ประเด็นท้าทายรองช่อชบา

การพัฒนาแนวปฏิบตั ทิ ก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

การพัฒนาแนวปฏิบตั กิ ารบริหารจดั การ
งานงบประมาณโรงเรยี นวดั นาวง

นางสาวช่อชบา บุญญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา

การพฒั นาแนวปฏบิ ัตทิ ่กี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

คำนำ

เอกสารฉบับนี้ การพัฒนาแนวปฏิบัติการบริหารจัดการงานงบประมาณของโรงเรียนวัดนาวง
มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาการบริหารจัดการงานงบประมาณโดยใช้รูปแบบ VIEW MODEL จัดทำขึ้นเพื่อให้
โรงเรียนมีรูปแบบการบริหารจัดการงบประมาณและกระบวนการทำงานด้วยหลักธรรมาภิบาล สนับสนุน
ให้การดำเนินงานตามแผนงาน/โครงการ ของงานบริหารงานวิชาการ งบประมาณ การบริหารงานบุคคล
การบริหารงานทั่วไป และงานอื่นที่เกี่ยวข้อง ประสบผลสำเร็จ และเพ่ือให้ครู บุคลากร นักเรียนและผู้มี
ส่วนไดส้ ่วนเสียกับโรงเรยี นมสี ว่ นร่วมในการพัฒนา

ในเอกสารฉบับนี้ได้นำเสนอองค์ประกอบด้านความสำคัญของนวัตกรรม ด้านกระบวนการพัฒนา
นวตั กรรม และดา้ นผลทเี่ กิดข้นึ จาการดำเนนิ งานตามนวัตกรรมอย่างครบถว้ น

หวังว่าคงจะเป็นประโยชน์ให้กับผู้ที่สนใจ ขอขอบคุณคณะครู นักเรียนโรงเรียนวัดนาวง และผู้มี
ส่วนเกย่ี วข้องทกุ ภาคสว่ นท่ีทำให้ผลงานนไี้ ดร้ ับความสำเรจ็

นางสาวช่อชบา บุญญาธิการ

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศึกษา ก

การพฒั นาแนวปฏบิ ตั ทิ กี่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

สารบญั หน้า
ก
เรอื่ ง ข
คำนำ 1
สารบญั 2
ความสำคัญของผลงาน 3
วัตถุประสงค์ 8
แนวคดิ ทฤษฎเี กี่ยวกบั การพฒั นาแนวปฏิบตั ิการบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ 10
กระบวนการผลติ ผลงานหรอื ข้นั ตอนการดำเนินงาน 13
ขั้นตอนการดำเนินการ 15
ผลการดำเนนิ การ 15
ปัจจยั ความสําเร็จ 16
บทเรียนท่ไี ดร้ บั 17
บรรณานกุ รม 18
ภาคผนวก 22
ภาคผนวก ก แบบประเมิน แบบสอบถาม
ภาคผนวก ข ภาพกิจกรรม

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศึกษา ข

การพัฒนาแนวปฏิบตั ทิ กี่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ความสำคญั ของผลงาน
สถานศึกษามีการดำเนินการตามหน้าที่ในการบริหารและจัดการศึกษา ให้มีประสิทธิภาพ

และมีคณุ ภาพ ได้มาตรฐาน ตามพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และทแี่ กไ้ ขเพิ่มเตมิ (ฉบบั ที่ 2)
พ.ศ. 2545 มาตรา 39 ได้กำหนดให้กระทรวงศึกษาธิการกระจายอำนาจ การบริหารและการจัดการศึกษา
ทั้งด้านการบริหารงานวิชาการ ด้านการบริหารงานงบประมาณ ด้านการบริหารงานบุคคล และด้ านการ
บรหิ ารงานท่วั ไป ไปยงั คณะกรรมการการศึกษาขัน้ พื้นฐาน และสำนักงานเขตพ้ืนท่กี ารศกึ ษา และสถานศึกษา
ในเขตพื้นที่การศึกษาโดยตรง ซึ่งการบริหารงานงบประมาณเป็นภารกิจที่สำคัญและเกี่ยวข้องกัน ซึ่งการ
บริหารโรงเรียนในยุคปฏิรูปการศึกษา จำเป็นต้องบริหารงานงบประมาณให้สอดคล้องกับสภาพความ
เปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ สังคมและความเจริญก้าวหน้าทางวิทยาการ เป็นงานหนึ่งที่สำคัญในการบริหาร
สู่ความเป็นเลิศของสถานศึกษา ซึ่งกระบวนการบริหารจัดการงบประมาณที่มุ่งใชท้ รัพยากรทีม่ ีอยู่อย่างจำกัด
ให้คุ้มค่ามากที่สุด เป็นแผนงานที่แสดงออกมาในรูปของจำนวนเงินและโครงการต่าง ๆ ซึ่งในการบริหาร
งานงบประมาณ จำเป็นต้องมีการควบคุมการใช้จ่ายงบประมาณให้เป็นไปตามรายการโครงการและแผนงาน
หรืองานที่โรงเรียนได้รับงบประมาณ ดังนั้น การบริหารงานงบประมาณเป็นขอบข่ายภารกิจของงานที่สำคญั
จึงจำเป็นต้องมีขั้นตอนท่ีรัดกุม โปร่งใส มีระบบตรวจสอบ ติดตามและประเมินผลการใช้ทรัพยากร
อย่างมปี ระสทิ ธภิ าพ เป็นไปตามหลักธรรมาภบิ าล

สถานศกึ ษาในยคุ ปฏิรปู การศึกษาต้องมกี ารปรับเปลีย่ นวิธีการทำงานใหม่ ๆ ท่ีสถานศกึ ษาเรียนรู้จาก
การปฏิบัตจิ ริงในการพัฒนา คุณภาพงานให้มีประสทิ ธิภาพ ตามมาตรฐานหรือเหนือกวา่ มาตรฐาน ซึ่งนำไปสู่
การบรรลุเป้าหมาย ที่ตอบสนองความคาดหวังของชุมชน ผู้ปกครอง และเป้าหมายของสถานศึกษาอย่างมี
ประสิทธิภาพ ทำให้สถานศึกษาประสบความสำเรจ็ ก้าวสู่ความเป็นเลศิ ซึ่งวธิ ีการพัฒนาสถานศึกษาเพ่ือเพิม่
ผลผลิตอย่างต่อเนื่องมีหลายวิธี แต่วิธีที่สามารถทำให้สถานศึกษาพัฒนาแบบก้าวกระโดด สามารถย่น
ระยะเวลาในการปรับปรุงประสิทธิภาพของสถานศึกษาและได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวาง คือ การศึกษา
วิธีการปฏิบัติที่เป็นเลิศหรือ Best Practice ซึ่งเป็นการเรียนรู้จากประสบการณ์ของ ผู้ที่ประสบความสำเร็จ
แล้วนำมาเปน็ แนวทางในการพัฒนาให้ดกี วา่ เดิม

โรงเรียนวัดนาวง ได้ดำเนินการพัฒนาคุณภาพการศึกษาให้สอดคล้องกับ พระราชบัญญัติ
ด้านการศึกษาและทิศทางการศึกษาของประเทศ โดยเน้นการกระจายอำนาจ การบริหารไปสู่โรงเรียน
สนับสนุนให้โรงเรียนได้ใช้การบริหารจัดการโดยใช้โรงเรียนเป็นฐาน (School Based Management)
เต็มตามศักยภาพ และยึดหลักการบริหารตามหลักธรรมาภิบาล แต่จากการดำเนินงานในอดีตถึงปัจจุบัน
ยังพบปัญหาด้านการบริหารงบประมาณการบริหารงบประมาณ การเงินและการบัญชี ของสถานศึกษา
ในปัจจุบัน แมโ้ ดยหลกั การกระทรวงศึกษาธิการจะประสงค์ให้มคี วามคลอ่ งตวั และเป็นอิสระ ด้วยการกระจาย
อำนาจในการบริหารจัดการไปยังสถานศึกษาก็ตาม แต่ด้วยที่สถานศึกษามีลักษณะเงินที่ต้องบริหาร
หลายประเภท ประกอบกับต้องเกี่ยวข้องกับกฎหมาย ระเบียบ ประกาศ คำสั่ง ตลอดจนหนังสือเวียน ทำให้
ในการบริหารงบประมาณ การเงินและการบัญชีของสถานศึกษาต้องอาศัยผู้ที่มีความรู้และความเข้าใจ

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธิการ รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา 1

การพัฒนาแนวปฏบิ ัติทกี่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ทางด้านการบริหารการเงินพอสมควร จึงจะทำให้การบริหารงบประมาณ การเงินและการบัญชี
ของสถานศึกษามคี วามคล่องตวั ได้

งบประมาณเป็นเครื่องมือที่ใช้ในการวางแผนและควบคุมทางการเงินขององค์การ การบริหาร
งบประมาณจำเป็นต้องมีการควบคุมการใช้จ่ายเงินงบประมาณตามรายการและแผนงานหรือโครงการ
ที่สถานศึกษาได้รับอนุมัตงิ บประมาณ ให้เป็นไปตามระเบียบการใช้จ่ายเงินงบประมาณอย่างมีประสิทธิภาพ
รวมถึงการรายงานผลที่เกิดจากการใช้จ่ายงบประมาณนั้น ๆ ด้วยแต่จากผลการดำเนินงานการบริหาร
งบประมาณก็ประสบปัญหาเช่นเดียวกันในระดับประเทศ ซึ่งอาจส่งผลกระทบในภาพรวมต่อการบริหาร
การศึกษาของโรงเรียนเป็นอย่างมาก จากความสำคัญของปัญหาดังกล่าวจึงทำให้เกิดการแสวงหาแนวทาง
กระบวนการวิธีการที่ดีกว่าเพื่อให้ได้ผลสำเร็จสูงสุด และเกิดจากแรงขับเคลื่อนการพัฒนาค้นหาวิธีการใหม่
สร้างความพงึ พอใจของผู้รับบริการเพ่ือเสรมิ สรา้ งประสิทธิภาพขององค์การ เพื่อให้มแี นวปฏิบัตทิ ี่เป็นเลิศใน
การทำงาน ที่ช่วยเพิ่มผลผลิตทั้งในด้านคุณภาพและปริมาณ ซึ่งการมีแนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ (Best Practice)
และบุคลากรดำเนนิ การปฏบิ ัติ ตามแนวทางปฏบิ ัติที่กำหนดอย่างตอ่ เน่ือง จะทำใหผ้ ลงานหรือสถานศึกษาน้ัน
ประสบความสำเร็จ หรอื สูค่ วามเปน็ เลศิ ตามเป้าหมายระดับสงู สุด เปน็ ท่ยี อมรับในวงวิชาการหรือวิชาชพี นน้ั ๆ
มีหลักฐาน ของความสำเร็จปรากฏชัดเจน ซึ่งเป็นผลมาจากการนำความรู้ไปปฏิบัติจริงแล้วสรุปความรู้
และประสบการณน์ น้ั เปน็ แนวปฏิบตั ิที่ดที ่ีสุดของตนเอง

วตั ถปุ ระสงค์
เพือ่ พัฒนาการบรหิ ารจัดการงานงบประมาณโดยใชร้ ูปแบบ VIEW MODEL
เปา้ หมาย
เป้าหมายเชงิ ปริมาณ
1. ผปู้ ฏิบัตงิ านทุกคนมคี วามรู้ความเข้าใจ ระเบยี บ กฎหมาย ข้อบงั คับและแนวทางการปฏิบัติงาน
ท่ีเก่ียวข้อง ไม่ก่อให้เกดิ ความเสียหาย บกพรอ่ งแก่ทางราชการ
2. ผูป้ ฏบิ ตั ิงานและผูร้ ับบรกิ ารทกุ คน มีความพึงพอใจในการบริหารจัดการงบประมาณ

เปา้ หมายเชงิ คณุ ภาพ
1. เพื่อให้โรงเรียนมรี ูปแบบการบริหารจัดการงบประมาณและกระบวนการทำงาน

ดว้ ยหลกั ธรรมาภิบาล
2. เพอ่ื สนบั สนนุ ใหก้ ารดำเนนิ งานตามแผนงาน/โครงการ ของงานบรหิ ารงานวิชาการ งบประมาณ

การบรหิ ารงานบุคคล การบรหิ ารงานทั่วไป และงานอ่ืนทีเ่ กย่ี วข้อง ประสบผลสำเรจ็
3. เพื่อให้ครบู คุ ลากร นักเรยี นและผู้มสี ว่ นได้ส่วนเสยี กบั โรงเรยี นมสี ว่ นร่วมในการพัฒนา

แนวคิดทฤษฎีเกี่ยวกับการพฒั นาแนวปฏิบัติการบริหารจดั การงานงบประมาณ
1. วงจรคณุ ภาพของเดมม่งิ (PDCA)

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศึกษา 2

การพฒั นาแนวปฏบิ ัตทิ ก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

เรืองวิทย์ เกษสุวรรณ. (2545) กล่าวว่า ผู้ให้กำหนดวงจรคุณภาพเดมมิ่ง คือ วิลเลียม เอ็ดเวอร์ด
เดมมิง่ (William Edwards Deming) ศาสตราจารย์ทางสถิตแิ หง่ มหาวิทยาลยั นวิ ยอร์ก ประเทศสหรัฐอเมรกิ า
เป็นบุคคลแรกที่มองว่าการจัดการคุณภาพเป็นกิจกรรมขององค์การทั้งหมด และเป็นบุคคลที่ผลักดัน
ให้ผู้บริหารญี่ปุ่นยอมรับแนวคิดในการจัดการคณุ ภาพ โดยสหรัฐอเมริกาได้ส่งเดมมิ่งไปทำสำมะโนประชากร
ที่ประเทศญี่ปุ่น ในช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่สอง (ค.ศ.1947) ซึ่งตอนนั้นเดมมิ่งเริ่มประสบความสำเร็จ
จากการใช้วิธีการสุ่มตัวอย่าง (Sampling Method) และเทคนิคการควบคุมทางสถิติ เพื่อเพิ่มผลผลิต
อุตสาหกรรมในสหรัฐอเมริกามาบ้างแล้ว และได้นำเทคนิคดังกล่าวมาเผยแพร่ที่ประเทศญี่ปุ่นด้วย ต่อมา
เดมมิ่งสามารถจัดตั้งกลุ่มผู้บริหารซึ่งเปน็ ผู้นำในบริษัทที่สำคัญของญี่ปุ่น เพื่อกระจายความคิดเรื่องคุณภาพ
และการเพิ่มประสิทธิภาพในการผลิต ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้เดมมิ่งมีชื่อเสียงมาก เนื่องจากคนญี่ปุ่นสนใจ
เรื่องการควบคุมคุณภาพด้วยวิธีการทางสถิติมาก่อนหน้านี้ แต่ยังขาดซึ่งทฤษฎี เดมมิ่งทำให้คนญี่ปุ่นเข้าใจ
และสามารถประยุกต์ใช้กับการปฏิบัติงานได้ นับว่าเดมมิ่งได้มีส่วนช่วยพัฒนาอุตสาหกรรมญี่ปุ่นในช่วงหลัง
สงครามโลกครั้งที่สอง ต่อมาญี่ปุ่นจึงจัดตั้งรางวัล Deming Prize or Deming Award ขึ้น เพื่อมอบให้กับ
บรษิ ัทที่มีผลงานดีเดน่ ในดา้ นคุณภาพมาต้ังแต่ ปี ค.ศ.1951 โดยเดมม่งิ ได้กำหนดหลักการ 14 ข้อ เพ่ือพัฒนา
คุณภาพของงานขึน้ ซ่งึ ผบู้ รหิ ารต้องกระทำ หากต้องการให้ผลผลิตมีคณุ ภาพ ดงั น้ี

1. จงสรา้ งปณธิ านอนั แนว่ แนใ่ นการปรับปรุงคณุ ภาพของสินคา้ หรอื บรกิ าร ผูบ้ รหิ ารจะต้องมคี วาม
มุ่งมั่นต่อเนื่อง และจริงจังในเรื่องของการสร้างคุณภาพ การวางแผนทั้งระยะสั้นและระยะยาวอย่างชัดเจน
ควรมุ่งเน้นไปใน 4 เรื่อง คือ นวัตกรรม (Innovation) การวิจัยและพฒั นา (Research and Development)
การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง (Continuous Improvement) และการบำรุงรักษาเชิงป้องกัน (Preventive
Maintenance)

2. จงยอมรับปรัชญาใหม่ ๆ ของการบริหาร ผู้บริหารจะต้องยอมรับ “วัฒนธรรมแห่งคุณภาพ”
โดยจะตอ้ งทำใหค้ ณุ ภาพเป็นส่วนหน่งึ ของงานให้ได้ เพราะจะกระตุน้ ให้เกิดการเปล่ียนแปลงในบคุ ลากรทุกคน
จากการทำงานตามสงั่ กลายเป็นดแู ลรบั ผดิ ชอบในผลงานของตนเอง

3. จงยุติการควบคุมคุณภาพโดยอาศัยแต่การตรวจสอบ การควบคุมคุณภาพจะต้องมุ่งที่การ
ควบคุมกระบวนการผลิตเป็นสำคัญ ไมใ่ ชอ่ าศัยการตรวจสอบทีต่ ัวสนิ ค้าท่ีผลติ เสรจ็ แล้วเท่านน้ั

4. จงยตุ ิวธิ ีการดำเนนิ ธรุ กจิ โดยการตัดสินกนั ด้วยราคาขายเพยี งอย่างเดียว ในการดำเนนิ ธุรกจิ ต้อง
มีมาตรการท่ีเชื่อถอื ได้ในการกำหนดมาตรฐานคณุ ภาพของสินคา้ น้ัน ไม่ใชร่ าคาขายตำ่ สดุ

5. จงปรับปรุงระบบการผลิต และระบบการให้บริการอย่างต่อเนื่อง การเสริมสร้างคุณภาพให้
เกิดขึ้น เป็นงานที่จะต้องทำการพัฒนา และปรับปรุงอย่างต่อเนื่องตลอดไปด้วยการใช้หลักการทำงานแบบ
วงจรของเดมมงิ่ (PDCA Deming Cycle)

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา 3
-

การพัฒนาแนวปฏบิ ตั ิท่กี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

6. จงทำการฝึกอบรมอย่างสม่ำเสมอ องค์การจะต้องจัดทำแผนการฝึกอบรมและให้การศึกษา
แก่ทุกคนในเรื่องของคุณภาพ และการบริหารจัดการคุณภาพโดยเฉพาะเรื่องของ “การควบคุมคุณภาพเชิง
สถิต”ิ และเครือ่ งมือแห่งคณุ ภาพประเภทตา่ ง ๆ อย่างสมำ่ เสมอ

7. จงสร้างภาวะผู้นำข้ึน ผู้นำเป็นผู้ทีม่ ีบทบาทสำคัญในการสร้างแรงจูงใจใหบ้ ุคลากรในทกุ ระดับ
ขององค์การ เห็นถึงความจำเป็นในการปรบั กระบวนการทำงาน เพื่อพฒั นาไปสูค่ วามมคี ณุ ภาพ

8. จงกำจัดความกลัวให้หมดไป จะต้องสร้างบรรยากาศ ของการเรียนรู้ กล้าที่จะสอบถามในส่ิง
ที่ตัวเองไม่รู้ หรือไม่เข้าใจ ผู้บริหารจะต้องเปิดโอกาส และกระตุ้นให้บุคลากรกล้าแสดงออก เพื่อเสนอแนะ
วิธีการปรบั ปรุงคณุ ภาพให้ดขี ้ึน

9. จงพังกำแพงขวางกั้นระหว่างหน่วยงานต่าง ๆ ผู้บริหารจะต้องขจัดโครงสร้างที่เป็นอุปสรรค
ขวางกน้ั การติดตอ่ และประสานงานระหว่างหน่วยงานตา่ ง ๆ ใหห้ มดสนิ้ ไป เพือ่ ให้บุคลากรสามารถรว่ มมือกัน
ไดอ้ ย่างเตม็ ที่

10. จงกำจัดคำขวญั และเปา้ หมาย ท่ีปราศจากแนวทางปฏบิ ัตทิ ่ีชัดเจน
11. จงกำจดั เป้าหมายทีเ่ นน้ เพยี งเชิงปรมิ าณ การกำหนดโควตา้ การผลิตอาจทำให้บคุ ลากรในฝา่ ย
ผลติ ม่งุ สนใจเชงิ ปริมาณมากกว่าคณุ ภาพ
12. จงกำจัดสิ่งกีดขวางความภาคภูมิใจของบุคลากร การมุ่งเน้นที่เป้าหมายหรือโควตาการผลิต
มากกว่าคุณภาพ จะทำให้ความภาคภูมิใจในผลงานของบุคลากรลดน้อยลง เพราะไม่ได้มีส่วนร่วมในการ
ปรบั ปรุงคณุ ภาพ
13. จงจัดแผนการศึกษา และทำการฝึกอบรมอย่างสม่ำเสมอ เนื่องจากเทคโนโลยีต่าง ๆ
เปลี่ยนแปลงอยูต่ ลอดเวลา การฝึกอบรมจึงเปน็ การพฒั นาบุคลากร และเป็นการลงทนุ ระยะยาวที่จะมผี ลต่อ
ความสำเรจ็ และความอยรู่ อดขององค์การ
14. จงลงมือปฏิบัติเพื่อบรรลุผลสำเร็จของการเปลี่ยนแปลง ผู้บริหารจะต้องนำตนเองเข้าสู่
กระบวนการเปลี่ยนแปลง เพื่อการปรับปรุงคุณภาพโดยร่วมลงมือปฏบิ ัติ ในฐานะที่เป็นส่วนหน่ึงของทีมงาน
และเรยี นรู้ร่วมกนั อย่างต่อเนอื่ ง
วงลอ้ เดมม่ิง (Deming Wheel) หรอื วงจรของเดมมิ่ง (Deming. 1986). แบง่ ออกเป็น 4 ขน้ั ดังน้ี
ขน้ั ที่ 1 การวางแผน (Plan)

1. กำหนดวัตถุประสงค์ท่ีชัดเจน โดยการพจิ ารณาถึงตวั แปรท่ีจะเกิดขึน้
2. กำหนดเป้าหมายท่ีสามารถบรรลุได้
3. กำหนดวธิ กี ารที่จะปฏบิ ตั ิเพื่อใหบ้ รรลตุ ามเป้าหมายทกี่ ำหนด
4. วางแผนโดยใช้ขอ้ มูลทีม่ ีอยู่ หรืออาจเกบ็ รวบรวมขึน้ มาใหม่

นางสาวช่อชบา บุญญาธกิ าร รองผ้อู ำนวยการสถานศกึ ษา 4

การพัฒนาแนวปฏิบัติทก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ขนั้ ท่ี 2 การทำตามแผน (Do) หรือลงมือทำ
1. ลงมือปฏบิ ัตติ ามขัน้ ตอนทีก่ ำหนดไว้ ซ่งึ อาจทำในขอบขา่ ยเล็ก ๆ เพอื่ ทดลองกอ่ น

ข้นั ท่ี 3 การตรวจสอบ (Check) หมายถงึ การตรวจสอบ หรอื สงั เกตส่งิ ทีเ่ กิดขน้ึ ว่า มีการเปล่ยี นแปลง
มากนอ้ ยเพยี งใด และเปน็ ไปในทางใด

1. ตรวจสอบผลในขณะปฏบิ ัติงานของบุคลากรนน้ั เปน็ ไปตามลำดับทจ่ี ัดตงั้ ไว้
2. ตรวจสอบผลคุณลกั ษณะด้านคุณภาพเปรียบเทยี บกบั เป้าหมายที่จัดตัง้ ไว้
ขั้นที่ 4 การแกไ้ ข (Act) หรือลงมอื แกไ้ ข (Corrective Action)
1. ร่วมดำเนินการแกไ้ ขปัญหาท่ีเกิดขึน้ โดยทันที ถ้าพบวา่ ผลทไี่ ดร้ บั ไมบ่ รรลุตามจดุ ประสงค์
ของข้ันตอน พรอ้ มทั้งบนั ทกึ ไวเ้ ปน็ มาตรฐานการทำงาน เพอ่ื ปอ้ งกนั การเกดิ ซ้ำ
2. สรปุ เปน็ บทเรียน และใช้พยากรณ์ เพือ่ เปน็ พ้ืนฐานในการคดิ หาวธิ ีการใหม่ ๆ ต่อไป
จากหลกั การดงั กล่าว สามารถแสดงได้ดงั ภาพ

ภาพที่ 1 วงล้อเดมม่ิง หรอื วงจรเดมม่ิงเพอื่ การพฒั นาคณุ ภาพการศึกษาอย่างตอ่ เนือ่ ง

ท่มี า: สริ กิ าญจน์ ธนวุฒิพรพินติ (2560: 150).

จากภาพอธิบายได้ว่า เมื่อสถานศึกษาพัฒนาคุณภาพการศึกษาตามวงจรคุณภาพ PDCA บรรลุ
เป้าหมายคุณภาพตามมาตรฐานตำแหน่งที่ 1 แล้ว สถานศึกษาก็ต้องพัฒนามาตรฐานใหส้ ูงข้ึนตาม มาตรฐาน
ตำแหน่งที่ 2 และ 3 โดยดำเนินการพัฒนาคุณภาพตามวงจร PDCA เพื่อกำหนดแผนงานใหม่ โดยใช้ผลการ
ประเมนิ มากำหนดแผนงานวา่ จะสามารถพฒั นาไปถงึ มาตรฐานตำแหน่งที่ 2 และ 3 ไดอ้ ยา่ งไร

วงจรคุณภาพของเดมม่ิง (PDCA) นำมาใช้ในการตรวจสอบคุณภาพของนวัตกรรมทกุ ข้ันตอน โดยแต่
ละขั้นตอน มีการตรวจสอบโดยใช้วงจรคุณภาพ 2 วงรอบ ทำให้หลักธรรมาภิบาลในการบริหารสถานศึกษา
โดยใช้ VIEW MODEL ประสบผลสำเร็จ เกิดการพฒั นาอยา่ งมีประสทิ ธภิ าพ

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศึกษา 5

การพฒั นาแนวปฏบิ ตั ทิ ก่ี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

2. หลกั ธรรมาภิบาลในการบรหิ ารสถานศึกษา

องค์การทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน ตลอดจนนักวิชาการได้นิยามความหมายของคำว่า ธรรมาภิบาล
ธรรมรัฐ หรือ การบริหารกจิ การบ้านเมืองที่ดี ไว้ค่อนข้างหลากหลาย เริ่มจากในปี ค.ศ.1992 ธนาคารโลกได้
เรมิ่ แนวคดิ และอธิบายถึงการบริหารกจิ การบ้านเมอื ง (Governance) ว่าเปน็ เร่ืองเก่ยี วกับลักษณะของการใช้
อำนาจในการจัดการทรัพยากรทางเศรษฐกิจและสังคมของประเทศ เพื่อการพัฒนาซึ่งครอบคลุมประเด็นใน
เร่ืองของการมสี ว่ นรว่ มของภาคสว่ นต่าง ๆ การบรหิ ารจัดการภาครัฐ ภาระรบั ผิดชอบ กรอบตัว บทกฎหมาย
เกี่ยวกบั การพัฒนา ความโปร่งใสและข้อมูลขา่ วสาร (World Bank Cited in OPCD, 2011: 15) นอกจากนั้น
ยังมีผู้กำหนดความหมายที่สำคัญ อาทิ Suwanmala (2003:5-6) ได้อธิบายความหมายของ ธรรมาภิบาล
ว่า หมายถึง การปกครองท่ีดี (ธรรม = ดี ความถกู ตอ้ งอภิบาล = คุม้ ครอง ปกปอ้ ง ดแู ล บำรงุ อภิ = สูงเหนือ
ยิ่งบาล = รักษา ปกครอง) ซึ่งคำว่า Governance ในภาษาอังกฤษก็เป็นคำที่มีวิวัฒนาการ และเปลี่ยน
ความหมายไปจากเดมิ รากศพั ท์มาจากคำว่า Gouverner ในภาษาลาตนิ หรอื คำว่า Gubernare ในภาษากรีก
ซึ่งหมายถึง to steer หรือ ถือหางเสือ (เช่น เรือ) แต่เดิมในภาษาอังกฤษ คำนี้เป็นคำนามหมายถึง รัฐบาลใน
เชิงนามธรรม ซึ่งก็คือการปกครองในระดับประเทศ แต่ในระยะหลังเมื่อวงการธุรกิจขยายตัวและเห็นความ
จำเป็นตอ้ งมีการกำกบั ดูแลรกั ษา เช่นเดยี วกบั ประเทศ จงึ นำคำนม้ี าใชส้ ำหรับบรรษทั หรอื บรษิ ทั ในภาคธุรกิจ
เอกชน ตลอดไปจนถงึ องค์การภาคมหาชนดว้ ย โดยหมายถงึ การบริหารจัดการในระดบั สงู สุด ส่วน Thailand
Development Research Institute (TDRI) (2015) อธิบายความหมายของ ธรรมาภิบาลว่าหมายถึง
การปกครอง การบริหาร การจัดการ การควบคุมดูแล กิจการต่าง ๆ ให้เป็นไปตามครรลองคลองธรรม
นอกจากนี้ยังหมายถึงการบรหิ ารจัดการท่ีดี ซึ่งสามารถนำไปใชไ้ ด้ท้ังภาครฐั และภาคเอกชน ธรรมที่ใชใ้ นการ
บรหิ ารงานน้ี มีความหมายอย่างกวา้ ง กล่าวคือ หาได้มคี วามหมายเพียงหลกั ธรรมทางศาสนาเท่านัน้ แตร่ วมถึง
ศีลธรรม คุณธรรม จริยธรรม และความถูกต้องชอบธรรมทั้งปวง ซึ่งวิญญูชน พึงประพฤติปฏิบัติ อาทิ
ความโปร่งใส ตรวจสอบได้ การปราศจากการแทรกแซงจากองคก์ ารภายนอก เป็นตน้

สรปุ ความหมายของธรรมาภิบาลไดว้ ่า หมายถึง “หลกั การทใ่ี ชใ้ นการบริหารประเทศ รวมท้งั องค์การ
ต่าง ๆ เพื่อให้เกิดความโปร่งใส เป็นธรรม มีประสิทธิภาพ ประสิทธิผล โดยเน้นการมีส่วนร่วม และการ
ตรวจสอบจากผู้มีส่วนได้เสียกลุ่มต่าง ๆ” ธรรมาภิบาลมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อการบริหารองค์การ ไม่ว่า
จะเป็นภาครัฐ ภาคเอกชน หรือภาคประชาสังคมต่าง ๆ เนื่องจากธรรมาภิบาลเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับการ
ปฏบิ ตั ิตอ่ กัน และเป็นแนวทางในการจดั ระเบียบเพอื่ ใหท้ กุ ภาคสว่ นสามารถอยรู่ ว่ มกนั ได้อย่างสงบสุข ตั้งอยู่ใน
ความถูกต้องเป็นธรรม สรุปประโยชน์ของการนำหลักธรรมาภิบาล มาประยุกต์ใช้ในการบริหารจัดการได้
ดังตอ่ ไปนี้ (OPCD, 2011: 25-26)

นางสาวช่อชบา บุญญาธิการ รองผูอ้ ำนวยการสถานศึกษา 6

การพัฒนาแนวปฏิบตั ิท่กี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ประโยชน์ต่อองค์การ
1. ทำให้การบริหารจัดการองค์การมีกลไกและกฎเกณฑ์ในการบริหารจัดการที่ดี มีระบบ

มีความโปรง่ ใส มีมาตรฐานในการปฏบิ ัติงาน อนั นำมาซึง่ ความนา่ เชอ่ื ถือและศรทั ธาตอ่ องคก์ ารน้ัน ๆ
2. ทำให้องค์การมีการบริหารจัดการที่คล่องตัว ทันต่อสถานการณ์สอดรับกับการ

เปลีย่ นแปลงดา้ นเศรษฐกิจ สงั คม การเมือง ท้งั ภายในและภายนอก
3. ทำให้การดำเนินงานในภาพรวมขององค์การมีประสิทธิภาพ เกิดประสิทธิผล และเกิด

ความคมุ้ ค่าสงู สุดตามภารกจิ ขององคก์ าร
4. ทำให้เพ่ิมศกั ยภาพในการแขง่ ขนั เพมิ่ โอกาสในการระดมทนุ /การเข้าสู่ตลาดทนุ ในระดับ

สากล เพ่ิมโอกาสในการแสวงหาพันธมติ รทางธุรกจิ เพม่ิ คณุ คา่ ใหแ้ กอ่ งคก์ ารในระยะยาว

ประโยชนต์ ่อประชาชน/ผู้รบั บริการ
1. ทำให้ระบบการตัดสินใจและการบริหารจัดการโดยรวมของหน่วยงานภาครัฐ มีความ

โปร่งใส ตรวจสอบได้เสมอภาค และความยุติธรรมอย่างแท้จริงอันจะนำมาซึ่งความเชื่อมั่นและศรัทธาแก่
ประชาชนและผู้รบั บริการ

2. ทำให้ประชาชน/ผู้รับบริการได้รับการอำนวยความสะดวก รวดเร็ว ทันสมัย
มีประสิทธิภาพ ไม่มีขั้นตอนการปฏิบัติงานที่เกินความจำเป็น สามารถตอบสนองความต้องการ และความ
คาดหวงั ของประชาชน/ผรู้ บั บรกิ ารได้มากขึ้น

3. ทำใหก้ ารบรหิ ารงานของภาครัฐเป็นไปอย่างถูกต้อง เหมาะสม มคี ุณภาพ สามารถรองรับ
กับสภาพแวดลอ้ มที่เปลยี่ นแปลงไป อันสง่ ผลทำให้ประชาชน/ผู้รบั บริการ มคี วามสขุ และมคี ุณภาพชวี ติ ท่ีดี

ประโยชนต์ ่อสงั คม/ประเทศชาติ
1. ทำให้ระบบการบริหารของภาครัฐมีความโปร่งใส ยุติธรรม ก่อให้เกิด ความเป็นธรรม

ในสงั คม
2. ทำให้สังคมมีความเขม้ แข็ง เกิดเป็นสังคมที่มีเสถยี รภาพ ช่วยลด บรรเทา หรือแก้ปัญหา

ความรนุ แรงในสังคม
3. ทำให้สามารถลดปัญหาการทุจริตคอร์รัปชัน ส่งผลทำให้ช่วยลดงบประมาณ ค่าใช้จ่าย

ในการป้องกันและปราบปรามการทจุ ริตคอรร์ ปั ชันของประเทศ
4. ทำให้ทุกภาคส่วนทั้งภาครัฐ ภาคธุรกิจเอกชน และภาคประชาชนสามารถ อยู่ร่วมกันได้

อย่างสงบสุขภายใต้ความร่วมมือกัน อันก่อให้เกิดการพัฒนาที่ยั่งยืน และเป็นส่วนเสริมความเข้มแข็งหรือ
ภูมคิ ุ้มกนั ให้แก่ประเทศ

5. ทำใหภ้ าพลกั ษณข์ องหนว่ ยงานของประเทศเปน็ ท่ีศรัทธา เช่ือมัน่ และได้รับความไว้วางใจ
จากประชาชนและผู้มีส่วนได้เสีย รวมทั้งเป็นที่ยอมรับในระดับสากล อันส่งผลทำให้การพัฒนาของประเทศ
เปน็ ไปอย่างย่งั ยนื เสริมสร้างความสามารถในการแขง่ ขัน ทำให้ประเทศชาตเิ จรญิ ก้าวหน้า

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 7

การพฒั นาแนวปฏิบัติท่ีการบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

องคป์ ระกอบทส่ี ำคญั ของหลกั ธรรมาภิบาล
สำหรบั ประเทศไทยนักวิชาการตลอดจนองค์การตา่ ง ๆ ได้กำหนดองคป์ ระกอบของหลักธรรมาภิบาล
ข้นึ ซ่ึงส่วนใหญ่สอดคล้องกบั องคป์ ระกอบท่ีสถาบนั ในระดบั สากลได้กำหนดไว้ โดยมกี ารประยุกตร์ ายละเอียด
ในแต่ละหลักการเพื่อให้สอดคล้องกับบริบทของประเทศไทย อาทิ ระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการ
สร้างระบบบริหารกิจการบ้านเมืองและสังคมที่ดี พ.ศ.2542 มุ่งเน้นให้หน่วยงานของรัฐดำเนินงานตาม
ภาระหนา้ ที่ โดยยึดหลักพื้นฐาน 6 ประการ ได้แก่ (King Prajadhipok’s Institute, 2013: 18-20)

1) หลักนิติธรรม หมายถึง การตรวจตรากฎหมายที่ถูกต้อง เป็นธรรม การบังคับให้เป็นไปตาม
กฎหมาย การกำหนดกฎ กติกาและการปฏิบัติตามกฎกติกา ที่ตกลงกันไว้อย่างเคร่งครัด โดยคำนึงถึงสิทธิ
เสรีภาพ ความยุติธรรมของสมาชกิ

2) หลักคุณธรรม หมายถึง ความยึดมั่นในความถูกต้องดีงาม การส่งเสริม สนับสนุนใหป้ ระชาชน
พัฒนาตนเองไปพรอ้ มกัน เพ่อื ให้คนไทยมีความซ่ือสัตยจ์ รงิ ใจ ขยนั อดทน มีระเบียบวนิ ยั ประกอบอาชพี สุจริต
จนเปน็ นิสัยประจำชาติ

3) หลักความโปร่งใส หมายถึง การสร้างความไว้วางใจซึ่งกันและกันของคนในชาติ โดยปรับปรุง
กลไกการทำงานขององค์การให้มคี วามโปร่งใส

4) หลกั ความมีสว่ นรว่ ม หมายถึง การเปิดโอกาสใหป้ ระชาชนมีส่วนรบั รู้ และเสนอความคิดเห็นใน
การตัดสินใจปัญหาสำคัญของประเทศ ไม่ว่าด้วยการแจง้ ความเห็น การไต่สวนสาธารณะ การประชาพิจารณ์
การแสดงประชามติ หิ รืออ่ืน ๆ

5) หลักความรับผิดชอบ หมายถึง การตระหนักในสิทธิหน้าที่ความสำนึกรับผิดชอบต่อสังคม
การใส่ใจปัญหาสาธารณะของบ้านเมือง และการกระตือรือร้นในการแก้ปัญหา ตลอดจนการเคารพในความ
คิดเหน็ ทแ่ี ตกตา่ งและความกล้าที่จะยอมรบั ผลดีและผลเสียจากการกระทำของตน

6) หลักความคุ้มค่า หมายถึง การบริหารจัดการและใช้ทรัพยากรที่มีจำกัด เพื่อให้เกิดประโยชน์
สูงสุดแก่ส่วนรวม โดยรณรงค์ให้คนไทยมีความประหยัด ใช้ของอย่างคุ้มค่า สร้างสรรค์สินค้าและบริการที่มี
คณุ ภาพสามารถแข่งขนั ได้ในเวทีโลก และรกั ษาพฒั นาทรพั ยากรธรรมชาติให้สมบูรณย์ ่งั ยืน

จะเห็นได้ว่าองค์ประกอบของหลักธรรมาภิบาลที่กำหนดขึ้นโดยนักวิชาการ ตลอดจนองค์การตา่ ง ๆ
มีหลายองค์ประกอบที่สอดคล้องกนั โดยส่วนใหญ่มุ่งเน้น ในเร่ืองของความโปร่งใส การตรวจสอบได้ ความมี
ประสิทธภิ าพ ประสทิ ธผิ ล ความเป็นธรรม และการมีส่วนร่วมรบั ผดิ ชอบในการบริหารจัดการ

กระบวนการผลิตผลงานหรอื ขัน้ ตอนการดำเนนิ งาน
การบริหารจัดการงานงบประมาณโดยใช้รูปแบบ VIEW MODEL ยึดหลักธรรมาภิบาล

( Good Governance ) ในการบริหารและใช้วงจรการควบคุมคุณภาพ PDCA ในการขับเคลื่อนการบริหาร
จัดการคุณภาพ ดงั ภาพ

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธกิ าร รองผ้อู ำนวยการสถานศึกษา 8

การพฒั นาแนวปฏบิ ตั ทิ กี่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ภาพท่ี 2 รูปแบบ VIEW MODEL

รูปแบบ VIEW MODEL มี 4 องคป์ ระกอบ ดงั น้ี
V (Virtue) : การบริหารด้วยหลักคุณธรรมจริยธรรม ความถูกต้อง ยึดหลักธรรมาภิบาล (Good
Governance) เพอื่ ใหเ้ กดิ การทำงานอย่างมปี ระสิทธิภาพในหนา้ ที่ และบทบาทท่ไี ดร้ บั
I (Improve) : การปรับปรุงระบบการทำงานโดยส่งเสริมการนำเทคโนโลยีที่ทันสมัย มาใช้ในการ
ดำเนินงาน เพอ่ื อำนวยความสะดวกและเกดิ ความคล่องตวั กบั บคุ ลากรผปู้ ฏบิ ัตงิ าน
E (Empowerment) : การเสริมพลังอำนาจหรือกระจายอำนาจเพื่อเสริมสร้างความรับผิดชอบ
ต่อหน้าที่ของบคุ ลากรผปู้ ฏิบตั งิ าน โดยมอบหมายหนา้ ที่ทีช่ ดั เจน
W (Web) : การส่งเสรมิ เครอื ข่ายความร่วมมอื โดยเนน้ การมีส่วนร่วม รว่ มคิด ร่วมทำ ร่วมรับผดิ ชอบ
รว่ มภาคภมู ใิ จจากทกุ ภาคส่วน

หลกั ธรรมาภบิ าล (Good Governance)
ธรรมาภิบาล คือ หลักในการบริหารจัดการบ้านเมืองที่ดี ถือเป็นหลักการบริหารเพื่อการอยู่ร่วมกนั

ในบ้านเมืองและสังคมใหเ้ กิดความสงบสขุ โดยมีองค์ประกอบทส่ี ำคัญ 6 ประการดังน้ี
1. หลกั นิตธิ รรม (Rule of Law) มีการอบรมให้ครูและบุคลากรในสถานศึกษาได้ทราบในกฎหมาย

กฎ ระเบียบ ขอ้ บังคบั และกติกาต่าง ๆ เกี่ยวกบั การบรหิ ารงานเพอ่ื ให้การบรหิ ารงานเปน็ ไปในทศิ ทางเดยี วกนั
2. หลกั คุณธรรม (Morality) สรา้ งทัศนคตดิ า้ นคุณธรรมและจรยิ ธรรมให้เกิดขน้ึ แกบ่ คุ ลากร ยึดถอื

และเชื่อมั่นในความถูกต้องดีงาม ส่งเสริมให้บุคลากรเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าประโยชน์ส่วนตน
ซ่อื สัตย์ จริงใจ ขยนั อดทน มรี ะเบยี บวินยั มีจติ สาธารณะ

3. หลักความโปร่งใส (Transparency) การสร้างความไว้วางใจซงึ่ กันและกันการบรหิ ารงาน

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 9

การพัฒนาแนวปฏบิ ตั ิท่ีการบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

มีความชัดเจน เปิดเผยข้อมูลข่าวสารอย่างตรงไปตรงมา กระบวนการบริหารงานมีความโปร่งใส
สามารถตรวจสอบได้

4. หลักการมีสว่ นรว่ ม (Participation) เปดิ โอกาสใหบ้ คุ ลากรทกุ ภาคส่วนเขา้ มามีส่วนรว่ มรับรู้
และแสดงความคิดเห็นในการบรหิ ารงาน ทำให้การบริหารงานมีความชดั เจน และมปี ระสิทธภิ าพ

5. หลกั ความรับผิดชอบ (Accountability) ครแู ละบุคลากรในสถานศึกษามคี วามรบั ผิดชอบ
ต่อหน้าที่ มีความรับผิดชอบต่อสังคม ผู้บริหารสนับสนุนการปฏิบัติงานของบุคลากรให้มีความรับผิดชอบ
เอาใจใส่ต่อการทำงานอย่างเต็มที่ เคารพในความคิดเหน็ ที่แตกต่างและความกล้าที่จะยอมรับผลดีและผลเสีย
จากการกระทำของตนเอง

6. หลักความค้มุ ค่า (Value for Money) บรหิ ารจดั การและใชท้ รัพยากรทมี่ อี ยู่อย่างจำกัดเพ่อื ให้
เกิดประโยชน์สูงสุดแก่ส่วนรวมโดยการรณรงค์ให้ครูและบุคลากรในสถานศึกษามีความประหยัด ใช้ของ
อย่างคมุ้ ค่า

ข้นั ตอนการดำเนินการ
ใช้วงจรการควบคมุ คณุ ภาพ PDCA ในการขบั เคลือ่ นการบริหารจัดการคุณภาพ
ขั้น Plan (P) เป็นการวางแผนและออกแบบนวัตกรรมและการดำเนินกิจกรรม โดยมีวิธีการหรือ

แผนปฏิบตั ิงานที่มุ่งบรรลผุ ลองคก์ าร ใหเ้ หมาะสมกบั ความพรอ้ มและบรบิ ทของโรงเรยี น มีการดำเนินการ ดังน้ี
1. ศกึ ษาคน้ คว้าทำความเข้าใจทฤษฎีหลักการต่าง ๆ เช่น การบริหารงบประมาณ การบริหารกิจการ

บา้ นเมอื งและสังคมท่ีดี (Good Governance) และเทคนิคกระบวนการตามวงจรคณุ ภาพของเดมมิ่ง (Deming
Cycle)

2. ศกึ ษาสภาพปญั หาการดำเนนิ งานด้านงบประมาณของโรงเรยี น
3. วิเคราะห์ สังเคราะห์ผลการการดำเนินงานด้านงบประมาณของโรงเรียน และหาแนวทาง
การพัฒนา การบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ

ขั้น Do ( D ) เป็นการดำเนินการตามที่ได้วางแผนไว้ โดยการมีส่วนร่วมของบุคลากรทุกฝ่าย โดยใช้
รปู แบบการบรหิ าร VIEW MODEL อาศัยแนวคดิ ทสี่ ำคัญคือหลกั ธรรมาภบิ าล ( Good Governance )

V (Virtue) : การบริหารด้วยหลักคณุ ธรรมจรยิ ธรรม ความถูกต้อง ยดึ หลักธรรมาภบิ าล
(Good Governance) เพ่ือให้เกิดการทำงานอย่างมีประสิทธภิ าพในหนา้ ทีแ่ ละบทบาททไี่ ด้รบั

1. หลักนิติธรรม มีการดำเนินการดังน้ี
1) ส่งบุคลากรเข้ารับการอบรม สัมมนา เกี่ยวกับ การจัดทำบัญชี การทำรายงานการเงิน
และงบการเงิน และศึกษาระเบียบ ขอ้ บงั คับ กฎหมาย ท่เี กยี่ วข้องเพ่ิมเตมิ
2) แต่งตั้งคณะกรรมการตรวจสอบการรับจ่ายเงินประจำวันให้เป็นไปตามกฎระเบียบ
ข้อบงั คบั

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศึกษา 10

การพัฒนาแนวปฏบิ ตั ทิ ก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

3) ประชุมกำหนดเกณฑ์การจัดสรรงบประมาณ เพื่อวางแผนให้เป็นไปตามระเบียบ
กฎหมาย

4) จัดหาเอกสารคู่มือการปฏิบตั ิงาน ระเบยี บ กฎหมาย ให้ผูม้ สี ว่ นเกี่ยวขอ้ งศกึ ษาหาความรู้
เพ่ือให้สามารถปฏิบตั ิงานไดอ้ ย่างถูกต้อง

5) แต่งตั้งคณะกรรมการตรวจสอบการจัดทำบัญชี และ การจัดทำรายงานเงินคงเหลือ
ประจำวนั ให้มีความถกู ตอ้ ง

2. หลักคุณธรรม มกี ารดำเนนิ การดงั นี้
1) นำสง่ เงนิ รายไดแ้ ผ่นดนิ ให้ถกู ตอ้ ง
2) จัดสรรงบประมาณให้เปน็ ไปตามเกณฑแ์ ละความจำเปน็ ของแผนงาน
3) ให้ผ้มู ีส่วนเกย่ี วขอ้ งเขา้ มามีสว่ นร่วมใน การวางแผนงบประมาณ
4) อนุมตั ิและเบิกจา่ ยเงนิ งบประมาณใหเ้ ปน็ ไปด้วยความถกู ตอ้ ง

3. หลักความโปรง่ ใส มีการดำเนินการดังน้ี
1) สรุปรายงานและเผยแพรผ่ ลการดำเนนิ งาน ของโครงการตอ่ สาธารณชน
2) แตง่ ตง้ั คณะกรรมการในการตรวจสอบการดำเนินงานโครงการหรือ แผนงานต่าง ๆ
3) ประชุมคณะกรรมการสถานศึกษาและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง เพื่อให้ตัวแทนแต่ละ ฝ่ายได้
สอบถามขอ้ มลู ทางการเงิน
4) รายงานผลการใช้จ่ายเงินงบประมาณให้คณะกรรมการ สถานศึกษาและผู้มีส่วนเกี่ยวข้อง
ทราบ

4. หลกั ความมสี ่วนร่วม มีการดำเนนิ การดงั นี้
1) ประชมุ ครแู ละบุคลากรใน สถานศึกษาและผ้ทู ่มี ีส่วนเกย่ี วข้อง
2) กำหนดปฏิทนิ การปฏิบัติงานในการเขา้ มามีส่วนรว่ มของการ จดั ทำบญั ชี ทะเบยี นการเงนิ
และพัสดุอยา่ งชัดเจน
3) ส่งเสรมิ ใหม้ ีกระบวนการพฒั นาการมีสว่ นร่วม ของผทู้ ่ีมีส่วนเกย่ี วขอ้ ง
4) ส่งเสรมิ ใหผ้ ้บู ริหารกระจายอำนาจใหผ้ ู้มีส่วนเก่ยี วข้องรับผดิ ชอบงานงบประมาณ
5) ประชาสมั พันธใ์ หผ้ ูป้ กครอง นักเรียน คณะครู ชมุ ชน หนว่ ยงานอนื่ ๆ บคุ ลากรฝ่ายต่าง ๆ
เข้ามามีส่วนร่วมในการ รับรูข้ ้อมลู และเสนอแนะในการวางแผนงบประมาณ

5. หลักความรบั ผิดชอบ มีการดำเนินการดังนี้
1) นเิ ทศ กำกับ ติดตาม บคุ ลากรในการใช้จ่ายเงินงบประมาณให้เปน็ ไปตามวัตถปุ ระสงค์
ของงาน
2) ผูร้ ับผดิ ชอบโครงการ รายงานงบประมาณเม่ือเสร็จสิ้นโครงการทันที
3) จดั ประชุมเพื่อร่วมกนั พิจารณาข้อมลู เพ่ือเสนอแนะ จดุ เด่น จดุ ดอ้ ย ของการดำเนนิ งาน
รว่ มกนั
4) ติดตามประเมนิ ผลการใชจ้ ่ายงบประมาณแต่ละโครงการ

นางสาวช่อชบา บุญญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 11

การพฒั นาแนวปฏิบัตทิ ก่ี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

5) นำผลการประเมนิ จากปที ี่ผ่านมา มาใช้ในการวางแผนปรบั ปรงุ การดำเนนิ งานในปตี ่อไป

6. หลกั ความคุ้มค่า มกี ารดำเนนิ การดังน้ี
1) ใชเ้ ทคนคิ การระดมความคดิ เหน็ ทห่ี ลากหลาย
2) บุคลากร ฝา่ ยตา่ ง ๆ มีการวางแผนการใช้งบประมาณในโครงการตา่ ง ๆ อยา่ งคมุ้ คา่
3) แตง่ ตั้งคณะกรรมการ ตรวจสอบการอนุมัตแิ ละเบกิ จ่ายงบประมาณให้เกดิ ความคมุ้ ค่า
4) อนุมัติงบประมาณ โดยคำนงึ ถึงความเหมาะสม และเกิดประโยชน์ต่อการจัดการศึกษา
ตามแผนทวี่ างไว้
5) สรุปและประเมนิ ผลการใช้งบประมาณ ผลการ ดำเนนิ งานวา่ มปี ระสทิ ธผิ ลคมุ้ คา่
กับงบประมาณ และเปน็ ประโยชน์ต่อการดำเนินงานเพยี งใด

I (Improve) : การปรับปรุงระบบการทำงานโดยส่งเสริมการนำเทคโนโลยีที่ทันสมัย มาใช้ในการ
ดำเนินงาน เพ่อื อำนวยความสะดวกและเกิดความคลอ่ งตวั กับบุคลากรผู้ปฏิบัตงิ าน โดยได้จัดซื้อระบบบริหาร
พัสดแุ ละสินทรัพยม์ าใชใ้ นการบรหิ ารจัดการงบประมาณมหี ลกั การทำงานตามรูปแบบ ดงั น้ี

ภาพท่ี 3 ระบบบริหารงานพัสดแุ ละสนิ ทรพั ย์ (ออนไลน)์

E (Empowerment) : การเสริมพลังอำนาจหรือการกระจายอำนาจเพื่อเสริมสรา้ งความรับผิดชอบ
ต่อหน้าที่ของบุคลากรผู้ปฏิบตั ิงาน โดยมอบหมายหน้าที่ที่ชัดเจน และส่งเสริมพัฒนาให้มีความรู้ความเข้าใจ
มีทกั ษะในการปฏิบตั งิ านตามหน้าท่ีที่ไดร้ ับมอบหมายโดยเน้นธรรมาภบิ าล ด้านการเงนิ บัญชแี ละพสั ดุระเบยี บ
กฎหมาย ตลอดจนประกาศ คำสั่ง ตลอดจนหนังสือเวียนที่เกี่ยวข้อง เช่น การอบรม ประชุมสัมมนาเชิง

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธิการ รองผ้อู ำนวยการสถานศกึ ษา 12

การพัฒนาแนวปฏบิ ัติทีก่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ปฏิบัติการ การศึกษาดูงาน การจัดทำคู่มือการปฏิบัติงาน ส่งเสริมทัศนคติ ลักษณะนิสัย และการจูงใจ ทำให้
บคุ ลากรเปล่ยี นวธิ คี ดิ รู้สกึ ว่าตนเองมคี ุณค่าและมคี วามสำคญั ต่อองคก์ าร มคี วามรกั ความผกู พนั กบั องคก์ าร

W (Web) : การสง่ เสรมิ เครอื ขา่ ยความร่วมมือ โดยเน้นการมสี ว่ นรว่ ม รว่ มคดิ ร่วมทำ ร่วมรับผิดชอบ
ร่วมภาคภูมิใจจากทุกภาคส่วน รวมถึงการระดมทรัพยากรทางการศึกษา ภาคประชาสังคมต่าง ๆ ใช้ทฤษฎี
การบริหารแบบมีส่วนร่วม ใช้หลักการสร้างความร่วมมือ โดยการ ปรับตัวยืดหยุ่น มุ่งการสื่อสาร ประสาน
สมั พันธ์ ร่วมมอื กันทกุ ฝ่าย มีความเปน็ กัลยาณมิตร เกดิ ความรกั สามคั คี สมานฉันท์ เปน็ เครอื ขา่ ยและพันธมิตร
ทางความรู้ และความรว่ มมอื อยา่ งตอ่ เนือ่ ง

ขั้น Check ( C) เป็นการตรวจสอบประเมินและการปรับปรุง ในการประเมินผลและตรวจสอบ
การดำเนินงานและการบริหารจัดการงานงบประมาณเป็นการติดตามผลการดำเนินงาน โดยการวัด
และประเมินผลในลักษณะของการนิเทศ

ขั้น Action ( A ) เป็นการปรับปรุงแก้ไขผลของการปฏิบัติงานให้มีประสิทธิภาพ พัฒนา
อยา่ งต่อเนอ่ื ง เผยแพร่ ประชาสัมพันธแ์ ละขยายผลสู่สาธารณชน

ผลการดำเนนิ งาน
ผลจากการบรหิ ารจัดการงานงบประมาณเพ่อื ให้โรงเรียนมรี ปู แบบการบริหารจดั การงบประมาณและ

กระบวนการทำงานด้วยหลักธรรมาภิบาล สนับสนุนให้การดำเนินงานตามแผนงาน/โครงการ ของงาน
บริหารงานวิชาการ งบประมาณการบริหารงานบุคคล การบริหารงานทั่วไป และงานอื่นที่เกี่ยวข้อง ประสบ
ผลสำเร็จ และเพื่อให้ครูบุคลากร นักเรียนและผู้มีส่วนได้ส่วนเสียกับโรงเรียนมีส่วนร่วมในการพัฒนาโดยใช้
รูปแบบ VIEW MODEL พบว่า

ความสำเร็จ รอ้ ยละของ รอ้ ยละที่ ผลการ
เป้าหมาย ได้ ดำเนินงาน
เชิงปรมิ าณ
1. ผู้ปฏิบัติงานทุกคนมีความรูค้ วามเข้าใจ ระเบียบ 100 100 บรรลุ

กฎหมาย ข้อบังคบั และแนวทางการปฏบิ ัตงิ านทเี่ กีย่ วขอ้ งไม่ 100 100 บรรลุ
ก่อให้เกิดความเสียหาย บกพรอ่ งแกท่ างราชการ

2. ผู้ปฏิบตั งิ านและผ้รู บั บรกิ ารทกุ คน มคี วามพึงพอใจใน
การบริหารจดั การงบประมาณ

นางสาวช่อชบา บุญญาธกิ าร รองผ้อู ำนวยการสถานศึกษา 13

การพัฒนาแนวปฏิบัติทีก่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ความสำเรจ็ ระดบั ระดับ ผลการ
คุณภาพ คณุ ภาพ ดำเนนิ งาน
เชิงคณุ ภาพ
1. เพื่อให้โรงเรียนมรี ปู แบบการบรหิ ารจัดการงบประมาณ ตาม ท่ไี ด้
เปา้ หมาย
และกระบวนการทำงานดว้ ยหลกั ธรรมาภบิ าล
2. เพือ่ สนับสนุนใหก้ ารดำเนนิ งานตามแผนงาน/โครงการ ดี ดเี ยีย่ ม บรรลุ
ดี ดี บรรลุ
ของงานบรหิ ารงานวชิ าการ งบประมาณการบรหิ ารงานบคุ คล
การบริหารงานท่วั ไป และงานอืน่ ท่เี กย่ี วข้อง ประสบผลสำเร็จ ดีเยย่ี ม ดีเยี่ยม บรรลุ

3. เพ่ือให้ครูบุคลากร นกั เรียนและผูม้ ีส่วนไดส้ ว่ นเสียกับ
โรงเรียนมสี ่วนร่วมในการพฒั นา

ตารางที่ 1 แสดงรอ้ ยละความสำเรจ็ ตามวัตถปุ ระสงค์

จากการบริหารจัดการงานงบประมาณโดยใชร้ ปู แบบ VIEW MODEL มี ผลการดำเนนิ การ สรปุ ไดด้ ังนี้
1. ผลต่อการบริหารงบประมาณของโรงเรียนวัดนาวง โดยยึดหลักธรรมาภิบาล การบริหาร
งบประมาณมีประสิทธิภาพ ผปู้ ฏบิ ัตงิ านมีความม่นั ใจในการปฏบิ ัติงานในหนา้ ทค่ี วามรบั ผิดชอบ มีความถูกต้อง
ตามระเบียบ กฎหมาย ข้อบังคับและแนวทางการปฏิบัติงานที่กำหนด โดยไม่ก่อให้เกิดความเสียหาย
บกพร่องแก่ทางราชการ
2. ผลตอ่ การพัฒนาคุณภาพการศึกษา โดยการส่งเสริมสนับสนุนการบริหารงานวิชาการ งบประมาณ
การบรหิ ารงานบุคคล การบรหิ ารงานทั่วไป และงานอ่นื ท่เี กี่ยวข้อง อยา่ งมปี ระสทิ ธิภาพ และประสบผลสำเร็จ
3. ผลต่อการพัฒนาบุคลากรผู้ปฏิบัติงานด้านงบประมาณในโรงเรียน ได้ให้คำปรึกษา
ในการบรหิ ารงานด้านงบประมาณ แกผ่ ู้ปฏบิ ตั ิหนา้ ท่ี ให้คำปรกึ ษา ดา้ นการเบิกจา่ ยเงินงบประมาณ ด้านการ
บัญชีและดา้ นการพัสดุ ฝึกปฏิบตั งิ าน จนทำใหเ้ กิดความรู้ความเข้าใจสามารถนำไปปฏิบัติงานไดอ้ ย่าง ถูกต้อง
และเกิดความพงึ พอใจ
4. ผลต่อความพงึ พอใจแก่ผูร้ ับบริการ ข้าราชการครแู ละบคุ ลากรทางการศึกษาปฏิบัติงานในหน้าท่ี
โดยมีความรับผิดชอบ มุ่งม่นั พัฒนางาน อทุ ศิ ตน เสยี สละ เป็นแบบอย่างให้ผอู้ ื่นไดป้ ระพฤตปิ ฏิบัตติ าม
และพัฒนาใหด้ ยี ิง่ ข้นึ

ปัจจยั ความสาํ เรจ็

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธิการ รองผ้อู ำนวยการสถานศึกษา 14

การพฒั นาแนวปฏบิ ัตทิ ่กี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

1. ผบู้ ริหารให้ความสําคญั และสนับสนนุ การดำเนินงาน
2. การมีสว่ นรว่ มของบคุ ลากรทมี่ ีสว่ นเก่ยี วข้อง
3. การประยกุ ต์ใชเ้ ทคโนโลยีทเ่ี หมาะสม
4. ความพรอ้ มของอปุ กรณ์เทคโนโลยีสารสนเทศ
5. ผูป้ ฏิบตั ิงานมีความพรอ้ มและความตั้งใจทน่ี ำประสบการณการณ์ทำงานมาพัฒนา ปรับปรุงระบบ
การทำงานอยา่ งตอ่ เน่ือง
6. ผเู้ ช่ียวชาญให้ความชว่ ยเหลอื ชแี้ นะ

บทเรยี นที่ได้รับ
1. การเปลี่ยนแปลงระเบียบกฎหมาย ที่เกี่ยวข้องกับการบริหารงบประมาณ เป็นไปตามสถานการณ์

ทำให้มีการเรียนรู้และพัฒนาองค์ความรู้ ความเข้าใจแก่ผู้ปฏิบัติงาน จึงควรจัดให้มีการพัฒนาบุคลากร
ผ้ปู ฏบิ ตั งิ านอยา่ งตอ่ เนื่อง

2. การเปล่ียนแปลงบุคลากรผู้ปฏิบัติงานด้านการเงิน บัญชี และพสั ดุของสถานศกึ ษาบ่อยครั้ง ส่งผล
กระทบต่อการปฏิบัติอย่างต่อเนื่องทำให้ขาดความรู้และประสบการณ์ในการปฏิบัติงาน จึงควรแต่งต้ัง
ผรู้ บั ผดิ ชอบงานดา้ นนี้ใหต้ อ่ เนอื่ งและพฒั นาบคุ ลากรด้านน้ีเป็นประจำอยู่เสมอ

3. บุคลากรที่รับผิดชอบงานมีภาระงานทั้งด้านการจัดการเรียนการสอนและงานมอบหมายให้
รบั ผิดชอบจำนวนมาก ทำใหก้ ารปฏิบัตงิ านไม่มีประสิทธิภาพเท่าท่ีควร จึงควรสรา้ งขวัญกำลังใจและแรงจูงใจ
ใหม้ ากข้ึนกว่าเดิม

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 15

การพัฒนาแนวปฏบิ ัตทิ ี่การบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

บรรณานกุ รม

การหี ม๊ะ หะยอี าซา. (2557). การบรหิ ารงานงบประมาณโดยใชห้ ลกั ธรรมาภิบาลของผบู้ ริหารสถานศกึ ษา
อำเภอทุ่งยางแดง สำนกั งานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศกึ ษาปัตตานี เขต 3. การคน้ คว้าอิสระ
ครศุ าสตรมหาบัณฑิต (การบรหิ ารการศึกษา). มหาวิทยาลยั ราชภฏั ยะลา, ยะลา.

พัชรนิ ทร์ จันทรก์ ระจา่ ง. (2554). แนวทางการบริหารงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหาร
โรงเรียนกลุ่มเครอื ข่ายบ้านไร่-เนนิ เหลก็ สงั กัดสำนกั งานเขตพื้นที่การศกึ ษาประถมศึกษา
นครสวรรค์ เขต 2. วิทยานิพนธค์ รศุ าสตรมหาบัณฑติ . (การบรหิ ารการศึกษา). มหาวทิ ยาลยั ราชภัฏ
นครสวรรค์, นครสวรรค.์

มยุรี กลบั สขุ . (2556). การศกึ ษาสภาพและปัญหาการบรหิ ารงบประมาณของโรงเรียน สงั กัดสำนกั งานเขต
พน้ื ที่ การศกึ ษาประถมศกึ ษาศรีสะเกษ เขต 2. วิทยานิพนธค์ รศุ าสตรมหาบัณฑติ (การบริหาร
การศกึ ษา). มหาวิทยาลัยราชภัฏอบุ ลราชธานี, อุบลราชธาน.ี

รตั ติกรณ์ สขุ ด.ี (2551). การบรหิ ารงบประมาณตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บรหิ ารโรงเรียน ในสังกัด
สำนกั งานเขตพน้ื ท่ีการศกึ ษาเชียงใหม่ เขต 3. การศกึ ษาคน้ คว้าอิสระครศุ าสตรมหาบัณฑติ (การ
บรหิ ารการศึกษา). มหาวิทยาลัยเชียงราย, เชียงราย.

เรืองวิทย์ เกษสวุ รรณ. (2545). การจดั การคุณภาพ: จาก TQC ถงึ TQM, ISO 9000 และการประกนั
คณุ ภาพ. พมิ พ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: บพธิ การพมิ พ์.

King Prajadhipok’s Institute. (2013). 10 Ethical Principle: Indicators for Good Governance
(ทศธรรมตัวช้ีวัดการบริหารกิจการบ้านเมืองทด่ี ี). Bangkok: Thammada Press.

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศึกษา 16

การพัฒนาแนวปฏิบัตทิ ก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

ภาคผนวก

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธิการ รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา 17

การพัฒนาแนวปฏิบัติทกี่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

ภาคผนวก ก

แบบประเมนิ แบบสอบถาม

นางสาวชอ่ ชบา บุญญาธกิ าร รองผ้อู ำนวยการสถานศึกษา 18

การพฒั นาแนวปฏิบัตทิ ี่การบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

แบบประเมนิ ความพึงพอใจในการบรหิ ารจดั การงานงบประมาณของโรงเรียน

โรงเรยี นวดั นาวง

**********************

คำชแี้ จง ใหท้ ำเครอื่ งหมาย ในชอ่ งว่างท่ปี ฏิบัตเิ กณฑ์การประเมิน

5 หมายถึง มากท่ีสุด 4 หมายถงึ มาก 3 หมายถึง พอใช้ 2 หมายถึง น้อย 1 หมายถงึ น้อยที่สุด

ท่ี รายการ ระดบั พฤตกิ รรม หมายเหตุ
54321

1. การขออนมุ ัติงบประมาณ จดั สรร ในสถานศกึ ษา

2 การวางแผนการใชง้ บประมาณถกู ตอ้ งตามระเบยี บ/กฎหมายที่

กำหนด และสอดคลอ้ งกบั นโยบาย

3 การแต่งตัง้ ผรู้ ับผดิ ชอบในการจดั ระบบการบรหิ ารการเงนิ

บัญชี และพสั ดอุ ยา่ งชัดเจน

4 การสรา้ งความรู้ ความเข้าใจ ด้านการวางแผนการใช้

งบประมาณให้กับบุคคลทเี่ กย่ี วข้อง

5 การนิเทศ กำกบั ติดตามและ ตรวจสอบการใชง้ บประมาณของ

สถานศกึ ษา

6 การขอคำปรึกษาช่วยเหลอื แนะนำการปฏบิ ัติงานด้านการเงิน

และบญั ชีของสถานศกึ ษา

7 การให้คำปรกึ ษาชว่ ยเหลอื แนะนำ ในการรายงานผลการ

เบกิ จ่ายงบประมาณแกบ่ ุคลากร

8 การนำนวตั กรรม เทคโนโลยมี าใช้ในการพฒั นางาน

9 จัดทำเอกสารการรายงานผลการดำเนนิ งานทางด้าน

งบประมาณประจำปีอย่างเปน็ ระบบ

10 การประเมินความเสยี่ งด้านการเงิน การบัญชี และพสั ดุของ

สถานศกึ ษาอยา่ งสม่ำเสมอ

ขอ้ เสนอแนะ........................................................................................................................................................

.............................................................................................................................................................................

(ลงชือ่ ).................................................ผปู้ ระเมิน

(................................................)

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 19

การพฒั นาแนวปฏิบัตทิ ก่ี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

แบบสอบถามความคดิ เหน็ เกย่ี วกบั การบริหารงานงบประมาณด้วยหลักธรรมาภบิ าล

(Good Governance)

โรงเรียนวัดนาวง สังกดั สำนกั งานเขตพ้ืนท่ีการศกึ ษาประถมศึกษาปทมุ ธานี เขต 1
ปีการศกึ ษา 2564

*******************************
ระดบั ความคดิ เห็นในส่วนที่ 2 แบ่งออกเปน็ 5 ระดบั ดงั น้ี

ระดับท่ี 5 มากท่สี ุด (อยูใ่ นระดบั ทเ่ี กนิ ความคาดหวงั เป็นประจำ)

ระดับท่ี 4 มาก (อยู่ในระดบั ท่เี กนิ ความคาดหวงั บา้ งเปน็ คร้งั คราว)

ระดับที่ 3 ปานกลาง (อยใู่ นระดบั ที่เทา่ กับความคาดหวงั )

ระดับที่ 2 น้อย (อยใู่ นระดับทตี่ ำ่ กว่าความคาดหวงั บา้ งเปน็ ครง้ั คราว)

ระดบั ที่ 1 น้อยท่สี ุด (อยู่ในระดับท่ีต่ำกวา่ ความคาดหวงั เปน็ ประจำ)

ประเด็นธรรมาภบิ าล ระดับความคิดเหน็ 1
5432

1. หลกั นิติธรรม (Rule of Law)

1) มกี ารกำหนดขอบเขต อำนาจ และหนา้ ท่ีในการปฏิบตั งิ านอย่าง
ชดั เจน

2) มกี ารบรหิ ารงานดว้ ยความเป็นธรรม เสมอภาค และไม่เลือกปฏิบตั ิ

2. หลักคุณธรรม (Morality)

1) มกี ารให้บรกิ ารอยา่ งเท่าเทียมกนั ไมเ่ ลอื กปฏิบัติ กลน่ั แกลง้
เคารพศกั ด์ิศรขี องความเปน็ มนุษย์

3. หลักความโปร่งใส (Transparency)

1) มีระบบการตรวจสอบการทำงานภายในหน่วยงาน

2) มกี ารสอื่ สาร/ประชาสัมพนั ธข์ า่ วสาร/เผยแพรข่ อ้ มูลของหน่วยงาน

อยา่ งเปดิ เผย และเข้าถงึ ข้อมลู ขา่ วสารได้อย่างเสรีตามความ
เหมาะสม

3) มกี ารแจง้ ข้อมลู ท่จี ำเปน็ และเปน็ ประโยชน์อย่างสม่ำเสมอและ
ถูกตอ้ ง

4. หลกั การมสี ่วนร่วม (Participation)

1) เปดิ โอกาสให้บุคคลภายนอกมสี ว่ นร่วมในการตดั สินใจ และรว่ ม

แสดงความคิดเห็นได้

2) มีการใช้กระบวนการตดั สนิ ใจ จากผมู้ ีสว่ นไดส้ ่วนเสยี
(stakeholder) ทีเ่ ก่ียวข้อง

นางสาวชอ่ ชบา บญุ ญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศึกษา 20

การพฒั นาแนวปฏิบัตทิ ีก่ ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ประเด็นธรรมาภิบาล 5 ระดบั ความคิดเห็น 1
432
5. หลกั ความรับผดิ ชอบ (Accountability)
1) มีระบบให้บคุ ลากรตระหนกั ในความรับผดิ ชอบต่อหน้าท่แี ละ
ศักยภาพของตนเอง
2) มกี ารปฏิบัติงานที่สนองตอ่ ความคาดหวงั และรับผิดชอบต่อสังคม
3) มีความรับผิดชอบต่อหนา้ ที่ และยอมรับผลการดำเนนิ งาน ทงั้ รบั ผดิ
และรับชอบ

6. หลกั ความคุ้มคา่ (Value for Money)
ด้านประสิทธผิ ล (Effectiveness)
1) มีการดำเนนิ การอย่างครบถ้วน ทั้งการวางแผน ระบบการทำงาน
และการแกป้ ัญหา
2) มีการจดั ลำดบั ความสำคัญของงาน
ดา้ นประสิทธิภาพ (Efficiency)
1) มกี ารบริหารจัดการท่ีไดผ้ ลงานท่ีคมุ้ คา่ เมอ่ื เทียบกับเป้าหมาย
งบประมาณ และเวลาท่ใี ช้ไป
2) สามารถแนะแนวทาง แก้ไขปัญหาการทำงาน หรือแก้ไขปัญหา
เฉพาะหน้าทีเ่ กิดขนึ้ จากการทำงานของหนว่ ยงาน

รวมเฉลี่ย

ข้อเสนอแนะ........................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................................

(ลงช่อื ).................................................ผู้ประเมิน
(................................................)

นางสาวช่อชบา บุญญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 21

การพฒั นาแนวปฏิบัตทิ ก่ี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

ภาคผนวก ข

ภาพกิจกรรม

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธิการ รองผูอ้ ำนวยการสถานศกึ ษา 22

การพัฒนาแนวปฏิบัติท่ีการบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

กิจกรรมสง่ เสริมคณุ ธรรม

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธิการ รองผู้อำนวยการสถานศกึ ษา 23

การพัฒนาแนวปฏิบตั ิที่การบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

กิจกรรมส่งเสรมิ การใช้เทคโนโลยี

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธกิ าร รองผูอ้ ำนวยการสถานศึกษา 24

การพฒั นาแนวปฏบิ ัตทิ ่กี ารบรหิ ารจัดการงานงบประมาณ ของโรงเรียนวัดนาวง

กิจกรรมเสรมิ พลงั อำนาจ

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา 25

การพัฒนาแนวปฏิบัติท่ีการบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

กิจกรรมสง่ เสรมิ เครือขา่ ยความร่วมมือ

นางสาวช่อชบา บญุ ญาธกิ าร รองผอู้ ำนวยการสถานศกึ ษา 26

การพฒั นาแนวปฏบิ ตั ทิ ีก่ ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง

ระบบบริหารงานพสั ดุและสินทรพั ย์ (ออนไลน)์

นางสาวช่อชบา บุญญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศึกษา 27

การพฒั นาแนวปฏิบัติทก่ี ารบรหิ ารจดั การงานงบประมาณ ของโรงเรยี นวัดนาวง
นางสาวช่อชบา บญุ ญาธกิ าร รองผู้อำนวยการสถานศึกษา