เมนูอาหารชาววัง
คำ นำ E-book เล่มนี้จัดขึ้นมาเพื่อเป็นส่วนหนึ่งของ วิชา ภาษาไทย ชั้น มัธยมศึกษาปีที่6 เพื่อให้ได้ศึกษาหาความรู้เรื่อง เมนูอาหารชาววัง ดิฉันหวังว่า E-book เล่มนี้จะเป็นประโยชน์ต่อผู้อ่านที่กำ ลังสนใจ เนื้อหาเกี่ยวกับเรื่องนี้อยู่ หากมีข้อเเนะนำ หรือ ผิดพลาดประการใด ดิฉันขออภัยมา ณ ที่นี่ อัจฉราพร ปินตาทอง วันที่3 มกราคม 2567
สารบัญ เรื่อง หน้า ยำ ใหญ่ 1 แกงระเเวงเนื้อ 2 เเตงโมปลาเเห้ง 3 ข้าวเเช่ 4 ยำ ทวาย 5 จอเเหร้ง 6 เเกงเขียวหวานมังคุด 7 เเกงคั่วหัวตาลกุ้งสด 8 หลนเต้าเจี้ยว 9 ต้มจิ๋วเนื้อ เมี่ยงคำ เสียบไม้ 10 11 น้ำ พริกลงเรือ หมูสร่ง 12 13 ต้มกะทิหมู แกงหอยเสียบใบมะขามอ่อน ขนมจีนซาวน้ำ ปลาดุกย่างพร้อมสะเดาน้ำ ปลาหวาน ผัดไทยกุ้งสดห่อไข่ 14 15 16 17 18 ข้าวผัดรถไฟ พริกกะเกลือ 19 20
ยำ ใหญ่ ยำ ใหญ่” ถือว่าเป็นเมนูที่ไม่ยากสำ หรับมือใหม่ และยัง เป็นเมนูที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน เหมาะสำ หรับผู้ที่ ต้องการศึกษารสชาติของอาหารไทยโบราณอย่างแท้จริง ยำ ใหญ่" อาหารไทยรสเลิศตำ รับชาววัง เมนูจาก กาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวาน บทพระราชนิพนธ์ในรัชกาลที่ ๒ 1
แกงระเเวงเนื้อ แกงระแวงเนื้อ เป็นเมนูแกงชนิดหนึ่งที่มีรสชาติคล้ายแกงเขียว หวาน โดยพริกแกงก็ใช้พริกแกงเขียวหวานนั่นล่ะ เพียงแต่ แกงเขียวหวานส่วนใหญ่จะใช้เนื้อไก่หรือเนื้อหมู แต่เมนูแกง นี้จะใช้เนื้อวัวเท่านั้น จึงมีการตั้งชื่อว่าแกงระแวงเนื้อ ผู้ที่ได้ ชิมจะได้ไม่ต้องสงสัยว่าใช้เนื้ออะไรในการปรุงแกง 2
แตงโมปลาเเห้ง เมนูนี้มีมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ปรากฏชื่อครั้งแรกว่า "ผัด ปลาแห้งแตงอุลิด" และมีกล่าวถึงในจดหมายเหตุความทรงจำ กรมหลวงนรินทรเทวี หรือ เจ้าครอกวัดโพธิ์ เมื่อครั้งมีการ จัดเตรียมงานพระราชพิธีสมโภชน์พระแก้วมรกต และเฉลิม ฉลองวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในปีพุทธศักราช ๒๓๕๒ 3 เมนูนี้เป็นเมนูจองหวานที่นำ มารับประทานคู่กับข้าวสวยร้อนๆ ให้ชื่นใจ โดยชาวบ้านจะนำ แตงโมหั่นเป็นชิ้น แล้วนำ ปลาแห้ง ที่สุกแล้วมาป่นโรยลงไปบนเนื้อแตงโม เวลารับประทานก็ตัก กินคู่กับข้าวสวย
ข้าวเเช่ ข้าวแช่อาหารโบราณประจำ ฤดูร้อน ที่มีต้นกำ เนิดมาจาก ประเพณีสงกรานต์ของชาวมอญ ในสมัยโบราณนิยมรับ ประทานข้าวแช่ในช่วงกลางเดือนมีนาคมจนถึงกลางเดือน พฤษภาคม เพื่อช่วยคลายร้อนให้รู้สึกเย็นชื่นใจ ข้าวแช่ตำ รับชาววังได้มีการกล่าวถึงเจ้าจอมมารดากลิ่น สตรี เชื้อสายมอญผู้ปฏิบัติราชการในราชสำ นัก ได้ถ่ายทอดความรู้ การทำ ข้าวแช่ให้แก่ห้องเครื่องและประชาชนระหว่างติดตามไป ถวายราชการที่จังหวัดเพชรบุรี 4
ยำ ทวาย ยำ ทวาย เป็นเมนูนำ ที่ไม่เหมือนยำ คือ เมนูที่มีแค่ผัก โดยการนำ ผักต่างๆมาต้มหรือลวกให้สุก แล้วจะมีน้ำ ยำ มาเคียง เวลาจะรับประทานก็นำ น้ำ ยำ มาราดคลุกเคล้า กับผักต่างๆ เมนูนี้น่าจะเหมาะกับคนที่ชอบรับประทาน ผักเป็นพิเศษ 5
จอแหร้ง 6 แกงจอแหร้ง เป็นเมนูแกงอาหารขึ้นชื่อของ จังหวัดพังงา ทางภาคใต้ของไทย เมนูนี้เป็น เมนูแกงกะทิโบราณที่นำ สมุนไพรเครื่องเทศมา ปรุงรสได้อย่างจัดจ้านมากๆ โดยใส่ขมิ้นเป็น หลัก ซึ่งในปัจจุบันหาทานได้ยากมาก ส่วน ใหญ่นิยมทำ กินภายในครัวเรือน
แกงเขียวหวานมังคุด 7 ที่มาของแกงเขียวหวานมังคุด มาจาก สมัยโบราณชาว บ้านที่คิดทำ เมนูแกงนี้ สมัยนั้นไม่มีเงินซื้อน้ำ ตาลมาปรุง แกง เนื่องจากน้ำ ตาลมีราคาแพง จึงพยายามหาอย่าง อื่นมาใช้เพิ่มความหวานให้แกงแทนน้ำ ตาล จึงหันไป เห็นมังคุดบนต้นข้างบ้าน จึงลองนำ มังคุดที่มีความ หวานมาใส่แกง พอได้ชิมกลับพอว่ามีรสชาติอร่อยกว่า เดิม จึงเป็นที่สนใจของชาวบ้าน ต่างพากันลองแกงเมนู นี้ จึงเป็นที่นิยมในสมันนั้น
แกงคั่วหัวตาลกุ้งสด 8 แกงคั่วหัวตาลกุ้ง เป็นอีกเมนูแกงกะทิที่มีการเคี่ยว ใช้ เนื้อกุ้งเป็นวัตถุดิบ และมีวัตถุดิบหลักคือหัวตาล ทุก คนรู้จักกัวตาลกันใช่มั้ยคะ หัวตาลคือการเอาผลลูก ตาลอ่อนมาปาดฝานบริเวณส่วนหัวหรือขั้วตาล ซึ่งมี ความอ่อนนิ่ม
หลนเต้าเจี้ยว 9 อาหานชนิดนี้มีต้นตำ รับมาจาก "อาหารชาววัง" เป็น อาหารประเภทเครื่องจิ้มคล้ายน้ำ พริก เมนูนี้จะมีกะทิ เป็นตัวหลัก (อาหารไทยส่วนใหญ่นิยมใช้กะทิในการ ปรุงอาหาร) นิยมทำ เพื่อใช้ในงานพิธีต่าง ๆ วัตถุดิบก็ เป็นของที่หาได้ง่ายในครัวไทย ที่สำ คัญเมนูนี้ เป็นเมนูที่ นิยมทำ ถวายพระและเลี้ยงในงานบุญมงคลต่าง ๆ
ต้มจิ๋วเนื้อ 10 ต้มจิ๋วเนื้อ” มีลักษณะกึ่ง ๆ ต้มแซ่บแต่ไม่ใส่เครื่องต้มยำ ซึ่งพระองค์เจ้าเยาวภาพงษ์สนิท พระราชธิดาองค์ที่ 47 ของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวฯ เป็นผู้ทรง ปรุงแกงนี้ขึ้นด้วยสนพระทัยในการประกอบอาหาร เป็นยา ถวายพระพุทธเจ้าหลวง พระราชบิดายามประชวร โดยสูตร ต้นตำ รับที่บันทึกไว้ในตำ รับจะใช้เนื้อวัวเคี่ยวจนเปื่อยเพื่อ ให้มีการย่อยง่าย ปรุงกับมันเทศที่มีกากใยสูงช่วยอบอุ่น ร่างกาย ใบโหระพา และใบกะเพราช่วยแก้ไอ ขับลม ลดไข มันในเลือดและแก้หวัดได้ดี
เมี่ยงคำ เสียบไม้ 11 เมี่ยงคำ เป็นอาหารว่างที่มีมานาน พบในบทพระราช นิพนธ์ "กาพย์เห่ชมเครื่องว่าง" ของพระบาทสมเด็จ พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว นิยมใช้เป็นอาหารสำ หรับการ สังสรรค์ ปิกนิกในครอบครัว หรือในหมู่เพื่อนฝูง ประกอบไปด้วยเครื่องเมี่ยงและน้ำ เมี่ยง ได้แก่ มะพร้าว คั่ว กุ้งแห้ง ขิง ถั่วลิสงคั่ว หอมแดง มะนาว และพริก ขี้หนู ส่วนที่เป็นน้ำ เมี่ยงประกอบด้วย น้ำ ตาลปี๊บ น้ำ ปลา กะปิ กุ้งแห้งป่น ผักที่ใช้ห่อ ได้แก่ ใบ ทองหลาง และใบชะพลู
น้ำ พริกลงเรือ 12 น้ำ พริกลงเรือ ที่มาของน้ำ พริกลงเรือนั้นมาจาก ใน สมัยโบราณมีชาวบ้านคนหนึ่งรีบไปทำ ธุระด่วนต่างเมือง จึงไม่ได้จัดเตรียมกับข้าวเป็นข้าวห่อไปด้วย การเดินทาง สมัยก่อนก็นิยมใช้เรือ เมื่อเกิดความหิวระหว่างทาง จึง นำ เอาวัตถุดิบที่มีอยู่ในเรือมาปรุงบนเรือ นี่จึงเป็นที่มา ของน้ำ พริกลงเรือที่มีการปรุงในเรือนั่นเอง
หมูโสร่ง 13 หมูโสร่ง เป็นการนำ เนื้อหมูบดมาคลุกเคล้ากับเครื่อง ปรุงเพื่อปรุงรส แล้วนำ เส้นหมี่มาห่อพันให้เป็นก้อน กลม นำ ไปทอด กินคู่กับน้ำ จิ้ม เมนูนี้มีชื่อเสียงขึ้นมาอีก ครั้งในละครเรื่อง บุพเพสันนิวาส ทำ ให้เป็นที่รู้จักกันมากขึ้น
ต้มกะทิหมู 14 ต้มกะทิหมู เป็นต้มกะทิแบบโบราณ รสชาติคล้ายกับ ต้มข่าไก่ แต่ใช้เนื้อหมูแทน ซึ่งเนื้อหมูที่นำ มาต้มกะทินั้น ก็ไม่ใช่เนื้อหมูสดนะคะ แต่ใช้เนื้อหมูแดดเดียว ที่ชาว บ้านสมัยก่อนมักนิยมถนอมอาหาร
แกงหอยเสียบใบมะขามอ่อน 15 แกงหอยเสียบใบมะขามอ่อน” เป็นเมนูอาหารไทย ชาววัง พื้นบ้านของจังหวัดเพชรบุรี แกงที่มีรสชาติ เปรี้ยวนิด ๆ จากใบมะขามอ่อน พร้อมความมันและ เข้มข้นจากหัวกะทิ มีความจัดจ้านถึงใจของพริกแกง
ขนมจีนซาวน้ำ 16 ขนมจีนซาวน้ำ เป็นเมนูอาหารที่นำ เส้นขนมจีนไป ต้มกับน้ำ กะทิ หรือนำ น้ำ กะทิมาราดบนขนมจีน และจะมีเครื่องเคียง เช่น พริกขี้หนูซอย หอมแดงซอย สัปรดหั่นชิ้นเล็ก มะนาว กุ้งแห้งป่น เป็นเครื่องเคียงไว้สำ หรับกินคู่กัน
ปลาดุกย่างพร้อม สะเดาน้ำ ปลาหวาน 17 รสชาติของสะเดาขมๆที่ตัดกับรสชาติน้ำ ปลา หวานและปลาดุกย่างได้เป็นอย่างดี นอกจากจะ มีรสชาติอร่อยแล้วยังมีประโยชน์สูง ช่วยบำ รุง สายตาและแก้ร้อนในได้ดี
ผัดไทยกุ้งสดห่อไข่ 18 ผัดไทยโดยทั่วไปจะนำ เส้นเล็กมาผัดด้วยไฟแรงกับไข่ ใบ กุยช่ายสับ ถั่วงอก หัวไชโป๊วสับ เต้าหู้เหลือง ถั่วลิสงคั่ว และกุ้งแห้ง ปรุงรสด้วยพริก น้ำ ปลา และน้ำ ตาล เสิร์ฟพร้อม กับมะนาว ใบกุยช่าย ถั่วงอกสด และหัวปลีเป็นเครื่องเคียง ร้านผัดไทยบางแห่งจะใส่เนื้อหมูลงไปด้วย บางทีอาจจะใช้ เส้นจันท์ซึ่งเหนียวกว่าเส้นเล็ก เรียกว่า "ผัดไทยเส้นจันท์" หรือใช้วุ้นเส้นเรียกว่า "วุ้นเส้นผัดไทย" รวมทั้งผัดหมี่โคราชที่มี ลักษณะคล้ายผัดไทย กินกับส้มตำ ร้านขายผัดไทยมักจะขาย หอยทอด หรือ ขนมผักกาด ควบคู่กันไปด้วย เนื่องจาก เครื่องปรุงบางอย่างใช้เหมือนกัน
ข้าวผัดรถไฟ 19 ข้าวผัดรถไฟ ก็มีหน้าตาลักษณะคล้ายกับข้าวผัดทั่วๆไป แต่จะมีข้อแตกต่างตรงสีของเมล็ดข้าว ซึ่งข้าวผัดรถไฟ สีเมล็ดข้าวจะเข้มกว่า โดยจะใส่ซีอิ๊ว หรือสีซอส มากกว่าและกลิ่นแรงกว่าข้าวผัดทั่วไปนั่นเอง
พริกกะเกลือ 20 พริกกะเกลือ ทุกคนเมื่อได้ยินแทบไม่น่าเชื่อว่านี่คือเมนูกับข้าว แต่นี่คือเมนูกับข้าวของชาวบ้านแต่โบราณไทยแท้จริงๆค่ะ โดย ชาวบ้านจะนำ พริก เกลือ น้ำ ตาล มาคลุกเคล้าให้เข้ากันแล้ว นำ ไปโรยบนข้าวสวย บางคนบอกว่าอร่อยกว่ากินข้าวกับ เกลือหรือน้ำ ปลาด้วยซ้ำ ผู้เขียนเองก็ไม่เคยลองกับข้าว แต่ถ้า ความคิดผู้เขียนกินกับมะม่วงหรือผลไม้รสเปรี้ยวน่าจะเข้ากัน ได้อร่อยกว่า