Янги Ўзбекистон 13.04.2022

2020 йил 25 январдан чиқа бошлаган

Ижтимоий-сиёсий газета № 73 (595), 2022 йил 13 апрель, чоршанба

ФАРМАЦЕВТИКА ТАРМО¡ИДАГИ Давлат Дастури — амалДа
КªРСАТКИЧЛАР ТА²ЛИЛ ¯ИЛИНИБ,
¯ªШИМЧА ВАЗИФАЛАР БЕЛГИЛАНДИ СПОРТ — РУ¥ ВА ДИЛ
ТАНТАНАСИ
Президент Шавкат Мирзиёев 12 апрель куни фармацевтика тармоғини
ривожлантириш масалалари бўйича йиғилиш ўтказди.

Жорий йил 21 январда Ўзбекис­ лойиҳа ишлаб чиқилган. Давлатимиз тика тармоғини ривожлантириш агент­ Йил бошидан буён Президентимиз жисмоний тарбия ва спорт соҳаси, соғлом турмуш тарзини
тон Республикаси Президентининг раҳбари уларни Ҳиндистон, Германия, лиги томонидан қоплаб берилади. ривожлантиришга доир 2 та фармон, 5 та қарор имзолади, ёшлар ўртасида оммавий спортни
2022­2026 йилларда фармацевтика Туркия, Хитой, Жанубий Корея каби Корхоналарни модернизация қилиш­ ривожлантириш чора-тадбирлари бўйича йиғилиш ўтказди, Олимпия шаҳарчаси қурилиши
тармоғини жадал ривожлантириш­ давлатлар компаниялари билан ҳамкор­ ни молиялаштириш тўғридан­тўғри лойиҳаси билан танишди. Жойларга ташрифлар чоғида ҳам халқимизни оммавий спортга жалб
га оид фармони қабул қилинган эди. ликда ташкил этиш бўйича тавсиялар инвестициялар жамғармаси иштироки­ қилиш масаласи доимий эътиборда турди. 2022-2026 йилларга мўлжалланган Янги Ўзбекистоннинг
Унга кўра, маҳаллий дори воситалари берди. Янги лойиҳаларни молиялашти­ да амалга оширилади. тараққиёт стратегияси 67-мақсадида жисмоний тарбия ва спорт билан мунтазам шуғулланадиган
ишлаб чиқариш ҳажмини 3 баробарга риш ҳамда айланма маблағлар учун фуқаролар сонини ошириш кўзда тутилган. Шу рақамларнинг ўзиёқ мамлакатда соғлом
ошириш, ички бозорни таъминлаш да­ 200 миллион доллар кредит ресурслари Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ва ви­ тараққиётга катта сиёсат даражасида эътибор қаратилаётгани далилидир.
ражасини натурал ҳажмда 80 фоизга жалб қилинадиган бўлди. лоят ҳокимларига 80 та туманни до­
етказиш вазифаси қўйилган. ривор ўсимликларни етиштиришга
Тармоқдаги экспорт масаласи муҳо­ мослаштириб, плантациялар ташкил
Йиғилишда шу борада бошланган кама қилинар экан, унинг катта қисми этиш топширилди.
ишлар, тармоқдаги лойиҳалар ҳолати Тошкент шаҳри, Тошкент ва Сирдарё
танқидий таҳлил қилинди. вилоятларидан бўлаётгани, қолган ҳу­ Бу тажрибани кенгайтиришда коопе­
дудларда бу кўрсаткич анча паст экани рация ва оилавий тадбиркорлик учун
Мамлакатимизда йилига 1 милли­ кўрсатиб ўтилди. Янги лойиҳалар на­ назарда тутилган барча имтиёз ва моли­
ард 600 миллион долларлик фарма­ тижасида фармацевтика маҳсулотла­ ялаштириш тартиблари татбиқ этилади.
цевтика маҳсулотлари истеъмол қили­ ри экспортини кескин ошириш мумкин­
нади. Шундан катта қисми — қарийб лиги қайд этилди. Қайд этилганидек, доривор ўсим­
1 миллиард 200 миллион долларлик ликларни қайта ишлайдиган корхона­
маҳсулотлар импорт қилинмоқда. Соғлиқни сақлаш вазирлиги ҳамда лар 2025 йил 1 январга қадар ускуна
Молия вазирлигига юртимизда талаб ва эҳтиёт қисмлар, хомашё импорти­
Ҳудудлар кесимида олганда, маҳал­ юқори бўлган 120 турдаги дори воси­ да божхона божидан озод қилинади.
лийлаштириш даражаси мутлақо қо­ таларини маҳаллий ишлаб чиқарувчи­ Уларга тайёр маҳсулотлар экспорти
ниқарсиз. Қашқадарё, Сурхондарё, лардан 3 йил муддатга кафолатли ха­ учун транспорт харажатларининг 50
Хоразм, Бухоро ва Фарғона вилоятла­ рид қилиш бўйича кўрсатма берилди. фоизигача қисми қоплаб берилади,
рида истеъмол қилинадиган дорининг Бунда, айниқса, онкология, гематоло­ ҳар 10 гектар плантацияларга сув
атиги 2­5 фоизи маҳаллий ишлаб чиқа­ гия, эндокринология ва вирусли касал­ чиқариш учун 600 минг сўмдан субси­
рувчилар ҳиссасига тўғри келади. ликлар учун дорилар нархини арзон­ дия ажратилади, доривор ўсимликлар
лаштириш кераклиги таъкидланди. плантацияларига бошқа турдаги қиш­
Шу боис, Фармацевтика тармоғини лоқ хўжалиги экинларини жойлашти­
ривожлантириш агентлигида лойиҳа­ Йиғилишда маҳаллий ишлаб чиқа­ ришга йўл қўйилмайди.
лар билан ишлаш тизимини янгидан рувчиларни қўллаб­қувватлаш маса­
жорий этиш вазифаси қўйилди. Дори лаларига алоҳида эътибор қаратилди. Давлатимиз раҳбари доривор ўсим­
воситаларига талабни ўрганиб, уларни ликлар кластерлари ташкил этиш,
маҳаллийлаштириш чора­тадбирлари Бугунги кунгача дори ва тиббий ҳудудлардаги олий таълим муасса­
белгиланди. воситалар ишлаб чиқариш учун қўшил­ саларида фармацевтика бўйича фа­
ган қиймат солиғидан озод этиладиган культетлар очиш таклифларини қўл­
Хусусан, шу йилнинг ўзида 80 мил­ хомашёлар рўйхати бешта идора то­ лаб­қувватлади.
лион долларлик 34 та лойиҳа режа­ монидан тасдиқланар эди. Эндиликда
лаштирилган. Мутасаддиларга бу бу рўйхат учта — Инвестициялар ва Йиғилишда муҳокама қилинган ма­
борада тадбиркорларга кўмаклашиб, ташқи савдо вазирлиги, Божхона қў­ салалар юзасидан мутасаддилар,
лойиҳаларни ўз вақтида ишга тушириш митаси ва Фармацевтика тармоғини соҳадаги етакчи корхоналар раҳбар­
бўйича топшириқлар берилди. Йирик ривожлантириш агентлиги томонидан лари ва доривор ўсимлик етишти­
хорижий компаниялар билан музока­ тасдиқланиши белгиланди. рувчи тадбиркорлар сўзга чиқди.
ралар ўтказиб, уларнинг брендларини Президентимиз уларнинг таклиф ва
жалб қилиш муҳимлиги таъкидланди. Шунингдек, энди маҳаллий корхона­ ташаббусларини амалга ошириш
ларнинг “GMP” сертификатини олиш бўйича кўрсатмалар берди.
Шунингдек, Инвестициялар лойиҳа билан боғлиқ харажатлари Фармацев­
маркази томонидан яна 18 та истиқболли ЎзА

Янгича ёнДашувлар Энди эса, юртдошларимизни, БИРИНЧИ САМАРА: ларнинг илк мақсади халқимизни
айниқса, ёшларимизни оммавий дунёқарашимиз ўзгарди жўшқин муҳит сари етаклаш бўлди.
¤ЗБЕК ОЛИМЛАРИ ISO спортга жалб қилишнинг янги босқи­
АЪЗОЛАРИ ТАРКИБИДА чида турибмиз. Гап шундаки, Прези­ Аслида 2017 йилдан қўр олган Бунинг учун фуқароларнинг конс­
дентимиз 11 апрель куни “Маҳалла­ халқимизни, миллат генофондини титуциявий ҳуқуқлари тикланди, куч­
Бу бизга нима беради? ларда ёшларни оммавий спортга соғломлаштириш ғояси янги Ўзбекис­ ли ижтимоий ҳимоя тизимига ўтилди,
жалб қилишни янги босқичга олиб тонни барпо этиш мақсадлари билан сўз эркинлиги берилди ва албатта,
Дунё озиқ-овқат саноати кун сайин ривожланиб боряпти. Истеъмол маҳсулотларимиз тури чиқиш чора­тадбирлари тўғрисида”­ уйғун ва узвий боғлиқ масъулиятли соғлом турмуш тарзи тарғиб қилин­
кўпайиши баробарида, уларнинг таркибида сунъий қўшимчалар улуши ҳам ортаётгани бор ги қарорни имзолади. Таъбир жоиз вазифа сифатида белгиланган. ди. Чунки катта йўлга чиққан халқ­
гап. Аммо бу каби маҳсулотларнинг бозори қанчалик чаққон бўлмасин, эндиликда аксарият бўлса, бу қарор ўзининг ҳаётий нинг вужуди соғлом, руҳи уйғоқ бў­
давлатларда органик озиқ-овқатга талаб ўсиб бормоқда. фалсафаси, соғлом тараққиётга Ҳозирдан айтиб қўя қолайлик: шу лиши керак. Шу тариқа, мамлакатда
йўл очиши, ёшларнинг жисмоний ва катта мақсад ва вазифалар ижро- катта ҳаракат бошланди.
Давоми 5-бетда маънавий қудратини ошириш, мам­ си, аввало, одамлар дунёқараши-
лакатда ҳамжиҳатлик, дўстлик руҳи­ ни, сўнг, табиийки, жамиятни ўз- Энди бу ислоҳотлар Президенти­
ни мустаҳкамлашга хизмат қилиши гартириб юборди. мизнинг кечаги қарори асосида оила­
билан тарихий аҳамият касб этади. вий спортни рағбатлантириш билан
Қандай қилиб, дейсизми? давом этади.
Бугунги мақсадимиз юртдошла­ Ҳаракатсизлик мудроқликни келти­
римиз, ёшларимиз билан мана шу риб чиқаради. Мудроқ кайфият ҳаф­ Қарорга шарҳ: оммавий спорт
қарор мазмун­моҳияти ҳақида гап­ саласизликка етаклайди. Ҳафсала билан мунтазам шуғулланувчи оила­
лашиш асносида, ўтган беш йил­ йўқ экан, бўладиган ишлар ҳам орқа­ ларга маҳаллалар ва истироҳат
ликда спорт соҳасида эришилган га кетаверади. Буларнинг бари одам­ боғларида шароит яратиш, оила­
ютуқлар ва соғлом руҳият тарбия­ ларда умидсизлик уйғонишига олиб вий спортни рағбатлантириш меха­
си самараларига бир қур назар келади, ҳаётга, мамлакат ривожига низмларини жорий этиш вазифаси
ташлашдир. ишончсиз руҳни тарбиялайди. Янги қўйилди.
Ўзбекистонда бошланган эврилиш-
Давоми 3-бетда

Фуқаролар йиғини раиси (оқсоқоли) соғлиқни сақлаш
сайлови олДиДан
ДАРДИНГИЗГА МАЛ¥АМ Б¤ЛАМИЗ
МА²АЛЛА ФАОЛЛАРИ ВА
ФИДОЙИЛАРИНИНГ Мамлакатимиз раҳбарининг соғлиқни сақлаш соҳаси
вакиллари билан бўлиб ўтган очиқ мулоқотида белгиланган
УЛКАН САЛО²ИЯТИГА ИШОНАМИЗ вазифалар ижроси доирасида жорий йил 2 апрель куни
Қашқадарё вилоятида “Дардингизга малҳам бўламиз!”
Маҳалла жамиятда тинчлик-тотувлик, ўзаро ҳурмат, меҳр- акцияси бошланди.
оқибат ва ҳамжиҳатлик муҳитини мустаҳкамлаш, миллий Режага асосан, акция Чироқчи тумани ва Қарши шаҳрида
урф-одат ва қадриятларни асраб-авайлашда халқимизга энг ташкил этилиб, сўнгра уни бутун вилоят миқёсида намуна
яқин ижтимоий тузилма ҳисобланади. Бошқача айтганда, сифатида кўрсатиш кўзда тутилган эди.
маҳалла институти чет эл тажрибасини андоза қила Дастлабки кунда соғлиқни сақлаш вазири бошчилигида
олмайдиган ягона тизимдир. мамлакатимизнинг барча ихтисослаштирилган илмий-
амалий тиббиёт марказлари раҳбарлари ва шифокорларидан
Сўнгги олти йиллик давр ичида ятлар эшигини очди. Хусусан, маҳалла иборат 150 га яқин тиббиёт ходими жойларда иш бошлади.
ушбу ноёб институт том маънода жа­ институтининг жамият ижтимоий­маъ­
миятнинг миллий бошқарув идора­ навий тараққиётида тутган ўрнини Шифокорлар дан иборат тиббиёт карвони Чироқчи
си бўлиши учун кенг кўламли ишлар мустаҳкамлаш мақсадида Маҳалла Чироқчида... тумани марказига етиб келди.
амалга оширилди. Айниқса, жамият ва нуронийларни қўллаб­қувватлаш
ижтимоий­иқтисодий ривожланишида вазирлиги ташкил этилиши одамлар Шу куни Қарши шаҳридан йўлга Мамлакатимизнинг энг йирик ту­
маҳалла институтининг ролини оши­ турмуш даражасини ошириш ва фа­ чиққан махсус жиҳозланган мобиль манларидан ҳисобланган Чироқчи­
риш, тизимдаги ишларни “маҳалла­ ровонлигини таъминлашга қаратилган поликлиникалар, маммограф, флю­ да аҳолига сифатли тиббий хизмат
бай” юритиш, бунда “Маҳалла раиси — муҳим ислоҳотлардан бири бўлди. рография ва лаборатория ускунала­ кўрсатишда муаммолар талайгина
ислоҳотчи” тамойилига таяниш соҳани ри ўрнатилган автомашиналар ҳамда экани қабул жараёнида яна бир
янада ривожлантиришда кенг имкони­ Давоми 2-бетда тор ихтисосликдаги мутахассислар­ бор намоён бўлди.

Давоми 6-бетда

2 2022 йил 13 апрель, 73-сон Сиёсат

Фуқаролар йиғини раиси (оқсоқоли) сайлови олДиДан

МА²АЛЛА ФАОЛЛАРИ ВА ФИДОЙИЛАРИНИНГ
УЛКАН САЛО²ИЯТИГА ИШОНАМИЗ

мавжуд бўлиб, уларнинг 41 таси шаҳар­ Янги тартибга кўра, фуқаролар ва­ қобилиятига, ҳаётий тажрибага ва аҳо­ Мазкур сайлов очиқлик ҳаМда шаффофлик
ча фуқаролар йиғини, 73 таси қишлоқ килларининг сони сайловда иштирок ли ўртасида обрў­эътиборга эга киши­ таМойиллари асосида ташкил этилади
фуқаролар йиғини, 165 таси овул этиш ҳуқуқига эга фуқаролар умумий лар вакиллар сифатида сайланишига ва ўтказилади. фуқаролар йиғини раиси
фуқаролар йиғини, 9070 таси маҳалла сонининг камида 12 фоизини ташкил эришиш фуқаролар йиғинларининг (оқсоқоли) фуқаролар йиғини, фуқаролар
фуқаролар йиғинидир. Жумладан, 4 та этиши керак. Авваллари фуқаролар келгуси фаолиятида муҳим ўрин тута­ йиғинини чақириш иМкони бўлМаган
маҳалла жамоатчилик асосида фаоли­ йиғинлари раислари (оқсоқоллари) ди. Раис лавозимига кўрсатилган ном­ тақдирда эса фуқаролар вакилларининг
ят кўрсатади, 580 та фуқаролар йиғини сайловини ташкил этиш ва ўтказиш зодлар ёки уларнинг яқин қариндошла­ йиғилиши тоМонидан уч йилга
қўшни мамлакатлар билан чегара ва масаласи билан республика даража­ ри вакил бўлиши мумкин эмас. сайланади.
анклав ҳудудларда жойлашган. сида Олий Мажлис Сенати Кенгаши
мавжуда Ҳасанова, комиссияси шуғулланарди. Энди бу Номзодлар Ўзбекистон фуқароси аниқ кўрсатиб берилган. Жумладан, раислари фаолиятининг ҳуқуқий асос­
олий мажлис қонунчилик Мазкур сайлов очиқлик ҳамда шаф­ жараёнга “Фуқаролар йиғини раиси бўлиши, қоида тариқасида, олий маъ­ нуфузини ва обрўсини ошириш учун лари мустаҳкамлангани, тизимга за­
палатаси депутати фофлик тамойиллари асосида ташкил (оқсоқоли) сайлови тўғрисида”ги қо­ лумотга эга, бевосита сайловга қадар маҳаллага молиявий мустақиллик бе­ рур маблағ йўналтирилаётгани билан
этилади ва ўтказилади. Фуқаролар нунга мувофиқ, алоҳида тузиладиган камида беш йил тегишли ҳудудда дои­ риш, ижтимоий­иқтисодий муаммо­ боғлиқ, албатта. Фикримизга битта
Бошланиши 1-бетда йиғини раиси (оқсоқоли) фуқаролар Фуқаролар йиғинлари раислари (оқ­ мий яшаётган, ташкилотчилик қобили­ ларни жойида ҳал этиш мақсадида мисол: “Мустақилликнинг 22 йиллиги”
йиғини, фуқаролар йиғинини чақириш соқоллари) сайловини ташкил этиш ва ятига, давлат органларида ёки нода­ фуқаролар ўзини ўзи бошқариш ор­ МФЙда сайёр қабул ўтказганимизда
Президентимиз таъбири билан имкони бўлмаган тақдирда эса фуқа­ ўтказишга кўмаклашувчи республика влат нотижорат ташкилотларда ёхуд ганлари ваколатларини кенгайтириш 10 га яқин фуқаро кредит олиш ма­
айтганда, “Маҳалла раиси фаол ис- ролар вакилларининг йиғилиши томо­ комиссияси масъул саналади. тадбиркорлик ва бошқа хўжалик фао­ режалаштирилмоқда. саласида мурожаат қилди. Ҳоким ёр­
лоҳотчи сифатида, аввало, замон нидан уч йилга сайланади. лияти соҳасида иш ва ҳаётий тажриба­ дамчиси ва ёшлар етакчиси уларга
билан ҳамқадам бўлиши, ўз билим Республика комиссияси таркибига га, аҳоли ўртасида обрў­эътиборга эга Бундан ташқари, Стратегияда иссиқхона қуришда ва балиқчиликни
ва малакасини доимий ошириб бо- Жорий йил 16 март Олий Мажлис Қонунчилик палатаси бўлиши керак. маҳалла раиси томонидан маҳаллий ривожлантириш бўйича йўналишларни
риш ҳақида ўйлаши, “Обод маҳал- куни Олий Мажлис депутатлари ва Сенати аъзолари, дав­ кенгаш мажлисида кўрилиши мажбу­ тушунтириб, амалий ёрдам берди.
ла”, “Обод кўча”, “Обод хонадон” Сенати Кенгашининг лат органлари, нодавлат нотижорат, Суд томонидан муомалага лаёқат­ рий бўлган масалаларни киритишнинг
мезонларини ҳаётга татбиқ этиш, “Фуқаролар йиғинлари илмий ва бошқа ташкилотлар вакилла­ сиз, деб топилган, оғир ёки ўта оғир самарали механизмларини йўлга қў­ Бу билан маҳалла институти­
турли ижтимоий муаммоларни ҳал раислари (оқсоқоллари) ри киритилиши мумкин. жиноятларни содир этганлик учун йиш ҳамда маҳалладан туриб барча нинг нечоғлиқ самарадор экани аён
қилиш, ишсизлик ва камбағалликни сайловига тайёргарлик судланганлик ҳолати тугалланмаган давлат органларига мурожаат қилиш бўляпти. Яна бир муҳим жиҳати шуки,
қисқартириш, маҳаллаларни тад- кўриш ва уни ўтказиш Олдинги амалиётда маҳалла раиси ёки судлангани олиб ташланмаган ва уларнинг раҳбарлари билан му­ энди маҳаллий бюджет маблағла­
биркорлик марказларига айланти- тўғрисида”ги қарори фуқаролар йиғини томонидан эмас, шахслар, шунингдек, суд ҳукми билан лоқотга киришиш тизимини яратиш, рига алоқадор масала маҳалланинг,
риш чораларини кўриши даркор”. қабул қилинди. балки фуқаролар вакиллари йиғили­ озодликдан маҳрум этиш жойларида маҳаллаларнинг халқ олдидаги нуфу­ туманнинг ўзида ҳал бўлишига эри­
ши томонидан сайланган. Бунда сай­ сақланаётган, ҳақиқий ҳарбий хизмат­ зини оширишга қаратилган мақсад­ва­ шилмоқда. Демак, муаммолар маҳал­
Айни кунларда мамлакатимизда Мазкур қарор ижросини таъминлаш ловчилар номидан атиги 50­80 вакил даги шахслар, диний ташкилотларнинг зифалар белгиланган. Шунингдек, ланинг ўзида ҳал бўлгач, аҳоли ортиқ­
жорий йил май­июнь ойларида ўткази­ мақсадида маҳалла ва нуронийларни овоз берарди, холос. Янги тартибга профессионал хизматчилари фуқаро­ яқин истиқболда фуқаролар томони­ ча сарсон­саргардон бўлиб, мутасадди
ладиган фуқаролар йиғини раиси (оқ­ қўллаб­қувватлаш вазирининг тегиш­ кўра, сайловда фуқароларнинг ўзи лар йиғини раиси (оқсоқоли) лавози­ дан маҳалла раисига нисбатан ишонч­ ташкилотлар олдида навбат кутиб,
соқоли) сайловини ташкил этиш ва ўт­ ли буйруғи ижрога қаратилиб, унга кўпроқ иштирок этишини таъминлаш мига сайланиш учун номзод этиб кўр­ сизлик билдириш институти жорий сарғайиб турмайди.
казишга қизғин тараддуд кўрилмоқда. кўра, сайловга оид маълумотларни мақсадида ҳовлилар, уйлар, кўча­ сатилиши мумкин эмас. этилиши маҳалла ва аҳоли ўртасида­
умумлаштириш ва таҳлил қилиш, ОАВ, лардан фуқаролар вакиллигининг ги мувозанатни таъминлашга хизмат Бир сўз билан айтганда, олдимиз­
Бугунги кун ҳолатига кўра, мамлака­ жисмоний ва юридик шахслар муро­ минимал нормаси белгиланди. Бун­ Кези келганда таъкидлаш лозим, қилади. да яна бир муҳим жараён — маҳалла
тимизда 9 минг 349 та фуқаролар йиғини жаатлари билан ишлаш бўйича ишчи да вакиллар сони сайловда иштирок Тараққиёт стратегиясининг биринчи раислари сайлови турибди. Бунда ҳар
гуруҳлар, Қорақалпоғистон Республи­ этиш ҳуқуқига эга фуқаролар умумий йўналишида инсон қадрини юксалти­ Кейинги йилларда Ўзбекистон биримиз фаол иштирок этсак, эртанги
каси Жўқорғи Кенгеси, халқ депутатла­ сонининг камида 12 фоизини ташкил риш ва эркин фуқаролик жамиятини маҳаллаларида жўшқин муҳит ҳаётимиз фаровон бўлишини таъмин­
ри вилоятлар ва Тошкент шаҳри ҳамда этади. янада ривожлантириш орқали халқпар­ ҳукмрон. Бу маҳалла ва маҳалла лашга ҳисса қўшган бўламиз.
туман (шаҳар)лар кенгашлари қарор­ вар давлат барпо этиш мақсадида
лари билан 221 та кўмаклашувчи ко­ Дейлик, бундай ҳолатда маҳаллада маҳалла институти фаолияти самара­
миссия тузилиб, сайловга тайёргарлик яшовчи ўртача 3 минг сайловчи номи­ дорлигини ошириш, уни жамоатчилик
кўриш ва ўтказишга доир тадбирлар дан 360 вакилнинг сайловда иштирок бошқаруви ва назоратининг таянч бўғи­
режалари тасдиқланди. этиши таъминланади. Ўз навбатида, нига айлантириш мақсад қилинган.
фуқаролар вакилларига ҳам талаблар
ўрнатилган. Бунда ташкилотчилик Ушбу мақсадни амалга ошириш учун
5 та муҳим чора­тадбир механизми

ташқи савДо ДаромаД манБаи

И¯ТИСОДИЙ БАР¯АРОРЛИК Тошлоқ туманидаги “Янги йўл” маҳалла фуқаролар йиғинида тажрибали
САРИ ЙªЛ томорқачилар кўп. Зикрилло Раҳмонов улардан бири. Унинг томорқасида бўлган
киши бу ердаги ишларни кўриб, дили яйрайди. Шинам, ораста уй-жой, замонавий
автомашина оила аъзоларининг томорқада қилган ҳалол меҳнати самараси.
Эътиборимизни тартиб билан экилган, баҳор нафасидан баҳра олиб, япроқ ёзаётган
дарахтлар тортди.

ТАШАББУСКОР ТОМОР¯АЧИЛАР

Буюк географик кашфиётлардан сўнг янги денгиз йўлларининг очилиши миз экспорт салоҳиятини ошириш ҳамда маҳал­ — Бу дўлана, акбарий, аҳмадий навли хон­ лаларни аниқлаб олганмиз, — дейди “Янги йўл”
мамлакатлар ўртасида ташқи савдо алоқаларининг тез суръатларда лий ишлаб чиқарувчиларнинг жаҳон бозорида ўз дон писта, — дейди томорқачи. — Тўрт туп ниҳол МФЙдаги ҳоким ёрдамчиси Иқболжон Ўлмасов.
ривожланишига туртки бўлган эди. Кейинчалик, саноат, машиналашган ўрнини топиши янада фаоллашади. ўтқазганимга 15 йил бўлди. Ўн йилдан буён ҳо­ — Маҳалланинг ўсиш нуқтаси томорқачилик. Бу
ишлаб чиқариш, меҳнат унумдорлигининг ошиши турли хил сил беради. Ҳар йили 10 минг тупга яқин кўчат ерда лимон ва писта етиштириш етакчи соҳага
маҳсулотларни ички истеъмолдан ташқари, чет элларга чиқариш ва сотиш Шу билан бирга, маҳаллий экспортчи кор­ етиштирамиз. Даромад ҳам шунга яраша. Битта айланган. 170 дан ортиқ хонадон томорқасида ис­
имконини янада кенгайтирди. Шу тариқа такомиллашиб борган халқаро хоналарнинг Ҳукумат комиссиясига мурожаат­ кўчатнинг ўртача нархи 20­25 минг сўм. Ҳозирга сиқхона бор. Шу кунга қадар 24 оилада лимон эки­
бозор муносабатлари бугунги кунда ҳар бир давлат тараққиётининг асосий ларига асосан, экспортолди ва экспорт билан қадар 200 миллион сўмлик кўчат сотдик. Писта ладиган янги иссиқхона қурилди. Яна қарийб 50
йўналишларидан бирига айланди. боғлиқ савдо операцияларини молиялаштириш данакларидан униб чиққан ниҳолларга навдорла­ ташаббускор рўйхати шакллантирилган. “Ҳар бир
учун Экспортни қўллаб­қувватлаш жамғармаси ридан олинган шох ва куртакларни пайвандлаш оила — тадбиркор” дастури асосида Нурли тонг
иномжон аБДураҲмонов, ўзида 1,6 миллиард долларлик экспорт амалга маблағлари ҳисобидан ажратилган кредитларни лозим. Эрта баҳорда “искана”, ёз мавсумида “кур­ кўчасидаги 70 хонадонда намуна сифатида 2 со­
инвестициялар ва ташқи савдо оширилиб, тақдим этилган ҳар бир доллар суб­ қайтариш муддатини яна олти ойгача узайтириш так” усулда пайвандлаш мақсадга мувофиқ. Бу тихли иссиқхона қурилади. Шунингдек, маҳаллада
вазирлиги ахборот-таҳлил бош сидиянинг экспорт самарадорлиги 112 долларни ваколати берилди. Бунда, ушбу кредитларни усул пистадан беш йилда ҳосил олиш имконини паррандачилик ва асаларичилик билан шуғулла­
бошқармаси бошлиғи ташкил этди. қайтариш муддатининг ўзгартирилиши Марказий беради. Писта дарахти ер танламайди, илдизи 60­ нишни истаётган оилалар ҳам бор.
банк томонидан кредит шартлари қайта кўриб 70 метргача ерга кириб, минг йилгача умр кўради,
Мамлакатимизда яратилган барқарор ва қу­ Авваллари кўрсатилган молиявий ёрдамлар чиқилган активлар сифатида ҳисобланмаслиги сувсизликка чидамли. Эркак навлари ҳосил бер­ Яқинда маҳаллада Республика лимончилик
лай инвестицион муҳит ташқи иқтисодий алоқа­ анъанавий хориж бозорлари ҳамда узоқ чет дав­ белгилаб қўйилди. майди, она навларининг серҳосил бўлиши улар уюшмаси ва тумандаги тегишли ташкилотлар би­
ларнинг изчил ривожланишига йўл очмоқда. латлар учун бир хил миқдорда тақдим этиб бо­ бир жойда парваришланишига боғлиқ. Шу сабаб­ лан ҳамкорликда лимончилик маркази фаолияти
Ўзбекистон дунё ҳамжамияти учун очиқ мамла­ рилган. Аммо унда қўшни давлатларга экспортга Ҳужжатда ёш тадбиркорларни қўллаб­қув­ ли ҳар ўнта она навдан кейин битта эркак навни йўлга қўйилди. Малакали мутахассис, миришкор
катга айланиши баробарида, халқаро савдо бо­ чиқарилаётган юқори қўшилган қийматли маҳ­ ватлашга ҳам алоҳида эътибор қаратилганини шамол йўналиши бўйлаб экиш тавсия этилади. томорқачилар лимон ва писта кўчати етиштириш
зорида ўз ўрнига эга бўлиб боряпти. сулотларнинг транспорт харажатлари қоплаб кўрамиз. Айниқса, уларнинг инновацион техно­ Кўчатларни юртимиз бўйлаб етказиб берамиз. билан боғлиқ агротехник тадбирлар юзасидан
берилиши кўзда тутилмаган эди. Юқоридаги логияларга асосланган экспортбоп маҳсулотлар амалий машғулот ўтказмоқда, ўз иш тажрибала­
Ташқи савдода экспорт­импорт муносабатла­ фармон билан, эндиликда, қўшни давлатлар­ ишлаб чиқариш ва хизматлар кўрсатиш фаолия­ Зикрилло ака олти сотих иссиқхонасида лимон рини оммалаштиряпти. Тошлоқ хизмат кўрсатиш
ри таянч нуқта ҳисобланади. Янги Ўзбекистон­ га экспорт қилинган юқори қўшилган қийматли тини рағбатлантириш кўзда тутилган. Бунинг эккан. Ўтган йили иссиқхонадан 80 миллион сўмдан техникумида 10 та касб­ҳунар йўналишида моно­
нинг тараққиёт стратегиясида ҳам 2026 йилда маҳсулотларни ташишда ҳам харажатларнинг учун Ҳукумат комиссияси қарорига асосан, Ёш ортиқ даромад олди. Кичик иссиқхонада писта ва марказ ташкил этилди.
юртимиз экспорт ҳажмини 30 миллиард дол­ 50 фоизигача компенсация тақдим этилади. тадбиркорларни қўллаб­қувватлаш жамғарма­ лимон кўчатлари етиштирилади. Паррандачилик,
ларга етказиш кўзда тутилган. Давлат дастури си маблағлари ҳисобидан уларга 500 минг АҚШ сут ва гўшт йўналишларида ҳам ишлар йўлга қўйил­ Йил аввалида маҳаллада ишлаш истагида бўл­
асосида жорий йилнинг ўзида экспорт ҳажми Таъкидлаш жоизки, 2021 йилда 1,3 миллиард долларигача кредит ажратишга рухсат берилди. гани оила даромади кўпайишига хизмат қилмоқда. ган 460 киши бор эди. Бугун уларнинг деярли ярми
14,1 миллиард долларга етказилади. Шундан долларлик 108 турдаги юқори қўшилган қиймат­ муқим иш ўрнига эга бўлди. Маҳалла ҳудудида
7,4 миллиард доллари тайёр ва ярим тайёр маҳ­ ли маҳсулотлар экспорт қилинган бўлиб, шундан Илгари битта ёш тадбиркорлик субъектига Олтмишни қоралаган, оддий ва самимий ишга тушган “Сарвиноз — Машҳура — Шодил”
сулотлар, 3,4 миллиард доллари хомашё ҳамда 582,6 миллион доллари қўшни республикаларга, 100 минг доллардан кўп кредит ажратиш мум­ Зикрилло аканинг қўлидан кетмон тушмайди. тикувчилик корхонасида 210 нафар хотин­қизнинг
3,3 миллиард доллар қисми хизматлар экспорти­ 39,6 миллион доллари Европа Иттифоқи дав­ кин бўлмаган. Шу асосда ўтган йили 324 нафар Писта кўчатчилиги, лимончилик борасидаги бандлиги таъминланди. Ҳудудда кўплаб йўна­
га тўғри келиши назарда тутилган. латларига йўналтирилган. Дастлабки ҳисоб­ки­ йигит­қизга умумий қиймати қарийб 26 миллион тажрибаларини бошқаларга ўргатиб чарчамайди. лишларда тадбиркорлик учун шароит етарли.
тобларга кўра, тақдим этилган янги қулайликлар доллар миқдорида маблағлар ажратилган. Жумладан, иссиқхона, мини цех қуриш, парран­
Экспортни амалга оширувчи ҳар қандай юри­ натижасида мазкур 108 турдаги маҳсулот экс­ Отабек Умаровнинг касби ҳайдовчилик. Ўн со­ дачилик, асаларичилик, чорвачилик билан шуғул­
дик ва жисмоний шахс ташқи савдо фаолияти порти 2022 йилда 2 миллиард долларга еткази­ Ҳужжат билан, шунингдек, Инвестициялар ва тихдан ортиқ томорқаси бор. Шу кунга қадар ун­ ланиш истагини билдирганлар кўп. Ҳокимлик ва
иштирокчисидир. У хоҳ хорижлик инвестор, хоҳ лиши кўзда тутилмоқда. Бунда Европа Иттифоқи ташқи савдо вазирлигига 2023 йилга қадар Ўз­ дан самарали фойдалана олмаётганди. Зикрилло мутасадди ташкилотлар билан ҳамкорликда та­
маҳаллий тадбиркор бўлсин, ишлаб чиқарган маҳ­ давлатларига экспорт ҳажми 10 баробар ошири­ бекистон ташқи савдо операцияларини тартибга аканинг амалий ёрдами, маҳалладаги ҳоким ёр­ лабгорларга кўмаклашиш учун амалий чора­тад­
сулотини экспорт қилиш орқали ана шу жараёнда либ, 300 миллион долларга, қўшни давлатлар­ солишнинг вақтинчалик механизмларини жорий дамчиси маслаҳати билан иссиқхона қуриб, ли­ бирлар режаси ишлаб чиқилди. Бундан ташқари,
иштирок этади. Президентимизнинг жорий йил га маҳсулот чиқариш эса 2 баробар кўпроқ — қилиш ваколати берилган бўлса, “Ўзтрейд” ва мон экди. Бугун унинг лимон кўчатлари баравж. маҳалла ички йўлларига асфальт ётқизиш, шағал
6 апрелдаги “Ташқи савдо фаолияти иштирокчила­ 1 миллиард долларга етказилиши режа қилинган. “Ўзсаноатэкспорт” АЖларга ташқи савдо компа­ Экинлар оралиғига рўзғор учун зарур сабзавот тўкиш, ичимлик сув тармоғи тортиш, симёғочлар­
рини қўллаб­қувватлашнинг қўшимча чора­тадбир­ нияларини айланма маблағлар билан таъмин­ кўчатлари уруғини сепди. Хандон пистаси бу йил ни алмаштириш давом этмоқда.
лари тўғрисида”ги фармони билан улар учун янги Яна бир муҳим жиҳат: 2023 йил 1 апрелга қа­ лаш мақсадида Экспортни қўллаб­қувватлаш ҳосил нишоналарини кўрсатди.
шарт­шароитлар яратилиши ташқи савдо алоқала­ дар мувофиқликни баҳолаш органларини халқаро жамғармаси ҳисобидан 10 миллион АҚШ долла­ — Аҳолининг тадбиркорликка, томорқачиликка
рини янада кенгайтиришга хизмат қилади. ILAC/IAF ташкилотлари аъзоси ҳисобланган акк­ ри ажратиладиган бўлди. — Маҳалламизда 4 мингдан зиёд аҳоли яшай­ иштиёқи баланд, — дейди маҳалла фуқаролар
редитация идораси томонидан аккредитациядан ди. Улар ўртасида сўровнома­хатлов ўтказиб, йиғини раиси Умиджон Мусаев. — Шу мақсадда
Жумладан, 2022 йил 1 апрелдан бошлаб ўтказиш билан боғлиқ харажатларнинг Экспортни Қолаверса, “Ўзтрейд” ҳамда “Ўзсаноатэкспорт” мавжуд муаммолар, ҳал қилиниши зарур маса­ 930 та хонадонга писта ва наъматак кўчатлари ет­
2023 йил 1 апрелга қадар маҳаллий корхоналар рағбатлантириш агентлиги томонидан қоплаб АЖлар ташқи савдо компанияларининг тажрибаси казиб бериш бошланган. Бу кўчатлар ортиқча ер,
(уларнинг ваколатли вакиллари)га Европа Итти­ берилиши ҳам муҳим қулайликлардан бири. Бу ва экспорт имкониятларидан самарали фойдала­ меҳнат, харажат талаб қилмайди. Уларни ҳовли
фоқи давлатларига юқори қўшилган қийматли маҳаллий мувофиқликни баҳолаш органлари то­ ниш мақсадида ҳудудларга бириктирилди. Улар бу сатҳи, сув бўйларида экиб парваришлаш ва яхши
маҳсулотларни экспорт қилишда ташиш хара­ монидан амалга оширилган ишлар, жумладан, ҳудудларда маҳсулотларни хорижий давлатларга даромад олиш мумкин. Масалан, бир килограмм
жатларини 70 фоизгача миқдорда компенсация республикамизда ишлаб чиқарилаётган маҳсу­ олиб чиқиш, ишга туширилган янги ишлаб чиқа­ наъматакнинг баҳоси 20­25 минг сўм. Наъматак ме­
қилишга субсидиялар тақдим этиладиган бўлди. лотлар сифатини тасдиқловчи сертификат ва риш қувватларини экспортга жалб этиш, чет эл­ васи замонавий тиббиёт ва халқ табобатида вита­
хавфсизлик кўрсаткичлари бўйича ўтказилган лик харидорлар талабига жавоб берадиган сифат минли ва яримвитаминли йиғма чойлар, озиқ­овқат
Таққослайдиган бўлсак, шу кунга қадар Ев­ синов натижаларининг хорижий давлатларда тан ва ҳажмда маҳсулотларни марказлашган ҳолда саноатида эса витаминга бой аралашма, конфет ва
ропа Иттифоқи мамлакатларига транспорт ха­ олиниши учун имконият, дегани. Энди тадбиркор­ экспортга юклаш чораларини кўриб боради. Бу­ қандолат маҳсулотлари тайёрлашда ишлатилади.
ражатларини қоплаш учун субсидия миқдори 50 лик субъектлари аккредитацияга йўналтирадиган нинг учун уларда ишлаб чиқарувчи корхоналарга
фоизгачани ташкил этарди. Ўтган йил давомида маблағларини лабораториянинг моддий­техник буюртмалар бериш ҳамда Экспортни қўллаб­қув­ Албатта, маҳаллаларда томорқачилик, тадбир­
Экспортни рағбатлантириш агентлиги томони­ базасини кучайтириш, замонавий ўлчаш воси­ ватлаш жамғармасидан ажратилган маблағлар корлик ва ишлаб чиқариш соҳаларини ривожлан­
дан 442 та корхонага экспорт қилишда ташиш талари ва синов қурилмаларини харид қилиш, ҳисобидан олдиндан тўловларни амалга ошириш тириш ўз­ўзидан бўлмайди. Ҳудудларда тўпланиб
харажатларини қоплаб бериш учун 150 милли­ ходимлар малакасини оширишга сарфлаши мум­ ҳуқуқлари мавжуд. қолган муаммоларга ечим топиш, иқтисодий ривож­
ард сўм молиявий ёрдам кўрсатилди. Натижа­ кин. Бунинг натижасида маҳаллий маҳсулотлар­ ланишни йўлга қўйиш орқали халқимиз розилигига
да мазкур корхоналар томонидан 2021 йилнинг ни экспорт қилишда юзага келиши мумкин бўлган Умуман олганда, ушбу фармоннинг қабул эришиш мумкин. Бунда маҳалла фаоллари ташаб­
техник тўсиқларни бартараф этган ҳолда, юрти­ қилиниши нафақат экспорт қилувчиларни қўл­ бускорлиги, иш тажрибаларини оммалаштириш
лаб­қувватлаш, балки барча тадбиркорларнинг ва, албатта, мутасаддиларнинг ҳамкорликдаги
ишлаб чиқарган маҳсулотларини жаҳон бозо­ саъй­ҳаракатлари ҳал қилувчи аҳамиятга эга.
рига йўналтириш ҳамда бу орқали мамлакати­
мизнинг экспорт салоҳиятини янада оширишга расулжон Камолов,
хизмат қилади. “Янги Ўзбекистон” мухбири

Жараён 32022 йил 13 апрель, 73-сон

Давлат Дастури — амалДа

СПОРТ — РУ¥ ВА ДИЛ ТАНТАНАСИ

улуғбек асроров, чада пиёда юриш учун имкон йўқ эди. Нотекис билан қарай бошлади. Бугун қайси маҳаллага
шарҳловчи йўллар, серқатнов кўча четидаги хавф­хатар борманг, бобою момоларнинг невараларини етак­
бунга йўл қўймасди. лаб сайр қилиб юрганини кўрасиз. Бунинг учун
Бошланиши 1-бетда маҳаллада инфратузилма ҳам яратилган. Сайр
Бугун “саломатлик йўлаклари”да сайр қилиб қилиш учун алоҳида йўлак, жисмоний тарбия би­
Бу механизм ҳаётий эҳтиёж эди. Гап шун­ юрган хотин­қизларни ҳар қадамда учратасиз. лан шуғулланиш учун очиқ жойда керакли инвен­
даки, мамлакатимиз тарихида ҳеч қачон якдил Демак, қутлуғ йўлакларда хотин-қизлар, ай- тарлар билан жиҳозланган спорт, мини­футбол
оила бўлиб спорт билан шуғулланиш учун ша­ ниқса, ҳомиладор аёллар саломатлигини майдончалари, ҳамма­ҳаммаси мукаммал ҳаёт
роит ва имконият бўлмаган. Тўғри, ҳаракат­ мустаҳкамлаб, ўз бағрида буюк келажакни тарзига ундайди. Шу тариқа жамиятимизнинг янги
лар бор эди, лекин номига. Ҳа, телевидение тарбияламоқда. қиёфаси шаклланди.
орқали оилавий спортни тарғиб қилиш бўйича
лойиҳалар кўриниб турарди. Аммо бу ҳам ша­ Шу борада Президент қарори янги ўзгариш­ Бу юртдошларимиз ёшига ёш қўшиб, ис­
роит эмас­да ахир. Оммавий қуршаб олишнинг лар даврини бошлаб бермоқда. лоҳотлар самарадорлигига хизмат қилмоқда.
иложи йўқ эди.
Қарорга шарҳ: аҳолининг кенг қатлами ора­ Иккинчи босқич 1­10 май кунлари бўлиб ТЎРТИНЧИ САМАРА:
Энди маҳаллаларда, соя­салқин боғларда сида оммавий спорт мусобақаларини ташкил ўтади. Унда ҳудудларда маҳаллалар ўртасида “Янги Ўзбекистон руҳи” пайдо бўлди
шундай шароит бўлади. Бу билан биз неча этиш тадбирларининг ҳуқуқий асослари белги­ сектор мусобақалари ташкил этилади.
йиллардан буён интилаётган мақсадга эри­ ланди. Янги Ўзбекистоннинг тараққиёт стратегия­
шиш таъминланади: оилада соғлом муҳит Учинчи босқич 15­25 май кунлари таш­ сида аҳолини оммавий спортга жалб қилиш
шаклланади, соғлом муҳит жипсликка олиб Албатта, бунда асосий эътибор маҳалла­ кил этилади. Яъни секторлар босқичида ғолиб орқали йиллик қамров ҳозирги 19 фоиздан
келади, ажрашишлар сони, ҳаракатсизликдан ларда ёшлар ўртасида оммавий спортни яна­ бўлган маҳалла жамоалари ўртасида туман 25 фоизга етказилиши кўзда тутилган. Кейинги
келиб чиқадиган касалликлар кескин камая­ да ривожлантиришга қаратилган. Бу ҳақда биз (шаҳар) босқичи бўлиб ўтади. йилларда 70 дан зиёд жисмоний тарбия ва спорт
ди, ҳур фикрли, Учинчи Ренессансга интилув­ ҳали батафсил тўхталамиз. Ҳозир айтмоқчи муассасасини қуриш, барча боғча ва мактаблар­
чи ёш авлод камол топади. Яна энг муҳими, бўлганимиз эса, айнан оналар билан боғлиқ. Тўртинчи босқич 1­10 июнь кунлари туман ни спорт жиҳозлари билан таъминлаш, туман
ҳар бир оилага барака кириб боради, “иқти­ миқёсида ғолиб чиққан маҳалла жамоалари ўр­ марказлари ва шаҳарларда махсус пиёдалар ва
сод ҳосиласи” пайдо бўлади — касалликни Маҳаллада спорт мусобақаси бўлса, бола­ велосипед йўлаклари барпо этиш режалашти­
даволашга кетадиган каттагина маблағ тежаб ни ким олиб чиқади? Оналар. Ким ўз фарзанди­ ПрезидентиМиз олти йилдан буён, ҳар гал рилган. Шу кунларда бу чора­тадбирлар бошлаб
қолинади. нинг ютуғидан олам­олам завқ туяди, шодликка Маҳаллаларга борганида, албатта, соғлоМ юборилган ва жадал давом этмоқда.
бурканади? Яна оналар. Ким жигарбандининг турМуш тарзи ҳақида гаПиради. ёшу қарини тўғри
ИККИНЧИ САМАРА: ғалабаси учун стадионни айланиб югуриши овқатланиш, эрталаб ва кечқурун Пиёда юришга Яна бир статистика бор: кейинги икки йил­
юртдошларимиз қалбида ҳаётга мумкин? Фақат оналар! Мана сезяпсизми, қа­ чорлайди. секин-аста Манзара ўзгариб борди — да мамлакатимизда спорт билан шуғуллана­
иштиёқ кучайди, зўр ғайрат жўш ура рордаги биргина оммавий спортни ривожлан­ одаМлар онгли равишда ҳаракатга кела бошлади, диганлар сони икки баробар кўпайди. Юртимиз
тириш сиёсатининг халқ руҳиятига таъсирини. жисМоний тарбия ва сПорт кундалик ҳаётиМизнинг спортчилари турли халқаро мусобақаларда
бошлади ажралМас қисМига айланди. бизни хурсанд мингдан зиёд медалларга эгалик қилди. Улар­
УЧИНЧИ САМАРА: қиладигани юртдошлариМиз қалбида ҳаётга нинг 400 дан ортиғи олтин медаль.
Президентимиз олти йилдан буён, ҳар гал жамиятимизнинг янги қиёфаси иштиёқ кучайди, зўр ғайрат жўш ура бошлади, яшаш
маҳаллаларга борганида, албатта, соғлом тур­ тарзиМиз ўзгарди. Бу рақамларни келтиришимизга сабаб
муш тарзи ҳақида гапиради. Ёшу қарини тўғри шаклланди “Янги Ўзбекистон руҳи”га тўхталишдир.
овқатланиш, эрталаб ва кечқурун пиёда юриш­ Ҳа, айтганча, хоҳ қиш бўлсин, хоҳ ёз, соат тун­ тасида ҳудуд чемпионлиги ҳамда республика
га чорлайди. Секин­аста манзара ўзгариб бор­ Бош омон бўлса, дўппи топилар, деймиз. Бу ги ўн икки, баъзан бир­иккида ҳам замонавий босқичи йўлланмаси учун ўтказилади. Бугун Ўзбекистонда шундай бир куч пайдо
ди — одамлар онгли равишда ҳаракатга кела мақолни ёшимиз 40 дан ошгач, тез­тез эслаб ту­ стадионларда футбол ўйнаётган ёшларни уч­ бўлдики, шундай илғор ва шиддатли тараққиёт
бошлади, жисмоний тарбия ва спорт кундалик радиган бўлдик. Асли ҳаётнинг ўзи катта мураб­ ратиш мумкин. Бу ҳам оммавий спортга бўлган Бешинчи босқич 15­25 июнь кунлари бўлиб оғушидамизки, унинг асосини истаймизми, йўқ­
ҳаётимизнинг ажралмас қисмига айланди. Биз­ бий — ўзи ўргатгувчи, сабоқ бергувчи. Ҳар гал иштиёқ. ўтади. Унда ҳудудларда ғолиб ва совриндор бўл­ ми, барибир соғлом турмуш тарзи оммалашга­
ни хурсанд қиладигани юртдошларимиз қалби­ жисмоний тарбия билан шуғулланиш, соғлом ган маҳалла жамоалари ўзаро мусобақалашади. ни билан изоҳлаймиз. Бугун Президентимиз­
да ҳаётга иштиёқ кучайди, зўр ғайрат жўш ура турмуш тарзини маромига етказиш, саломат­ Шундай экан, Президентимизнинг нинг доимий эътиборида турган ана шу катта
бошлади, яшаш тарзимиз ўзгарди. лигимизни асраш ҳақида гап кетганида шу каби 11 апрелдаги қарори билан ёшлар ўртасида “Беш ташаббус олимпиадаси” доирасида сиёсат моҳиятини ҳаммамиз чуқур ва теран
ўй­мулоҳазалар хаёлимдан ўтади. Очиқ гап, ин­ спортнинг футбол, мини­футбол, волейбол, 7-10 ёшгача бўлган ўғил-қизлар ўртасида англаб етиш йўлидамиз.
Аввал шундай бўлишини истамас эдикми? сон ҳаёти, қанча умр кўриши ўзига, турмуш тар­ енгил атлетика, шахмат, шашка, стол тенни­ “Қувноқ стартлар” мусобақаси ҳамда шах-
Албатта, истардик. Лекин шароит бормиди, деган зига боғлиқ экан. си, стритбол, воркаут турлари бўйича беш мат-шашка бўйича ҳам баҳслар ташкил Қарорга шарҳ: Президентимизнинг тарихий
савол туғилади. Шароит, имконият йўқ эди­да! босқичли, олимпия, ноолимпия ва миллий этилади. Ушбу ёш тоифасидаги мусобақалар қарори билан болалар­ўсмирлар спорт мактаби
Шу маънода, эндиги гапни кайвониларимизнинг спорт турлари бўйича уч босқичли мусобақа­ маҳалла босқичи билан якунланади. директорининг оммавий спортни ривожланти­
Биргина маҳаллаларда “саломатлик ҳаёт тарзидаги ўзгаришлар ҳақида бошласак. лар ўтказилиши ҳам катта хурсандлик билан риш ва селекция бўйича ўринбосари лавозими
йўлаклари” қурилишининг ўзи “Соғлом аёл кутиб олинди. Энди бунинг аҳамияти ҳақида ўйлаб кўрай­ жорий этилмоқда. Беш ва уч босқичли мусо­
— буюк келажак” ғояси амалга ошишига кенг Боя Ўзбекистонда кучли ижтимоий ҳимояга лик. Битта кўчада яшаётган ёшлар (бу гап асо- бақалар давомида ғолиб ва совриндор ёшлар­
йўл очди. ўтилди, дедик. Бунда, албатта, катта сиёсат оғу­ Қарорга шарҳ: беш босқичли мусобақалар сан шаҳар муҳитига тегишли) бир­бирини та­ ни тарбиялаган мактабларнинг жисмоний тар­
шидаги пенсия таъминоти ҳам зоҳир. Беш йил­ ўз номи билан аҳамиятли. Кўчалараро маҳал­ нимаслик ҳолатлари ҳам учраб туради. Уларни бия фани ўқитувчилари, спорт таълим муасса­
Ўзбекистон аёлларида шарқона ибо бор. ки отахону оналар катта муаммодан қутулди: ла, маҳаллаларо сектор мусобақалари, унда бирлаштириш, дўст қилиш учун спортдан куч­ салари мураббийлари малака аттестациясига
Сир эмас, бу, айниқса, қишлоқ аёлларида жуда пенсияни ўз вақтида ола бошлади, пластик кар­ ғолиб бўлган маҳалла жамоалари ўртасида лироқ восита йўқ. Янги тизим билан кўчадан жалб этилмайди, шунингдек, уларга белгилан­
кучли. Шу сабаб, улар истаса ҳам баъзан кў­ тадаги маблағни нақдлаштириш ғалваси энди туман (шаҳар), кейин вилоят, ниҳоят, маҳалла бошланган дўстлик муҳити маҳалла, туман, ви­ ган тартибда малака тоифаси берилади.
чада жисмоний тарбия билан шуғулланишга йўқ. Дарвоқе, Президентимизнинг жорий йил жамоаларининг республика беллашувлари қан­ лоят ва мамлакат бўйлаб мустаҳкамланиб бо­
ийманарди (биз бу ўринда асосан пиёда ёки 7 апрелдаги “Давлат пенсиялари, нафақалар, дай яхши. Уч босқичли мусобақалар ҳам худди раверади. Бу — шу йилларда Ўзбекистон яхлит Ҳар икки янгилик, аввало, рағбат билан боғ­
спортча юришни назарда тутмоқдамиз). “Са­ компенсациялар ва бошқа ижтимоий тўловлар­ шу руҳда давом этади. дўст оилага, эзгу мақсадлар, Ватан келажаги лиқ эканига урғу қаратган ҳолда, Ўзбекистонда
ломатлик йўлаклари” ана шу манзарани ҳам ни тўлаш тизимини янада такомиллаштиришга йўлида бирлашган ёшлар маконига айланади, кўтаринки руҳда тарбияланган ёшлар оқими
ўзгартирди. Чунки бу йўлаклар албатта, пиёда доир қўшимча чора­тадбирлар тўғрисида”ги қа­ Беш босқичли мусобақалар қачон ва қай дегани. Ҳамжиҳатлик ва меҳр­оқибат бор жойда пайдо бўлишига кучли замин яратади.
юриш учун­да. Мана масалан, авваллари кў­ рори билан бу тизимда яна қатор қулайлик ва тартибда ўтказилади, деган савол ҳам кўпчи­ барака бўлишини ҳаммамиз яхши биламиз.
имтиёзлар жорий қилинмоқда. ликни қизиқтириш табиий. Бундан ташқари, энди ҳокимлар ҳам бевоси­
Яна айтиш керакки, бу мусобақалар шу йил­ та маҳаллаларга тушиб, спорт ислоҳоти билан
Хуллас, биз айтмоқчи бўлганимиз турли маи­ Биринчи босқич 10­25 апрель кунлари дан бошлаб ёшлар ўртасида ўзига хос катта шуғулланади. Чунки қарорда ҳудудларда таш­
ший муаммолардан халос бўлган кекса авлод кўчалараро ўтказилади. Унда 7 ёшдан 30 ёш­ спорт байрамига айланиб кетиши, уларни ўтка­ кил этиладиган бошқа спорт мусобақалари ту­
вакиллари энди ҳаётга розилик ҳисси, чанқоқ руҳ гача бўлган ўғил­қизлар саралаш босқичи ғо­ зишни интиқ кутиши, ҳали бу тизимга дунё ҳавас ман (шаҳар) ва вилоят босқичи ғолиблари учун
либлиги учун курашади. Мусобақалар якунида билан боқишига ишончимиз комил. Бундай дейи­ ҳоким совринини таъсис этиш белгиланган.
спорт турлари бўйича ҳар бир маҳалланинг шимизга асос шуки, қарорда ҳар икки мусобақа­
терма жамоаси шакллантирилиб, улар кейинги нинг ҳам молиявий манбаси аниқ кўрсатилган. Албатта, бу спорт мусобақаларига мада­
босқичда иштирокини давом эттиради. Шундай экан, механизм сўзсиз ишлайди. ний­маърифий тадбирларнинг уйғун олиб бори­
лиши ҳам янги Ўзбекистон ислоҳотларига ғоят
ҳамоҳангдир. Боиси, мамлакатимизда мус-
таҳкам, халқ тафаккури билан суғорилган
кучли маънавий макон пайдо бўлмоқда. Бу
макон муҳити бизни фақат юксалишга, ташаб­
бускорликка, дахлдорлик йўлига чорлайди.

ПрезиДент ташриФиДан сЎнг

ОЛМАЗОРДА КАТТА ТАДБИР БОШЛАНДИ

Инсон бор экан, гўзалликка ошуфта, эзгу амалларга ошно Давлатимиз раҳбари жорий йил — Эрта тонгданоқ Олмазор тумани­
бўлаверади. Айниқса, азалий қадриятимиз — кўчат экиб, 8 апрель куни пойтахтимизнинг Олма­ га 36 минг 880 туп мевали ва манзара­
боғ яратиш, атроф-муҳитни тоза ва озода сақлаш эътиборга зор туманига ташрифи чоғида ҳар бир ли дарахт кўчати келтирилди. 9330 туп
молик. Бу қадрият Президентимиз ташаббуси билан қўр олган маҳаллага, кўп қаватли уйлар атрофига, олма, 400 тупдан ёнғоқ ва шафтоли, 60
“Яшил макон” умуммиллий лойиҳаси доирасида янада ёрқин ҳовлиларга мевали, манзарали дарахт, туп олча, 200 туп хурмо, 280 туп ўрик,
жозиба касб этди. гуллар экиш топшириғини берган эди. 6700 туп ток ва 19500 туп терак кўчати
тумандаги 59 маҳаллага тақсимланди,
Орадан бир кун ўтиб, 9 апрель куни — дейди Миллий гвардия қўмондони Олмазор туманининг барча ҳудуд­ маштирилмоқда. Бунёдкорлик руҳи хо­
туманда Миллий гвардия бошчилиги­ ўринбосари, полковник Сарвар Ма­ ларида кўкаламзорлаштириш қизғин надонларга ҳам кўчган. Ҳамма ўз ҳов­
да Қишлоқ хўжалиги вазирлиги, Вете­ маюсупов. — “Яшил макон” умуммил­ давом этмоқда. Кўчалар, спорт май­ лисини ободонлаштиришга киришган.
ринария ва чорвачиликни ривожлан­ лий лойиҳаси доирасидаги ишларни дончалари, пиёдалар йўлаклари, кўп
тириш ҳамда Ўрмон хўжалиги давлат икки ҳафта давомида жадал суръатда қаватли уйлар фасади таъмирланиб, гуличеҳра ДурДиева,
қўмиталари, Ўсимликлар карантини ва давом эттирамиз. Негаки, шу кунлар­ носоз, эски лифтлар янгисига ал­ “Янги Ўзбекистон” мухбири
ҳимояси агентлиги, туман ҳокимлиги да кўчатларни экишга улгуриш керак.
ва сектор раҳбарларидан иборат муво­ Ниҳоллар кун келиб азим дарахтлар­
фиқлаштирувчи штаб фаолияти йўлга га, боғу бўстонларга айланади. Бу эзгу
қўйилди. ишлар натижасида, бир томондан, она
табиатимиз ҳавоси тозаланса, иккинчи
Штаб аъзолари шу куннинг ўзидаёқ томондан, мўл­кўлчилик бўлиб, элимиз
маҳаллаларни айланиб, кўчат экиш дастурхони ноз­неъматларга тўлади.
мумкин бўлган бўш жойлар, кўчат тур­
лари, сони ва жойлашуви бўйича аниқ Ҳамкорликдаги “Яшил макон” умум­
маълумотларни шакллантирди. миллий лойиҳаси доирасида маҳалла
фаоллари, кексаю ёш ободонлашти­
Шу тариқа туманда “Яшил макон” риш ва кўкаламзорлаштириш ишлари­
умуммиллий лойиҳаси янгича руҳ ва да фаол қатнашди.
кўтаринки кайфиятда бошлаб юбо­
рилди.

4 2022 йил 13 апрель, 73-сон Давр нафаси

Бугуннинг гаПи тараққиёт мезонлари

СОДДА ВА САМАРАДОР Одамлар кўнчилик билан қадим
замонлардан буён шуғулланиб келган
ТАРТИБ­ТАМОЙИЛЛАР бўлса-да, хромли кўнчилик XIX асрда пайдо
кейинги йилларда мингга я¿ин бюрократик бўлди. Мазкур технологияни швед олими
жараёнларни ¿ис¿артиришга олиб келди Хилтен Кавалин ҳамда француз олими
Рене де Керкадо ишлаб чиқди.
Президентимиз раислигида 7 апрель куни бўлиб ўтган тадбиркорларнинг фойдаланиши қулай Ушбу технология сабаб, сульфат ва бошқа
видеоселектор йиғилишида давлат хизматлари кўрсатишни бўлиши учун ушбу ҳужжатлар унифика­ тузлар ёрдамида ҳунармандлар терини
соддалаштириш ва кўламини кенгайтириш масаласига циялаштирилиб, ягона низом шаклида юмшоқроқ ва қайишқоқ қилиб ишлашни
ҳам алоҳида эътибор қаратилди. Бу борада аҳолига белгиланди. ўрганди. Бу усул орқали қайта ишланган
қулайликларни янада кўпайтириш бўйича навбатдаги тери намликка чидамли бўлиб, ранги
вазифалар белгиланди. Хусусан, Вазирлар Маҳкамасининг ва шаклини йўқотмай, энг муҳими,
2022 йил 21 февралдаги қарорига би­ ундан бошқа соҳаларда ҳам фойдаланиш
абдурауф қорЖовов, колатли органлар билан бирма­бир таҳ­ ноан Махсус электрон тизим орқали ай­ имконини берди. Бугунги кунда ҳам
лил қилинди, — дейди Адлия вазирлиги рим фаолият турларини лицензиялаш аксарият чарм маҳсулотлари ана шу усулда
иқтисодий шарҳловчи бошқарма бошлиғи Бунёд Азизов. — тартиби тўғрисида ягона низом тас­ тайёрланмоқда.
Ўтказилган ўрганиш ва таҳлиллар маъ­ диқланди. Мазкур ҳужжат билан 29 та
Хусусан, шу йил 1 июлдан бошлаб мурий тартиб­таомиллардан ўтишда лицензияланадиган фаолият турининг, К¤НЧИЛИК
38 турдаги давлат хизматлари учун ҳанузгача бюрократик расмиятчиликка 22 февралдаги қарорга мувофиқ, Мах­ саноатга айланиб, и¿тисодиётга
электрон имзо билан тасдиқлаш тала­ йўл қўйилаётгани, соҳада ахборот тех­ сус электрон тизим орқали айрим рух­ ¿анча фойда келтирмо¿да?
би бекор қилиниб, улар мобиль теле­ нологияларини жорий этиш талаб дара­ сат этиш хусусиятига эга ҳужжатларни
фон орқали амалга оширилади. 6 тур­ жасида эмаслигини кўрсатди. бериш тартиб­таомиллари тўғрисидаги шаҳзод ғаФФоров, Шу билан бирга, тижорат банклари то­ 2019 йилдан буён аёллар пойабзали
даги лицензия олиш учун сўраладиган ягона низом билан эса 28 та лицензия­ монидан тадбиркорлик субъектларига ишлаб чиқараётган, Хитойнинг салоҳи­
ҳужжатларга чек қўйилади, аҳоли ва Фармонга асосан, 2021 йил 1 ян­ ланадиган фаолият тури паспортлари “Янги Ўзбекистон” мухбири замонавий ускуна ва технологияларни ятли инвесторлари томонидан Ўрта
тадбиркорлар учун ўнга яқин давлат вардан буён мингга яқин белгиланган тасдиқланди. харид қилиш учун 3 йиллик имтиёзли Чирчиқ туманида ташкил этилган “Tata
хизмати бўйича электрон хабардор қи­ Бразилия, Хитой, Ҳиндистон дунёга даврни ўз ичига олган ҳолда 7 йил муд­ Shoes” МЧЖ корхонаси бугунги кунда ўз
лиш тизими жорий этилади. Шунингдек, бюрократик жараёнлар қисқартирил­ Вазирлар Маҳкамаси томонидан 25 тери етказиб берадиган асосий мам­ датгача йиллик 5 фоиз ставкада кредит­ брендига эга.
коммунал ташкилотларнинг 32 турдаги ди. Хусусан, 68 та лицензияланадиган февраль куни қабул қилинган яна бир лакатлардир. Чармдан тайёр маҳсулот лар ажратиладиган бўлди.
ҳужжат ва маълумотномаларини талаб фаолият ва 34 та рухсатнома бекор ишлаб чиқаришда эса, Италия етакчи Олмалиқ шаҳридаги “Dong Da” кор­
қилиши ҳам бекор қилинади. қилинди ҳамда тартибга солишнинг қарорда эса фаолиятни бошлаш ёки ту­ саналади. Италия чарми ўзининг юқори Бугунги кунда Тошкент вилоятида хонаси ҳам хорижга сифатли чарм маҳ­
муқобил усулига ўтказилди. Шундан гатиш учун ваколатли органни хабардор сифати билан дунёга машҳур. Мазкур чорва моллари терисини қайта ишлаш, сулотлар экспорт қилиб келмоқда.
— Президентимиз эътироф этга­ 36 та лицензияланадиган фаолият ва қилиш тартиби белгиланди. мамлакат чарм маҳсулотлари 120 дан пойабзал, чарм­атторлик маҳсулотлари,
нидек, ушбу масалалар инсон қадри, 10 та рухсатнома, 16 та лицензияла­ зиёд давлатга экспорт қилинади. мебелсозлик ва бутловчи буюмлар, пой­ — Корхонамиз 2011 йилдан буён
халқ розилиги билан боғлиқ, — дейди надиган фаолият ва 11 та рухсатно­ — Шу йилнинг 1 мартидан кучга кир­ абзал учун кимё ва бошқа маҳсулотлар фаолият юритади, — дейди “Dong Da”
Ўзбекистон Республикаси Адлия вази­ ма бирлаштириш йўли билан, 16 та ган ушбу қарорлар лицензиялаш, рух­ Юртимизда ҳам чарм саноати из­ ишлаб чиқариш билан шуғулланувчи корхонаси молиявий директори Суҳроб
ри Руслан Давлетов. — Бу мақсадга ҳар лицензияланадиган фаолият ва 13 та сат бериш ва хабардор қилиш тартиби­ чиллик билан ривожланиб бормоқда. 50 дан ортиқ корхона мавжуд. Корхона­ Холиқов. — Хитой сармояси асоси­
бир хизматнинг қулай ва шаффофлиги­ рухсатнома хабардор қилиш тартибига ни тизимлаштириш борасида қўйилган Мамлакатимизда “Ўзчармсаноат” уюш­ лар томонидан 2021 йилда 570 милли­ да ташкил этилган мазкур корхонада
ни таъминлаш, бюрократик тўсиқларни ўтказиш орқали бекор қилинди. Нати­ муҳим қадам бўлди, — дейди Адлия маси фаолият юритиб келади. Тери тай­ ард сўмлик саноат маҳсулотлари ишлаб қўй, қорамол териси қайта ишланиб,
олиб ташлаш, рақамлаштиришни кен­ жада тадбиркорлик субъектларининг вазирлиги бошқарма бошлиғи ўринбо­ ёрлаш, хомашёни чуқур қайта ишлаш чиқарилди. Бу мамлакатимизда ишлаб яримфабрикат маҳсулот тайёрланади.
гайтириш орқали эришилади. Маса­ йилига қарийб 125 миллиард сўм маб­ сари Жавоҳир Қулизода. — 2021 йил ҳамда чарм­пойабзал, чарм­атторлик, чиқарилган чарм­пойабзал ва мўйначи­ Ўтган йили 600 минг долларлик маҳ­
лан, кейинги уч йилда 73 та талаб бе­ лағи иқтисод қилиниб, ўз ихтиёрида қо­ 1 январдан бошлаб илгари белгилан­ мўйна, қоракўл ва жундан ишланган лик маҳсулотларининг 13 фоизи демак­ сулотимиз Хитойга экспорт қилинди.
кор қилинди. Бу қулайликлар бевосита ладиган бўлди. ган мингга яқин бюрократик жараёнлар тайёр маҳсулот ва буюмлар ишлаб дир. 55 миллион долларлик маҳсулот Корхонамизда 40 кишининг бандлиги
20 миллион аҳолининг ҳаётига ижобий қисқартирилди. Уларда лицензиялаш, чиқариш жараёнига кўмаклашиш, им­ экспорт қилинган. таъминланган. Айни кунларда Чирчиқ
таъсир кўрсатди ва улар томонидан ха­ Яна бир жиҳати, лицензиялаш, рухсат рухсат бериш ва хабардор қилиш тар­ порт ўрнини босувчи ва рақобатбар­ шаҳрида 2 миллион долларлик лойиҳа
ражат қилиб келинаётган 300 миллиард бериш ва хабардор қилиш жараёнлари тиб­таомиллари бўйича умумий қоида­ дош маҳсулотлар билан тўлдириш учун — Вилоятда чарм­пойабзал маҳсу­ қийматига эга завод ишга тушиш арафа­
сўмни тежаш имконини берди. “Лицензия” ахборот тизими орқали тўлиқ лар белгиланди ва ҳар бир фаолиятга шарт­шароитлар яратиш, тармоқнинг лотлари тайёрлаш ҳажми йилдан­йилга сида. Бу ерда ўрнатиладиган замонавий
электронлаштирилди. 115 та лицензия хос хусусиятлар низомга илова қилин­ экспорт салоҳиятини оширишга кўмак­ ўсиб бормоқда, — дейди “Ўзчармсаноат” асбоб­ускуналар ёрдамида тери тайёр
Агар лицензиялаш йўналишини ола­ ва рухсат бериш тартиб­таомилларини ган 57 та паспортда аниқ белгилаб лашиш ташкилот фаолиятининг асосий
диган бўлсак, ҳар бир тадбиркорнинг янада қисқартириш ва соддалаштириш қўйилди. йўналишларидан саналади.
давлат хизматларидан фойдаланиши ҳамда 14 турдаги фаолият бўйича ҳуж­
учун очиқ ва қулай янги электрон тизим жатларни расмийлаштириш муддатини Эътиборли жиҳати шундаки, ягона Сўнгги йилларда чарм саноатида
юзага келтирилди. Бундан ташқари, қисқартириш орқали бизнес жараёнлар низомларда акс этмаган ва лицензия­ амалга оширилган технологик янгилаш
132 та лицензия ва рухсат берувчи ҳуж­ ва маъмурий тартиблар енгиллаштирил­ лаш, рухсат бериш ва хабардор қи­ ва маҳаллийлаштириш натижасида
жат бекор қилинди. Бугунги кунда барча ди. Фаолиятни бошлашдаги вақт лицен­ лишнинг ўзига хос хусусиятлари пас­ тармоқ сезиларли ривожланди. Маса­
ҳужжатлар масофавий шаклда амалга зиялар учун 30 кунгача, рухсатномалар портларда ҳар бир фаолият туридан лан, 2017 йилда 760 миллиард сўмлик
оширилмоқда. Бу тизим янада ривож­ учун 20 кунгача қисқарди. келиб чиқиб тақдим қилинадиган ҳуж­ чарм­пойабзал маҳсулотлари ишлаб
лантирилади. жатлар, аризани кўриб чиқиш муддат­ чиқарилган бўлса, 2021 йилга келиб,
2021 йил 15 июлдан Ўзбекистон Рес­ лари, бунинг учун тўланадиган йиғим ва бу кўрсаткич 4 триллион 415 миллиард
Президентимиз йиғилишда давлат публикасининг “Лицензиялаш, рухсат бож миқдори, талаб ва шартлари каби сўмни ташкил этган. Шу даврда экспорт
хизматлари соҳаси бўйича тасдиқлан­ бериш ва хабардор қилиш тартиб­тао­ бошқа маълумотлар ҳам акс эттирил­ ҳажми 105 миллион доллардан 421
ган янги беш йиллик стратегиядан ўрин миллари тўғрисида”ги қонуни амалиёт­ ган. миллион долларга етди. Яъни ишлаб
олган вазифалар ижросини таъминлаш га жорий этилди. Унга асосан лицензия чиқариш қарийб 6 баробар, экспорт
зарурлигини таъкидлади. Чунки мазкур ва тартибга солиш соҳасидаги юзга Эндиликда барча аризалар 4 баробар ўсди. Тайёр маҳсулотлар улу­
миллий дастурнинг ҳар бир бандига яқин қонун ҳужжати ўз кучини йўқотди. электрон тарзда “Лицензия” ахборот ши 32 фоиздан 78 фоизга кўпайди.
масъул бўлган ижрочилар ҳам, уларни 49 та лицензия, 120 та рухсат бериш тизими орқали дам олиш ва байрам
бажариш муддатлари ҳам аниқ белги­ ҳужжати ҳамда 33 та хабарноманинг кунларидан қатъий назар, ҳар куни 2019 йилдан буён аёллар Пойабзали ишлаб ҳолга келтирилади. Келгусида ана шу
ланган. Бу борада ихчам ва самарадор якуний рўйхати тасдиқланди. 24 соат давомида қабул қилинади. Бу чиқараётган, хитойнинг салоҳиятли заводда чармдан оёқ кийимлар, сумка­
“Йўл харитаси” ишлаб чиқилган. Ол­ билан фуқароларнинг давлат орган­ инвесторлари тоМонидан ўрта чирчиқ лар ишлаб чиқариш ҳам кўзда тутилган.
динда турган асосий вазифа уларнинг Қонуннинг яна бир аҳамиятли томони ларига бориш ва кутиш каби ортиқча туМанида ташкил этилган “TaTa ShoeS” Мчж
энг қуйи бўғиндаги ижросини амалда шундаки, шу пайтгача мавжуд бўлмаган оворагарчиликларга чек қўйилди. Бун­ корхонаси бугунги кунда ўз брендига эга. Табиий чармга дунё миқёсида ҳар
таъминлашдан иборат. Чунки маҳалла­ ваколатли органни хабардор этиш орқа­ да, аризалар иш вақтидан кейин ёки олМалиқ шаҳридаги “Dong Da” корхонаси ҳаМ доим талаб юқори бўлган. Чунки чарм
ларда яшовчи фуқаролар тизимда рўй ли фаолиятни амалга ошириш билан дам олиш ва байрам кунлари берил­ хорижга сифатли чарМ Маҳсулотлар эксПорт сифатли, чидамли, қайишқоқ маҳсулот
бераётган ўзгаришлар, инсонни қадр­ боғлиқ мутлақо янги, соддалаштирил­ ганда, улар лицензияловчи орган то­ қилиб келМоқда. бўлиб, узоқ йиллар давомида асл кўри­
лаш учун амалга оширилаётган давлат ган механизм жорий этилди. Лицензия­ монидан қабул қилинган кун мурожаат нишини йўқотмайди. Қолаверса, ундан
хизматлари қулайлиги ва самарасини лаш, рухсат бериш ва хабардор этиш қилинган вақт ҳисобланади. Президентимиз шу йилнинг 24 ян­ уюшмаси Тошкент вилояти бошқар­ тайёрланадиган кийимлар, буюмлар на­
ўз ҳаётида сезиши зарур. тартиб­таомиллари тўлиқ рақамлашти­ варь куни мазкур саноатдаги устувор маси бош мутахассиси Наимжон фислиги ва бежиримлиги билан ажра­
рилиши ва бу жараёнлар “Лицензия” Лицензия ёки рухсатнома олишда вазифалар муҳокамасига бағишлан­ Ҳамидов. — 2017 йилда атиги 31,4 либ туради. Шунинг учун ҳам табиий
Яна бир муҳим масала, бу — фуқа­ ахборот тизими орқали амалга ошири­ талабгорнинг бошқа келишиладиган ган йиғилишда бу йил чарм­пойабзал миллиард сўмлик маҳсулотлар ишлаб тери ва ундан тайёрланадиган маҳсу­
роларга кўрсатилаётган хизматлар лиши белгилаб қўйилди. Лицензия ва идоралардан хулосасини олиб, аризага маҳсулотлар экспортини 500 миллион чиқарилган бўлса, бу кўрсаткични 2022 лотлар қиммат бўлади.
вақтини қисқартириш. ХХI асрда энг рухсат этиш хусусиятига эга ҳужжат­ илова қилиш амалиёти бекор қилинди. долларга, келгуси 3 йилда 1 миллиард йилда 713,6 миллиард сўмга оши­
катта ресурс — вақт. Унинг тежалиши, лар қайси ҳолатларда суд томонидан “Бир дарча” тамойили асосида лицен­ 200 миллион долларга етказиш мақсад риш режалаштирилмоқда. Шунингдек, — Корхонамизда тери қайта ишланиб,
аҳолини овора қилмаслик учун давлат ва қайси ҳолатларда ваколатли орган зияловчи органнинг “Лицензия” ахборот қилинганини таъкидлади. экспорт кўрсаткичлари 2017 йилда ундан мўйнали кийимлар ва бошқа турдаги
хизматларини туман ёки вилоят марка­ томонидан бекор қилинишининг аниқ тизими орқали тегишли хулосаларни 4,3 миллион доллар бўлган бўлса, жо­ маҳсулотлар ишлаб чиқарилади, — дейди
зига бормай, маҳалланинг ўзида олиши чегаралари белгилаб берилди. бошқа органлардан ўзи олади, хулоса Давлатимиз раҳбарининг 2022 йил рий йилда 59 миллион долларга етка­ Юқори Чирчиқ туманидаги “Qunduz­A” кор­
керак. Бу вазифа миллий стратегиянинг ўз вақтида тақдим этилмаса, ижобий ху­ 26 февралдаги “Чарм­пойабзал ва мўй­ зиш мақсад қилинган. хонаси раҳбари Абдуқаҳҳор Орифхўжаев.
энг муҳим бўғинини ташкил этади ва Ишбилармонлик муҳити лоса олинган, деб ҳисобланади. Бунда начилик соҳаларида тайёр маҳсулот — Маҳаллий бозорда, айниқса, табиий
биз уни ҳам, албатта, бажарамиз. янада яхшиланади келиб чиқадиган оқибатлар учун жавоб­ ишлаб чиқаришни қўллаб­қувватлашга Тошкент вилоятида йилига 1650 минг мўйнали қулоқчинли телпаклар, пўстин,
гарлик хулосани кечиктирган орган зим­ доир қўшимча чора­тадбирлар тўғриси­ донага яқин тери хомашёси корхоналар мўйнали қўлқоплар, махсус костюм­шим­
Ўта муҳим ҳуқуқий Баҳор борлиққа яшариш ва янгила­ масида бўлади. да”ги қарори соҳанинг янада ривожла­ томонидан тўлиқ қайта ишланмоқда. ларга талаб катта. Хомашё Россия, Хитой,
асослар нишларни олиб келади. Бугунги кунда нишига хизмат қилади. Унга кўра, 16 та Қўшни вилоятлардан ҳам тери хом­ Қозоғистон, Туркия, Беларусь каби дав­
бундай жараённи лицензия ва рухсат­ Лицензиялаш ёки рухсат бериш жа­ туман (шаҳар)да, шунингдек, Тошкент ашёси олиниб, уларга ишлов берил­ латлардан келтирилмоқда. 2021 йилда
Иқтисодиётни либераллаштириш ва нома бериш бўйича тартиб­таомиллар­ раёнида бюрократияга йўл қўймаслик вилоятида терини қайта ишлашга ихти­ япти. Ўтган йили Тошкент вилоятида 53 мингдан зиёд маҳсулот сотилди. Мам­
тадбиркорлар манфаатларини ҳимоя даги янги ўзгаришларда ҳам кузатиш мақсадида паспортларда белгиланган сослаштирилган, тайёр чарм­пойабзал 6,8 миллиард сўмлик чарм­атторлик лакатимизда тадбиркорликни қўллаб­қув­
қилиш сиёсати энг устувор вазифа­ мумкин. талаб ва шартлардан ташқари ҳужжат­ ва мўйна маҳсулотлар ишлаб чиқариш­ маҳсулотлари тайёрланган. 11,8 мил­ ватлаш борасидаги ислоҳотлар туфайли
лардан бири. Бу борадаги мезонлар ларни талаб қилиш тақиқланди. Энди­ га мўлжалланган кичик саноат зонала­ лион жуфт пойабзал, 8,2 минг дона ижтимой, фойда ва мулк солиқлари ҳамда
босқичма­босқич ишлаб чиқилиб, ама­ Бугунги кунга қадар лицензия ва рух­ ликда ушбу низомларда белгиланмаган рини ташкил қилиш белгилаб берилган. чарм кийим­кечак ишлаб чиқарилган. божхона тўловларидан озод этилганмиз.
лиётга изчил татбиқ этиляпти, десак ҳеч сатнома бериш бўйича тартиб­таомил­ асослар бўйича лицензия ёки рухсатно­ Корхонамизда 44 киши доимий иш билан
бир муболаға қилмаган бўламиз. лар 200 га яқин турли норматив­ҳуқуқий мани бериш мақсадга мувофиқ эмас, банд. Бу йил фаолиятимизни янада кен­
ҳужжатлар билан тартибга солинган. деган важ рад этишга асос бўлмайди. гайтириб, 76 минг дона маҳсулот сотишни
Жаҳон банки тадқиқотларига кўра, Ушбу низомлардан фойдаланиш, улар­ Агар шундай ҳолатга йўл қўйилса, вако­ режалаштирганмиз.
айни пайтда Ўзбекистонда йирик кор­ ни қидириб топиш тадбиркорларга ноқу­ латли органнинг маъмурий жавобгарли­
хоналар раҳбарлари иш вақтининг лайлик олиб келаётган эди. Аҳоли ва ги кўриб чиқилади. Мухтасар айтганда, бугунги кунда
31 фоизи, кичик корхоналар етакчилари тадбиркорларга яратиб берилаётган им­
кундалик фаолиятининг 26 фоизи бюро­ Ушбу ҳужжатлар билан ҳукумат­ коният ва имтиёзлар натижасида мам­
кратик масалаларни ҳал қилиш, давлат нинг 250 та қарори ўз кучини йўқотган, лакатимизнинг бошқа ҳудудларида бўл­
органлари ҳамда ҳокимликлар билан деб топилди, 35 тасига ўзгартириш ва гани каби Тошкент вилоятида ҳам чарм
муносабатларга киришиш учун сарфла­ қўшимчалар киритилди. маҳсулотлар ишлаб чиқариш борасида
наётгани қайд этилган. Адлия вазирли­ салмоқли натижаларга эришилмоқда.
ги ходимларининг фикрича, ушбу вақт Янги замонавий корхоналар иш бошла­
самаралироқ тарзда, масалан, ишлаб япти. Улар маҳаллий бозорни нафақат
чиқариш ҳажмини кўпайтиришга, иш хомашё, балки импорт ўрнини босувчи,
самарадорлигини ва корхоналар ту­ экспортбоп, сифатли тайёр маҳсулот­
шумларини ошириш масалаларини ҳал лар билан таъминлаш имконини бер­
этишга хизмат қилиши мумкин эди. моқда. Бу эса, мамлакатимиз иқтисодий
тараққиётига, халқимиз фаровонлигига
Президентимизнинг 2020 йил 24 ав­ қўшилаётган катта ҳиссадир.
густдаги “Лицензиялаш ва рухсат бериш
тартиб­таомилларини тубдан такомил­
лаштириш чора­тадбирлари тўғриси­
да”ги фармони мамлакатимизда ушбу
соҳани кескин енгиллаштиришга қара­
тилган, барча масалаларни комплекс
қамраб олган муҳим ҳужжат бўлди.

— Ушбу ҳужжатни ишлаб чиқиш
жараёнида барча лицензияланадиган
фаолият ва рухсатномалар тегишли ва­

Таълим 52022 йил 13 апрель, 73-сон

Янгича ёнДашувлар

¤ЗБЕК ОЛИМЛАРИ ISO АЪЗОЛАРИ ТАРКИБИДА

Бу бизга нима беради?

шуҳрат БоБомуроДов, Очиғи, мамлакатимиз шу вақтгача мазкур тузил­ зарур ҳолларда уларнинг соғломлигини таъмин­ ривожланган МаМлакатларда ишлаб чиқилган янги,
мага кузатувчи сифатида аъзо бўлмаган. Олимла­ лаш чора­тадбирларини ишлаб чиқиш имконини заМонавий агротехнологиялардан фойдаланиш МуҳиМ
тупроқшунослик ва римизнинг халқаро қўмита фаолиятида иштирок беради. Табиийки, экологик хавфсиз тупроқда юқо­ аҳаМиятга эга. бу технологиялар негизида, аксарият ҳолларда,
этиши диёримизда амалга ошириладиган тупроқ ISo стандартлари, жуМладан, “ISo/TC 190 SoIl qualITy — туПроқ
агрокимё илмий-тадқиқот тадқиқотларини ISO стандартларида бажариш­ ри сифатли, экологик тоза маҳсулот етиштириш ва сифати” услубларидан фойдаланиш ўз саМарасини беради.
ни босқичма­босқич жорий этишга хизмат қилади. уни жаҳон бозорига киритиш мумкин.
институти директори, Бу эса мамлакатимизда етиштирилаётган қишлоқ таъминлаш, органик ва органоминерал ўғитларни Ҳозирда Тупроқшунослик ва агрокимё ил­
хўжалиги маҳсулотларининг жаҳон бозорига чиқи­ Шу ўринда савол туғилади, хўш, тупроқ сифа­ белгиланган меъёрларда киритиш, суғориш меъёр­
биология фанлари доктори шини янада кенгайтириш, пировардида, экспорт ти, деганда ўзи нима тушунилади? Оддий қилиб лари ва муддатларининг илмий асосланган тарти­ мий­тадқиқот институтида ана шундай замо­
салоҳиятини оширишга катта ҳисса қўшади. изоҳлаганда, тупроқ сифати — бу қишлоқ хўжалиги би ишлаб чиқилади. навий технологияларни кўпайтириш чоралари
Бошланиши 1-бетда экинларининг яхши ўсиб ривожланиши ва режа­ кўриляпти. Инновацион ривожланиш вазирлиги
Халқаро стандартларга жавоб берадиган орга­ Аммо айрим суғориладиган ва лалми ерлар бор­ томонидан ажратилган маблағлар ҳисобига инс­
Одатий сўзлашувда “экологик тоза” тарзида қўл­ ник маҳсулот етиштириш, аслида мураккаб ва узоқ лаштирилган ҳосилни олишда тупроқнинг ишлаб ки, уларда тупроқ унумдорлигига кучли таъсир кўр­ титутимиз замонавий лаборатория асбоб­уску­
ланиладиган органик сўзи “чекланган” маъносини вақт талаб этадиган жараён. Бунда белгиланган чиқариш қобилияти ёки табиий унумдорлигига бе­ сатувчи табиий ва антропоген омиллар сабаб сал­
англатади. Яъни бундай маҳсулот қўшимча мине­ тадбирлар уруғ ёки кўчатни ерга қадаш жараёни­ рилган қиёсий баҳони англатади. бий жараёнларни тўлиқ бартараф этишнинг имкони налари билан жиҳозланган. 2021 йилда амалга
рал ўғитлар, химикат ва бошқа техноген таъсир­ дан бошланади. Яъни илк босқичдаёқ кўчат, туп­ йўқ. Бундай тупроқлар доимий равишда мелиоратив оширилган тажриба­конструктор лойиҳа доира­
ларсиз, замонавий технологиялар асосида етишти­ роқ, ҳатто сув сифати назорат қилиниб, то ҳосил Тупроқлар сифати бўйича бир нечта гуруҳлар­ тадбирлар ўтказилишини талаб этади, акс ҳолда,
рилади ёки табиий тоза хомашёлардан олинади. олингунча кечадиган жараёнларда сунъий қўшим­ га бўлинади. Ёмон, ўртачадан паст, ўртача, яхши, катта меҳнат ва маблағ эвазига тикланган унумдор­ сида икки дона “Тупроқ клиникаси” мобиль инно­
чалардан фойдаланилмайди. Шундан кейингина энг яхши ерлар ва ҳоказо. Тупроқнинг сифати лигини қисқа муддатда йўқотиши мумкин. вацион лабораторияси ташкил қилинди. Ушбу мо­
Бугунги кунда дунёнинг 179 мамлакатида ор­ маҳсулот экологик тоза, деб топилиб, унга халқаро унинг асосий хоссалари, яъни механик таркиби,
ганик қишлоқ хўжалиги ривожланмоқда. Уларда сифат сертификати берилади. аргокимёвий хоссалари, шўрланиш даражаси, эр­ Замонавий ускуналар зарур биль лаборатория Германиянинг “STEP Systems
2 миллиондан зиёд органик маҳсулотларни ишлаб розияланиш жараёнлари, тош аралашганлиги ва GmbH” компанияси томонидан ишлаб чиқилган
чиқарувчи корхоналар фаолият олиб боряпти. 2019 Мамлакатимизда органик қишлоқ хўжалиги ёки бошқалар ҳисобига аниқланади. Ерларни суғориш, шўр ювиш, тупроққа ишлов бўлиб, унинг асосини “LASA AGRO Mobil” ком­
йилда органик қишлоқ хўжалиги бўйича халқаро органик деҳқончилик бўйича қонун талаблари, эко­ бериш каби тадбирларни белгилаш тупроқнинг
бозорлардаги савдо айланмаси 96,7 миллиард ев­ логик тоза маҳсулот стандартлари ҳамда бундай Юртимизда 20174 минг гектар қишлоқ хўжалиги механик таркибига боғлиқ. Шу боис, аввало, туп­ плекси ташкил этади. Таркиби “LASA AGRO DR
рони ташкил этган. Экспертларнинг баҳолашича, маҳсулотларни тартибга соладиган ва маркировка ерлари мавжуд бўлиб, умумий ер майдонларининг роқларни механик таркибига кўра, гуруҳлаш керак 2800” спектрометри, люкс­метр, квантометр, вла­
сўнгги 5 йилда жаҳон органик маҳсулотлари бозо­ қиладиган ҳуқуқий асослар охирги 5 йилда яратила 9,7 фоизини суғориладиган, 2,9 фоизини лалми бўлади.
рида йилига ўртача 15 фоиздан ўсишга эришилга­ бошланди. Ҳозирги вақтда кўплаб маҳаллий таш­ экин ерлари ташкил этади. гомер ва термометр сингари охирги модел уску­
ни ҳисобига, 2022 йилда савдо айланмаси 212 мил­ килотлар, деҳқон ва фермерлар ўзи ишлаб чиқара­ Бугунгача мамлакатимиз амалиётида қўлла­ наларидан иборат.
лиард АҚШ долларига етиши тахмин қилинмоқда. ётган маҳсулотга сифат сертификатини олмоқда. Республикамизда тайёрланаётган қишлоқ хў­ нилаётган тупроқ механик таркибини аниқлаш
Бу, аввало, замон талаби бўлса, бошқа томондан, жалиги маҳсулотларининг 90 фоиздан ортиғи суғо­ услуби илғор мамлакатлар тажрибасидан фарқ Махсус автомобилга жойлаштирилган ихчам
Ана энди, асосий масала — озиқ­овқат сифати­ юртимизда халқаро стандартларни жорий этиш­ қилади. Тупроқларни таҳлил қилишда ISO стан­ асбоб­ускуналар ёрдамида экин вегетациясининг
ни таъминлашдаги муҳим жиҳатларга ўтсак. Сўнгги нинг ҳуқуқий асослари яратилганидандир. риладиган ерларда етиштирилади. Аммо ушбу дартларига киритилган янги техник воситалар турли босқичларида тупроқнинг мелиоратив ҳола­
йилларда мамлакатимиз ISO — Халқаро стандарт­ ерларнинг 47 фоизи турли даражада шўрланган. ва услубларни қўллаш анча самарали. Шундай ти, озуқа моддалари билан таъминлангани ва бош­
лаштириш ташкилоти сингари кўплаб нуфузли ту­ Қолаверса, мамлакатимизда илм­фан ва ил­ Шунингдек, 14 фоизи сув эрозияси, 15 фоизи ша­ техник воситалардан бири автоматлаштирилган қа агрокимёвий кўрсаткичларини даланинг ўзида
зилмаларнинг тенг ҳуқуқли аъзосига айланди. Ўзбе­ мий фаолият соҳасида халқаро ҳамкорликни таҳлил тизимидир. Бу технология орқали бир аниқлаш мумкин. Айни пайтда бажарилган тупроқ
кистон ушбу ташкилотга Европа ва Марказий Осиё кенгайтириш, дунё илм­фани ва технологиялари мол эрозиясига учраган. Суғориладиган ерларнинг вақтнинг ўзида бир неча киши иштирокида амал­ кимёвий таҳлиллари асосида экин вегетацияси­
мамлакатлари сингари аъзо давлат саналади. Яқин­ илғор ютуқларидан миллий иқтисодиёт рақобат­ 43,6 фоизи ўрта қумоқли, 23,9 фоизи енгил қумоқ­ га ошириладиган таҳлилларни бир оператор ав­
да Тупроқшунослик ва агрокимё илмий­тадқиқот бардошлигини юксалтиришда фойдаланиш, чет томатлаштирилган тизимларда амалга ошириш нинг турли босқичларида минерал ва органик ўғит­
институти ходимлари — қишлоқ хўжалиги фанлари эл инвестициялари, етук илмий ва технология ли, 20,3 фоизи оғир қумоқли, 8 фоизи қумоқли, 2,5 мумкин. Бунга Германиянинг “Скалар” компания­ ларни самарали қўллаш, суғориш муддати ва меъ­
номзоди А.Боиров ҳамда қишлоқ хўжалиги фанла­ марказлари, олимлар, мутахассисларни юрти­ фоизи қумли ва 1,7 фоизи лойли механик таркибга си томонидан ишлаб чиқилган автоматик анали­
ри бўйича фалсафа доктори Х.Нуриддинова ISO мизга жалб этиш, илмий­тадқиқот билан шуғул­ эга тупроқлардан иборат. Табиийки, ушбу ерларда тик линияни мисол қилиш мумкин. Бу технология ёрларини аниқ белгилаш бўйича амалий тавсиялар
Халқаро стандартлаштириш ташкилотининг “ISO/TC ланувчи ходимларнинг хорижда тажриба ва ма­ етиштирилаётган маҳсулотларнинг талаб даража­ билан вақт ва реагентларни тежаб, тупроқ ҳола­ берилади.
190 Soil quality — Тупроқ сифати” техник қўмитасига лака оширишини таъминлаш масалаларига катта ти тўғрисида бир нечта кўрсаткичларни аниқлаш
кузатувчи аъзо сифатида қабул қилинди. Бу уларга эътибор қаратилмоқда. сидаги сифатини таъминлаш учун, албатта, туп­ имконияти мавжуд. Тупроқ сифатини стандартлаштириш йўлида
кейинчалик қўмитанинг расмий аъзоси мақоми бе­ роқларнинг хосса­хусусиятларини аниқлаб, улар­ олиб борилаётган илмий­тадқиқот ишларидан кўз­
рилиши йўлидаги муҳим қадамдир. Президентимизнинг 2019 йил 17 июндаги
“Қишлоқ хўжалигида ер ва сув ресурсларидан са­ нинг ҳолатини яхшилаш керак бўлади. ланган асосий мақсад мамлакатимиз иқтисодиёти­
муносаБат марали фойдаланиш чора­тадбирлари тўғрисида”­ Бунда ривожланган мамлакатларда ишлаб
ги ва 2019 йил 23 октябрдаги “Ўзбекистон Респуб­ нинг энг муҳим тармоқларидан бири бўлган қишлоқ
ликаси қишлоқ хўжалигини ривожлантиришнинг чиқилган янги, замонавий агротехнологиялардан хўжалиги соҳасида юқори ҳосилдорлик ва сифат
2020­2030 йилларга мўлжалланган стратегиясини фойдаланиш муҳим аҳамиятга эга. Бу технология­ кўрсаткичига эришишдан иборат. Ахир, тупроқ си­
тасдиқлаш тўғрисида”ги фармонларида тармоқда лар негизида, аксарият ҳолларда, ISO стандартла­ фати ва унумдорлиги қанча юқори бўлса, биз ис­
жаҳон стандартларини жорий қилиш масалаларига
алоҳида эътибор қаратилган. ри, жумладан, “ISO/TC 190 Soil quality — Тупроқ си­ теъмол қилаётган маҳсулотлар табиийлиги шунча
фати” услубларидан фойдаланиш ўз самарасини ошиб бораверади.
Сифатли тупроқ — беради.
сифатли маҳсулот дегани(ми)?
Юртимизда тупроқ сифатини баҳолаш ишлари
Экологик тоза маҳсулот етиштиришни туп­ бўйича тадқиқотлар барча суғориладиган қишлоқ
роқ сифати билан боғлаётганимиз бежиз эмас. хўжалик ер майдонларида ҳар беш йилда, лалми
Чунки қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари тупроқда ерларда ҳар ўн йилда бир марта ўтказилади ҳамда
етиштирилади. Унинг кимёвий таркибини халқаро туман ҳудудини тўлиқ қамраб олади. Ер майдонла­
стандартлар билан аниқлаш эса тупроқнинг эко­ рининг ҳолати турли ҳудудларда турлича бўлади.
логик хавфсизлик талабларига жавоб бериши ва Масалан, республикамизнинг шимолий ҳудудлари
— Қорақалпоғистон Республикаси, Хоразм, Бухоро
вилоятлари ва марказий зона ҳудудларидаги Жиз­
зах, Сирдарё вилоятларида тупроқнинг унумдорли­

ги бошқа вилоятларга қараганда пастроқ ҳисобла­
нади.

Экин экишга яроқсиз тупроқларни қишлоқ хў­

жалиги ишлаб чиқаришига қайтариш асосий ва­
зифаларимиздан бири. Бунда босқичма­босқич
агромелиоратив тадбирлар амалга оширилиб,
тупроқлар реабилитацияси ва рекультивациясини

халқаро таЖриБа

Дунё иморатлари ичида энг улуғи — мактаб. Зеро, маърифат нурини беминнат таратувчи Карл ШВАРЦ:
зиё масканида муаллимлар комиллик, етуклик сари интилаётган ёш авлодга таълим-тарбия
беради, тафаккурини теранлаштириб, қалбида чин инсоний фазилатлар мустаҳкам ўрин ИЛМ­ФАНГА ЭЪТИБОРЛИ
олишига беғараз ҳисса қўшиб келади. Устозлар кўмагида ёшлар аста-секинлик билан фанлар ЖАМИЯТ ЮКСАЛАВЕРАДИ
оламини ўзлаштириб бораверади.

УЙ¢О£ ФИКР ТАРБИЯСИ

гулсанам иБрагимова, оширишда директорларнинг масъулия­ Яқинда мактаб таълимини ислоҳ қилиш бўйича йил бошида
низомий номидаги тини янада кучайтириш мақсадида сер­ белгиланган топшириқлар ижроси, йил якунига қадар устувор
тошкент давлат тификатлаш тизими жорий этилиши, вазифаларга бағишланган йиғилишда давлатимиз раҳбари
педагогика университети халқ таълимига малакали педагог­кадр­ “2022 йилни ҳокимларнинг мактабга эътибори йили, деб
педагогика-психология лар тайёрлаш ва уларнинг малакасини эълон қилганмиз ва туман ҳокими “халқ таълими мудири”
факультети декани, ошириш борасидаги ишларни янгича бўлади, деган вазифаларни, афсуски, ҳамма ҳокимлар ҳам
педагогика фанлари усулда ташкил этиш бўйича аниқ вази­ ҳали тўлиқ тушуниб етгани йўқ”, дея айтиб ўтди. Шунингдек,
доктори фалар белгиланди. таълим муассасалари, хусусий ўқув даргоҳларидаги илғор
методикани ҳудудидаги мактабларда жорий қилиш борасида
Агар ривожланган давлатлар тажри­ Йиғилишда мамлакатимизда фао­ ҳокимларда ташаббус етишмаётгани таъкидланди. жамият юксалаверади. Ўзбекистон менда
басини ўрганадиган бўлсак, мактабга, лият олиб бораётган олий таълим му­ шундай таассурот уйғотяпти”.
таълимга берилган эътибор мамлакат шулар жумласидан. Бу сўнгги йиллар­ ассасалари ичида ўзига хос нуфузга ва Ҳақиқатан ҳам таълим сифатини туб­ ди. Меҳмонни юртига кузатар чоғи туман
тараққиётини янги босқичга олиб чиқув­ да таълим тизимига давлат сиёсати салкам 90 йиллик тарихга эга бўлган, дан ошириш, мактаблардаги маънавий ҳокими унга ҳудудда немис тили фанини Карл Шварц инглиз тили ўқитувчилари
чи билимли, иқтидорли ва ташаббускор даражасида эътибор қаратилаётгани­ ўз вақтида нафақат Ўзбекистон, бал­ муҳитни яхшилаш борасида бажарила­ ўқитиш сифатини юқори даражага олиб билан илғор тажрибалар асосида шуғул­
авлодни тарбиялашга бўлган эътибор дан далолат беради. ки қўшни мамлакатлар таълим тизими ётган тизимли ишлар салмоғига нисбатан чиқиш мақсадида узоқроқ муддатга янги ланишдан бўш вақтида маҳаллий мактаб­
сифатида қабул қилинади. учун педагог кадрлар етказиб берган самарадорлик анча паст. Шу маънода, шартнома тузишни таклиф қилди. Герма­ лар фаолияти билан ҳам алоҳида қизиқ­
Ҳозирда мамлакатимизда 10 минг Низомий номидаги Тошкент давлат таълим­тарбия масаласига ҳамма масъул нияга етиб боргач, педагог халқаро ташки­ моқда. Жумладан, тумандаги 16­мактабга
Шунинг учун ҳам бугун мамлакати­ 130 та мактабда 6 миллиондан зиёд педагогика университетининг кейинги экани, айниқса, вилоят, туман ҳокимлари лот мутасаддиларига Қўрғонтепа ҳақида бориб, инглиз тили дарсларининг ўтили­
мизда таълимга бўлган эътибор ҳар ўғил­қиз ўқиб, таълим­тарбия олмоқда. фаолияти бўйича ҳам аниқ вазифалар бу борада фидойилик кўрсатиши зарур­ илиқ фикрлар айтиб, туманда ишни давом ши, ўқитувчи ва ўқувчилар ўртасидаги му­
қачонгидан долзарб тус олди. Давлати­ Очиғини айтиш керак, мактабларда таш­ белгиланди. лиги қайта­қайта таъкидланаётгани бежиз эттириш истагини билдирди. Уни туманга лоқотни диққат билан кузатди. Қўлланаёт­
миз раҳбари таъбири билан айтганда, кил этилган таълим стандартлари, ўқув эмас. Зеро, мактаблардаги муаммоларни, қайта юбориш масаласи маъқуллангани, ган метод ҳамда педагогик технологиялар
узоқ йиллар мобайнида мактаб, унинг дастурлари фақатгина назарий йўнал­ Хусусан, педагогика университе­ асл ҳолатни ҳокимлар шу тизимга масъул албатта, қувонарли. билан яқиндан танишди. Шу билан бирга,
моддий­техник базасини яхшилаш, тирилган бўлиб, ўқувчиларни мантиқий ти Халқ таълими вазирлиги таркиби­ бўлгандагина кўра олади. педагоглар ва ўқувчилар билан самимий
таълим сифати ва педагог­ўқитувчилар фикрлаш, амалий кўникмаларини шакл­ га ўтказилиб, мактаб ўқитувчиларини Март ойида иккинчи ўқитувчи — Карл суҳбатлашиб, дарс мазмунини бойитиш
фаолиятини ташкил этиш билан боғлиқ лантириш, Президентимиз таъбири тайёрлаш ва қайта тайёрлаш бўйича Андижон вилоятининг Қўрғонтепа ту­ Шварц кутиб олинди. Режага мувофиқ, бўйича қўшимча тавсиялар берди.
масалалар аксар ҳолларда фақатгина билан айтганда, ёшларни катта ҳаётга юртимиздаги таянч муассасага айлан­ мани ҳокими Элёрбек Набижонов туманда тумандаги йиғма уй­жойлар мавзесида
Халқ таълими вазирлигининг иши, деган тайёрлаш борасидаги вазифаларни ба­ тирилади. кўплаб янги лойиҳалар қатори мактаблар­ яшаш жойи ва 3­мактабда замонавий Ҳудуддаги мактабгача таълим ташки­
нотўғри қараш таъсирига тушиб қолган жаришга тўла қодир эмас. даги таълим сифатини, айниқса, ўқувчи­ дарсхона билан таъминланган чет эллик лотлари фаолияти ҳам хорижлик мутахас­
эди. Видеоселектор йиғилишида Абдул­ ларнинг хорижий тилларни ўзлаштириш мутахассис айни пайтда инглиз тили фани сис эътиборидан четда қолмади. Хусусан,
Давлатимиз раҳбарининг топшириғи­ ла Авлоний номидаги илмий­тадқиқот даражасини ошириш бўйича ўзига хос ўқитувчилари учун маҳорат дарслари 8­МТТда бўлган Карл Шварц муассаса­
Гувоҳи бўлиб турганимиздек, сўнгги га асосан, халқ таълими тизимидаги институти Республика миллий таълим тажрибани йўлга қўйди. У Германиядан ўтяпти. Учрашув пайти туман ҳокими Карл нинг кун тартибини ўрганди ва болаларга
йилларда мактаб таълими умумхалқ мавжуд ҳолат икки ой мобайнида тўлиқ маркази сифатида қайта ташкил этилиб, малакали ўқитувчиларни туманга таклиф Шварцдан ҳамкорликда таълим соҳасини тил ўргатиш бўйича машғулотларга гувоҳ
иши, таъбир жоиз бўлса, ҳаёт­мамот ўрганилди ва ўтказилган ўрганишлар Тошкент давлат педагогика университе­ этиш лойиҳасини ишлаб чиққан. Унга ривожлантириш, муаллимларнинг мала­ бўлди.
масаласи экани таъкидланиб, соҳадаги натижасида 852 та мактабда таълим ти билан ягона тизимга бирлаштирили­ кўра, таклиф этилган 5 нафар тажрибали касини ошириш учун бор имкониятини
тизим тубдан ўзгариб, такомиллашти­ сифати, ўқитувчилар салоҳияти ва би­ ши ҳамда мазкур ташкилотлар таълим педагогнинг бири — мюнхенлик, 40 йил­ ишга солиши, зарур бўлса, қўшимча кўмак Яқинда туманда илгари сурилган яна
рилмоқда. тирувчиларнинг олий таълим муасса­ жараёнига янги методикаларни жорий лик педагогик тажрибага эга Йорг Астер беришини сўради. бир ташаббусга кўра, хорижий тил ўқи­
саларига кириши паст даражада экани этиш борасида амалга ошириладиган бу йил февраль ойида Қўрғонтепага етиб тувчилари ўртасида “Ҳоким соврини учун”
Сўзимнинг исботи сифатида қуйи­ аниқланди. ишларга масъул экани қайд этилди. келди. Айни пайтда худди Йорг Астер каби Ўз­ фан олимпиадаси ўтказилди. Беллашувда
даги маълумотга диққатингизни қа­ бекистонга, самимий ўқитувчиларга меҳри 120 нафар инглиз тили ва 11 нафар немис
ратмоқчиман. Эътибор беринг, давлат 1 минг 526 та мактаб болалар тар­ Давлатимиз раҳбари таъкидлагани­ Уни тумандаги 5­мактаб жамоаси ку­ тушиб қолган жаноб Шварц юртимиз, жум­ тили ўқитувчиси қатнашди. Якуний нати­
раҳбари томонидан мактаблар, уларда бияси, давомат ва маънавий муҳит дек, таълим­тарбия — келажак, ҳаёт­ тиб олди. Чунки Йорг Астернинг иш жойи, ладан, Қўрғонтепа ҳақида шундай деди: жаларга кўра, ғолибларга 1­ўрин учун 10
олиб борилаётган таълим­тарбия си­ бўйича “қизил” ҳудудга киритилгани мамот масаласи. Қанчалик мураккаб яъни алоҳида синфи шу мактабда ташкил “Мен кўп давлатда бўлганман. Бироқ бу миллион, 2­ўрин учун 7 миллион ва 3­ўрин
фатини ошириш масалаларига бағиш­ тоқат қилиб бўлмайдиган ҳолат экани­ бўлмасин, мактаб таълимига пойдевор этилган. Синф замонавий жиҳозлар, янги ердаги ўқитувчиларнинг қизиқиши мени учун 5 миллион сўмлик ваучер топширил­
лаб жорий йил бошидан бугунги кунга­ га ҳам эътибор қаратилди. Энг катта бугундан мустаҳкам қўйилиши ва мак­ авлод компьютери, маъруза учун қўшимча ўзгача таъсирлантирди. Уларнинг би­ ди. Бундан ташқари, ҳар бир ўринга икки­
ча яъни 3 ой мобайнида уч маротаба муаммолардан бири — ўқитиш мето­ таб таълими соҳасидаги ислоҳотлар техник қулайликлар билан таъминлангани лимга иштиёқи, фанга муносабати таҳсин­ тадан ғолиблик белгиланиб, улар қиммат­
видеоселектор йиғилиши ўтказилди. дикасининг эскиргани. вазирлик ва идоралар, тармоқ раҳбар­ хорижлик мутахассисга аввалбошданоқ га лойиқ. Яқин уч ҳафтада педагогларга баҳо совғалар билан тақдирланди.
Шу йилнинг 17 январь куни ихтисос­ лари ва барча даражадаги ҳокимлар, кўтаринки кайфият бағишлади. Бу ҳақда билганларимни ўргатаман ва ўйлайманки,
лаштирилган мактаблар фаолияти­ Мактаблардаги таълим сифатини илмий ташкилотлар, зиёлилар ҳамда ўшанда у тўлқинланиб гапирганди. уларнинг фаолияти яна бир неча поғона Туманда аввал кузатилмаган бу каби
ни такомиллаштириш масалалари, кенг жамоатчиликнинг вазифаси бўли­ юқорилайди. Бу ерда таълимни ривож­ тизимли ишлар ўқитувчиларни ўз устида
28 январь куни мактаб таълими­ ши лозим. Йорг Астер бир ой тумандаги немис лантириш учун қилинаётган ишлардан тинимсиз ишлашга ундаш баробарида,
ни ривожлантириш, 5 апрель куни тили ўқитувчиларининг билими ҳамда ҳайратландим. Илм­фанга эътиборли бўлғуси лойиҳаларга хайрихоҳлигини
эса мактаб таълимини ислоҳ қилиш Шундай экан, бугун биз Учинчи малакасини ошириш билан шуғуллан­ оширмоқда.
Ренессанс остонасида жамиятга уй­
ғоқ фикрли йигит­қизларни тарбиялаб муножат мЎминова,
беришимиз керак. Зеро, озод фикрли “Янги Ўзбекистон” мухбири
ёшларгина муносиб турмуш шароитини
яратишга қодир бўлади.

6 2022 йил 13 апрель, 73-сон Жамият

соғлиқни сақлаш

қашқадарё вилоятида ўт
қоПи билан боғлиқ беМорлар
кўПроқ. туМан Марказидан
анчагина олисда яшовчи
43 ёшли наргиза оПа ҳаМ
ўт қоПидаги тош сабаб
ҳаловатини йўқотган.
бунинг чорасини тоПолМай
қийналиб юрганди. Мазкур
акция ҳақида эшитиб,
шифокорлар қабулига
шошилди.

ДАРДИНГИЗГ
М Л¥АМ Б¤ЛАМИЗ
Бошланиши 1-бетда магунча, бўларим бўлди. Агар ўт қопи
операция қилинмаса, оқибати яхши Биз учун катта ёрдам тарзи мактаби” тадбирида, энг аввало, акция ҳақидаги хабар аҳоли орасида
Соғлиқни сақлаш вазирлиги мутасад­ бўлмаслигини тушунтирди. Шундан бўлди кундалик турмушда соғлом овқатланиш, тез тарқалди, шифокорга эҳтиёжи бор
дилари томонидан аҳолига янада енгил­ сўнг юрагимга ғулғула тушиб қолган­ тозалик, жисмоний тарбия билан шуғул­ беМорлар қабулга шошилди. бу ерда ҳар бир
лик яратиш мақсадида икки — Чироқчи­ ди. Бугун соҳа вакиллари текширувдан — Саломатлик акцияси доирасида ланиш, қайси касалликларда қандай фуқаро тиббий рўйхатга олиниб, тор соҳа
да ва янги ташкил этилаётган Кўкдала ўтказди ва Республика шошилинч тиб­ ташкил этилган сайёр қабул биз учун кат­ таомларни истеъмол қилиш, уларнинг Мутахассислари кўригига йўналтирилди.
тумани ҳудудида алоҳида­алоҳида сай­ бий ёрдам илмий маркази Қашқадарё тагина кўмак вазифасини ўтаб берди, — фойдали ва зарарли жиҳатлари ҳақида
ёр қабул бошланди. филиалида даволанишимни маслаҳат дейди Чироқчи тумани тиббиёт бирлаш­ гапирилди. “Эндокринологлар макта­
берди. Энг асосийси, саломатлигим маси бош шифокори ўринбосари Ўктам би”да эса, айнан шу касалликка чалин­
Акция ҳақидаги хабар аҳоли орасида борасидаги кўплаб саволларимга ҳам Арслонов. — Айни пайтда туманимизда ган беморлар билан суҳбатлашилиб, бу
тез тарқалди, шифокорга эҳтиёжи бор жавоб олдим. 54 та маҳалла ва 10 та бирламчи тиб­ дарднинг келиб чиқиш сабаблари, энди
беморлар қабулга шошилди. Бу ерда ҳар биёт муассасаси фаолият юритмоқда. нималарга жиддий эътибор қаратиш ло­
бир фуқаро тиббий рўйхатга олиниб, тор Болалар ҳам кўрикдан Кўкдала ҳудудида эса 42 та маҳалла ва зимлиги борасида суҳбатлар ўтказилди.
соҳа мутахассислари кўригига йўналти­ ўтказилди 11 та бирламчи тиббиёт маскани бор.
рилди. Акциянинг айнан икки туман ҳудудида Беморнинг ҳам,
Шу куни нафақат катталар, балки ёш ташкил этилиши шу туманларда ишла­ шифокорнинг ҳам
Мурожаатчилар тиббий ёрдамга болалар ҳам тиббий кўрикдан ўтказил­ ётган соҳа вакилларига ҳам катта кўмак имконияти кенгаяди
муҳтожлик даражасига кўра, таснифла­ ди. Шифокорлар ота­оналари етаклаб бўлди. Бу ишлар туфайли туманимизда
ниб, кўрсатиладиган тиббий хизмат келган болаларни диққат билан кўздан анча йиллардан буён ечимини топма­ — Бугунги кунда мамлакатимиз тиб­
ҳажми туман, вилоят ва республика кечираркан, керакли маслаҳатлар берди. ётган муаммоларга барҳам берилади. биёт соҳасида кенг кўламли ислоҳотлар
миқёсида белгилаб борилди. Жумладан, вилоят кўп тармоқли тиббиёт Тўрт кун давомида икки ҳудудда тиббий кечмоқда, — дейди вилоятдаги сайёр қа­
маркази мутахассиси Флюра Полвонова хизматга эҳтиёжи бўлган 2965 фуқаро бул жараёнига Соғлиқни сақлаш вазир­
Яна бир эътиборли жиҳат ва аҳолини навбатдаги бемор болага пойтахтга да­ тиббий кўрикдан ўтказилди. Уларнинг лигидан масъул этиб бириктирилган хо­
қувонтирган ҳолат шуки, юқори технологик воланиш учун ордер берилишини маъ­ 1803 нафари аёллар. Акция жараёнида дим Шавкат Норқобилов. — Яқиндагина
амалиётлар талаб этиладиган беморларга лум қилди. беморлар аниқланган касалликларига давлатимиз раҳбари соҳа вакиллари би­
шу ернинг ўзида ордер расмийлаштирил­ қараб гуруҳларга ажратилди. Натижада лан очиқ мулоқот ўтказди. Шундан келиб
ди. Малакали мутахассислар кўрсатмаси, — Бу бола 14 йилдан буён бош мия 765 беморга амбулатор, 727 нафарига чиққан ҳолда, тегишли фармонга асосан,
ҳар бир беморнинг дардига қулоқ тутиши жароҳатидан даволаниб келмоқда, — стационар, 936 нафарига туман ва 556 “Йўл харитаси” тасдиқланди. Унда 7 та
ҳам илк даволаш босқичини ўтаб берди, дейди шифокор. — Болакай икки ёш­ беморга вилоят миқёсида даволанишга йўналиш мавжуд бўлиб, аҳоли учун ҳам,
десак муболаға бўлмайди. лигида бошидан жароҳат олган. Шу
боис, танасининг чап томони ҳаракат сайёр қабулга келган болаларнинг кўПи ойлик маошини малака тоифасига қараб чиққан Маликанинг ота­онаси Республи­
“Докторлар барака қилмайди. Оилавий етишмовчиликлар туғМа нуқсони бор беМорлар эди. кўрик қўшимча 15 фоизгача ошириш, тиббиёт ка ихтисослаштирилган кардиология
топсин” сабаб жиддий муолажа олишга имкони жараёнида анчагина бола даволанишга олийгоҳларига давлат грантлари асоси­ маркази Қарши филиалида икки кун қан­
бўлмаган. Тошкентдан келган малакали йўналтирилди. бу эса, ота-оналар кўнглида да қабул квоталарини кўпайтириш, олис дай ўтганини ҳам билмай қолди. Мали­
Кўкдалалик Худойберди Худойниё­ врачлар билан маслаҳатлашган ҳолда фарзанди дардига шифо тоПишига ишонч ва чекка ҳудудларда оилавий шифокор­ кани жарроҳлик хонасига олиб киришар­
зов бир ярим йилдан буён мустақил юра унга Республика кўп тармоқли тиббиёт уйғотган бўлса, ажабМас. лик пунктлари ва оилавий поликлиника­ кан, онасининг кўзида қувонч ёшлари
олмайди. Маҳаллий шифохоналарда да­ марказида стационар даволанишга йўл­ ларнинг шифокорлари ойлик иш ҳақига пайдо бўлди. Неча йиллик орзуси амалга
воланди, зарур муолажалар олди, нафи ланма берилди. йўлланма берилди. 156 бемор эса рес­ шифокорларга ҳам кўплаб қўлайликлар қўшимча икки миллион сўм устама бел­ ошаётганидан тилига сўз келмасди.
бўлмади. публика даражасидаги шифохоналарда яратилиши белгиланган. Жумладан, гилаш каби бир қатор имтиёзлар кири­
Сайёр қабулга келган болаларнинг даволанадиган бўлди. Акциянинг биз, 2022 йилда 136 та ва 2023 йилда 140 та тилган. Бу эса, бевосита тизимда фаоли­ — Рости, шунчалик тез ва ҳеч бир маб­
Шифокорлар қабули ҳақидаги хабар­ кўпи туғма нуқсони бор беморлар эди. соҳа вакиллари учун фойдали яна бир янги поликлиника фаолияти йўлга қўйи­ ят юритаётган ходимларни халққа янада лағсиз жарроҳлик ўтказилишига ишонма­
ни эшитган отахон ўғиллари ҳамроҳли­ Кўрик жараёнида анчагина бола давола­ жиҳати шуки, туманимиздаги тиббиёт лади. 2023 йилдан жойлардаги поли­ яқинлаштиради. гандим, — дейди кўзида севинч ёшлари
гида Кўкдала томон шошилди. Бу ерда нишга йўналтирилди. Бу эса, ота­оналар муассасаларининг моддий­техник база­ клиника филиаллари негизида оилавий билан Мавлуда опа. — Қизим ҳозир анча
мутахассислар кўригидан ўтказилди ва кўнглида фарзанди дардига шифо топи­ си мустаҳкамланиб, дори­дармон, даво­ шифокорлик пунктлари ташкил этилади. Мавлуда опанинг орзуси яхши. Жарроҳлик амалиёти кўнгилдагидек
Тошкентда чуқур тиббий муолажа олиши шига ишонч уйғотган бўлса, ажабмас. лаш ва кадрлар етишмовчилиги бўйича Оилавий шифокорлик пунктлари, оила­ ушалди ўтди. Шифокорларнинг қишлоғимизгача
учун ордер берди. муаммолар бартараф этилади. вий ва кўп тармоқли марказий поликли­ кириб келиши — бу бизнинг бахтимиз.
Уч фарзанднинг онаси Дилшода опа никаларда кундузги стационар иш вақти­ Мавлуда опа Касби туманидаги Май­ Шифокорларга, қолаверса, бу ишларнинг
— Шифокорларнинг хулосасига кўра, тўнғичи ва кичигининг ривожи яхши эка­ Ўрганиш “хонадонбай” ни соат 20:00 гача узайтириш, уларда маноқ қишлоғида яшайди. Қизи Малика бошида турган Президентимизга ўз мин­
орқа миямда ўсимта борлиги сабаб юра ни, аммо ўртанчасининг саломатлигида давом эттирилди ишлайдиган шифокор ва ҳамширалар 10 ёшда. Унга туғма юрак пороги ташхи­ надорлигимни билдираман. Қўллари ҳеч
олмаётган эканман, — дейди Худойбер­ жиддий муаммо борлигидан шикоят қил­ иш ҳақига қўшимча устама тўлаш йўлга си қўйилган. Кечалари қизига термулиб, қачон дард кўрмасин.
ди ота. — Ўзинг мустақил қадам ташлол­ ди. Пойтахтдан келган мутахассислар қўйилади. 2022 йил 1 майдан бошлаб ухлолмай чиқарди. Икки­уч бор шифо­
масанг, оғир экан. Докторлар барака гуруҳларга бўлиниб, вилоятнинг бошқа барча туман ва шаҳар кўп тармоқли корлар кўригига олиб борди. Лекин ҳар Маҳорат мактаби
топсин. Шунча узоқ жойдан келиб, биз — Бу туғма касаллик, — дейди мута­ ҳудудларида “хонадонбай” тамойили марказий поликлиникаларида болалар гал улар болада жарроҳлик амалиётини
каби беморларга маслаҳат бермоқда, хассис Достон Нурматов. — Боланинг ақ­ асосида аҳоли саломатлиги, уларни бўлими ташкил этилади. Тиббиёт брига­ ўтказиш кераклигини айтди. Аммо бу опе­ — Саломатлик акцияси аҳоли учун
ёрдам кўрсатмоқда. Чекка қишлоқлар­ лий ривожланишида камчилик йўқ. Аммо қийнаётган муаммоларни ҳам ўрганди. даларига 2022­2023 йилларда қўшимча рация учун каттагина маблағ керак. Эҳ­ҳе, анчагина имкониятлар эшигини очди,
даги одамлар дардини ҳис қилаётган жисмонан ўсмай қолган. Уни пойтахтдан Шу билан бирга, фуқаролар ўртасида 8500 та ҳамшира ва доя штат бирлиги опа бунча пулни қайдан топсин? Ҳар куни — дейди Ўзбекистон Республикаси
Президентимиз инсон қадрини янада ба­ келган эндокринолог, травматолог ва соғлом турмуш тарзига амал қилиш, ажратилади. 18 ёшгача болаларни педи­ шу хусусда ўйларди. Оилада фақат эри­ Инновацион соғлиқни сақлаш миллий
ландга кўтармоқда. Бу эса, менда яшаш­ бошқа мутахассислар билан биргаликда жумладан, касалликлар профилактикаси атр, стоматолог, эндокринолог, ортопед нинг топгани рўзғордан ортмайди. Қизига палатаси Қашқадарё вилояти ҳудудий
га иштиёқни оширяпти. консилиум қилдик. Натижада бемор Бо­ бўйича “Соғлом турмуш мактаби”, “Эндо­ каби энг зарур мутахассислар томони­ эса ҳар куни дори­дармон керак. Мактабга бўлинмаси директори Шоира Набиева.
лалар миллий тиббиёт марказида даво кринологлар мактаби”, “Кардиологлар дан манзилли кўрикдан ўтказиш тизими ҳам бир амаллаб бориб келади. Гоҳида қи­ — Ушбу акция, белгиланганидек, аҳо­
Маълумотларга кўра, айнан Қашқа­ муолажалари олиши белгиланди. мактаби” каби тарғибот тадбирлари таш­ жорий этилади. Шунингдек, тажрибали зининг юрагидан нолиганини эшитиб, ала­ ли хонадонларигача кириб борди. Ўзим
дарё вилоятида ўт қопи билан боғлиқ кил этилди. Бунда, асосан, аҳолига ка­ шифокорларга якка тартибда оилавий мини кўз ёшидан оларди. Турмуш ўртоғи ҳам Яккабоғ туманидаги акцияда ишти­
беморлар кўпроқ. Туман марказидан ан­ Қабулга набирасини олиб келган саллик турларига қараб тушунчалар бе­ шифокорлик фаолиятини юритишга Ориф ака эса, ўзидан ўтганини ўзи билиб, рок этдим. Тажрибали мутахассис Воҳид
чагина олисда яшовчи 43 ёшли Наргиза Г.Тўраеванинг ҳасратлари бисёр. Унинг риб борилди. Хусусан, “Соғлом турмуш рухсат берилади. Тизим ходимларининг ичига ютишга интиларди. Розиқулов бошчилигида туманда беш
опа ҳам ўт қопидаги тош сабаб ҳаловати­ таъкидлашича, етти йилдирки, набира­ кун мобайнида тиббий кўриклар ўтказ­
ни йўқотган. Бунинг чорасини тополмай сининг дардига шифо топиш истагида Бундан беш­олти йиллар олдин Ориф дик. Шу жараёнда имкон даражасида
қийналиб юрганди. Мазкур акция ҳақида югуради. Набираси туғуруқ жараёнида ака ҳовлисида боғлоқлик турган сигири­ аҳоли хонадонларига кириб бориб, дард­
эшитиб, шифокорлар қабулига шошил­ олган жароҳат туфайли бош мия фала­ ни бозорга чиқариб сотди­ю, пулини бе­ ларига қулоқ тутишга интилдик ва бунга
ди. жига чалинган. лига тугди. Қизини олиб Тошкентга жўна­ эришдик ҳам. Сир эмас, кейинги вақтда
ди. Кейин ҳафсаласи пир бўлиб қайтиб аҳоли ўртасида тиббий маданият бир­
— Чекка ҳудудда яшаймиз, — дейди Шу пайтгача у тиббий назоратда ту­ келди. Бир сигирнинг пулига операция мунча шаклланди. Лекин ҳали қиладиган
у. — Ҳеч ким касал бўлмасин. Ҳовли­ риб, амбулатор шароитда муолажа қилиб бўлмас экан... ишларимиз кўп. Биз ҳам бу акция доира­
да бир оз ишлаб, эндигина дам олиш­ олиб келган. Сайёр қабул натижаларига сида камчиликларимизни билиб олдик.
га ўтиргандим, бехосдан ўт қопимда кўра, бемор болага Республика ихтисос­ Яқинда қўшни ҳамшира қиз қишлоқ Малакали врачларнинг иш фаолияти би­
кучли оғриқ бошланди. Нима қилишни лаштирилган педиатрия илмий­амалий врачлик пунктида Тошкентдан келган лан танишиб, тажриба орттирдик. Улар­
билмасдан, шифокорни чақиртирдим. тиббиёт марказида даволаниш учун йўл­ врачлар беморларни тиббий кўрикдан нинг маслаҳатларини олдик. Бу биз учун
Улар етиб келгунича роса қийналдим. ланма берилди. ўтказаётганини айтиб қолди. Бу хабар­ маҳорат мактаби вазифасини ўтайди.
Доктор келиб биринчи ёрдамни кўрсат­ ни эшитган Мавлуда опа қизини етак­
лаганча тиббиёт пункти томон шошди. Президентимиз ташаббуси билан
Врачлар Маликани яхшилаб текшириб, йўлга қўйилаётган бундай тадбирлар,
якунда уни жарроҳлик столига ётқизиш хусусан, мазкур акцияда вилоят бўйича
борасида хулоса қилди. Буни эшитган 10331 нафар аҳоли тиббий кўрикдан ўт­
онаизор ҳафсаласи пир бўлиб, бунга казилди. Уларнинг 1507 нафари тезкор
имкони йўқлигини тушунтиришга интил­ даволашга муҳтож деб топилди. Шунинг­
ди. Агар керакли маблағи бўлганида ал­ дек, 102 беморда жарроҳлик амалиёти
лақачон операция қилдирган бўлишини ўтказилди. 690 бемор Тошкент шаҳрида,
айтди. Шифокорлар эса, фарзандига 692 бемор вилоятда, 23 нафари туманда
Қарши шаҳрида ҳеч қандай пулсиз жар­ операция қилинадиган бўлди.
роҳлик амалиёти ўтказилишини билдир­
ди. Мутахассислар кўрсатмасига биноан акбар раҲмонов,
ишониб­ишонмай Қарши томон йўлга
“Янги Ўзбекистон” мухбири

“Янги Ўзбекистон” ва “Правда Востока” Бош муҳаррир: Таҳририятга келган қўлёзмалар тақриз қилинмайди ва Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси ҳузуридаги Навбатчи муҳаррир: Улуғбек Асроров
газеталари таҳририяти” ДУК Салим ДОНИёРОВ муаллифга қайтарилмайди. Ахборот ва оммавий коммуникациялар агентлиги Мусаҳҳиҳ: Малоҳат Мингбоева
Дизайнер: Зафар Рўзиев
МУАССИС: Газетанинг етказиб берилиши учун обунани расмийлаштирган томонидан 2020 йил 13 январда 1047­рақам билан рўйхатга олинган.
Ўзбекистон Республикаси ташкилот жавобгар. Нашр индекси — 236. Буюртма — 1026. Манзилимиз:
85049 нусхада босилди. 100029, Тошкент шаҳри,
Вазирлар Маҳкамаси Газета таҳририят компьютер марказида саҳифаланди. Матбуотчилар кўчаси, 32­уй
Газетанинг полиграфик жиҳатдан сифатли Ҳажми — 3 табоқ. Офсет усулида босилган. Қоғоз бичими А2.
чоп этилишига “KOLORPAK” МЧЖ масъул. Баҳоси келишилган нархда. ЎзА якуни — 22:25 Топширилди — 00:45

Девонхона: (0­371) 233­70­98 Котибият: (0­371) 233­56­60 Эълонлар: (0­371) 233­57­15 E­mail: [email protected] “KOLORPAK” МЧЖ босмахонасида чоп этилди.
Босмахона манзили: Ўзбекистон, 100060.
Тошкент, Янги шаҳар кўчаси, 1­А уй.
Босмахона телефони: (78) 129­29­29