รูปแบบการเรียนรู้ Microlearning กับองค์กรยุคปัจจุบัน

รปู แบบการเรยี นรู้ Microlearning กบั องค์กรยคุ ปัจจุบนั
Microlearning: learning for Business in Future

นายสราวุธ แสงนรินทร์
คณะบริหารธรุ กจิ สถาบันการจัดการปญั ญาภิวัฒน์

บทคดั ย่อ
Microlearning เป็นรูปแบบการเรียนรู้ในยุคปัจจุบันที่สามารถนำมาประยุกต์ให้ผู้ที่มีความสนใจ
สามารถเรียนรู้ได้ง่าย มีการพัฒนานำมาประยุกต์เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ในภาคการศึกษาต่างๆ รวมไปถึงยงั
สามารถนำมาพัฒนาทรัพยากรมนุษยภ์ าคในองคก์ รใหม้ ีความรคู้ วามสามารถเพมิ่ พูนทกั ษะต่างๆ เพิ่มมากข้ึน
และให้รวดเร็วทันกบั พลวตั ทต่ี ่นื ตวั เปลยี่ นแปลงอย่างกา้ วกระโดดและต่อเนอ่ื งของโลกดจิ ิทัล รปู แบบของการ
เรยี นร้จู ะตอ้ งปรบั เปล่ยี นใหร้ วดเรว็ ทันสมัย ส่ือสารไดง้ า่ ยกับคนในยุคสมยั ที่ตอ้ งเรยี นรู้ให้เร็วและเท่าทันการ
เปลี่ยนแปลง

คำสำคญั : รปู แบบการเรียนรู้/ Microlearning/ e-learning/ Fast Learning

**********************************************************************************
บทนำ

การศึกษาด้านสมองไดร้ ะบุว่า สมองของคนเรา เมื่อรับขอ้ มูลหรือคำอธบิ ายใหม่ๆ ในครั้งแรกมักจะ
เก็บขอ้ มูลนัน้ ไว้ได้ไม่เกิน 30 วินาที นี่เป็นเหตุผลว่าทำไมเราจึงมักจะจำตัวเลขของเบอร์โทรศัพท์ทีไ่ ดย้ นิ คร้ัง
แรกได้ไม่เกิน 7 ตัว หากต้องการให้เกิดการจดจำ เราจึงจำเป็นต้องทำอะไรซ้ำเกี่ยวกับข้อมูลนั้น การนำ
Microlearning มาชว่ ยสนับสนนุ การเรียนรู้ทงั้ ก่อนและหลังจากการอบรมในห้องเรียนหรอื ในการประยุกต์ใช้
พัฒนาทรัพยากรมนุษย์ในองคก์ รน้ันจึงเปน็ สง่ิ สำคัญในยุคปัจจุบนั เชน่ ใหด้ ูคลปิ วดิ ีโอสน้ั ๆ หรือนำเสนอแบบ
Infographic จึงเป็นหน่ึงในวธิ ีการทจ่ี ะชว่ ยใหก้ ารเรยี นรู้มีประสิทธิผลยิง่ ขึน้

รายงานเรื่อง Future of Jobs ของ World Economic Forum (WEF) บอกว่าในศตวรรษที่ 21 น้ี
เราตอ้ งออกแบบวธิ กี ารเรยี นรู้กนั ใหม่ ถ้าจะให้ดี ทกั ษะความรู้ต้องเข้าถึงได้ ‘สะดวก ทกุ ที่ และทุกเวลา’ และ
วิธีการเรียนการสอน ต้องเนน้ ไปที่การปลูกฝังและติดตั้ง ‘ระบบความคดิ ’ ให้คนเรียน โดย WEF ได้แนะนำ
หลักการ ‘MPPG’ ที่ใช้เทคโนโลยีแก้ปัญหา Skill Gap ที่เกิดจากเทคโนโลยีไว้ว่า การเรียนรู้ในยุคนี้ต้องมี
องค์ประกอบคอื

• Mobile-first: ช่องทางเขา้ ถึงงา่ ย และออกแบบเลา่ ไดน้ า่ สนใจ (ใช้ UX และ UI เข้ามาชว่ ย)
• Participatory: สรา้ งประสบการณร์ ่วมในการเรียนรู้ จะช่วยใหเ้ กดิ ความ ‘อยากแชร์’ ต่อ

• Personalized: เมื่อได้รับโจทย์เฉพาะ แต่ละคนจะได้พัฒนาทักษะในการคิดแบบวิเคราะห์
(Critical Thinking) และทักษะในการตดั สินใจ (Judgement skills)

• Group-based: สร้างส่วนของการแลกเปลย่ี นความคิดเห็น เพ่ือเพมิ่ มุมมองใหม่และกระตุ้น
การแบง่ ปนั ไอเดีย

การเรียนรู้ในรูปแบบใหม่ ได้ถูกพัฒนามาอย่างต่อเนื่องไปพร้อมกบั การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี
รูปแบบการทำงาน รวมถึงรูปแบบการใช้ชีวิตของคนรุ่นใหม่ โดยแนวทางการรเรียนรู้ใหมท่ ่ีกำลังเปน็ เทรนด์
ไดแ้ ก่ การเรยี นรู้บน โซเชยี ล (Social) การเรยี นรู้บนโมบาย (Mobile) การเรยี นรู้ในโลกเสมือนจริง (Virtual
Learning) การเรียนรู้ท่ขี ับเคล่ือนด้วยเกม (Gamified Learning) การเรียนรู้แบบผสมผสาน (Blended) การ
เรียนรู้โดยลงมือปฏิบัติ (Experiential Learning) และการเรียนรู้แบบไมโคร (Microlearning) เป็นต้น
ความหมายของ Microlearning

คำว่า Micro หมายถึง ขนาดเล็กจิ๋ว ตรงกันข้ามกับคำว่า Macro หมายถึง ขนาดใหญ่ Micro
Learning จึงหมายถึง ข้อมลู ในการเรยี นรู้ท่ีมอบใหผ้ ้เู รียนรูแ้ บบทลี ะนอ้ ยหรือเรียกวา่ คำเลก็ ๆ (Bite-sized)

กล่าวได้ว่า Microlearning เป็นรูปแบบการเรียนรู้ที่แบ่งเป็นขั้นตอนหรือรูปแบบต่างๆ โดย
ปรับเปลยี่ นพัฒนาจากรูปแบบการเรียนรลู้ กั ษณะ e-learning แบบเดิม กจิ กรรมการเรียนร้จู ะย่อยออกไปใหม้ ี
ขนาดเล็ก กระชับและมีโครงสร้างหลักสูตรที่ในระดับ Micro เพื่อให้ผู้ที่สนใจเรียนรู้พนักงานในองค์กรใช้
ระยะเวลาในการเรียนรู้ไม่นานประมาณ 2 – 10 นาทีและไมค่ วรทจ่ี ะใช้ระยะเวลานานมากกวา่ 20 นาทีในแต่
ละหลกั สตู ร และเพ่ือเปน็ การกระตุน้ การเรียนรูใ้ หม้ ีความน่าสนใจมากยงิ่ หลกั สูตรควรจะมคี วามน่าสนใจมีการ
สอดแทรกการ์ตนู เคร่ืองมือในการชว่ ยเหลือ ผา่ นสอื่ สังคมออนไลน์ขององค์กรและสามารถเขา้ ถงึ ไดง้ า่ ย
ประโยชนข์ อง Microlearning

1. อัตราจำนวนผู้เรียนรู้เพิ่มสูงขึ้น (Learner attention rates go up) เนื่องจากรูปแบบการ
เรียนรู้มีความสะดวกและง่ายในการเรียนรูซ้ ่ึงแบ่งออกเป็นหน่วยการเรียนรู้ยอ่ ยๆ (Bite-sized)
เข้าใจง่ายจึงส่งผลทำให้พนักงานในองค์กรสามารถเข้าถึงแหล่งข้อมูลสารสนเ ทศได้ง่ายและ
รวดเรว็ สะดวกสามารถเข้าเรียนท่ไี หนกไ็ ด้ทกุ ที เม่อื ไรก็ได้ตลอดเวลาเม่อื พนกั งานมเี วลาว่างหลงั
เลิกงาน ในช่องทางต่างๆ

2. อัตราการสำเรจ็ หลกั สตู รเพิ่มมากขึน้ (Easy accessibility increases completion rates)
การที่ Microlearning มีโครงสร้างหลักสูตรโดยย่อยเนื้อหาให้มีขนาดเล็กๆ และใช้เวลาในการ
เรียนรูไ้ ดร้ วดเรว็ และเขา้ ใจงา่ ยดงั นั้นจึงทำให้สดั สว่ นในการสำเร็จการศกึ ษาเพิม่ สงู ขึน้

3. พนักงานสามารถเพิ่มพูนทักษะและความรู้ของได้อย่างรวดเร็ว (Skill gap closer faster)
เนื่องจากพนักงานในองค์กรมีความต้องการเรียนรูท้ ักษะและความรู้ที่แตกต่างกันออกไป อีกทง้ั
ทักษะที่ต้องการในปจั จุบันนั้นมีการปรับเปล่ียนอยู่เสมอตลอดเวลา เพื่อตอบสนองกับพลวัตท่ี
ปรบั ตวั อยเู่ สมอ

4. ประหยัดงบประมาณ (Budget friendly) สามารถประหยัดงบประมาณในการเรียนรู้ได้เพ่มิ
มากขึ้นกว่ารูปแบบการเรียนรู้แบบการจัดอบรมรูปแบบเดิม และยังสามารถใช้ได้กับจำนวน
พนักงานมากขึ้นตลอดระยะเวลาทค่ี วามรูห้ รอื ทกั ษะนีย้ งั ต้องการ ณ ชว่ งเวลาน้ันๆ

5. พนกั งานสามารถเขา้ เรียนรู้ไดต้ ลอดเวลา (Easy to entry) ชอ่ งทางการเข้าถงึ การเรียนรู้ส่วน
ใหญ่จะผ่านสื่อออนไลน์ โทรศัพท์มอื ถือดังนั้นจึงทำให้พนักงานในองค์กรสามารถเรียนรูไ้ ด้ง่าย
และตลอดเวลาเม่ือมเี วลาว่างจากการทำงาน

ทำไมองค์กรถึงให้ความสำคัญกับ Micro-Learning เพราะว่าพฤติกรรมของคนในปัจจุบันได้
ปรับเปลี่ยนรูปแบบการเรียนรู้ตามยุคสมัยมากขึ้น ช่วงระยะเวลาการใช้งาน Smart phone, สื่อ Social
media มากขึน้ และเน่อื งจากผูค้ นในแตล่ ะวัยไม่ว่าจะเป็น Baby Boom, Gen X, Gen Y และ Gen Z มีการ
รับรู้ข้อมูลจากสื่อการเสพข้อมูลข่าวสารแบบสั้นๆ อ่านแล้วได้ข้อมูลที่กระชัดรวดเร็วและน่าสนใจ ซึ่งมีข้อ
แตกตา่ งระหวา่ ง Microlearning กับ Macrolearning มคี วามแตกต่างกันในวัตถุประสงค์ รูปแบบการเรยี นรู้

รูปเปรียบเทยี บ Microlearning กับ Macrolearning

ข้ันตอนการจัดทำหลกั สูตรในรปู แบบการเรยี นรู้โดยมีขั้นตอนการทำงานดงั นี้
จัดทำเนื้อหาการอบรม

1. เลือกหัวข้อในการทำหลักสูตร ซึ่งเป็นหัวข้อที่เป็นประโยชน์ต่อการทำงานในองค์กรของพนักงานที่
แทจ้ รงิ

2. ย่อยเนอื้ หาในหลกั สูตรหัวข้อนัน้ ๆ ให้เป็นบทสัน้ ๆ หรือเปน็ ข้อมูลทเ่ี ฉพาะเจาะจงหรอื สำคัญจริง โดย
มุ่งเน้นประเดน็ ท่สี ำคญั เฉพาะเจาะจง ทักษะทจี่ ะสอนหรอื อบรม หวั ข้อหรอื องค์ความรู้ที่ต้องการจะ
นำเสนอ

3. เมื่อนำเนื้อหาที่ย่อยแล้ว กระบวนการต่อมาคือ กระบวนการแปลงเนื้อหาเหล่านั้นให้มีรูปแบบที่
หลากหลาย มีความนา่ สนใจสามารถดึงดูดความสนใจได้ดอี ่านง่าย อาจจะทำเป็นรูปแบบต่างๆ อาทิ

เช่น Infographics, คลิปวีดีโอส้ันๆ ประมาณ 2 – 10 นาที แต่ไม่เกนิ 20 นาที, ทำเป็น Quiz ถาม -
ตอบสนั้ ๆ หรือในรปู แบบ Hot Line สายด่วนความรู้ ข้อมลู ขา่ วสาระขอ้ มลู สั้นๆ ผ่านทางสอื่ Social
Media กไ็ ด้
Microlearning สามารถสื่อสารจัดทำรูปแบบออกมาได้หลากหลายวิธีแต่ว่าปัจจัยท่ีสำคัญคอื การเข้าถงึ
ขอ้ มูลการเรียนรู้และความนา่ สนใจใหแ้ ก่ผเู้ รยี นรูไ้ ดน้ ำความรู้ ทักษะเหล่าน้ันไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนา
พนักงานในองค์กรน้นั

รูปแบบ Micro-Learning ดว้ ยสอ่ื Social Media (Line)
ที่มา: BLS – Bridge Learning Solutions

จัดทำ Platform ของหลกั สตู ร
รปู แบบของเนอ้ื หาทต่ี อ้ งการใหพ้ นักงานเรยี นรรู้ ปู แบบ Micro Learning ตอ้ งถกู เกบ็ อยบู่ นพ้นื ฐานที่พนักงาน
เข้าถึงได้ง่ายในทุกระดับ ค้นหาได้ง่าย พนักงานอ่านแล้วเข้าใจความหมายวา่ สื่อถึงอะไร อยู่ในรูปแบบภาพ,
เสียง ,Digitize ไดย้ ิ่งดี เชน่ Social Media ทางโทรศพั ทม์ อื ถอื , อินทราเน็ตขององคก์ ร หรอื Gamification ท่ี
ประยุกตก์ ารเล่นเกม
ตวั อยา่ ง Gamification 10 ลำดับ คือ

1. Envirotech Instruments
2. HCL
3. Domino’s
4. U.S. Army- America’s Army Proving Grounds
5. PwC- Multipoly Next
6. Cisco - Knowledge Guru
7. SAP- Roadwarrior

8. KPMG- Revelian Theme Park Hero
9. MindTickle
10. Deloitte – Badgeville
ทั้งนี้แต่ละองค์กรจะมีจุดมุ่งหมายในการสร้างเกมเหล่านี้เพราะในพนักงานในองค์กร ลูกค้าหรือ
บคุ คลภายนอกที่มคี วามสนใจในผลติ ภัณฑ์หรือองคก์ รไดเ้ รียนรู้ส่ิงท่ีเป็นจุดประสงคก์ ารเรยี นรู้ของเนื้อหาผ่าน
ทางการเล่นเกม เชน่ บรษิ ัทพิซซ่า Domino’s จะให้พนกั งานใหมเ่ รยี นรูก้ ารทำพิซซ่าผา่ นทาง Gamification
โดยจะเป็นการสอนเกย่ี วกับการทำพิซซ่าหนา้ ตา่ งๆ ว่าต้องมีสว่ นประกอบวัตถุดิบหลกั วตั ถุรองและเครื่องปรุง
รสต่างๆ ที่เป็นส่วนประกอบในการทำพิซซ่าแต่ละถาด รวมไปถึงระยะเวลาในการอบพิซซ่าแต่ละประเภทว่า
ต้องใช้ระยะเวลาในการอบมาน้อยเพยี งใด โดยมีการแบ่งระดับ คะแนนและความสำเร็จในเกม เพ่ือใหพ้ ซิ ซ่าที่
พนักงานใหม่ของบริษัททำออกมามีคุณภาพและสัดส่วนสัตถุดิบและส่วนประกอบต่างๆ ให้เป็นไปตาม
มาตราฐานของบริษทั ฯ กอ่ นทจี่ ะออกมาเป็นผลิตภณั ฑ์เพอ่ื จัดส่งตอ่ ให้กับลูกค้าต่อไป

รูปแบบการเรยี นรู้ Microlearning ของบริษัท Domino pizza
ที่มา: https://www.learntech.in/gamification-examples/

บทสรปุ
สังคมการเรียนรู้ในยุคปัจจุบันมีความแตกต่างจากในอดีตมาก มีการเคลือ่ นย้ายผู้คน สื่อเทคโนโลยี

และทรพั ยากรตา่ งๆ จากท่วั ทกุ มุมโลกอยา่ งรวดเร็วและสะดวก มคี วามเชอื่ มโยงทางเศรษฐกจิ สังคม การเมอื ง
การปกครองระหว่างภูมิภาค ประเทศ สงั คมและชุมชน มีความซบั ซ้อนและเปลี่ยนแปลงของความรู้และข้อมูล
ขา่ วสารตลอดเวลาอยา่ งเปน็ พลวัต การแลกเปลีย่ นเรยี นรู้ระหวา่ งบคุ ลากรในองค์กรจะต้องมคี วามรวดเรว็ และ
เข้าใจง่ายสามารถอ่านได้รู้เรื่องภายในระยะเวลาไม่กี่นาทีดังนั้นการเรียนรู้รูปแบบ Microlearning จึงเป็น
เครอ่ื งมอื ทีอ่ งคก์ รกบั พนกั งานบคุ ลากรภายในองค์กรควรรว่ มกันใชเ้ พอื่ ให้เกิดประโยชน์สงู สุด ผู้คนในศตวรรษ
นี้จึงไม่สามารถใช้ความรู้และทักษะ การจัดการศึกษาและการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 จึงไม่ใช่กระบวนการ
ถ่ายทอดความรู้ แต่คือการส่งเสริมทักษะรูปแบบใหม่ๆ ซึ่งทางเลือกในการส่งเสริมความรู้ที่มีประสิทธิภาพที่
สำคัญก็คอื “Microlearning” นน้ั เอง...

เอกสารอา้ งองิ
ภาษาไทย
สาโรช โศภีรักข์.(2558). M – Learning. วารสารวิชาการ มหาวิทยาลัยกรุงเทพธนบุรี, 33 ปีที่ 3 ฉบับที่ 2
พฤศจิกายน 2557 - เมษายน 2558
ธารีย์ณิชา ลีพีรวทิ ิต,กวา้ น สีตะธนี, และ วิเชียร ชุติมาสกุล. (2560) การเพิม่ ประสิทธิผลการเรียนรู้ของเจร
เนอเรช่ันแซดผ่านการเรียนรู้แบบไมโคร “Learning Effectiveness for Generation Z using Micro
Learning”

ภาษาองั กฤษ
Christina Drakidou.(2018). Micro-learning as an Alternative in Lifelong eLearning. Aristotle
University of Thessaloniki School of Italian Language and Literature.
Luminita Giurgiu. (2017). Microlearning an Evolving eLearning Trend.
Deltcho Valtchanov. (2018). 2018 Microlearning Global Benchmark report. Axonify
Gona Sirwan Mohammed, Karzan Wakil, Sarkhell Sirwan Nawroly. (2018). The Effectiveness of
Microlearning to Improve Students’ Learning Ability. International Journal of Educational
Research Review.
World Economic Forum. (2018). The Future of Jobs Report 2018
Omer Jomah, Amamer Khalil Masoud, Xavier Patrick Kishore, Sagaya Aurelia. Micro Learning:
A Modernized Education System.
The Bizlibrary. Complete Guide to MicroLearning and Learning Reinforcement.

สือ่ อเิ ล็กทรอนิกส์
https://www.bridgelearningsolutions.com/16881072/micro-learning-การเรียนรู้แบบทีละเล็กทีละ
นอ้ ย
https://www.aclc-asia.com/single-post/2018/12/29/Microlearning-ดีอย่างไร
https://www.talentcards.io/microlearning-definition-benefits-examples
http://www.tma.or.th/2016/news_detail.php?id=282
http://pages.bizlibrary.com/rs/230-MIF-
751/images/BeginnersGuide_LearningReinforcement_MicroLearning.pdf
https://www.learntech.in/gamification-examples/