้ำ ฯลฯตำมมำตรำ40 (2) 3. คำ่แห่งลขิสทิธิ์ฯลฯตำมมำตรำ40 (3) 4. (ก) คำ่ดอกเบี้ย ฯลฯตำมมำตรำ 40(4) (ก) (ข) เงินปันผล เงินสว่นแบ่งก ำไร ฯลฯตำมมำตรำ 40 (4) (ข) (1) กรณผีู้ไดร้ับเงินปันผลไดร้ับเครดติภำษีโดยจ่ำยจำก ก ำไรสทุธขิองกจิกำรที่ตอ้งเสยีภำษเีงินไดน้ิตบิุคคลในอตัรำดงันี้ (1.1) อตัรำร้อยละ 30 ของก ำไรสทุธิ (1.2) อตัรำร้อยละ 25 ของก ำไรสทุธิ (1.3) อตัรำร้อยละ 20 ของก ำไรสทุธิ (1.4) อตัรำอื่น ๆ ระบุ_____________ ของก ำไรสทุธิ (2) กรณผีู้ไดร้ับเงินปันผลไม่ไดร้ับเครดติภำษีเนื่องจำกจ่ำยจำก (2.1) ก ำไรสทุธขิองกจิกำรที่ไดร้ับยกเวน้ (2.2) เงินปันผลหรือเงินสว่นแบ่งของก ำไรที่ไดร้ับยกเวน้ ไม่ตอ้ง น ำมำรวมค ำนวณเป็นรำยไดเ้พอื่เสยีภำษเีงินไดน้ิตบิุคคล (2.3) ก ำไรสทุธสิว่นที่ไดห้ ักผลขำดทุนสทุธยิกมำไม่เกนิ 5 ปี กอ่นรอบระยะบัญชีปีปัจจุบัน (2.4) ก ำไรที่รับรู้ทำงบัญชีโดยวธิสีว่นไดเ้สยี (equity method) (2.5) อื่น ๆ (ระบ)ุ _________________________________ 5. กำรจ่ำยเงินไดท้ ี่ตอ้งหักภำษีณ ที่จ่ำย ตำมค ำสั่งกรมสรรพำกรที่ออกตำม มำตรำ 3 เตรส (ระบ)ุ_________________________________________คำ่จ้ำงเหมำ (เช่น รำงวลัสว่นลดหรือประโยชน์ใดๆ เนื่องจำกกำรสง่เสริมกำรขำย รำงวลั ในกำรประกวดกำรแข่งขัน กำรชิงโชคคำ่แสดงของนักแสดงสำธำรณะ คำ่จ้ำง ท ำของ คำ่ โฆษณำ คำ่เช่ำ คำ่ขนสง่คำ่บริกำร คำ่เบี้ยประกนัวนิำศภัย ฯลฯ) 6. อื่น ๆระบุ____________________________________________ รวมเงินที่จ่ำยและภำษทีี่หักน ำสง่ รวมเงินภำษทีี่หักน ำสง่ (ตวัอกัษร) (1) ออกภำษใีห้ครงั้เดียว (2) ออกภำษใีห้ตลอดไป ( 3) หักภำษีณ ที่จ่ำย (4) อื่น ๆ ………………… ค ำเตือน ผมู้ีหน้ำที่ออกหนังสอืรบัรองกำรหักภำษีณ ที่จ่ำย ฝำ่ ฝนืไม่ปฏิบัติตำมมำตรำ50 ทวิแห่งประมวล ลงชอื่……………………………………………...……..ผจู้่ำยเงิน รษัฎำกรต้องรบัโทษทำงอำญำตำมมำตรำ 25 แห่งประมวลรษัฎำกร ( วัน เดือน ปีที่ออกหนังสอืรบัรอง) ประเภทเงินไดท้ ี่จ่ำย หนงัสือรับรองการหกัภาษีณ ทจี่่าย ตามมาตรา 50 ทวิแห่งประมวลรัษฎากร (ให้ระบุวา่เป็นบุคคล นิตบิุคคล บริษัท สมาคม หรือคณะนิตบิุคคล) (ให้ระบุชอื่อาคารหมู่บ้าน ห้องเลขที่ชนั้ที่เลขที่ตรอก/ซอย หมู่ที่ถนน ตา บล/แขวง อา เภอ/เขตจงัหวัด) ผจู้่ำยเงิน (ระบุ)…………….. ขอรบัรองว่ำขอ้ควำมและตัวเลขดังกลำ่วขำ้งต้นถกูต้องตรงกับควำมจรงิทุกประกำร ………………./………………/………… (ให้ระบุวา่เป็นบุคคล นิตบิุคคล บริษัท สมาคม หรือคณะนิตบิุคคล) (ให้ระบุชอื่อาคารหมู่บ้าน ห้องเลขที่ชนั้ที่เลขที่ตรอก/ซอย หมู่ที่ถนน ตา บล/แขวง อา เภอ/เขตจงัหวัด) ล ำดบัที่ * (4) ภ.ง.ด.3

156

2. ภาษีมูลค่าเพิ่ม บริษทัอวยชัย จ ากดั 223 หมู่ 23 ต.เมืองพาน พาน จ.เชียงราย เลม่ที่01/023 โทร 053-777722 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302333 ชื่อลกูคา้บริษัท โปรฟติจ ำกัด 2453 หมู่ 8 ต.บ้ำนดู่อ.เมอืง จ.เชียงรำย โทร 053-777777 เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษี3522222302231 ล าดบัที่รายการ จ านวน ราคาตอ่หน่วย รวมราคา 1 คอมพวิเตอร์ 30.00 35,000.00 1,050,000.00 2 ปริ้นเตอร์ 20.00 4,000.00 80,000.00 รวม 1,130,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลังหักส่วนลด 1,130,000.00 ภำษีมลูคำ่เพมิ่ 7 % 79,100.00 1,209,100.00 หนึ่งล้ำนสองแสนเก้ำพนัหนึ่งร้อยบำทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้รับเงนิ วันที่............2/01/60............................ วันที่............2/01/60............................ วันที่2 มกราคม 2560 ใบสง่ของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากบัภาษี รวมทั้งสิ้น

159 บริษทัคอมพิวเตอร์จ ากดั 2222 หมู่ 22 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย เลม่ที่60-0101 โทร 053-222222 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222222222 ชื่อลกูคา้บริษัท โปรฟติจ ำกัด 2453 หมู่ 8 ต.บ้ำนดู่อ.เมอืง จ.เชียงรำย โทร 053-777777 เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษี3522222302231 ล าดบัที่รายการ จ านวน ราคาตอ่หน่วย รวมราคา 1 คอมพวิเตอร์ 30.00 35,000.00 1,050,000.00 2 ปริ้นเตอร์ 20.00 4,000.00 80,000.00 รวม 1,130,000.00 ส่วนลด - ยอดหลังหักส่วนลด 1,130,000.00 ภำษีมลูคำ่เพมิ่ 7 % 79,100.00 1,209,100.00 -หนึ่งล้ำนสองแสนเก้ำพนัหนึ่งรอยบำทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้ส่งของ วันที่............6/01/60............................ วันที่............6/01/60............................ วันที่6 มกราคม 2560 ใบสง่ของ/ใบก ากบัภาษี รวมทั้งสิ้น

160 บริษทั โปรฟิต จ ากดั 2453 หมู่ 8 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย เลม่ที่01/06 โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302231 ชื่อลกูคา้บริษัท กำรคำ้จ ำกัด ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสำวรีย์เขต บำงเขน กรุงเทพมหำนคร เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษี2561252361222 ล าดบัที่รายการ จ านวน ราคาตอ่หน่วย รวมราคา 1 คอมพวิเตอร์ตงั้โตะ๊ 10.00 40,000.00 400,000.00 2 ปริ้นเตอร์ 8.00 5,000.00 40,000.00 รวม 440,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลังหักส่วนลด 440,000.00 ภำษีมลูคำ่เพมิ่ 7 % 30,800.00 470,800.00 ห้ำแสนหกหมนื่เจ็ดพนัหนึ่งร้อยบำทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้รับเงนิ วันที่............13/01/60............................ วันที่............13/01/60............................ วันที่13 มกราคม 2560 ใบสง่ของ/ใบเสร็จรับเงิน/ใบก ากบัภาษี รวมทั้งสิ้น

161 บริษทั โปรฟิต จ ากดั 2453 หมู่ 8 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย เลม่ที่01/06 โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302231 ชื่อลกูคา้บริษัท กำรคำ้จ ำกัด ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสำวรีย์เขต บำงเขน กรุงเทพมหำนคร เลขประจ ำตวัผู้เสียภำษี2561252361222 ล าดบัที่รายการ จ านวน ราคาตอ่หน่วย รวมราคา 1 คอมพวิเตอร์ตงั้โตะ๊ 12.00 40,000.00 480,000.00 2 ปริ้นเตอร์ 10.00 5,000.00 50,000.00 รวม 530,000.00 ส่วนลด 1 0% - ยอดหลังหักส่วนลด 530,000.00 ภำษีมลูคำ่เพมิ่ 7 % 37,100.00 567,100.00 -ห้ำแสนหกหมนื่เจ็ดพนัหนึ่งร้อยบำทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้ส่งของ วันที่............2 3/0 1/6 0............................ วันที่............2 3/0 1/6 0............................ วันที่23 มกราคม 2560 ใบสง่ของ/ใบก ากบัภาษี รวมทั้งสิ้น

162 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต -

163 บริษทั โปรฟิต จ ากดั 2453 หมู่ 8 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302231 ล าดบัวันที่ผซู้อื้สนิคา้เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษีราคาสนิคา้ภาษมีูลคา่เพมิ่รวม - - - รายงานภาษขีาย ประจ าเดอืน มกราคม 2560 รวม บริษทั โปรฟิต จ ากดั 2453 หมู่ 8 ต.บา้นดู่อ.เมือง จ.เชียงราย โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษี3522222302231 ล าดบัวันที่ผขู้ายสนิคา้เลขประจ าตวัผเู้สยีภาษีราคาสนิคา้ภาษมีูลคา่เพมิ่รวม - - - รายงานภาษซีอื้ ประจ าเดอืน มกราคม 2560 รวม

164

บทที่ 8 การวิเคราะห์เกี่ยวกับรายการปรับปรุง การวิเคราะห์รายการปรับปรุงตามเกณฑ์คงค้าง หรือการปรับปรุงรายการที่ผิดพลาดในงบ การเงินจะประกอบด้วยการปรับปรุง ด้านสินทรัพย์ ด้านหนี้สิน และรายการต่างๆที่ผิดพลาด วัตถุประสงค์ของการศึกษา 1. นักศึกษาสามารถวิเคราะห์และบันทึกบัญชีเกี่ยวกับรายการปรับปรุงด้านสินทรัพย์ได้ 2. นักศึกษสามารถวิเคราะห์และบันทึกบัญชีเกี่ยวกับรายการปรับปรุงด้านหนี้สินได้ 3. นักศึกษาสามารถวิเคราะห์และบันทึดบัญชีเกี่ยวกับรายการปรับปรุง ข้อผิดพลาดต่างที่ เกิดขึ้นได้

165 แบบทดสอบก่อนเรียน บทที่ 8 การวิเคราะห์เกี่ยวกับรายการปรับปรุง 1. กิจการลืมบันทึกค่าเสื่อมราคาจ านวน 2,000 บาท กิจการควรบันทึกบัญชีอย่างไร ก. เดบิด ค่าเสื่อมราคา 2,000 เครดิต ค่าเสื่อมราคา-สะสม 2,000 ข. เดบิด ค่าเสื่อมราคา 2,000 เครดิต ที่ดิน อาคาร อุปกรณ์ 2,000 ค. เดบิด ที่ดิน อาคาร อุปกรณ์2,000 เครดิต ค่าเสื่อมราคา-สะสม 2,000 ง. เดบิด ค่าเสื่อมราคา-สะสม 2,000 เครดิต ค่าเสื่อมราคา 2,000 2. กิจการมีรายได้รับ 5,360 บาทแต่พนักงานบัญชีบันทึกเป็น 5,630 กิจการควรปรับปรุงอย่างไร ก. เดบิด รายได้รับ 370 เครดิต เงินสด 370 ข. เดบิด เงินสด 370 เครดิต รายได้รับ 370 ค. เดบิด เงินสด 5,360 เครดิต รายได้รับ 5,360 ง. เดบิด เงินสด 5,630 เครดิต รายได้รับ 5,630 3. กิจการมีค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 5,000 บาท พนักงานบันทึกบัญชีไว้ เดบิด ค่าเบี้ยประกันจ่าย 5,000 เครดิต เงินสด 5,000 กิจการควรปรับปรุงรายการอย่างไร ก. เดบิด ค่าเบี้ยประกันจ่าย 5,000 เครดิต เงินสด 5,000 ข. เดบิด ค่าเบี้ยประกันจ่าย 5,000 เครดิต ค่าเบี้ยประกัยภัยจ่ายล่วงหน้า 5,000 ค. เดบิด ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 5,000 เครดิต ค่าเบี้ยประกัยภัยจ่าย 5,000 ง. เดบิด ค่าเบี้ยประกันจ่ายล่วงหน้า 5,000 เครดิต เงินสด 5,000 4. กิจการมีรายได้ค้างรับจ านวน 2,000 บาท กิจการควรบันทึกบัญชีอย่างไร ก. เดบิด รายได้รับ 2,000 เครดิต เงินสด 2,000 ข. เดบิด รายได้ค้างรับ 2,000 เครดิต รายได้รับล่วงหน้า 2,000 ค. เดบิด รายได้ค้างรับ 2,000 เครดิต รายได้รับ 2,000 ง. เดบิด รายได้รับล่วงหน้า 2,000 เครดิต รายได้ค้างรับ 2,000 5. เดินธ.ค.กิจการได้รับใบแจ้งหนี้ค่าไฟฟ้าจ านวน 500 บาท กิจการควรบันทึกบัญชีอย่างไร ก. เดบิด ค่าไฟฟ้า 500 เครดิต เงินสด 500 ข. เดบิด ค่าไฟฟ้าค้างจ่าย 500 เครดิต ค่าไฟฟ้าค้างจ่าย 500 ค. เดบิด ค่าไฟฟ้า 500 เครดิต ค่าไฟฟ้าค้างจ่าย 500 ง. ยังไม่บันทึกบัญชีจนกว่าจะได้ช าระเงิน

166 เกณฑ์คงค้าง (Accrual Basis) เกณฑ์คงค้าง คือ วิธีการทางบัญชีที่ใช้เป็นหลักในการพิจารณาบันทึกรายได้และค่าใช้จ่ายให้อยู่ใน งวดต่าง ๆ โดยค านึงถึงรายได้ที่พึงรับและค่าใช้จ่ายที่พึงจ่าย เพื่อให้แสดงผลการด าเนินงานของแต่ละงวดนั้น อย่างเหมาะสม ทั้งนี้โดยไม่ค านึงถึงรายรับและรายจ่ายเป็นเงินสดว่าได้รับเงินมาแล้วหรือจ่ายเงินไปแล้วหรือไม่ ตามเกณฑ์เงินสด ดังนั้น ตามเกณฑ์คงค้าง รายได้จะเกิดขึ้นก็ต่อเมื่อมีการส่งมอบสินค้าหรือบริการแล้ว ไม่ว่า กิจการจะได้รับเงินแล้วหรือยังไม่ได้รับเงินก็ตาม เช่น การให้บริการแก่ลูกค้าแต่ยังไม่ได้รับเงิน การให้บริการนี้ก็ จะต้องบันทึกเป็นรายได้ของกิจการถึงแม้ว่าจะยังไม่ได้รับเงินก็ตาม ส าหรับค่าใช้จ่าย ตามเกณฑ์คงค้าง ค่าใช้จ่ายจะเกิดขึ้นก็ต่อเมื่อมีการใช้ทรัพยากรหรือได้รับบริการจากบุคคลอื่นแล้ว ไม่ว่าจะจ่ายเงินแล้วหรือไม่ก็ ตาม เช่นการเติมน้ ามันเป็นเงินเชื่อ ถึงแม้ว่าจะยังไม่ได้จ่ายเงินค่าน้ ามัน แต่ได้ใช้น้ ามันนั้นแล้ว จะถือว่า ค่าใช้จ่ายคือค่าน้ ามันเกิดขึ้นแล้ว ดังนั้นตามเกณฑ์คงค้าง ในวันสิ้นงวดจึงจะต้องมีการปรับปรุงบัญชีที่เกี่ยวข้องเพื่อให้มีความถูกต้อง ตามเกณฑ์คงค้าง ซึ่งจะส่งผลต่อความถูกต้องของผลการด าเนินงานและฐานะทางการเงินของกิจการด้วย การวิเคราะห์รายการปรับปรุงสินทรัพย์หนี้สิน และรายการปรับปรุงข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้น การวิเคราะห์รายการต่างๆให้เป็นไปตามม่บทการบัญชีต้องยึดหลักปฏิบัติตามเกณฑ์คงค้าง ซึ่งรายการ ต่างๆที่ส าคัญ ประกอบด้วย 1. รายได้รับล่วงหน้า (Unearned Revenue) รายได้รับล่วงหน้า คือจ านวนเงินได้กิจการได้รับช าระค่าสินค้าหรือบริการไว้ล่วงหน้า แต่ยังไม่ได้ ส่งมอบสินค้าหรือบริการ แต่คาดว่าจะมีการส่งมอบหรือให้บริการซึ่งถือว่าเป็นภาระผูกพันในอนาคต รายการปรับปรุงส าหรับราย าด้รับล่วงหน้าแบ่งเป็น 2 กรณีดังนี้ กรณีที่ 1 บันทึกเป็นรายได้ทั้งจ านวน บันทึกไว้ เดบิต เงินสด xx เครดิต รายได้ xx รายการปรับปรุง เดบิต รายได้ xx เครดิต รายได้รับล่วงหน้า xx

167 กรณีที่ 2 บันทึกไว้เป็นหนี้สินทั้งจ านวน บันทึกไว้ เดบิต เงินสด xx เครดิต รายได้รับล่วงหน้า xx รายการปรับปรุง เดบิต รายได้รับล่วงหน้า xx เครดิต รายได้ xx

168 ตัวอย่างที่ 8.1 กิจการได้รับเงินค่าเช่าของปี 2560 จ านวน 120,000 บาท กิจการปิดบัญชีทุกสิ้นเดือน ดังนั้น กิจการต้องบันทึกรายการปรับปรุง จากรายได้ตลอดทั้งปี ดังนี้ บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมือง จ.เชียงรำย เลม่ที่01/01 โทร 053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี3522222302231 ชื่อลกูคำ้บริษทั ฟา้ใส จ ากดั 88 ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสาวรีย์เขต บางเขน กรุงเทพมหานคร เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี2561252361255 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่เช่าประจ าปี2560 12.00 10,000.00 120,000.00 รวม 120,000.00 ส่วนลด 1 0% - ยอดหลังหักส่วนลด 120,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 120,000.00 -หนึ่งแสนสองหมนื่บาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้ส่งของ วันที่............0 1/0 1/6 0............................ วันท............ี่ 0 1/0 1/6 0............................ วันที่1 มกรำคม 2560 ใบสง่ของ/ใบกำ กบัภำษ/ีใบเสร็จรับเงิน รวมทงั้สิ้น

169 กรณีที่ 1 บันทึกเป็นรายได้ทั้งจ านวน สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 01 01 เงินสด รายได้ค่าเช่า (บันทึกการรับค่าเช่าปี 2560) 101 402 120,000 - 120,000 - 31 01 รายได้ค่าเช่า (11 เดือน) รายได้ค่าเช่ารับล่วงหน้า (11เดือน) (ปรับปรุงรายได้รับล่วงหน้า 11 เดือน) 402 201 110,000 - 110,000 - กรณีที่ 2 บันทึกไว้เป็นหนี้สินทั้งจ านวน สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 01 01 เงินสด รายได้ค่าเช่ารับล่วงหน้า (บันทึกการรับค่าเช่าปี 2560) 101 402 120,000 - 120,000 - 31 01 รายได้ค่าเช่ารับล่วงหน้า (1 เดือน) รายได้ค่าเช่า (1เดือน) (ปรับปรุงรายได้ค่าเช่า 1 เดือน) 402 201 10,000 - 10,000 - 2. รายได้ค้างรับ (Accrued Revenue) รายได้ค้างรับ คือจ านงวนเงินที่กิจการส่งมอบสินค้า หรือให้บริการไปแล้วกับลูกค้า แต่กิจการยังไม่ได้ รับช าระเงิน และมีสิทธิเรียกร้องรายได้นั้นจากลูกค้าได้ในอนาคต ดังนั้นจึงนับว่ารายได้ค้างรับเป็นสินทรัพย์ ของกิจการซึ่งจะได้รับประโยชน์ในอนาคต หรือเสมือนเป็นลูกหนี้ของกิจการนั้นเอง กิจการจะบันทึกบัญชีดังนี้ เดบิต รายได้ค้างรับ xx เครดิต รายได้ xx

170 ตัวอย่างที่ 8.2 เมื่อวันที่ 30 ม.ค. 2560 กิจการส่งใบแจ้งหนี้ส าหรับค่าเช่าส าหรับเดือนมกราคม 2560 แก่ ลูกค้าได้ท าการเช่าอาคารพาณิชย์ของบริษัท จ านวนเงิน 20,000 บาท แต่ยังไม่ได้ช าระเงิน บริษัทปิดบัญชีทุก สิ้นเดือน บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมือง จ.เชียงรำย เลม่ที่01/35 โทร 053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี3522222302231 ชื่อลกูคำ้บริษทัจงเจริญ จ ากดั ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสาวรีย์เขต บางเขน กรุงเทพมหานคร เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี2561252361444 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่เช่าอาคารพาณชิย์ 1.00 20,000.00 20,000.00 ส าหรับเดอืน มกราคม 2560 รวม 20,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 20,000.00 -สามแสนห้าหมนื่หกพนัสามร้อยสิบบาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้จัดท า ลงชื่อ............................................ผู้อนุมตัิ วันที่............3 0/0 1/6 0............................ วันท............ี่ 3 0/0 1/6 0............................ วันที่30 มกรำคม 2560 ใบแจง้หนี้ รวมทงั้สิ้น

171 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 30 01 รายได้ค้างรับ รายได้ (บันทึกรายได้ค้างรับ เดือนมกราคม 2560) 103 402 20,000 - 20,000 - 3. ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า (Prepaid Expenses) ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้าหมายถึง ค่าสินค้าหรือบริการที่กิจการได้จ่ายช าระไปแล้วแต่กิจการยังไม่ได้รับ มอบหรือใช้บริการดังกล่าว เป็นประโยชน์เชิงเศรษฐกิจที่ที่กิจการจะได้รับในอนาคต การบันทึกบัญชีเกี่ยวกับ ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้าแบ่งเป็น 2 กรณีดังนี้ กรณีที่ 1 บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทั้งจ านวน บันทึกไว้ เดบิต ค่าใช้จ่าย xx เครดิต เงินสด xx รายการปรับปรุง เดบิต ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า xx เครดิต ค่าใช้จ่าย xx กรณีที่ 2 บันทึกไว้เป็นสินทรัพย์ทั้งจ านวน บันทึกไว้ เดบิต ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า xx เครดิต เงินสด xx รายการปรับปรุง เดบิต ค่าใช้จ่าย xx เครดิต ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า xx

172 ตัวอย่างที่8.3 เมื่อวันที่ 1 มกราคม 2560 กิจการจ่ายช าระค่าเบี้ยประกันซึ่งคุ้มครองตลอดระยะเวลา 1 ปี เป็นเงิน 24,000 บาท ดังนั้นกิจการต้องบันทึกรายการปรับปรุง จากค่าใช้จ่ายตลอดทั้งปี ดังนี้ บริษทักำรประกนัภัย จำ กดั 561 หมู่23 ต.สนักลำง อ.พำน จ.เชียงรำย เลม่ที่01/011 โทร 053-777333 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี3522222302553 ชื่อลกูคำ้บริษทั โปรฟติจ ากดั 2453 หมู่8 ต.บ้านดู่อ.เมอืง จ.เชียงราย โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี3522222302231 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่เบยี้ประกนั ประจ าปี2560 1.00 24,000.00 24,000.00 รวม 24,000.00 ส่วนลด 1 0% - ยอดหลังหักส่วนลด 24,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 24,000.00 -สองหมนืสี่พนับาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้รับเงนิ วันที่............2/0 1/6 0............................ วันท............ี่ 2/0 1/6 0............................ วันที่2 มกรำคม 2560 ใบเสร็จรับเงิน รวมทงั้สิ้น

173 กรณีที่ 1 บันทึกเป็นค่าใช้จ่ายทั้งจ านวน สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 02 01 ค่าเบี้ยประกัยภัย เงินสด (บันทึกการจ่ายค่าเบี้ยประกัยภัยปี 2560) 505 101 24,000 - 24,000 - 31 01 ค่าเบี้ยประกันภัยจ่ายล่วงหน้า (11 เดือน) ค่าเบี้ยประกันภัย (11 เดือน) (ปรับปรุงค่าเบี้ยประกันภัยจ่ายล่วงหน้า ) 105 505 22,000 - 22,000 - กรณีที่ 2 บันทึกไว้เป็นสินทรัพย์ทั้งจ านวน สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 02 01 ค่าเบี้ยประกัยภัยจ่ายล่วงหน้า เงินสด (บันทึกการจ่ายค่าเบี้ยประกัยภัยปี 2560) 105 101 24,000 - 24,000 - 31 01 ค่าเบี้ยประกันภัย (1 เดือน) ค่าเบี้ยประกันภัย จ่ายล่วงหน้า (1 เดือน) (ปรับปรุงค่าเบี้ยประกันภัย) 105 505 2,000 - 2,000 - 4. ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย (Accrued Expenses) ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย คือ ค่าใช้จ่ายที่กิจการได้รับประโยชน์เชิงเศรษฐกิจมาแล้ว แต่กิจการยังไม่ได้ช าระ ค่าสินค้าหรือบริการนั้น จึงต้องเป้นภาระผูกพันในอนาคตที่กิจการต้องจ่ายช าระ เปรียบเสมือนเป็นจ้าหนี้ ถือ ว่าเป็นหนี้สินของกิจการ กิจการจะบันทึกบัญชีดังนี้ เดบิต ค่าใช้จ่าย xx เครดิต ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย xx

174 ตัวอย่างที่ 8.4 เมื่อวันที่ 30 มกราคม 2560 กิจการได้รับใบแจ้งค่าตรวจสอบและรับรองบัญชีจากผู้สอบบัญชี จ านวน 30,000 บาทซึ่งเป็นค่าตรวจสอบและรับรองบัญชีประจ าเดือนมกราคม 2560 กิจการยังไม่ได้ช าระเงิน และกิจการได้ท าการปิดบัญชีทุกสิ้นเดือน ดังนั้นกิจการจะบันทึกรายการปรับปรุงบัญชีดังนี้ บริษทัสอบบญัชีจำ กดั 12 ถนนพหลโยธนิแขวงลำดยำว เขต จตจุกัร กทม 10900 เลม่ที่60-0123 โทร 02-236548 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี25678459321 ชื่อลกูคำ้บริษทั โปรฟติจ ากดั 2453 หมู่8 ต.บ้านดู่อ.เมอืง จ.เชียงราย โทร 053-777777 เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี3522222302231 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่ตรวจสอบและรับรองบัญชี 1.00 30,000.00 30,000.00 ประจ าเดอืนมกราคม 2560 รวม 30,000.00 ส่วนลด - ยอดหลังหักส่วนลด 30,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 30,000.00 -เกา้แสนแปดหมนืหนึ่นร้อยยี่สิบบาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้จัดท า ลงชื่อ............................................ผู้อนุมตัิ วันที่............30/01/60............................ วันท............ี่ 30/01/60............................ วันที่30 มกรำคม 2560 ใบแจง้หนี้ รวมทงั้สิ้น

175 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 31 01 ค่าสอบบัญชี ค่าสอบบัญชีค้างจ่าย (บันทึกค่าตรวจสอบและรับรองบัญชีประจ าเดือน ม.ค 2560) 506 205 30,000 - 30,000 - รายการปรับปรุงข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้น หากกิจการบันทึกบัญชีไว้ไม่ถูกต้องกิจการต้องมีรายการปรับปรุงเพื่อให้ถูงต้อง จากตัวอย่าง 8.4 พนักงานบัญชีของกิจการบันทึกบันชีเกี่ยวกับค่าสอบบัญผิดพลาดดังนี้ สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 31 01 ค่าสอบบัญชี ค่าสอบบัญชีค้างจ่าย (บันทึกค่าตรวจสอบและรับรองบัญชีประจ าเดือน ม.ค 2560) 506 205 3,000 - 3,000 - ดังนั้นกิจการต้องท ารายการปรับปรุงเพื่อให้ถูกต้องดังนี้ สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต 31 01 ค่าสอบบัญชี ค่าสอบบัญชีค้างจ่าย (บันทึกค่าตรวจสอบและรับรองบัญชีประจ าเดือน ม.ค 2560) 506 205 27,000 - 27,000 -

176 สรุป การวิเคราะห์รายการปรับปรุงต้องให้เป็นไปตามเกณฑ์คงค้าง งบการเงินจะประกอบด้วยการปรับปรุง ด้านสินทรัพย์ ด้านหนี้สิน เช่น รายได้รับล่วงหน้า รายได้ค้างรับ ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้าค่าใช้จ่ายค้างจ่าย และ รายการปรับปรุงข้อผิดพลาดต่างๆที่เกิดขึ้น

177 แบบฝึกปฏิบัติ สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต - บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมือง จ.เชียงรำย เลม่ที่01/35 โทร 053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี3522222302231 ชื่อลกูคำ้บริษทัจงเจริญ จ ากดั ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสาวรีย์เขต บางเขน กรุงเทพมหานคร เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี2561252361444 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่เช่าอาคารพาณชิย์ 1.00 15,000.00 15,000.00 ส าหรับเดอืนกมุภาพนัธ์2560 รวม 15,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 20,000.00 -สามแสนห้าหมนื่หกพนัสามร้อยสิบบาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้จัดท า ลงชื่อ............................................ผู้อนุมตัิ วันที่............28/02/60............................ วันท............ี่ 28/02/60............................ วันที่28 กมุภำพันธ์2560 ใบแจง้หนี้ รวมทงั้สิ้น

178 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต บาท สต บาท สต - บริษทั โปรฟิต จำ กดั 2453 หมู่8 ต.บำ้นดู่อ.เมือง จ.เชียงรำย เลม่ที่01/01 โทร 053-777777 เลขประจำ ตวัผเู้สยีภำษี3522222302231 ชื่อลกูคำ้บริษทั ฟา้ใส จ ากดั 88 ถนน พหลโยธิน แขวง อนุสาวรีย์เขต บางเขน กรุงเทพมหานคร เลขประจ าตวัผู้เสียภาษี2561252361255 ลำ ดบัที่รำยกำร จำ นวน รำคำตอ่หน่วย รวมรำคำ 1 คา่เช่าประจ าปี2560 12.00 20,000.00 240,000.00 รวม 240,000.00 ส่วนลด 10% - ยอดหลังหักส่วนลด 240,000.00 ภาษมีลูคา่เพมิ่ 7 % - 240,000.00 -หนึ่งแสนสองหมนื่บาทถ้วนลงชื่อ.................................ผู้รับของ ลงชื่อ............................................ผู้ส่งของ วันที่............01/01/60............................ วันท............ี่ 01/01/60............................ วันที่1 มกรำคม 2560 ใบสง่ของ/ใบกำ กบัภำษ/ีใบเสร็จรับเงิน รวมทงั้สิ้น

บทที่ 9 การออกรายงานทางการเงิน การจัดท างบการเงิน เป็นรายการที่แสดงให้เห็นถึงฐานะการเงินและผลการด าเนินงานของ กิจการเมื่อ ณ เวลาใดเวลาหนึ่ง การออกรายงานทางการเงินจะประกอบไปด้วยขั้นตอน ขั้นตอนคือ 1.การวิเคราะห์รายการค้า 2.การบัทนึกบันชีในสมุดรายวัน 3. การผ่านบัญชีไปยังบัญชีแยกประเภท 4. การจัดท างบทดลอง 5. งบแสดงฐานะทางการเงินและงบก าไรขาดทุน หรือรายงานทางการเงินอื่น ที่ต้องการ วัตถุประสงค์ของการศึกษา 1. นักศึกษาสามารถวิเคราะห์รายการค้าเพื่อบันทึกบันชีในสมุดรายวันได้ 2. นักศึกษาสามารถผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภทได้ 3. นักศึกษาสามารถจัดท างบทดลองเพื่อออกรายงานทางการเงินได้

180 แบบทดสอบก่อนเรียน บทที่ 9 การออกรายงานทางการเงิน ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 1. การจัดท ารายงานทางการเงินยึดถือตามเกณฑ์อะไร ก. เกณฑ์เงินสด ข. เกณฑ์คงค้าง ค. เกณฑ์สิทธิ์ ง. เกณฑ์ไหนก็ได้ตามความเหมาะสม 2. งบที่บ่งบอกถึงผลการด าเนินงานคืองบอะไร ก. งบแสดงฐานะทาการเงิน ข. งบกระแสเงินสด ค. งบก าไรขาดทุน ง. งบก าไรสะสม 3. งบใดใช้ในการตัดสินใจของผู้บริหาร ก. งบแสดงฐานะทาการเงิน ข. งบกระแสเงินสด ค. งบก าไรขาดทุน ง. ถูกทุกข้อ 4. งบที่แสดงผลการด าเนินงานของกิจการประจ าปีคืองบใด ก. งบแสดงฐานะทาการเงิน ข. งบกระแสเงินสด ค. งบก าไรขาดทุน ง. งบก าไรสะสม 5. ข้อใดไม่ปรากฏในงบแสดงฐานนะทางการเงิน ก. ค่าเสื่อมราคาสะสม ข. ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ ค. ก าไร-ขาดทุน ง. ค่าใช้จ่ายจ่ายล่วงหน้า

181 งบการเงิน เป็นเป็นรายการที่แสดงให้เห็นถึงฐานนะการเงินและผลการด าเนินงานของกิจการ เมื่อ ณ เวลาใดเวลาหนึ่ง การจัดท างบการเงิน จะประกอบไปด้วยการวิเคราะห์รายการค้า การบันทึก บันชีในสมุดรายวัน การผ่านรายการไปยังบัญชีแยกประเภท การจัดท างบทดลองและการออกรายงาน ทางการเงิน การบันทึกบัญชีในสมุดรายวันทั่วไป สมุดรายวันทั่วไป คือ สมุดบัญชีขั้นต้น หรือสมุดรายวันที่ใช้จดบันทึกรายการค้าที่เกิดขึ้นทึชุก รายการ ถ้ากิจการนั้นไม่มีสมุดรายวันเฉพาะ แต่ถ้ากิจการนั้นมีสมุดรายเฉพาะ สมุดรายวันทั่วไปก็จะมี ไว้เพื่อการบันทึกรายการค้าอื่นๆ ที่เกิดขึ้นแล้วไม่สามารถน ามาบันทึกในสมุดรายวันเฉพาะเล่มใดเล่ม หนึ่งได้ การบันทึกมีด้าน เดบิตและเครดิตซึ่งการบันทึกบัญชีในสมุดรายวันทั่วไปจะยึดหลักบัญชีคู่ โดยยอดทางด้านเดเบิตและเครดิตต้องเท่ากันเสมอ โดยอ้างอิงผังบัญชีที่กิจการก าหนดด้วย ตัวอย่างที่ 9.1 บริษัทรักความสวย จ ากัด ประกอบธุรกิจเสริมความงาม ซึ่งเป็นผู้ประกอบการจด ทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม มีรายการที่เกิดขึ้นดังนี้ 2561 ก.พ. 2 ทุนจดทะเบียนบริษัทจ านวน 1,000,000 บาท 3 น าเงินฝากธนาคารชื่อ บริษัทรักความสวย จ ากัด จ านวน 700,000 บาท 5 ซื้ออุปกรณืในการเสริมสวย 100,000 บาท เป็นเงินเชื่อ ยังไม่รวม ภาษีมูลค่าเพิ่ม 8 ซื้อเครื่องตกแต่งร้าน 150,000 บาท จ่ายโดยเช็ค ยังไม่รวม ภาษีมูลค่าเพิ่ม 10 ซื้อวัสดุในการเสริมสวยเป็นเงินสด 20,000 บาท ยังไม่รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม 13 รับเงินค่าท าผมจากลูกค้าเป็นเงิน 20,000 บาท ยังไม่รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม 15 จ่ายค่าแรงให้พนักงานในร้าน 15,000 บาท 19 บริการแต่งหน้าท าผม 50,000 บาทยังไม่ได้รับช าระ ยังไม่รวม ภาษีมูลค่าเพิ่ม 25 จ่ายช าระหนี้ค่าเครื่องตกแต่งร้านด้วยเช็ค 28 ได้รับใบแจ้งหนี้ค่าสาธารณูปโภค 2,000 บาท ยังไม่รวมภาษีมูลค่าเพิ่ม ตรวนับวัสดุในการเสริมสวย คงเหลือ 5,000 บาท

182 ผังบัญชี รหัสบัญชี รายการ 101 เงินสด 102 เงินฝากธนาคาร 103 ลูกหนี้การค้า 104 ภาษีซื้อ 105 ลูกหนี้กรมสรรพากร 106 วัสดุสินเปลือง 107 อุปกรณ์ในการเสริมสวย 107 - 1 ค่าเสื่อมราคาสะสม -อุปกรณ์เสริมสวย 108 เครื่องตกแต่ง 108 - 1 ค่าเสื่อมราคาสะสม -เครื่องตกแต่ง 201 เจ้าหนี้การค้า 202 ภาษีขาย 203 เจ้าหนี้กรมสรรพากร 204 ภาษีซื้อที่ยังไม่ถึงก าหนด 205 ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย 303 ทุน 401 รายได้จากการให้บริการ 501 ค่าแรงงาน 502 วัสดุสิ้นเปลือง 503 ค่าสาธารณูปโภค 504 ค่าเสื่อมราคา -อุปกรณ์เสริมสวย 505 ค่าเสื่อมราคา - เครื่องตกแต่ง

183 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต 2560 บาท สต บาท สต ก.พ. 2 เงินสด ทุน (ทุนจดทะเบียนบริษัทจ านวน 1,000,000 บาท) 101 301 1,000,000 - 1,000,000 - 3 เงินฝากธนาคาร เงินสด (น าเงินฝากธนาคารชื่อ บริษัทรักความสวย จ ากัด) 102 101 700,000 - 700,000 - 5 อุปกรณ์เสริมสวย ภาษีซื้อ เจ้าหนี้การค้า (ซื้ออุปกรณ์ในการเสริมสวย 100,000 เป็นเงินเชื่อ) 107 104 201 100,000 7,000 - - 107,000 - 8 เครื่องตกแต่งร้าน ภาษีซื้อ เงินฝากธนาคาร (ซื้อเครื่องตกแต่งร้าน 150,,000 จ่ายโดยเช็ค) 108 104 102 150,000 10,500 - - 160,500 - 10 วัสดุสินเปลือง ภาษีซื้อ เงินสด (ซื้อวัสดุในการเสริมสวยเป็นเงินสด 20,000 บาท) 106 104 101 20,000 1,400 - - 21,400 - 13 เงินสด รายได้ค่าบริการ ภาษีขาย (รับเงินค่าท าผมจากลูกค้าเป็นเงิน 30,000 บาท) 101 401 202 30,210 - 30,000 210 - - 15 ค่าแรงงาน เงินสด (จ่ายค่าแรงให้พนักงานในร้าน 15,000 บาท ) 501 101 15,000 - 15,000 - 19 ลูกหนี้การค้า รายได้ค่าบริการ ภาษีขาย (บริการแต่งหน้าท าผม 50,000 บาทยังไม่ได้รับ ช าระ) 103 401 202 53,500 - 50,000 3,500 - - 25 เจ้าหนี้การค้า เงินฝากธนาคาร (จ่ายช าระหนี้ค่าเครื่องตกแต่งร้านด้วยเช็ค) 201 102 107,000 - 107,000 - 28 ค่าสาธารณูปโภค ภาษีซื้อยังไม่ถึงก าหนด ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย (ได้รับใบแจ้งหนี้ค่าสาธารณูปโภค 2,000 บาท) 503 204 205 2,000 140 - 2,140 -

184 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 2 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต 2560 บาท สต บาท สต ก.พ. 28 ค่าวัสดุสิ้นเปลือง (งบก าไรขาดทุน) ค่าวัสดุสิ้นเปลือง (งบแสดงฐานะทางการเงิน) (ปรับปรังวัสดุสิ้นเปลื่อง) 502 106 15,000 - 15,000 - ค่าเสื่อมราคา-อุปกรณ์เสริมสวย* ค่าเสื่อมราคา-เครื่องตกแต่ง** ค่าเสื่อมราคาสะสม- อุปกรณ์เสริมสวย ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องตกแต่ง (บันทึกค่าเสื่อมราคาเดือนก.พ.) 504 505 107-1 108-1 1,315 1,726 07 02 1,315 1,726 07 02 ภาษีขาย (210+3,500) ลูกหนี้กรมสรรพากร ภาษีซื้อ (7,000+10,500+1,400) (ปิดบันชีภาษีซื้อภาษีขาย) 202 105 104 3,710 15,190 - - 18,900 - *ค านวณค่าเสื่อมราคาอุปกรณ์เสริมสวยตามวิธีเส้นตรง อัตราค่าเสื่มอราคา 20 % ซื้อ 5 ก.พ. 60 ค่าเสื่อมราคาอุปกรณ์เสริมสวย = 100,000x20%x24/365วัน = 1,315.07 บาท **ค านวณค่าเสื่อมราคาเครื่องตกแต่งตามวิธีเส้นตรง อัตราค่าเสื่มอราคา 20 % ซื้อ 8 ก.พ. 60 ค่าเสื่อมราคาอุปกรณ์เสริมสวย = 150,000x20%x21/365วัน = 1,726.02 บาท

185 การจัดท าบัญชีแยกประเภท การแยกประเภทรายการบัญชีจะท าหลังจากมีการจดบันทึกรายการที่เกิดขึ้นในสมุดบัญชีขั้นต้น หรือ ที่เรียกว่าสมุดรายวัน โดยการน ารายการดังกล่าวไปบันทึกอีกครั้งในสมุดบัญชีแยกประเภทเพื่อแยกประเภท รายการซึ่งการกระท าดังกล่าวเรียก การผ่านรายการ (Posting) ในปัจจุบัน มีการน าโปรแกรมส าเร็จรูป ทางการบัญชีมาช่วยในการจัดท าเมื่อมีการบันทึกรายการบัญชีในสมุดรายวัน ระบบก็จะท าการ ผ่านรายการ ดังกล่าวไปยังบัญชีแยกประเภทได้โดยอัตโนมัติ ***ตามประกาศของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า ก าหนดให้ต้องบันทึกรายการในสมุดบัญชีรายวันภายใน 15 วันตั้งแต่วันที่เกิดรายการ และต้อง ผ่านรายการไปยังสมุดบัญชีแยกประเภทภายใน 15 วันนับแต่วันสิ้น เดือน*** ตัวอย่างที่ 9.2 จากตัวอย่างที่ 9.1 บริษัทรักความสวยจ ากัด ได้ผ่านรายการในสมุดรายวันทั่วไปเพื่อจัดท าบัญชี แยกประเภทดังนี้ สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต 2560 บาท สต บาท สต ก.พ. 2 เงินสด ทุน (ทุนจดทะเบียนบริษัทจ านวน 1,000,000 บาท) 101 301 1,000,000 - 1,000,000 - เลขที่บัญชี101 เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 บาท สต. 2560 บาท สต. ก,พ, 2 ทุน 1,000,000 -

186 สมุดรายวันทั่วไป หน้า 1 วัน เดือน ปี รายการ เลขที่ บัญชี เดบิต เครดิต 2560 บาท สต บาท สต ก.พ. 2 เงินสด ทุน (ทุนจดทะเบียนบริษัทจ านวน 1,000,000 บาท) 101 301 1,000,000 - 1,000,000 - เลขที่บัญชี 301 เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน บาท สต. 2560 บาท สต. ก.พ. 2 เงินสด 1,000,000 -

187 เลขที่บัญชี101 เงินสด เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. ก,พ, 2 ทุน 1,000,000 - ก.พ. 3 เงินฝากธนาคาร 700,000 - 13 รายได้ค่าบริการ 30,000 - 10 วัสดุสินเปลือง 20,000 - ภาษีขาย 210 ภาษีซื้อ 1,400 - 15 เงินสด 15,000 - - 736,400 - ก.พ. 28 ยกไป 293,810 - รวม 1,030,210 - รวม 1,030,210 - เลขที่บัญชี102 เงินฝากธนาคาร เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 3 เงินสด 700,000 - 8 เครืองตกแต่ง 150,000 - ภาษีซื้อ 10,500 - 25 เจ้าหนี้การค้า 107,000 - 267,500 - 28 ยกไป 432,500 - รวม 700,000 - รวม 700.000 - เลขที่บัญชี103 ลูกหนี้การค้า เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 19 รายได้ค่าบริการ 50,000 - ภาษีซื้อ 3,500 - 28 ยกไป 53,500 - รวม 53,500 - รวม 53,500 -

188 เลขที่บัญชี104 ภาษีซื้อ เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 5 เจ้าหนีการค้า 7,000 - 28 ภาษีขาย 3,710 - 8 เงินฝากธนาคาร 10,500 - ลูกหนี้กรมสรรพากร 15,190 - 10 เงินสด 1,400 - รวม 18,900 - รวม 18,900 - เลขที่บัญชี105 ลูกหนี้กรมสรรพากร เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ภาษีซื้อ 15,190 - 28 ยกไป 15,190 - รวม 15,190 รวม 15,190 - เลขที่บัญชี106 วัสดุสิ้นเปลือง เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 10 เงินสด 20,000 - 28 ค่าวัสดุสินเปลือง 15,000 - 15,000 - 28 ยกไป 5,000 - รวม 20,000 - รวม 20,000 - เลขที่บัญชี107 อุปกรณ์ในการเสริมสวย เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 5 เจ้าหนี้การค้า 100,000 - 28 ยกไป 100,000 - รวม 100,000 - รวม 100,000 -

189 เลขที่บัญชี107-1 ค่าเสื่อมราคาสะสมอุปกรณ์เสริมสวย เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ค่าเสื่อมราคา 1,315 07 28 ยกไป 1,315 07 รวม 1,315 07 รวม 1,315 07 เลขที่บัญชี108 เครื่องตกแต่ง เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 8 เงินฝากธนาคาร 150,000 - 28 ยกไป 150,000 - รวม 150,000 - รวม 150,000 - เลขที่บัญชี108-1 ค่าเสื่อมราคาสะสม-เครื่องตกแต่ง เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ค่าเสื่อมราคา 1,726 02 28 ยกไป 1,726 02 รวม 1,726 02 รวม 1,726 02 เลขที่บัญชี201 เจ้าหนี้การค้า เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 25 เงินฝากธนาคาร 107,000 - 5 อุปกรณ์เสริมสวย 100,000 - 5 ภาษีซื้อ 7,000 - รวม 107,000 - รวม 107,000 -

190 เลขที่บัญชี202 ภาษีขาย เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ภาษีซื้อ 3,710 - 13 เงินสด 210 - 19 ลูกหนี้ 3,500 - รวม 3,710 - รวม 3,710 - เลขที่บัญชี204 ภาษีซื้อที่ยังไม่ถึงก าหนด เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย 140 - 28 ยกไป 140 - รวม 140 - รวม 140 - เลขที่บัญชี205 ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. 28 ค่าสาธารณูปโภค 2,000 - 28 ยกไป 2,140 - ภาษีซื้อยังไม่ถึงก าหนด 140 - รวม 2,140 - รวม 2,140 - เลขที่บัญชี301 ทุน เดบิต เครดิต วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน วัน เดือน ปี รายการ จ านวนเงิน 2560 ก.พ. บาท สต. 2560 ก.พ. บาท สต. ก.พ. 2 เงินสด 1,000,000 - 28 ยกไป 1,000,000 - รวม 1,000,000 - รวม 1,000,000 -