ก า ร ส ร้า ง ใ น ภ า ษ า ไ ท ย พยางค์ คือเสียงที่เปร่งออกมาครั้งหนึ่ง จะมีความหมายหรือไม่มีความหมายก็ได้ คำ คือเสียงที่เปล่งออกมาครั้งหนึ่ง เสียงพูด หรือตัวหนังสือที่เขียนขึ้น มีความหมายในตัว ไม่ ว่าจะมีกี่พยางค์ก็ตาม ดังนั้น พยางค์ ≠ คำ
คำ มูล คือ คําพื้นฐานที่มีความหมายสมบูรณ์ในตนเอง ไม่สามารถ แยกศัพท์ย่อย ออกจากกันได้ กล่าวคือ เป็นคําที่สร้างขึ้นโดยเฉพาะ อาจเป็นคําไทยแท้แต่ดั้งเดิมหรือเป็น คําที่มาจากภาษาอื่นก็ได้ เป็นคํา พยางค์เดียวหรือหลายพยางค์ก็ได้ แต่จะต้องมีความหมาย สมบูรณ์ใน ตัวเอง คํามูลเป็นคําตั้งต้นสําหรับการสร้างคําในภาษาไทย วิธีการง่ายๆที่จะสังเกตว่าคำ นั้นเป็นคำ มูลหรือไม่ คือ ลองแยกคำ นั้นๆ ออกมา ถ้าพบว่าบางคำ หรือทุกคำ ไม่มีความหมายเลยหรือมีความ หมายแต่ความหมายนั้นไม่ มีเค้ากับคำ เดิมทั้งหมดแสดงว่าเป็นคำ มูล เช่น กระ-ถาง ถ้าแยกแต่ละพยางค์ออกจากกันก็จะไม่มีความหมายที่ เป็น ภาชนะปากกว้างทำ ด้วยดินเผา ใช้สำ หรับปลูกต้นไม้เลย แบ่งเป็น -พยางค์เดียว -หลายพยางค์
คำ ประสม คือ คำ ที่สร้างจากคำ มูลตั้งแต่สองคำ ขึ้นไป เกิดเป็นคำ ใหม่ มีความหมายใหม่ แต่ยังมีเค้าของความหมายเดิม ส่วนมากมักเป็นการ ประสมคำ ระหว่างคำ ไทยกับคำ ไทยแต่อาจมีคำ ประสมบางคำ ที่ประสม ระหว่างคำ ไทยกับคำ ภาษาอื่น หลักการสังเกตคำ ประสม คำ มูลตั้งแต่สองคำ ขึ้นไปรวมกัน เกิดคำ ใหม่ มีความหมายใหม่ เป็นคำ ประสม ตัวอย่าง เช่น พัดลม หมายถึง เครื่องพัดให้เย็นด้วยแรงไฟฟ้า มือแข็ง หมายถึง ไม่ค่อยไหว้คนง่ายๆ เสื้อกล้าม หมายถึง เสื้อชั้นในชาย
คำ ซ้อน คือ การนำ คำ ที่มีความหมายเหมือนกัน หรือใกล้เคียงกัน หรือ ตรงข้ามกันมาพูด หรือเขียนด้วยกัน ทำ ให้ได้คำ จำ นวนมากขึ้นและมี ความหมายมากขึ้น ชนิดของคําซ้อน ๑. คําซ้อนเพื่อความหมาย เกิดจากคํามูลที่มีความหมายอย่างเดียวกัน ต่างกันเล็กน้อยหรือไปในทํานอง เดียวกัน หรือต่างกันในลักษณะตรง ข้าม เมื่อประกอบเป็นคําซ้อนจะมีความหมายอย่างใดอย่างหนึ่ง ๒. คําซ้อนเพื่อเสียง เป็นการนําคําที่มีความหมายคล้ายคลึงกันมาซ้อน กัน เพื่อให้ออกเสียงง่ายขึ้น และมีเสียง คล้องจองกัน ทําให้เกิดความ ไพเราะขึ้น คําซ้อนเพื่อเสียงนี้บางทีเรียกว่าคําคู่ หรือคําควบคู่
Notes: คำ ซ้ำ คือ คำ คำ เดียวกันกล่าวซ้ำ กัน เกิดเป็นคำ ใหม่ขึ้นโดยแสดง ความหมายได้ดังนี้ ความหมายเน้นหนักขึ้น เช่น มองตรงๆ , ดูดีดี ความหมายเป็นพหูพจน์ เช่น หนุ่มๆ , สาวๆ ความหมายไม่เจาะจง เช่น แถวๆบ้านนอก บอกจำ นวนนับ เช่น คนเป็นพันๆไปสมัครงาน หมายเหตุ คำ ที่มีเหมือนกัน เช่น นานา จะจะ เป็นคำ มูล ไม่ใช่คำ ซ้ำ ส่วนคำ ที่มีหน้าที่ต่างกันในประโยคก็ไม่ใช่คำ ซ้ำ เช่น คนคนนี้เป็นความหวังของเรา
นายรัชชานนท์ ยอดราช ชั้นม. 4/1 เลขที่ 22 ขอบคุณครับ….