องคก์ รความรว่ มมือทางเศรษฐกจิ ระหว่างประเทศ 11
AEC
แหลง่ ทม่ี าภาพ : www.chokchai.ac.th
1.ความจำเปน็ และความสำคญั ของความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ ระหวา่ งประเทศ
การค้าระหว่างประเทศในปัจจุบัน มีการใช้นโยบายกีดกันทางการค้าที่รุนแรงยิ่งขึ้น
เนอ่ื งจากประเทศตา่ ง ๆ ตอ้ งการปกปอ้ งและคมุ้ ครองเศรษฐกจิ ของประเทศตนเอง จงึ มกี ารแขง่ ขนั กนั
เพอ่ื ชว่ งชงิ ความไดเ้ ปรยี บทางเศรษฐกจิ และพยายามทจ่ี ะดำเนนิ มาตรการตา่ ง ๆ เพอ่ื ปกปอ้ ง
คมุ้ ครองผลประโยชน์ ของตน รวมทง้ั มกี ารประสานความรว่ มมอื ระหวา่ งประเทศตา่ ง ๆ เพอ่ื แก้
ปญั หาทางเศรษฐกจิ รว่ มกนั อยา่ งเปน็ ธรรม
ดงั นน้ั การรวมกลมุ่ ทางเศรษฐกจิ และการพฒั นาระบบความรว่ มมอื จงึ กลายเปน็ เครอ่ื งมอื สำคญั
ในการพัฒนาประเทศ การรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจ หมายถึง การรวมตัวของประเทศต่าง ๆ
เพื่อเสริมสร้าง และรักษาผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจร่วมกันโดยเฉพาะทางด้านการค้า
ที่พยายามหาลู่ทางขยายการค้าระหว่างกัน เพื่อให้การค้าดำเนินไปได้โดยเสรียิ่งขึ้น ตลอดจนมี
ขอบเขตกว้างขวางมากขึ้น มีการลดหรือยกเลิกอุปสรรคทางการค้าทั้งในรูปภาษีศุลกากร
และไม่ใช่ภาษีศุลกากรระหว่างกัน
2. รปู แบบความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ ระหวา่ งประเทศ
การวมกลมุ่ ทางเศรษฐกจิ มรี ปู แบบทแ่ี ตกตา่ งกนั ดงั น้ี
2.1 การรวมกลมุ่ แบบทวภิ าคี หมายถงึ การทำขอ้ ตกลง และการเจรจาการคา้ สองฝา่ ย
ระหว่างสองประเทศ เพื่อให้เกิดสิทธิประโยชน์ทางการค้า และการลงทุนเป็นพิเศษระหว่างกัน
โดยจะไม่ให้สิทธิประโยชน์ดังกล่าวกับประเทศอื่น สิทธิประโยชน์ดังกล่าวจะอยใู่ นรปู ของการลด
อัตราภาษีนำเข้าระหว่างกัน ข้อตกลงทวิภาคีสามารถทำได้ในเวลารวดเร็วกว่าแบบพหุภาคี
เนื่องจากเป็นการตกลงระหว่างสองประเทศเท่านั้น
2.2 การรวมกลุ่มแบบพหุภาคี หมายถึง การทำข้อตกลงและการเจรจาการค้า
ระหว่างประเทศมากกว่าสองประเทศขึ้นไป ซึ่งพัฒนามาจากการเจรจาการค้าสองฝ่ายโดยปกติ
ผลประโยชน์จากการเจรจาจะไม่ค่อยสมดุลกัน ประเทศใหญ่จะได้เปรียบในการเจรจามากกว่า
ในขณะที่ข้อตกลงและการเจรจาการค้าหลายฝ่ายจะช่วยให้เกิดความสมดุลอีกทั้งเป็นการสร้าง
เครือข่ายความสัมพันธ์ทางการค้าในระบบเศรษฐกิจโลกด้วย
แหลง่ ทม่ี าภาพ : www.dotproperty.co.th/
องค์กรความรว่ มมอื ทางเศรษฐกิจระหวา่ งประเทศ 14
องค์กรความร่วมมือทางเศรษฐกิจ
ระหว่างประเทศ
องค์กรความร่วมมือทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ แบ่งได้ดังนี้
1. องค์กรความร่วมมือทางเศรษฐกิจระดับโลก
องค์กร สาระสำคัญ
1. ธนาคารโลก (World Bank) > เป็นแหล่งเงินกู้ระยะยาวให้ประเทศ
กำลังพัฒนานำไปใช้จ่ายเพื่อพัฒนา
2. กองทุนการเงินระหว่างประเทศ ประเทศ ได้แก่
(IMF)
+ พฒั นาโครงสรา้ งพน้ื ฐานสาธารณปู โภค
เชน่ ถนน เขอ่ื น ไฟฟา้ ประปา เปน็ ต้น
+ แก้ปัญหาความยากจน
+ พัฒนาคณุ ภาพชีวิตประชาชน
ความเกี่ยวข้องกับประเทศไทย
ธนาคารโลกเข้าร่วมเจรจาที่จะ
สนับสนุนการปฏิรูปของประเทศไทยให้
พัฒนาเป็นเศรษฐกิจที่มีการพัฒนาด้าน
นวัตกรรม เป็นเศรษฐกิจที่เติบโตอย่าง
มีส่วนร่วม และมีความยั่งยืน
> ให้กู้เงินในระยะสั้น เพื่อแก้ปัญหา
การขาดดุลการชำระเงิน
> รักษาเสถียรภาพของอัตราการ
แลกเปลี่ยนเงินตราระหว่างประเทศ
ความเกี่ยวข้องกับประเทศไทย
ประเทศไทยกู้เงินในช่วง
พ.ศ. 2540 เพื่อแก้ปัญหาวิกฤตาง
เศรษฐกิจ (วิกฤตฟองสบู่หรือต้มยำกุ้ง)
องคก์ รความรว่ มมือทางเศรษฐกิจระหว่างประเทศ 17
องค์กร สาระสำคัญ
2. ข้อตกลงการค้าอเมริกาเหนือ > มีสมาชิก 3 ประเทศ คือ อเมริกา
(NAFTA) แคนาดา เม็กซิโก
3. เขตการค้าเสรีอาเซียน (AFTA) > เพื่อลดปัญหาอุปสรรคทางการค้า
การลงทุนระหว่างประเทศสมาชิก
4. สมาคมประชาชาติเอเชีย
ตะวันออกเฉียงใต้ (ASEAN) > ร่วมมือกันเพิ่มศักยภาพการแข่งขัน
กับประเทศอื่น ๆ
ความเกี่ยวข้องกับประเทศไทย
เม็กซิโกเป็นคู่แข่งสำคัญของไทย
เพราะแยง่ สว่ นแบง่ ทางการตลาดของไทย
โดยเฉพาะตลาดสหรัฐอเมริกา เนื่องจาก
นโยบายของนาฟตาที่ยกเลิกภาษีจาก
ประเทศสมาชิกด้วยกัน ทำให้สินค้าของ
เม็กซิโกมีราคาถูกลง
> ส่งเสริมระหว่างประเทศสมาชิก
โดยการลดภาษีและอุปสรรคกีดกัน
ทางการคา้ ทไ่ี มใ่ ชภ่ าษรี ะหวา่ งประเทศ
สมาชกิ
> ดึงดูดการลงทุนจากประเทศนอกกลุ่ม
ให้เข้ามาลงทุนในภูมิภาค
ความเกี่ยวข้องกับประเทศไทย
กระตนุ้ ใหม้ กี ารปรบั โครงสรา้ งการ
ผลิตในประเทศไทยทั้งสินค้าเกษตร และ
อุตสาหกรรม เพื่อเพิ่มขีดความสามารถ
ในการแข่งขัน
> สมาชกิ 10 ประเทศ ไดแ้ ก่ ไทย
อนิ โดนเี ซยี มาเลเซยี ฟลิ ปิ ปนิ ส์ สงิ คโปร์
( 5 ชาตกิ อ่ ตง้ั ) บรไู น เวยี ดนาม (2538)
พม่า ลาว (2540) กัมพูชา (2542)
> เพอ่ื สง่ เสรมิ ความรว่ มมอื ทางเศรษฐกจิ
วทิ ยาศาสตร์ เทคโนโลยี สงั คม วฒั นธรรม
และการเมอื งระหวา่ งประเทศสมาชกิ
ความเกี่ยวข้องกับประเทศไทย
ประเทศไทยไดร้ บั บทบาทเปน็ ประธาน
อาเซียนใน พ.ศ. 2562 และได้ประกาศ
แนวคดิ หลกั คอื “รว่ มมอื รว่ มใจ กา้ วไกล
ยั่งยืน” เพื่อเป็นยุทธศาสตร์ของไทย
ในการขับเคลื่อนอาเซียน