Янги Ўзбекистон 26.03.2021

2020 йил 25 январдан чиқа бошлаган

Ижтимоий-сиёсий газета № 61 (317), 2021 йил 26 март, жума

Ўзбекистон Республикаси Президентининг Ўзбекистон Республикаси Президентининг
ФАРМОНИ ҚАРОРИ

КЕКСАЛАР ВА НОГИРОНЛИГИ БªЛГАН ШАХСЛАРНИ ªЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ
ИЖТИМОИЙ ¯ªЛЛАБ-¯УВВАТЛАШ, “САХОВАТ” ТИББИЙ-ИЖТИМОИЙ

ВА “МУРУВВАТ” ИНТЕРНАТ УЙЛАРИ ТИЗИМИНИ ХИЗМАТЛАРНИ РИВОЖЛАНТИРИШ
ЯНАДА РИВОЖЛАНТИРИШ Тª¡РИСИДА АГЕНТЛИГИ ФАОЛИЯТИНИ
ТАШКИЛ ЭТИШ Тª¡РИСИДА
Сўнгги йилларда аҳолининг ижтимоий ҳимоя- самарали бошқариш тизими етарлича шакл- 2. Белгилансинки:
га муҳтож қатламларини давлат томонидан қўл- лантирилмаган; Агентлик кексалар, ногиронлиги бўлган шахс- Ўзбекистон Республикаси Президентининг 3. Агентлик директорига қуйидаги ҳуқуқ-
лаб-қувватлашнинг самарали тизимини шакл- лар ва аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож 2021 йил 25 мартдаги “Кексалар ва ногиронли- лар берилсин:
лантириш борасида кенг миқёсли ишлар амалга иккинчидан, ногиронликнинг олдини олиш ва бошқа тоифаларига тиббий-ижтимоий хизмат- ги бўлган шахсларни ижтимоий қўллаб-қувват-
оширилди. тиббий-ижтимоий реабилитация хизмати си- лар кўрсатиш соҳасида ваколатли давлат бош- лаш, “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйлари бошқарув ходимларининг белгиланган уму-
фати лозим даражада эмас; қаруви органи ҳисобланади; тизимини янада ривожлантириш тўғрисида”ги мий сони ва меҳнатга ҳақ тўлаш фонди дои-
Хусусан, охирги тўрт йилда 27 та тиббий-иж- Агентлик ўз фаолиятида Вазирлар Маҳкама- ПФ – 6195-сон Фармони ижросини таъминлаш расида Агентликнинг марказий аппарати ва
тимоий муассасаларда 267,2 миллиард сўмлик учинчидан, кексалар ва ногиронлиги бўл- сига бўйсунади ва ҳисобот беради; мақсадида: унинг ҳудудий бўлинмалари тузилмасига ўз-
қурилиш-реконструкция ишлари бажарилди ва ган шахсларга қулай шароитлар яратиш бў- Агентлик директори ва унинг ўринбосарлари гартиришлар киритиш;
замонавий талабларга мос бўлган 1327 та ўрин- йича тиббий-ижтимоий муассасалар моддий- Ўзбекистон Республикаси Президенти билан 1. Қуйидагилар:
лар фойдаланишга топширилди. техника базаси ҳолатида бир қатор муаммолар келишилган ҳолда Вазирлар Маҳкамаси томо- Ўзбекистон Республикаси Тиббий-ижтимоий Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар
сақланиб қолмоқда; нидан лавозимга тайинланади ва лавозимдан хизматларни ривожлантириш агентлигининг ва Тошкент шаҳар тиббий-ижтимоий хизмат-
Санаторийларда соғломлаштирилган кек- озод этилади. ташкилий тузилмаси 1-иловага мувофиқ; ларни ривожлантириш бошқармалари ҳамда
салар ва ногиронлиги бўлган шахслар сони 43 тўртинчидан, тиббий-ижтимоий муассасалар 3. Қуйидагилар Агентлик тизимига ўт- Ўзбекистон Республикаси Тиббий-ижти- туман (шаҳар) тиббий-ижтимоий хизматларни
минг нафарни ташкил этиб, 20 фоизга ортди, ходимларини моддий қўллаб-қувватлаш тизи- казилсин: моий хизматларни ривожлантириш агентлиги ривожлантириш бўлимлари тузилмаларини
ўзгалар парваришига муҳтож ёлғиз кексалар ва ми бугунги кун талабларига жавоб бермайди; а) “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйла- марказий аппаратининг тузилмаси 2-иловага тасдиқлаш;
ногиронлиги бўлган шахсларга бепул тақдим ри, Ногиронлиги бўлган шахсларни реабили- мувофиқ;
этиладиган асосий озиқ-овқат ва гигиена во- бешинчидан, тиббий-ижтимоий муассаса- тация қилиш ва протезлаш миллий маркази, Қорақалпоғистон Республикаси, вилоят- Қорақалпоғистон Республикаси, вилоятлар
ситалари сони 15 тадан 19 тагача оширилди, ларда маънавий-маърифий ва маданий тад- ногиронлиги бўлган шахслар учун ҳудудий лар ва Тошкент шаҳар тиббий-ижтимоий ва Тошкент шаҳар тиббий-ижтимоий хизмат-
ногиронлиги бўлган шахсларга бепул берилади- бирлар тизимли ташкил этилмаган; реабилитация марказлари, уруш ва меҳнат хизматларни ривожлантириш бошқарма- ларни ривожлантириш бошқармалари ҳамда
ган протез-ортопедия буюмлари ва реабилита- фахрийлари учун санаторий ва пансионат- ларининг намунавий тузилмаси 3-иловага туман (шаҳар) тиббий-ижтимоий хизматларни
ция техник воситаларининг рўйхати 22 турдан олтинчидан, одам савдосидан жабрлан- лар, Республика тиббий-ижтимоий эксперти- мувофиқ; ривожлантириш бўлимлари бошқарув ходим-
27 тагача кўпайтирилди. ганларга кўрсатилаётган тиббий-ижтимоий за инспекцияси ва унинг ҳудудий бўлинмала- туман (шаҳар) тиббий-ижтимоий хизмат- ларининг чекланган сонини умумий белгилан-
реабилитация чоралари ва психологик қўллаб- ри, Одам савдоси жабрдийдаларига ёрдам ларни ривожлантириш бўлимларининг на- ган штат бирликлари доирасида тасдиқлаш;
Одам савдосидан жабрланган 1 024 нафар фу- қувватлаш сифати етарли даражада эмас. бериш бўйича Республика реабилитация мунавий тузилмаси 4-иловага мувофиқ;
қарога тиббий-ижтимоий реабилитация ва психо- маркази; Ўзбекистон Республикаси Тиббий-ижти- Агентликнинг бюджетдан ташқари маблағ-
логик қўллаб-қувватлаш чоралари кўрсатилди. Кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар- б) Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузурида- моий хизматларни ривожлантириш агентлиги лари ҳисобидан Агентлик тузилмасига қўшим-
ни давлат томонидан ижтимоий қўллаб-қув- ги бюджетдан ташқари “Саховат” ва “Мурув- тизимидаги ташкилотлар рўйхати 5-иловага ча бошқарув ходимлари штат бирликларини
Шу билан бирга, тиббий-ижтимоий хизмат ватлаш тизимини янада такомиллаштириш, ват” интернат уйлари фаолиятини қўллаб- мувофиқ тасдиқлансин. киритиш.
кўрсатиш муассасалари фаолиятидаги кам- ижтимоий ҳимоя ва тиббий-ижтимоий ёр- қувватлаш жамғармаси ҳамда Ногиронлиги 2. Тиббий-ижтимоий хизматларни ри-
чилик ва муаммолар кексалар ва ногиронлиги дамнинг замонавий механизмларини амалга бўлган шахсларни қўллаб-қувватлаш жам- вожлантириш агентлиги (кейинги ўринларда 4. Белгилаб қўйилсинки, Агентлик Соғлиқни
бўлган шахсларга давлат томонидан ижтимоий оширишда янги ёндашувларни жорий этиш ғармаси. — Агентлик) бошқарув ходимларининг чеклан- сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Тиббий-ижти-
ёрдам кўрсатиш тизимини янада такомиллаш- мақсадида: ган сони 356 нафар, шу жумладан, марказий моий хизматлар агентлигининг шартномала-
тиришга қаратилган вазифаларни самарали ҳал Давоми 2-бетда аппаратида 39 нафар этиб белгилансин. ри, ҳуқуқлари ва мажбуриятлари бўйича ҳуқу-
этишга тўсқинлик қилмоқда. Хусусан: 1. Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳузуридаги Тиб- қий вориси ҳисобланади.
бий-ижтимоий хизматлар агентлиги ва унинг ҳу-
биринчидан, “Саховат” ва “Мурувват” интер- дудий бўлинмалари негизида Ўзбекистон Рес- Давоми 2-бетда
нат уйларида давлат қарамоғига олинган шахс- публикаси Тиббий-ижтимоий хизматларни
ларга тиббий-ижтимоий хизматлар кўрсатишни ривожлантириш агентлиги (кейинги ўринларда
— Агентлик) ва унинг ҳудудий бўлинмалари таш-
кил этилсин.

¯ИР¡ИЗИСТОН БОШ ВАЗИРИ ЯНГИ ТАЖРИБА
ТОШКЕНТДАГИ САНОАТ
БА¡ДОД ТУМАНИ:
КОРХОНАЛАРИ БИЛАН ТАНИШДИ
ДАШТ ªРНИДА ЯШНАЁТГАН МАСКАН
Қирғиз Республикаси Бош вазири Улуғбек Марипов бошчилигидаги
делегация 25 март куни Икки томонлама ҳамкорлик бўйича ҳукуматлараро қаровсиз ва ташландиқ жойда 1000 хонадонга мўлжалланган
қўшма комиссия йиғилишида иштирок этиш учун мамлакатимизга келди. 50 та кўп қаватли уй-жойлардан иборат шаҳарча қад ростлаяпти

Юқори мартабали меҳмонни Ислом ҳисоблагичлар, лифтлар, сув насослари, 3-бетга қаранг.
Каримов номидаги Тошкент халқаро аэ- саноат кондиционерлари ва совутиш тар-
ропортида Ўзбекистон Республикаси Бош моқлари ҳақида маълумот берилди.
вазири Абдулла Арипов кутиб олди.
Шундан сўнг Қирғизистон Бош вазири
Қирғизистон ҳукумати раҳбари мамла- А.Арипов ҳамроҳлигида пойтахтимиздаги
катимизга ташрифи доирасида дастлаб “IT Park” мажмуасига ташриф буюрди.
Тошкент шаҳридаги “Технопарк” мажмуаси
фаолияти билан танишди. Бу ерда умумий Мазкур дастурий маҳсулотлар ва ах-
қиймати 365 миллион долларлик 17 та ло- борот технологиялари парки истиқболли
йиҳа амалга оширилмоқда. стартап-лойиҳаларни ишга тушириш ҳам-
да ички ва ташқи бозорга чиқаришга ихти-
Улуғбек Мариповга “Технопарк”даги сослашган.
корхоналарда ишлаб чиқарилаётган маҳ-
сулотлар — маиший техника, электрон газ Давоми 3-бетда

ªЗБЕКИСТОН ПРЕЗИДЕНТИ ШАВКАТ МИРЗИЁЕВ РАИСЛИГИДА “ОБОД ¯ИШЛО¯” ВА “ОБОД МА²АЛЛА” ДАСТУРЛАРИ ДОИРАСИДА
ЖОРИЙ ЙИЛДА АМАЛГА ОШИРИЛАДИГАН ИШЛАР МУ²ОКАМАСИ ЮЗАСИДАН ВИДЕОСЕЛЕКТОР ЙИ¡ИЛИШИ ªТКАЗИЛДИ

Бугунги кунда юртимизда шароити оғир бўлган 796 та қишлоқ ва Ижтимоий- Жаҳон банки ва Осиё инфратузилмавий инвестициялар
шаҳарларда 188 та маҳалла мавжуд. 4 мингдан зиёд маҳалланинг иқтисодий аҳволи банки билан бирга, “қишлоқ инфратузилмасини
оғир 325 та ривожлантириш” лойиҳаси доирасида Фарғона,
электр таъминоти қониқарсиз аҳволда. қишлоқ ва 71 та Андижон, Наманган, Сирдарё ва Жиззах
маҳаллани комплекс вилоятларидаги 21 та туман, 60 та қишлоқда
ривожлантириш 485 миллиард сўмлик лойиҳалар бошланади.
масалаларига
алоҳида тўхталиб Тадбиркорлик ва бандлик дастурларини маҳаллага
ўтилди. Уларда боғлаб, 500 минг нафар ёшлар ва 200 минг аёлларни иш
ичимлик суви билан таъминлаш, “темир дафтар”га киритилган
ва электр 300 минг нафар аҳолини камбағалликдан чиқариш
тармоқлари, ички мақсад қилиб қўйилди.
йўллар, ижтимоий
объектлар қуриш Жорий йилда “Оилавий тадбиркорлик” дастурлари учун
ҳамда таъмирлаш 9 триллион сўм ресурс йўналтирилиши, шунингдек,
учун 3 триллион 1 триллион сўм маблағ эвазига 128 та маҳаллада кичик
300 миллиард саноат зоналари ташкил этилиши айтилди.
сўм ажратилиши
белгиланди. Дастурларда ижтимоий соҳаларни ривожлантириш
чора-тадбирлари ҳам белгиланган. Хусусан, “Обод
Йиғилишда шу борадаги амалий ишлар Электр таъминотини яхшилаш долзарб эканини ҳаётнинг ўзи кўрсатмоқда. қишлоқ” дастури доирасида 379 та мактаб, 171 та
муҳокама қилинди. Бу йил мазкур дастурлар Шу боис, 5 минг 377 та маҳалладаги 15 минг километр электр узатиш мактабгача таълим ва 161 та тиббиёт муассасасини,
тармоқлари ҳамда 4 мингдан ортиқ трансформаторни янгилаш белгиланмоқда. “Обод маҳалла” дастури доирасида 57 та мактаб, 37 та
доирасидаги ишларга жами 21 триллион сўм Бу юртимиздаги маҳаллаларнинг 60 фоизи демакдир. Ушбу чора-тадбирларга боғча ва 15 та тиббиёт масканини қуриш-таъмирлаш
қарийб 2 триллион 100 миллиард сўм йўналтирилиши айтилди. ишлари олиб борилади.
йўналтирилиши қайд этилди.

Туман ва шаҳар ҳокимининг иқтисод, қурилиш ва 2 минг 721 та маҳалладаги 10 минг
маҳалла масалалари бўйича ўринбосарлари зарур километрдан ортиқ ички йўлларни
маблағлар ва амалга ошириладиган ишларни аниқ таъмирлашга 2 триллион сўм, 500 та
ҳисоб-китоб қилиб, маҳалла раиси билан бирга, маҳаллага 4 минг километрдан ортиқ
ҳудудий кенгашларда ҳимоя қилади. ичимлик суви тармоғи тортиш учун
1 триллион сўм ажратилади.

2 2021 йил 26 март, 61-сон Сиёсат

Ўзбекистон Республикаси Президентининг
ФАРМОНИ

КЕКСАЛАР ВА НОГИРОНЛИГИ БªЛГАН ШАХСЛАРНИ ИЖТИМОИЙ ¯ªЛЛАБ-¯УВВАТЛАШ,
“САХОВАТ” ВА “МУРУВВАТ” ИНТЕРНАТ УЙЛАРИ ТИЗИМИНИ ЯНАДА РИВОЖЛАНТИРИШ Тª¡РИСИДА

Бошланиши 1-бетда нодавлат нотижорат ташкилотлари ва омма- инфратузилмасини ривожлантириш дастурига тиббиёт муассасаларида бепул тиббий кўрикдан Бунда кексалар ва ногиронлиги бўлган шахс-
вий ахборот воситалари билан биргаликда кенг киритиш чораларини кўрсин. ўтказсин; ларга хизмат кўрсатиш учун ўқув залларини
4. Қуйидагилар: миқёсда огоҳлантириш-профилактика ишла- махсус компьютер жиҳозлари ва бошқа қўшимча
а) Агентликнинг асосий вазифалари этиб рини ташкил қилиш; Бунда тиббий-ижтимоий муассасаларни қу- в) Агентлик билан биргаликда бир ой муд- воситалар билан таъминлашга алоҳида эътибор
белгилансин: риш ва реконструкция қилиш ишларини амалга датда тиббий реабилитация тизимини тубдан қаратилсин;
кексалар, ногиронлиги бўлган шахслар ва одам савдосидан жабрланганларни ижти- ошириш бўйича тайёрланадиган лойиҳа-смета яхшилаш ҳамда “Саховат” ва “Мурувват” интер-
аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож бошқа тои- моий реабилитация қилишда кўмаклашиш. ҳужжатларида муассаса фаолияти учун зарур нат уйларида чуқурлаштирилган тиббий кўрик б) 2021 йил якунига қадар Уруш ва меҳнат фах-
фаларига тиббий-ижтимоий хизмат кўрсатиш бўлган тиббий, физиотерапия ва спорт анжом- ўтказиш ва соғломлаштиришга қаратилган чора- рийлари учун республика пансионати, “Саховат” ва
соҳасида ягона давлат сиёсатини амалга 5. Қуйидагилар: лари билан жиҳозлаш назарда тутилсин. тадбирлар режасини тасдиқласин. “Мурувват” интернат уйлари кутубхона фондлари-
ошириш; тиббий-ижтимоий реабилитация хизмати си- ни миллий ва жаҳон адабиётининг 100 та энг яхши
тиббий-ижтимоий муассасаларнинг, жумла- фатини ошириш, уларда маънавий-маърифий 9. Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Бунда, “Саховат” ва “Мурувват” интернат уй- асарлари (бестселлерлари), даврий нашрлар (га-
дан, “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйла- ва маданий тадбирларни тизимли равишда таш- Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳоким- ларида яшовчи кексалар ва ногиронлиги бўл- зета ва журналлар) билан таъминласин;
рининг кексалар, ногиронлиги бўлган шахслар- кил этиш, тиббий-ижтимоий хизматлар кўрсатиш ликлари: ган шахсларнинг саломатлик кўрсаткичларини
га хизмат кўрсатиш бўйича фаолиятини ташкил тизимига “аутсорсинг” асосида хусусий секторни алоҳида дастур асосида мунтазам равишда в) Ахборот технологиялари ва коммуника-
этиш ва бошқариш; жалб қилиш, тизим ходимларининг малака ва ўн кун муддатда мавжуд муаммоларни тез- баҳолаб бориш, уларни ихтисослаштирилган ил- цияларини ривожлантириш вазирлиги билан
кексалар, ногиронлиги бўлган шахслар ва касб маҳоратини ошириш, уларни моддий қўл- кор ҳал этиш мақсадида тегишли ҳоким ва унинг мий-амалий тиббиёт марказларига бириктириш, биргаликда Уруш ва меҳнат фахрийлари учун
аҳолининг ижтимоий ҳимояга муҳтож бошқа тои- лаб-қувватлаш тизимини такомиллаштиришни ўринбосарларини “Саховат” ва “Мурувват” ин- бепул даволаш ва соғломлаштиришни йўлга қў- республика пансионати, “Саховат” интернат
фаларига тиббий-ижтимоий хизматлар кўр- назарда тутувчи Давлат томонидан кўрсати- тернат уйларига бириктирсин; йиш назарда тутилсин; уйлари кутубхоналарининг Интернет жаҳон
сатишда давлат органлари ва ташкилотлари ладиган тиббий-ижтимоий хизматларни тако- ахборот тармоғига уланишини ва улар учун
фаолиятини мувофиқлаштириш ва уларга ус- миллаштириш бўйича “йўл харитаси” 1-ило- бир ой муддатда Агентлик билан биргаликда г) Агентлик билан биргаликда икки ой муддат- Миллий кутубхона электрон ресурсларидан
лубий раҳбарлик қилиш; вага мувофиқ; ҳар бир тиббий-ижтимоий муассасадаги шароитни да “Мурувват” интернат уйларида яшовчи бемор- фойдаланиш имкониятини таъминласин.
ногиронлиги бўлган шахсларни тиббий, тиббий-ижтимоий муассасаларнинг моддий- ўрганиб, қўшимча бино қуриш, мукаммал таъмир- лар учун олинадиган дори воситаларини қайта
касбий ва ижтимоий реабилитация қилиш со- техника базасини мустаҳкамлаш, жумладан, 35 та лаш ва жиҳозлаш, ногиронлиги бўлган шахслар кўриб чиқиб, уларнинг рўйхатини тасдиқласин. Белгилансинки, Уруш ва меҳнат фахрийлари
ҳасида илмий тадқиқотлар ўтказилишини ҳам- муассасада 428 миллиард сўмлик қурилиш-ре- учун кўтариш платформалари билан таъминлаш, учун республика пансионати, “Саховат” ва “Му-
да мутахассислар тайёрланишини ташкил этиш; конструкция ишларини олиб бориш ва уларни 40 кутубхоналарни ташкил этиш ва уларнинг фон- 14. Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни рувват” интернат уйлари кутубхона фондларини
муҳтож шахсларни протез-ортопедия буюм- миллиард сўмлик жиҳозлар ва техника билан дини бойитиш юзасидан ҳудудий чора-тадбирлар қисқартириш вазирлиги, Олий ва ўрта махсус таъ- тўлдириш, шунингдек, уларнинг моддий-техника
лари ва реабилитация техник воситалари би- таъминлаш, ободонлаштириш ва кўкаламзор- режасини тасдиқласин ва ижросини таъминласин; лим вазирлиги 2021-2024 йилларда туман (ша- базасини мустаҳкамлаш бўйича қўшимча чора-
лан таъминлаш фаолиятини ташкил этиш; лаштириш ишларини ташкил этишни назарда ту- ҳар) тиббий-ижтимоий хизматларни ривож- тадбирлар ушбу мақсадлар учун ажратиладиган
тиббий-ижтимоий хизматлар кўрсатишнинг тувчи Тиббий-ижтимоий муассасаларнинг мод- уч ой муддатда тегишли бинолар (хоналар), лантириш бўлимларида ишловчи ижтимоий бюджет маблағлари ва қонунчилик ҳужжатлари
самарадорлигини илғор хорижий тажриба ва дий-техника базасини мустаҳкамлаш бўйича мебель, компьютер техникаси ва алоқа восита- ходимларнинг олий маълумот олиши учун билан тақиқланмаган бошқа манбалар доираси-
замонавий ривожланиш тенденциялари асо- “йўл харитаси” 2-иловага мувофиқ тасдиқлансин. ларини ажратиш йўли билан Агентлик барча бў- республика олий таълим муассасаларида мақ- да амалга оширилади.
сида таҳлил қилиш ва мониторинг қилиб бориш; Агентлик, вазирликлар ва идоралар, Қора- линмаларининг моддий-техника базаси мустаҳ- садли квоталар ажратилишини таъминласин.
тиббий-ижтимоий экспертиза хизмати, но- қалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши, камланишини таъминласин; 21. Агентлик Соғлиқни сақлаш вазирлиги,
гиронлиги бўлган шахсларни реабилитация вилоятлар ва Тошкент шаҳар ҳокимликлари раҳ- 15. Ўзбекистон Касаба уюшмалари Федера- Халқ таълими вазирлиги, Олий ва ўрта махсус
қилиш фаолиятига ташкилий-услубий раҳбар- барлари “йўл хариталари”да белгиланган вази- Молия вазирлиги билан биргаликда 2021 цияси ва Агентликнинг 2021 йил май ойидан таълим вазирлиги, Ёшлар ишлари агентлиги,
лик қилиш; фаларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарили- йил 1 майга қадар “Саховат” интернат уйлари бошлаб “Саховат” интернат уйлари ҳамда Уруш Маданият вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси, Жур-
одам савдосидан жабрланганларни тиб- ши учун шахсан масъул эканликлари кўрсатиб ҳамда кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар, ва меҳнат фахрийлари учун республика пансио- налистлар ижодий уюшмаси, Қорақалпоғистон
бий-ижтимоий реабилитация қилиш ва психо- ўтилсин. уруш ва меҳнат фахрийлари учун санаторийлар- натидаги кексалар ва ногиронлиги бўлган шахс- Республикаси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар,
логик қўллаб-қувватлаш тизимини мувофиқлаш- 6. 2021 йил 1 апрелдан бошлаб: нинг ҳар бирини саёҳатга мўлжалланган авто- ларни ҳар йили бир марта Ўзбекистон Касаба Тошкент шаҳар ҳокимликлари билан биргаликда
тириш; а) “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйлари буслар билан таъминлаш учун маҳаллий бюд- уюшмалари Федерацияси маблағлари ҳисобидан тиббий-ижтимоий муассасаларнинг йиллик
ногиронлиги бўлган шахсларнинг ҳуқуқла- ҳамда Уруш ва меҳнат фахрийлари учун респуб- жетнинг қўшимча манбалари ҳисобидан зарур санаторийларда бепул соғломлаштиришни таш- иш режасини тасдиқласин ва ижроси монито-
ри тўғрисидаги қонунчилик ҳужжатлари иж- лика пансионатининг: маблағлар ажратсин; кил этиш тўғрисидаги таклифи маъқуллансин. рингини олиб борсин.
росини ташкил этиш; раҳбар ва шифокорлар ойлик лавозим маоши
б) “Саховат” ва “Мурувват” интернат уй- 1,5 баробарга; Туризмни ривожлантириш давлат қўмита- 16. Агентлик Ўзбекистон Касаба уюшмалари 22. Ўзбекистон Миллий ахборот агентлиги,
ларининг асосий вазифалари этиб белгилан- ўрта ва кичик тиббиёт ходимлари ойлик лаво- си билан биргаликда маҳаллий бюджет маблағ- Федерацияси билан биргаликда: Ўзбекистон Миллий телерадиокомпанияси, Ах-
син: зим маоши 2 баробарга; лари ҳисобидан белгиланган тартибда туропе- борот ва оммавий коммуникациялар агентлиги
кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар- бошқа барча ходимлар ойлик лавозим маоши раторлар ва турагентлар билан шартнома тузган бир ой муддатда “Саховат” интернат уйла- кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларни дав-
га ижтимоий хизмат кўрсатиш, уларни соғ- 1,2 баробарга; ҳолда мунтазам равишда “Саховат” интернат рида яшовчи кексалар ва ногиронлиги бўлган лат томонидан қўллаб-қувватлаш тизимини яна-
ломлаштириш ва қўллаб-қувватлаш, уларнинг б) Агентлик марказий аппарати ходимлари- уйларидаги кексаларнинг республикамиздаги шахсларни 2021 йилда санаторийларда соғлом- да такомиллаштириш юзасидан ушбу Фармон-
сифатли тиббий-ижтимоий ёрдам олишлари нинг ойлик лавозим маошини 1,5 баробарга, диққатга сазовор жойлари ва зиёратгоҳларга лаштириш жадвалини; нинг мақсад ва вазифалари босма ва электрон
учун қулай шарт-шароитлар яратиш; унинг ҳудудий бошқармалари ва туман (шаҳар) ташрифларини уюштирсин; ахборот воситаларида, шу жумладан, Интернет
кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларнинг бўлимлари ҳамда Республика тиббий-ижтимоий ҳар йили 1 октябрга қадар кейинги йил учун жаҳон ахборот тармоғи орқали аҳоли ўртасида
ижтимоий-ҳуқуқий ҳимоя қилинишини таъ- экспертиза инспекцияси марказий аппарати ва тиббий-ижтимоий муассасаларни 2021-2024 “Саховат” интернат уйлари ҳамда Уруш ва меҳ- мунтазам, тизимли ва кенг кўламда ёритиб бо-
минлаш; унинг ҳудудий комиссиялари ходимлари ойлик йилларда босқичма-босқич зарур тиббий ва нат фахрийлари учун республика пансионатида- рилишини таъминласин.
ногиронлиги бўлган шахслар, жумладан, бола- лавозим маоши 1,2 баробарга; бошқа жиҳозлар билан таъминлаш учун маҳал- ги кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларни
ларни ижтимоий мослаштириш, уларга ўз қизи- в) “Саховат” интернат уйлари ҳамда Уруш ва лий бюджетнинг қўшимча манбалари ҳисобидан санаторийларда соғломлаштириш жадвалини 23. Ушбу Фармонда назарда тутилган тадбир-
қишларидан келиб чиқиб касб-ҳунар ўргатиш; меҳнат фахрийлари учун республика пансио- зарур маблағлар ажратилишини таъминласин; тасдиқласин. ларни амалга ошириш юзасидан:
дастлабки тиббий ёрдам кўрсатиш, соғлиқни натида яшовчи ёлғиз пенсионерларга шахсий
сақлаш тизимининг юқори малакали мутахас- сарф-харажатлари учун камида тўланадиган даврий равишда уйда яшовчи, ўзгалар ёрда- 17. Тиббий-ижтимоий муассасаларга тиббиёт Агентлик директори зиммасига — тиб-
сисларини жалб этган ҳолда кексалар ва ноги- ойлик пенсия миқдори 10 фоиздан 20 фоизгача мига муҳтож ёлғиз кексалар ва фахрийлар ҳоли- муассасалари, ўрта, профессионал ва олий таъ- бий-ижтимоий муассасаларни ривожлан-
ронлиги бўлган шахсларни ҳар йили икки марта оширилсин. дан хабар олиш ҳамда уларга ижтимоий-маиший лим муассасалари 3-иловага мувофиқ бирикти- тириш, кексалар ва ногиронлиги бўлган
диспансеризациядан ўтказиш, санаторийларда 7. Молия вазирлиги Агентлик билан биргалик- хизмат кўрсатиш чораларини кўрсин. рилсин. шахсларнинг ҳуқуқларини амалга ошириш
режали соғломлаштириш ва ихтисослаштирилган да: таъминланиши учун;
стационарларда даволашни ташкил қилиш; а) уч ой муддатда “Саховат” ва “Мурувват” 10. Тошкент шаҳар ҳокимлиги Уруш ва меҳнат 18. Агентлик икки ой муддатда:
кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларни интернат уйлари, Уруш ва меҳнат фахрийлари фахрийлари учун республика пансионатида: Халқ таълими вазирлиги, Олий ва ўрта махсус Соғлиқни сақлаш вазири А.Хаджибаев зим-
протез-ортопедия буюмлари, реабилитация учун республика пансионати, Агентлик марка- таълим вазирлиги, Ёшлар ишлари агентлиги би- масига — тиббий-ижтимоий муассасаларда кек-
техник воситалари (эшитиш аппаратлари, но- зий аппарати, унинг ҳудудий бошқармалари ва Агентлик ва Молия вазирликлари билан бир- лан биргаликда умумий ўрта таълим мактаблари салар ва ногиронлиги бўлган шахсларни соғлом-
гиронлар аравачалари, ҳасса ва қўлтиқтаёқлар, туман (шаҳар) бўлимлари, Республика тиббий- галикда бир ой муддатда замонавий физиоте- 10-11-синф ўқувчилари, профессионал ва олий лаштириш ишлари ташкил этилиши учун;
юриш мосламалари), шахсий гигиена восита- ижтимоий экспертиза инспекцияси марказий ап- рапия бўлими ташкил этилишини ҳамда муас- таълим муассасаларининг талабалари ва ёшлар-
лари билан таъминлаш; парати, унинг ҳудудий комиссиялари ходимлари- сасада мавжуд тиббий ускуна ва жиҳозлар нинг бириктирилган тиббий-ижтимоий муассаса- Халқ таълими вазири Ш.Шерматов, Олий
кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларга нинг ойлик лавозим маоши миқдори оширилиши янгиланишини; ларда “икки авлод” учрашувларини ташкил этиш, ва ўрта махсус таълим вазири А.Тошқу-
кўрсатиладиган тиббий-ижтимоий хизмат- билан боғлиқ харажатлар учун 2021 йилда Дав- улар билан турли маданий-маърифий тадбир- лов ва Ёшлар ишлари агентлиги директори
ларни мунтазам такомиллаштириб бориш; лат бюджети маблағлари ҳисобидан қўшимча 2021-2022 йилларда маҳаллий бюджетнинг ларни ўтказиш, уларнинг ҳолидан хабар олиш, А.Саъдуллаев зиммасига — тиббий-ижтимоий
маънавий-маърифий ва маданий тадбирлар, маблағ ажратиш учун “2021 йил учун Ўзбекистон қўшимча манбалари ҳисобидан маданий-маъ- таълим муассасаларида ўтказиладиган “кекса- муассасаларда кексалар ва ногиронлиги бўлган
шу жумладан, концерт дастурлари ташкил этиш Республикасининг Давлат бюджети тўғрисида”ги рифий тадбирларни ўтказиш учун янги бино лар маърифати” соатига таклиф қилиш; шахсларнинг ҳолидан хабардор бўлиш ва ёш
орқали кексалар ва ногиронлиги бўлган шахс- Қонунга ўзгартириш киритиш юзасидан Вазир- қурилишини ва ушбу муассасага туташ ҳу- Соғлиқни сақлаш вазирлиги билан биргалик- авлодни кексаларга нисбатан ғамхўрлик руҳида
ларнинг маданий ҳаётда фаол иштирокини лар Маҳкамасига таклиф киритсин ҳамда 2022 дудда Нуронийлар истироҳат боғи ташкил да бириктирилган тиббий-ижтимоий муассаса- тарбиялаш ташкил этилиши учун;
таъминлаш; йил Давлат бюджетини шакллантиришда мазкур этилишини таъминласин. ларда ҳудудий тиббиёт муассасалари ва рес-
кексалар ва ногиронлиги бўлган шахсларнинг харажатларни инобатга олсин; публика ихтисослаштирилган илмий-амалий Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар
юртимиздаги диққатга сазовор жойлар ва б) “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйла- 11. Ўрмон хўжалиги давлат қўмитаси икки ой тиббиёт марказлари шифокорлари томони- Кенгаши Раиси, вилоятлар ва Тошкент ша-
зиёратгоҳларга ташрифларини ташкил этиш; ридаги кексалар ва ногиронлиги бўлган шахс- муддатда “Саховат” ва “Мурувват” интернат уй- дан кўриклар ва соғломлаштириш ишларини ҳар ҳокимлари зиммасига — тиббий-ижтимоий
таълим муассасалари, нодавлат нотижорат ларнинг озиқ-овқат, шахсий гигиена ва дори лари, уруш ва меҳнат фахрийлари санаторийла- ташкил этиш; муассасалар қурилиши ва реконструкция қилиш
ташкилотлари иштирокида маданий-маърифий воситалари таъминоти учун ажратиладиган ри, ногиронлиги бўлган шахсларни реабилитация Маданият вазирлиги, Ёзувчилар уюшмаси, ишлари сифатли ва ўз вақтида бажарилиши,
тадбирларни ўтказиш орқали ёшларни кекса- маблағ миқдорини 2022-2024 йилларда бос- қилиш ва протезлаш марказлари ҳудудларида Журналистлар ижодий уюшмаси билан бирга- ташқи муҳандислик-коммуникация тармоқлари-
ларни эъзозлаш руҳида тарбиялаш; қичма-босқич ошириш, шунингдек, 2021 йилда манзарали ва мевали дарахтлар экилиши, кўка- ликда тиббий-ижтимоий муассасаларда кон- га уланиши ва уларнинг ҳудудлари ободонлаш-
в) Одам савдоси жабрдийдаларига ёрдам бе- маҳаллий бюджетдан қўшимча маблағ ажра- ламзорлаштирилиши ва ободонлаштирилишини церт дастурлари, маънавий-маърифий, ма- тирилиши, кексаларни юртимизнинг диққатга
риш бўйича Республика реабилитация маркази- тиш ҳисобига “Саховат” ва “Мурувват” интернат таъминласин. даний тадбирларнинг йил давомида ўтказиб сазовор жойларига ва зиёратгоҳларга мунтазам
нинг асосий вазифалари этиб белгилансин: уйларидаги кексалар ва ногиронлиги бўлган борилиши юзасидан режа-жадвални тасдиқла- ташрифлари уюштирилиши учун шахсий масъ-
одам савдосидан жабрланганларни қулай шахсларни шахсий гигиена воситалари билан 12. Агентлик уч ой муддатда: син ва ижросини ташкил этсин. улият юклансин.
яшаш ва шахсий гигиена шарт-шароитлари, тўлиқ таъминлашни молиялаштириш чорала- а) тиббий-ижтимоий муассасаларда қўшимча 19. 2021 йил 1 апрелдан бошлаб Агентлик
шунингдек, озиқ-овқат, дори воситалари ва рини кўрсин. ва ёрдамчи функциялар (таом тайёрлаш, кир тизимидаги “Саховат” ва “Мурувват” интернат уй- 24. Агентлик манфаатдор вазирлик ва идора-
тиббиёт буюмлари билан таъминлаш; 8. Иқтисодий тараққиёт ва камбағалликни ювиш, тозалаш, техник хизмат кўрсатиш, ахбо- ларида яшовчиларнинг сонидан қатъи назар, 1 на- лар билан биргаликда икки ой муддатда қонун-
одам савдосидан жабрланганларни ижти- қисқартириш вазирлиги ҳамда Молия вазирлиги рот-комуникация таъминоти ва бошқалар) “аут- фардан кутубхоначи штат бирлиги жорий этилсин. чилик ҳужжатларига мазкур Фармондан келиб
моий мослаштириш соҳасида хорижий мам- Агентлик, Қорақалпоғистон Республикаси Ва- сорсинг” хизмати орқали амалга оширилишини 20. Агентлик: чиқадиган ўзгартириш ва қўшимчалар тўғрисида
лакатларнинг илғор методикаларини ўрга- зирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент шаҳар жорий этиш тартибини тасдиқласин; а) Молия вазирлиги билан биргаликда икки Вазирлар Маҳкамасига таклифлар киритсин.
ниш ҳамда амалиётга татбиқ этиш; ҳокимликлари билан биргаликда Тиббий-ижти- б) тиббий-ижтимоий муассасаларда пуллик ой муддатда Уруш ва меҳнат фахрийлари учун
одам савдосидан жабрланганларга ўз қизиқиш- моий муассасаларнинг моддий-техника база- хизмат кўрсатиш тартибини тасдиқласин, бунда: республика пансионати, “Саховат” ва “Мурув- 25. Ушбу Фармоннинг ўз вақтида ва натижа-
ларидан келиб чиқиб касб-ҳунар ўргатиш, улар- сини мустаҳкамлаш бўйича “йўл харитаси”да “Саховат” ва “Мурувват” интернат уйларида ват” интернат уйлари кутубхоналарини компь- ли ижро этилишини назорат қилиш Ўзбекистон
нинг бандлигини таъминлашга кўмаклашиш; янгидан қуриш ва реконструкция қилиш назарда шартнома асосида пуллик тиббий-ижтимоий хиз- ютер техникаси ва бошқа турдаги оргтехника, Республикасининг Бош вазири А.Н. Арипов ва
тутилган объектларни 2022 йил ва ундан кейин- матнинг кундузги қатнов ҳамда интернат тизими мебель, шу жумладан, махсус мебель ҳамда Ўзбекистон Республикаси Президенти Адми-
ги йиллар учун шакллантириладиган Ўзбекистон (ҳафтасига 6 кунгача келиш) ташкил этилиши; тегишли кутубхона ускуналари билан жиҳозлаш нистрацияси раҳбари З.Ш.Низомиддинов зим-
Республикасининг ижтимоий ва ишлаб чиқариш тиббий-ижтимоий муассасаларда кўрсати- бўйича талабларни тасдиқласин. масига юклансин.
ладиган пуллик хизматларнинг 2 фоизи миқдо-
ридаги маблағларни Агентликнинг бюджетдан Мазкур Фармон ижроси 2021 йил август ва
ташқари ҳисобварақасига йўналтириш тартиби 2022 йил январь ойларида кўриб чиқилсин.
назарда тутилсин.
13. Соғлиқни сақлаш вазирлиги: Ўзбекистон Республикаси Ш. МИРЗИЁЕВ
а) тиббий-ижтимоий муассасаларда ишловчи Президенти
врач ва ўрта тиббиёт ходимларининг Соғлиқни
сақлаш вазирлиги тизимидаги таълим муассаса- Тошкент шаҳри,
лари ва тиббиёт марказларида бепул малакаси- 2021 йил 25 март
ни оширишни таъминласин;
б) тиббий-ижтимоий муассасалар ходимла-
рини Соғлиқни сақлаш вазирлиги тизимидаги

Ўзбекистон Республикаси Президентининг
ҚАРОРИ

ªЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИ ТИББИЙ-ИЖТИМОИЙ ХИЗМАТЛАРНИ РИВОЖЛАНТИРИШ АГЕНТЛИГИ
ФАОЛИЯТИНИ ТАШКИЛ ЭТИШ Тª¡РИСИДА

Бошланиши 1-бетда кўчаси, 12-уй манзилидаги бино ва иншоот- Агентлик ва унинг тизимидаги ташкилотлар “Саховат” кексалар ва ногиронлиги бўлган Одам савдоси жабрдийдаларига ёрдам бе-
ларининг А-блоки Агентликка оператив фаолиятини самарали ташкил этиш билан боғ- шахслар учун интернат уйлари тўғрисидаги низом; риш бўйича республика реабилитация маркази
5. Қуйидагилар Агентлик фаолиятини молия- бошқарув ҳуқуқи асосида бепул берилсин. лиқ ташкилий масалаларни ҳал этиш; тўғрисидаги низом лойиҳаларини;
лаштириш манбалари этиб белгилансин: “Мурувват” ногиронлиги бўлган шахслар
7. Молия вазирлиги Агентликка жами тўрт- Агентлик ва унинг тизимидаги ташкилот- учун интернат уйлари тўғрисидаги низом; в) қонунчилик ҳужжатларига ушбу қа-
Давлат бюджети маблағлари; та, шу жумладан, учта бириктирилган ва битта ларни замонавий талабларни ҳисобга олган рордан келиб чиқадиган ўзгартириш ва
халқаро молия институтлари ва хорижий ҳу- навбатчи енгил автотранспорт воситаларини ҳолда, қўйилган вазифаларнинг самарали ба- “Мурувват” ногиронлиги бўлган болалар қўшимчалар тўғрисида таклифларни бел-
кумат молия ташкилотлари маблағлари; харид қилиш учун маблағлар ва уларни сақлаш жарилишини юксак профессионал даражада учун интернат уйлари тўғрисидаги низом; гиланган тартибда Вазирлар Маҳкамасига
жисмоний ва юридик шахсларнинг ҳомийлик учун лимит ажратсин. таъминлашга қодир бўлган малакали мутахас- киритсин.
хайриялари; сислар билан тўлдириш чораларини кўрсин. Кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар,
қонунчилик ҳужжатлари билан тақиқланма- 8. Ахборот технологиялари ва коммуника- уруш ва меҳнат фахрийлари учун санаторий- 11. Мазкур қарорнинг ижросини назорат қи-
ган бошқа манбалар. цияларини ривожлантириш вазирлиги Агент- 10. Агентлик Молия вазирлиги, Соғлиқни сақ- лар тўғрисидаги низом; лиш Ўзбекистон Республикасининг Бош вазири
Бунда, Агентлик марказий аппарати фаолия- ликнинг буюртманомаси бўйича уни белгилан- лаш вазирлиги ҳамда манфаатдор вазирлик ва А.Н.Арипов зиммасига юклансин.
ти республика бюджети маблағлари ҳисоби- ган тартибда тегишли алоқа турлари билан идоралар билан биргаликда бир ой муддатда: Уруш ва меҳнат фахрийлари учун республи-
дан, Агентлик ҳудудий бўлинмалари фаолияти таъминласин. ка пансионати тўғрисидаги низом;
маҳаллий бюджетлар маблағлари ҳисобидан а) Агентлик тўғрисидаги низом лойиҳасини;
молиялаштирилади. 9. Бош вазирнинг ижтимоий ривожлан- б) Агентлик ва унинг тизимидаги ташкилот- Ўзбекистон Республикаси Ш. МИРЗИЁЕВ
6. Соғлиқни сақлаш вазирлигининг Тош- тириш масалалари бўйича ўринбосари ларга юкланган асосий вазифаларни чуқур Президенти
кент шаҳар, Шайхонтоҳур тумани, Навоий (Б.А. Мусаев) Бандлик ва меҳнат муносабатла- таҳлил қилиб, мавжуд камчилик ва муам-
ри вазирлиги ҳамда Қорақалпоғистон Республи- моларни бартараф этиш, тиббий-ижтимоий Тошкент шаҳри,
каси Вазирлар Кенгаши, вилоятлар ва Тошкент муассасалар фаолиятини самарали ташкил 2021 йил 25 март
шаҳар ҳокимликлари билан биргаликда: этишни инобатга олган ҳолда:

Ислоҳот 32021 йил 26 март, 61-сон

¯ИР¡ИЗИСТОН БОШ ВАЗИРИ ТОШКЕНТДАГИ ªЗБЕКИСТОН — ¯ИР¡ИЗИСТОН ДАВЛАТ
САНОАТ КОРХОНАЛАРИ БИЛАН ТАНИШДИ ЧЕГАРАСИНИ ДЕЛИМИТАЦИЯ ВА ДЕМАРКАЦИЯ

билан жиҳозланган фабрикада бугунги Мамлакатимизда кейинги йилларда ишга ¯ИЛИШ БªЙИЧА ЙИ¡ИЛИШ Тª¡РИСИДА
кунда 150 турдан зиёд қандолат маҳсу- туширилган саноат корхоналари — замона-
Бошланиши 1-бетда лотлари тайёрланади. вий ахборот ва коммуникация технология- 2021 йил 24-25 март кунлари Тошкент шаҳрида
лари, озиқ-овқат, тўқимачилик саноати, қури- Ўзбекистон Республикаси ва Қирғиз Республикаси ҳукуматлари делегацияларининг
Паркнинг асосий вазифаси экспортга Корхона ширинликлари Афғонистон, лиш материаллари, заргарлик буюмлари ва Ўзбекистон – Қирғизистон Давлат чегарасини делимитация ва демаркация қилиш
йўналтирилган рақобатбардош стартап- Россия, Корея Республикаси, Арманистон, бошқа маҳсулотлар ишлаб чиқаришга ихти-
экотизимлар яратишдан иборат. Болтиқбўйи давлатларига экспорт қилин- сослашган завод-фабрикалар Қирғизистон бўйича қўшма йиғилиши бўлиб ўтди.
моқда. делегациясида қизиқиш уйғотди.
Мажмуа қирғизистонлик меҳмонларда Томонларнинг делегацияла- Президенти Шавкат Мирзиёев ва чегарасини делимитация ва де-
катта таассурот қолдирди. Шу куни Қирғиз Республикаси Бош ва- Қирғиз Республикаси делегацияси 26 рига Ўзбекистон Республикаси Қирғиз Республикаси Президенти маркация қилиш бўйича қўшма
зири Улуғбек Марипов пойтахтимиздаги март куни Ўзбекистон Республикаси ва Бош вазири Абдулла Арипов Садир Жапаров ўртасида Тош- йиғилиш тўғрисидаги баёнот
Қирғиз Республикаси ҳукумати делега- замонавий, халқаро талаблар даража- Қирғиз Республикаси ўртасида икки томон- ва Қирғиз Республикаси Давлат кент шаҳрида бўлиб ўтган сам- имзоланди.
цияси аъзолари ташриф доирасида Тош- сида барпо этилган саноат корхоналари- лама ҳамкорлик бўйича Ҳукуматлараро миллий хавфсизлик қўмитаси мит якунлари бўйича эришилган
кент шаҳридаги “Crafers” қўшма корхонаси- ни кўздан кечириш асносида “ARDENT қўшма комиссиясининг навбатдаги йиғили- раиси Қамчибек Тошиев раҳбар- келишувларга мувофиқ ташкил Йиғилиш очиқлик, дўстлик ва
да ҳам бўлди. FOODS” (NʼMEDOV) МЧЖ, “Gold Moon шида иштирок этади. лик қилди. этилганлиги таъкидланди. ҳамжиҳатлик руҳида ўтди.
Tashkent”, “Real Teks Tashkent”, корхона-
Таъкидлаш жоиз, мазкур қандолатчи- лари ҳамда “Orient Ceramic” масъулияти Ғайрат ХОННАЗАРОВ, Ушбу йиғилиш 11-12 март кун- Музокаралар якунлари бўйича ЎзА
лик корхонаси ишга туширилганига кўп чекланган жамияти фаолияти билан ҳам ЎзА мухбири лари Ўзбекистон Республикаси Ўзбекистон — Қирғизистон Давлат
бўлмаганига қарамай, нафақат ички бо- яқиндан танишди.
зор, балки хорижда ҳам ўз харидорини
топиб улгурди. Замонавий ускуналар

ЯНГИ ТАЖРИБА

БА¡ДОД ТУМАНИ:

ДАШТ ªРНИДА
ЯШНАЁТГАН МАСКАН
24 март куни Президентимиз раислигида “Обод қишлоқ” ва “Обод маҳалла” дастурлари доирасида жорий йилда
амалга ошириладиган ишлар муҳокамаси юзасидан ўтказилган видеоселектор йиғилишида уй-жой қурилиши бўйича

“Бағдод тажрибаси”ни ўрганиш юзасидан ҳамма ҳокимларга топшириқ берилди.

Халқ тилида “дашт” деб аталадиган ортиқ янги йўл қурилади. Бу ишлар сотиб олиш бўйича дастлабки тўлов- маблағимиз бор эди. Аммо бу бош- майдонида 10 сотихлик лимончи- Бундан ташқари, кўп қаватли уй-
ҳудуд асрлар давомида қуриб-қақшаб учун 9 миллиард 309 миллион сўмдан ларни амалга ошириш борасида эъти- ланғич тўлов учун етарли эмас эди. ликка ихтисослашган иссиқхоналар- лар ёнида 14,3 гектар майдонда
ётган. Экин-тикин экайлик деса, ери ортиқ маблағ жалб этилиши кўзда ту- розлар бўлаётгани сир эмас. Бағдодда Янги шаҳарчадан уй-жой олувчилар нинг барпо этилиши аҳолини уй-жой “Мустақиллик” кичик саноат зонаси
тош-шағалдан иборат. Сув таъминоти тилган. амалга оширилаётган лойиҳалар бу учун яратилган имкониятларни ва ва кафолатли иш ўринлари билан ташкил этилмоқда. Ҳозирги кун-
оғир муаммолардан бири бўлиб кел- борада янги имтиёз ва имкониятлар атиги етти миллион сўм тўлашим- таъминлаш имкониятини бермоқда. да бу ерда 23 та ишлаб чиқарувчи
ган. Шу боис, туман марказидан 12-13 Яна бир муҳим жиҳат. Ушбу олиб бераётгани билан аҳамиятли. Бу, ўз ни эшитиб, жуда хурсанд бўлдим. Айни кунда 10 дан ортиқ иссиқхона ташаббускор томонидан қурилиш-
километр олисда тез орада кўркам ва борилаётган қурилиш кўламлари иж- навбатида, “Темир дафтар”, “Аёллар Мана, орзу қилган уйимизга эга бў- қурилиши жадал суръатларда олиб монтаж ишлари олиб борилмоқда.
замонавий шаҳарча қад ростлайди, тимоий объектларни барпо этиш ло- дафтари”, “Ёшлар дафтари”да рўй- ладиган бўлдик. Кўпинча, бу тушим- Уларнинг тўлиқ ишга туширилиши
деса кўпчиликка хаёлий орзу бўлиб йиҳаларига ҳамоҳанглиги билан эъ- натижасида 16,2 миллиард сўмлик
туюларди. тиборни тортади. Айни чоғда маҳалла Кўп қаватли уйлар ёнида 14,3 гектар майдонда “Мустақиллик” кичик саноат зонаси саноат маҳсулотлари тайёрланади
фуқаролар йиғинининг янги биноси, ташкил этилмоқда. Ҳозирги кунда бу ерда 23 та ишлаб чиқарувчи ташаббускор ҳамда 1000 дан ортиқ янги иш ўрин-
Бугунги кунда ушбу маскан манза- мавжуд 120 ўринли мактаб ҳудудида томонидан қурилиш-монтаж ишлари олиб борилмоқда. Уларнинг тўлиқ ишга лари яратилади.
раси шиддат билан ўзгариб бормоқда. қўшимча 440 ўринли ўқув маскани, ко-
Аҳоли дашт қўйнида чинакам бунёд- воркинг маркази, 150 ўринли мактаб- туширилиши натижасида 16,2 миллиард сўмлик саноат маҳсулотлари тайёрланади — Бизга янги корхона қурилиши
корлик ишлари кетаётганига гувоҳ. гача таълим ташкилоти, 30 ўринли ху- ҳамда 1000 дан ортиқ янги иш ўринлари яратилади. учун ушбу кичик саноат зонаси-
Қўли-қўлига тегмай ғишт тераётган сусий шифохона, савдо ва кўнгилочар дан ер майдони ажратиб берилди,
қурувчиларнинг маҳорати, қудратли маркази, умумий овқатланиш шохоб- хатга олинган ижтимоий ҳимояга муҳ- ми ёки ўнгимми, деб ўйлаб қоламан. борилмоқда. Бугунги кунгача 85 та — дейди “Аброр” хусусий корхона-
техникаларнинг ёрдами туфайли кўп чалари, кичик истироҳат боғи, спорт тож фуқароларга ўзлари орзу қилган иссиқхона битказилиб, ҳудудда қу- си раҳбари Акмалжон Деҳқонов.
қаватли уй-жой бинолари тез ва соз қад мажмуалари, чойхона ва меҳмонхона уй-жойларига эга бўлиш имкониятини Президентимизга мингдан-минг рилган уйларга кўчиб келган оила- — Айни пайтда мебель ишлаб чи-
кўтаряпти. Бу юмушларни бажариш- қурилиши бўйича лойиҳалар устида бермоқда. Хусусан, 2 хонали 40 квад- ларга ажратиб берилди. қариш тармоғини ташкил этиш ло-
да 19 та ихтисослашган тадбиркорлик иш олиб борилмоқда. рат метр ўлчамли хонадоннинг қий- раҳмат. Кўп йиллик орзуим рўёбга йиҳасини бошладик. Унга умумий
субъекти иштирок этмоқда. мати 140 миллион сўмни, 3 хонали 48 қиймати 4,5 миллиард сўм бўлган
Вилоят ҳокими Хайрулло Бозо- квадрат метрлик хонадоннинг қиймати айланди. Фарзандларимнинг қувон- инвестиция жалб этамиз. Австрия-
Бундан ташқари, мазкур уй-жой- ров деярли ҳар куни ушбу ҳудуддаги 168 миллион сўмни ташкил этмоқда. дан замонавий ишлаб чиқариш ус-
ларда яшайдиган фуқароларнинг кун- қурилиш жараёни билан танишади. Яъни бир квадрат метр уйнинг баҳоси куналари олиб келяпмиз, натижада
далик ҳаёт тарзи учун керакли бўлган Яқинда “Мурувват” маҳалла фуқаро- 3,5 миллион сўмга тушмоқда. 75 та иш ўрни яратилади.
йўл, сув, электр энергияси, табиий газ лар йиғинига ташриф буюриб, ҳар бир
таъминоти билан боғлиқ бўлган инф- қурилиш ташкилоти раҳбари билан Бошқача изоҳлаганда, 2 хонали Таҳлилларга кўра, туманда шу кун-
ратузилма тармоқларини қуриш ҳам юзма-юз суҳбатлашди. Иш жараёнини хонадон сотиб олиш истагини бил- га қадар “маҳаллабай” тизимида олиб
бир йўла олиб бориляпти. жадаллаштириш ва истиқболли лойи- дирган фуқаро 15 фоиз миқдоридаги борилган ўрганишлар ва яратиб бе-
ҳалар масъулияти борасидаги амалий дастлабки 21 миллион сўм тўлов- рилган имкониятлардан фойдаланган
— Туманимиз ташкил бўлгандан таклиф ва тавсияларини берди. нинг 14 миллион сўмини субсидия ҳолда, биргина март ойининг ўзида
буён ўтган 95 йил мобайнида бу ерда тарзида олгани туфайли атиги 7 55 нафар оилани “Темир дафтар”-
бор-йўғи 785 та хонадондан иборат — Бу уйлар сифатли, нархи арзон миллион сўм маблағ эвазига орзуси- дан, 607 нафар хотин-қизни “Аёллар
53 та кўп қаватли уйлар қурилган хо- бўлиши муҳим, — деди вилоят ҳоки- даги уй соҳибига айланмоқда. дафтари” рўйхатидан чиқаришга ҳам-
лос, — дейди туман ҳокими Восилжон ми. — Қолаверса, қурилиш мадания- да “Ёшлар дафтари”даги 778 нафар
Назаров. — Албатта, бу тез орада тини ҳам шакллантириш керак. Яқин — Бир неча йиллар уй-жой маса- ёшлар бандлигини таъминлашга эри-
ўтмиш хотираларига айланади. Бу- истиқболда мазкур ҳудудда юзлаб кўп ласида амалий ёрдам сўраб жуда шилди.
гун туманимизда аҳолининг уй-жойга қаватли уйлар қуриш имкони бор. Шу кўп идоралар эшигига бош суқдим.
бўлган талабини инобатга олиб, ис- боис, ҳар бир қурилиш режасини иш- Ҳамма ёрдам беришни айтади. Фа- Сирасини айтганда, “Мурувват”
тиқболли дастурлар ишлаб чиқилди, лаб чиқишда кейинги ўн беш, йигирма қат янги уйларнинг бошланғич тўло- МФЙда олиб борилаётган қурилиш-
уларни ҳаётга татбиқ этиш ишлари йиллик тараққиёт мезонларини ино- вини тўлаш имкониятига эга эмас- бунёдкорлик ишлари туфайли бир-би-
бошлаб юборилди. Биргина 2021 батга олиш лозим. дим, — дейди “Боғишамол” маҳалла ридан кўркам кўп қаватли бинолар қад
йилнинг ўзида 1000 хонадонга мўл- фуқаролар йиғинида яшовчи Замира ростлаяпти. Халқимизга хос яратувчан-
жалланган 50 та кўп қаватли янги уй- Етти миллион сўмга Исмоилова. — Тўғри, 10 миллион лик салоҳиятини намоён этаётган ушбу
жойлар қурилади. Дастлабки ҳисоб- сўм атрофида озроқ йиғиб юрган бунёдкорлик ишлари “Бағдод тажриба-
китобларга кўра, 3,6 километр табиий янги уй соҳиби си” сифатида янги Ўзбекистон солнома-
газ, 6 километр электр энергияси ва сига янги битиклар билан битилмоқда.
2,5 километр ичимлик сув тармоқла- бўлиш мумкин
ри тортилади. 10 та трансформатор, Расулжон КАМОЛОВ,
2 дона тик қудуқ, 1 дона резервуар, Илгари аҳолининг кам таъминлан-
сув тозалаш иншооти, 2 километрдан ган қисми томонидан уй-жойларни Ботир ОМОНОВ.
Элёр ОЛИМОВ олган суратлар.
чини айтмайсизми? Оиламиз бахтга

тўлди.

Ҳозирги кунга қадар “Мурувват” ма-

ҳалла фуқаролар йиғинида 5 та кўп

қаватли уйлар битказилиб, асосан иж-

тимоий ҳимояга муҳтож оилаларга аж-

ратилди.

Ана шундай имтиёз ва рағбатлар

Президентимиз томонидан ипотека

кредитлари асосида уй-жой қурилиши

тизимини такомиллаштириш, тадбир-

корларга имтиёзлар бериш ва рағбат-

лантириш, аҳолининг кам таъминлан-

ган қатламларини қўллаб-қувватлашга

қаратилган ҳужжатлар ҳаётда нечоғ-

лиқ амалий ифодасини топаётганини,

минг-минглаб оилаларга ўз уйига эга

бўлиши учун шароит яратаётганлиги-

ни яққол намоён этади.

Уй-жой билан таъминланган аҳо-

лини иш ўрни ва даромад манбаи

билан таъминлаш ҳам эътиборга

олинган. Кўп қаватли уйлар масси-

вига ёндош ҳудудда 100 гектар ер

4 2021 йил 26 март, 61-сон Жараён

МЕДИАТУР ТАШРИФДАН СЎНГ

“ЯЛЛАМА” ЧЕГАРА БОЖХОНА ПОСТИ Муножат МЎМИНОВА,
РА¯АМЛИ ТЕХНОЛОГИЯЛАР АСОСИДА “Янги Ўзбекистон” мухбири

ФАОЛИЯТ КªРСАТМО¯ДА Давлатимиз раҳбарининг жорий йил 18-19 март
кунлари Тошкент вилоятига ташрифи давомида ҳудуд
Лутфулла СУВОНОВ, хавфли контейнерларни аниқлашни раҳбарлари зиммасига қатор вазифа ва топшириқлар
“Янги Ўзбекистон” мухбири ўрганмоқда. юклатилди. Жумладан, сектор раҳбарларининг
фаолият самарадорлигини ошириш, “фуқаробай”,
Мамлакатимиз иқтисодий хавфсизлигини таъминлашга Мазкур глобал дастур доирасида- “маҳаллабай” ва “секторбай” тизимида самарали
муносиб ҳисса қўшаётган божхона соҳаси ҳам бугун ги фаол ҳамкорлик ва ўзаро ёрдам ишлаш, амалга оширилган ишлар ҳисобдорлигини
тубдан янгиланиб, ислоҳ қилинмоқда. Соҳадаги чегара ўтказиш пунктларида транс- юритиш, бу борада Наманган тажрибасидан кенг
ислоҳотлар, божхона постларида яратилган шарт- порт воситалари ҳамда товарлар ҳа- фойдаланиш масаласи кўтарилганди.
шароитлар тадбиркорлик фаолиятини янада ракатини сифатли назорат қилишга,
ривожлантиришга хизмат қилаётгани билан шу билан бирга, ходимларнинг би- ¯О¡ОЗБОЗЛИКНИ
аҳамиятлидир. Тадбиркорлик фаолиятини қўллаб- лим ва салоҳиятини оширишга хиз- ЧЕКЛОВЧИ ТИЗИМ
қувватлаш, уларга муносиб шарт-шароит яратиш эса ўз- мат қилмоқда. ЙªЛГА ¯ªЙИЛДИ
ўзидан юртимиз иқтисодиётини ривожлантириш, аҳоли
фаровонлигини таъминлашга хизмат қилади. “Яллама” чегара божхона пос-
тидаги “Порт назорат гуруҳи” учун
Тошкент вилояти божхона бошқар- ташиш воситаларининг гиёҳвандлик фаза қилиш органлари фаолиятини му- алоҳида хона тўлиқ жиҳозланиб, Ўзбекистон Республикаси басини кенг қўллаш каби масалалар
маси соҳада амалга оширилаётган моддалари савдоси, трансмиллий вофиқлаштириш ва бошқариш бўйича компьютер, мебель ва контейнерлар Президенти ҳузуридаги Давлат хиз- хусусида сўз борди. Эндиликда сек-
ислоҳотлар, божхона постларидаги ўз- уюшган жиноятчилик ва бошқа ноқо- самарали ечимни таклиф этади. ҳаракатини назорат қилишга асос- матини ривожлантириш агентлиги, тор раҳбарлари фаолияти 13 та аниқ
гаришлар билан яқиндан таништириш нуний фаолиятда ишлатилишининг ланган махсус кузатув ускуналари Ёшлар ишлари агентлиги ва Тош- индикатор асосида мунтазам баҳо-
мақсадида оммавий ахборот воситала- олдини олиш учун денгиз портлари Ушбу дастур доирасида билан таъминланди. кент вилояти ҳокимлиги ҳамкорли- ланиши ва ушбу рейтингларни аҳоли
ри вакиллари учун Чиноз туманидаги ва қуруқликдаги портларда ҳуқуқни Ўзбекистоннинг “Чуқурсой техник идо- гида ушбу топшириқлар ижросини вакиллари тўғридан-тўғри кузатиб
“Яллама” чегара божхона постига ме- муҳофаза қилишнинг барқарор меха- ра”, “Яллама” ва “Олот” чегара божхо- — Жорий йилнинг ўтган даврида самарали ташкил қилиш борасида бориши мумкинлиги қайд этилди.
диатур ташкил этди. низмларини ишлаб чиқишда ёрдам на постлари “Порт назорати гуруҳла- мазкур чегара божхона пости орқали вилоятдаги барча туман ва шаҳар
беришдир. ри” вакиллари учун БМТ бошқармаси жами 13 минг 540 та автотранспорт прокурорлари, ички ишлар орган- Шунингдек, барча сектор раҳбар-
Ўзбекистон — Қозоғистон чега- томонидан тренинг ва ўқув курслари воситаси ҳаракатланган бўлиб, 1 мил- лари ҳамда солиқ инспекцияла- лари фаолиятида ортиқча қоғоз-
расида жойлашган “Яллама” чегара “Контейнерлар ташувини назорат қи- ўтказилиб келинмоқда. Машғулот- лиард 541,5 миллион сўмдан ортиқ ри раҳбарлари учун ўқув семинар бозликни чекловчи, маълумотлар
божхона пости автотранспорт во- лиш” дастури мамлакатлар учун денгиз лар давомида ходимлар интеграция- божхона тўловлари ундирилди, — дей- ташкил этилди. ва ҳисоботлар электрон шаклла-
ситалари ва пиёдалар ўтиши учун ва қуруқлик портларида ҳуқуқни муҳо- лашган ёндашув ёрдамида юқори ди “Яллама” чегара божхона пости нувчи тизим йўлга қўйилгани айтил-
мўлжалланган. У “рақамли” божхо- бошлиғи Музаффар Ибрагимов. — Шу Тадбирда вилоятдаги барча сек- ди. Бундан ташқари, сектор раҳ-
на постига айлантирилган илк пост- билан бирга, вақтни тежаш мақсадида тор раҳбарлари фаолиятини баҳо- барлари ўзларининг малакаларини
лардандир. Пост сўнгги русумдаги божхона органлари томонидан юк авто- лаш мезони, “маҳаллабай”, “фуқа- онлайн тарзда ошириб боришлари
ахборот технологиялари билан жи- машиналарини инспекцион кўрик маж- робай”, “секторбай” ишлаш тизими, учун Давлат хизматини ривожлан-
ҳозланган бўлиб, шулардан бири ав- муаси орқали назоратдан ўтказиш им- кунлик, ҳафталик, ойлик аниқ режа- тириш агентлиги томонидан ilm.
тотранспорт воситаларининг давлат конияти яратилган. Йил бошидан буён лар тузиш ва уни амалга ошириш argos.uz платформаси ишга туши-
рақамларини аниқлаш тизимидир. 3 мингдан ортиқ транспорт воситаси механизмлари, ишда самарадор- рилгани маълум қилинди. Эндилик-
ана шу кўрикдан ўтказилди. ликка эришишда эътибор қарати- да барча зарур маълумотлар билан
Жорий йилда “Яллама” чегара бож- лиши лозим бўлган жиҳатлар ҳақи- ҳам матн, ҳам видеодарсликлар
хона постида БМТнинг Наркотиклар ва Божхона постида яширин иқти- да сўз борди. кўринишида танишиш мумкин. Энг
жиноятчиликка қарши курашиш бош- содиётни қисқартириш, ноқонуний муҳими, платформадан телефон,
қармаси ҳамда Жаҳон божхона таш- товар-моддий бойликлар юртимиз Семинарда сектор раҳбарлари ўз планшет ёки интернетга уланган
килотининг “Контейнерлар ташувини ҳудудига кириб келишининг олдини фаолиятида аҳамият бериши лозим компьютер орқали фойдаланиш
назорат қилиш” глобал дастури доира- олишга қаратилган бир қатор чора- бўлган омиллар, хусусан, иш аввали- имконияти яратилган.
сида “Порт назорат гуруҳи”нинг расмий тадбирлар амалга оширилмоқда. Ху- да аниқ режа ва мақсад қўя билиш,
очилиш маросими ўтказилди. сусан, ўтган йилда 64 та ҳолатда 3 “Темир дафтар”, “Аёллар дафтари”- Тадбирда “Ёшлар дафтари”га ки-
миллиард 677,5 миллион сўмликдан га киритилган фуқароларни чинака- ритилган ва уюшмаган ёшлар билан
Мазкур дастурнинг мақсади ишти- ортиқ товарлар ноқонуний кириб ке- мига рўйхатдан чиқариш чораларини ишлаш бўйича долзарб жиҳатларга
рокчи мамлакатларга контейнерда юк лишининг олди олинди. кўриш, бу борада Наманган тажри- ҳам тўхталиб ўтилди.

Бу ерда юк автотранспорт воситала-
рини рентген орқали кўздан кечириш
имконини берувчи инспекцион кўрик
мажмуасидан унумли фойдаланиб ке-
линмоқда. Шунингдек, божхона назо-
ратининг бошқа техник воситалари ва
хизмат итлари ҳам божхона кўриги жа-
раёнларига жалб этилган.

“Яллама” чегара божхона постида
яратилган яна бир қулайлик — бепул
WF тизими орқали интернет ресурс-
ларидан фойдаланиш. Шунингдек,
постдаги мониторларга соҳага оид
янги қабул қилинган меъёрий-ҳуқуқий
ҳужжатлар мунтазам жойлаштириб
борилмоқда.

Медиатур давомида журналистлар
ўзларини қизиқтирган барча саволлар-
га мутасаддилардан атрофлича жавоб
олди.

АЁЛ ВА ЖАМИЯТ

ª¡ЛИ БОРНИНГ ªРНИ БОР, ¯ИЗИ БОРНИНГ ИЗИ БОР

Машҳура ДАРМОНОВА, Бундан ташқари, қизлар тарбияси, кўрганини қилади”, “Бола бошидан”, Амир Темур ҳарамининг бош бекаси сабабли, халқ орасида “Ўғли борнинг
ЎзФА Тарих институти бўлим бошлиғи, уларни мустақил ҳаётга тайёрлаш, за- деган нақллар бежиз айтилмаган. Сароймулкхоним мамлакат меъморчи- ўрни бор, қизи борнинг изи бор”, деган
тарих фанлари бўйича фалсафа доктори монавий билим ва ҳунарларни эгалла- лиги, ободончилиги, шу билан бирга, нақл юради.
ши, иш жойига эга бўлиши, жамиятда Ватанига содиқ, мард ва жасур ички ва ташқи сиёсатда ўзига яраша
Давлатимиз раҳбари БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича кенгаши муносиб ўрин топишига алоҳида аҳа- ўғлонлар, маънавияти юксак қиз- ўрин тутгани тарихий манбаларда акс Ўтган асрларда кўпроқ йигитларга
сессиясидаги чиқишида мамлакатимизда ижтимоий-сиёсий ҳаётда ва мият бериш зарурлиги таъкидланди. ларни тарбиялаш, юрт қўрғонларини этган. ҳунар ўргатиш, уларга сабоқ бериш
тадбиркорлик соҳасида аёлларнинг ролини тубдан оширишга қаратилган мустаҳкамлаш учун аёллар ҳушёр, муҳим деб қаралган. Бироқ онги ва
ишлар қатъий давом эттирилишини таъкидлади. Шунингдек, 8 март Оиладаги муҳит соғломлиги, аввало, матонатли, зукко, маҳалла-кўй, жа- Қадимда нафақат шоҳларнинг хотин- тафаккури юксак инсонлар ҳамиша
— Халқаро хотин-қизлар кунига бағишланган тадбирдаги нутқда ҳам аёлга боғлиқ бўлганидек, жамиятдаги мият эса огоҳ бўлмоғи лозим. Озод- лари, балки уларнинг оналари, опалари қиз бола миллатимизнинг асосий да-
юртимизда меҳнат билан банд аҳолининг 45 фоизини хотин-қизлар маънавий муҳитнинг соғломлиги бе- лигимиз рамзи бўлиб қолган Томир ҳам ўз маслаҳатлари билан давлат тақ- вомчиси эканини бир лаҳза бўлсин
ташкил этиши, аёлларнинг жамиятдаги, давлат бошқарувидаги восита оилага ва болалар тарбиясига хотун, Қабаж хотун, Амир Темурдек дирида катта ўзгаришлар ясаган. Шаҳ- унутмаган.
ўрни кун сайин ошиб бораётгани, ҳозир тизимда уларнинг улуши 33 масъул бўлган онага боғлиқ. Маънавий буюк давлат арбоби ва жаҳонгашта зодаларни ҳам покиза, насл-насаби
фоизга етгани ва бир ярим мингга яқин аёл раҳбарлик лавозимларида муҳитнинг барқарорлиги ва тозалиги саркардага ҳам суюкли ёр, ҳам мас- тоза аёллар тарбиялагани бежиз эмас. “Садойи Туркистон” газетасининг
ишлаётгани хусусида гапирилиб, бу борадаги салоҳиятни янада ошириш ўша оилада улғаяётган гўдакнинг руҳи- лакдош бўлган Сароймулкхоним, Оқилалик ва покизалик фазилатига эга 1914 йилги сонларидан бирида тош-
мақсадида 6 мингдан ортиқ фаол хотин-қиздан иборат кадрлар захираси да, онгида эзгуликларни, яхшиликлар- назокатли ва фасоҳатли шоира Но- оналар миллат маданиятининг негизи, кентлик бир муаллимнинг “Нечун иб-
шакллантирилгани қайд этилди. ни тарбияласа, носоғлом муҳит унинг дирабегим, на оилавий фожиа, на десак янглишмаймиз. Мирзо Улуғбек- рат олмаймиз?” мақоласи чоп этилган
қалбида ўсиб келаётган эзгу туйғуларни сиёсий тузум иродасини синдира ол- нинг онаси Гавҳаршодбегим, Мирзо Бо- ва унда “Ўғил болалардан кўра, қиз
топтайди ва унинг ҳаёт оқимини ўзгар- ган Зулфияхоним ва яна минглаб ўз- бурнинг онаси Қутлуғ Нигорхоним етук болаларга илм, ҳунар лозим эканини
тириб юборади. Шу боис, барча давр- бек аёлларининг ўчмас тарихи шун- билим эгаси ва фозила аёллар бўлгани хотирангиздан чиқармасдан, тездан
ларда ахлоқ ва тарбияга ҳаёт-мамот дан далолат беради. учун ҳам шундай буюк шахсларни тар- ибтидоий мактаблар очмоққа, маъсума
масаласи, умумбашарий ва умумижти- биялаган. қизларингизни дунёда бахт ва саодат
моий муаммо сифатида ёндашилган. Айниқса, давлат мустақиллигини ила яшашига ошиқингиз”, деб ёзилган.
ҳимоя қилишда фидокорлик кўрсатган Гавҳаршодбегим илму маърифатга Шундан ҳам кўриниб турибдики, қизла-
Аллома Абдулла Авлоний: “Тарбия- Қабаж хотун тарихидан кўп нарсаларни ҳомийлик қилиш ва бунёдкорлик би- римиз учун зебу зийнат, сарпою суруқ
ни кимлар қилур? Қайда қилур?” деган ўрганиш мумкин. Донолиги билан донг лан боғлиқ ишларга алоҳида аҳамият тўплагандан кўра, уларга касбу ҳунар,
саволга: “Биринчи — уй тарбияси. Бу чиқарган Қабаж хотун халқнинг кўнгли- қаратган. Унинг саъй-ҳаракати билан илм ўргатилгани яхшироқ натижалар
вазифа она зиммасидадир. Иккинчи ни ололган малика сифатида тарих са- Ҳиротда масжид, мадраса, хонақоҳ, беради.
— мактаб ва мадраса тарбияси. Ота, ҳифаларида эътироф қилинган. Унинг Машҳадда ҳам қатор иншоотлар барпо
муаллим, мударрис ва ҳукумат вазифа- давлат бошқарувида орттирган тажри- этилган. Ҳадисларда ота-онадан қолади-
сидур”, деб жавоб берган. Бу сўзлардан баси ва қатъияти эри Тудун вафотидан ган энг бебаҳо мерос давлат ёки уй-
аёллар билан бирга, оталар, устозлар сўнг ўн беш йил (680-695) давомида Келтирилган маълумотлар ўзбек жой эмас, балки юксак ахлоқ ва одоб
ва ҳукумат ҳам ёш авлод тарбиясига Бухорода ҳокимлик қилган паллада қўл аёлларининг тарихан давлат ва сиё- экани ҳам бежиз таъкидланмаган.
масъуллиги, уларнинг билим олишла- келган. сат ишларида ўзига хос ўрин тутиб Умуман олганда, бутун дунёга маъ-
ри, дунёқараши соғломлигига жавобгар келганини кўрсатади. Аслида аёлнинг навият сабоғини бериб келган аждод-
экани англашилади. Амир Темур эса ўз ҳузурида аёл яхши фарзанд тарбиялаб бериши- ларимизнинг муносиб давомчилари
зотининг ғийбатини қилиш, уларни нинг ўзи жамият учун қилган энг катта бўлиш масъулияти зиммамизда ту-
Фарзанд тарбияси нафақат аёл- хўрлаш борасидаги ҳар қандай суҳбат- хизматидир. рибди. Эътибор қаратсангиз, фози-
нинг, балки бутун жамоатчиликнинг ларни тақиқланган. У аёлларга эҳтиром ла ҳисоблангани учун ҳам аёл зоти-
олдига катта вазифалар қўяётганини кўрсатган ва давлат бошқарувида улар- Ўзбек халқи азалдан қизларини эр- га иқтисодий эмас, кўпроқ маънавий
доимо ҳис қилишимиз зарур. Ёш авлод нинг маслаҳатларидан фойдаланган. калаб ўстиради. Шоирларимиз айтган- вазифалар юкланади. Демак, биз,
тарбиясига миллатимизнинг юксак Шарқда саройдаги аёллар бевосита ларидек, “Ўғиллар уйнинг султони, қиз- оналарнинг вазифамиз юксак ахлоқ
қадриятлари бўлмиш маҳалла, оила тахтда ўтирмасалар-да, бошқарувда ўз лар кўнгилнинг маликаси” ҳисобланади. ва билим эгаси бўлган, эл-юрт корига
ва таълим муассасаларининг таъсири ижобий таъсирларини ўтказган. Тему- Фарзандлар — қиздир, ўғилдир — бир- ярайдиган, миллатимиз улуғланиши-
катта. Шу билан бирга, мафкуравий рийлар ва бобурийлар сулоласига ман- дек суюкли, шу билан бирга, уларнинг га ўз ҳиссасини қўшишга қодир ўғил-
тарбиянинг энг муҳим омили оила тар- суб маликаларни бунга мисол қилиш тарбияси ҳам ўта муҳим. Оилага ёки қизларни вояга етказишдир. Шунда-
бияси бўлиб қолаверади. “Қуш уясида мумкин. сулолага қиздан ҳам, ўғилдан ҳам ё гина кўнглимиз тинч, чароғон бўлади.
фахр ёки нохушлик келиши мумкин. Шу

Давр нафаси 2021 йил 26 март, 61-сон 5

СПОРТ ВА САЛОМАТЛИК

ЖИСМОНИЙ ²АРАКАТ ²АМ СО¡ЛИ¯¯А,
²АМ УМРГА ФОЙДА

— Баъзан ўзимизда ҳолсизлик, уйқу Мутафаккир бобомиз, тиббиёт илмининг асосчиларидан бири Абу
бузилиши, диққат-эътиборни жамлаш- Али ибн Сино бундан 10 аср илгари “Агар жисмоний машқ қилсангиз,
нинг секинлашиши, хотира пасайиши, дори-дармонга эҳтиёж қолмайди”, деган эди. Бу ҳаётий даъват
сабабсиз чарчаш ҳиссини сезамиз. Бу, ҳамон долзарб бўлиб келмоқда. Таҳлиллардан маълумки, мунтазам
айниқса, баҳор фаслида кучаяди, — жисмоний ҳаракатда юрган кишилар юз ёшдан ошиб яшаши мумкин.
дейди Б.Одилова. — Шу каби ҳолатлар Тадқиқотларга кўра, жисмоний машғулотлар организмнинг қаришига
пайдо бўлмаслиги учун соғлом турмуш қарши шу вақтгача ўйлаб топилган ҳар қандай дори воситасидан
тарзи тамойилларига қатъий амал қи- анча самарали. Жисмоний фаолликка одатланган инсонларда иммун
лиш — энг самарали йўл. Шундай экан, тизими яхши ишлайди, яъни бактериал ва вирус инфекцияларини
ҳар бир инсон ўз тана аъзоларининг осон енгади. Бундан ташқари, катталарда иш, болаларда таълим
захира имкониятларини ошириш учун жараёнида самарадорликка эришиш билан боғлиқ муаммолар пайдо
уларни мунтазам равишда чиниқтириб, бўлишининг олдини олади.
тарбиялаб бориши зарур. Шу боис, мамлакатимизда аҳоли саломатлигини асраш, жисмоний
фаоллигини оширишга алоҳида эътибор қаратиб келинади.
Хусусан, жисмоний тарбия билан Президентимизнинг 2020 йил 30 октябрдаги “Соғлом турмуш тарзини
шуғулланиш, ҳаракатда бўлиш, ақлий кенг татбиқ этиш ва оммавий спортни янада ривожлантириш чора-
ва жисмоний меҳнатни меъёрида йўл- тадбирлари тўғрисида”ги фармони бу борадаги ишлар салмоғини
га қўйиш, ишни ҳам, дам олишни ҳам янада оширди.
мазмунли ташкил қилишга аҳамият қа- Мухбиримиз Аҳолининг соғлом турмуш тарзини қўллаб-қувватлаш ва
ратишимиз керак бўлади. Бу жараёнда жисмоний фаоллигини ошириш маркази директори Барно ОДИЛОВА
соғлом ва тўғри овқатланишнинг ало- билан саломатлик мавзусида суҳбатлашди.
ҳида ўрни бор. Зарарли одатлардан
воз кечиш, организмни чиниқтириш Бу ёшдаги болалар организми ўсиш Ота-оналар ўз фарзандларининг бўлмаса) пиёда бориб қайтиш билан организмда модда алмашиниш жа- Соғломлаштирувчи югуришда эса
соғлом турмуш тарзининг асосий шарт- ва ривожланишда бўлгани сабаб, гўшт ёшма-ёш овқатланиш талаблари ҳақи- эришиш мумкин. Жисмоний фаоллик- раёнларини яхшиловчи машғулот. У асосий кўрсаткич масофа бўлмаслиги
ларидан. Кун тартибига ҳар куни ками- маҳсулотларидаги оқсил, балиқдаги да билимларини ошириб бориши ке- нинг давомийлиги 60 дақиқадан оши- юрак ва бошқа аъзоларни зўриқтир- керак. Шунинг учун соғломлаштирувчи
да 2-3 соат тоза ҳавода сайр қилишни фосфор, сут маҳсулотларида мавжуд рак. Зарурат туғилганда, оила шифоко- ши саломатлик учун яна ҳам фойда- майди. Киши юриш тезлигини юрак югуришда тезлик ҳисобга олинмайди.
ҳам киритиш керак. Тоза ҳавонинг жис- кальций ва сабзавотлар таркибидаги ри билан маслаҳатлашилади. ли ҳисобланади. Уй шароитида ҳар ҳолатига қараб тезлаштириши ёки Бундаги асосий кўрсаткич югуриш вақ-
моний ва руҳий саломатлик учун фой- клетчатка, мевалардаги витаминлар, куни оилавий жисмоний машқларни секинлаштириши мумкин. Шунинг ти бўлади ва у организмнинг аҳволи-
даси катта. Руҳий барқарорлик, яъни макроэлементлар жуда зарур ҳисоб- — Мавзу болалар саломатлиги бажариш мумкин. Дам олиш кунлари учун бўғимлар касалликларининг га қараб белгиланади. Бундай югуриш
турмуш, иш ва ўқишдан қаноатланиб ланади. Болага мактабда тамадди ҳақида бораётган бир сайр қилиш, пиёда юриш, велосипед сурункали шаклларида, инфаркт- организмга атиги 20 фоиз юклама бе-
яшаш, ҳаётдан завқланишга алоҳида қилиши учун табиий егуликлар (қай- вазиятда уларнинг спорт ҳайдаш, сузиш ва бошқа спорт машғу- дан кейин ёки юрак фаолияти бузи- ради, холос. Шунинг учун на юрак фао-
аҳамият қаратиш ҳам саломатлик учун натилган гўшт ва салат барги қўйилган билан шуғулланиши ҳақида лотлари билан машғул бўлиш тавсия лишида секин ва узоқ вақт давоми- лиятига, на нафас аъзолари фаолияти-
муҳимдир. бутерброд, олма, уйда тайёрланган сўз юритмасдан иложи йўқ. этилади. да юриш яхши натижа беради. га ортиқча хавф туғдирмайди. Шундай
печенье, булочка ва қуруқ мевалар Бадантарбия ёки кундалик спорт бўлса-да, бошланғич даврларда югу-
— Мактабгача ва мактаб ёшидаги — туршак, майиз кабилар ва албатта, машғулотларига одатланишни Болалар учун жисмоний соғломлаш- Юришда қулай пойабзал ва уст риш вақтини оз-оздан кўпайтириб бо-
болаларнинг овқатланиши сув) бериб юбориш тавсия этилади. болаликдан бошлаш кераклигини тириш усуллари орасида энг қулайи, кийими бўлиши, юрадиган йўл билан риш тавсия этилади.
барчамизнинг эътиборимизни биламиз. Табиийки, бу борада бу — эрталабки бадантарбия машқи. олдиндан танишиш ёки режалашти-
тортадиган масала. Агар фарзандимиз соғлиғини асраш- ота-онанинг эътиборини ҳеч Эрталабки соатларда ўтказиладиган ришга эътибор қаратиш тавсия эти- Масалан, аввалига 2-3 дақиқа югу-
Фарзандимизнинг кундалик овқат ни истасак, уларга таркибида туз, ёғ ва бир нарса босолмайди. Бироқ гигиеник бадантарбия машқлари бола- лади. риш, кейин яна шунча вақт секин юриб,
рационини тузишда нималарга шакар миқдори кўп бўлган егуликларни кўпчилигимиз буни жиддий ларни тетиклаштириб, фаол ва куч-ғай- нафасни ростлаб, чарчоқни ёзгандан
жиддий эътибор қаратишимиз тановул қилишга рухсат бермаслиги- назорат қилмаймиз. Айтинг-чи, ратли бўлишининг энг яхши усули. Спортча юриш енгил атлетика тури кейин яна 2-3 дақиқа секин югуриш. Шу
керак? миз керак. Чунки тез тайёр бўладиган болаларни спортга жалб этишда саналади. У тиззани букмасдан юриш зайлда дам олиш кунлари бир кунда
егуликлар, шунингдек, газланган ширин қандай спорт турлари тавсия — Киши саломатлигига орқали одатдаги юришдан фарқлана- эрталабдан бу ишни бир неча марота-
— Барча ота-она фарзандларининг ичимликлар, қотирилган нон ва чипси- этилади? ижобий таъсир кўрсатувчи ди. Ҳар қадамда товонни босиш шарт- ба такрорлаш тавсия этилади. Дейлик,
соғлом бўлишини истайди. Шундай лар таркибида кимёвий ва ранг берув- омиллардан бири, шубҳасиз, лиги билан эса югуришдан ажралиб ту- шу тартибда ярим соатча шуғулланган-
экан, ўсиб келаётган ёш организм учун чи қўшимчалар мавжуд бўлиб, ёш орга- — Ота-оналар фарзандининг сало- юришдир. Пиёда юриш энг ради. Спортча юриш тезлиги одатдаги да енгил чарчаш кузатилиши мумкин.
биринчи навбатда нима зарур? Албат- низмга салбий таъсир кўрсатади. матлик ҳолати ва қизиқишидан келиб оддий соғломлаштирувчи юришдан 2-2,5 баравар юқори бўлади, Шундай юкламада камида бир ҳафта
та, тўғри овқатланиш. чиқиб, жисмоний ҳаракат ва спорт би- машғулот саналади. Бунинг бунга катта ва тез-тез (ўртача 105-115 ишланса, натижаси кўринади. Ундан
— Шу ўринда мактабгача таълим лан шуғулланишига индивидуал ёнда- учун махсус кийим, шароит, сантиметрдан, дақиқасига 180-200 та) кейин югуришлар вақтига яна 2-3 дақи-
Мактаб ёшидаги болалар учун соғ- ташкилоти ва уйдаги овқатланиш шиши зарур. Мутахассислар беш ва ўн вақт, маблағ талаб этилмайди. қадам ташлаш билан эришилади. Му- қа қўшса бўлади.
лом овқатланиш тарзи ва қоидалари тартиби уйғунлиги қандай етти ёшдагилар учун бир кунда ўртача Бироқ оддий юриш ва спортча собақалар стадион йўлкасида ва ас-
мавжуд. Энг аввало, боланинг кундалик бўлиши кераклиги хусусида ҳам 60 дақиқагача жисмоний фаоллик би- юриш фарқланади. Бу қандай фальт йўлларда ўтказилади. Эркаклар Шуни эсда тутиш керакки, югуриш
таомномаси меъёрий тартибга келти- ўз тавсияларингизни берсангиз. лан шуғулланиш муҳимлигини таъкид- белгиларга кўра ажратилади? 10-50 километр (расмий халқаро му- вақтида ортиқча терлаш, нафас етиш-
рилиши керак. Бунда таомлар таркиби- лайди. Бундай жисмоний фаолликка собақаларда 20 ва 50 км.), ўсмирлар маслиги, юракнинг тез-тез уриши,
нинг кўпроқ қисмини табиий маҳсулот- — Мактабгача таълим ташкилоти ва уйдан мактабга (масофа унчалик узоқ — Юриш — юракни мустаҳ- 3-10 километр, айрим мамлакатларда бош, юрак ёки кўкрак соҳаларда оғриқ
лар — сабзавотлар, мева ва кўкатлар уйдаги овқатланиш тартиби уйғун бўли- камлаб, ички аъзолар фаолиятини, аёллар 3-20 километр масофада му- бўлмаслиги керак. Агар юқоридаги ҳо-
ташкил этиши жуда муҳим. Ёш бола- ши бола саломатлиги учун аҳамиятли. собақалашади. латларнинг атиги биронтаси бўлса, бу
ларнинг овқат ҳазм қилиш тизими ўзига Чунки мактабгача таълим ташкилотида юклама нотўғри белгиланганини билди-
хос бўлгани учун, ўта ёғли, қовурилган, болаларнинг овқат ҳазм қилиш тизими Спортча юриш мусобақалари XIX ради. Бундай ҳолатда югуришлар вақ-
аччиқ ва нордон овқатлар ейишига йўл ўзига хослиги ҳисобга олинган ҳолда асрнинг иккинчи ярмида дастлаб Буюк тини камайтириш ёки яна бироз вақт
қўймаслик керак. Бундан ташқари, ши- таомнома тузилади. Шу сабаб ота-она- Британияда, кейинроқ Канада, АҚШ, секин юришга ўтиш керак.
ринлик, газланган ичимликлар, пиши- лар МТТ билан боланинг овқатланиш Швеция, Франция, Германия ва бошқа
риқлар, ун маҳсулотларидан тайёрлан- рационини ташкиллаштириш бўйича мамлакатларда ўтказила бошланган, Оилада соғлом турмуш тарзини
ган овқатларни меъёрдан оширмаслик келишиши ва тарбиячиларнинг фикр- 1908 йилдан Олимпиада ўйинлари дас- шакллантириш, саломатликни асраш
талаб этилади. ларини инобатга олиши мақсадга муво- турига киритилган. инсоннинг ўз қўлида эканини унутмас-
фиқ. Чунки тарбиячилар кун давомида лигимиз керак. Зеро, инсон саломат бў-
боланинг қандай овқатларни хуш кўриб Спортча юриш юрак қон-томир ҳам- лишининг 60 фоизи турмуш тарзига ва
ейиши ёки нималарни ёқтирмаслигини да ошқозон-ичак фаолиятини мўъ- фақат 10 фоизи тиббиётга боғлиқ.
билади. тадиллаштиради, нафас олишни ях-
шилайди, асаб тизимининг стрессга Энг асосийси, шифокорнинг тўғри
Ота-оналар уй шароитида фар- чидамлилигини оширади. Бунда тери овқатланиш, жисмоний фаоллик, шах-
зандининг овқатланишига эътибор ости ёғи камайиб, деярли барча мушак сий гигиена қоидаларига риоя қилиш,
қаратса, бола организми учун фойда- гуруҳлари фаоллашади. зарарли одатлардан воз кечиш бўйича
ли бўлган овқатларни ейди. Шундай маслаҳатларига қулоқ тутишимиз ҳам-
қилинганда, МТТдаги овқатланиш ўр- Шу ўринда югуришга ҳам тўхталсак. да бу йўналишдаги маълумот ва қўл-
тасида номувофиқлик келиб чиқмай- Югуришга соғломлаштиришнинг энг ланмаларни ўқиб, теледастурлардаги
ди. Уйда фарзандларига эринмасдан самарали воситаси сифатида қарала- саломатлик ва жисмоний баркамоллик
бўтқа, пюре ва шарбатлар тайёрлаб ди. Гап шундаки, югуришнинг тур ва мавзусидаги кўрсатувларни мунтазам
бериш оналарнинг вазифаси. Болага даражалари жуда кўп. Биз учун эса энг кўриш, яъни тиббий саводхонликни
мева ва сабзавотларни ҳар куни бе- муҳими соғломлаштирувчи югуриш ҳи- ошириб бориш зарур. Шундагина қим-
риш керак. Акс ҳолда, болалар уйда собланади. Чунки югуриш соғломлаш- мат, кимёвий таркибли дориларга эҳ-
катталар истеъмол қилаётган, ёғли, тирувчи югуришдан жуда катта фарқ тиёж қолмайди ва энг муҳими , соғлом
қовурилган овқатларни еб қўяди. Бу қилади. Югуришдаги асосий кўрсаткич бўламиз.
эса уларнинг саломатлигига хавф туғ- масофа. Яъни киши бунда маълум
диради. вақтда белгиланган масофани босиб “Янги Ўзбекистон” мухбири
ўтишга ҳаракат қилади. Бунга спорт
мақсадларида қўлланиладиган югуриш Башорат ЮНУСОВА
турлари киради.
суҳбатлашди.

ЁШЛАР — КЕЛАЖАГИМИЗ

БªЗАТОВ И¯ТИДОРЛИЛАРНИ ЧОРЛАЙДИ

Шаҳло АБДУСАИДОВА,
“Республика ёшлар овози” фестивалининг медиа штаби аъзоси

Истеъдодга кўрсатилган рағбат ва эътироф янги-янги номлар кашф этилишига хизмат қилади. Мамлакатимизда келажак авлод
вакилларини ҳар томонлама қўллаб-қувватлаш мақсадида қатор амалий ишлар қилинмоқда.

Давлатимиз раҳбари юртимизнинг Фестивалда 6 ёшдан 30 ёшгача ҳар бир иштирокчининг маҳоратини, Республикаси Бўзатов туманида бўлиб
қайси гўшасига ташриф буюрмасин, бўлган йигит-қизлар анъанавий ижро овоз имкониятларини баҳолаб боради. ўтиши режалаштирилган. Фестивалда
албатта, ҳудудлардаги ёшлар билан ва бахшичилик, опера ҳамда эстра- Натижалар кастинг ўтказилган куннинг ғолибликни қўлга киритган ёшлар пул
мулоқот қилиб, уларни янада руҳлан- да каби йўналишлар бўйича иштирок эртасига эълон қилинади. Саралаш мукофотлари билан рағбатлантирилади.
тиради. Хусусан, ўтган йили октябрь этяпти. Икки ёш тоифасида ўткази- жараёнлари холис ва ҳаққоний бўли- Жумладан, ҳар бир йўналиш бўйича би-
ойида Президентимиз Қорақалпоғис- лаётган фестивалда ортиқча ово- шини таъминлаш мақсадида талаб- ринчи ўрин соҳиби 50 миллион сўм, ик-
тон Республикаси Бўзатов туманида рагарчиликларсиз @reg_tanlovbot горларнинг чиқишлари тўлиқ тасвирга кинчи ўрин эгаси 25 миллион сўм ҳамда
учрашув чоғида Ёшлар фестивалини орқали онлайн тарзда ариза тўлди- олинади. учинчи ўринни эгаллаган иқтидор эгаси
ташкил этиш таклифини билдирган риш йўлга қўйилди. Шунингдек, ариза 15 миллион сўм пул мукофотига сазовор
эди. Айни кунларда жойларда “Бўза- тўлдиришга улгурмаган ёшлар тан- Апрель-май ойларида ҳудудий гала- бўлади.
тов иқтидорларни кашф этади!” шиори лов ўтказиладиган манзилга келиб, концерт уюштирилиб, ғолибларга тан-
остида Ўзбекистон Республикаси Ёшлар талабгорлар сафига қўшилиш имко- ловнинг республика босқичида иштирок Турли гўшалардан истеъдодларни
ишлари агентлиги қатор ташкилотлар ниятига эга. этиш ҳуқуқини берувчи йўлланмалар бир жойга жамлаш ниятида ташкил қи-
билан ҳамкорликда ўтказаётган “Респуб- тақдим этилади. линаётган фестивалнинг кастинг жа-
лика ёшлар овози” фестивалининг ҳуду- Кастинг жараёнида номзодлар ис- раёнларини ижтимоий тармоқларда
дий кастинг босқичлари бўлиб ўтмоқда. талган тилда битта қўшиқни тўлиқ Шуни таъкидлаш жоизки, фестивал- очилган расмий саҳифалар орқали ҳам
ижро этиши керак. Ҳакамлар ҳайъати нинг якуний босқичи ҳамда гала-концерти кузатиб бориш мумкин.
июнь ойининг бошида Қорақалпоғистон

6 2021 йил 26 март, 61-сон

Инсон маънавий 27 МАРТ — ХАЛ¯АРО ТЕАТР КУНИ — Ҳозирги давр ва шароитда, биринчи
оламини юксалтиришда, навбатда, театр жамоасининг тажриба ва
²АЁТ ВА СА²НА КªЗГУСИ малакаси, истеъдоди, замонавий менеж-
онг ва тафаккурини мент сирларидан қанчалик воқифлиги,
теранлаштиришда театр хусусан, интернет тармоғидан унумли, са-
санъатининг ўрни беқиёс. марали фойдалана олиши, реклама-тар-
Зеро, санъат одамларни ғибот ишларини оқилона юрита билиши
сингари қатор вазифа ҳамда талабларга
эзгуликка чорлайди, эътибор қаратиш, зарур ва шарт деб ўй-
яхшиликка ундайди, энг лайман.
гўзал ҳис-туйғуларни инъом
этади. Театр шунчаки оддий Шу билан бирга, театр ташқи ва ички
томошахона эмас, балки таъсир воситалари, илгари йўл қўйилган
тарбия, маданият, маънавият камчиликлар, спектаклларнинг объектив
ва маърифат масканидир. ва субъектив сабабларга кўра, алмашти-
рилиши ёки бекор қилиниши, маълум бир
1961 йилда ЮНЕСКО артистнинг иштирок этмаслиги ёки асар
ҳузуридаги Халқаро театр қаҳрамонининг алмаштирилиши каби
ҳолатларни чуқур таҳлил қилиб, реал
институти томонидан вазиятдан келиб чиқиб маркетинг стра-
Австриянинг Вена шаҳрида тегиясини ишлаб чиқиши муҳим. Бундай
бўлиб ўтган IX конгрессда 27 таҳлил, шубҳасиз, театрнинг фаолия-
март — Халқаро театр куни деб ти, ютуқ ва камчиликлари сабабларини
таъсис этилган бўлиб, бугунги аниқлаш, актёрлар малакаси, профес-
кунда дунёнинг 100 дан зиёд сионаллигига баҳо бериш, келажакда
мамлакатларида ушбу сана, эса мавжуд камчиликларни бартараф
театр санъати ходимларининг этиш имконини беради. Театрнинг ри-
касб байрами сифатида кенг вожланиши ва спектаклларни кенг то-
мошабинлар оммасига тақдим этишда
нишонланиб келинмоқда. муваффақиятли фаолият юритиши учун,
Президентимизнинг саъй- биринчи навбатда, томошабинни жалб
ҳаракатлари билан мамлакатимизда эта оладиган янги спектакллар яратиш
ҳам маданият ва санъатни, ва театрлар билан ўзаро фаолиятни таҳ-
хусусан театрни ривожлантириш лил қилиб боришга эътибор қаратяпмиз.
давлатимизнинг устувор вазифаларидан Халқимизнинг юрагига етиб борадиган,
қалбини забт этадиган, эзгу мақсадларга
бирига айланди. чорлайдиган асарларни саҳналаштириш-
га ҳаракат қиляпмиз.
Театр бор экан, Саҳнани бетакрор асарлар, жозибали, иб- муҳандисларидир”, — дея таъкидлаган. Бугунги театр янгича
ҳаёт мароқли ва ратли образлар билан тўлдиришда ижодий Биз ўз ишимизга борлиғимизни бағишлаб ёндашув ва услубни Фаолиятда
куч-қувват тилаб қоламан. Театр бор экан, ижод қилсак, одамлар кўнглига йўл топамиз. мустаҳкам занжир
гўзалдир ҳаёт мароқли ва гўзалдир! Театр санъати эса ҳеч қачон эскирмайди. Ин- талаб қилади
сон қанчалар телефон, интернет ва компью- бўлмоғи лозим
— Театр деганда, авваламбор, санъ- Ижод аҳли тер каби ахборот технологияларига ўрганма- Ҳа, бугунги воқеликлар шиддат билан ўзга-
атнинг катта бир турини тушуниш лозим. инсон қалбининг син, барибир маънавият даргоҳи сифатида раётган даврда театрлар ҳам фақатгина дав- Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил
Шу билан бирга, театр, бу — томоша, муҳандисларидир ўрнак бўладиган театрнинг ўрни бошқа. Шу лат берадиган молиявий кўмакка қараб тура 5 январдаги “2018-2022 йилларда давлат
боис, биз ёшлар маънавиятини юксалтира- олмаслигини кўрсатяпти. Айниқса, ўтган йили театрларининг моддий-техника базаси-
спектаклнинг ўзи, — дейди Ўзбекистон Дарҳақиқат, театр ҳаёт кўзгуси, муқаддас диган саҳна асарларини қўйишимиз, уларга март ойидан бошлаб жорий этилган карантин ни мустаҳкамлаш ва уларнинг фаолия-
халқ артисти, “Эл-юрт ҳурмати” ор- даргоҳ саналади. Унинг тарбияга йўғрил- халқимизни, айниқса, ёшларни кенг жалб қи- ва муайян чекловлар диёримиздаги маданият тини ривожлантириш чора-тадбирла-
дени соҳибаси Рихси Иброҳимова. ган сабоқлари эса кишиларни одамийликка лишимиз лозим. ва санъат муассасалари, музейлар фаолия- ри дастури тўғрисида”ги қарори театр
— Ҳаётим театр билан чамбарчас чорлаб тураверади. Ўзбек театр асосчила- тига жиддий зарар етказгани барчамизга аён. санъати соҳасидаги томоша ва концерт
ридан бири Маҳмудхўжа Беҳбудий таъбири Саҳна билан юзма-юз Бугун, театрлар зиммасига халқимизнинг дастурларини яратишда, халқимиз, айниқ-
боғланган. Умр йўлларимнинг ҳар бир билан айтганда, “Театр ибратхонадир”. У маънавий талабини қондириш баробарида, са, ёшлар қалбида она Ватанга муҳаббат,
саҳифаси театр саҳналарида ўтган. ўзининг “Падаркуш” драмасини саҳналашти- Дарҳақиқат, кино ёки концерт томошалари- тақдим этилажак спектакллар эвазига даро- умумбашарий қадриятларга ҳурмат, ин-
Очиғини айтсам, ҳеч бир санъат тури риб, халқнинг маънавиятини юксалтиришга ни телевидение ёхуд интернет орқали томо- мад кўришдек мушкул вазифа юкланади. сонпарварлик ғояларига садоқат руҳида
театр ўрнини боса олмайди. Чунки чоғланган. Аслида эса бу кўҳна оламнинг ша қилиш, зарур бўлса улардан нусха кўчи- тарбиялашга муносиб саҳна асарлари,
одамийликнинг гўзал фазилатлари- санъатсевар одамлари ибратхона аталмиш риб олиш мумкин. Лекин театр шу қадар нозик Демак, бунинг учун театр-томоша муас- томошалар ва концерт дастурлари би-
ни тарғиб қилишда саҳна асарлари- тарбия масканини жуда қадимданоқ кашф санъат турларидан саналадики, томошабин сасалари замон ва бугунги вазият талаби- лан ҳисса қўшиб бориш, театр ва томоша
нинг таъсири бениҳоя кучли. Театр қилган. роль ижро этаётган актёрларнинг нигоҳи ва га кўра, янгича ёндашув услубига ўтиши санъатини кенг тарғиб этиш мақсадида
санъати ҳаётни, воқеа-ҳодисаларни, нафасини, ҳар бир сўзию хатти-ҳаракатини лозим. хорижий муассасалар билан ўзаро ман-
турли курашлар ва зиддиятларни, ички — Давлатимиз раҳбарининг 2018 йил 28 жонли тарзда кўриб, ҳис қилиб туради. Кўз ол- фаатли ҳамкорликни амалга ошириш каби
кечинмаларни драматик хатти-ҳаракат- ноябрдаги “Ўзбекистон Республикасида мил- дида саҳна туради, шу ерда актёрлар билан — Ҳар бир театр жамоаси, томошабин бир қанча устувор вазифаларни белгилаб
ларда, актёр ижроси орқали акс эттиради. лий маданиятни янада ривожлантириш кон- бирга яшайди, йиғлайди, кулади... билан ишлаш тизимини яхши йўлга қўя оли- берди.
Шекспирнинг “Бутун олам — театр, унда цепциясини тасдиқлаш тўғрисида”ги қарори ши керак, — дейди Бухоро вилоят муси-
ҳар бир одам — актёрдир”, деган жумла- ҳамда 2020 йил 28 майдаги “Маданият ва — Театрда қўйиладиган ҳар бир спектакль қали драма театри директори Гулнора Бу вазифаларни амалга ошириш жа-
сини биз кўп ҳолатларда иқтибос келтириб санъат соҳасининг жамият ҳаётидаги ўрни ва томошабинларга манзур бўлиши, саҳнадан Бадалова. — Театрлар олдига қўйилган раёнида театр-томоша муассасаларига
ишлатамиз. Халқаро театр куни муносабати таъсирини янада ошириш чора-тадбирлари ўрин олган декорациялар жонли, ишонар- асосий вазифа, ишлаб чиқараётган маҳсу- замонавий ахборот технологиялари, ин-
билан барча театр ижодкорларини, фидойи- тўғрисида”ги фармонида театрларни ривож- ли тарзда бўлиб, асарни янада бойитишга лоти (спектакль) жамоавий бадиий ижод тернет ва электрон ишлаш тажрибасига
ларини, масъулиятли ва машаққатли касб лантириш, жамоатчиликда театр санъатига хизмат қилиши керак, — дейди Ўзбекистон маҳсули орқали кишилик жамиятини эзгулик эга замонавий менежерларни жалб этиш-
байрамлари билан муборакбод этаман. бўлган қизиқишни кучайтириш масалаларига давлат академик рус драма театри томо- ва яхшиликка эргаштира олиш, инсонлар- га, ижодий кечалар, экскурсиялар, театр
алоҳида эътибор қаратилиб, соҳадаги усту- шабинлар билан ишлаш бўйича директор нинг маънавий, маданий ва маърифий та- тарихига оид қоғоз ва видео кўринишида-
вор вазифалар белгилаб берилди, — дейди ўринбосари Алижон Андакулов. — Спек- факкурини юксалтиришдан иборат. ги хабарлар, томошабинлар иштирокида
Муқимий номидаги Ўзбекистон давлат муси- таклдаги жараёнларнинг қизиқарли, жонли сўровномалар ташкил этишга катта эъти-
қали драма театри директори, Ўзбекистон чиқишида, шубҳасиз, декорацияларнинг Бинобарин, халқимизнинг минг йиллар бор қаратиляпти.
халқ артисти Мирза Азизов. — Ушбу вази- ўрни алоҳида аҳамиятга эга. Шу сабабли давомида шаклланган дунёқараши, урф-
фалар ижросини таъминлаш мақсадида бир саҳна асарлари томошабинларга намойиш одатлари, анъаналари сингари ҳеч қайси Репертуарни шакллантиришга, томо-
қатор самарали ишлар амалга оширилди. этилаётганида худди имтиҳон топшираёт- миллатникига ўхшамаган гўзал қадриятлари шабинларни жалб этишга янгича ёндашув
Жумладан, барча театрларнинг сайтлари ян- гандек бўламиз. Агар спектакллар томо- борки, шулар асосида ўлмас саҳна асарла- қарор топган театрларда ижодий барқарор-
гиланиб, уч тилда юритила бошланди. Ҳар шабинларга манзур бўлса, бу бизнинг юту- рини яратиб, элимизга ҳавола этиш энг асо- лик мавжуд. Бундай муҳитда ижодкорнинг
бир ижодий жамоа тасдиқланган режага, асо- ғимиз. Бошқа қардош мамлакатлар қатори сий вазифамизга киради. ўз ишига бўлган ишончи ва шижоати янада
сан, йилига 4 тадан, республикамиз театрла- юртимиз театр режиссёрлари ҳам интернет ошади. Театр санъати таркибини ҳосил қи-
ри бўйича жами 150-160 га яқин янги спек- орқали онлайн томошалар, аудиоспектакл- Дарҳақиқат, йиллар давомида шакллан- лувчи занжир мустаҳкам бўлмоғи лозим. Ана
такль саҳналаштиради. Ижодий жамоалар лар яратиб, янги асарлар репетицияларини ган бошқарув ва театр асарларини тақдим шундагина яхши асар асосида, драматур-
репертуарида турли ёш ва қизиқишга эга то- намойиш этмоқда. Актёрлар монолог, шеър, этиш усуллари эндиликда ўзгариб бормоқда. гия, режиссура ва актёрлик санъатининг на-
мошабинларга мўлжалланган трагедия, дра- масаллар ўқиб, интернет тармоқларидаги Зеро, ахборот технологиялари, интернет ти- мунаси бўлган умирбоқий, беқиёс спектакл-
ма, комедия жанрларида жаҳон ҳамда ўзбек саҳифаларига жойлаштирди. Бироқ театр зимининг кейинги йилларда шиддатли ўзга- лар яратилаверади.
мумтоз асарлари намуналари мавжуд. Пре- санъатининг актёр ва томошабин ўртаси- риши ва ривожланиши аксарият соҳаларнинг
зидентимиз биз ижодкорларга катта ишонч даги мулоқоти, ўзаро муносабати сингари фаолиятини бутунлай қайта кўриб чиқиш, иш Гуличеҳра ДУРДИЕВА,
билдириб, “Ижод аҳли инсон қалбининг “жонли” алоқасини ҳеч қандай восита орқа- услубларини ўзгартиришга мажбур қилди. “Янги Ўзбекистон” мухбири
ли боғлаб бўлмайди. Ўзбек миллий академик драма театри ак-
тёри, Ўзбекистонда хизмат кўрсатган ар-
тист Меҳриддин Раҳматов бу ҳақда шундай
фикр билдирди:

МИЛЛИЙ ҚАДРИЯТЛАР бақувват, чидамли, эпчил бўлиб улғайи- ўйинларда меҳнатга уқувли бўлиш, касб- ва ўсимликлар) ўртасидаги самимий му-
шига катта ёрдам беради. Тана аъзолари кор сирларини эгаллашга рағбат уйғотиш, носабат, бир миллат болаларини бошқа
ФАРЗАНД ТАРБИЯСИ ҳам чиниқади, ҳам ривожланади. “қийин аҳволга тушиб қолган” дўстга ёр- миллат ўйинларини ўйнаши натижасида
дам қўлини чўзиш, дўстликни ардоқлаш, юзага келади.
унда болалар ўйинлари ижтимоий, жисмоний ва ахлоқий аҳамиятга эга Эстетик жиҳати эса боланинг улардан мардлик кўрсатиб, ғалаба қозониш, жамоа
маънавий завқ ва баҳра олишида намоён шаънини ҳимоя қилиш каби инсоний фа- Ҳуқуқий онгни шакллантиришда ҳам
Нигора САФАРОВА, мияти шундан иборатки, бола бевосита бўлади. Ўйинлар бола ҳис-туйғуларига шу зилатлар мадҳ этилади. Болаларда меҳ- болалар ўйинларининг ўрни беқиёс. Чун-
Бухоро давлат университети доценти, табиат ва жамият қўйнида, оила бағрида қадар таъсир кўрсатишга қодирки, бунинг натсеварлик, дўстлик, софдиллик, тўғри- ки бола ўйин жараёнида ўз хулқи, хат-
филология фанлари номзоди яшайди, ўйнайди. Бола ўйин воситасида натижасида бола қалбида у ёки бу касбга лик, ростгўйлик, садоқат, ватанпарварлик, ти-ҳаракатини бошқаришни ўрганади.
табиатга яқинлашади. Ўйин учун зарур нисбатан меҳр-муҳаббат, интилиш, ижо- мардлик, ботирлик, уқувлилик, билимдон- Шу асосда унда ички интизом шакллана
Халқ ўйинларининг асосий бўғини саналган болалар ўйинлари фарзанд бўлган предмет, ашёларни табиатдан бий фазилатлар уйғонади, юксак орзулар лик, топқирлик, зукколик, эпчиллик каби бошлайди. Бола ўйинга киришган лаҳза-
тарбиясида муҳим ўрин тутади. Уларда ўйлашга, фикр юритишга, жамоа олади. Ўйинлар, асосан, табиат қўйнида, туғилади. Масалан, варрак учираётган ёки инсоний хислатларни тарбиялайди. Улар- дан бошлаб онабоши иродаси ва ўйин-
бўлиб ҳаракат қилишга, ҳар қандай қийинчилик ва мушкулликларни унинг сўлим гўшалари — сув бўйида, ариқ ўйинчоқ самолёт ўйнаётган бола қалбида ни маънавий гўзаллик, эзгулик, яхшилик нинг ички тартиб-қоидаларига бўйсунади.
енгиб, ғалаба қозонишга умид, ўзига ишонч уйғотади. Ўйинлар асрлар лабида, тоғ этагида, дарахтлар соясида учувчи бўлиш орзуси, асфальтга қинғир- сари ундаб, эл-юрт манфаати учун кура- Айни шу ҳолат, яъни ўйинга масъуллик
давомида такомиллашиб, янгиланиб, авлодларни халқимиз маънавияти ўйналади. Бола буларнинг барчасидан қийшиқ расм солаётган болада рассом шишга чорлайди. мажбурияти ҳамда ички интизом туйғуси
сарчашмаларидан баҳраманд этиб келмоқда. олам-олам завқ олади. бўлиш истаги куртак отиши шубҳасиз. болада ҳуқуқий онгни тарбиялашга хизмат
Болада бу ўйинларга нисбатан қизиқиш Анъанавий болалар ўйинларида она қилади. Бола ўйин тугаганида эмас, балки
Болалар табиатан кўрган нарсасига кўниктириш, чиниқтириш вазифасини ўтаб Болалар табиатан катталар турмуш ва эътибор жиддийлашиб, муайян вақт Ватан, эл-юрт манфаатини ҳимоя қилиш, онабоши унинг тугашини билдириб: “Уй-
ишонади ва тақлид қилади. Шу боис, улар келган. тарзи, меҳнатини кузатиб, уларга тақлид ўтгач шу касбни танлаш даражасига ети- ўз манфаатини Ватан манфаатидан ус- уйингга, тепа тўйингга, бир хўрозим бор,
ўйинлари ҳам амалий характерга, кўп ва- қилиб, ўзлаштириб боради. Оилада кеча- ши мумкин. Болалар ўйинларига, асосан, тун қўйиш каби улуғвор ғоя ва мақсадлар қайси бирингга?” деб тарқалишга ижозат
зифали ва этнопедагогик моҳиятга эга. Фольклор унсурларидан бири бўл- диган турли воқелик: бир-бирига муомала ҳаётда учрайдиган воқеа ва ҳодисалар сингдирилган. Буни “Қалъа ҳимояси”, “Қўр- бермагунча ўзбошимчалик билан ташлаб
Инчунун, анъанавий ва оммавий ҳодиса, ган ўйинларда асрлар давомида халқ ва муносабат, касб-кор, меҳмондорчилик, сингдирилган. Бу эса уларнинг ижтимоий ғон ҳимояси”, “Ой теракми, кун терак”, “Оқ кетишга ҳаққи йўқ. Чунки ўйинни ўртасида
халқ маданиятининг ажралмас бўлаги, турмуш тарзида синалган, миллий руҳ кундалик рўзғор юмушлари, тирикчилик ҳаёт, табиат, жамият, турмуш тарзи билан шоли, кўк шоли”, “Байроқ олиш”, “Шаҳар- тарк этиш — унинг бузилишига, тарқалиб
бебаҳо бойлиги саналади. Ўйинларда ўша билан йўғрилган жисмоний-тарбиявий, болаларни бефарқ қолдирмайди. Болалар бевосита боғлиқлигини англатади. ларга саёҳат” каби ўйинларда яққол кўриш кетишига олиб келади. Бу эса, табиийки,
халқнинг ўтмиши, бугуни ва эртаси намоён маънавий-ахлоқий қарашлар акс этган. уларни бевосита кузатиб, нусха кўчириб, мумкин. бошқа болаларда норозилик уйғотади. Бо-
бўлади, турмуш тарзи, урф-одатлари, ру- Улар болаларни ҳалолликка, тўғрилик ва ўз ўйинига сингдиришга ҳаракат қилади. Болаларнинг соғлом, гўзалликка ошно бў- ланинг жамоа олдидаги масъулиятини су-
ҳий олами, дунёқараши, ахлоқий-эстетик ростгўйликка, ботирликка, инсонпарвар ва Шу тариқа болаларнинг ҳаётга, жамият либ улғайишлари ва яшашларида ҳам ўйин- Болаларнинг дўст, ўртоқ бўлишида сайтиради. Ўйинда ғирромлик рўй беради.
қарашлари акс этади. Болалар ҳаётини меҳрли бўлишга даъват этади. Аксарият ҳаётида иштирок этишга тайёргарлиги лар муҳим ўрин тутади. Улардан кўзланган ҳам ўйинлар муҳим роль ўйнайди. Улар- Ўйинда белгиланган қоида ва шартларни
ўйинсиз тасаввур этиш қийин. Уларнинг ўйинлар мусобақа шаклида бўлиб, пиро- шаклланиб боради. асосий мақсад — болаларнинг ҳаётни англа- ни бир-бирига яқинлаштиради, дўстлаш- адо этиш, уларга қатъий амал қилиш ба-
ҳар бирини мустақил фольклор асарига вардида ижобий якунланади. Бу эса бола- ши, турли кўникма ва малакага эга бўлишга тиради. Ҳамма ҳам бир жамоа бўлиб робарида болада қаноат, сабр, чидам,
менгзаш мумкин. Унинг илк намуналари ларни яхшиликка, софдилликка ундайди. Физиологик аҳамияти шундан иборат- интилиши, ҳаётга муҳаббат кўзи билан қа- ўйнай олмайди. Ўзаро дўст, ўртоқ, руҳан қонун-қоидаларга бўйсуниш туйғулари ка-
қадимий бўлиб, асрлар давомида ёш ав- ки, бола у орқали ўз табиий-биологик, рашга уриниши, бўш вақтни самарали ўтка- яқин, қизиқиш ва интилишлари мос кела- мол топади.
лодни тарбиялаш, мавжуд шарт-шароитга Болалар ҳаётида ўйинлар ҳам ижти- маънавий-жисмоний эҳтиёжларини қонди- зишдан иборат. Болалар ҳайвонлар билан диган болалар бирга ўйнай олади. Ўйин
моий, ҳам физиологик, ҳам эстетик аҳа- ради. Чунки серҳаракатлилик бола соғлом боғлиқ ўйинларни ўйнаш асносида жонзот- пайтида болалар жамоасини шакллан- Мухтасар айтганда, ўйинлар боладан
мият касб этади. Уларнинг ижтимоий аҳа- униб-ўсиши учун асосий омиллардан бири ларга меҳр қўйиш, уларни парвариш қилиш, тиришда дўстлик тушунчаси уч ҳолат, ақлий ҳаракат, жисмоний кучдан тўғри
саналади. Ўйинлар болаларнинг соғлом, асраб-авайлашни ўрганади. яъни тенгдош ёки маҳалладош, бир хил фойдаланишни талаб қилади. Улар ру-
жинс ва қизиқишдаги болалар ўртасида- ҳияти ва маънавиятига таъсир кўрсатади,
Ўз навбатида, ўйинлар ахлоқий-тар- ги аҳиллик, бола ва табиат (ҳайвонлар фикрлаш қобилиятини ўстиради.
биявий вазифани ҳам бажаради. Аксарият

Бош муҳаррир: Салим ДОНИЁРОВ Таҳририятга келган қўлёзмалар тақриз Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ҳузуридаги Навбатчи муҳаррир: Гулсум Шодиева
қилинмайди ва муаллифга қайтарилмайди. Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги Мусаҳҳиҳ: Насиба Абдуллаева
томонидан 2020 йил 13 январда 1047-рақам билан рўйхатга олинган. Дизайнер: Хуршид Абдуллаев
Газетанинг етказиб берилиши учун обунани Нашр индекси — 236. Буюртма — 1057.
МУАССИС: “Янги Ўзбекистон” газетаси учун масъул: расмийлаштирган ташкилот жавобгар. 11453 нусхада босилди. Манзилимиз:
бош муҳаррирнинг биринчи ўринбосари Газета таҳририят компьютер марказида 100029, Тошкент шаҳри,
Ўзбекистон Республикаси саҳифаланди. Ҳажми — 3 табоқ. Офсет усулида босилган. Қоғоз бичими А2. Матбуотчилар кўчаси, 32-уй
Вазирлар Маҳкамаси Баҳоси келишилган нархда.
Газетанинг полиграфик жиҳатдан сифатли ЎзА якуни — 22:10 Топширилди — 23:55
Бахтиёр Абдусатторов “Kolorpak” МЧЖ босмахонасида чоп этилди.
чоп этилишига “KOLORPAK” МЧЖ масъул.
Босмахона манзили: Ўзбекистон, 100060.
Тошкент, Янги шаҳар кўчаси, 1-А уй.
Девонхона: (0-371) 233-70-98 Котибият: (0-371) 233-56-60 Эълонлар: (0-371) 233-57-15 E-mail: [email protected] Босмахона телефони: (78) 129-29-29