Nijat Özön _ Sinema Sanatına Giriş

N O W ELL-SM ITH , GeofTrey (ed itö r): Dünya Sinema Tarihi. Ç ev.: A hm et
Fethi. İstanbul, Kabalcı Yayınevi, 2003.

ÖZÖ N , N ijaı: Sinem a Elkitabı. İstanbul, E lif Kiıabevi, 1964.
Ö ZÖ N , N ijaı: Sinema, Televizyon, Video, Bilgisayarlı Sinema Sözlüğü. İstan ­

bul, Kabalcı Yayınevi, 2 000.
Ö ZÖ N , N ijat: Sinema: Uygulayımı, Sanatı, Tarihi. İstanbu l, Hil Yaynı, 1985.
SCH N EID ER, Sıeven Ja y (G en el editör; Türkçe basım ın editörleri: Belm a

Baş, D eniz V u ral): Ölmeden Önce Görmeniz Gereken 1001 Film. Ç eviren­
ler: Pınar Şengözer Şiraz, Filiz Ü lgüı, Yasem in Reis, Tülay D ikeııoglu,
Berke G öl, Deniz K oç Pala, Burcu Koray, O ytun Süngü, Evren Kaser Üs-
lüner, Serkan M utlu, Ö zge Araşan, M elik Saraçoğlu, E rh u n G eyisi). İs­
tanbul, C areıta K itapları, 2 0 0 5 .
TEK SO Y , R ekin: Tekin Teksoy'un Sinem a Tarihi. Istanbul, O ğlak Yayıncı­
lık, 2005.

b. Sinem a Sanatı

ADAN IR, O ğuz: işitsel ve G örsel Anlam Üretimi. İstan b u l, K itap Y ayınları,

2007.

ADANIR, O ğuz: Sinem ada Anlam ve Anlatım. 2. basım . A nkara, K itle Y ayın­

ları, 1994. 3 . basım , İstanbu l, Alfa Y ayınlan, 2 0 0 3 [İlk basım ı tek sirle],

A RIJO N , D aniel: Film Dilinin Gram eri . 3 cilt. Ç ev.: Y alçın D em ir, Nazlı

Bayram, U ğur Dem iray, Nazmi U luıak, Murat Barkan. E skişehir, Ana­

dolu Ü niversitesi İletişim Bilim leri Fakültesi, 1993; 2,.basım : İstanbul,

Kavram, 1 9 95-1996.

ARNHE1M , Rudolf: Görsel Düşünme. Ç e.: Rahm i Ögdül. İstanbu l, M etis

Yayınları, 2007. _

ARN H EIM , Rudolf: Sanat O larak Sinema. Çev.: Rabia Ü nal. İstanbu l, Ö teki '

Yayınları, 20 0 2 .

BAZIN, A ndré: Çağdaş Sinemanın S o n ın lan . Çev.: N ijat Ö zön. A nkara, Bil­

gi Yayınevi, 19 6 6 , 1995.

BAZIN, André: Sinem a Nedir? Çev.: İbrahim Şener. İstanbul, Sistem Yayın­

cılık, 1993.

BR EC H T, B ertokl: Sinem a Y azılan ve Brecht. Sinem a, Sanat ilişkileri Üzeri­

ne Yazılar. Çev.: Bertan O naran , Yurdanur Salm an. İstanbu l, G örsel Ya­

yınlar, 1977.

BRESSO N , R obert: Sinem atograf Üzerine Notlar. T ü ık çe si: N ilüfer G ü ngör-

müş. İstanbul, Nisan Yayınları, 1992.

B Ü K E R , S e çil: Film Dili - Kuram sal ve Eleştirel Eğilimler. İsta n b u l, K avram

Yayınları, 1996.

288

BÜ K E R , S eçil: Film ve G erçek. E sk işeh ir, A nadolu Ü niversitesi, 19 8 9 .
BÜ K ER, Seçil: Sinemada Anlam Yaratma. İstanbul, M illiyet Y ayınları, 1985;

Ankara, İmge Kitabevi, 1992.
B Ü K E R , S e ç il: Sinem a Dili Ü zerine Yazılar. A nkara, D ost K itab ev i Y a y ın la ­

rı, 1985.
C A R R IER E, Jea n Claude: Sinem anın Gizli Dili. İstanbul, D ER Yayınları,

1995.
D E M lR , Y alçın : Film de Z am an ve M ekân. E s k iş e h ir, T u rk u a z Y a y ın cılık ,

1994.
E ISE N STEIN [A YZEN ŞTA YN ], Sergey: B ir Sinem acının Düşünceleri. Çev.:

Azmi A m a. İstanbul, Yol Yayınları, 1975.
EISEN STEIN , Sergey: Film Biçimi. Çev.: N ijat Û zön. İstanbul, Payel Yayı­

nevi, 1984.
E ISE N ST EIN , Sergey: Film Duyumu. Çev.: N ijat Ö zön. İstanbul, Payel Ya­

yınevi, 1984.
E ISE N ST EIN , Sergey: Sinem a Dersleri. T ü rk çesi: Engin Ayça. İstanbu l, Hil

Yayın, 1986; A nkara, Ö teki Yayınları, 1999; İstanbul, Agora, 2 0 0 6 .
E ISE N ST EIN , Sergey: Sinema Sanatı. Çev.: N ilgün Şarm an. İstanbu l, Payel,

1993.
G Ü N D E Ş, S in ile n : Sinem anın G izli Dili. İstan b u l, S istem Y ayın ları, 1 9 9 5 .
LO TM A N , Yuriy M .: Sinem a Estetiğinin Sonulları. Film in Semiotigine Giriş.

Çev.: O ğuz Ö zügül. İstanbul, De Yayınevi, 19 8 6 , 1999.
M ASCELL1, Jo se p h V.: Sinem anın 5 Temel Öğesi. Çev.: H akan G ü r. A nkara,

İmge Yayınları, 2000.
M ITR Y, Je a n : Sinem a Estetiği ve Psikolojisi. Çev.: Oğuz A danır. İzm ir, D o ­

k u z EylCıl Ü n iv e rsitesi G S F Y ay ın ları.
O ZO N , N ijat: Sinema Sanatı. A nkara, “Sin em a” Yayınlan, 1956.
Ö ZÖ N , N ijat: 100 Soruda Sinem a Sanatı. İstanbu l, G erçek Yayınevi, 19 7 2 ;

1984; 1990.
PARKAN , M utlu: Brecht Estetiği ve Sinema. A nkara, Dost Kitabevi Y ayınla­

rı, 1983.
PARKAN , M utlu: Sinema Estetiği ve Godard. İzm ir, İleri K itabevi, 19 9 4 .
PARSA, Seyide: Estetik Açıdan Filmin Temel Öğeleri. İzm ir, Neşa Y ayıncılık ,

1987.
PU D O V K İN , V .l.: Sinemanın Temel ilkeleri. Çev.: N ijat Ö zön. A nkara, Bil­

gi Yayınevi, 1966, 1995.
T A R K O V SK I, A ndrey: Mühürlenmiş Zaman. Çev.: Füsu n Ant. İstanbu l,

AFA Y ayınlan, 1986.
Video Sanatı. Eleştirel B ir Bakış. Hil Y., 19 9 6 .

289

V 1N C E N T I, G io rg io : Sin em an ın Yiiz Yılı. Ç ev.: E n g in A yça. İsta n b u l, E v r e n ­
sel Kültür Kitaplığı, 1993.

W O LLEN , Peter: Sinem ada G östergeler ve Anlam. Çev.: Zafer A racagök. İs­
tanbul, M etis Y ayınları, 1 9 8 9 . - 2. basım : Çev.: Zafer A racagök, Bülent
Doğan. İstanbul, M etis Yayınları, 2004.

c. Kuram lar. A kım lar

A N D R EW , J . D udley: Büyük Film Kurandan. Çev.: İbrahim Şener. İstanbul,

Sistem Y ayıncılık, 1 9 9 5 ; Film Kurandan. İstanbul, İzdüşüm Yayın,

2000.

B1RY1LDIZ, Esra: Sinemada Akımlar. Istanbul, Beta Yayınları, 1 9 9 8 , 2 0 0 0 .

BÜKER, Seçil - Oğuz ON ARAN : Sinem a Kuram ları. A nkara, D ost Kitabevi

Yayınları, 1985.

BÜYÜKDÜVENC1, Sabri, Sem ire Ruken ÖZTÜRK (D erleyen ve çeviren­

ler): Postmodenuzm ve Sinema. A nkara, Ark, 1997.

DERM AN, Deniz (E d itör): Sinem a Akım lan. A nkara, M ediations, 1997.

G Ü N D EŞ, Sim ten: Büyük Film Kuramları. İstanbul, Sistem Y ayınları, 1995.

Kuram. Kitap 4 : Sinem a D osyası [Sinem a Kuram ı Ü zerin e]. İstanbu l, Kur

Yayıncılık, O cak 1994.

M O N A C O , Ja m e s : B ir F ilm Nasıl Okunur? Sinem a Dili, Tarihi ve K uram ı.

Çev.: Ertan Yılm az. İstanbu l, O ğlak Yayınevi, 2 0 0 2 .

M O N A C O , Ja m e s: Yeni Dalga. Çev.: E rtan Yılm az. İstanbu l, +1 K itap , 2 0 0 6 .

P E T R IÇ , Vlada: D ziga Vertov. Sinem ada Konstrükıivizm. İstan bu l, Ö teki Y a­

yınevi, 2 0 0 0 . .

SM EL1K, A nneke: Feminist Sinema ve Film Teorisi. İstanbu l, A gora K itap lı­

ğı, 20 0 8.

V ERTO V , Dziga: Sine-Göz. Çev.: A hm et Ergenç. İstanbul, A gora, 2 0 0 7 .

d. G örüntü

G Ü N G Ö R , A. Şefik: Sinem ada Gönintü Yönetmeni. A nkara K ille Y ayınları,
1994.

K ILIÇ , Levend: Görüntü Estetiği. İstanbul, Yapı Kredi Y ayınları, 1994: Is­
tanbul, Kavram , 1996; İstanbul, İnkılap Kitabevi, 2000.

VARDAR, B ü lent: Sinem a ve Televizyon Görüntüsünün Temel Öğeleri. İstan ­
bul, Beta Basın Yayım D ağıtım , 2000.

e. Bezem (D ekor)

BERG M A N , Fü su n A kbaylıgil: Alman Dışavurumcu Sinem asında D ekor An­
layışı. İzm ir, Ege Ü niversitesi G üzel Sanatlar Fakültesi, 197 9.

290

f. O y u n , O yu n cu

D M YTRYK, Edward - Je a n P orter D M YTRYK : Sinemada Oyunculuk. Ç ev.:
Levent Cinem re. Istanbul AFA Yayınları, 1995.

M O R R IS, E ric - J o a n H O T C K IS : Rol Yapmayın Lütfen. Sinem a T iyatro Oyun­
culuğuna H azırlık. A nkara, D ost K itabevi Y ayın lan , 1 9 9 8 .

g. O yunluk

AK YÜ REK , Feridun: Senaryo Yazarı Olmak, Senaryo Yazmak. İstanbu l, M e­
diaCat Kitapları, 2 0 0 4 .

A SLA N YÜ REK, Sem ir: Senaryo Kuramı. İstanbul, Pan Y ayıncılık, 19 9 8 .
C H İO N , M ichel: B ir Senaryo Yazmak. Çev.: N edret T anyolaç. Istanbu l,

AFA Y ayınları, 1 9 8 7 ; Ç ev.: N edret T . Ö ztokat. 1st., A gora, 1 9 9 2 , 2 0 0 3 .
M ILLER, W illiam : Senaryo Yazımı. Ç evirenler: Prof. Dr. Yılm az B üyüker-

şen, D oç. Yalçın Dem ir, N esrin Esen. Eskişehir, Anadolu Ü niversitesi,
1993.
ORHAN KEM AL: Scnaıyo Tekniği ve Senaryoculuğumuzla İlgili Notlar. İs­
tanbul, E lif Kitabevi, 1963.
Ö N G Ö R EN , M ahm ut T ali: Senaryo Yazma Tekniği. İstanbu l, G ü ney F ilm ­
cilik, 1976.
Ö N G Ö R E N , M ahm ut T ali: Senaryo ve Yapım. A nkara, AIT1 Y ayınları, 1 9 8 2 ;
3 c. A nkara Alan Y ayıncılık; 4 c., 1995.
ÖZAKM AN , Turgut: Oyuıı ve Senaryo Yazma Tekniği. Tiyatro, Radyo, Tele­
vizyon ve Sinema A nkara, Bilgi Yayınevi, 1998.
W E L L M A N , W e n d e ll: Senaryo Yazannın Yol Haritası. Çev.: S eld a T a n . İs­
tanbul, A ltıkırkbeş Yayınları, 2004.

ğ. O yu n lu k lar (S en ary o lar)

A K A D , Lütfi Ö . - Y ılm az G Ü N EY : Hudutların Kanunu. İstan b u l, G ü ney
Film cilik, 1977.

AKAD, Lütfi Ö .: Kızılırmak-Karakoyıtn. İstanbul, Türk Film A rşivi, 1972;
Güney Film cilik, 1977.

AKAD, Lütfi Ö .: Kurbanlık Katil. H azırlayan: Agâh Ö zgüç. İstanbu l, G öl Y a­
yınları, 1977.

A LLEN , W ood y - M arshal B R IC K M A N : Annie Hall. İstan b u l, Hil Y ayınevi.
A LLEN , W oody: Manhattan. Istanbu l, Hil Yayınevi.
A LLEN , W oody: Selis İçin Bilm ek isteyip de Sorm aya Asla Cesaret Edem edik­

leriniz. Çev.: liter lngiz. İstanbu l, Yum uşak g Y ayınlan, 1997.
A LLEN , W oody: Seks Komedisi. İstanbu l, Papirüs.
A LLEN , W oody: Tekrar Çal Sam. Hil Yayınevi.

291

A N TO N IO N I, M ichelangelo: Gece. Ü lkü Tam er. A nkara, Bilgi Yayınevi,

1966, 1995.

A N TO N IO N I, M ichelangelo: Kızıl Çöl. Çev.: Egem en Berköz. İstanbu l, Uğ­

rak K iıabevi, 1967.

AUSTER, Paul: Duman. Ç ev.: Fatih Ö zgüven. Can Y ayınlan , 1998.

BELG İN , M etin: Mavi Gözlü Dev. İstanbul, Say Yayınları, 20 0 7 .

BERGM AN , Ingm ar: Aynadaki Gibi/Sessizlik. Çevirenler: T ezer Ö zlü, Fadıl

Taylan. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1967, 1995.

BERG M A N , Ingm ar: B ir Evlilikten Sahneler. Çev.: G ölçin T aşk ın . İstanbu l,

N isan Y ayınları, 1999.

BERG M AN , Ingm ar: Yaban Çilekleri. Çev.: T ezer Süm er. A nkara, Bilgi Ya­

yınevi, 1965.

B ER G M A N , In gm ar: Yedinci Mühür. Çev.: A. T u ra n O flazoğ lu . A n k ara, B il­

gi Y ayın ev i, 1 9 6 6 ; İsta n b u l, İz Y ayın ları, 2 0 0 1 .

B U N U EL, Luis: Bir Endülüs Köpeği. T ü rk çesi: O sm an Senem oglu . İstan b u l,

N isan Yayınları, 1988.

CEYLAN, N uri Bilge: Kasaba. İstanbul, N orgunk Y ayıncılık, 2 0 0 7 .

CLAIR, René - A rm and SA LA CRO U : Şeytanın Güzelliği. Çev.: M uzaffer

Gökm en. A nkara, K ültür M atbaası, 1957.

Ç E T İN , S in an : Berlin in Berlin. İsta n b u l, P lato Y ayın ları, 1 9 9 3 .

ÇUKRAY, G .lrig o ri]: Askerin Türküsü. Çev.: İbrahim D enker. İstanbu l,

Ataç Kitabevi, 1966.

D E SIC A , V ittorio: Bisiklet Hırsızı. Ç ev.: A lpagut E renulu ğ. A nkara, Bilgi

Yayınevi, 1971. -

DURAS, M arguerite: Hiroşima Sevgilim. Ç e v ' C ev aıÇ ap an . İstanbu l, U ğrak

Kiıabevi, 1966.

E1SENSTE1N, R E N O IR , FO R D : Potemkin Zırhlısı / Harp Esirleri / Celıen-.

nemden Dönüş. Ç ev.: N ijat Ö zön. A nkara, Bilgi Y ayınevi, 1 9 6 7 , 19 9 5 .

E 1SE N ST E IN , Sergéy: Korkunç Ivan. Çev.: A lpagut E renu lu ğ. A nkara, B il­

gi Yayınevi, 1970.

E IS E N S T E İN , S .M .: Que Viva Mexico! (Yaşasın M eksika!) Çev.: K em al B ek.

İstanbul, Ö zne Yayınları, 1998.

ERD EM , Reha: A Ay. İstanbu l, N isan Yayınları, 1990.

ERKSAN , M etin: Sevmek Zamanı. İstanbul, H areket Yayınları, 19 73.

F E L L IN I, F e d e ric o : 8'a . T ü r k ç e s i: R ekin T e k so y . İstan b u l, N isan Y ay ın ları,

1993.

FORM AN, M iloş: B ir Sarışının A şkları. Çev.: Ja k Şalom . İstanbu l, Sürek Ya­

yınları, 1968.

GO DARD, Jea n -L u c: Serseri Aşıklar. T ürkçesi: Roza H akm en. İstanbu l, N i­

san Yayınları, 1989.

292

G Ö R E N , Şerir - Ü m it Ü n al: A m erikalı. İsta n b u l, A FA , Y a y ın la n , 1 9 9 3 .

G Ü N EY, Yılm az: Acı. İstanbul, G ü n ey Film cilik, 1977.
G Ü N EY, Yılm az: Aç Kurtlar. İstanbu l, G üney Film cilik, 1 9 7 6 ; G üney Ya­

yınları, 1998.
G Ü N E Y , Y ılm az: Ağıt. İsta n b u l, G ü n ey F ilm c ilik , 1 9 7 6 .
GÜ N EY, Yılm az: Arkadaş. İstanbul, G üney Film cilik, 1976: Yılm az G üney

Kültür ve Sanal V akfı, 1995; G üney Yayınlan, 1998.
GÜ N EY, Yılm az: Baba. İstanbul, G üney Film cilik, 1975.
G Ü N EY , Yılm az: Bir Gün Mutlaka. İstanbu l, G üney F ilm cilik , 1977.
G Ü N EY , Y ılm az: Duvar. İstanbu l, G ü ney Yayınları, 1999.
G Ü N EY , Yılm az: Endişe. İstanbu l, G ü ney F ilm cilik , 1 9 7 6 ; G ü ney Y ayınla­

rı, 1998.
G Ü N EY , Y ılm az: Seyyit Han. İstan bu l, G ü ney Film cilik , 1 9 7 6 ; G ü n ey Y a­

yınları, 1998.
GÜ N EY, Yılm az: Suni. İstanbul, YGKSV, 1995.
G Ü N E Y , Y ılm az: Umut. İsta n b u l, Y G K S V , 1 9 9 6 ; G ü n ey Y a y ın la rı, 1 9 9 8 .
G Ü N EY , Y ılm az: Umutsuzlar. İstan bu l, G ü ney F ilm cilik , 1 9 7 5 ; G ü n ey Ya­

yınları, 1999.
G Ü N EY , Yılm az: Yol. Y G K SV , 19 9 5 .
G Ü N EY, Yılm az: Zavallılar. İstanbu l, G üney Film cilik, 1976.
H O PPER, D eniş, P eıer FO N D A , T erry SO U TH ERN : Easy Reader. Bir Öz­

gürlük Şarkısı. Çev.: Ç eşitli. İstanbu l, R oll, 2 0 0 1
İLERİ, Selim : Kırık Bir Aşk Hikâyesi. Ada Y ayınlan, .
KIRAL, Erden: Ayna. İstanbu l, A FA Y ayınlan , 1985.
LİVA N ELİ, Zülfü: Sis. İstanbu l, Can Yayınları.
Û Z G E N T Ü R K , Ali ve Işıl: At. İstan bu l, Say Yayınları, 1983; 2. basım : İstan ­

bul, Afa Yayınlan.
Û Z G EN TÜ R K , Ali: B alalayka. Haz.: Refik Durbaş. İstanbul, A nadolu Sanat

Yayınları, 2001.
Û Z G E N T Ü R K , Ali: Bekçi. H az.: M urat Ü zer. İstanbul, A nadolu Sanat Ya­

yınları, 1996.
Û Z G EN TÜ R K , Ali: Çıplak. Haz.: M urat Ü zer. İstanbul, A nadolu Sanat Ya­

yınları, 1996.
Û Z G E N T Ü R K , Ali: Hazal. Haz.: M urat Ü zer. İstanbu l, A nadolu Sanat Ya­

yınları, 1996.
Û Z G EN TÜ R K , Ali: Mektup. Haz.: M urat Ü zer. İstanbul, A nadolu Sanal Y a­

yınları, 1998.
Û Z G E N T Ü R K , Ali: Su da Yanar. Haz.: M urat Ü zer. İstanbul, A nadolu Sa­

nat Yayınları, 1996.

293

Ö Z G EN TÜ R K , Işıl: Seni Sevi^onım Rosa. Haz.: M uraı Ö zer. İstan bu l, A na­
dolu Sanat Yayınları, 1997.

PAM IGLIA, Cam illa: Kuşlar. Çev.: Suna Suner. O m Yayınevi, 2 0 0 0 .
PA M U K , O rh a n : G izli YûZ- İsta n b u l, İletişim Y a y ın la n , 1 9 9 3 , 1 9 9 4 .
PASOLIN1, P .Iierl P.|aola]: Dekameron. Tûrkçesi: Rekin Teksoy. İstanbul,

N isan Yayınları, 1992.
PASOL1N1, Pier Paolo: Teorema. Çev.: Rekin Teksoy. İstanbul, Can Yayınları.
R E F İĞ , H alil - K em al TA H IR : H aremde Dört Kadın. İstanbu l, T ü rk F ilm A r­

şivi Yayını, 1974.
R E F İG , Halit: Aşk ve Ölüm Senaryoları [Hanım, İki Yabancı, K öpekler Adası,

Elveda B u rg azl■İsta n b u l, D oğan K itap , 2 0 0 6 .
R O S S IF , F ré d é ric - M a d elein C H A PSA L: M adrid’de Ölmek. Ç ev.: B. K u z u ­

cu. İstanbul, Yöntem Yayınları, 1974.
SIN AV, O sm an - R aci ŞAŞM AZ: Deli Yürek - Bumerang Cehennemi. İstan bu l,

lyiadım Yayıncılık, 20 0 2 .
S T E IN B E C K , J o h n : Z apata. Ç ev .: B illu r C. T ığ ra k . A rd a’s Y a y ın la rı, 1 9 9 5 .
ŞAHİN, Osm an: Kan. İstanbul, Kaynak.
TA RA N TIN O , Q u en tin: Katil Doğanlar. Çev.: Zeynep A kkuş. İstan b u l, Pa­

rantez Y ayınlan, 1996.
TA RA N TIN O , Q u en tin : Pulp Fiction - Ucuz Roman. Çev.: A lp er Ç eker. Is­

tanbul, Parantez Yayınları, 1996.
TA RK O V SK I, A ndrey: Kurban. Çev.: T u ba T arcan Çandar. İstanbu l, D ö­

nem li Yayın.
T R U FFA U T , François: Fahrenheit 451. Çev.: Z errin K ayalıoglu, K orku l K.

İstanbul, lthaki Yayınları, 1999.
T R U FFA U T, François: Jules ve Jim. T ûrkçesi: Roza H akm en. İstanbul, N i­

san Yayınları, 1990.
TU R G U L, Yavuz: Züğürt Ağa. İstan bu l, M ine Film .
TÜRKAL1, Vedat: Analık Davası - Güneşli Bataklık - Kara Çarşaflı Gelin. İs­

tanbul, Cem Yayınları, 1978.
TÜRKAL1, Vedat: Eski Filmler: Otobüs Yolcuları - Karanlıkta Uyananlar -

Bedrana - Umutsuz Şafaklar. İstanbul, Cem Yayınevi, 1984.
V İG O , Je a n : Hal ve Gidiş Sıfır. T û rk çesi: O sm an Senem oğlu . İstan bu l, N i­

san Yayınları, 1988.
VISCO N T1, L uchino: Leopar. Çev.: A lpaguı Erenuluğ. A nkara, Bilgi Yayı­

nevi, 1972.
W E1.LES, O rson: Yurttaş Kaııe. Çev.: N ijaı Ö zön. A nkara, Bilgi Y ayınevi,

1966, 1995.
YAŞAR, Fehm i: Camdan Kalp. İstanbul, O yunevi, 1993.
YILDIZ, Bekir: Bedrana. Cem Yayınevi, 1984.

294

h. Kurgu

DM YTRYK, Edw ard: Sinem ada Kurgu. Çev.: Zafer Ö zden. İstanbul, AFA
Yayınlan, 1993.

M U RC H , W alter: G öz Kırparken. Film Kurgusuna Bir Bakış Açısı. Istan b u l,
İstanbul Bilgi Ü niversitesi Y ayınlan , 20 0 5 .

S O K O L O V , A leksey G .: Sinem ada Görüntü Kurgusu. Ç ev.: Sem ir A slanyü-
rek. A ntrakt, 1 9 9 5 ; Sinem a ve Televizyonda Görüntü Kurgusu. Çev.: S e­
m ir Aslanyürek. İstanbu l, Agora, 2007.

ı. Y önetim , Y önelm en

D M YTRYK, Edw ard: Sinem ada Yönetmenlik. Çev.: Ü lkü U zun. İstan bu l,
AFA Yayınları, 1990.

DO RSA Y, A tillâ: Yüzyılın Yüz Yönetmeni. İstanbu l, Rem zi K itabevi, 1 9 9 5 .
L IV IN G ST O N , D on: Film ve Yönetmen. Ç ev.: T a n k K akınç. Istanbu l, M ete

Y., 1960.
M A M E T, David: Film Yönetmek Üzerine. Ç ev.: G û lnur G üven. A nkara, D o­

ruk Yayım cılık, 1996.

i. T ü rler

AB1SEL, N ilgün: Popüler Sinema ve Türler. A nkara, İm ge; İstanbu l, 1 9 9 9 .
ADALI, Bilgin: Belgesel Sinema. İstanbu l, Hil Yayın, 1986.
A RSLAN , Savaş: Melodram. Istanbu l, L & M Y ayınlan, 2 0 0 5 .
ATAYM AN, Veysel: 100 Film de Başlangıcından Günümüze Duygu/Aşk Film ­

leri. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1995.
BA TU R, D r.Y üksel: Bilimkurgu Sinemasında Şiddet ve ideoloji. A nkara, K il­

le Y„ 1998.
Belgesel Sinema Üzerine. Belgesel Sinem acılar Birliği 1. İstanbul Konferansı

Bildirileri. İstanbul Belgesel Sin em acılar Birliği, 1997.
C E R E C İ, D oç.D r. Sedat: Belgesel Film. İstanbul, Şule Yayınları, .1997.
H Ü N ERLİ, Selçu k: Canlandırm a Sinem ası Üzerine. İstanbu l, 2 0 0 5
İLG A Z, D oç. Sevil: Çizgi Film: Temel ilkeleri. Yapım Tekniği. İstan b u l, A n­

trakt, 1997.
K A KIN Ç, T .[a rık D u rsu n]: 100 Filmde Başlangıcından Günümüze Gangster

Filmleri. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1993.
KA KIN Ç, T .[a rık D ursun]: 100 Filmde Başlangıcından Günümüze Polisye/

Gerilim Filmleri. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1995.
K A KIN Ç, T .[a rık D u rsu n]: 100 Filmde Başlangıcından Günümüze Western

Filmleri. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1993.
Komedi Sinem ası. Güldihen d ergisinin özel sayısı.

295

MAKAL, Oğuz: 100 Filmde Başlangıcından Günümüze Güldürü/Komedi

Filmleri. A nkara, Bilgi Yayınevi, 1995.

O SKAY, Ü nsal: Çağdaş Fantazya. Popüler Kültür Açısından Bilim-Kurgu ve

Korku Sinem ası. A nkara, A YKO , 1982.

Ö N G Ö R EN , Y rd .D oç.D r. Sim ten (G ü nd eş): Belgesel Filmin Yapısal Gelişim i

ve T ü rk iy e’y e Yansım ası . İsta n b u l, D er Y ay ın ları, 1 9 9 1 .

Ô ZG Ü Ç , Agâh: Türlerle Türk Sineması. Denemeleı/M odalar/Tiplemelcr. İs­

tanbul, Dünya K itapları, 2 0 0 5 .

ÖZKARACALAR, Kaya: Geceyarısı Filmleri. İstanbul, + K iıap, 2 0 0 7 .

P E M B E C Iö G L U , N ilüfer: Belgesel Film Üstüne Yazılar. Istan bu l, Babil Ya­

yıncılık, 2005.

R O L O FF, Bernhard - G eorg SEESSL.EN : Cinayet Sinem ası. Çev.: Veysel

Atayman. İstanbu l, Alan Y ayıncılık, 1997.

R O LO FF, Bem hard - G eorg SEESSLEN : Erotik Sinema: Cinsellik Sinemasının

Tarihi ve Mitolojisi. Ç ev.: V eysel A taym an. İstanbu l, A lan Y ay ın cılık , 1 9 9 6 .

R O L O FF, Bernhard - G eorg SEESSLEN : Ütopik Sinema. Bilim Kurgu Sine­

masının Taıihi ve Mitolojisi. Ç ev.: Veysel A taym an. İstan bu l, A lan Y ayın­

cılık, 1995.

ROYHA, Paul: Belgesel Sinema. İstanbul, Sistem Y ayıncılık, 19 9 5 .

RYAN, M ichael: Politik Kam era: Çağdaş Hollywood Sinemasının İdeolojisi ve

Politikası. İstanbul, A yrıntı, 1997.

SAM A N CI, Ö zge: Animasyonun Önlenemez Yükselişi. İstanbu l, Bilgi Ü niver­

sitesi Yayınları, 2004.

SCO GN A M ILLO , G iovanni: C anavarlar Yaratıklar M anyaklar. İstanbul, +1

Kitap, 2 0 06 . ■

SEYHAN, Ebru (Yaym a hazırlayan): Belgesel Sinema. İstanbu l, İstanbu l B el­

gesel Sinem acılar Birliği, 2007.

TO H İLL, Cathal - Pete T O M BS: Avrupa Seks ve Korku Sinem ası. Çev.: Nil-

gûn Birgül. İstanbu l, K abalcı Yayınevi, 2005.

T O M B S , Pete: Fantastik Film ler. Uzakdoğu'dan Güney A m erika’y a . Ç ev.:

Nilgüıı Birgül. İstanbul, K abalcı Yayınevi, 20 0 4 .

TU N A LI, D ilek : Batıdan Doğuya, H ollywood’dan Yeşilçam ’a M elodram . İs­

tanbul, Aşina Kitaplar, 2 0 0 6 .

Z1M M ER, Ja cq u es: Erotik Sinema. İstanbu l, AD Y ayıncılık, 1995.

j. Film Çözüm lem esi. E leştiri

ATAY, Sim ber: Film Eleştirisine Dair. İzm ir, İdeart, 1991.
BON1TZER, Pascal: Bakış ve Ses. Çev.: İzzet Yasar. İstanbul, Yapı Kredi Ya­

yınları, 1995. 2. basım : Istanbul, M etis, 2007.

296

M U LV E Y , Laura: Yurttaş Kane. Ç ev .: A rzu T aşçıo ğ lu , D eniz V u ral. İsta n ­
bul, O m Yayınevi, 2 001.

Ö ZD EN , Zafer: Filin Eleştirisi. Film Eleştirisinde Temel Yaklaşım lar ve Tür
Filmi Eleştirisi. İstanbul AFA Yayınları, 2 0 0 0 .

ŞAVK BELKAYA, G ülüm ser: Film Çözümlemede Temel Yaklaşım lar. İstan ­
bul, Der Yayınları, 2 0 0 0 .

k. D ergiler

ALTYAZI. Sayı: 0 - 7 , E y lü l 2 0 0 1 - M ayıs 2 0 0 2 . İstan b u l (s ü rü y o r).
ANTRAKT. Sayı: 1 - 6 2 , E k im 1991 - M ayıs 1997. İstanbul (sü rü y or).
BELGESEL SİNEMA
ÇAĞDAŞ SİNEMA. S a y ı: 1 - 1 1 , Şubat/M art 1 9 7 4 - M ayıs 1 9 7 5 . İsta n b u l.
FİLM A RTI. Sayı 1 -2 0 . N isan 2 0 0 5 - K asım 2 0 0 6 , İstan bu l.
GECEYARISI SİNEMASI
GELİŞİM SİNEMA. Sayı: 1 - 9 , E k im 1 9 8 4 - H aziran 1 9 8 5 . İsta n b u l.
GERÇEK SİNEMA. S ay ı: 1 - 1 4 , 1 E k im 1 9 7 3 - Ş u b a t 1 9 7 7 . İsta n b u l.
GÖRÜNTÜ. Sayı: 1- 4 , İlkbahar 1993 - Kış 95/96. İstanbu l, Boğaziçi Ü ni­

versitesi Sinem a Kulübü.
KİNEMA. Sayı: 1 - 4 , N isan 1 9 9 0 - G ü z 1 9 9 5 .
KİNES1S. Sayı 1- . O cak/M art 1 9 9 7 , Ista n b u l.
KlAKET. Sayı l- 12, Yaz 1999. İstanbul.
KURGU. Sayı: 1 - 4 , M a n 19 7 9 - Ekim 1 9 8 1 , E sk işeh ir, İTİA Y ay ın lan .
SEYİR. Sayı 1 - . M ayıs 2 0 0 5 , İsta n b u l, B a h çeşe h ir Ü n iv ersitesi ile tiş im F a ­

k ü lte si
SİNEMASAL. Sayı: 1. İzm ir, 9 E ylü l Ü n iv ersitesi G ü zel S a n a tla r F a k ü lte si.
SİNEMA YAZILARI. Sayı: 1 .1 9 9 2 . İsta n b u l, İstan b u l Ü n iv ersitesi.
SONSUZ KARE. Sayı: 1 - 7 , 1 M ayıs 2 0 0 3 - O cak 2 0 0 5 .
TÜRK DlLl - SİNEMA ÖZEL SAYISI. Sayı: 1 9 6 , O ca k 1 9 6 8 . A n k a ra , T ü rk

Dil Kurum u.

... VE SİNEMA. K itap 1 - 9 . A ralık 1 9 8 5 , İstanbu l.
VİDEOSİNEMA. Sayı: 1 - 14. M ayıs 1 9 8 4 - Eylül 1 9 8 5 , İsta n b u l.

YEDİNCİ SANAT. Sayı: 1 - 2 4 , M art 197 3 - H aziran/Ağustos 1 9 7 5 , İstan b u l.
YENl FİL M .S ay ı: 1 - 6 , N isan/H aziran 2 0 0 3 - T em m uz/ E ylül 2 0 0 4 (s ü r ü ­

yor)
YENİ INSAN YENl SİNEMA. Sayı: 1 - 1 4 , B ah ar ‘9 7 - M ayıs/Sonbahar/K ış ’0 3

- ‘0 4 , İsta n b u l, (s ü rü y o r).
YENİ SİNEMA. Sayı: 1 - 3 0 , M a rt 1 9 6 6 - M ayıs 1 9 7 0 , İsta n b u l, T ü r k S in e ­

m atek D em eği.
25. KARE. Sayı: 1 -1 9 , M art 1 9 9 0 - Nisan/Haziran 1997. A nkara (sü rü y o r).

297



DİZİN

ABD 45, 53, 56, 57, 60, 6 8 , 72, 74, ağlaıısal (trajik) 235
102, 112, 144, 192, 198, 208, 210, aşırı hızlı alıcı 197, 27 6
217, 219, 229, 233, 236, 240, 243, aksesuar (donatım ) 26, 30, 3 1 , 109,
245, 249, 259
110, 111, 182,184, 191, 239, 255,
ABD-Fas 42 277
ABD sineması 192 akseuarcı (donatım cı) 275
açı - karşı açı 66, 69, 70, 7 1 ,1 7 7 akustik (sesdağıiım ı) 107
açık (m üstehcen) film 248 alıcı (kam era) 4 9 , 5 1 , 53, 6 4 , 8 9 , 133,
açık hava 100, 142 135,136, 137, 138, 1 7 7 ,1 7 8 , 203
açıklam a 142, 150, 152, 2 02, 20 4 , 206 alıcı 25, 26, 27, 29, 3 3 , 34, 36, 4 2 . 48,
adaptasyon (uyarlam a) 4 2 , 127, 129, 53, 54, 56, 62, 63, 67, 68, 69, 70,
74, 76, 77, 82, 85, 87, 89, 90, 92,
131, 132, 139. 140, 274, 276, 278, 9 4 ,9 7 ,1 0 2 , 107, 120, 121, 122,
279 130, 142, 145, 146, 162, 164, 169,
Afganistan 259 175, 179, 182, 183, 187, 191, 201,
Afrika 236 205, 206. 223, 238, 239, 242, 258,
ağkaı (retina) 26, 27, 100, 282 263, 267, 268, 282, 284, 285. 289,
ağlatı (tragedya/trajedi) 2 2 4 -2 2 9 , 2 3 0 , 290, 291
235, 244

299

alıcı açısı 26, 31, 42, 63, 67, 69, 78, 89, anlatı 69, 81, 97, 116, 119, 139, 140,
142, 182, 276 145, 146, 150, 162, 164, 166, 169,
172, 175, 176, 179, 187, 215, 220,
alıcı açısında uyum 182 223, 225, 230, 233, 234, 255
alıcı merceği 53, 62, 67, 100
alıcı vinci 95 anlatım 7, 8, 10, 14, 15, 57, 62, 63, 65,
alıcı yönelmeni (kameraman, operatör) 75. 78,86, 8 7 ,9 3 , 105, 111, 115.
125, 128,141, 142, 158, 160, 161,
275 162, 170, 171, 172, 173, 207, 215,
alıcı-kalem 193 221, 225, 228, 229, 244, 247, 250,
alıcının devinimi 57, 78, 90 , 94, 242 255. 288
alıcının düşey ekseni 92
alıcısız film 260, 268 anlatım aract 7, 8 ,1 5
alçak görüş noktası 60, 62, 63, 68 anlatım bakımından kurgu 170, 171,
Aldatan Kadın / Eva, R.10, 6 4
Aleksandr (Yugoslav Kralı) 199 172
Alexcope 44 anlatım gücü 75
almaşık kurgu 174, 180 anlatımsal 63, 65, 86, 87, 89, 90
Alman sineması 96 Anııa Karenina R.20, 103
Almanya 96, 104, 105 anıitezli (karşılaştırmalı) kurgu 162
altın dikdörtgen, Ş.2 35, 37, 38, 40, 41, ANTONİONİ, Michelangelo 66, 292
ara resimler 258
44 araştırma filmi 197
altın kesim 36, 38, 39, 40, 46, 47, 49 Artçağcıllık (Postmodernizm) 253, 290
altın oran 35, 38, 39, 40, 41 Aslan Asker Şveyk 257
altın sarmal.Ş.3 38, 41 Aşktan da Ûstiin /Notorious R.7, 56,
altın sayı, Ş .l-3 35, 36, 3 7 , 38, 39, 40,
163
41 Atlantik 217
Altına Hücum / TJıe Gold Rush, R. 35, Avrupa 194, 245, 296
Avrupalı 116
229 aydınlatma 10, 1 1 ,1 2 , 26, 30, 31, 53,
alttan aydınlatma 103
alttan görüş 67, 68, 69, 70, 91 83, 94, 95. 96, 97, 98, 104,179,
altyazı 138, 282, 290 .187, 205, 207, 221, 230, 234, 237,
amatör (özenci) 120, 121 238, 247, 266, 269
Amerika 135, 221, 222, 223, 234, 237, aydınlatma araçlan 95
aydınlatma çeşitleri 97 , 98
244 ayna hilesi 57
Amerikan güldürüsü 234, 235 ayrımlama 129, 130
Amerikan mafyası 245 ayrıntı çekimi 74, 77, 88, 91, 140, 205
Amerikan müzikali 233, 239 Azrail R.18, 98
Amerikan müzikholleri 238
Amerikan polis romanları 245 bağıntılı (rölasyonel) kurgu 162, 163
Amerikan sineması 215 bağıntılı kurgu 162, 163
Amerikan televizyonu 237 Babil 102
ana ışık 104 bakış açısı 29, 51, 65, 188, 295
ana durumlar 267 bakış alanı 86
ana izlek 279 bakış çizgisi 179
ana resimler 267 bakış noktası, Ş.8 48, 49, 50, 51, 59, 60
analog (öm eksel) 286, 288 bakış yönü 179
androids (insansı robotlar) 258 bakışım (simetri) 36
anlam 28, 29, 68, 113, 130, 149, 163, bakışta uyum 179

165, 187, 197

300

bakımlık (vizyonöz) 27, 131, 184, 266, boş film 11, 13, 14, 32. 53, 94, 260,
276
276, 277, 278,281 ’’
bale filmi 108
bant (kuşak) 21, 44, 149, 278, 283, boy çekimi, R.4 70, 71, 72, 76, 77 78

285 89 ’ ’
Barbizon Okulu 12
baş ışıkçı 268 bölümsel geriye dönüş 173
baş aşağı çekim 68
baş çekimi, R.14 70, 72, 75, 140, 174, Broadway tiyatrolarının revüleri 233

177, 204 "Buğday Tarlasında Kargalar" (tablo),
baş oyuncu 107
bel çekimi, R.14 70, 72, 177 R.32 210
Belçika 203
belgesel 17, 78, 111, 117, 120, 148, bulanık görüntü 58

149,182, 196, 200, 201, 202, 205, bulvar güldürüsü 228
206, 295, 296
belgesel film 17, 78, 117, 148 bütünleyici bilgiler 268, 271
belgesel filmci 200, 201
benzetmeli (analojili) kurgu 162 Büyük İskender 209
BERGMAN, lngmar, R.18, 98
BERGMAN, lngrid, R.17, 56 Cagney, James, R.38 240
besteci 11, 75, 151, 153, 205, 232 Can Yoldaşları / It's Always Fair
betimleyici 77, 87, 88, 89
betimsel 86, 87, 90 Weather, R.36, 233
bezem (dekor), R.19, 22; 11, 26, 30, canlıresim (Çizgi film) 258, 295
71, 76. 96, 100,101, 103, 104, 106, canlandırıcı 258, 277
107, 108, 125, 129, 1 50,156, 166, canlandırma 102, 109, 151, 198, 257,
187, 206, 207. 214, 221, 233, 234,
239, 247, 250, 278, 290 258, 259, 261, 262, 276, 277, 285
bezemci 268 canlandırma masası 259, 261, 276, 277
biçimbozumu 57, 58. 6 3 ,1 7 3 canlandırma sineması 1 5 1 ,1 5 2 , 258,
biçmeler (prizmalar) 58
Bihzâd/Behzâd 5 295
bildirişim aracı 7. 199 casusluk filmi 237
bilgisayar canlandırması 251, 252, 261, Cehennemden Dönüş /Stagecoach, R.15
276, 285
bilgisayarlı sinema 184, 252, 275, 288 74, 192, 194
bilimkurgu (film i), R.41 104, 106, 108, Chaplin, Charles (Şarto) 108, 1 0 9 ,1 6 2 ,
110. 248, 249, 250, 252, 257, 295
bilimsel film 9, 8 3 , 197, 198 229
bindirme 180, 181, 277 cılız ana ışık 98
bireşimci kurgu 171 cinema 3, 45
bireşimci tulum 171 CinemaScope, R.3, $.7 44, 45
Birleşik Amerika 4 Cinemiracle, Ş.7 44
Birleşmiş Milletler Banş Gücü 245 Cinepanoramic, Ş.7 44
Blinkity-Blank, R.43 260 Cinerama (tek kuşak)Ş.7 44
Cinerama (3 kuşak) Ş.7 44
cinsel film 244
cinsel sömürü 194, 244, 245
cinsellik filmi 204, 242
COMINGORE. Dorothy 139
Commedia dell'arte 227
COTTEN, Joseph, R.5 51, 139
Cousteau, Jacques-Yves 198
cyborgs (yan insan yarı robot) 252

çağ filmi 208
çağdaş giysi 108
çağrışımla geriye dönüş 173
çapraşık kurgu 168, 170, 282

301

çapraz aydınlatma 97 danslı müzikli film 104
çarpıcı kurgu 162, 163, 215 Dava / Le Procès, R.22, 105
çatışma 83, 121, 122, 152, 153, 167, denetleme (sansür) 2 2 ,1 2 1 , 163, 203,

194, 214, 215. 272 242
çekim ölçeği R .1,14 26. 29. 31. 69, 72. deneysel film 255
derişik zaman 164, 166
74, 75, 131, 176, 205, 221, 269 derleme film 202
çekim ölçeğinde uyum 177 destan 192, 211, 213, 214, 215, 216,
çekim sayısı 131, 140, 158, 170
çekim-ayrım 125 217, 218, 239
çekimin boyu 78 destekleyici müzik 152
çerçeve (görüntü çerçevesi), R l, 12, devingen 4, 35, 41, 54, 75, 85
devinim (hareket) 3, 4, 5, 6, 7, 8 ,1 0 ,
13, 18, 20, 29, 31, 32, 33, 34, 35,
40, 41, 43. 44, 49, 60, 69, 70, 71, 12, 14. 26, 27, 30, 35, 43, 45, 48,
72. 75, 78, 79. 81. 82, 83, 86, 87, 54, 75, 76, 80, 81, 82, 8 3 ,8 4 , 85.
88. 89, 90. 100, 122, 148, 166, 178, 8 6 ,8 7 , 90, 91, 92, 93, 95, 101, 115,
183, 187, 192, 195, 218, 237, 238, 131, 141, 151,166, 167, 176, 197,
2 5 7 ,2 6 1 ,2 7 7 ,2 8 1 ,2 8 2 227, 228, 234, 237, 239, 252, 254.
çerçeveleme 10, 13, 26, 29, 31, 32, 34, 255, 258, 261, 269, 276, 277, 279
35, 36, 40, 41, 42, 43, 45, 47, 52, devinim 51
67, 68, 75, 98, 200, 201, 205, 207, Dışavurumculuk (akım ı), R.17, 96, 104
215, 234, 255, 269 dıştan ses 132, 134, 135, 146, 148,
çevirim 22, 85, 86, 103, 113, 126, 129, 150, 237
130, 131, 140, 158, 159, 160, 163, DİNO, Abidin 6
179, 184, 185, 187, 188, 266, 267, dinsel film 211, 212
268, 270, 271, 277, 278 diz çekimi 70, 71, 72, 177
çevirim oyunluğu 126, 129, 130, 140, DMYTRYK, Edward, R.34, 219, 291
158. 159, 163, 266, 268, 271 doğal ışık kaynağı 95
çevirim takımı 188, 267, 270 doğal aydınlatma 95, 96
çevren çizgisi (ufuk haltı) 48, 49, 50, doğal bezem 102, 103,-104, 105
59. 60, 76, 77, 78, 8 3 ,1 0 0 .1 2 0 , doğal şeşler 7, 30. 131, 145, 146, 147,
1 9 7 ,2 0 0 ,201,221,222, 227 149, 150, 152
çevrinme 86. 87, 132, 133, 135, 183 dolanlı (entrika) güldürüsü 227, 228
çiğ ışık 95, 99 donatım (aksesuar), R .l, 26, 29, 104,
Çin mafyası 240 106. 175, 178, 207, 234, 250, 268
çizem (şema) filmi 259, 277 dondurulmuş görüntü 5, 27, 80
çizgi görüngesi 49, 50 DONEN, Stanley, R.36 233
çizi (grafik) 251, 261, 277 DOUGLAS, Kirk, R.23,32; 112, 210
çözümleme 31, 55, 75, 76, 78, 128, DOVÇENKO, Aleksandr 6
172, 192, 194, 227, 239, 258, 265, Dönüşü Olmayan Nehir / River of No
267, 2 6 9 .2 7 1 .2 7 2 ,2 9 6 ,2 9 7 Retunı, R.3, 45
çözümleyici kurgu 171 Dr. Cnligari’nin Muayenehanesi/Das
çözümleyici tulum 171 Kabinelt des Dr. Caligari 96
dramatik aydınlatma 95
dağıtım 245, 281, 283 dramatik çözümleme 271
DAİLEY, Dan, R .38, 233 dramatik hava 99
Dalmaçya 5 Dubravenedik/Ragusa 5
danslı film 1 0 6 ,1 0 8 , 153, 232, 233, Dubrovnik 5
duruk görüntü 80
234

302

durum güldürüsü 227, 231 film liklcr (sinem atek, film arşivi) 21,
DUV1VİER, Ju lien, R .20, 103 297 ’
duyarkaı 12, 94, 277, 278, 280
düşey kaydırma 89 filmsel evren 161, 166
düşlem sel (fantastik) film türü 251, filmsel gerçek 160, 165
filmsel zaman 147, 163, 164, 166
252 şarkıcı 153, 233
dûşünyapı (ideoloji) 202 FLEISCH ER. Max ve Dave, R .42, 259
düz anlatım 172, 20 7 , 215, 221, 228, şiir 120, 127, 128, 256
şim diki zaman 163, 172, 173, 174
247, 250 FORD, John, R .l5, 74, 192, 292
düz devinim 84 fotoğraf aygıtı 25, 258
dyaliscope, Ş.7, 44 fotoroman 15, 18
DYKE, Van 236 Fransa, R .22,27; 105, 181, 240, 255
füıürizm (gelecekçilik) 256
EDISON, Thom as Alva 33
eğik çerçevelem e, R .13, 67, 68 Gallim ard Yayınevi 240
eşlem (kopya) 9, 13, 20, 145, 149, 151, gam (dizi) 75, 117
gangster filmi, R .38, 193, 2 3 9 , 24 0
155, 184, 266, 278, 280, 285 GAUGAİN, Paul, R.23, 112
eşölçüm lü kurgu 168 Gaum onı-British News, R .28, 199
efsane (söylem ) 218 geçm iş zaman 106, 164, 173, 174
EISENSTE1N, sergey, R .l, 26, 289, 292 gelecek zaman 164, 174
EKERO T, Bengt, R .18, 98 geleneksel ağlatı 221, 222
EM M ER. Luciano, R .30 204 geleneksel sanatlar 8 ,1 9 , 20
empresyonizm (izlenim cilik) 50 geleneksel sinem a 1 4 1 ,1 8 0
erotik (kösn ü l) film 194, 2 4 3 , 2 4 4 , 2 9 6 gelişm em iş izleyici 174, 224
erotizm (kösnüllük) 244 geliştirim (ıreım an) 129
eski Yunan 4, 16 genel çekim 70, 71, 72, 76, 77. 78,
esıepeıa! 4
estetik 12, 43, 244, 289 140, 204
etkileyici anlatı 142 geniş görüntülük 12, 13, 3 3 , 3 4 , 43,
etnik savaş 194, 245
EVLİYA ÇELEBİ 5. 6 44, 45. 46, 207
EW ELL, Tom , R .33 243 gerçek uzam 54, 164
ev sinem ası dizgesi (sistem i) 7 gerçek zaman 54, 146, 147
gerçekçi bezem (dekor) 105
FISH ER, Terence, R .40, 247 gerçekçi giysi 108
Far W est (Uzak Batı) 217 gerçeküstücülük (sürrealizm ) 256
FER Z ETTI, Gabriele 66 geriden aydınlatma 97
FIBONACCI, Leonard. 38 gerilim (tansiyon) 78, 148, 169, 21 5 ,
Fibonacci dizileri 3 8
Şeyhülislam Bahâyî 5, 6 280
film çerçevesi 4 4 , 2 3 7 , 257 geriye dönüş 14, 172, 173, 174
film müziği 152, 153 geriye kaydırma 88, 8 9 , 9 1 , 134
film-dergi 199 gezi, görüşüm filmi 199, 2 00
film -gazete 198 GİO TTO 204
film in dram atik yapısı 120, 121, 124, gittikçe hızlanan kurgu 169, 175
gittikçe yavaşlayan kurgu 169
125, 142, 183, 186 giysili film 208
film in kimliği 267 GOGH, Vincent van,R.23, 112, 210

303

göğüs çekim i 70, 72, 75, 8 9 , J4 0 H ITCHCO CK, Alfred, R .7 ,1 3 ; 56, 68,
gölge filmi 257, 259 163
gölge oyunları 4, 5, 10
gölgeresim (silu et) 8 3 , 97 H İTl.ER, Adolf 209
görme sürerliği 27 Hitit 4
görsel algılama 145 HODLER, Ferd inand ,R .42, 5 0 , 51
görsel etkiler 153 HOLL1MAN, EaTİ, R .3 4 , 2 1 9
görsel sanatlar 18 Holtyvvood 2 0 8 , 2 1 2 , 2 3 4 , 2 9 6
görsel-işitsel im ler dizgesi 9
görüş açısı 67, 68, 2 40 Hoşgörüsüzlük / hılolerence, R .19 102
görüş alanı 3 3 , 3 4 , 4 5 , 5 4 , 59, 7 7 , 81,
ışığın yönü 9 7 , 98
85, 144 ışık düzengeci (diyafram) 27 5 , 279
görüş noktası, R.2, 26, 29, 3 1 , 4 1 , 47, ışık kaynağı 95, 97
ışık ve gölge, R .17 9 6 , 241
59, 6 0 ,6 1 ,6 2 , 63, 7 5 ,8 1 ,8 5 , 131, ışıldak 97
142, 176, 269
görünge (perspektif), R .4,5; 12, 47, 48, içeride çevirim 179
49, 50. 51, 56, 59, 63, 70, 179, 284
görünge kuralları 48, 5 0, 5 6, 284 İhtiyar Adam ve Deniz / The Old Man
görüntü dili 7, 15, 16, 128 and the Sea, R .9, 6 0
görüntü kuşağı 144, 156, 185, 278, 285
görüntü yönetm eni 268, 290 İkinci Dünya Savaşı 53, 193, 194, 230,
görüntü-ses 145 240
GRANGER, Farley, R .13, 68
GR1FF1TH. David-W ark, R .19, 102 İlk Dünya Savaşı 207
GU1NESS, Alec, R .24, 114 İngiliz güldürüsü 230
güçlü ana ışık 9 8 İngiliz m üzikholleri 227
güçlü aydınlatma 53 İngiltere 19, 51, 64, 8 9 , 103, 114, 199,
güçlü çizgiler, Ş.6, 40, 41, 43, 4 8 , 67
güçlü köşegenler 4 0 , 4 1 , 4 2 230, 247
güçlü noktalar, R .2, Ş.6, 4 0, 4 1 , 43 İran 5
güldürü türü 193, 226, 227, 2 2 8 , 230, İsa Peygamber 5, 134, 20 4
231 Isa’nın Dramı / II dram m a di C risto ,
gülüt (gag) 171, 228
Güney Avrupalı 116 R-.30; 2 0 4
Iskoç 136
hızlı çevrinm c 8 7 , 183 İspanya 4
haber filmi 139, 160, 198, 199 İsveç 4, 98
HAESARTES, Paul, R .29, 203 işitsel algılama 144
işlik (stüdyo) 95, 103, 104, 107, 149,
Halk Düşmanı /The Public Etıemy, R .3 8 ,
165, 187, 266, 279
240 İtalya 38, 66, 105, 116, 204, 207, 227,
halk sanatı 16
HAMER, Robert, R .24, 114 239, 240
Hamlet 89 İtalyan mafyası 24 0
HASEK, Jaroslav 257 izleyici çekim 8 7 , 90
HAYWORTH, Riıa, R .8, 57
HEPBURN, Audrey, R.25, 127 Jap on mafyası 240
H'ERBIER, Marcel 181 Japonya 19
Jenerik (tanıtma yazıları) 138, 267, 270

kaçış (yitiş) noktası 4 8 , 49, 5 0, 51, 60
kaçış çizgisi 48
KAFKA, Franz, R.22, 105

304

kahraman 111, 213, 214, 215, 221, mafioso 239
222, 223, 236, 237, 241 mafya filmi 239, 2 4 0
Magnafilm, Ş.7, 44
Kanada 260 M arsilya, R.28, 199
Kanunsuz Sokalı /A Lawless Street, masal 100, 104, 106, 108, 210, 252
m azohizm 244
R .33, 217 McLAREN, Norman 260
kara dizi 2 4 0 melodram 192, 207, 220, 224, 225
kara film 2 4 0 , 241 mercek 14, 28, 32, 48, 5 1, 52. 53. 5 6.
karagöz 4
karakter (özyapı) 140, 192, 194, 225, 57, 58, 59, 70, 83, 91, 92, 94, 144,
179, 275, 277, 279, 280, 284
227, 231, 239, 272 Meryem Ana 5
kararma - açılm a 138, 181, 182 MINNELLI, Vincente 112, 210
karşısürüm (kontrpuan) 152 m inyatür 5, 252
karikatür 15, 18, 224, 225 mizah 230
kaydırma (traveling) 8 6 , 88, 8 9 , 9 0 , 91, M O N RO E, M arilyn, R .3, 1.4; 4 5 , 7 2 , 2 4 3
M onum ent Valley, R .15, 74
92, 134, 136, 138, 173, 255, 277 m üzikli film 104, 153, 2 3 0 , 2 3 2 , 233
KELLY, Gene, R.36, 233
kesm e biçm e filmi 2 4 5 , 247 NAPOLÉON BONAPARTE 209
KIDD, M ichael 233 NATO 245
K ınk O k / B rokeıı Lance, R .34, 219 Naturama, Ş.7, 44
kısa odaklı m ercek 56, 5 7, 9 1, 279 naıüralist (doğalcı) 149
korku film i, R.40, 104, 108, 193, 214, Nâzım Hikmet 6
negatif 25, 261
242, 244, 243, 247, 250, 252, 256, nesnel anlatı 141
247, noktalama 54. 8 7 , 131, 179, 180, 181,
kovboy filmi (w estern), R. 3 3 , 3 4; 74,
100, 172, 174, 192, 193, 194, 214, 182, 183, 184, 269, 277
216, 217, 218, 219, nöbetleşe (alm aşık) kurgu 1 6 9 ,1 7 4
kösnül (erotik) film , R .39, 24 2 , 24 3 ,
244, O’BRIAN, Hugh 219
kötü adam (bad m an) 219 odaklama 52, 58, 276, 279
K ral Lear, R.34, 219 olağan açı 63, 65
KRAUSS, W erner, R. 17. 96 olgu (aksiyon) 56, 7 9, 8 0. 8 1 , 8 2 . 97,
K U LESOV, Lev 161
kurgu izlencesi 184, 285 ' 126, 127, 129,140, 141, 151. 168,
Kurt Adam ın Laneti / T he C urse o f the 173.174, 175, 179
W erew olf, R.40, 247
Kuzey Amerika anakarası 217 OLIVIER, Laurence 72, 89
kübizm (küpçülük) 256 om uz çekimi 41, 70, 72, 9 8 , 132, 176,
küreselleşm e (yuvarsallaştna) 253
204
Lascaux 4 O thello 42
LEAN, David 140 oyuncu 21, 30, 31, 51, 54, 55, 78, 84,
Leica tipi fotoğraf aygıtı 25
LEW IS, Josep h H., R .33, 217 96, 104, 107, 109, 111, 112, 113,
LOSEY, Joseph. R. 10, 64 114, 115, 116, 117, 161, 186, 227,
Lumière Kardeşler (AugusLe ve Louis) 3 268, 269, 271, 278, 291

M ısır 36 ölçüm lü kurgu 167, 168, 169
M acera / L'A wentura 66 Ûlmcyeıı İnsanlar / Lust F or Life,

R .23.32; 112. 210

305

ölü M athias Pascal /Feu M athias Pascal Scrovegni Kiliseciği 204
181
seks filmi 244
önceleme filmi (film d’anticipation)
249 selüloz asetat 281

önden aydınlatma, R. 18, 97, 98 serüven filmi 235, 236
özenci oyuncu 121
özet (sinopsis) 129, 271 sesli film 13, 44, 145, 232, 278
öznel (sübjektif) 60, 67, 68, 87, 96,
sessiz film 146
141, 244
öznel çekim 141, Seven K a lp le r / T h e P a s s io n a te F rien d s

PAtNLEVE, jean 198 140
Padua 204
Panavision 44 Sevişenler / K in d H ea rts an d C o ro n ets ,
pankromaıik 53, 281
Parthenon 36 R.24, 214,
PERKINS, Anthony, R.22, 105
Persler 102 simgesel (sem bolik) 1 0 8 ,1 2 4 , 156, 162
perspektif (görûngc) 12, 47, 50
PETE, Michael 217 S1MMONS, Jean 89
PICASSO, Pablo 36, 203
Picasso'ytt Z iy aret I Visite â Picasso 203 sinema akımlan 21
Potem kin Zırhlısı / Bronenosets
sinema dili 7 ,1 3 ,1 4 , 1 5 .1 6 ,1 7 , 19,
Potyomkin, R.l 26, 167
Pudovkin 161 2 0 ,2 1 ,2 2 , 54, 8 1 ,1 2 4 , 161

QUINN, Anthony, R.23, 112 sinema işleyimi (endüstri) 4 ,1 1 8 , 121,

REED, Carol, R .5, 51 187, 206
REED, Oliver, R.40, 247
Renk, R .l, 10, 12, 13, 26, 31, 50, 52, sinema oyuncusu 113, 1 1 4 ,1 1 5 , 116

153, 154,155, 156, 178, 179, 200, sinema oyunu 113, 114, 115, 116
205, 207. 215, 233, 234, 254, 255,
258, 267, 269, 281, 282 sinema türleri 191, 192, 193, 194, 266
ritim (tartım) 10, 167
"Rosebud" 1.32, 1 3 3 ,1 3 6 , 1 3 7 ,1 3 8 sinemalık çözümleme 272
Rus 103
Rus mafyası 240 sinematograf 3

Safinaz (O live), R.42, 259 sitcom (durum güldürüsü) 231
sallantılı çevrinme 87
sanat üzerine film. R.29, 9, 167, 203, siyasal film 202, 203, 242

204, 205 “Sonbahar A kşam ı t S o ir d 'au tom n e”
savaş filmi 237
Savaş ve B arış / W ar aıul P eace, S.25 (tablo), R.4, 50

127 Sovyet Scope, Ş.7 44
savruklama (burlesk) 227
sayısal kurgu 183, 285 soyut film 254, 255
SCOTT, Randolph 217
sömürü 193, 244, 245

söyleşme (diyalog) 1 4 7 ,1 5 2 , 221, 227,

230, 268, 269, 272, 276, 284

söylenbilim (m itoloji) 207 _

söz sanattan 16, 124, 162

sözcük 3, 7, 10, 16, 1 2 3 ,1 2 6 , 128, 132,

137, 146, 151, 160, 161, 248

sözdizimi 16

sözlendirme (dublaj) 6, 283, 284

sözsüz oyun (pandomima) 227

SPENCER, Jeremy, R .l4, 72

SSCB, R .l, Ş.7, 2 6 ,4 4

STURGES, John, R.9 60

Super-Panavision 44

Superscope 44

SYDOW, Max von, R. 18, 98

Şangaylt K adın t L a d y fo r m Shanghay,

R .8,57 ’

şarlo 108, 109

306

lam ım a yazıları (jen erik ) 138, 2 6 7 , 27 0 V1TT1, M onica, R .ll ,1 2 ;6 6
Tanrısal oran 36 Viyana operetleri 232
tarihsel bezem 102 vodvil 227, 228, 230
tarihsel film 104. 109, 172, 192, 206, vücutla ilgili çekim ler 71, 76

2 0 7 ,2 0 8 ,2 0 9 , 2 1 0 ,2 1 1 ,2 1 4 W AGNER, Robert, R .34, 219
W EISSM ULLER, Johnny, R .37, 236
Tarzan Maymun Adam t Tarzan the Ape W ELLES, Orson, R.2, 42, 53, 57, 105,
Man, R .17 2 3 6
131, 132, 294
tasarı 158, 171, 173 W ELLMANN, W illiam , R .38, 240
TA ZIEFF, Haroun 198 W elk Cargo 218
tecavüz ve öldürm e [ilm i 245 w estern (kovboy film leri) 2 1 7 , 295
Techniram a 44 W IDM ARK, Richard 219
Techniscope 4 4 W IENE, Robert 96, 104
tecim sel (ticari) 244 W ILD ER, Billy, R .39, 243
teker (plak) 6, 9, 20, 21, 22. 148, 281, W ISE, Robert, R .31,4 1 ; 208, 249

283, 284, 285 Xanadu 132, 133, 137, 138
televizyon 7, 8 , 15, 16, 18, 21, 4 3 , 155,
yığınsal sanal 8
1 9 2 ,2 3 1 ,2 3 6 , 2 6 1 ,2 8 3 yabancıllık (egzotiklik) 200
Tem el Reis (Popeye), R .42, 259 Yahuda, R.30, 204
Todd A.O., $.72, 44, yakınçağ 4, 108
TOL5TOY, Lev, R .20,25; 103, 127, Yakup peygamber 219
T İT O .Jo sip Broz 245 yandan aydınlatm a 97
Toprak / Zemliya 6 yanlamasına kaydırma 89
TRACY, Spencer, R .3,34; 60, 72, 218 yansıtıcı 99
yapma bezem (dekor) 102, 1 0 3 ,1 0 4
Trendeki Yabana / Strangers on a Train, yarı belgesel film 78, 20 0 , 201
yarı boy çekim i 71
R.13 68 yarı genel çekim 71, 132
yaşamöyküsel (biyografik) 109, 209,
Truvalı Helen / Helen ofTroy, R .31, 208
210, 211, 232
Uçan Dairenin Esrarı / The Day the yavaş çevrinm e 138, 182
Earth Stood Stil. R .4 1 , 2 4 9 Yaz Bekârı /The Seven Year Itch 243
yazın (edebiyat) 10, 16, 128, 1 9 1 , 19 2 ,
Ullra-Panavision 44
uyarlamacı 274 203, 218. 227, 244, 256

Uyuyan Prens / The Prince and the Yedinci Mıtlıür / Del Sjunde Inseglet,
Dhowgirl, R .14; 7 2 . 7 3 .
R.18, 98
Üçüncü Adam Kim / The Third Man, yenidendoguş (rönesans) 4, 36, 38
yinelem eli kavram (leitm otiv) 152
R .5, 51 yoğrumsal (plastik) 74, 105, 106, 107,

VALL1, A lida, R .5 , 51 254, 262
varlık 12, 27. 28, 29, 3 5 . 4 0 . 4 1, 4 5, yonıucuk (heykelcik) 107
yönde uyum, Ş .1 0 ,178
47, 48. 49, 52, 54, 56, 57. 58, 62, yöntem 10, 20. 147, 154, 155, 165.
63, 67, 69, 70. 71. 78, 81, 82, 84,
8 6 ,8 8 ,9 1 ,9 9 . 151, 167, 177, 180, 174, 194, 195, 210, 231. 252. 261,
226, 259, 261, 276, 281, 282 276, 278, 279. 280. 281. 284
VE1DT, Conrad 104
vcritabam 183, 285
video aygıtı 279
VID OR, King 127
VINCI, Leonardo da 3 8 , 39
vinç çekim i 91
VislaVision, $.7 44

307

Yugoslavya 199, 245 95, 9 6 ,9 9 , 101, 104, 106, 108, 110,
Yunanistan 36 112, 114, 117, 124, 130, 132, 141,
Yurttaş Kane / Citizen Kane 5 3 , 131 142. 145, 146, 150, 155, 158,160.
yuvarsallaşma (küreselleşme) 253 163, 164, 165, 166,168, 169,170,
yüksek görüş noktası, 59, 60, 61, 63 171,172. 173, 174,179, 180,182,
Yürüyen Ynşam / The Life on t/te March 183,187,194, 197, 199, 204, 209,
216, 217, 218, 220, 222, 225, 227.
132 228, 229, 233, 239, 245, 249, 252,
yüzle ilgili çekim ler 71, 75 255, 259, 262, 266, 279, 282, 285
Zamanın Yürüyüşü / March o f Time 132
zaman 4, 7, 8. 11, 12, 17, 1 8 ,1 9 , 20, zamandaş gelişim 171, 174
28, 29, 31. 35, 41, 42, 54. 58. 61, zincirleme 137, 1 3 8 ,1 8 0 ,1 8 1 ,1 8 2
63, 67, 77, 79, 83, 87, 89, 90, 91,

308